Modelmatige analyse van het Bindend Studieadvies

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Modelmatige analyse van het Bindend Studieadvies"

Transcriptie

1 Modelmatige analyse van het Bindend Studieadvies Rijksuniversiteit Groningen Casper Albers, Hans Beldhuis, Carlien Vermue, Taco de Wolff DAIR Kennissessie, november 2014

2 Doel kennissessie 1 Inleiding geven in het BSA-model zoals het door ons is ontwikkeld 2 Deelnemers analyses laten doen op basis van gegevens van hun eigen opleiding 3 Resultaten onderling bespreken. Zijn er patronen zichtbaar? Bv. HBO vs universiteit Effect van hoogte BSA-drempel Doen β-opleidingen het structureel beter/slechter dan α, etc. BSA Model Introductie 2 / 38

3 Inleiding BSA Een propedeuse bestaat uit ECTS Werking van het Binding Study Advice (BSA): Kies een drempel B { score < B ECTS Negatief advies score B (Voorlopig) positief advies Beoogd doel BSA: wegsturen van studenten waarvan de kans op bachelor binnen (bv.) 4 jaar te laag is. BSA Model Introductie 3 / 38

4 Doel van het model Modelleren van 1 Studieresultaten; zowel op individueel als groepsniveau, voor alle propedeuses van de RUG 2 Mogelijkheid om informatie te aggregeren naar facultair en universitair niveau 3 Bestudering van invloed keuze B Wel interessant, maar geen doel: 1 Wat is de relatie vooropleiding studiesucces? 2 Zijn er bepaalde clusters moeilijke vakken in een opleiding? 3 Zijn er verschillen M/V, autochtoon/allochtoon, etc.? 4 Alles dat met studiesucces na jaar 1 te maken heeft BSA Model Introductie 4 / 38

5 Data waarop model gebaseerd is 2010/2011, 2011/2012: B = /2013: B = 45. Voor alle ( 60) bacheloropleidingen aan de RUG hebben we voor alle propedeusevakken: n 1, m 1 : aantal deelnemers (totaal/succesvol) aan eerste kans tentamen n 2, m 2, n 3, m 3,...: aantal deelnemers (totaal/succesvol) aan volgende kans tentamens Hieruit halen we p 1 = m 1 /n 1 : kans dat de student het vak de 1e keer haalt p t = p 1 + (1 p 1 )m 2 /n : (ongeveer) slaagkans voor het vak in jaar 1. Bij verreweg de meeste vakken ligt p t tussen.75 en.85. Daarnaast hebben we de ECTS frequentietabel (m.u.v. speciale studenten ) BSA Model Introductie 5 / 38

6 Data waarop model gebaseerd is 2010/2011, 2011/2012: B = /2013: B = 45. Voor alle ( 60) bacheloropleidingen aan de RUG hebben we voor alle propedeusevakken: n 1, m 1 : aantal deelnemers (totaal/succesvol) aan eerste kans tentamen n 2, m 2, n 3, m 3,...: aantal deelnemers (totaal/succesvol) aan volgende kans tentamens Hieruit halen we p 1 = m 1 /n 1 : kans dat de student het vak de 1e keer haalt p t = p 1 + (1 p 1 )m 2 /n : (ongeveer) slaagkans voor het vak in jaar 1. Bij verreweg de meeste vakken ligt p t tussen.75 en.85. Daarnaast hebben we de ECTS frequentietabel (m.u.v. speciale studenten ) BSA Model Introductie 5 / 38

7 Voorbeeld: een willekeurige opleiding BSA Model Introductie 6 / 38

8 Wat willen we doen Modelleren van de resultaten: overzichtelijke samenvattingen, zodat we cursussen binnen een curriculum kunnen vergelijken, en curricula onderling. Uitspraak doen over effect van verandering BSA-drempel B op studiesucces. Vragen 1 en 2 al uitgevoerd op RUG-data. Doel van vandaag: antwoord uitbreiden aan de hand van data andere universiteiten/hogescholen. BSA Model Introductie 7 / 38

9 Wat willen we doen Modelleren van de resultaten: overzichtelijke samenvattingen, zodat we cursussen binnen een curriculum kunnen vergelijken, en curricula onderling. Uitspraak doen over effect van verandering BSA-drempel B op studiesucces. Vragen 1 en 2 al uitgevoerd op RUG-data. Doel van vandaag: antwoord uitbreiden aan de hand van data andere universiteiten/hogescholen. BSA Model Introductie 7 / 38

10 Wat willen we doen Modelleren van de resultaten: overzichtelijke samenvattingen, zodat we cursussen binnen een curriculum kunnen vergelijken, en curricula onderling. Uitspraak doen over effect van verandering BSA-drempel B op studiesucces. Vragen 1 en 2 al uitgevoerd op RUG-data. Doel van vandaag: antwoord uitbreiden aan de hand van data andere universiteiten/hogescholen. BSA Model Introductie 7 / 38

11 Onderwerpen presentatie Introductie Poging 1: een simplistisch model Modeluitbreiding die toestaat dat student-capabiliteit wisselt Modeluitbreiding die opleidingen met vakken van verschillend aantal ECTS aankan Laten zien dat dat model goed past bij de data Bespreking van de resultaten BSA Model Introductie 8 / 38

12 Onderwerpen presentatie Introductie Poging 1: een simplistisch model Modeluitbreiding die toestaat dat student-capabiliteit wisselt Modeluitbreiding die opleidingen met vakken van verschillend aantal ECTS aankan Laten zien dat dat model goed past bij de data Bespreking van de resultaten BSA Model Introductie 8 / 38

13 Onderwerpen presentatie Introductie Poging 1: een simplistisch model Modeluitbreiding die toestaat dat student-capabiliteit wisselt Modeluitbreiding die opleidingen met vakken van verschillend aantal ECTS aankan Laten zien dat dat model goed past bij de data Bespreking van de resultaten BSA Model Introductie 8 / 38

14 Onderwerpen presentatie Introductie Poging 1: een simplistisch model Modeluitbreiding die toestaat dat student-capabiliteit wisselt Modeluitbreiding die opleidingen met vakken van verschillend aantal ECTS aankan Laten zien dat dat model goed past bij de data Bespreking van de resultaten BSA Model Introductie 8 / 38

15 Het basismodel BSA Model Basismodel 9 / 38

16 Basismodel voor een opleiding met 12 vakken van 5 ECTS Bij RUG: veel opleidingen bestaan uit 12 5 ECTS vakken. Aanname 1: geen variatie tussen cursussen: slaagkans p t is hetzelfde bij alle vakken; Aanname 2: geen variatie tussen studenten: slaagkans p t is hetzelfde bij alle studenten; Dan: de kans dat een student voor k vakken slaagt (en dus 5k ECTS haalt) wordt gegeven door de binomiale verdeling: ( ) n P(X = k) = pt k (1 p t ) n k. k P(minstens 9 5 = 45 ECTS) = 12 k=9 P(X = k), enz. BSA Model Basismodel 10 / 38

17 Basismodel voor een opleiding met 12 vakken van 5 ECTS Bij RUG: veel opleidingen bestaan uit 12 5 ECTS vakken. Aanname 1: geen variatie tussen cursussen: slaagkans p t is hetzelfde bij alle vakken; Aanname 2: geen variatie tussen studenten: slaagkans p t is hetzelfde bij alle studenten; Dan: de kans dat een student voor k vakken slaagt (en dus 5k ECTS haalt) wordt gegeven door de binomiale verdeling: ( ) n P(X = k) = pt k (1 p t ) n k. k P(minstens 9 5 = 45 ECTS) = 12 k=9 P(X = k), enz. BSA Model Basismodel 10 / 38

