Junior College EEN INITIATIEF VAN

Transcriptie

1 Junior College EEN INITIATIEF VAN

2

3 Wat? Leuk dat de leerlingen naast de theorie ook enkele nuttige toepas singen leren kennen. Junior College is een initiatief van KU Leuven en KU Leuven Campus Kulak Kortrijk om wetenschap op hoog niveau tot in de klas te brengen. Gevarieerde modules uit wetenschap & technologie, humane wetenschappen en biomedische wetenschappen bieden aan gemo tiveerde en getalenteerde leerlingen een interes sant programma. Recente academisch-weten schap pelijke inzichten verdiepen de inhoud van bestaande vakken. De leerlingen worden uitgedaagd om hun intel lectuele grenzen te verkennen en hun belang stelling voor wetenschap en onderzoek te exploreren. Ze leren zichzelf, hun interesses en hun eigen potentieel beter inschatten. Junior College wil zo een brug slaan tussen het laatste jaar van het secun dair onderwijs en de uni versiteit en de studie keuze bekwaamheid bevorderen. Junior College biedt aan de deelnemende scholen: kant-en-klaar academisch lesmateriaal met bijhorende handleiding voor leerkrachten, opdrachten en gevarieerde werkvormen, te gebruiken in de lesuren van de vrije ruimte of in te werken in de vaste lestijden. De lessen vinden plaats in de eigen school, gegeven door eigen leerkrachten in het eerste en/of tweede semester; Hoe? minstens één contactmoment aan de universiteit (Leuven of Kortrijk), in de vorm van universitaire hoorcolleges en lezingen, met mogelijk heid tot contact met wetenschap pers van de universiteit; introductie- en/of ondersteunings sessies voor begeleidende leerkrachten.

4 Junior College-dag Ook in het schooljaar bundelen de verschillende Junior Colleges hun krachten in een gezamenlijke Junior College-dag. Op 9 januari (Kortrijk) en 11 januari (Leuven) 2018 bieden ze samen een uitgebreid dagprogramma aan met boeiende lezingen waarin uw leerlingen kunnen kennismaken met een brede waaier aan onderzoeksdomeinen. De formule is flexibel: u kunt verschillende groepen voor verschillende lezingen inschrijven. Hieronder vindt u het schema voor beide dagen, samen met de namen van de sprekers en de titels van de lezingen. KORTRIJK 9 JANUARI u. STEM 1 RECHT TAAL 4 STEM 2a u. STEM 2a LIFE SC TAAL 2 STEM 1 MIDDAGPAUZE u. GESCH 1a STEM 3 TAAL u. TAAL 3 PPW GESCH 2 LEUVEN 11 JANUARI u. STEM 1 FILO 1 TAAL u. STEM 2b PPW TAAL 2 MIDDAGPAUZE u. STEM 3 FILO 2 GESCH 1b u. TAAL 3 GESCH 2 RELIGIE Een meer gedetailleerd programma van de Junior College-dag vindt u op

