Vlaggen bij vreugde en verdriet. THIJS VAN LEEUWEN Oud-voorzitter Nederlandse Vereniging voor Vlaggenkunde

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Vlaggen bij vreugde en verdriet. THIJS VAN LEEUWEN Oud-voorzitter Nederlandse Vereniging voor Vlaggenkunde"

Transcriptie

1 E-Publicatie april 2011 Voortzetting van Vexilla Nostra (1966) Vlaggenlijn (1998) THIJS VAN LEEUWEN Oud-voorzitter Nederlandse Vereniging voor Vlaggenkunde Vlaggen bij vreugde en verdriet Foto: Evelien Berger, Amsterdam

2 VLAGGEN BIJ VREUGDE EN VERDRIET Gebruik van onze nationale driekleur bij vieren en herdenken Koninginnedag enkele dagen later gevolgd door de jaarlijkse Dodenherdenking op 4 mei en Bevrijdingsdag op 5 mei. Het is een periode, waarin vreugde en verdriet dichtbij elkaar komen en binnen korte tijd op drie verschillende manieren gevlagd wordt. Met oranjewimpel, half stok en alleen de Nederlandse vlag. Door THIJS VAN LEEUWEN Oud-voorzitter Nederlandse Vereniging voor Vlaggenkunde Foto: Evelien Berger, Amsterdam De wijze van vlaggen is gebaseerd op de vlaginstructie van de Rijksvoor-lichtingsdienst, waarin de data vermeld staan, waarop van de rijksgebouwen gevlagd wordt en op welke wijze. De instructie is niet bindend, want Nederland kent in tegenstelling tot vele andere landen geen wettelijke voorschriften ten aanzien van het gebruik van de vlag. Uniek in de wereld is het gebruik van de oranje wimpel op de verjaardag van de Koningin en de viering van de geboortedagen van andere leden van het Koninklijk Huis. Vroeger werd met deze wimpel ook gevlagd bij die gelegenheden, waarbij de twee-eenheid Nederland- Oranje tot uitdrukking kwam. Dit gebeurde onder meer op 15 december Koninkrijksdag, wanneer de ondertekening in 1954 van het Statuut van het Koninkrijk der Nederlanden met Suriname en de Nederlandse Antillen wordt gevierd. Dodenherdenking Volgens de richtlijnen van de Rijksvoorlichtingsdienst hoort er tijdens de jaarlijkse Dodenher-denking op 4 mei halfstok te worden gevlagd van zes uur s avonds tot zonsondergang. Dit is zo sinds Voor die tijd werd op verzoek van het Comité Nationale Herdenking onder voorzitterschap van oud-premier Piet de Jong, halfstok gevlagd tot na de twee minuten stilte. Om acht uur werd dan de vlag in top gehesen om een kwartiertje later bij zonsondergang weer te worden neergehaald. De invoering van de zomertijd eind zeventiger jaren gooide echter roet in het eten aangezien daardoor de zon op 4 mei pas na negen uur ondergaat. Dit betekende dat er meer dan een uur feestelijk gevlag werd, terwijl op veel plaatsen nog herdenkingen met stille tochten en kransleggingen aan de gang waren. Vlag! / 7

3 Dit is de reden geweest waarom is besloten om op 4 mei tot zonsondergang halfstok te blijven vlaggen. Halfstok De vlag gaat natuurlijk ook halfstok bij het overlijden en de bijzetting van een lid van het Koninklijk Huis. Zo werd er in 1962 na de dood van prinses Wilhelmina van alle overheidsgebouwen halfstok gevlagd van de dag van het overlijden tot en met de dag van haar uitvaart. Daarbij werd door de minister van Binnenlandse Zaken ook aan de Commissarissen van de Koningin gemeld hoe dit moest gebeuren. Namelijk zonder wimpel en zonder rouwfloers. Ook bij het overlijden van prins Claus, prinses Juliana en prins Bernhard werden er door de Minister-president speciale vlaginstructies uitgegeven, waarbij werd bepaald dat er van alle rijksgebouwen halfstok werd gevlagd van de dag van overlijden tot en met de dag van de uitvaartdienst en de bijzetting in de koninklijke grafkelder in Delft. Aan de provincies en gemeenten werd daarbij gevraagd hetzelfde te doen. Reeds in 1952 werd door de minister van Buitenlandse Zaken een circulaire uitgegeven over hoe er gevlagd moest worden bij het overlijden van een vreemd Staatshoofd, of van het hoofd van een in Den Haag geaccrediteerde diplomatieke missie, in de meeste gevallen een ambassadeur. Hierin werd bepaald dat in die gevallen de vlag uitsluitend halfstok zou worden gehesen op het hoofdgebouw van het departement van Buitenlandse Zaken. Hiervan werd afgeweken in november 1963 toen direct na de moord op de Amerikaanse president John F. Kennedy werd bepaald dat bij alle departementen en andere rijksgebouwen in Den Haag, maar ook bij de gebouwen van de provincie Zuid-Holland en de gemeente Den Haag de vlag halfstok moest worden gehesen. Ook bij de begrafenis van de beroemde Britse oud-premier en oorlogsleider Sir Winston Churchill in 1965 werd van alle overheidsgebouwen halfstok gevlagd. Een bijzondere omstandigheid deed zich voor begin 1972 toen na het overlijden van koning Frederik IX van Denemarken het Nederlandse Hof halve rouw had aangenomen. In verband hiermee verzocht de secretaris van de ministerraad om aan alle overheidsinstanties opdracht te geven om bij de verjaardag van prinses Margriet, die in die rouwperiode viel, de vlag niet uit te steken. Soortgelijke situaties deden zich ook later voor. Zo werd tijdens de Molukse gijzelingsacties in Wijster en Amsterdam in 1975 verzocht om op de in die periode vallende Koninkrijksdag niet te vlaggen. De vlaggen werden ook binnengehaald op de verjaardag van prins Pieter Christiaan in 1979 toen na een aanslag in Den Haag op de Britse ambassadeur Richard Sykes en zijn huisknecht bekend was geworden dat beiden kort na elkaar in het Haagse Westeinde-ziekenhuis waren overleden Een bijzondere situatie deed zich ook voor op 6 september Op die dag werd prinses Diana begraven, maar was ook prins Claus jarig. De rijksoverheid liet in eerste instantie weten, dat ter gelegenheid van Vlag! Vlag! / 7

4 Vlaggen halfstok op 4 mei op de Vlaggenparade bij het Koopvaardijmonument in Rotterdam. die verjaardag niet zou worden afgeweken van de bestaande vlaginstructie en er normaal gevlagd zou worden. Maar bij de Airborne wandelmars, die op diezelfde zaterdag in Oosterbeek werd gehouden, besloot men halfstok te vlaggen. Dit, omdat aan de tocht, die herinnert aan de Slag om Arnhem, jaarlijks veel Britse militairen deelnemen. Iets soortgelijks gebeurde ook in Rotterdam, waar de Wereldhavendagen plaatsvonden. In navolging van het aanwezige Britse fregat Newcastle werd besloten op de Nederlandse marineschepen de vlag eveneens halfstok te voeren. Aan de koopvaardijschepen werd gevraagd dit voorbeeld te volgen. Op het allerlaatste moment liet de Rijksvoorlichtingsdienst weten, dat gezien het samenvallen van zijn verjaardag met de begrafenis van prinses Diana, prins Claus er de voorkeur aan gaf dat jaar voor zijn verjaardag niet te vlaggen. Na het overlijden van prins Bernhard in december 2004 werd er ook niet gevlagd op de verjaardag van zijn achterkleindochter prinses Amalia. Nationale rouw Na de Tweede Wereldoorlog is slechts eenmaal nationale rouw afgekondigd. Dit gebeurde bij de begrafenis van prinses Wilhelmina in december De ministerraad besloot toen niet alleen dat de vlaggen halfstok zouden hangen, maar ook dat theater- en bioscoopvoor- Vlag! Vlag! / 7