18 Basismodel voor een opleiding met 12 vakken van 5 ECTS Aanname 1, gelijke moeilijkheid van het vak: niet te ver naast de waarheid; doorgaans slechts kleine verschillen in p t per vak; Aanname 2, gelijke kwaliteit van studenten: gaat overduidelijk niet op. De data zijn te verspreid voor een binomiale verdeling: te veel goede en te veel slechte, te weinig gemiddelde studenten Beide aannames loslaten kan niet: dan is model overgeparametriseerd. Daarom laten we Aanname 2 los. BSA Model Basismodel 11 / 38

19 Basismodel voor een opleiding met 12 vakken van 5 ECTS Aanname 1, gelijke moeilijkheid van het vak: niet te ver naast de waarheid; doorgaans slechts kleine verschillen in p t per vak; Aanname 2, gelijke kwaliteit van studenten: gaat overduidelijk niet op. De data zijn te verspreid voor een binomiale verdeling: te veel goede en te veel slechte, te weinig gemiddelde studenten Beide aannames loslaten kan niet: dan is model overgeparametriseerd. Daarom laten we Aanname 2 los. BSA Model Basismodel 11 / 38

20 Basismodel voor een opleiding met 12 vakken van 5 ECTS Aanname 1, gelijke moeilijkheid van het vak: niet te ver naast de waarheid; doorgaans slechts kleine verschillen in p t per vak; Aanname 2, gelijke kwaliteit van studenten: gaat overduidelijk niet op. De data zijn te verspreid voor een binomiale verdeling: te veel goede en te veel slechte, te weinig gemiddelde studenten Beide aannames loslaten kan niet: dan is model overgeparametriseerd. Daarom laten we Aanname 2 los. BSA Model Basismodel 11 / 38

21 Het beta-binomiale model BSA Model Beta-binomiaal model 12 / 38

22 Het Beta-binomiale model Aanname 1 - gelijke vakmoeilijkheid - blijft. We staan student-variabiliteit toe: π i Beta(α, β), met π i de kans dat student i slaagt voor een tentamen f (x) = x α 1 (1 x) β 1. B(α, β) density α = 6 α = 4 α = 2 Poor Median Good skill BSA Model Beta-binomiaal model 13 / 38

23 Het Beta-binomiale model Gemiddelde slaagkans = α/(α + β); kies β = (1 p t )α/p t, dan geldt gemiddelde = p t. α beschrijft de mate van variabiliteit in studenten-capabiliteit. p t gemiddelde capabiliteit. Na het selecteren van π i, de capabiliteit van student i, worden de kansen op het halen van x tentamens berekend via de Bin(n, π i ) verdeling. Deze beta-binomiale verdeling past veel beter bij de data. P(X = k n, α, p t ) = ( ) n B(k + α, n k 1 p p α) k B(α, 1 p p α) BSA Model Beta-binomiaal model 14 / 38

24 Het Beta-binomiale model Gemiddelde slaagkans = α/(α + β); kies β = (1 p t )α/p t, dan geldt gemiddelde = p t. α beschrijft de mate van variabiliteit in studenten-capabiliteit. p t gemiddelde capabiliteit. Na het selecteren van π i, de capabiliteit van student i, worden de kansen op het halen van x tentamens berekend via de Bin(n, π i ) verdeling. Deze beta-binomiale verdeling past veel beter bij de data. P(X = k n, α, p t ) = ( ) n B(k + α, n k 1 p p α) k B(α, 1 p p α) BSA Model Beta-binomiaal model 14 / 38

25 Het Beta-binomiale model Schatting via de momentenmethode: µ = np t and σ 2 = np t (1 p t ) ( 1 + n + 1 ), α + β + 1 vervang µ en σ 2 door steekproefgemiddelde en -variantie, en leid zo de schatters af. Het is een twee-parameter model en, onder zeer milde voorwaarden, doet de keuze van parametrisatie (α, β / p t, α / µ, σ 2 ) er niet toe BSA Model Beta-binomiaal model 15 / 38

26 Het Beta-binomiale model Schatting via de momentenmethode: µ = np t and σ 2 = np t (1 p t ) ( 1 + n + 1 ), α + β + 1 vervang µ en σ 2 door steekproefgemiddelde en -variantie, en leid zo de schatters af. Het is een twee-parameter model en, onder zeer milde voorwaarden, doet de keuze van parametrisatie (α, β / p t, α / µ, σ 2 ) er niet toe BSA Model Beta-binomiaal model 15 / 38

27 Voorbeeld: een van onze opleidingen (n = 69) P(at least temporary positive advice) 0% 25% 50% 75% 100% Data BBM Binomial BSA threshold B BSA Model Beta-binomiaal model 16 / 38

28 Propedeuses met keuzevakken Een deel van de opleidingen heeft keuzevakken in de propedeuse Vaak via ingewikkelde voorwaarden ( als je van A doet, moet je B ook doen, je mag C en D niet allebei kiezen ) Er is dan niet meer direct sprake van de propedeuse Aanpak: voor elke propedeuse maken we een default profiel met de 60ECTS aan meestgevolgde vakken. We nemen aan dat dit profiel representatief is voor de hele opleiding. BSA Model Technische details rond het model 17 / 38

29 Opleidingen met vakken van niet elk evenveel ECTS Wat als niet alle vakken evenveel ECTS zijn, maar bijv. 10 5, 4, 3 en 3 ECTS? Elk vak heeft nog steeds dezelfde slaagkans π i, slechts verschillende ECTS. Het idee achter het model blijft ongewijzigd. De uitvoering is een wat grotere uitdaging: 1 Gebaseerd op de ECTS frequentietabel en het aantal vakken, T,schat α en p t. 2 Zet de 7 scenario s op gebaseerd op die schatters. 3 Voor elk scenario, bereken de 2 T mogelijkheden. 4 Maak dit overzichtelijk BSA Model Technische details rond het model 18 / 38

30 Opleidingen met vakken van niet elk evenveel ECTS Wat als niet alle vakken evenveel ECTS zijn, maar bijv. 10 5, 4, 3 en 3 ECTS? Elk vak heeft nog steeds dezelfde slaagkans π i, slechts verschillende ECTS. Het idee achter het model blijft ongewijzigd. De uitvoering is een wat grotere uitdaging: 1 Gebaseerd op de ECTS frequentietabel en het aantal vakken, T,schat α en p t. 2 Zet de 7 scenario s op gebaseerd op die schatters. 3 Voor elk scenario, bereken de 2 T mogelijkheden. 4 Maak dit overzichtelijk BSA Model Technische details rond het model 18 / 38

31 Opleidingen met vakken van niet elk evenveel ECTS Wat als niet alle vakken evenveel ECTS zijn, maar bijv. 10 5, 4, 3 en 3 ECTS? Elk vak heeft nog steeds dezelfde slaagkans π i, slechts verschillende ECTS. Het idee achter het model blijft ongewijzigd. De uitvoering is een wat grotere uitdaging: 1 Gebaseerd op de ECTS frequentietabel en het aantal vakken, T,schat α en p t. 2 Zet de 7 scenario s op gebaseerd op die schatters. 3 Voor elk scenario, bereken de 2 T mogelijkheden. 4 Maak dit overzichtelijk BSA Model Technische details rond het model 18 / 38

