Algemeen. Voorbereiding

Transcriptie

1 Bronchoscopie

2

3 In overleg met uw behandelend arts heeft u besloten tot een bronchoscopie op het Endoscopie Centrum van het Radboudumc. Een bronchoscopie is het bekijken van de binnenzijde van de luchtwegen. In deze folder wordt de gang van zaken bij het onderzoek in grote lijnen beschreven. Als u na het lezen nog vragen heeft, stelt u deze dan gerust aan de arts die het onderzoek heeft aangevraagd. Algemeen Röntgenfoto s van de borstkas kunnen bijzonderheden en afwijkingen van hart en longen zichtbaar maken. Afwijkingen van het slijmvlies zijn op deze manier echter moeilijk of niet te zien. Ook is het soms nodig om afwijkingen die op de röntgenfoto s te zien zijn van dichtbij te bekijken. Dit is mogelijk met behulp van een bronchoscoop, een soepele slang met een doorsnee van ongeveer een halve centimeter. Aan het einde van een bronchoscoop bevindt zich een videocamera waarmee de luchtwegen geinspecteerd kunnen worden. Daarnaast heeft een bronchoscoop ook een werkkanaal, waardoor de arts van buitenaf verschillende instrumenten kan opvoeren. Hiermee kan bijvoorbeeld wat slijm of weefsel van de wand van de luchtwegen gespoeld, geborsteld of weggenomen (biopsie) worden. Dit soort ingrepen zijn pijnloos. Het vocht of weefsel wordt naar het laboratorium gestuurd voor verder onderzoek. Voorbereiding Het is belangrijk dat u voor het onderzoek een lege maag hebt. Dit betekent dat u minimaal zes uur voor het onderzoek niets meer mag eten. Uiterlijk zes uur voor het onderzoek mag u nog een lichte maaltijd gebruiken, bijvoorbeeld een sneetje wit brood of een beschuit met jam en thee of zwarte koffie zonder melk. U mag nog wel helder drinken tot twee uur voor het onderzoek. Heldere dranken die u mag drinken zijn: water, appelsap, thee, zwarte koffie (zonder melk) en vruchtensappen zonder pulp. Dranken die u niet mag drinken zijn: alcohol, koolzuurhoudende dranken en zuivelproducten. 1

4 Wilt u contact opnemen met uw behandelend arts als onderstaande onderwerpen bij het aanvragen van de bronchoscopie niet ter sprake gekomen zijn: Bent u momenteel onder behandeling van de trombosedienst of gebruikt u een van de volgende bloedverdunnende medicijnen: Acenocoumarol (Sintrom of Sintrommitis ), Clopidogrel (Plavix ), Fenprocoumon (Marcoumar ), Dipyridamol (Persantin ), Rivaroxaban (Xarelto ), Dabigatran (Pradaxa ) of Apixaban (Eliquis )? Insuline gebruikt. Allergisch bent voor geneesmiddelen of verdoving. Zwanger bent. Uw behandeld arts geeft u dan aanvullende instructies ter voorbereiding op dit onderzoek. Bloedverdunners die u NIET hoeft te stoppen zijn Acetylsalicylzuur, Ascal, Carbasalaatcalcium, Ascal cardio of Ascal 38. Deze medicijnen kunt u normaal blijven innemen. De dag van het onderzoek Op de dag van het onderzoek meldt u zich op het Endoscopie Centrum bij de receptie, routenummer 763. Zou u in verband met de voorbereiding van het onderzoek 30 minuten vóór de geplande tijd op de afdeling aanwezig willen zijn? Dit in verband met de voorbereiding van het onderzoek en voor een goede doorstroom van het programma. Een verpleegkundige of medisch assistente haalt u op uit de wachtruimte en neemt een checklist met u door. Wanneer u een gebitsprothese draagt, wordt u gevraagd deze uit te doen. Uw kleding wordt beschermd omdat er speeksel uit uw mond kan lopen, zo nodig wordt dit weggezogen. Voor en tijdens het onderzoek worden uw pols en zuurstofgehalte gemeten door middel van een sensor aan uw vinger die verbonden is met een monitor. Om hoesten en kokhalzen tegen te gaan, wordt de keel voor het onderzoek verdoofd met behulp van een bitter smakende spray. De bovenste luchtwegen worden gedruppeld met verdovingsvloeistof. U krijgt het gevoel dat uw keel gevoelloos is. De verdoving bemoeilijkt het slikken en is na ongeveer twee uur uitgewerkt. Besluit de arts via een neusgat de bronchoscoop in de luchtweg te 2

