VERKEERSVEILIG UITPIJLEN

Transcriptie

1 VERKEERSVEILIG UITPIJLEN,,Een verkeersveilige gids voor parcoursmeesters Een publicatie (2013) van:

2 INLEIDING De Aktivia-wandelclubs zetten jaarlijks goed één miljoen wandelaar in beweging. Voor al die mensen is het duidelijk: wandelen is genieten! Plotse fietsers, onverwachtse automobilisten Het gevaar schuilt soms toch in een klein hoekje. Er zijn regels nodig om alles in goede banen te leiden. Een goed verloop is afhankelijk van respect voor deze regels en de andere weggebruikers. Ook voor wandelaars heeft de wetgever in de wegcode die regelgeving uitgeschreven (alles is te vinden op Ook als parcoursmeester moet daar bij het uitpijlen van een tocht rekening mee gehouden worden. Dat vraagt vooral een erg bewuste houding die rekening houdt met de geest van de wet De wetgever maakt voor enkele aspecten alvast een verschil tussen een groep (onder begeleiding) en individuele voetgangers. Bij een wandeltocht gaan wandelaars (soms ook in kleine groepjes) toch overwegend als individuen op stap, zij worden niet begeleid. Onderstaand beslissingstraject gaat daar alvast van uit en vertaalt het proces van een bewuste keuze om de wandeltocht in de praktijk ook verkeersveilig uit te pijlen. Daarbij werd een traject uitgetekend voor het volgen van de straat en voor het oversteken. Het bewust doorlopen van die beslissingsboom zorgt er voor dat elke pijl doelbewust opgehangen wordt, zichtbaar en duidelijk voor de wandelaar maar ook verkeersveilig. De wegcode in een notendop Als wandelaar ben je verplicht om eerst en vooral op het voetpad te stappen. Is er geen voetpad, dan moet je wandelen op de begaanbare berm. Kan ook dat niet dan moet je een parkeerzone of fietspad gebruiken. Let op, op het fietspad hebben fietsers natuurlijk voorrang. Geef ze dus voldoende ruimte. Is er geen voetpad, berm of fietspad dan moet je LINKS achter mekaar op de rijbaan stappen. Enkel groepen (minimum vijf wandelaars en een begeleider) vormen een uitzondering. Zij mogen de keuze maken om rechts op de rijbaan te gaan stappen. Doe dit enkel heel goed overwogen Is er een oversteekplaats op minder dan 30 meter afstand, dan ben je verplicht dat te gebruiken. Als overstekende voetganger heb je voorrang al moet je dat wel voorzichtig doen (en dus rekening houden met aankomend verkeer). Wie voor het rood licht staat moet altijd wachten De tram heeft altijd voorrang, ook op een oversteekplaats voor voetgangers.

3 VRAAG 1 - Is er een voetpad? 1) DE STRAAT VOLGEN JA Kies de kant zonder hindernissen in het staptraject. Bevestig de pijlen aan die kant waarmee je het aantal oversteken zo veel mogelijk beperkt. JA, aan één kant pijl uit aan de kant met voetpad NEEN Ga naar OVERWEGING 2

4 VRAAG 2 - is er een begaanbare berm? JA JA, aan één kant Kies principieel voor links, maar overweeg: pijl uit aan de kant met de begaanbare berm Kies de kant zonder hindernissen in het staptraject Bevestig de pijlen aan die kant waarmee je het aantal oversteken zo veel mogelijk beperkt. NEEN Ga naar OVERWEGING 3 VRAAG 3 - is er een fietspad? JA Kies principieel voor links, maar overweeg: Kies de kant zonder hindernissen in het staptraject Bevestig de pijlen aan die kant waarmee je het aantal oversteken zo veel mogelijk beperkt. JA, aan één kant pijl uit aan de kant met het fietspad LET OP - voorrang voor fietsers!* NEEN Ga naar OVERWEGING 4 *SUGGESTIE plaats een waarschuwingsbord waarbij je de wandelaars op de voorrang van het fietsverkeer wijst.

5 VRAAG 4 De wandelaars moeten de rijbaan op, aan welke kant pijl ik uit? Het zicht van de stappers op het aankomende verkeer wordt sterk gehinderd overweeg rechts ALTIJD LINKS, behalve... Het zicht van aankomend verkeer op mogelijke wandelaars wordt sterk gehinderd overweeg rechts Het staptraject wordt gehinderd waardoor de wandelaars in een gevaarlijke positie gebracht worden overweeg rechts VRAAG 1 Is deze oversteek te vermijden? 2) DE STRAAT OVERSTEKEN JA, door weldoordacht uitstippelen... weldoordacht uitpijlen Kies bij het uitstippelen voor een route met een veilige oversteekplaats Let bij het uitpijlen vooruitziend op een oversteekplaats* NEEN Ga naar OVERWEGING 2 *Maak gebruik van een oversteekplaats die eigenlijk te vroeg komt. Vermijd onnodige oversteken (tenzij die de veiligheid ten goede komt).