32 Schatten p t kan direct geschat worden, α niet. Bereken de empirische kansdichtheidfunctie en de theoretische kansdichtheidsfunctie voor een aantal mogelijke α s Selecteer de α die de beste curve oplevert (in Kolmogorov-Smirnov afstand) Distribution function 1 Data α = 0.5 α = 2 α = 5 max(abs(distance)) Performance α^ BSA Model Technische details rond het model 19 / 38

33 Alle mogelijkheden Binomiale model: ga alle 2 T mogelijke uitkomsten langs. Bij elke uitkomst, bereken total ECTS-score en kans. Beta-binomiale model: 1. Trek een willekeurige student uit de beta verdeling. 2. Voer voor deze student het binomiale model uit. 3. Herhaal 1 en 2 duizenden keren. 4. Vat samen. Hoeveel van die duizenden slagen/zaken voor BSA, bv als B = 45 of B = 50? BSA Model Technische details rond het model 20 / 38

34 Alle mogelijkheden Binomiale model: ga alle 2 T mogelijke uitkomsten langs. Bij elke uitkomst, bereken total ECTS-score en kans. Beta-binomiale model: 1. Trek een willekeurige student uit de beta verdeling. 2. Voer voor deze student het binomiale model uit. 3. Herhaal 1 en 2 duizenden keren. 4. Vat samen. Hoeveel van die duizenden slagen/zaken voor BSA, bv als B = 45 of B = 50? BSA Model Technische details rond het model 20 / 38

35 Scenario s BSA Model Scenario s 21 / 38

36 Uitgewerkte scenario s We hebben schatters voor slaagkans p t en variatie α, dit is te gebruiken om opleidingen te vergelijken: welke opleidingen zijn homogener, welke hebben hogere slaagkans, etc. We werken daarnaast met verschillende scenario s en bestuderen het gevolg van een BSA-hoogte B hiervoor. Scenario s zijn o.a. goede student, slechte student, huidig cohort. BSA Model Scenario s 22 / 38

37 Uitgewerkte scenario s We hebben schatters voor slaagkans p t en variatie α, dit is te gebruiken om opleidingen te vergelijken: welke opleidingen zijn homogener, welke hebben hogere slaagkans, etc. We werken daarnaast met verschillende scenario s en bestuderen het gevolg van een BSA-hoogte B hiervoor. Scenario s zijn o.a. goede student, slechte student, huidig cohort. BSA Model Scenario s 22 / 38

38 Scenario s Populatie-scenario s: Complete cohort inclusief 95% interval Student-scenarios: De mediaanstudent : 50% van het cohort is beter, 50% is slechter Een slechte student: 67% van het cohort is beter, 33% is slechter Een goede student: 33% van het cohort is beter, 67% is slechter (Keuze voor 33% en 67% is subjectief.) BSA Model Scenario s 23 / 38

39 Scenario s density α = 6 α = 4 α = 2 Poor Median Good BSA Model Scenario s 24 / 38 skill

40 Voorbeeld: [een andere opleiding] BSA Model Scenario s 25 / 38

41 Aggregeren BSA Model Aggregeren 26 / 38

42 Geaggregeerde resultaten Het model is gereed, gevalideerd en toegepast over 3 jaren op ca. 60 Bacheloropleidingen. In totaal zo n 180 uitwerkingen van 7 scenario s. Information overflow. Hoe goed de opleiding Sociologie of Wiskunde het doet is interessant voor die opleiding. Niet direct voor RUG als geheel. Doel: aggregeren op faculteitsniveau. BSA Model Aggregeren 27 / 38

43 Geaggregeerde resultaten Het model is gereed, gevalideerd en toegepast over 3 jaren op ca. 60 Bacheloropleidingen. In totaal zo n 180 uitwerkingen van 7 scenario s. Information overflow. Hoe goed de opleiding Sociologie of Wiskunde het doet is interessant voor die opleiding. Niet direct voor RUG als geheel. Doel: aggregeren op faculteitsniveau. BSA Model Aggregeren 27 / 38

44 Geaggregeerde resultaten Het model is gereed, gevalideerd en toegepast over 3 jaren op ca. 60 Bacheloropleidingen. In totaal zo n 180 uitwerkingen van 7 scenario s. Information overflow. Hoe goed de opleiding Sociologie of Wiskunde het doet is interessant voor die opleiding. Niet direct voor RUG als geheel. Doel: aggregeren op faculteitsniveau. BSA Model Aggregeren 27 / 38

45 Geaggregeerde resultaten Clusteren op faculteitsniveau is eenvoudig: Neem een gewogen gemiddelde van de curves van de opleidingen van een faculteit. De gewichten zijn de studentaantallen Voorbeeld: Faculteit X heeft 1000 eerstejaarsstudents: opleiding A: 500, B: 300, C: 200 BSA-curve voor faculteit als geheel: = BSA-curve A BSA-curve B BSA-curve C. Zelfde idee: RUG-curve is gewogen gemiddelde van de (9) faculteiten BSA Model Aggregeren 28 / 38

46 Geaggregeerde resultaten Clusteren op faculteitsniveau is eenvoudig: Neem een gewogen gemiddelde van de curves van de opleidingen van een faculteit. De gewichten zijn de studentaantallen Voorbeeld: Faculteit X heeft 1000 eerstejaarsstudents: opleiding A: 500, B: 300, C: 200 BSA-curve voor faculteit als geheel: = BSA-curve A BSA-curve B BSA-curve C. Zelfde idee: RUG-curve is gewogen gemiddelde van de (9) faculteiten BSA Model Aggregeren 28 / 38

47 Geaggregeerde resultaten Clusteren op faculteitsniveau is eenvoudig: Neem een gewogen gemiddelde van de curves van de opleidingen van een faculteit. De gewichten zijn de studentaantallen Voorbeeld: Faculteit X heeft 1000 eerstejaarsstudents: opleiding A: 500, B: 300, C: 200 BSA-curve voor faculteit als geheel: = BSA-curve A BSA-curve B BSA-curve C. Zelfde idee: RUG-curve is gewogen gemiddelde van de (9) faculteiten BSA Model Aggregeren 28 / 38

48 Resultaten BSA Model Resultaten 29 / 38

49 Een alfa, beta en gammastudie - cohortcurves (γ) (α) (β) P(no negative study advice) 0% 25% 50% 75% 100% 2010/ /2012 P(no negative study advice) 0% 25% 50% 75% 100% 2010/ / /2013 P(no negative study advice) 0% 25% 50% 75% 100% 2010/ / / BSA threshold B BSA threshold B BSA threshold B BSA Model Resultaten 30 / 38

50 De γ-studie: cohort vs individueel Cohort Individueel (2010/2011) P(no negative study advice) 0% 25% 50% 75% 100% 2010/ / BSA threshold B P(at least temporary positive advice) 0% 25% 50% 75% 100% Poor Median Good BSA threshold B BSA Model Resultaten 31 / 38

51 Conclusies n.a.v. studie-plots Redelijk wat variatie tussen jaren met dezelfde BSA-norm. Zo n 10% schommeling per vak per slaagkans niet ongewoon. Een BSA-norm van 5 ECTS hoger of lager lijkt nauwelijks effect te hebben op cohort maar kan extreem effect hebben op individu. Zelfs modale studenten lopen bij een te hoge BSA-norm een reëel risico. BSA Model Resultaten 32 / 38