5 brengen, dan worden niet alleen de mond en keelholte maar ook het neusgat verdoofd. Tijdens het onderzoek Tijdens het onderzoek ligt u op een bed en krijgt u zuurstof toegediend. U kunt tijdens het onderzoek niet praten. De bronchoscoop wordt via een neusgat of via de mond ingebracht tot in de luchtpijp. Bij een scopie via de mond krijgt u om de scoop te beschermen een mondstukje in. Het inbrengen van de scoop kan een hoestprikkel of kokhalsneiging geven. De verpleegkundige zal u instrueren rustig te blijven doorademen. De arts kan tijdens het onderzoek nog bijverdoven. Afhankelijk van de reden van onderzoek en van wat de arts in de luchtweg ziet, wordt vocht of weefsel afgenomen voor onderzoek. Soms is het nodig om de samenstelling van de vloeistof in de longblaasjes te laten onderzoeken. Er wordt dan een spoeling van de kleinere luchtwegen en longblaasjes (een broncho-alveolaire lavage, afgekort BAL) uitgevoerd. Hiervoor schuift de arts de bronchoscoop zo ver mogelijk in de luchtweg, waardoor het achterliggend deel afgesloten wordt. Er wordt dan vloeistof in dit gedeelte van de longkwab gespoten, die daarna weer wordt opgezogen. Dit kan een benauwd gevoel geven. De gehele hoeveelheid vloeistof, die wordt teruggezogen, gaat naar het laboratorium voor onderzoek. In totaal duurt het verdoven en het onderzoek ongeveer dertig tot veertig minuten. Controle Voor elk onderzoek controleert het endoscopieteam aan de hand van een lijst een aantal gegevens. Dit heet een time out procedure. Kalmeringsmiddel (roesje) In overleg met uw arts kan gekozen worden om een zogeheten roesje te krijgen tijdens de scopie. Deze roesje bestaat uit een kalmeringsmiddel (Midazolam) en wordt via een infuusnaaldje in één van de bloedvaten op de arm of hand gespoten. Indien u allergisch bent voor dit middel is het belangrijk om dit vóór het onderzoek aan te geven. 3

6 Midazolam kan een enigszins remmende werking op de ademhaling hebben en hierdoor complicaties geven, met name bij patiënten met chronische hart- en/of longziekten en bepaalde neurologische aandoeningen. Daarom worden tijdens en na het onderzoek de bloeddruk, hartslag en het zuurstofgehalte in het bloed met behulp van een monitor bewaakt. U dient er rekening mee te houden dat u na het krijgen van een roesje, na afloop van het onderzoek nog tenminste een uur moet uitslapen op de endoscopie afdeling. Omdat het middel ook sufheid veroorzaakt, mag u na afloop niet zelf autorijden en ook niet alleen met het openbaar vervoer reizen. U moet voor begeleiding en vervoer naar huis zorgen. U dient zich te laten ophalen bij het Endoscopie Centrum. U mag de afdeling niet alleen verlaten. Na het onderzoek In verband met de verdoving mag u anderhalf tot twee uur na het onderzoek niet eten of drinken om te voorkomen dat u zich verslikt. Indien u opgenomen bent in het ziekenhuis gaat u na afloop van het onderzoek terug naar de verpleegafdeling. Indien het onderzoek poliklinisch plaatsvindt blijft u één tot anderhalf uur op het Endoscopie Centrum om te herstellen van het onderzoek en te zien hoe u op het onderzoek reageert. U moet er dus rekening mee houden dat u in totaal ongeveer twee uur in het ziekenhuis verblijft voordat u naar huis kunt. Na het onderzoek kunt u last hebben van de volgende klachten: Temperatuursverhoging: de temperatuur kan in de loop van de dag oplopen tot 39 C. Hiervoor is geen behandeling nodig. Doorgaans is de volgende ochtend de temperatuur weer normaal. Indien u wel koorts blijft houden op de tweede dag na het onderzoek verzoeken wij u contact op te nemen met uw behandelend (long)arts. Kortademigheid en hoestklachten kunnen met name na een uitgebreide longspoeling (BAL) optreden. Deze verdwijnen na een paar uur. Bloed ophoesten. Dit verdwijnt meestal vanzelf in de loop van de dag. Mocht het bloed opgeven blijven bestaan of in ernst toenemen, dan kunt u het beste 4

7 contact opnemen met uw behandelend arts die zal bespreken wat er moet gebeuren. Pijnlijke keel en schorre stem. Dit verdwijnt vanzelf. Uitslag De uitslag van dit onderzoek krijgt u van de behandelend arts die het onderzoek heeft aangevraagd. Verhindering Het is belangrijk dat u op tijd aanwezig bent. Neem zo snel mogelijk telefonisch contact op als u op de afgesproken tijd verhinderd bent. Er wordt dan zo mogelijk meteen een nieuwe afspraak gemaakt. Telefoon: Mogelijke complicaties Het bronchoscopisch onderzoek is over het algemeen een veilig onderzoek, maar er kunnen complicaties optreden. Deze komen niet vaak voor en kunnen veroorzaakt worden door de endoscopie als zodanig, het opvoeren van de instrumenten door de bronchoscoop om weefsel af te nemen of door de onderliggende ziekte. 5

8 Adres Endoscopie Centrum Hoofdingang Geert Grooteplein-Zuid 10, route 763, Zone D GA Nijmegen Contact Radboud universitair medisch centrum