5 stellingen en sportwedstrijden werden afgelast. Verder werd bepaald dat in openbare gelegenheden de muziek alleen zachtjes te horen mocht zijn en afkomstig moest zijn van één van de Nederlandse radio-, of televisiezenders. Hoewel daar wel om werd gevraagd, is daarna nooit meer het begrip nationale rouw gehanteerd. Zo werd er niet van alle overheidsgebouwen halfstok gevlagd bij ingrijpende rampen met veel slachtoffers als de treinramp bij Harmelen in 1962 en de vliegramp op Tenerife in Na veel aandringen werd er wel besloten om op zondag 11 oktober 1992, de dag waarop na de ramp de slachtoffers van de Bijlmer vliegramp werden herdacht, van alle overheidsgebouwen de vlag halfstok te laten waaien. Nadrukkelijk werd daarbij namens de ministerraad verklaard dat de dag niet was uitgeroepen tot dag van nationale rouw. Een geheel nieuwe situatie ontstond na de aanslagen op het World Trade Center in NewYork en het Pentagon in Washington op 9 september De Europese Unie riep toen de bevolking van Europa op om op de rouwdag vijf dagen later om precies twaalf uur s middags drie minuten stilte voor de slachtoffers in acht te nemen. Daar hoorde natuurlijk bij dat van alle rijks-, provincie- en gemeentegebouwen de vlag halfstok zou worden uitgestoken en hiervoor werd door de minister-president dan ook een aparte vlaginstructie uitgegeven. Foto: Bureau Ceremonieel Regionaal Militair Commando West Koninklijke rouwwimpel Bij het overlijden van leden van het Koninklijk Huis werd voor de Tweede Wereldoorlog de Nederlandse vlag vaak gehuld in rouwfloers een doorschijnende zwarte stof. Dit gebeurde ook met de koninklijke standaard en onderscheidingsvlaggen. Bij het overlijden en de begrafenis van prinses Wilhelmina in 1962 is hiervan afgezien en is er uitsluitend met de Nederlandse vlag halfstok gevlagd. Dit had onder meer te maken met de televisieregistratie van deze uitvaart. Omfloerste vlaggen leveren namelijk onduidelijke beelden op. Groot Brittannië was na het plotselinge overlijden van prinses Diana in rouw gedompeld. Toch was daar niets van te zien op Buckingham Palace, waar vanwege het verblijf van de koninklijke familie in Schotland slechts een lege vlaggenstok was te zien. Daarbij kwam dat vanwege de continuïteit van de monarchie koninklijke vlaggen nooit halfstok worden gehesen. Onbegrip hierover bij de bevolking bracht de regering Blair ertoe om na overleg met het Britse Koninklijk Huis voor het eerst in de Britse geschiedenis de Union Flag halfstok boven het Buckingham Palace te laten wapperen. Naar aanleiding van deze gebeurtenis werd aan het Nederlandse Hof besloten om bij het overlijden van een lid van het Koninklijk Huis de koninklijke standaard en de overige koninklijke onderscheidingsvlaggen van een zwarte rouwwimpel te voorzien. Voor de eerste maal gebeurde dit bij het overlijden van prins Claus Vlag! / 7

6 in oktober 2002 toen te zien was, dat zowel de koninklijke standaard boven Paleis Noordeinde en Huis ten Bosch als de gezamenlijke onderscheidingsvlag van prinses Juliana en prins Bernhard boven paleis Soestdijk van een zwarte rouwwimpel voorzien waren. Bedrijfsrouw Bij het bedrijfsleven wordt bij vreugde en verdriet natuurlijk ook gevlagd. Dit is niet gebonden aan voorschriften aangezien er geen wettelijke bepalingen bestaan ten aanzien van het gebruik van de Nederlandse vlag. Kortom: er zijn alleen richtlijnen van de Rijksvoorlichtingsdienst voor het gebruik van de Nederlandse vlag bij verjaardagen van leden van het Koninklijk Huis, Koninginnedag, Dodenherdenking, Bevrijdingsdag en Koninkrijksdag, waarbij men zich kan aansluiten. Daarnaast worden er bij bijzondere gelegenheden aparte vlaginstructies uitgevaardigd. Het spreekt echter vanzelf dat een bedrijf ook bij een eigen feest de vlag uit wil steken, of bij rouw de vlag halfstok wil hangen. Hier is niets op tegen. Hoewel hierbij het gebruik van bedrijfsvlaggen voorkomt, is het stijlvoller hiervoor de Nederlandse driekleur te gebruiken. Zo werden direct na het overlijden van Albert Heijn bij het hoofdkantoor, de distributiecentra en de winkels alle bedrijfsvlaggen verwijderd en in één vlaggenmast van zonsopgang tot zonsondergang de Nederlandse vlag halfstok gehangen. Dit gebeurde gedurende twee dagen, waarna weer de gebruikelijke vlagvoering gold. Echter op de dag van de begrafenis werd de nationale driekleur bij alle vestigingen opnieuw halfstok gehesen. Er was dus geen sprake van een langdurige periode, waarin halfstok werd gevlagd. Deskundigen spreken in dit verband van proportioneel vlaggen. Dus bij een sterfgeval bijvoorbeeld niet een week lang, maar gedurende de dag direct na het overlijden en op de dag van de begrafenis, of crematie. Natuurlijk dient ook altijd aan de orde te komen: vlaggen we alleen halfstok bij de dood van de directeur, of ook bij het overlijden van een medewerker. In dit verband geldt tevens de vraag: vlaggen wij alleen bij een onverwacht sterfgeval, of ook indien een medewerker na een langdurig ziekbed komt te overlijden. Vlaggenprotocol De rijksoverheid kent sinds 1948 ook regels voor wat betreft het gebruik van de Nederlandse vlag. Zo wordt aanbevolen om de nationale driekleur alleen te laten wapperen tussen zonsopgang en zonsondergang, tenzij de vlag voldoende verlicht is. Als een vlag versleten, of vervuild is moet de vlag op een onopvallende manier worden vernietigd, of gereinigd en gerepareerd. Ook mag de vlag de grond niet raken. Deze regels zijn na de Tweede Wereldoorlog tot stand gekomen onder invloed van de wijze waarop onze Amerikaanse en Britse Vlag! / 7