52 Conclusies n.a.v. studie-plots Redelijk wat variatie tussen jaren met dezelfde BSA-norm. Zo n 10% schommeling per vak per slaagkans niet ongewoon. Een BSA-norm van 5 ECTS hoger of lager lijkt nauwelijks effect te hebben op cohort maar kan extreem effect hebben op individu. Zelfs modale studenten lopen bij een te hoge BSA-norm een reëel risico. BSA Model Resultaten 32 / 38

53 Resultaten: Faculteit X (populatie) BSA Model Resultaten 33 / 38

54 Faculteit X per jaar Cohort Individueel (B = 40) Individueel (B = 45) Proportion with at least B credits 0% 25% 50% 75% 100% 2010/ / /2013 P(at least B credits) 0% 25% 50% 75% 100% 2010/ / /2013 P(at least B credits) 0% 25% 50% 75% 100% 2010/ / / BSA threshold B BSA threshold B BSA threshold B BSA Model Resultaten 34 / 38

55 RUG Cohort Individueel (B = 40) Individueel (B = 45) Proportion with at least B credits 0% 25% 50% 75% 100% 2010/ / /2013 P(at least B credits) 0% 25% 50% 75% 100% 2010/ / /2013 P(at least B credits) 0% 25% 50% 75% 100% 2010/ / / BSA threshold B BSA threshold B BSA threshold B BSA Model Resultaten 35 / 38

56 Conclusies geaggregeerde plots Meer data dus kleinere onzekerheidsmarges Toch nog aanzienlijke verschillen 2010/2011 en 2011/2012 Duidelijke verschillen tussen faculteiten BSA-norm verhoging leidt niet tot betere studieresultaten. Gemiddeld haalde men in 2012/2013 (B = 45) zo n 4.8 ECTS meer dan daarvoor (B = 40) Maar verbetering komt met name door programma-aanpassingen Bij ongewijzigde vakken steeg slaagkans 1.1%, oftewel 0.7ECTS extra Resultaten tot nu toe op basis van RUG-data. Zijn andere instituten vergelijkbaar? BSA Model Resultaten 36 / 38

57 Conclusies geaggregeerde plots Meer data dus kleinere onzekerheidsmarges Toch nog aanzienlijke verschillen 2010/2011 en 2011/2012 Duidelijke verschillen tussen faculteiten BSA-norm verhoging leidt niet tot betere studieresultaten. Gemiddeld haalde men in 2012/2013 (B = 45) zo n 4.8 ECTS meer dan daarvoor (B = 40) Maar verbetering komt met name door programma-aanpassingen Bij ongewijzigde vakken steeg slaagkans 1.1%, oftewel 0.7ECTS extra Resultaten tot nu toe op basis van RUG-data. Zijn andere instituten vergelijkbaar? BSA Model Resultaten 36 / 38

. Dan geldt P(B) = a. 1 4. d. 3 8

. Dan geldt P(B) = a. 1 4. d. 3 8 Tentamen Statistische methoden 4052STAMEY juli 203, 9:00 2:00 Studienummers: Vult u alstublieft op het meerkeuzevragenformulier uw Delftse studienummer in (tbv automatische verwerking); en op het open

Nadere informatie

Vandaag. Onderzoeksmethoden: Statistiek 2. Basisbegrippen. Theoretische kansverdelingen

Vandaag. Onderzoeksmethoden: Statistiek 2. Basisbegrippen. Theoretische kansverdelingen Vandaag Onderzoeksmethoden: Statistiek 2 Peter de Waal (gebaseerd op slides Peter de Waal, Marjan van den Akker) Departement Informatica Beta-faculteit, Universiteit Utrecht Theoretische kansverdelingen

Nadere informatie

TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN

TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN Tentamen Biostatistiek voor BMT (2S390) op 17-11-2003 U mag alleen gebruik maken van een onbeschreven Statistisch Compendium (dikt. nr. 2218) en van een zakrekenmachine.

Nadere informatie

STUDIEBEGELEIDING IN GRONINGEN

STUDIEBEGELEIDING IN GRONINGEN STUDIEBEGELEIDING IN GRONINGEN Datum 21-06-2014 Saskia Enuma STUDIEADVISEUR Datum 21-06-2014 2 Studiekeuze Matching Studie(loopbaan) Ervaring als studieadviseur Ervaringen van studenten inhoud RIJKSUNIVERSITEIT

Nadere informatie

Faculteit der Rechtsgeleerdheid. Bindend Studieadvies. student. uva.nl/ rechten

Faculteit der Rechtsgeleerdheid. Bindend Studieadvies. student. uva.nl/ rechten m UNIVERSITEIT VAN AMSTERDAM Faculteit der Rechtsgeleerdheid Bindend Studieadvies (BSA) 2018-2019 student. uva.nl/ rechten Het (negatief bindend) studieadvies Als je als voltijd bachelorstudent staat ingeschreven

Nadere informatie

Tentamen Kansrekening en Statistiek (2WS04), woensdag 30 juni 2010, van 9.00 12.00 uur.

Tentamen Kansrekening en Statistiek (2WS04), woensdag 30 juni 2010, van 9.00 12.00 uur. Technische Universiteit Eindhoven Faculteit Wiskunde en Informatica Tentamen Kansrekening en Statistiek (WS4), woensdag 3 juni, van 9.. uur. Dit is een tentamen met gesloten boek. De uitwerkingen van de

Nadere informatie

werkcollege 6 - D&P9: Estimation Using a Single Sample

werkcollege 6 - D&P9: Estimation Using a Single Sample cursus 9 mei 2012 werkcollege 6 - D&P9: Estimation Using a Single Sample van frequentie naar dichtheid we bepalen frequenties van meetwaarden plot in histogram delen door totaal aantal meetwaarden > fracties

Nadere informatie

Tentamen Kansrekening en Statistiek MST 14 januari 2016, uur

Tentamen Kansrekening en Statistiek MST 14 januari 2016, uur Tentamen Kansrekening en Statistiek MST 14 januari 2016, 14.00 17.00 uur Het tentamen bestaat uit 15 meerkeuzevragen 2 open vragen. Een formuleblad wordt uitgedeeld. Normering: 0.4 punt per MC antwoord

Nadere informatie

STUDIEBEGELEIDING IN GRONINGEN

STUDIEBEGELEIDING IN GRONINGEN STUDIEBEGELEIDING IN GRONINGEN PEPIJN TUKKER STUDIEADVISEUR 2 Studiekeuze Matching Studie(loopbaan) Ervaring als studieadviseur Ervaringen van studenten inhoud RIJKSUNIVERSITEIT GRONINGEN RUG 1614: De

Nadere informatie

INTRODUCTIE & STUDIESUCCES

INTRODUCTIE & STUDIESUCCES INTRODUCTIE & STUDIESUCCES DEELRAPPORT STUDENT ANALYTICS 201 1 AUGUSTUS 201, V1 INHOUD CONTEXT ONDERZOEK: STUDENT ANALYTICS Dit deelrapport van het project Student Analytics 201 behandelt de relatie tussen

Nadere informatie

Vandaag. Onderzoeksmethoden: Statistiek 3. Recap 2. Recap 1. Recap Centrale limietstelling T-verdeling Toetsen van hypotheses

Vandaag. Onderzoeksmethoden: Statistiek 3. Recap 2. Recap 1. Recap Centrale limietstelling T-verdeling Toetsen van hypotheses Vandaag Onderzoeksmethoden: Statistiek 3 Peter de Waal (gebaseerd op slides Peter de Waal, Marjan van den Akker) Departement Informatica Beta-faculteit, Universiteit Utrecht Recap Centrale limietstelling

