Zetzema s Botenverhuur

Transcriptie

1 Zetzema s Botenverhuur

2 Index Artikelen krant en verhuur Foto s omgeving Grou Sperwer Henja Stern Iris Rietvink Specht Kemphaan Valk Meteoor BM-ers Hinde (Auto rondvaartboot) Najade (Salon rondvaartboot) Foto s van betrokkenen Oorspronkelijk is het bedrijf rond 1930 opgericht door (pake) Hendrik Zetzema. Hij was van origine eigenaar en schipper op een skutsje, waar hij voornamelijk tuingrond mee vervoerde (veen en mest naar het Westland). Door het groeiende gezin wilde beppe aan wal. Het skûtsje werd overgedaan aan een oom en in Grou werd in De Lytse Buorren een huisje gehuurd. Er werd een melkschouw aangeschaft en pake verhuurde zich met boot en al aan "de buterfabryk". De melk werd al zeilend bij de boeren vandaan gehaald, maar al na 1 jaar werd de schouw voorzien van een motor. Hierdoor kon er sneller, langer en meer worden vervoerd. De zaken gingen goed, pake voer niet alleen melk maar alles wat boeren te vervoeren hadden. Op zondag werd er geen melk gehaald. Dan werd de melkboot schoongemaakt om te dienen als motorboot voor rondvaarten. (Er werden dan een paar banken ( planken op kistjes) in geplaatst).

3 Artikelen, krant, logboek 1951

4 De eerste motoren voor de oorlog werden geplaatst met vierkante tanks en van fabricaat Archimedes. Tijdens 1 van deze rondvaarten was dhr. Ruys uit Rotterdam, pake z'n klant. Hij kwam vaak een toer maken en hij was een fervent zeiler. Het gesprek draaide er op uit dat op de achterkant van een sigarendoos wat lijnen werden gezet van een zeilboot die Zetzema best kon gaan verhuren, met of zonder schipper. Aldus is gebeurd en was de Sperwer het eerste zeiljacht wat gebouwd werd voor verhuur. Intimmering gebeurde in Grou naar eigen inzicht en goeddunken. De Sperwer had een wat vreemd uiterlijk; lage zeeg voorin en een relatief ronde en hoge opbouw. In 1932 werd er voor het eerst verhuurd.

5 Foto s omgeving Grou De Zetzema zeilschepen in de winterslaap, de zeilschepen werden afgedekt met zware platen en overdekt met een zeil. Er liggen 6 schepen aan de overkant, aan de ijsbaan. Aan de linkerkant Hotel Oostergoo en de loodsen van Halbertsma.

6 De schiphuizen, ze zijn er nog. Het rechter schiphuis is van Zetzema, lekker droog werken binnen. Hier werden de zeilschepen weer netjes gemaakt voor de verhuur. Kleurenschema: -romp en bovenkant kajuit: -zijkanten kajuit: -gangboorden: -bies op romp: -bovenkant romp/"potdek" kleur 24 kleur 11 kleur 48 kleur 11 kleur 11 Epifanis 800 wit Epifanes Havanna bruin Epifanes groen antislip Epifanes Havanna bruin Epifanes Havanna bruin

7 Sperwer Bouwjaar 1932 Afm. L 9,75 x br 2,40 x diepgang 0.85 m Geklonken rondspant, lange dooskiel Materiaal ijzer, rond geklopt en rond gewalst Tuigage: gaffelgetuigd Zeilopp. 40 m2 Voorzien van buitenboord motor Slaapplaatsen persoons

8 Extra aandacht voor de mooie vormgeving van de kajuit, de rondingen zijn rondgeklopt / gehamerd en rond gezet, echte ambacht en vakmanschap. Hendrik wilde niet dat er met de schepen op het IJsselmeer werd gezeild. Een doktor (Bax?) uit Arnhem wilde persé wel het IJsselmeer op. De schipper heeft dat wel gedaan en gaf na een vraag van Hendrik over de gezeilde route een andere route op. Hendrik pakte de olie lamp en constateerde aan de vliegjes op het glas dat ze wel op het IJsselmeer waren geweest: die vliegjes waren alleen op het IJsselmeer. (Dat zal toen nog brak geweest zijn).