5 STEM1 Ingenieurswetenschappen: De wereld zal wiskundig zijn of niet zijn - prof. dr. Giovanni Samaey STEM2a Wiskunde: Van streepjescode tot DVD: wiskunde@work - prof. dr. Paul Igodt STEM2b Wiskunde: We moeten het weten, we zullen het weten - prof. dr. Stefaan Vaes STEM3 Sterrenkunde: Exoplaneten in onze Melkweg en de zoektocht naar buitenaards leven - prof. dr. Conny Aerts GESCH 1a Geschiedenis: De (on)bruikbaarheid van het verleden: de vele betekenissen van de Belgische Revolutie van prof. dr. Tom Verschaffel GESCH 1B Geschiedenis: Het geheugen van Europa: een vat vol tegenstellingen? - prof. dr. Patrick Pasture GESCH 2 Geschiedenis: Historici en migratie: methodologische en maatschappelijke reflecties - prof. dr. Karel Van Nieuwenhuyse TAAL 1 Literatuur: Wat als Donald Trump kon lezen? Fictie in tijden van nepnieuws - prof. dr. Pieter Vermeulen TAAL 2 Taalkunde: De macht van de taal in sollicitatiegesprekken - prof. dr. Dorien Van De Mieroop TAAL 3 Communicatiewetenschappen: Communiceren in tijden van crisis - prof. dr. An-Sofie Claeys TAAL 4 Toegepaste Taalkunde: Lost and found in translation: vertaalstrategieën - prof. dr. Isabelle Delaere FILO 1 Filosofie: Een korte geschiedenis van de vrijheid - prof. dr. Antoon Braeckman FILO 2 Filosofie: Had ik dat maar (niet) geweten : hoe kennis ongelukkig maakt - prof. dr. Andreas De Block PPW Psychologie en pedagogische wetenschappen: De digitale klas: Utopie of werkelijkheid? - prof. dr. Fien Depaepe en dr. Annelies Raes RELIGIE Religie: Is sport een nieuwe religie? De relatie tussen geloof en sport - prof. dr. Dries Vanysacker LIFE SC Life sciences: Wat als mijn bloed minder goed stolt? - prof. Dr. Veerle Labarque RECHT Rechten: Onrechtmatigheid is geen onrechtvaardigheid - prof. dr. Vincent Sagaert Inschrijven voor de Junior College-dag kan tot en met 14 december 2017 via Opgelet Inschrijven voor een Junior College-module (bv. STEM, Taal, Filosofie, Geschiedenis, ) betekent niet automatisch dat u ook ingeschreven bent voor de Junior College-Dag. Omgekeerd betekent inschrijven voor de Junior College-Dag niet dat u ook bent aangemeld voor een module. U dient zich met andere woorden voor beide afzonderlijk in te schrijven indien u aan beide wil deelnemen.

6 Enkel in Leuven Module Filosofie Het Junior College Filosofie wil leerlingen aanspreken die open van geest zijn en op zoek gaan naar een meer diepgaand inzicht in de wereld en in wat mensen beweegt. Via drie kern thema s van de filosofie geluk, vrijheid, waarheid worden de leerlingen uitgedaagd tot filosofisch nadenken. Na het volgen van een thematische module hebben de leerlingen inzicht in de complexiteit van het thema, hebben ze gezien hoe filosofen zo n thema benaderen en kijken ze zelf met een ruimere, kritische blik naar de problematiek. Waarheid (semester 1) Leken en filosofen zijn geïnteresseerd in waarheid. Tegelijk is het niet makkelijk om precies te zeggen wat die waarheid inhoudt en hoe we die kunnen ontdekken. Ook het verschil tussen waarheid en zekerheid is niet altijd duidelijk. We gebruiken het woord waarheid namelijk op verschillende manieren in verschillende contexten. In deze module worden populaire opvattingen als Dé waarheid bestaat niet en We kunnen enkel zeker zijn van wetenschap - pelijke kennis aan een grondige analyse onderworpen. Daarnaast komen vragen aan bod die onder meer te maken hebben met zelfbedrog, de betrouwbaarheid van de zintuigen, de moraliteit en immoraliteit van liegen en de mogelijkheid van kennis als dusdanig.