Nadere informatie

STUDIEKEUZEGESPREKKEN BIJ LIBERAL ARTS AND SCIENCES

STUDIEKEUZEGESPREKKEN BIJ LIBERAL ARTS AND SCIENCES STUDIEKEUZEGESPREKKEN BIJ LIBERAL ARTS AND SCIENCES Over het voorkomen van studieuitval bij een universiteitsbrede, interdisciplinaire bacheloropleiding SURF ACADEMY: MASTERCLASS STUDIEKEUZEGESPREKKEN

Nadere informatie

STUDIEBEGELEIDING IN GRONINGEN

STUDIEBEGELEIDING IN GRONINGEN STUDIEBEGELEIDING IN GRONINGEN Datum 21-06-2014 KEES VAN DEN ENDE STUDIEADVISEUR PEPIJN TUKKER STUDIEADVISEUR Datum 21-06-2014 2 Studiekeuze Matching Studie(loopbaan) Ervaring als studieadviseur Ervaringen

Nadere informatie

introductie populatie- steekproef- steekproevenverdeling pauze parameters aannames ten slotte

introductie populatie- steekproef- steekproevenverdeling pauze parameters aannames ten slotte toetsende statistiek week 1: kansen en random variabelen week 2: de steekproevenverdeling Moore, McCabe, and Craig. Introduction to the Practice of Statistics Chapter 5: Sampling Distributions 5.1: The

Nadere informatie

Erasmus MC. Bindend Studieadvies. Geneeskunde

Erasmus MC. Bindend Studieadvies. Geneeskunde Erasmus MC Bindend Studieadvies Geneeskunde Bindend Studieadvies Geneeskunde De studie Geneeskunde aan het Erasmus MC kent een bindend studieadvies (BSa) voor studenten die studeren in Bachelorjaar-1.

Nadere informatie

We illustreren deze werkwijze opnieuw a.h.v. de steekproef van de geboortegewichten

We illustreren deze werkwijze opnieuw a.h.v. de steekproef van de geboortegewichten Hoofdstuk 8 Betrouwbaarheidsintervallen In het vorige hoofdstuk lieten we zien hoe het mogelijk is om over een ongekende karakteristiek van een populatie hypothesen te formuleren. Een andere manier van

Nadere informatie

Les 1: Waarschijnlijkheidrekening

Les 1: Waarschijnlijkheidrekening Les 1: Waarschijnlijkheidrekening A Men neemt een steekproef van 1000 appelen. Deze worden ingedeeld volgens gewicht en volgens symptomen van een bepaalde schimmel: geen, mild, gematigd of ernstig. Het

Nadere informatie

Uitwerkingen Mei 2012. Eindexamen VWO Wiskunde C. Nederlands Mathematisch Instituut Voor Onderwijs en Onderzoek

Uitwerkingen Mei 2012. Eindexamen VWO Wiskunde C. Nederlands Mathematisch Instituut Voor Onderwijs en Onderzoek Uitwerkingen Mei 2012 Eindexamen VWO Wiskunde C Nederlands Mathematisch Instituut Voor Onderwijs en Onderzoek I Tjing Opgave 1. Het aantal hoofdstukken in de I Tjing correspondeert met het totale aantal

Nadere informatie

Studiebegeleiding aan de TU Delft

Studiebegeleiding aan de TU Delft aan de TU Delft Pascal de smidt, Studieadviseur CiTG Ouderavond 1 in de bachelor Wat kan uw kind verwachten? Begeleiding in het eerste bachelorjaar (propedeuse) Begeleiding in het tweede en derde bachelorjaar

Nadere informatie

Bindend Studieadvies (BSA)

Bindend Studieadvies (BSA) BSA_4luik_0708.qxp:BSA folder recht 06-06-2007 18:18 Pagina 1 Bindend Studieadvies (BSA) Neem contact op met het Bureau Studiebegeleiding Om dispensatie te krijgen van het negatief BSA moet u uw persoonlijke

Nadere informatie

Een structurele en instellingsbrede aanpak voor studiesuccesverbetering. Jeanet Schuring Hanzehogeschool Groningen

Een structurele en instellingsbrede aanpak voor studiesuccesverbetering. Jeanet Schuring Hanzehogeschool Groningen Een structurele en instellingsbrede aanpak voor Jeanet Schuring Hanzehogeschool Groningen INHOUD 1. Visie op 2. Het speelveld: factoren voor studiesucces 3. Observaties in de hogeschool 4. Uitgangspunten

Nadere informatie

EWMA Control Charts in Statistical Process Monitoring I.M. Zwetsloot

EWMA Control Charts in Statistical Process Monitoring I.M. Zwetsloot EWMA Control Charts in Statistical Process Monitoring I.M. Zwetsloot EWMA Control Charts in Statistical Process Monitoring Inez M. Zwetsloot Samenvatting EWMA Regelkaarten in Statistische Procesmonitoring

Nadere informatie

Studiekeuzegesprekken: zinvol of onzin? Marieke de Bakker, Universiteit Utrecht

Studiekeuzegesprekken: zinvol of onzin? Marieke de Bakker, Universiteit Utrecht Studiekeuzegesprekken: zinvol of onzin? Marieke de Bakker, Universiteit Utrecht Studiekeuzegesprekken: wat en waarom? Studiesucces Universiteit Utrecht over het algemeen goed, maar... Relatief veel uitval

Nadere informatie

Robuustheid regressiemodel voor kapitaalkosten gebaseerd op aansluitdichtheid

Robuustheid regressiemodel voor kapitaalkosten gebaseerd op aansluitdichtheid Robuustheid regressiemodel voor kapitaalkosten gebaseerd op aansluitdichtheid Dr.ir. P.W. Heijnen Faculteit Techniek, Bestuur en Management Technische Universiteit Delft 22 april 2010 1 1 Introductie De

Nadere informatie

Toetsende Statistiek, Week 2. Van Steekproef naar Populatie: De Steekproevenverdeling

Toetsende Statistiek, Week 2. Van Steekproef naar Populatie: De Steekproevenverdeling Toetsende Statistiek, Week 2. Van Steekproef naar Populatie: De Steekproevenverdeling Moore, McCabe & Craig: 3.3 Toward Statistical Inference From Probability to Inference 5.1 Sampling Distributions for

Nadere informatie

Economie en Bedrijfseconomie. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde

Economie en Bedrijfseconomie. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde Economie en Bedrijfseconomie Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde ( FEWEB) Opbouw van studie door prof. dr. Henri de Groot (programmadirecteur)

Nadere informatie

Wiskunde B - Tentamen 2

Wiskunde B - Tentamen 2 Wiskunde B - Tentamen Tentamen van Wiskunde B voor CiT (57) Donderdag 4 april 005 van 900 tot 00 uur Dit tentamen bestaat uit 8 opgaven, 3 tabellen en formulebladen Vermeld ook je studentnummer op je werk

Nadere informatie

Statistiek I Samenvatting. Prof. dr. Carette

Statistiek I Samenvatting. Prof. dr. Carette Statistiek I Samenvatting Prof. dr. Carette Opleiding: bachelor of science in de Handelswetenschappen Academiejaar 2016 2017 Inhoudsopgave Hoofdstuk 1: Statistiek, gegevens en statistisch denken... 3 De

Nadere informatie

HOVO statistiek November 2011 1

HOVO statistiek November 2011 1 Principale Componentenanalyse en hockeystick-short centring Principale Componentenanalyse bedacht door Karl Pearson in 1901 Peter Grünwald HOVO 31-10 2011 Stel we hebben een grote hoeveelheid data. Elk

Nadere informatie

Stochastiek 2. Inleiding in the Mathematische Statistiek. staff.fnwi.uva.nl/j.h.vanzanten

Stochastiek 2. Inleiding in the Mathematische Statistiek. staff.fnwi.uva.nl/j.h.vanzanten Stochastiek 2 Inleiding in the Mathematische Statistiek staff.fnwi.uva.nl/j.h.vanzanten 1 / 12 H.1 Introductie 2 / 12 Wat is statistiek? - 2 Statistiek is de kunst van het (wiskundig) modelleren van situaties

Nadere informatie

Waarom falen (zoveel) studenten in het hoger onderwijs?