7 bevrijders met hun nationale vlaggen omgaan. In vooroorlogse films is bijvoorbeeld te zien dat bij het vlaghijsen op legerkazernes de Nederlandse vlag gewoon op de grond ligt. Bij het gebruik van meerdere vlaggen geldt dat de Nederlandse vlag altijd de ereplaats heeft: vooraan links, vanuit het publiek gezien. Bij drie of meer vlaggen de Nederlandse vlag links en de overige vlaggen van links naar rechts, of de Nederlandse vlag in het midden en de overige vlaggen in volgorde afwisselend links en rechts. De protocollaire volgorde, die daarbij in nationaal verband gehanteerd wordt, is Nederlandse vlag, provincie, gewest, gemeente, wijk, organisatie, bedrijf. Internationaal is de volgorde: Nederlandse vlag en daarna de overige nationale vlaggen in de Franse, of Engels alfabetische volgorde. Tot slot wordt bij het halfstok vlaggen de vlag eerst tot de top gehesen, waarna deze langzaam wordt neergehaald totdat de onderzijde op de helft van de vlaggenmast is gekomen. Bij het neerhalen van een halfstok gehesen vlag wordt deze eerst langzaam naar de top gebracht en daarna omlaag gehaald. Nederlandse Vereniging voor Vlaggenkunde secretariaat Van t Hoffstraat RM Haarlem Stichting Vlaggenparade Rotterdam, Stichting Vlaggenmuseum Nederland secretariaat Tijs van Seventerstraat XP Rotterdam Vlag! / 7

De Nederlandse vlag is het symbool van de eenheid en onafhankelijkheid de vlaginstructie volgen. Ook op andere dagen mag de vlag worden

De Nederlandse vlag is het symbool van de eenheid en onafhankelijkheid de vlaginstructie volgen. Ook op andere dagen mag de vlag worden Ter inleiding De Nederlandse vlag Bij het uithangen van de Nederlandse vlag kan men de dagen van De Nederlandse vlag is het symbool van de eenheid en onafhankelijkheid de vlaginstructie volgen. Ook op

Nadere informatie

De Nederlandse vlag. 1. Algemeen

De Nederlandse vlag. 1. Algemeen De Nederlandse vlag 1. Algemeen a. Onder de koninkrijksvlag of Nederlandse vlag (hierna ook te noemen: vlag) wordt verstaan de bij Koninklijk Besluit van 19 februari 1937, nummer 93, en Beschikking Minister

Nadere informatie

Protocol Uitvaartplechtigheid met beperkt ceremonieel

Protocol Uitvaartplechtigheid met beperkt ceremonieel Protocol Uitvaartplechtigheid met beperkt ceremonieel Oktober 2004 1 Inhoudsopgave AANLEIDING... 3 UITGANGSPUNTEN... 3 RICHTLIJN VOOR BEPERKT CEREMONIEEL... 3 HET AFVLAGGEN VAN DE LIJKKIST... 4 DODENWACHT...

Nadere informatie

65 jaar Bevrijdingsweek Zelhem 2010

65 jaar Bevrijdingsweek Zelhem 2010 65 jaar Bevrijdingsweek Zelhem 2010 van vrijdag 30 april tot en met zaterdag 8 mei 2010 Georganiseerd door de Buurt- en Toneelvereniging de Meene en Stichting Zelhem & Oranje mmv oa Museumboerderij Smedekinck

Nadere informatie

Naam: IK WOON IN NEDERLAND

Naam: IK WOON IN NEDERLAND Naam: IK WOON IN NEDERLAND Nederland is een land in Europa. Het land ligt aan de Noordzee, naast Duitsland en België. Nederland is niet erg groot. Toch wonen er ruim 16 miljoen mensen, waardoor Nederland

Nadere informatie

Nederlandse omnibus-series

Nederlandse omnibus-series Nederlandse omnibus-series Het Britse koningshuis heeft dit jaar twee memorabele gebeurtenissen meegemaakt. Allereerst de dood van Koningin-moeder Elizabeth, die op 101-jarige leeftijd overleed. Daarnaast

Nadere informatie

1. De bus met daarop het staatsieportret van Koningin Wilhelmina, en een afbeelding van de gouden koets.(1977)

1. De bus met daarop het staatsieportret van Koningin Wilhelmina, en een afbeelding van de gouden koets.(1977) 1. De bus met daarop het staatsieportret van Koningin Wilhelmina, en een afbeelding van de gouden koets.(1977) 2. De bus met daarop Koningin Wilhelmina als jong meisje, en de intocht te Amsterdam.(1984)

Nadere informatie

1 Het ontstaan van het Koninkrijk 10. 2 De geboorte van een prins 16. 3 De jeugd van prins Willem-Alexander 20

1 Het ontstaan van het Koninkrijk 10. 2 De geboorte van een prins 16. 3 De jeugd van prins Willem-Alexander 20 Inhoud Stamboom van het Koninklijk Huis 6 Inleiding 9 e 1 Het ontstaan van het Koninkrijk 10 2 De geboorte van een prins 16 3 De jeugd van prins Willem-Alexander 20 4 De studententijd van prins Willem-Alexander

Nadere informatie

Vlagvoering aan boord : -------------------------------- Een aantal vlaggen zijn welkom aan boord en een ander aantal zijn zeker niet toegelaten.

Vlagvoering aan boord : -------------------------------- Een aantal vlaggen zijn welkom aan boord en een ander aantal zijn zeker niet toegelaten. ETIQUETTE aan boord van een pleziervaartuig ********************************************************* Van oudsher werden vlaggen gebruikt om aan te geven onder welke nationaliteit gevaren werd. Verder

Nadere informatie

Vakanties en bijzondere dagen

Vakanties en bijzondere dagen Vakanties en bijzondere dagen VAKANTIE NOORD/MIDDEN/ZUID DATA Kerst 2013 alle regio s 21-12-13 t/m 05-01-14 Voorjaar noord 22-02-14 t/m 02-03-14 midden / zuid 15-02-14 t/m 23-02-14 Mei alle regio s 26-04-14

Nadere informatie

verwerkingsopdrachten Willem-Alexander

verwerkingsopdrachten Willem-Alexander verwerkingsopdrachten Willem-Alexander Van kind tot koning Vragen bij Stamboom van het Koninklijk huis (bladzijde 6 en 7) 1 Als je goed kijkt, zie een schild met het wapen van Nederland. Op het schild

Nadere informatie

Programmaboekje 2013

Programmaboekje 2013 Programmaboekje 2013 Colofoon Postbus 88, 8084 ZH t Harde Voorzitter Secretaris Penningmeester Algemeen Algemeen Algemeen Aart Akster Marchel Akster Marloes Lieftink Pim van der Beek Gerrit Leusink Kees

Nadere informatie

QUIZ. Tip! Speel de quiz klassikaal op het digitale schoolbord! Spelregels Wijs een jurylid aan: die bepaalt wie antwoord mag geven.

QUIZ. Tip! Speel de quiz klassikaal op het digitale schoolbord! Spelregels Wijs een jurylid aan: die bepaalt wie antwoord mag geven. QUIZ Tip! Speel de quiz klassikaal op het digitale schoolbord! Spelregels Wijs een jurylid aan: die bepaalt wie antwoord mag geven. Wijs een vragensteller aan: die stelt de vraag en noemt de 3 mogelijke

Nadere informatie

Auditieve oefeningen bij het thema: lang leve de koningin

Auditieve oefeningen bij het thema: lang leve de koningin Auditieve oefeningen bij het thema: lang leve de koningin Boek van de week: 1; Koningin Nijntje 2; Gewoon Fien 3; Koningin 4; Verhaalbegrip: Bij elk boek stel ik de volgende vragen: Wat staat er op de

Nadere informatie

35 oefenvragen over de Tweede Wereldoorlog 1

35 oefenvragen over de Tweede Wereldoorlog 1 35 Oefenvragen over de Tweede Wereldoorlog 1. De Tweede Wereldoorlog dankt zijn naam aan: a. Het aantal landen dat erbij betrokken was b. Het feit dat de oorlog in meerdere werelddelen werd uitgevochten

Nadere informatie

Welkom op deze interactieve pagina.