7 Geluk (semester 2) Sinds de oudheid denken filosofen na over geluk. Voor de oude Grieken was filosofie in de eerste plaats een levenswijze. Meer recent ontwikkelden ook weten schappers theorieën over het geluk en proberen filosofen de weten schappelijke onderzoeks resultaten een ruimere interpretatie te geven. Wat is geluk eigenlijk? Kunnen we geluk meten? Wat maakt mensen gelukkig? Hoe belangrijk is geluk? Kunnen we geluk bereiken en zo ja, hoe? Wat is de rol van de overheid t.a.v. het geluk van haar burgers? Vrijheid (semester 2) Misschien nog meer dan gelijkheid en broederlijkheid is vrijheid het ideaal van de Verlichting. Tegelijk zijn er veel mensen die vragen stellen bij wat ze zien als de verabsolutering van dit ideaal. Zij pleiten voor bepaalde grenzen, bijvoorbeeld aan de expressievrijheid. Sommige filosofen menen niet alleen dat grenzen aan vrijheid belangrijk zijn maar dat die grenzen voor een deel ook de vrijheid mogelijk maken. In deze module behandelen we deze onder - werpen. Maar er komt verder ook aan bod wat de relatie is tussen vrijheid en dwang, wat de moderne wetenschap ons zegt over vrijheid en of vrij zijn iets is wat je moet leren. Per module omvat het aangeboden materiaal twee colleges in Leuven, cursusteksten, geselecteerde filosofische teksten, scenario's voor interactieve sessies en opdrachten. Contact voor Leuven: [email protected] of [email protected] DATA EN INSCHRIJVINGEN: Semester 1: Waarheid Startvergadering voor deelnemende leerkrachten: woensdag 30 augustus 2017 (14-16 u.) Uiterste inschrijvingsdatum: 1 augustus 2017 Inleidend college: donderdag 21 september 2017 ( u.) Afsluitend college: dinsdag 14 november 2017 ( u.) Semester 2: Geluk of Vrijheid Startvergadering voor deelnemende leerkrachten: woensdag 13 december 2017 (14-16 u.) Uiterste inschrijvingsdatum: 1 december 2017 Inleidend college: tijdens de Junior College-dag op donderdag 11 januari 2018 (Geluk en Vrijheid) Afsluitend college: donderdag 3 mei 2018 (Vrijheid, u.) en dinsdag 8 mei 2018 (Geluk, u.)

8 Module STEM Het Junior College STEM biedt uitdagende en diep gaande lespakketten in Science Technology Engineering Mathematics voor leerlingen van de derde graad van het secundair onderwijs. We willen de leerlingen hierdoor een andere en ruimere blik bieden op wetenschap en technologie, en het maatschappelijk belang hiervan. Ze komen in contact met actueel onderzoek in deze disciplines. In het schooljaar is er binnen het Junior College STEM de keuze tussen zes lesmodules. Cochleaire implantaten: wat is geluid, de werking van het oor, signaal- en Fourieranalyse, de werking van een implantaat. Van priemgetal tot digitale handtekening: codering, priemgetallen, modulorekenen, het RSA-codeersysteem, implementatie in Maxima. PageRank, de kracht van Google: een toevallige surfer op het web, eigenvectoren en eigenwaarden, benaderen van eigenvectoren, enkele statistische aspecten. Detectie en observatie van ruimteweer: de zon en het ruimteweer, coronale massa-ejecties, beeldverwerking met matrixtransformaties. Simulatie van de klimaatverandering: wiskundig modelleren, differentiaalvergelijkingen, numerieke methodes, stabiliteit. GISsen met Rock Werchter: ruimtelijke data beheren, analyseren en karteren. Meer informatie over de verschillende lesmodules en hun doelgroep en de inschrijvingen vind je op Contact voor Leuven en Kortrijk: DATA LEUVEN: Afhalen materiaal: december 2017 Kick-off: tijdens de Junior College-dag op 11 januari 2018 DATA KORTRIJK: Afhalen materiaal: december 2017 Kick-off: tijdens de Junior College-dag op 9 januari 2018 UITERSTE INSCHRIJVINGSDATUM VOOR JUNIOR COLLEGE STEM: 30 september 2017 UITERSTE INSCHRIJVINGSDATUM VOOR JUNIOR COLLEGE-DAG: 14 december 2017