9 Henja Bouwjaar 1947 Afmetingen: lengte 10,00 x breedte 2,50 x diepgang 0,85 m Geklonken rondspant, lange dooskiel Materiaal: ijzer, rond geklopt en rond gewalst Tuigage: gaffel getuigd Zeiloppervlakte: 40 m2 Voorzien van buitenboord motor Slaapplaatsen: 6 persoons

10 De skipper sliep bij de zeilen in de punt. Er was geen motor aan boord, dus soms moest hij het schip met gasten met de vaarboom terugbrengen naar de haven. De Henja heet nu de Waterscheerling. Er was geen zeildoek meer voor handen., behalve een oranje katoenen zeildoek. Hiervan is voor de Henja toen een nieuw zeil en fok gemaakt. Dit zeildoek werd later gebruikt voor het maken van een indianentent voor de familie.

11 Stern bouwjaar 1952 afm. L 8,60 x br 2,20 x diepgang 0,85 m geklonken rondspant, lange dooskiel materiaal ijzer, rond geklopt en rond gewalst tuigage: gaffelgetuigd zeilopp. 37 m2 voorzien van buitenboord motor slaapplaatsen 4 persoons

12 Gedurende de 2e WO zijn een aantal schepen afgezonken in De Blieken. De lepelboeg is bij de Stern erg hoog en zodanig dat de kajuit erin weg loopt. Als je een lijn vanaf de punt doortrekt naar achteren ligt de kajuit onder deze lijn en dat is wel heel bijzonder.

13 Iris Bouwjaar 1953 Afm. l 8,60 x br 2,20 x diepgang 0,85 m. Geklonken rondspant, lange dooskiel Materiaal ijzer, rond geklopt en rond gewalst Tuigage: gaffelgetuigd Zeilopp. 37 m2 Voorzien van binnenboord motor Slaapplaatsen 4 persoons De Iris zeilend op halve wind, tweede rif in het grootzeil

14 De Iris is volledig uitgebrand en is later door een timmerman uit Grou helemaal opnieuw gerestaureerd. De kajuit is in tegenstelling tot de andere schepen van hout nagemaakt. Door de hitte in het schip was de ijzeren kajuit helemaal vervormd en kan niet worden hersteld

15 Rietvink Bouwjaar ± 1939 Afm. L 8,60 x br 2,10 x diepgang 0,85 m Geklonken rondspant, lange dooskiel Materiaal ijzer, rond geklopt en rond gewalst Tuigage: gaffelgetuigd Zeilopp. 37 m2 Voorzien van buitenboord motor Slaapplaatsen 4 persoons

16 Op een zekere nacht waren we mijn moeder kwijt. Wat was het geval: In de kajuit konden vier mensen slapen en er was een soort stapelbed. Dat was de rugleuning die je op een of andere manier uitklapt. Mijn moeder was daar achter terecht gekomen.

17 Specht afm. L 8,00 x br ± 2,10 x diepgang 0,85 m spitsgat geklonken rondspant, lange dooskiel materiaal ijzer, rond geklopt en rond gewalst tuigage: gaffelgetuigd zeilopp. 37 m2 voorzien van binnenboord motor slaapplaatsen 4 persoons

18 Specht/Wylde Baarch onder zeil in 1970 De motor is aan het begin van de oorlog uit het schip gehaald om het onbruikbaar te maken voor gebruik door de Duitsers. Deze motor is later niet meer teruggezet. De Specht is niet ontworpen maar aangekocht met binnenboordmotor

19 Kemphaan Bouwjaar 1947 Afm. L 8,60 x br 2,20 x diepgang 0,85 m Geklonken rondspant, lange dooskiel Materiaal ijzer, rond geklopt en rond gewalst Tuigage: gaffelgetuigd Zeilopp. 37 m2 Voorzien van buitenboord motor Slaapplaatsen 4 persoons

20 Detailfoto's van de Kemphaan in de oude kleuren van vroeger. Varen op het IJsselmeer was niet toegestaan. De voortstuwing was middels Penta buitenboordmotoren, later Johnson & Evenrude, weer later Mercury en de laatste motoren waren Yamaha's. Alle motoren werden betrokken bij De Schiffart in Grou; zij verzorgden ook de service.