Welkom op deze interactieve pagina. Welkom op deze interactieve pagina. Tegenover Medisch Centrum Alkmaar staat een monument. Verscholen tussen de bomen. Één keer per jaar staan daar honderden mensen, want het is het eindpunt van de stille

Nadere informatie

12½ jaar samen. Reformatorisch Dagblad

12½ jaar samen. Reformatorisch Dagblad 12½ jaar samen Reformatorisch Dagblad 1 1 3 2 2 3 2002 2003 1 In het jaar van hun huwelijk moeten de prins en prinses de op 6 oktober overleden prins Claus naar de grafkelder in de Nieuwe Kerk in Delft

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Zitting 1979-1980 16 034 (R 1138) Verklaring dat er grond bestaat een voorstel in overweging te nemen tot verandering in de Grondwet van de bepalingen inzake het koningschap

Nadere informatie

Koningsdagonderzoek 2013

Koningsdagonderzoek 2013 Koningsdagonderzoek 2013 Publicatiedatum: 26-04- 2013 Over dit onderzoek Aan dit online onderzoek, gehouden van 23 t/m 26 april 2013, deden 2300 jongeren mee (onder wie 828 middelbare scholieren). De uitslag

Nadere informatie

Omzendbrief VR 2013/37

Omzendbrief VR 2013/37 Omzendbrief VR 2013/37 Aan de diensten van de Vlaamse overheid Aan de Vlaamse instellingen Aan de provinciegouverneurs Aan de colleges van burgemeester en schepenen Aan de districtscolleges Minister-president

Nadere informatie

NATIONALE HERDENKING NATIONALE VIERING

NATIONALE HERDENKING NATIONALE VIERING 4 en 5 mei NATIONALE HERDENKING OP 4 MEI EN OP 5 MEI Elk jaar herdenken we op 4 mei de gevallenen van de Tweede Wereldoorlog en vieren we op 5 mei de bevrijding. Er zijn steeds minder mensen in Nederland

Nadere informatie

Feestelijke dagen. Marlies Uyttersprot

Feestelijke dagen. Marlies Uyttersprot Feestelijke dagen Taak 1 : o Zoek op in het woordenboek - feestdag: o Zeg met eigen woorden wat een feestdag is. o Maak 3 samenstellingen met : - - dag voorbeeld verjaardag... - feest- voorbeeld feestmenu

Nadere informatie

Lees het verhaal Een monument geschreven door Jan Terlouw.

Lees het verhaal Een monument geschreven door Jan Terlouw. EEN MONUMENT Bij het verhaal van Jan Terlouw Lees het verhaal Een monument geschreven door Jan Terlouw. Opdracht 2 Zet de volgende gebeurtenissen uit het verhaal in de goede volgorde. 1 De soldaat geeft

Nadere informatie

4 mei 2015. Onderzoek: Nationale dodenherdenking

4 mei 2015. Onderzoek: Nationale dodenherdenking 4 mei 2015 Onderzoek: Nationale dodenherdenking Over het EenVandaag Het EenVandaag bestaat uit ruim 45.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten op basis van een online onderzoek. De uitslag van de peilingen

Nadere informatie

RICHTLIJNEN voor de toekenning van het recht tot het voeren van het predikaat Koninklijk

RICHTLIJNEN voor de toekenning van het recht tot het voeren van het predikaat Koninklijk RICHTLIJNEN voor de toekenning van het recht tot het voeren van het predikaat Koninklijk KONINKLIJKE BESCHIKKING nr. 33 Wij Beatrix, bij de gratie Gods, Koningin der Nederlanden, Prinses van Oranje-Nassau,

Nadere informatie

Sir Winston Churchill kreeg een uitvaart met middeleeuwse praal

Sir Winston Churchill kreeg een uitvaart met middeleeuwse praal Sir Winston Churchill kreeg een uitvaart met middeleeuwse praal De aandacht in de media stond in de week voorafgaand aan 30 januari 1965 vooral stil bij het overlijden van een groots staatsman die niet

Nadere informatie

Nederland is twee minuten stil op 4 mei. Uw organisatie toch ook?

Nederland is twee minuten stil op 4 mei. Uw organisatie toch ook? Nederland is twee minuten stil op 4 mei. Uw organisatie toch ook? 20.00-20.02 uur 4 mei 20.00 uur Twee minuten stilte Op 4 mei vindt de Nationale Herdenking plaats. Dan herdenkt Nederland zijn oorlogsslachtoffers

Nadere informatie

13 37 38 39 43 100 EXMENVRGEN IJ HET FOTOOEK EN DE FILM NR NEDERLND Nummer Vraagtekst Correcte antwoord vb01 U ziet de Nederlandse vlag. Wat zijn de kleuren van de Nederlandse vlag? vb02 U ziet een foto.

Nadere informatie

Draaiboek bij overlijden

Draaiboek bij overlijden Draaiboek bij overlijden Inhoudsopgave DRAAIBOEK BIJ OVERLIJDEN VAN EEN LEERLING...3 DRAAIBOEK BIJ OVERLIJDEN VAN EEN COLLEGA...8 DRAAIBOEK BIJ OVERLIJDEN VAN EEN OUDER VAN EEN LEERLING...12 DRAAIBOEK

Nadere informatie

Waar wind is, wapperen Faber Vlaggen

Waar wind is, wapperen Faber Vlaggen Waar wind is, wapperen Faber Vlaggen Faber Vlaggen volop in beweging 250 toegewijde medewerkers staan borg voor hoge kwaliteit en de beste service. Faber Vlaggen laat uw motto goed overkomen. Waar wind

Nadere informatie

VCA Nieuwsbrief januari 2015

VCA Nieuwsbrief januari 2015 VCA Nieuwsbrief januari 2015 N a a m b e d r i j f Veteranen Cafe t Hookhoes, Grotestraat-zuid 129, Almelo www.veteranencafealmelo.nl vca@veteranen.nl Veteranencafé op 13 januari 2015 Contact : nieuwjaars

Nadere informatie

[editie 25] B o s v l a g g e n p r e s e n t e e r t!

