1 van :12

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "1 van 5 29-1-2008 20:12"

Transcriptie

1 1 van :12 Voorwoord Printversie Printversie met plaatjes Slecht wegdek De juiste lijn in een bocht klinkt voor de meeste motorrijders een beetje mysterieus. Want wat is nou de juiste lijn? Op het circuit is de juiste lijn in een bocht vrij eenvoudig. Op de openbare weg echter kan die zogenaamde 'juiste lijn' wel eens net de verkeerde zijn. De meeste mensen zullen de komende tijd wat meer vrije tijd overhebben. Tijd om nieuwe plekjes te ontdekken met je motor. Soms zul je je afvragen waar je nu weer beland bent. In deze nieuwsbrief daarom een aantal tips voor het rijden over niet al te mooi geplaveide wegen. In ons land hebben we tot nu toe jammer genoeg nog niet echt van het mooie weer kunnen genieten. Maar wie weet, wat niet is, kan nog komen. Daarom een aantal adviezen met betrekking tot hitte en medicijnen. In het weekend van 24 t/m 27 juni wordt vanwege de grote belangstelling een extra bergtraining gehouden. Er zijn nog maar enkele plekken vrij, dus wees er snel bij! In de weekenden en de vakantie is het geweldig nieuwe wegen en onbekend terrein te ontdekken met je motor. Daarbij is het van belang rekening te houden met de risico's die de verschillende soorten wegdek met zich meebrengen. Soms kun je hierdoor namelijk voor onverwachte situaties komen te staan. Deze keer nemen we een paar risicovolle wegdekken onder de loep. De volgende keer zullen we het hebben over de diverse soorten asfalt met hun verschillende eigenschappen. De juiste lijn in een bocht In racetermen is de juiste lijn in een bocht die boog door een bocht waardoor je er het snelst doorheen komt. Motorrijders gebruiken Het gladde wegdek houdt plotseling op en je wordt geconfronteerd met kilometers modder en grind! Je houdt betrekkelijk weinig ruimte van de weg en zijn daardoor flexibeler in het je stuur stevig vast en zet je knieën stevig tegen de tank. Sommigen keren om, anderen, die wel de juiste kiezen van lijnen dan andere bestuurders. Op het circuit zal de juiste lijn rijtechniek hebben, gaan gewoon door. Modderige wegen zijn verraderlijk. Maar, als motorcrossers het over het algemeen zijn de bocht zo wijd mogelijk ingaan (de buitenste kunnen, kun jij het ook. Gewoon iets beter opletten en je machine onder controle houden. Ten eerste: als hoek van de baan) en op het laatst mogelijke punt, door de binnenste het mogelijk is snelheid minderen voor je het wegdek nadert. Bevind je je al op het modderige gedeelte, niet hoek te snijden, naar het snijpunt (apex) sturen. Doe je dat precies meteen remmen, eerst wat gas terugnemen en als je voelt dat het veilig is iets bijremmen. Als je wel remt, goed, dan kom je met voldoende snelheid uit bij de apex waardoor je altijd heel geleidelijk en je wielen niet blokkeren, omdat je dan zeker weten onderuitgaat. Ten tweede: optimaal gas kunt geven zonder er aan de buitenkant weer uit te ondersteun je torso lichtjes met je benen en houd je bovenlichaam helemaal ontspannen. Sleutelwoord is: vliegen. (De apex van de bocht is het punt waar je de laagste relax en de motor het werk voor je laten doen. Ten derde: ver vooruit kijken voor eventuele hindernissen en bochtsnelheid hebt, waar de bocht weer wijder begint te worden en je een strategie bedenken om ze te ontwijken. Als je er omheen kunt, doen! Zo niet, bepaal of je motor versnelt). eroverheen kan rijden. Over een boomstam op het midden van de weg rijden is niet je eerste keus, maar als Elke hoek heeft zijn eigen lijn, afhankelijk van de kromming, breedte, het obstakel klein genoeg is (zie vorige nieuwsbrief), afremmen en zoveel mogelijk in een hoek van 90 soort en richting van de berm, kuilen, gaten