21 Valk Bouwjaar 1946 Afm. L 7,10 x br 2,00 x diepgang 0,85 m Geklonken rondspant, lange dooskiel Materiaal ijzer, rond geklopt en rond gewalst Tuigage: gaffelgetuigd Zeilopp. 24 m2 Voorzien van buitenboord motor Slaapplaatsen 2 persoons

22 Deze foto s zijn beschikbaar gesteld door jachtverhuur Hofstra te Grou Het eerste zeilschip is de Valk

23 Meteoor Bouwjaar 1950 Afm. L 8,50 x br 2,10 x diepgang 0,90 m De houten Meteoor (1946) stond als model voor de stalen Meteoor Geklonken rondspant, lange dooskiel Materiaal ijzer, rond geklopt en rond gewalst Tuigage: torengetuigd Zeilopp. 26 m2 Voorzien van buitenboord motor Slaapplaatsen 2 persoons

24 Ontwerp (pake) Hendrik Zetzema en (vader) Klaas Zetzema met behulp van Ljibbe Stelwagen ontwerper van zeiljachten. De zeiljachten zijn specifiek geschikt voor de Friese (ondiepe) wateren. De Meteoor is nooit in de verhuur geweest, altijd in eigendom van de fam. L. Stelwagen. jachtwerf de Blieken. De houten Meteoor stond model voor het latere ijzeren schip.

25 IJzeren BM-ers Mascotte en scholver Bouwjaar 1935 Afm. L 6,00 x br 2,10 x diepgang 0,90 m Geklonken rondspant, vaste kiel Materiaal ijzer, rond geklopt en rond gewalst Tuigage: gaffelgetuigd Zeilopp. 16 m2 Voorzien van buitenboord motor Slaapplaatsen 2 persoons

26 De schepen waren allemaal gaffelgetuigd en voorzien van een enkele zaling met bakstagen. De klauw en piekeval waren dubbel uitgevoerd om het hijsen lichter te maken en er kon in het grootzeil 1 rif worden gezet (bindrif met losse steekbout). De zeilen waren wisselend van Molenaar en De Vries.

27 Hinde Bouwjaar Afm. L 8,50 x br 2,40 x diepgang 0,90 m. Rondvaartboot voor vele gasten van Hotel Oostergoo en toeristen. Geklonken V-spant. Materiaal ijzer, rond geklopt en rond gewalst. Voorzien van binnenboord motor. Zitplaatsen 6+2 persoons.

28 IJzeren open rondvaartboot. Deze is een tijd de bierboot uit Joure geweest, totdat iemand zei dat het een Zetzema was.

29 Najade Salon rondvaartboot Bouwjaar 1936 Afm. L 10,50 x br 2,60 x diepgang 0,90 m Geklonken rondspant Materiaal ijzer, rond geklopt en rond gewalst Voorzien van binnenboord motor Zitplaatsen 16 persoons Rond de crisisjaren kocht pake van een collega die met melkvaren stopte, een melkboot die wat groter was en een sterkere motor had. De oude melkboot werd toen omgebouwd tot permanente rondvaartboot, de "Najade".

30 Foto s van betrokkenen Klaas Zetzema (vader) Piebe van den Berg (vriend van vader Klaas) skipper en manusje van alles Hendrik Zetzema (pake) en kleinzoon (pakesizzer) Personeel wachtend voor inname schepen J. P. Rottine, P. van den Berg, J. de Boer Kleinzoon Jan (pakesizzer)