[editie 25] B o s v l a g g e n p r e s e n t e e r t! [editie 25] B o s v l a g g e n p r e s e n t e e r t! [inhoud] 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 23 24 Vlaggen & banieren logo - reclame - bedrijfsvlaggen gevelvlaggen - hijsvlaggen

Nadere informatie

Examen VMBO-KB 2015. geschiedenis en staatsinrichting CSE KB. tijdvak 1 maandag 18 mei 9.00-11.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen VMBO-KB 2015. geschiedenis en staatsinrichting CSE KB. tijdvak 1 maandag 18 mei 9.00-11.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen VMBO-KB 2015 tijdvak 1 maandag 18 mei 9.00-11.00 uur geschiedenis en staatsinrichting CSE KB Bij dit examen hoort een bijlage. Dit examen bestaat uit 40 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 54

Nadere informatie

érw^twcnti DENEKAMP PROTOCOL HOE TE HANDELEN BIJ HET OVERLIJDEN VAN EEN CLUBLID Denekamp, september 2009, vastgestelde versie

érw^twcnti DENEKAMP PROTOCOL HOE TE HANDELEN BIJ HET OVERLIJDEN VAN EEN CLUBLID Denekamp, september 2009, vastgestelde versie érw^twcnti DENEKAMP PROTOCOL HOE TE HANDELEN BIJ HET OVERLIJDEN VAN EEN CLUBLID Denekamp, september 2009, vastgestelde versie Aanleiding De club kan op enig moment onvermijdelijk geconfronteerd worden

Nadere informatie

De Oranjes. Verrassende feiten die iedereen moet weten. Arendo Joustra Jeroen Langelaar Annemarie van Ulden Jos Widdershoven

De Oranjes. Verrassende feiten die iedereen moet weten. Arendo Joustra Jeroen Langelaar Annemarie van Ulden Jos Widdershoven DE ORANJES De Oranjes Verrassende feiten die iedereen moet weten Arendo Joustra Jeroen Langelaar Annemarie van Ulden Jos Widdershoven 2011 Elsevier Reed Business Alle rechten voorbehouden Redactie José

Nadere informatie

: TROONOPVOLGING IN NEDERLAND

: TROONOPVOLGING IN NEDERLAND DE NIEUWE KONING WILLEM-ALEXANDER 30 april 2013 : TROONOPVOLGING De nieuwe troonopvolger in Nederland Op 27 april 1967 wordt het eerste kindje van kroonprinses Beatrix en haar man Prins Claus geboren.

Nadere informatie

OORLOG IN OVERIJSSEL 2015

OORLOG IN OVERIJSSEL 2015 OORLOG IN OVERIJSSEL 2015 Opdrachten bij de film Naam Groep.. BEZETTING duur: ca. 15 minuten In de film zie je beelden van Hitler. Wie was hij? In welk jaar kwam Hitler aan de macht en welke plannen had

Nadere informatie

Samenvatting geschiedenistoets hoofdstuk 6: Een tijd van revoluties

Samenvatting geschiedenistoets hoofdstuk 6: Een tijd van revoluties Samenvatting geschiedenistoets hoofdstuk 6: Een tijd van revoluties Dit hoofdstuk gaat over opstand in Amerika, Frankrijk en Nederland. Deze opstanden noemen we revoluties. Opstand in Amerika (1775). De

Nadere informatie

Lespakket over Prinsjesdag voor leerlingen van groep 8 van de basisschool. Gemaakt door Ronald Koster van Chr.MAVO de Saad uit klas 2f.

Lespakket over Prinsjesdag voor leerlingen van groep 8 van de basisschool. Gemaakt door Ronald Koster van Chr.MAVO de Saad uit klas 2f. Werkboek van groep. cijfer! Lespakket over Prinsjesdag voor leerlingen van groep 8 van de basisschool. Gemaakt door Ronald Koster van Chr.MAVO de Saad uit klas 2f. V oorwoordje Hallo, docent en leerlingen

Nadere informatie

Notitie herdenkingen Tweede Wereldoorlog in de gemeente Kapelle

Notitie herdenkingen Tweede Wereldoorlog in de gemeente Kapelle Notitie herdenkingen Tweede Wereldoorlog in de gemeente Kapelle 1. Inleiding De gemeente Kapelle en haar kernen zijn op twee momenten betrokken geweest bij oorlogshandelingen in de Tweede Wereldoorlog.

Nadere informatie

PATIËNTEN INFORMATIE. Rouwverwerking

PATIËNTEN INFORMATIE. Rouwverwerking PATIËNTEN INFORMATIE Rouwverwerking 2 PATIËNTENINFORMATIE Een dierbare is overleden. Dit is een aangrijpende gebeurtenis. In de eerste plaats gaat onze deelneming uit naar u en de overige nabestaanden.

Nadere informatie

PrinsjesDag. Ook in Madurodam vind je het Binnenhof en de Gouden Koets.

PrinsjesDag. Ook in Madurodam vind je het Binnenhof en de Gouden Koets. KINDErkrant PRINSJESDAG 2013 / 4e JAARGANG / NUMMER 02 INTERVIEW Weetjes opdrachten Puzzels Ook in Madurodam vind je het Binnenhof en de Gouden Koets. PrinsjesDag Op de derde dinsdag in september is het

Nadere informatie

Korte lesbrief Koningsbomen Ter gelegenheid van het planten van de Lindeboom voor Koning Willem Alexander Op 30 april 2013

Korte lesbrief Koningsbomen Ter gelegenheid van het planten van de Lindeboom voor Koning Willem Alexander Op 30 april 2013 Korte lesbrief Koningsbomen Ter gelegenheid van het planten van de Lindeboom voor Koning Willem Alexander Op 30 april 2013 Geschiedenis Op 30 april 2013 wordt de Prins van Oranje, beter bekend als Prins

Nadere informatie

Eindexamen geschiedenis en staatsinrichting vmbo gl/tl I

Eindexamen geschiedenis en staatsinrichting vmbo gl/tl I Meerkeuzevragen Schrijf alleen de hoofdletter van het goede antwoord op. Staatsinrichting van Nederland 1p 1 Op welke manier werd de Tweede Kamer tussen 1848 en 1917 samengesteld? A De leden werden benoemd

Nadere informatie

Dit thema gaat over de verschillende feestdagen en vieringen in Nederland. Onderwerpen. Wat kun je meenemen?

Dit thema gaat over de verschillende feestdagen en vieringen in Nederland. Onderwerpen. Wat kun je meenemen? De feestdagen Dit thema gaat over de verschillende feestdagen en vieringen in Nederland. Onderwerpen Nationale en erkende feestdagen Overige feesten en vieringen Stap 1 Introductie Wat kun je meenemen?

Nadere informatie

NEDERLAND IN DE 16e EEUW

NEDERLAND IN DE 16e EEUW NEDERLAND IN DE 16e EEUW In de 16e eeuw vielen de Nederlanden onder de Spaanse overheersing. Er bestonden grote verschillen tussen de gewesten (= provincies), bv: - dialect - zelfstandigheid van de gewesten

Nadere informatie

Draagwijzer. Hoe worden onderscheidingen gedragen?

Draagwijzer. Hoe worden onderscheidingen gedragen? Draagwijzer Hoe worden onderscheidingen gedragen? Inhoud 1. Inleiding 2. Hoe ziet de onderscheiding eruit? 3. Wanneer mag u uw onderscheiding dragen? 4. Kledingvoorschrift heer (een onderscheiding) 5.