en andere factoren, maar graden naderen, zodat je voorwiel er niet zo makkelijk afglipt. Hoofd omhoog, ogen ver vooruit gericht naar het basisprincipe blijft hetzelfde. waar je heen wilt. Op je voetstepjes gaan staan, achterwerk van je zadel en voordat je contact maakt met het obstakel je gewicht naar het voorwiel verplaatsen (remmen) en gasgeven om het gewicht weer naar het Lang buiten blijven! achterwiel te verplaatsen. Lichaam relaxed voor als je motor naar een kant geslingerd wordt. Daardoor kun je je bike weer snel rechtop krijgen. Als je achterwiel begint te slippen, gas regelen en tegensturen in de tegenovergestelde richting van de slip om het slippende wiel in een lijn met de voorkant te krijgen. Veilig een bocht nemen betekent: lang buiten blijven, zo mogelijk laat omgooien en het snijpunt (apex) liefst zo ver mogelijk naar de buitenkant verleggen! Omdat dat late omgooien tegen onze natuur ingaat, zoveel mogelijk oefenen. De meeste motorrijders prefereren de binnenkant van de bocht. Te vroeg in de bocht en te laat remmen waardoor ze met een veel te hoge snelheid richting de apex gaan. 'Als ik te snel ben, vlieg ik eruit - hoe eerder ik de bocht in ben, hoe meer ruimte ik heb om de bocht te verlaten'. Fout! Zie de grafiek. De rode lijn is een doorsnee motorrijder, zich niet bewust van bovenstaande regel. De markering is het omgooipunt. Gevolg: de motorrijder bevindt zich bij het uitgaan van de bocht in de baan van het tegemoetkomend verkeer (of bij een linkerbocht in de berm - Sleazeball). Rijdt hij te hard, dan raakt hij in paniek en fixeert zich op bijvoorbeeld een boom of iets dergelijks en rijdt de bosjes in, meestal met het achterwiel geblokkeerd. De groene lijn betekent de veilige lijn, die we gemakshalve verder de 'racelijn' zullen noemen. Langzaam de bocht in Je snelheid bepaalt mede je lijn door een bocht. Hoe sneller je de bocht ingaat, hoe beperkter je opties worden. Daarom is het verstandig met een gematigde snelheid een bocht in te gaan. Hoe sneller je in een bocht gaat, hoe meer je de rechte 'racelijn' verplicht bent aan te houden. Matig je snelheid dusdanig dat wanneer je in een bocht voor verrassingen komt te staan, je nog voldoende overhebt om adequaat te kunnen reageren. Afremmen voor de bocht, dan geleidelijk weer gasgeven tot aan het midden van de bocht. Door te veel gas te geven nog voor de bocht afgelopen is kom je te wijd uit, maak je een slide of raak je van de weg af. Draai je het gas helemaal dicht, dan wordt 70 tot 80 procent van het gewicht van de motor naar voren verplaatst terwijl die eigenlijk maar 35 tot 40 procent kan verwerken. Dit kan je bij glad wegdek in de problemen brengen. Het gas dient na het eerste aanspreken vloeiend en gelijkmatig verder te worden opengezet tot aan de exit voor volle acceleratie. Door deze methode wordt de beste wegligging tijdens hellingshoeken bereikt. Accelereren stabiliseert de motor en maakt het nemen van een bocht makkelijker. Niet zo gebruikelijk, dit obstakel in het wegdek, maar toch de moeite van het vermelden waard. Nader je een rooster als dit, afremmen voor het geval er misschien een ijzeren stang mist of beschadigd is. Je wilt niet met de voorkant in de grond geplant worden als er plotseling een gapend gat voor je voorwiel zit. Hier kun je zien hoe diep het gat eigenlijk is! De 'racelijn' in een bocht heeft bij lage snelheden ook voor wegmotorrijders enkele voordelen. Minimale krachten worden op je banden en andere delen uitgeoefend en je hebt een minimale hellingshoek nodig. Door ruim in de bocht te zetten, merk je Door deze specifieke weg met een verhoogd gedeelte kun je zelfs met je motor gelanceerd worden. Armen ontspannen, afremmen en proberen de gleuven te ontwijken.

