INFO VOOR PATIËNTEN VALPREVENTIE

Transcriptie

1 INFO VOOR PATIËNTEN VALPREVENTIE

2

3 INHOUD 01 Voorwoord 4 02 Beweging en evenwicht 4 03 Medicatiegebruik 5 04 Bloeddrukproblemen 6 05 Gezichtsvermogen 6 06 Schoenen en voeten 6 07 Omgeving en gedrag 7 08 Valangst 8 09 Mentale status 9 10 Nuttige informatie 9 11 Tot slot 9

4 4 / 01 VOORWOORD Vallen is bij oudere mensen een ernstig probleem. Ongeveer 1 op de 3 thuiswonende 65-plussers valt minstens 1 maal per jaar. Met het ouder worden, verhoogt ook de kans op vallen. Vallen kan ernstige gevolgen hebben. Het is dus belangrijk om het risico te verminderen. Hieronder volgen enkele aandachtspunten. 02 BEWEGING EN EVENWICHT Met het ouder worden, worden de bewegingen trager en het evenwicht minder. Het is dus belangrijk om te blijven bewegen en het evenwicht te onderhouden. Lichaamsbeweging helpt niet alleen om het risico op vallen te verminderen, het is ook goed voor uw gezondheid. Op voorschrift van de arts kunt u een oefenprogramma volgen bij een kinesitherapeut. Ook zelfredzaam blijven (wassen, aankleden,...) is belangrijk om beweging en evenwicht te onderhouden. Dit kan eventueel onder begeleiding van thuishulp (verpleging, bejaardenhulp). Het gebruik van een loophulpmiddel (wandelstok, kruk, rollator, looprek) is geen schande, zeker niet wanneer het stappen niet meer zo vanzelfsprekend is.

5 VALPREVENTIE / 5 03 MEDICATIEGEBRUIK Sommige medicatie (bv. slaapmedicatie, bloeddrukverlagende middelen ) verhoogt het risico op vallen. Neem uw medicatie correct in en meld neveneffecten onmiddellijk aan de arts. Hoe meer medicatie u neemt, hoe groter de kans op neveneffecten. Als u het moeilijk vindt om uw medicatie zelf correct op te volgen, kunt u zich laten helpen door thuisverpleegkundigen of mantelzorgers.

6 6 / 04 BLOEDDRUKPROBLEMEN Draaierigheid of duizeligheid bij het rechtkomen kunnen wijzen op een te sterke daling van de bloeddruk en kunnen tot vallen leiden. Het is van groot belang om deze symptomen te melden aan uw arts. Vermijd om plots recht te komen of plotse bewegingen te maken. U komt het best langzaam en met tussenstappen recht uit bed. Kom eerst van liggen naar zitten op de rand van het bed, wacht dan even en ga dan pas rechtstaan. Plaats ook het hoofdeinde van uw bed iets hoger. 05 GEZICHTSVERMOGEN Een verminderd zicht verhoogt het risico op vallen. Een jaarlijkse controle bij de oogarts is geen overbodige luxe. 06 SCHOENEN EN VOETEN Aangepaste schoenen en een goede voetverzorging verminderen het valrisico. Kies voor schoenen die gesloten zijn en die een platte reliëfzool hebben. De schoen moet de voet voldoende onder steunen. Bij het ontbreken van de juiste schoenen zijn antislipkousen een alternatief. Voor voetproblemen gaat u het best naar de orthopedist of naar de podoloog, voor een goede voetzorg en voethygiëne naar de pedicure.

7 VALPREVENTIE / 7 07 OMGEVING EN GEDRAG Risicosituaties thuis en ondoordacht handelen, zijn ook een oorzaak van vallen. Verlicht uw omgeving goed en pas ze waar nodig aan. Wat kunt u thuis doen? yyvoorzie voldoende beweegruimte (verwijder overbodige meubels). yyverwijder losliggende tapijten. yyaccentueer en egaliseer drempels (ev. hellend vlak) en maak losliggende vloertegels vast. yymaak losliggende elektriciteitskabels vast en werk ze weg langs de plinten. yylaat geen voorwerpen rondslingeren op de grond. yyplaats gebruiksvoorwerpen op een goede reikhoogte. yypas de hoogte van bed, toilet, zetel aan, zodat u gemakkelijk in- en uit-, op- en af- kan stappen. Voorzie eventueel handgrepen. yyplaats nachtverlichting. yykoop een personenalarm en voorzie een lijstje met de meest noodzakelijke telefoonnummers voor noodgevallen. Voorzie desnoods een tweede telefoontoestel, zodat u steeds een toestel binnen handbereik hebt (bijvoorbeeld in de leefruimte, in de slaapkamer). yyvoorzie de trap van een goede trapleuning, plaats eventueel een tweede leuning. Als u de trap niet meer kunt gebruiken, reorganiseer dan de benedenruimte om er te wonen en te slapen. Als u uw woning niet kunt reorganiseren, win dan advies in over mogelijke alternatieven.

8 8 / 08 VALANGST Een gezonde bekommernis helpt vallen voorkomen. Te veel angst verhoogt dan weer de kans om te vallen. Als u angst voelt, spreek er dan over met de hulpverleners in uw omgeving (arts, thuisverpleging,...). Zij kunnen u helpen om de angst te leren overwinnen.

9 VALPREVENTIE / 9 09 MENTALE STATUS Veranderingen op mentaal vlak (vergeetachtigheid, weemoedig zijn,... ) verhogen het risico op vallen. Praat erover met uw huisarts. Hij of zij kan u het juiste advies geven of doorverwijzen naar de juiste instantie. 10 NUTTIGE INFORMATIE Kent u een dienst die tips en richtlijnen kan geven om o.a. vallen te voorkomen? Ook de website biedt een ruime waaier aan informatie en een checklist om in uw woning te overlopen waar de valkuilen zijn. 11 TOT SLOT Als u na het lezen van deze folder nog vragen hebt, contacteer dan uw behandelende arts of de verpleegkundige van de afdeling.

10 10 / NOTA S

11 NOTA S / 11

12 v.u.: Eric Mortier, gedelegeerd bestuurder UZ Gent, C. Heymanslaan 10, 9000 Gent Nevelland Graphics cvba-so Mei 2018 versie 2 Dienst Geriatrie Ingang 50, route 575 T +32 (0) Deze brochure werd opgesteld door het Zorgprogramma voor de geriatrische patiënt van het UZ Gent in samenwerking met de dienst Geriatrie van het A.Z. Sint-Vincentius Deinze. Deze brochure werd enkel ontwikkeld voor gebruik binnen het UZ Gent. Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van het UZ Gent. Universitair Ziekenhuis Gent C. Heymanslaan 10 B 9000 Gent T +32 (0) E [email protected] Volg ons op