Nadere informatie

Beste ouder(s), Met vriendelijke groet, Heidi van Pinxteren Directeur

Beste ouder(s), Met vriendelijke groet, Heidi van Pinxteren Directeur Beste ouder(s), Nog een paar dagen en dan kunnen de leerlingen gaan genieten van een welverdiende vakantie. Voor groep 1 t/m 4 start 24 april de vakantie om 12.30 uur. Groep 5 t/m 8 mag om 14.30 uur gaan

Nadere informatie

GEDRAGSCODE BIJ OVERLIJDEN VAN EEN KIND OF COLLEGA

GEDRAGSCODE BIJ OVERLIJDEN VAN EEN KIND OF COLLEGA GEDRAGSCODE BIJ OVERLIJDEN VAN EEN KIND OF COLLEGA Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Melding 3. Coördinatie 4. Het vertellen van het nieuws aan de kinderen 5. Organisatorische aanpassingen 6. Contacten met

Nadere informatie

De Tweede Wereldoorlog herdacht. Een vergelijking tussen Nederland en Duitsland

De Tweede Wereldoorlog herdacht. Een vergelijking tussen Nederland en Duitsland De Tweede Wereldoorlog herdacht Een vergelijking tussen Nederland en Duitsland Nationale herdenking in Nederland Hebben we in Nederland de oorlog altijd zo herdacht? - een kleine herdenkingsgeschiedenis

Nadere informatie

Geslacht respondenten CBS 2011* man 49% 49% vrouw 51% 51% totaal 100% 100%

Geslacht respondenten CBS 2011* man 49% 49% vrouw 51% 51% totaal 100% 100% Verantwoording onderzoek "4 en 5 mei" Veldwerkperiode: woensdag 11 april tot woensdag 18 april. Aantal uitgenodigd: 15628 Aantal onbezorgbaar: 197 Netto verstuurd: 15431 Respons: 7597 49% Onvolledig ingevulde

Nadere informatie

Troonopvolging. Hij wordt koning. Er is op 30 april dus een troonswisseling. Hoe gaat dat? Dit en meer lees je in deze krant.

Troonopvolging. Hij wordt koning. Er is op 30 april dus een troonswisseling. Hoe gaat dat? Dit en meer lees je in deze krant. Troonopvolging LEVE DE KONING! Hoe ging het vroeger? In dit filmpje zie je hoe koningin Beatrix in 1980 werd ingehuldigd. 0 april 01 een bijzondere dag! Waarom? Op die dag stopt koningin Beatrix met haar

Nadere informatie

1red18054 27-04-2007, NOS, Gesprek met de Minister-president, N.2, 22.50 uur

1red18054 27-04-2007, NOS, Gesprek met de Minister-president, N.2, 22.50 uur 1red18054 27-04-2007, NOS, Gesprek met de Minister-president, N.2, 22.50 uur GESPREK MET DE MINISTER-PRESIDENT, NA AFLOOP VAN DE MINISTERRAAD, OVER DE VOORJAARSNOTA EN DE KONINKLIJKE FAMILIE Nederland

Nadere informatie

Festiviteiten Comité Otterlo

Festiviteiten Comité Otterlo Jaar programma 2013 Over Festiviteiten Comité Otterlo Vanuit de bewoners en het bedrijfsleven van Otterlo komt de wens om het dorp levendig en open te houden en dat er vrij toegankelijk evenementen voor

Nadere informatie

Lijst met websites voor het project Moderne Geschiedenis van Alles-in-1

Lijst met websites voor het project Moderne Geschiedenis van Alles-in-1 Lijst met websites voor het project Moderne Geschiedenis van Alles-in-1 Algemene zoeksites: Denk van tevoren na over het trefwoord waarmee je zoekt. www.netwijs.nl www.meestersipke.nl www.google.nl ook

Nadere informatie

Bennebroek - richtlijnen sportpark Rottegat

Bennebroek - richtlijnen sportpark Rottegat Bennebroek - richtlijnen sportpark Rottegat -21- Landschappelijke inpassing Het is gewenst dat het sportpark als groene enclave blijft behouden. De randen dienen te zorgen voor een natuurlijke groene overgang

Nadere informatie

Het verhaal van de 80 jarige oorlog!

Het verhaal van de 80 jarige oorlog! Het verhaal van de 80 jarige oorlog! Filips II erft het grote "Europese Rijk" van zijn vader Karel V. Om te beginnen gaat hij strenge belastingen heffen. 1 Na een aantal jaar vertrekt hij naar Spanje,

Nadere informatie

Prinsjesdag, de Miljoenennota en het koffertje

Prinsjesdag, de Miljoenennota en het koffertje September 2009 Inhoudsopgave 1 Wat gebeurt er op Prinsjesdag? 2 Het koffertje, wat zit er in? 3 Waarom de derde dinsdag van september? Prinsjesdag, de Miljoenennota en het koffertje De Koningin, de gouden

Nadere informatie

Nederland. Op welke dag is deze foto gemaakt?.. Welke bekende persoon is er altijd bij?

Nederland. Op welke dag is deze foto gemaakt?.. Welke bekende persoon is er altijd bij? Nederland Op welke dag is deze foto gemaakt?.. Waar? (vul in) Op de. in (plaats) Waarom zijn al die mensen daar?... Welke bekende persoon is er altijd bij?. Hoe heet het meisje rechts? Haar moeder viert

Nadere informatie

Voor jongeren in het praktijkonderwijs. Oekraïners boos op president

Voor jongeren in het praktijkonderwijs. Oekraïners boos op president PrO -weekkrant Week 49 december 2013 Voor jongeren in het praktijkonderwijs 2-8 december 2013 Eenvoudig Communiceren Oekraïners boos op president Foto: ANP Foto: Shutterstock In Oekraïne protesteren inwoners

Nadere informatie

De foto hierboven laat het eigenlijk al zien, waar dit nummer overgaat.

De foto hierboven laat het eigenlijk al zien, waar dit nummer overgaat. Hoofdredactie: Paul Meekhof mei / juni 2015 Pagina s : 10 NR 4 De foto hierboven laat het eigenlijk al zien, waar dit nummer overgaat. De herdenking van afgelopen 4 mei en de viering van 5 mei. Voor het

Nadere informatie

Herdenking 4 mei 2015 Anouchka van Miltenburg, Voorzitter Tweede Kamer der Staten-Generaal

Herdenking 4 mei 2015 Anouchka van Miltenburg, Voorzitter Tweede Kamer der Staten-Generaal Herdenking 4 mei 2015 Anouchka van Miltenburg, Voorzitter Tweede Kamer der Staten-Generaal Vandaag is het precies 70 jaar geleden dat ons land werd bevrijd. Generaties Nederlanders zijn opgegroeid in een

Nadere informatie

Mededelingen. Een terugblik. Maart 2006

Mededelingen. Een terugblik. Maart 2006 En hier is ie dan weer.. de nieuwsbrief van de Koninklijke Harmonie s-hertogenbosch. Terug van weggeweest. Via deze nieuwsbrief willen wij jullie als leden, maar ook vooral jullie familie, vrienden en

Nadere informatie

Mijnheer de Voorzitter,

Mijnheer de Voorzitter, Toespraak van de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten- Generaal, Frans W. Weisglas, tijdens de Bijzondere Verenigde Vergadering van de Staten-Generaal ter herdenking van Z.K.H. Prins Claus der Nederlanden,

Nadere informatie

Catalogus Ronde figuren

Catalogus Ronde figuren Catalogus Ronde figuren Nederlandse Stichting voor Modelfiguren Juli 2015 Catalogus ronde figuren In deze catalogus zijn de ronde figuren opgenomen die de Nederlandse Stichting voor Modelfiguren over de

Nadere informatie

Pastoraal werk i e m lda m o r n i t g e o g r t z u m

Pastoraal werk i e m lda m o r n i t g e o g r t z u m Pastoraal werk imelda omringt u met zorg Inhoud Visie 3 Vraag een pastor voor... 4 Viering en gebedsruimte 6 Contact pastoraal werk 7 2 Aanwezigheid en bereikbaarheid We zijn aanwezig in het ziekenhuis

Nadere informatie

Welke wapens worden voor het eerst gebruikt in de Eerste Wereldoorlog? 1. Geweren en gifgas. 2. Machinegeweren en gifgas. 3. Gifgas en pistolen.