2 2 van :12 tegemoetkomend verkeer en hindernissen eerder op. Als er iets gebeurt in het midden van de bocht heb je nog genoeg grip over om te remmen, accelereren of je lijn aan te scherpen. Je hebt niet de hele rijbaan nodig, maar laat aan beide kanten wat ruimte over en wat meer tussen jou en het tegemoetkomend verkeer. Doordat je verder vooruit kunt kijken kun je de bocht sneller nemen. Regeren is vooruitzien Weer een andere weg waar een compleet stuk asfalt mist, waardoor een erg zacht diep stuk in de weg is ontstaan. Als het veilig is naar de andere kant van de weg rijden om dit gedeelte te ontwijken. Is het niet veilig, snelheid minderen en doorrijden, gecontroleerd gasgeven. Nou is de weg een stuk onvoorspelbaarder dan het circuit. Condities van bochten veranderen soms met de seconde. Obstakels en gevaren doemen in een keer op en de juiste lijn is maar al te snel de verkeerde lijn. Kijk daarom altijd ver vooruit de bocht in. Kijk heen en terug langs de lijn die je van plan bent te volgen om problemen en gevaren te ontdekken. Tegen de tijd dat je de bocht neemt moet je klaar zijn om ver vooruit te kunnen kijken naar het eind van de bocht of de volgende bocht. Nooit op één punt vlak bij je focussen, omdat je je anders niet adequaat kunt voorbereiden en reageren als zich iets onverwachts voordoet. Gevaren Dit is een van de naarste hindernissen, vooral gedurende de nacht! Bij het naderen van deze bocht kon je wel eens lelijk op de koffie komen als je je motor omgooit, waarschijnlijk gaat-ie dan gewoon rechtdoor. Voorzichtig naderen, snelheid minderen en niet remmen voor je op het schone weggedeelte bent. Algemene tips bij slecht wegdek: Heb je een bijrijder die onervaren is of niet volledig op jouw vaardigheden vertrouwt, niet vrijwillig op onverharde wegen rijden Rijd in de eerste of tweede versnelling, zodat je kunt afremmen op de motor als het nodig is en met je koppeling slippen om je snelheid aan te passen. Rijd niet zachter dan 30 km per uur zodat de gyroscopische krachten van je wielen in je voordeel werken. Rijd ook niet veel sneller dan 30 km per uur, zodat je je voorrem niet hoeft te gebruiken om af te remmen. Houd niet te verkrampt aan je stuur vast - stuur stevig vasthouden, maar ontspannen genoeg om niet de instabiliteit van de voorkant naar de rest van je motor te transporteren. Doe alles rustig en geleidelijk. Heb je de keus, rijd dan zo rechts mogelijk voor eventueel tegemoetkomend verkeer. Met je motoraanhanger naar Spanje Door de risico's op de openbare weg zul je vaak het idee van de optimale lijn moeten laten varen en een lijn rijden die je niet in gevaar brengt. Vaak zul je in grote steden de binnenste lijn in een bocht aanhouden omdat daar de minste wegvervuiling (brandstof, koelvloeistof etc.) plaatsvindt. De meeste olieresten e.d. worden namelijk in het midden van de rijbaan gespild of aan de buitenkant van de bocht (centrifugaalkracht). In de heuvels/bergen zul je soms een wijde bocht nemen om los zand en andere rommel die naar beneden gevallen is te ontwijken. Volgt de ene bocht kort na de andere, dan zul je ook je lijn moeten wijzigen. Blinde bochten Blinde bochten vereisen een lijn die voor veel flexibiliteit zorgt. In een blinde bocht kun je op tegemoetkomend verkeer stuiten dat ook de binnenbocht neemt. Diverse andere problemen kunnen op de loer liggen: kapotte voertuigen, vuil, U-bochten, noem maar op. De lijn in een blinde bocht moet daarom ruimte overlaten voor alles, inclusief stoppen. Door de grootste draai te maken in het gedeelte dat je van tevoren ziet, kun je je risico's