9 Module Geschiedenis De drie thema s zijn: Het Junior College Geschiedenis biedt drie thema s aan om de verschillende vormen van historisch denken bij de leerlingen te versterken en hen scherpere inzichten te bieden in de constructie van het verleden en van het heden. Het Junior College wil leerlingen hiermee inhoudelijk uitdagen. Het biedt een inspirerende historisch-wetenschappelijke invulling van de onder zoeks competenties met oog voor verdieping en interdisciplinariteit. de verschuivende herinnering aan de Jodenvervolging in Vlaams en internationaal perspectief ; de Eerste Wereldoorlog anders bekeken. Aspecten van de Groote Oorlog nader onderzocht; Europese migratie geschiedenis in de 19de en 20ste eeuw. Van het particuliere verhaal naar theorievorming. Het aangeboden materiaal is telkens verwerkt in ongeveer 15 seminaries, goed voor 30 à 40 lesuren. Leerkrachten kiezen vrij uit dit pakket. Het Junior College Geschiedenis biedt ook een digitaal leerplatform met extra materiaal waar leerkrachten, leerlingen en docenten elkaar kunnen vinden. Inschrijven voor meerdere thema s met verschillende leerlingengroepen is mogelijk. Contact voor Leuven en Kortrijk: [email protected] DATA LEUVEN: Inleidend college: tijdens de Junior College-dag op donderdag 11 januari 2018 DATA KORTRIJK: Inleidend college: tijdens de Junior College-dag op dinsdag 9 januari 2018 Voor de thema's van de inleidende colleges zie Nieuwe deelnemers vragen we contact op te nemen via [email protected], voor uitleg over het opzet en de overdracht van materiaal. UITERSTE INSCHRIJVINGSDATUM VOOR JUNIOR COLLEGE GESCHIEDENIS: 30 september 2017 UITERSTE INSCHRIJVINGSDATUM VOOR JUNIOR COLLEGE-DAG: 14 december 2017

10 Module Taal Het Junior College Taal wil leerlingen van het secundair onderwijs laten kennismaken met literair-wetenschap - pelijk, taalkundig en communicatiewetenschappelijk onderzoek. De module rond literatuurwetenschap wil het begrip literatuur opentrekken en openstellen voor kritische vragen. Zo denken we na over wat literatuur is aan de hand van de woordeloze graphic novel De Aankomst, over de zin en onzin van literaire categorieën zoals migrantenliteratuur en over de (on)mogelijkheid van vertalen. Verder vragen we ons af of er zoiets bestaat als Belgische literatuur en gaan we na hoe een genre als the Gothic werd en wordt ingekleurd. In de component taalkunde maken de leerlingen kennis met corpusanalyse, ze worden aangezet om zelf taalverandering en -variatie op te sporen en te analyseren en ze gaan in taaldata op zoek naar gelijkenissen tussen talen van over de hele wereld. Bovendien verwerven ze inzicht in de unieke rol van de taalkunde in antropologisch en geschiedkundig onderzoek. De communicatiewetenschappelijke modules gaan in op de veronderstelde macht van de media, de kenmerken van het publiek en beeldvorming/stereotypering in de media en behandelen zo respectievelijk zender-, ontvanger- en boodschapgerelateerde theorieën uit deze discipline. Verder verwerven de leerlingen ook inzicht in verschillende vormen van mediaverslaving en verklaren ze via enkele angsteffecten de onuitwisbare indruk die films op kinderen kunnen achterlaten. Daarnaast werd ook een overkoepelende module ontwikkeld waarin de drie disciplines met elkaar interageren rond de kortfilm Carlo van Michaël Roskam. Alle modules maken uitgebreid gebruik van verschillende media en net als in de opleiding taal- en letterkunde komen diverse talen aan bod. Contact voor Leuven en Kortrijk: [email protected] JUNIOR COLLEGE-DAG KORTRIJK: dinsdag 9 januari 2018 (apart inschrijven!) JUNIOR COLLEGE-DAG LEUVEN: donderdag 11 januari 2018 (apart inschrijven!) Nieuwe deelnemers vragen we contact op te nemen via [email protected], voor uitleg over het opzet en de overdracht van materiaal. UITERSTE INSCHRIJVINGSDATUM JUNIOR COLLEGE TAAL: 15 augustus 2017 UITERSTE INSCHRIJVINGSDATUM JUNIOR COLLEGE-DAG: 14 december 2017