Welke wapens worden voor het eerst gebruikt in de Eerste Wereldoorlog? 1. Geweren en gifgas. 2. Machinegeweren en gifgas. 3. Gifgas en pistolen. Tussen welke twee landen is de Eerste Wereldoorlog begonnen? 1. Engeland en Frankrijk 2. Duitsland en Frankrijk 3. Duitsland en Engeland Nederland blijft neutraal. Wat betekent dat? 1. Nederland kiest

Nadere informatie

GROOT-BRITTANNIË en zeeklimaat

GROOT-BRITTANNIË en zeeklimaat Naam GROOT-BRITTANNIË en zeeklimaat Groot Brittannië Groot-Brittannië is Schotland, Engeland en Wales samen. Engeland is het grootst van Groot-Brittannië en Wales het kleinst. Engeland heeft meer dan 46

Nadere informatie

1 augustus 2014. Onderzoek: Sancties tegen Rusland

1 augustus 2014. Onderzoek: Sancties tegen Rusland 1 augustus 2014 Onderzoek: Sancties tegen Rusland Over het EenVandaag Opiniepanel Het EenVandaag Opiniepanel bestaat uit ruim 30.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten op basis van een online onderzoek.

Nadere informatie

Mannencongregatie, Rotterdam

Mannencongregatie, Rotterdam Plaatsingslijst Archief Mannencongregatie, Rotterdam Archiefnummer: 483 Archiefnaam: MACR Sector: Kerkelijk en godsdienstig leven Soort archief: Instellingsarchief Datering: 1803-1977 Katholiek Documentatie

Nadere informatie

Munten - Schriftelijk

Munten - Schriftelijk 7728 Nederland - Gouden Tientjes 1875-1933 7741 7751 7700 10 Gulden 1875 - Goud - ZF- 130 7701 10 Gulden 1875 - Goud - ZF 130 7702 10 Gulden 1875 - Goud - ZF 130 7703 10 Gulden 1875 - Goud - ZF 130 7704

Nadere informatie

Uitvaartviering in de Emmaüsparochie in Uithoorn

Uitvaartviering in de Emmaüsparochie in Uithoorn Uitvaartviering in de Emmaüsparochie in Uithoorn informatie voorafgaand aan het gesprek over de uitvaart Hij is niet hier, hij is immers opgestaan, zoals hij gezegd heeft. Mt 28,6 Inleiding Het is belangrijk

Nadere informatie

Luciano en Hans. Christiaan en Richard. Jena en Arianne. Bianca en Gerrit. Danielle en Jan. Jules en Martin

Luciano en Hans. Christiaan en Richard. Jena en Arianne. Bianca en Gerrit. Danielle en Jan. Jules en Martin Luciano en Hans Christiaan en Richard Jena en Arianne Bianca en Gerrit Danielle en Jan Jules en Martin Het was vroeg.6 uur verzamelen op station Utrecht Centraal. Vandaar gingen we via Rotterdam naar Brussel.

Nadere informatie

Groep 2: De symbolen van België. Bron 2.1. De naam België/Belgique: (uit: Dossier De Belgische Revolutie, 1, De Standaard, p. 2)

Groep 2: De symbolen van België. Bron 2.1. De naam België/Belgique: (uit: Dossier De Belgische Revolutie, 1, De Standaard, p. 2) Bron 2.1. De naam België/Belgique: (uit: Dossier De Belgische Revolutie, 1, De Standaard, p. 2) Vragen: a) Naar welk stukje geschiedenis verwijst de naam België? b) Is de keuze voor deze naam juist? Bron

Nadere informatie

Begraafplaats Oud-Kralingen

Begraafplaats Oud-Kralingen Begraafplaats Oud-Kralingen Vanaf het einde van de 20e eeuw zien we een herwaardering van lang bestaande waarden, een nieuwe bezinning ook op het thema van de dood en de beleving daarvan door de nabestaanden.

Nadere informatie

Rouwprotocol Bij het overlijden van een leerling door een ongeluk op of bij de school.

Rouwprotocol Bij het overlijden van een leerling door een ongeluk op of bij de school. Rouwprotocol Bij het overlijden van een leerling door een ongeluk op of bij de school. Het protocol is bestemd voor het primair onderwijs. Het is ontwikkeld en samengesteld door mevrouw Roelie Loois, IB'er

Nadere informatie

Auditieve oefeningen - koninklijk. Hakken en plakken

Auditieve oefeningen - koninklijk. Hakken en plakken Auditieve oefeningen - koninklijk Hakken en plakken (hak de woorden in stukken, laat de kinderen het hele woord zeggen) kroon-tje man-tel ko-ning prin-ses ko-ning-in paar-den pa-leis vlag-gen ju-we-len

Nadere informatie

Rouwprotocol Bij het overlijden van een collega na een lange ziekte.

Rouwprotocol Bij het overlijden van een collega na een lange ziekte. Rouwprotocol Bij het overlijden van een collega na een lange ziekte. Het protocol is bestemd voor het primair onderwijs. Het is ontwikkeld en samengesteld door mevrouw Roelie Loois, IB'er bij SBO Mozaïek

Nadere informatie

TROONOPVOLGING TROONOPVOLGING

TROONOPVOLGING TROONOPVOLGING KINDErkrant TROONOPVOLGING 2013 / e JAARGANG / NUMMER 01 INTERVIEW Weetjes opdrachten Puzzels Een kroon hoort echt bij een koning. Daaraan kun je zien dat hij koning is. Maar in Nederland heeft de koning

Nadere informatie

STAATSBLAD VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN

STAATSBLAD VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN STAATSBLAD VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN JNO. 4U6 WET van 10 Juli 1952, houdende voorzieningen aangaande de verplaatsing van bevolking voor het geval van oorlog, oorlogsgevaar, daaraan verwante of

Nadere informatie

Tijd van regenten en vorsten 1600 1700. 6.2 Wie heeft de macht? Deel 2. Wie hadden in de Republiek, in Frankrijk en in Engeland de politieke macht?