verkleinen. Langzaam de bocht in en accelereren (of ontwijken) als je door de bocht kunt kijken. Hellingshoek Op bikes met een beperkte hellingshoek kan de 'racelijn' de kans op slepen verkleinen. Zo ver mogelijk kantelen om de bocht te nemen kan namelijk wel eens de bochtbeperkingen van je motor overstijgen. Wees op de hoogte van de maximale veilige hellingshoek van je motor, vooral op een cruiser. Een beetje slepen van de onderkant is meestal niet gevaarlijk, als het je vermogen om de motor weer rechtop te zetten daardoor maar niet beperkt. De fout ingegaan Een te hoge snelheid in een bocht is een van de belangrijkste oorzaken Tot voor kort was het rijden met een motoraanhanger in Spanje niet toegestaan. Veel mensen zijn er niet van op de hoogte dat deze regel inmiddels veranderd is. Zie daarom het volgende persbericht. De Spaanse overheid gaat eindelijk handelen naar de verplichting die Europese wetgeving voorschrijft en zal motorfietsen met een aanhanger op haar grondgebied toestaan. De FEMA heeft nauw samengewerkt met de Europese Commissie om Spanje te dwingen het principe van vrijheid van verkeer binnen de Europese Unie te respecteren. De FEMA is echter nog niet klaar, want de Spaanse overheid heeft enkele zinloze voorwaarden gesteld. Motorrijders die van plan zijn hun vakantie door te brengen in Spanje kunnen nu hun aanhanger meenemen, zonder het risico te lopen om aan de grens te worden tegengehouden en toegang tot het land te worden ontzegd. Dit is het gevolg van een klacht die, dankzij inspanningen van de FEMA, in 1998 door de Europese Commissie is ingediend bij het Europese Hof van Justitie tegen de Spaanse overheid. Spanje bleek inderdaad in strijd te handelen met het recht op vrij verkeer van goederen en personen. De ban op motorfietsen met aanhanger is nu in een Koninklijk Besluit vastgelegd. De FEMA is nog volop bezig met dit onderwerp, want er zijn in het Koninklijk Besluit enkele zinloze beperkingen voor motorfietsen met aanhanger opgenomen. De onzinnigste beperking is dat motorfietsen alleen overdag met aanhanger mogen rijden, en dan nog alleen onder omstandigheden van goed zicht. Met andere woorden: als het zonnig is! Bovendien moeten motorfietsen met aanhanger zich houden aan een maximumsnelheid die tien procent lager ligt dan de maximumsnelheid voor het overige verkeer. Aangezien er geen enkel bewijs is dat deze beperkingen rechtvaardigt, zal de FEMA proberen deze beperkingen van tafel te krijgen. Motorrijders die met een aanhanger naar Spanje willen, doen er goed aan contact op te nemen met de FEMA en de volledige tekst van de nieuwe Spaanse wet aan te vragen, zodat ze goed beslagen ten ijs komen als ze onverhoopt toch worden tegengehouden door een Spaanse grenswacht die nog niet van de regeling op de hoogte is. De Motorrijders Actie Groep is de Nederlandse vertegenwoordiger binnen de Federation of European Motorcyclists' Associations (FEMA), een samenwerkingsverband waarin 22 Europese motorrijdersorganisaties opkomen voor de belangen van motorrijders. Medicijngebruik en motorrijden