Waarom falen (zoveel) studenten in het hoger onderwijs? Samenvatting Studierendement is indicator voor kwaliteit van de organisatie van het onderwijs Studenten richten zich op vigerende normen voor voldoende prestaties Activerend onderwijs leidt echt tot beter

Nadere informatie

Wat is het verschil tussen deze opleiding bij de TU Delft en die bij een andere universiteit?

Wat is het verschil tussen deze opleiding bij de TU Delft en die bij een andere universiteit? Naam opleiding: Industrieel Ontwerpen Toelating Is de studie moeilijk? Een studie aan de TU Delft is pittig, zorg er daarom voor dat je er aan het begin van je studie gelijk vol voor gaat. Gas terugnemen

Nadere informatie

Introductie Bacheloropleiding Psychologie

Introductie Bacheloropleiding Psychologie Introductie Bacheloropleiding Psychologie 31 augustus 2015 Anna Zandvliet, Arjaan Wit Instituut Psychologie Welkom Organisatie Universiteit/Faculteit/Instituut Programma propedeuse In het kort: BSA & studiebegeleiding

Nadere informatie

TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN. Faculteit Wiskunde en Informatica

TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN. Faculteit Wiskunde en Informatica TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN Faculteit Wiskunde en Informatica Tentamen Kansrekening (2WS2), Vrijdag 24 januari 24, om 9:-2:. Dit is een tentamen met gesloten boek. De uitwerkingen van de opgaven

Nadere informatie

TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN. Faculteit Wiskunde en Informatica

TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN. Faculteit Wiskunde en Informatica TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN Faculteit Wiskunde en Informatica Tentamen Kansrekening en Statistiek (2S27), dinsdag 14 juni 25, 9. - 12. uur. Dit is een tentamen met gesloten boek. De uitwerkingen

Nadere informatie

Nominaal is normaal bij FSW

Nominaal is normaal bij FSW Nominaal is normaal bij FSW Effect op studiekeuze, instroom, rendement/ studieresultaten en zelfstudietijd Prof. dr. H.T. van der Molen, Decaan Faculteit Sociale Wetenschappen Dr. G.J.A. Baars (Risbo)

Nadere informatie

TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN Faculteit Wiskunde en Informatica. Tentamen Statistiek (2DD14) op vrijdag 17 maart 2006, 9.00-12.00 uur.

TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN Faculteit Wiskunde en Informatica. Tentamen Statistiek (2DD14) op vrijdag 17 maart 2006, 9.00-12.00 uur. TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN Faculteit Wiskunde en Informatica Tentamen Statistiek DD14) op vrijdag 17 maart 006, 9.00-1.00 uur. UITWERKINGEN 1. Methoden om schatters te vinden a) De aannemelijkheidsfunctie

Nadere informatie

Inleiding Applicatie Software - Statgraphics

Inleiding Applicatie Software - Statgraphics Inleiding Applicatie Software - Statgraphics Beschrijvende Statistiek /k 1/35 OPDRACHT OVER BESCHRIJVENDE STATISTIEK Beleggen Door een erfenis heeft een vriend van u onverwacht de beschikking over een

Nadere informatie

Geneeskundestudenten met risico op studie-uitval en -vertraging: kenmerken en mogelijke interventies

Geneeskundestudenten met risico op studie-uitval en -vertraging: kenmerken en mogelijke interventies Geneeskundestudenten met risico op studie-uitval en -vertraging: kenmerken en mogelijke interventies Karen Stegers-Jager Institute of Medical Education Research Rotterdam (imerr) 5 april16 Het probleem

Nadere informatie

Aan: FR Van: FB Betreft: Wijzigingen GMW OER-en 2015-2016. Algemeen:

Aan: FR Van: FB Betreft: Wijzigingen GMW OER-en 2015-2016. Algemeen: Aan: FR Van: FB Betreft: Wijzigingen GMW OER-en 2015-2016 Algemeen: Sinds een aantal jaren wordt een onderscheid gemaakt tussen de algemene GMW-OER-en en opleidingsspecifieke OER-en. De opleidingsspecifieke

Nadere informatie

Inleiding Applicatie Software - Statgraphics. Beschrijvende Statistiek

Inleiding Applicatie Software - Statgraphics. Beschrijvende Statistiek Inleiding Applicatie Software - Statgraphics Beschrijvende Statistiek OPDRACHT OVER BESCHRIJVENDE STATISTIEK Beleggen Door een erfenis heeft een vriend van u onverwacht de beschikking over een klein kapitaaltje

Nadere informatie

(ZELF)SELECTIE IN DE LERARENOPLEIDING: PROBLEMEN, INTERVENTIES MECHANISMEN UITKOMSTEN. Jacqueline Kösters Velon 2017

(ZELF)SELECTIE IN DE LERARENOPLEIDING: PROBLEMEN, INTERVENTIES MECHANISMEN UITKOMSTEN. Jacqueline Kösters Velon 2017 (ZELF)SELECTIE IN DE LERARENOPLEIDING: PROBLEMEN, INTERVENTIES MECHANISMEN UITKOMSTEN Jacqueline Kösters Velon 2017 1 Wat: NRO-onderzoek naar de voorspellende waarde van selectie-instrumenten voor de toelating

Nadere informatie

Hoofdstuk 5 Een populatie: parametrische toetsen

Hoofdstuk 5 Een populatie: parametrische toetsen Hoofdstuk 5 Een populatie: parametrische toetsen 5.1 Gemiddelde, variantie, standaardafwijking: De variantie is als het ware de gemiddelde gekwadrateerde afwijking van het gemiddelde. Hoe groter de variantie

Nadere informatie

Bindend studieadvies. Een onderzoek naar de meningen en ervaringen van eerstejaars bachelorstudenten aan de Universiteit Utrecht

Bindend studieadvies. Een onderzoek naar de meningen en ervaringen van eerstejaars bachelorstudenten aan de Universiteit Utrecht Bindend studieadvies Een onderzoek naar de meningen en ervaringen van eerstejaars bachelorstudenten aan de Universiteit Utrecht Stichting Onderwijs Evaluatie Rapport Utrecht, juli 2007 1 2 Bindend studieadvies

Nadere informatie

Studiebegeleiding: de studieadviseur en de student

Studiebegeleiding: de studieadviseur en de student 30-5-2016 1 Studiebegeleiding: de studieadviseur en de student Geartsje Zondervan Anneke Schrik Bart Borghols Faculteit Wiskunde en Natuurwetenschappen 30-5-2016 2 30-5-2016 3 Even voorstellen Geartsje

Nadere informatie

6.1 Beschouw de populatie die beschreven wordt door onderstaande kansverdeling.

6.1 Beschouw de populatie die beschreven wordt door onderstaande kansverdeling. Opgaven hoofdstuk 6 I Basistechnieken 6.1 Beschouw de populatie die beschreven wordt door onderstaande kansverdeling. x 0 2 4 6 p(x) ¼ ¼ ¼ ¼ a. Schrijf alle mogelijke verschillende steekproeven van n =