11 Module Life Sciences In het Junior College Life Sciences Help, ik bloed! worden ons bloed en onze bloeds omloop nauwkeurig onder de loep genomen. Vanuit een weten schap pelijke aanpak komen gevarieerde facetten rond onze bloedsomloop aan bod in zowel theoretische als praktische sessies. Via raakvlakken met wiskunde, fysica, scheikunde en biologie worden de leerlingen uitgedaagd een multi disciplinaire kijk te ontwikkelen op actuele klinische onderzoeks - thema s rond trombose en hemostase. Werkwijze Enkel in Kortrijk Het aangeboden lesmateriaal ondersteunt de leerkracht bij het verzorgen van de theoretische sessies met als hoofdthema s: hart en bloedsomloop, samen stelling van bloed en de achterliggende oorzaak van enkele veel voorkomende problemen met bloedsomloop en bloedstolling. De praktische sessies worden ondersteund door het Junior College Life Sciences-team in de Kulak-laboratoria of door audiovisueel doe-hetzelfuitleenmateriaal. Tijdens deze sessies worden de leerlingen gestimuleerd eigenhandig de functie van het hart, bloed en bloedverdunners te ontdekken via moderne medische en onderzoeksapparatuur, zowel op elkaar als met behulp van proefopstellingen. Contact voor Kortrijk: [email protected] DATA KORTRIJK: Startvergadering voor deelnemende leerkrachten: laatste week augustus Twee praktische sessies waarvan maximum 1 op Kulak in overleg met leerkrachten (tussen 2 oktober en 24 november 2017) Afsluitend college: dinsdag 9 januari 2018 UITERSTE INSCHRIJVINGSDATUM: 18 juni 2017

12 Enkel in Kortrijk Module Onderzoeks - competenties Elke dag verschijnen verschillende onder zoeken in de media. Maar een onderzoek voeren, hoe doe je dat nu eigenlijk? Junior College Onderzoeks competenties wil leerlingen laten kennismaken met de onderzoeks wereld: Wat is een onderzoeksvraag? Welke types onderzoek bestaan er? Hoe zet je een onderzoek op en waar moet je daarbij op letten? Leerlingen maken aan de hand van de verschillende stappen in de onderzoekscyclus kennis met weten - schap pelijk onderzoek in het domein van de gedragswetenschappen, en meer specifiek met psychologische en pedagogische onderzoeksthema s. Het aangeboden lesmateriaal omvat zes uitgewerkte hoofdstukken die worden opgebouwd aan de hand van de onderzoekscyclus. Naast de uitgewerkte handleiding en de leerlingen - bundel wordt er ook een online leerplatform voorzien. Hier kunnen de leerlingen de theorie zelfstandig doorlopen of zich verder verdiepen aan de hand van oefeningen. Dankzij deze diverse leermaterialen kan het lessenpakket, dat normaal gezien 20 lesuren omvat, flexibel aangepakt worden. Het lessenpakket kan op verschillende manieren aangeboden worden: gespreid over verschillende vakken (bvb. Nederlands, wiskunde en geschiedenis), in gedrags- of cultuurwetenschappen of in de vrije ruimte. Leerlingen die deelnemen aan het inleidend college worden zelf proefpersonen van een experiment. Nadien wordt het experiment toegelicht en kunnen leerlingen met hun eigen data aan de slag in de klas. Contact voor Kortrijk: juniorcollegeonderzoeks [email protected] DATA KORTRIJK: Startvergadering voor deelnemende leerkrachten: woensdag 13 september 2017, u., te Kortrijk Vrijblijvende deelname aan inleidend college: donderdag 21 september 2017 Vrije keuze tussen tijdslot 9-11 u. of u., te Kortrijk UITERSTE INSCHRIJVINGSDATUM: 10 juli 2017