3 3 van :12 van eenzijdige motorongelukken. Denk niet dat die hoge snelheid je wel de bocht doortrekt. Snelheid versterkt je fouten alleen maar. Zet je je motor rechtop als je beseft dat je te hard rijdt, dan kun je optimaal remmen, maar waarschijnlijk van je weghelft raken. Een te hoge snelheid zorgt bovendien dat je vaak niet bewust een omgooipunt kiest. Het hebben en gebruikmaken van bewust gekozen omgooipunten is essentieel. Het maakt de aandacht vrij zodat je in de gelegenheid bent vooruit te denken door het meest exacte timingpunt vast te kunnen stellen voor iedere handeling die nodig is. Zelfs het verkeerd gekozen omgooipunt is veel beter dan helemaal geen gekozen omgooipunt, omdat de aandacht dan toch vrijgemaakt zal zijn. Heb je het probleem snel genoeg in de gaten, gas dicht, uiterst voorzichtig iets remmen, bocht aanscherpen en naar het snijpunt (apex) van de bocht draaien. Zet je motor rechtop als hij naar het verste punt door de bocht dat je kunt zien gericht staat en rem met volle kracht. Daardoor ben je hopelijk voldoende afgeremd om weer te kunnen draaien voor je je rijstrook afvliegt. Beter is het van tevoren je snelheid aan te passen. Wat de meeste rijders ervaren als bochtenproblemen, zijn in het gros van de gevallen gewoon remproblemen... Op deze foto kun je duidelijk een correctie van een te vroege apex zien. De motorrijder corrigeert een vroege apex door de motor laag in de bocht te houden. Je ziet dat de hoek van het voorwiel naar de buitenkant van de bocht gericht staat. Door hard tegen te sturen behoudt hij zijn hellingshoek. Dit gaat ten koste van de acceleratie. Normaal gesproken zou de motor zich alweer van de bocht losgemaakt hebben en meer verticaal tegen de hoek van de bocht gericht zijn. In het kort: Constante-radius-bocht: begin aan de buitenkant van de bocht, apex in het midden van de bocht rijd naar de binnenkant en rijd er aan de buitenkant weer uit. Toenemende-radius-bocht: begin aan de buitenkant van de bocht, apex vroeg in de bocht en rijd er aan de buitenkant van de bocht weer uit. Afnemende-radius-bocht: begin aan de buitenkant van de bocht, apex laat in de bocht en rijd er aan de buitenkant van de bocht weer uit. Meerdere bochten: begin aan de buitenkant van de bocht, apex laat voor beide bochten en rijd er aan de buitenkant van de bocht weer uit. Blinde bochten: begin aan de buitenkant, blijf aan de buitenkant totdat de exit zichtbaar is (late apex) en rijd er aan de buitenkant van de bocht weer uit. Ook al heeft het zo ruim mogelijk naderen van de bocht als voordeel dat je de bocht zo soepel mogelijk met zo min mogelijk kantelen kunt nemen, tegen de middenlijn aanzitten maakt je kwetsbaarder voor tegemoetkomend verkeer. Sommige medicijnen maken je, net als alcohol, suf. Daardoor verminderen je waarnemings- en reactievermogen. Bepaalde situaties worden niet meer tijdig opgemerkt en er wordt te laat op ingespeeld. Andere negatieve invloeden zijn onscherp zien en/of oogtrekkingen waarbij het gezichtsvermogen vermindert. Ook kan net - als bij alcohol - het verantwoordelijkheidsgevoel afnemen, waardoor roekeloos rijgedrag kan optreden. Ten slotte kan een vermindering van beheersing van de spieren optreden. Wat deze bijverschijnselen in het verkeer in het algemeen en op de motorfiets in het bijzonder teweeg kunnen brengen, laat zich raden. Helemaal funest is een combinatie van alcohol en medicijnen. Raak je bij een ongeval betrokken, en bestaat het vermoeden dat je medicijnen gebruikt hebt, dan kan het zijn dat middels een bloedproef wordt bepaald of er daadwerkelijk stoffen in je bloed zitten. In dat geval maak je je schuldig aan een misdrijf waar een behoorlijke straf op staat (evt. ontzegging rijbevoegdheid) en voor de schadeafhandeling kan dit verstrekkende gevolgen hebben. Onder invloed van hitte kunnen sommige op zich onschuldig lijkende medicijnen een negatieve invloed hebben op je rijgedrag. Hier in Nederland zul je niet zo gauw last hebben van de hitte, maar veel mensen vertrekken binnenkort voor een langere rit naar het warme zuiden. Houd bij medicijngebruik rekening met de volgende bijwerkingen. Medicatie