Nadere informatie

Welkom bij: Open dag 4 maart Bacheloropleiding Diergeneeskunde

Welkom bij: Open dag 4 maart Bacheloropleiding Diergeneeskunde Welkom bij: Open dag 4 maart 2017 Bacheloropleiding Diergeneeskunde Wist je dat.. er in Nederland 33,4 miljoen gezelschapsdieren zijn? Denk daarbij aan honden, katten, maar ook reptielen en postduiven

Nadere informatie

A. Nadere facultaire invulling van onderstaande artikelen uit de HU-OER 2014-2015

A. Nadere facultaire invulling van onderstaande artikelen uit de HU-OER 2014-2015 10 FACULTAIRE OER: FACULTEIT COMMUNICATIE EN JOURNALISTIEK Vastgesteld door de faculteitsdirecteur op 27 januari 2014 Instemming van de facultaire medezeggenschapsraad op..2014 A. Nadere facultaire invulling

Nadere informatie

Tentamen Biostatistiek 1 voor BMT (2DM40) woensdag 2 november 2011, uur

Tentamen Biostatistiek 1 voor BMT (2DM40) woensdag 2 november 2011, uur Faculteit der Wiskunde en Informatica Tentamen Biostatistiek 1 voor BMT (2DM40) woensdag 2 november 2011, 9.00-12.00 uur Bij het tentamen mag gebruik worden gemaakt van een zakrekenmachine en van een onbeschreven

Nadere informatie

A. Nadere facultaire invulling van onderstaande artikelen uit de HU-OER 2015-2016

A. Nadere facultaire invulling van onderstaande artikelen uit de HU-OER 2015-2016 10 FACULTAIRE OER: FACULTEIT COMMUNICATIE EN JOURNALISTIEK Vastgesteld door de faculteitsdirecteur op 2 maart 2015 Met nstemming van de facultaire medezeggenschapsraad A. Nadere facultaire invulling van

Nadere informatie

r ipboek voor ouders over studiekeuze

r ipboek voor ouders over studiekeuze s t r ipboek voor ouders over studiekeuze Uw kind gaat kiezen, hoe kunt u helpen? Studeren Werken Eigen Bedrijf Start Index Uw kind gaat kiezen. Wat kunt u doen als ouder? Hebt u vragen? Mail of bel mij.

Nadere informatie

Zoek het uit! Studiekeuze123

Zoek het uit! Studiekeuze123 Zoek het uit! Opdrachten Studiekeuze123 Naam: Klas: Wat denk je zelf? Het maken van een studiekeuze is belangrijk, maar kan best lastig zijn. Er zijn ruim 1.700 bacheloropleidingen waaruit je kunt kiezen

Nadere informatie

HOOFDSTUK 7: STATISTISCHE GEVOLGTREKKINGEN VOOR DISTRIBUTIES

HOOFDSTUK 7: STATISTISCHE GEVOLGTREKKINGEN VOOR DISTRIBUTIES HOOFDSTUK 7: STATISTISCHE GEVOLGTREKKINGEN VOOR DISTRIBUTIES 7.1 Het gemiddelde van een populatie Standaarddeviatie van de populatie en de steekproef In het vorige deel is bij de significantietoets uitgegaan

Nadere informatie

SOCIALE STATISTIEK (deel 2)

SOCIALE STATISTIEK (deel 2) SOCIALE STATISTIEK (deel 2) D. Vanpaemel KU Leuven D. Vanpaemel (KU Leuven) SOCIALE STATISTIEK (deel 2) 1 / 57 Hoofdstuk 5: Schatters en hun verdeling 5.1 Steekproefgemiddelde als toevalsvariabele D. Vanpaemel

Nadere informatie

Bijlage 5: Kwantitatieve analyse

Bijlage 5: Kwantitatieve analyse Bijlage 5: Kwantitatieve analyse Deze bijlage bevat een beschrijving van de kwantitatieve analyse, zoals die is uitgevoerd op de 26 vragen in de vragenlijst. Analyses op het niveau van de (26) afzonderlijke

Nadere informatie

Voorlichtingsdag Bedrijfskunde. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde

Voorlichtingsdag Bedrijfskunde. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde Voorlichtingsdag Bedrijfskunde Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde PROGRAMMA Bedrijfskunde@VU: hoe, wat en waarom? Prof. dr. W.E.H. Dullaert, Opleidingsdirecteur bachelor bedrijfskunde

Nadere informatie

Studieloopbaan en Loopbaanorientatie

Studieloopbaan en Loopbaanorientatie Studieloopbaan en Loopbaanorientatie Nieke Campagne Studenten Loopbaan Service Universiteit Leiden Programma - Wat kan er in de opleiding - Hoe kies je? - Loopbaan oriëntatie en Studieloopbaankeuzes, binnen

Nadere informatie

Cursus TEO: Theorie en Empirisch Onderzoek. Practicum 2: Herhaling BIS 11 februari 2015

Cursus TEO: Theorie en Empirisch Onderzoek. Practicum 2: Herhaling BIS 11 februari 2015 Cursus TEO: Theorie en Empirisch Onderzoek Practicum 2: Herhaling BIS 11 februari 2015 Centrale tendentie Centrale tendentie wordt meestal afgemeten aan twee maten: Mediaan: de middelste waarneming, 50%

Nadere informatie

Uitleg over de OER Alles wat iedere student moet weten over zijn of haar Onderwijs- en Examenregeling (OER)

Uitleg over de OER Alles wat iedere student moet weten over zijn of haar Onderwijs- en Examenregeling (OER) Uitleg over de OER Alles wat iedere student moet weten over zijn of haar Onderwijs- en Examenregeling (OER) Fractie VUUR, Universiteitsraad www.verenigingvuur.nl [email protected] - 2 - Voorwoord

Nadere informatie

Premasterprogramma Psychologie 11 maart 2016. Jan van Rooij Serena Verdonk Margot Starkenburg

Premasterprogramma Psychologie 11 maart 2016. Jan van Rooij Serena Verdonk Margot Starkenburg Premasterprogramma Psychologie 11 maart 2016 Jan van Rooij Serena Verdonk Margot Starkenburg huishoudelijke mededelingen - voorlichting duurt tot 12.00 uur - 12.15 13.00 in deze zaal: Plan your master

Nadere informatie

1. Een van mijn collega s, liet een mooi verhaal zien: De opgave was: Los op ln(x + 2) ln(x + 1) = 1.

1. Een van mijn collega s, liet een mooi verhaal zien: De opgave was: Los op ln(x + 2) ln(x + 1) = 1. Tentamen-wiskunde?. De basiswiskunde. Een van mijn collega s, liet een mooi verhaal zien: De opgave was: Los op ln(x + 2) ln(x + ) =. Oplossing : ln(x + 2) = + ln(x + ) x + 2 = ln + x + 3 = ln dus x =

Nadere informatie

VOOR HET SECUNDAIR ONDERWIJS

VOOR HET SECUNDAIR ONDERWIJS VOOR HET SECUNDAIR ONDERWIJS Steekproefmodellen en normaal verdeelde steekproefgrootheden 5. Werktekst voor de leerling Prof. dr. Herman Callaert Hans Bekaert Cecile Goethals Lies Provoost Marc Vancaudenberg

Nadere informatie

Anne Sytske Keijser secretaris examencommissie Talen en culturen van China

Anne Sytske Keijser secretaris examencommissie Talen en culturen van China Faculteit der Letteren Opleiding Talen en culturen van China Aan: alle BA-studenten van de opleiding Talen en culturen van China betreft: Generieke overgangsregeling voor de BA Leiden, 6 maart 2008 Geachte

Nadere informatie

Samenvatting Nederlands

Samenvatting Nederlands Samenvatting Nederlands 178 Samenvatting Mis het niet! Incomplete data kan waardevolle informatie bevatten In epidemiologisch onderzoek wordt veel gebruik gemaakt van vragenlijsten om data te verzamelen.