Tijd van regenten en vorsten 1600 1700. 6.2 Wie heeft de macht? Deel 2. Wie hadden in de Republiek, in Frankrijk en in Engeland de politieke macht? Onderzoeksvraag: Wie hadden in de Republiek, in Frankrijk en in Engeland de politieke macht? Kenmerkende aspect: Het streven van vorsten naar absolute macht. De bijzondere plaats in staatskundig opzicht

Nadere informatie

Oranje. Dubbeldamse. Vereniging

Oranje. Dubbeldamse. Vereniging Oranje Dubbeldamse Vereniging Programma 2013 De zorg van D&O gaat verder Voor directe hulp na overlijden Ce n t ra a l m e l d n u m m e r o ve r l i j d e n : 0 8 0 0 0 9 9 5 5 1 5 ( g rat i s) 7 d a

Nadere informatie

Handboek Politiek. Derde Kamer der Staten-Generaal

Handboek Politiek. Derde Kamer der Staten-Generaal Handboek Politiek Derde Kamer der Staten-Generaal Hallo Kamerlid van de Derde Kamer der Staten-Generaal, Gefeliciteerd! Deze week ben jij een politicus. Je gaat samen met je klasgenoten discussiëren over

Nadere informatie

V Vergadering van de Eerste Kamer op dinsdag 5 maart 2013. Toespraak van de Voorzitter van de Eerste Kamer, Mr. G.J. de Graaf

V Vergadering van de Eerste Kamer op dinsdag 5 maart 2013. Toespraak van de Voorzitter van de Eerste Kamer, Mr. G.J. de Graaf V Vergadering van de Eerste Kamer op dinsdag 5 maart 2013 Toespraak van de Voorzitter van de Eerste Kamer, Mr. G.J. de Graaf Herdenking Dr. P.H. (Pieter) Kooijmans (1933-2013) Op 13 februari jongstleden

Nadere informatie

Voor jongeren in het praktijkonderwijs

Voor jongeren in het praktijkonderwijs PrO -weekkrant Week 51 december 2013 Voor jongeren in het praktijkonderwijs 16-22 december 2013 Eenvoudig Communiceren De volgende weekkrant verschijnt op 6 januari 2014. Fijne feestdagen! Nelson Mandela

Nadere informatie

Mysterie De vluchtende keizer

Mysterie De vluchtende keizer Mysterie De vluchtende keizer De les in een oogopslag Onderwerp: Activiteit: Tijdsduur: Doelen: Beginsituatie: Voorbereiding: Vlucht Keizer Wilhelm naar Nederland Deze mysterie- activiteit is een goede

Nadere informatie

Diversiteit in de Provinciale Staten

Diversiteit in de Provinciale Staten Onderzoek Diversiteit in de Provinciale Staten Het Huis voor democratie en rechtsstaat heeft na de verkiezingen van 2 maart 2011 de diversiteit in de nieuwe Provinciale Staten (PS) onderzocht. Het gaat

Nadere informatie

Draaiboek bij overlijden (leerling of collega)

Draaiboek bij overlijden (leerling of collega) Draaiboek bij overlijden (leerling of collega) Het bericht komt binnen (vink de checklist af): Bij een ongeval, bij een overlijden op school of een overlijden waarbij de school betrokken is: Zorgt de ontvanger

Nadere informatie

ACTIVITEITENKALENDER MEI

ACTIVITEITENKALENDER MEI ACTIVITEITENKALENDER MEI Uitgelicht Woensdag 4 mei 20.00Dodenherdenking Donderdag 5 mei Bevrijdingsdag Zaterdag 7 mei 10.30-12.00 Film: "Mijn nostalgisch Nederland, Edam en Volendam" (Inloop) Donderdag

Nadere informatie

De Franse keizer Napoleon voerde rond 1800 veel oorlogen in Europa. Hij veroverde verschillende gebieden, zoals Nederland en België. Maar Napoleon leed in 1813 een zware nederlaag in Duitsland. Hij trok

Nadere informatie

SKOEM e.o. Stichting Katholiek Onderwijs Echt-Maasbracht e.o.

SKOEM e.o. Stichting Katholiek Onderwijs Echt-Maasbracht e.o. SKOEM e.o. Stichting Katholiek Onderwijs Echt-Maasbracht e.o. Ingrijpende gebeurtenissen Geldig t/m 31/07/2017 INHOUD Samenvatting : Protocol ingrijpende gebeurtenissen Stichting Katholiek Onderwijs Echt

Nadere informatie

Bernhard. Bernhard Von Lippe-Biesterfeld

Bernhard. Bernhard Von Lippe-Biesterfeld 7 30 Bernhard Bernhard Von Lippe-Biesterfeld Prins Bernhard, de man die op 7 januari 1937 met Juliana trouwde, werd geboren op 29 juni 1911 in Duitsland en was een telg uit het eeuwenoude geslacht Von

Nadere informatie

Tijdvak I. 31 oktober 2013 8: 30-10:00.

Tijdvak I. 31 oktober 2013 8: 30-10:00. 1 SCHOOLONDERZOEK Tijdvak I GESCHIEDENIS 31 oktober 2013 8: 30-10:00. Dit onderzoek bestaat uit 38 vragen. Bij dit onderzoek behoort een antwoordblad. Beantwoord de antwoorden uitsluitend op het antwoordblad.

Nadere informatie

Ons koningshuis. Doel: Na deze opdracht weet je meer over ons koningshuis. Geschiedenis tijd: ** Koningin Wilhelmina. Tips en benodigde materialen;

Ons koningshuis. Doel: Na deze opdracht weet je meer over ons koningshuis. Geschiedenis tijd: ** Koningin Wilhelmina. Tips en benodigde materialen; Thema : Amerika moeilijkheid:*** Geschiedenis tijd: ** Belangrijke mensen Juf Dineke Koningin Wilhelmina Ons koningshuis Doel: Na deze opdracht weet je meer over ons koningshuis Tips en benodigde materialen;

Nadere informatie

Prinsjesdag Groep 1-8. Lesmateriaal Viering Werkbladen

Prinsjesdag Groep 1-8. Lesmateriaal Viering Werkbladen Prinsjesdag Groep 1-8 Lesmateriaal Viering Werkbladen Kleur op school Abonnementen Kleur op school verschijnt vier keer per jaar in tijdschriftvorm. Een school kan zich per jaargang abonneren. Kleur op

Nadere informatie

Voor jongeren in het praktijkonderwijs. Verdriet om Nelson Mandela. gediscrimineerd door de blanke regering. Deze tijd wordt apartheid genoemd.

Voor jongeren in het praktijkonderwijs. Verdriet om Nelson Mandela. gediscrimineerd door de blanke regering. Deze tijd wordt apartheid genoemd. PrO -weekkrant Week 50 december 2013 Voor jongeren in het praktijkonderwijs 9-15 december 2013 Eenvoudig Communiceren Verdriet om Nelson Mandela Foto: ANP Foto: KRO/Liselore Chevalier In de hele wereld

Nadere informatie

Impressie of verwerking van een gebeurtenis

Impressie of verwerking van een gebeurtenis Impressie of verwerking van een gebeurtenis In deze opdracht maken de leerlingen een impressie van een gebeurtenis uit de Tweede Wereldoorlog. Zij besteden in ieder geval aandacht besteden aan: de periode

Nadere informatie

DE BRIEVENBRIGADE HET VERHAAL VAN DE EUROPESE UNIE

DE BRIEVENBRIGADE HET VERHAAL VAN DE EUROPESE UNIE DE BRIEVENBRIGADE HET VERHAAL VAN DE EUROPESE UNIE DE INSTELLINGEN: WIE DOET WAT? INTRO VOOR DE LEERKRACHT Op de volgende pagina s vindt u materiaal waarmee u de belangrijkste Europese instellingen op

Nadere informatie