t.o.v. hitte Medicijn Medicijnen tegen allergie Kijk uit voor de volgende bestanddelen Diphenhydramine hydrochloride, chloorpheniramine, broompheniramine maleate, phenyltoloxamine citraat en triprolidine hydrochloride (antihistamines) Mogelijke bijwerkingen Slaperigheid, verminderd coördinatie-vermogen, tragere reactietijd Nervositeit, Pseudo-efedrine, bibberigheid, phenylephrine hoofdpijn, versnelde hydrochloride, of bonkende hartslag, Verkoudheid-/griepmedicijnen phenylpropa-nolamine verhoogde bloeddruk hydrochloride, propylhexedrine en efedrine Medicijnen tegen menstruatie-klachten Medicijnen tegen artritis/-pijnstillers Pamabrom Aspirine, acetaminophen, phenyltoxolamine, ibuprofen en overactiviteit en waakzaamheid, gevolgd door uitputting Vochtverlies met als gevolg spierkrampen, hitteslag of zonnesteek Maskeren de pijn, waardoor onderliggende meer serieuzere problemen niet onderkend worden Voorzorgs-maatregelen Slik de medicijnen na blootgesteld te zijn aan de hitte of wacht drie tot vier uur voor je de zon ingaat. Deze medicijnen kunnen je uitdrogen waardoor je niet meer voldoende zweet Neem een uur of twee voor je rit in de zon en verlaag de dosering Na het rijden in de zon innemen, veel drinken en voedsel met veel kalium eten zoals bananen en jus d'orange. Vermijd het slikken ervan of neem een lagere dosering In het geval van hitte: het beste is oververhitting te vermijden. Gebruik natte t-shirts en koude halsbandjes om je koel te houden. Heel veel drinken zorgt ervoor dat je niet uitdroogt en met een beetje gezond verstand ga je hopelijk een fijne warme zomer tegemoet! Bergtrainingen Instructeur aan het woord Ervaring Als instructeur kom je vaak motorrijders tegen die denken dat ze goed

4 4 van :12 kunnen rijden alleen omdat ze zo'n twintig/dertig jaar rijervaring hebben. Wat ze vaak werkelijk hebben, is in wezen een jaar ervaring en dat twintig of dertig keer. Met andere woorden: elke motorrijder die niet constant getraind wordt, bereikt een bepaald niveau om vervolgens zijn rijgedrag niet te verbeteren, maar in plaats daarvan constant dezelfde fouten te blijven maken. Motorrijden is iets dat je jezelf constant moet blijven aanleren wil je het optimaal beheersen. Alhoewel jaren rijervaring je een voorsprong geven op een beginneling, zullen de voordelen niet zo spectaculair zijn als misschien verwacht. We hebben het al eerder gezegd: de juiste technieken zijn alleen mogelijk door een hoog feedbackmechanisme in het menselijke instinct dat de technieken niet alleen heeft aangeleerd, maar vooral veel geoefend. Veel ervaren motorrijders hebben zich echter dingen verkeerd aangeleerd en blijven door gebrek aan training constant dezelfde fouten maken of weten in een noodsituatie überhaupt niet wat te doen. Op een motor is er echter geen sprake van het ongestraft maken van meerdere fouten. De statistieken spreken voor zich. Natuurlijk telt ervaring mee. Ook dit hebben we al eerder gezegd: de enige manier om echt goed te leren motorrijden is het zo vaak te doen, dat de technieken die je je aangeleerd hebt bij wijze van spreken aan de reflexkant van je hersens komen te zitten, waarbij we leren te luisteren naar de feedback die we hiervan krijgen, zodat je meer tijd overhoudt om situaties te voorzien en je strategie te bepalen. Hierbij is de regelmaat van het rijden uiteraard van belang. Het maakt veel verschil of je maar een paar keer per maand rijdt of bijna het hele jaar door met je motor naar je werk gaat. Je vaardigheden zijn maar zo weer weggeëbd. Motorrijtechnieken dienen echter wel op de juiste wijze aangeleerd