6 VRAAG 2 - Is er een oversteekplaats voor voetgangers binnen de 30 meter stappen? JA... De wegcode verplicht voetgangers om die te gebruiken Pijl zorgvuldig uit langs de oversteekplaats (zorg er bovendien voor dat wandelaars niet zelf het initiatief nemen*) NEEN Ga naar OVERWEGING 3 *Hoe? Pijl doordacht uit waarbij de suggestie vermeden wordt dat de wandelaar de route door onzorgvuldig oversteken in kan korten. Maak gebruik van een eerdere oversteekplaats (als die er is) of pijl even door tot aan de oversteekplaats die even verder ligt.

7 VRAAG 3 - Is deze plek aangewezen om de wandelaars over te laten steken? JA*, want de zichtbaarheid op het aankomende verkeer (links en rechts) is goed... aankomend verkeer kan overstekende wandelaars goed zien NEEN, dus......ik pijl uit naar een plek in de buurt waar wel aan de voorwaarden (zie JA) voldaan wordt... we zorgen voor begeleiding bij het oversteken want er is geen alternatief.** * SUGGESTIE plaats een waarschuwingsbord waarbij je de wandelaars op het gevaar van het verkeer tijdens het oversteken wijst. **SUGGESTIE draag zorg voor de veiligheid (o.a. door de zichtbaarheid) van de medewerkers die deze rol vervullen. Misschien wil ook de lokale politie een inspanning leveren om de oversteekplaats naar het aankomende verkeer extra te benadrukken De veiligheid van de wandelaars die straks aan de mooie tocht deelnemen is natuurlijk een grote zorg. Toch mogen we onszelf niet over het hoofd zien. Als parcoursmeester en zijn of haar medewerkers gaan we regelmatig de baan op, als verkenning, als controle of om te gaan uitpijlen. Ook de veiligheid van al die vrijwillige inzet verdient de nodige aandacht. Enkele reflecterende hesjes zijn allerminst overbodige luxe, ook overdag. Als vrijwilliger op het parcours ben je soms met andere dingen bezig en niet erg attent voor het verkeer. Zorg dus minstens voor een verhoogde zichtbaarheid met heldere kledij en reflectie. Zorg bovendien voor een GSM die met iedereen mee de weg op gaat.

8 EXTRA - een groepswandeling uitpijlen Een normale tocht waarbij iedere wandelaar inschrijft wanneer hij of zij dat wil zorgt er voor dat de wandelaars ook voor de wetgever als een individu op stap zijn. Soms organiseert een wandelclub echter ook een groepswandeling. Een groep wandelaars kreeg van de wetgever een uitzonderlijk statuut. Nu is het wel zo dat het begrip groep in die zelfde wegcode niet concreet omschreven wordt. Het Belgisch Instituut voor de Verkeersveiligheid omschrijft de groep als volgt: minstens vijf voetgangers en een begeleider. Voor kleine groepen blijft het aangeraden om gewoon de wegcode voor de individuele wandelaar te volgen. Volgens de algemene regel loop je, als er geen voetpad, verhoogde berm of fietspad is, links achter elkaar aan en zo dicht mogelijk tegen de rand van de rijbaan (let op, een onveilige situatie zoals een hindernis of slechte zichtbaarheid zijn een goede reden om de bewuste keuze te maken om alsnog (even) rechts achter mekaar te gaan stappen). Gaat het echter om een grote groep dan mag de begeleiding altijd, dus ook met voetpad, berm of fietspad, de (bewuste!) keuze maken om de groep rechts op de rijbaan te laten lopen (bijvoorbeeld omdat het voetpad toch erg smal is ). Rechts mogen wandelaars per twee naast mekaar lopen (echter zonder meer dan de helft van de rijbaan in te nemen). Ook een groep mag links op de rijbaan wandelen maar dan wel achter elkaar aan. Een groep die de weg op gaat als de zichtbaarheid beperkt (minder dan 200m) is moet zorgen voor verlichting. De begeleiding moet de groep nu even als een voertuig op de weg zien. Net zoals een auto moet de groep aan de linker kant van de weg vooraan aan de rechterkant een rood licht en achteraan aan de rechterkant een wit licht dragen. Wandelt de groep rechts (en dus in de rijrichting van het autoverkeer) dan verhuist het witte licht naar links voor en het rode licht naar links achter.

9 Deze publicatie werd samengesteld door: Aktivia vzw Industrielaan 11 bus 3, 9990 Maldegem W E [email protected] T Verenigingen voor Verkeersveiligheid Kasteellaan 349A, 9000 Gent W E [email protected] T Meer over verkeersveilig sporten? Surf naar