Nadere informatie

Adviezen voor studiekiezers op basis van de Startmonitor

Adviezen voor studiekiezers op basis van de Startmonitor Adviezen voor studiekiezers op basis van de Startmonitor Conclusies en aanbevelingen op basis van jaarlijks onderzoek naar studiekeuze en studiesucces Jules Warps ResearchNed mei 2012 2012 ResearchNed

Nadere informatie

Inhoud. Introductie tot de cursus

Inhoud. Introductie tot de cursus Inhoud Introductie tot de cursus 1 Inleiding 7 2 Voorkennis 7 3 Het cursusmateriaal 7 4 Structuur, symbolen en taalgebruik 8 5 De cursus bestuderen 9 6 Studiebegeleiding 10 7 Huiswerkopgaven 10 8 Het tentamen

Nadere informatie

Introductie Bachelor Psychologie

Introductie Bachelor Psychologie Introductie Bachelor Psychologie 28 Augustus 2017 Dr. Seger Breugelmans Drs. Renske Helmer Welkom Opleidingsdirecteuren Onderwijscoördinatoren Bachelor Psychologie Renske Helmer Trudy Haneveer Seger Breugelmans

Nadere informatie

Oefenvragen bij Statistics for Business and Economics van Newbold

Oefenvragen bij Statistics for Business and Economics van Newbold Oefenvragen bij Statistics for Business and Economics van Newbold Hoofdstuk 1 1. Wat is het verschil tussen populatie en sample? De populatie is de complete set van items waar de onderzoeker in geïnteresseerd

Nadere informatie

SPSS Introductiecursus. Sanne Hoeks Mattie Lenzen

SPSS Introductiecursus. Sanne Hoeks Mattie Lenzen SPSS Introductiecursus Sanne Hoeks Mattie Lenzen Statistiek, waarom? Doel van het onderzoek om nieuwe feiten van de werkelijkheid vast te stellen door middel van systematisch onderzoek en empirische verzamelen

Nadere informatie

Bijlage Onderwijs- en Examenregeling (OER) Master Programma van Pedagogische Wetenschappen. Faculteit der Gedrags- en Maatschappijwetenschappen

Bijlage Onderwijs- en Examenregeling (OER) Master Programma van Pedagogische Wetenschappen. Faculteit der Gedrags- en Maatschappijwetenschappen Bijlage Onderwijs- en Examenregeling (OER) Master Programma van Pedagogische Wetenschappen Faculteit der Gedrags- en Maatschappijwetenschappen 2016-2017 Paragraaf 1 Algemene bepalingen Artikel 1.1 Doel

Nadere informatie

1 of 7 12/23/2010 12:44 PM

1 of 7 12/23/2010 12:44 PM 1 of 7 12/23/2010 12:44 PM Faculteit Economie en Bedrijfskunde Adam Booij Afmelden Nederlands Engels Formulieren Formuliersamenvatting Vragenbank Vraagcategorieën Formulieren Formuliersamenvatting Samenvatting

Nadere informatie

Voorlichting Econometrie & Operationele Research. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde

Voorlichting Econometrie & Operationele Research. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde Voorlichting Econometrie & Operationele Research Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde Vier bacheloropleidingen Bedrijfskunde Econometrie & Operationele Research Economie en Bedrijfseconomie

Nadere informatie

Welkom bij Diergeneeskunde

Welkom bij Diergeneeskunde Welkom bij Diergeneeskunde 16 maart 2019 Wist je dat er in Nederland 33,4 miljoen gezelschapsdieren zijn? Denk daarbij aan honden, katten, maar ook reptielen en postduiven er bijna 125 miljoen landbouwhuisdieren

Nadere informatie

Filosofie voor de Wetenschappen

Filosofie voor de Wetenschappen Date 15-10-2013 1 Filosofie voor de Wetenschappen Presentatie voor de Honours-studenten van de Rijksuniversiteit Gent Jan-Willem Romeijn Faculteit Wijsbegeerte Rijksuniversiteit Groningen Date 15-10-2013

Nadere informatie

Statistiek in de alfa en gamma studies. Aansluiting wiskunde VWO-WO 16 april 2018

Statistiek in de alfa en gamma studies. Aansluiting wiskunde VWO-WO 16 april 2018 Statistiek in de alfa en gamma studies Aansluiting wiskunde VWO-WO 16 april 2018 Wie ben ik? Marieke Westeneng Docent bij afdeling Methoden en Statistiek Faculteit Sociale Wetenschappen Universiteit Utrecht

Nadere informatie

Studeren aan het hbo. W i n d e s h e i m z e t k e n n i s i n w e r k i n g

Studeren aan het hbo. W i n d e s h e i m z e t k e n n i s i n w e r k i n g Studeren aan het hbo Inhoud van de presentatie Kenmerken van het hbo Verschil tussen havo en hbo Verschil hbo en universiteit Opbouw van een hbo-opleiding Studieresultaten en begeleiding Toelating en aanmelding

Nadere informatie

FOR DUTCH STUDENTS! ENGLISH VERSION NEXT PAGE. Toets Inleiding Kansrekening 1 22 februari 2013

FOR DUTCH STUDENTS! ENGLISH VERSION NEXT PAGE. Toets Inleiding Kansrekening 1 22 februari 2013 FOR DUTCH STUDENTS! ENGLISH VERSION NEXT PAGE Toets Inleiding Kansrekening 1 22 februari 2013 Voeg aan het antwoord van een opgave altijd het bewijs, de berekening of de argumentatie toe. Als je een onderdeel

Nadere informatie

Uitgebreide Pilot Nominaal = Normaal aan de Erasmus Universiteit Rotterdam

Uitgebreide Pilot Nominaal = Normaal aan de Erasmus Universiteit Rotterdam Uitgebreide Pilot Nominaal = Normaal aan de Erasmus Universiteit Rotterdam Tussenrapportage onderzoek (februari 2013) Dr. Gerard Baars Dr. Brian Godor Ing. Peter Hermus Drs. Rick Wolff In samenwerking

Nadere informatie

Focus op Studiesucces Oogzorgopleidingen Optometrie & Orthoptie

Focus op Studiesucces Oogzorgopleidingen Optometrie & Orthoptie Focus op Studiesucces Oogzorgopleidingen Optometrie & Orthoptie Faculteit Gezondheidszorg Instituut voor Paramedische Studies Oogzorgopleidingen Optometrie & Orthoptie Nancy Hartgring; Opleidingsmanager

Nadere informatie

Feiten en cijfers. Afgestudeerden en uitvallers in het hoger beroepsonderwijs. Mei 2015

Feiten en cijfers. Afgestudeerden en uitvallers in het hoger beroepsonderwijs. Mei 2015 Feiten en cijfers Afgestudeerden en uitvallers in het hoger beroepsonderwijs Mei 2015 Feiten en cijfers 2 Inleiding Op 19 mei 2015 hebben de hogescholen hun strategische agenda #hbo2025: wendbaar & weerbaar1

Nadere informatie