Vliegen met je handen

Transcriptie

1

2 Vliegen met je handen middelvinger wijsvinger duim ringvinger pink voet hielbeen staart Paul van Hoof

3 Kijken met je oren

4 EU: Insecteneters Wereldwijd 1000 vleermuissoorten. Verschillende voedselspecialismen; vruchten, stuifmeel, vis, kikkers, vogels kleine zoogdieren en bloed. In Europa (grotendeels) insecten. Grote vleermuissoorten grote prooien, kleine vleermuizen kleine prooien. Door verschil in jachttechniek weinig concurrentie tussen soorten.

5 Anti-mug Schatting: Eén vleermuis, één nacht, 3000 motjes en/of muggen!

6 Ultrasoon geluid Paul van Hoof, nachtvlinder: fotoopa :

7 Biodiversiteit In Nederlands koninkrijk: 33 soorten (dus incl. Caribisch Nedeland) In Nederland: 20 soorten In Noord Holland: 10 (16) soorten

8 Laatvlieger: spanwijdte 35 cm, gewicht 25 gram Gewone dwergvleermuis: spanwijdte 20 cm, gewicht 5 gram Bosmuis: 25 gram

9 Januari Voortplanting bij de bosmuis Februari Maart April Mei Juni Juli Augustus September Oktober November december

10 Augustus Voortplanting bij de vleermuis September Oktober November December Januari Februari Maart April Mei Juni Juli

11 Hoe oud worden vleermuizen? Hoogst waargenomen leeftijd in de vrije natuur: Ruige dwergvleermuis 11 jaar Rosse vleermuis 12 jaar Gewone dwergvleermuis 16 jaar Franjestaart 17,5 jaar Ingekorven vleermuis 18 jaar Meervleermuis 20,5 jaar Laatvlieger 21 jaar Bechsteins vleermuis 21 jaar Kleine hoefijzerneus 21 jaar Vale vleermuis 22 jaar Baardvleermuis 23 jaar Watervleermuis 28 jaar Gewone grootoorvleermuis 30 jaar Grote hoefijzerneus 30,5 jaar Brandts vleermuis 42 jaar!!

12 Habitatverlies

13 Predatie

14 Voedseltekort

15 Licht in duisternis

16 Herfst: paartijd (zwermen) Winter: winterslaap Lente: verlaten winterverblijf, opzoeken zomerverblijf Zomer: vrouwtjes verzamelen zich in kraamkolonies Jaarcyclus

17 Huisbewoners Vleermuis in huis? Geef door via

18 Boombewoners

19 Zwermen

20 Amsterdam ligt precies op het kruispunt van de populaties mannetjes en vrouwtjes van de meervleermuis. Via de migratieroutes rondom de stad kunnen de beide geslachten elkaar ontmoeten in de paargebieden. Amsterdam heeft er dus een tippelzone bij. t Klein Loopveld in combinatie met de Bosbaan vormen voor meervleermuizen een belangrijke Oost-West (tippel)verbinding. Plekken waar veel meervleermuizen vliegend zijn waargenomen, zijn vaak schaars verlicht of de verlichting wordt gefilterd door een bomenrij parallel aan het water.

21 In de winter zijn er geen vliegende insecten

22

23 Foerageergedrag Rosse vleermuis Laatvlieger Gewone grootoorvleermuis Gewone dwergvleermuis Watervleermuis

24 Landschapsgebruik

25 Een netwerk van deelleefgebieden met verschillende functies verblijfplaatsen + vliegroutes + jachtgebieden verbindingsroutes populaties / dispersie migratie routes

26

27 Vleermuisschool

28 Gewone dwergvleermuis (Pipistrellus pipistrellus) Kleine vleermuis met naar verhouding lange smalle vleugels 2 typen geluid; normaal echlocatiegeluid (jacht) rond 45 khz en sociaal geluid rond 20 khz Gesloten tot halfopen landschap Plaatsgetrouw, verblijft in gebouwen, daklijsten e.d. maar verhuist in een jaar wel vaak Meest gehoorde en waargenomen vleermuis Gewone dwergvleermuis 40kHz Tekening: Peter Twisk

29

30 Laatvlieger (Eptesicus serotinus) Grote soort met relatief lange en brede vleugels. Kleine oren, meer lang dan breed met vijf dwarsplooien. Staart steekt 4 á 5 mm buiten de staartvlieghuid uit Harde smak geluiden bij khz, ritme is vrij traag Prefereert open tot halfopen landschap Kraamkolonies en winterverblijf voornamelijk in gebouwen Tekening: Peter Twisk

31

32 Gewone grootoorvleermuis (Plecotus auritus) Middelgrote vleermuis met grote oren. Zeer brede en relatief lange vleugels. Knobbeltjes boven de ogen Echolocatie bij jacht vrrrrrt bij khz, zeer zacht, sociaal geluid (geratel) bij 15 khz. Jacht deels op zicht. Kleinschalig landschap en bosgebieden Opportunist; gebouwen, bomen en vleermuiskasten. In winter onderaards type Tekening: Peter Twisk

33

34 Watervleermuis (Myotis daubentonii) Middelgrote vleermuis met lage relatief brede vleugels. Piekfrequentie bij 45 khz Half open tot gesloten waterrijk en bosrijk landschap Kraamkolonies in bomen, zolders en vleermuiskasten, winterverblijfplaats is veelal onderaards Tekening: Peter Twisk

35

36 Batdetector Mensen kunnen geluiden tot max. 20 khz horen Vleermuizen maken geluid tussen khz Veel sociale geluiden zijn laag Met een bat-detector kunnen geluiden hoorbaar gemaakt worden

37 Gadgets

38 Pak vleermuis nooit zonder handschoenen beet

39

40 NOZOS Organisaties NOZOS: Noordhollandse Zoogdier Studiegroep Batzone: Batman hoppend (langs scholen) in Noord-Holland Bureau Endemica: Natuurbeheer, -beleid en -beleving @BureauEndemica Facebook /NOZOS.nl /Batzone.org /Endemica.nl Project Batzone is mogelijk dankzij financiële ondersteuning door Betrekken bij Groen Fonds van Provincie Noord-Holland.

41 En nu naar buiten!