13 Het Junior College Recht biedt een uitdagend programma aan, met veel concrete voor - beelden en toepassingen. Het lesmateriaal nodigt de leerlingen uit om kennis te maken met het maatschappelijk denkkader van het recht, en met de vaardigheden die studenten in de rechtenopleiding moeten ontwikkelen om informatie op te zoeken, te interpreteren en toe te passen. Module Recht Enkel in Kortrijk De drie thema s, het bijhorend lesmateriaal en de oefeningen sluiten sterk aan bij de actualiteit; ze illustreren hoe het recht voortdurend in evolutie is binnen een economische, psychologische en politieke context. Ook de invloed van de geschiedenis op het huidige maatschappijbeeld en op het recht komt aan bod. Weg met Tomorrowland? Verbintenissenrecht: burenhinder is het thema waarrond we de grenzen van de uitoefening van het eigendomsrecht aftasten. Abortus, euthanasie en draagmoederschap Personen- en familierecht: de wettelijke regeling en de rechtspraak van die ethische vraag - stukken evolueerde de voorbije decennia sterk, parallel met de visie van de maatschappij. We schetsen het wettelijk kader, en gaan in op de levens beschouwelijke aspecten rond de thema s. Van civiele rechten tot mensenrechten Ons recht blijft schatplichtig aan het Romeins recht. Dat blijkt onder meer uit de evolutie van de figuur van de libertas (vrijheden) tot de gewaarborgde mensenrechten die we vandaag kennen. Zo staan het discriminatieverbod en de de vrijheid van religie bijna dagelijks centraal in de actualiteit. In de module grondrechten tonen we de leerlingen met concrete voorbeelden en oefeningen aan hoe die rechten in de Grondwet verankerd zijn. Is een boerkiniverbod strijdig met het recht op vrijheid van godsdienst? Hoe zou je als jurist met die vraag kunnen omgaan? Contact voor Kortrijk: [email protected] DATA KORTRIJK: Startvergadering voor deelnemende leerkrachten: op afspraak (zie contact, vanaf 10 juni 2017), naar keuze op Kulak of op school Kick-off: - eerste semester: Kortrijk, woensdag 27 september 2017 (9-11 u.) - tweede semester: Kortrijk, tijdens de Junior College-dag, dinsdag 9 januari 2018 UITERSTE INSCHRIJVINGSDATUM: 30 juni 2017

14 Module Theologie en Religiewetenschappen Het Junior College Theologie en Religie - wetenschappen bestaat uit twee lespakketten en wil leerlingen stimuleren tot een brede reflectie over religie aan de hand van concrete, actuele voorbeelden en casestudies. De thema s en het bijbehorende lesmateriaal sluiten sterk aan bij de actualiteit. Het eerste lespakket bekijkt het thema God, geloof en geweld? Perspectieven op conflict en vrede. Het gebruik van geweld in naam van een bepaalde religieuze overtuiging dateert van alle tijden. De vragen die dat geweld oproept zijn actueel, maar niet nieuw. In heel wat hedendaagse conflicten, veraf en dichtbij, lijkt religie te functioneren als inzet of katalysator. Zes modules belichten verschillende aspecten van de verhouding tussen religie en geweld: 1. Inleidende module 2. Religie, geweld en politiek 3. Geweld tegen vrouwen, veraf en dichtbij 4. Koran, Sharia en conflict 5. De vergeten christenen en de strijd in naam van God/Allah 6. Sterven voor God? Lachen met God? Het tweede lespakket focust op God, schepping en crisis. Perspectieven op geloof en schepping. Het begrip schepping groepeert een waaier van vragen en uitdagingen. Welke plaats en rol speelt de mens in de schepping? Hoe verhouden geloof en wetenschap zich tot elkaar? Hoe verhouden religie en de ecologische crisis zich tot elkaar?

15 Vijf modules belichten verschillende aspecten van de band tussen religie en schepping: 1. Geloof en wetenschap. Twee verschillende werelden? 2. Is de wereld om zeep? Schepping, religie en crisis 3. Geef ons heden ons dagelijks brood. Voedsel en religie 4. De mens, het maakbare leven of geschapen naar het beeld van God? 5. Zorg voor de schepping. Sport, geloof en ethiek Leerkrachten kunnen de twee lespakketten in hun geheel gebruiken of enkele modules selecteren. Alle lesmateriaal is beschikbaar op een digitaal leerplatform. Inschrijven is gratis en kan op elk moment. Er is geen startmoment gepland. Meer informatie over de modules en de inschrijvingen is beschikbaar via theo.kuleuven.be/juniorcollege Contact:

16 KU LEUVEN Oude Markt 13 bus LEUVEN, België Praktisch Is uw school enthousiast over dit project en hebt u met uw klas of meerdere klassen interesse in een van de voorgestelde modules, dan kunt u zich inschrijven via: Meer info: Contact: [email protected] v.u.: Dienst Marketing, Isabelle Van Geet, Minderbroedersstraat 8, 3000 Leuven