en geoefend te zijn. Verkeerde gewoontes sluipen er vaak ongemerkt in en zijn moeilijk weer af te leren. Houd jezelf niet voor de gek door te denken dat je weet wat je doet alleen maar omdat je al zoveel jaren rijdt. Bekijk het op deze manier: als alles wat je nodig had om een goede motorrijder te worden ervaring was, dan zou die 80-jarige oude biker met 60 jaar rijervaring op de linkerrijstrook van de snelweg, die al het verkeer ophoudt, met gemak de TT in Assen winnen, omdat hij veel meer ervaring heeft dan de meeste van die jonge broekies. Ik dacht het niet! Deze jonge ervaren coureurs hebben de best mogelijke training gehad en oefenen constant om hun vaardigheden op peil te houden. Die oude man met al zijn ervaring kan prima op de weg cruisen, totdat er iets onverwachts gebeurt. Dan is alles wat hij kan doen op zijn remmen staan en hopen op een goede afloop. De door en door getrainde coureur vertrouwt op zijn vaardigheden en training en kan waarschijnlijk de botsing voorkomen in plaats van onderuit te gaan. Uit een onderzoek van de ACEM, de Europese motorconstructeursvereniging, gedaan in 2005, is gebleken dat 73 procent van de motorrijders die bij een ongeval betrokken raakten een uitwijkingsmanoeuvre probeerde te maken, maar 32 procent daarbij de controle over het voertuig verloor. In 37 procent van de ongelukken waarbij motorrijders betrokken waren was de hoofdoorzaak een menselijke fout aan de kant van de motorrijder, waaronder het ontbreken van goede rijvaardigheidstechnieken. Een van de secundaire oorzaken van een ongeluk was dat motorrijders andere weggebruikers niet opmerkten en/of een lange reeks foute beslissingen, waaronder verkeerde uitwijkstrategieën. Natuurlijk is niet élk ongeval te voorkomen, maar met de juiste training weet je zeker dat je in ieder geval de meeste ervan wél kunt voorkomen. Rijden in de bergen is het summum voor menige motorliefhebber, maar vereist speciale rijtechnieken. Motorrijders die hun vaardigheden op het gebied van rijden in bergachtig terrein willen verbeteren, bieden wij een unieke bergtraining. Want er komt heel wat bij kijken om goed in de bergen te kunnen rijden! Het rijden van bochten in de bergen is een heel ander verhaal dan het rijden van bochten op het vlakke land. In de bergen rijd je veel meer en veel krappere bochten. Dat vereist een specifieke bochtentechniek. Bij het afdalen is het zaak je remmen niet te verbranden. Bij nat wegdek en steenslag moet je helemaal maar zien dat je je motor onder controle houdt. Specifieke punten die bij de bergtraining aan de orde komen zijn: het rijden van haarspeldbochten; kijktechniek bij het oprijden en afdalen van bergen; het rijden van meerdere bochten achter elkaar (juiste lijnen en opofferen bocht); kortebochtentechniek (afschuinen motor) en langebochtentechniek (tegensturen). De eerste bergtraining van juni is alweer achter de rug. Voor de tweede bergtraining in juni, van de 24e tot en met de 27e - speciaal voor de personeelsvereniging van de ANWB op touw gezet - zijn nog plaatsen beschikbaar. Deze training is ideaal als voorbereiding op je vakantie. De plaatsen kunnen worden gevuld door iedereen die belangstelling heeft voor de bergtraining. Wees er wel vlug bij, want vol is vol! Klik hier voor het reserveringsformulier Motorfun Bij het surfen op het internet stuitte ik op een indrukwekkende en adembenemende impressie van een motortocht door Tsjernobyl. Geschreven in gebrekkig Engels, maar zeker de moeite van het lezen waard! Twee impressies: Ghost Town en Land of the Wolves. De beelden spreken voor zich... Een fragment: 'On a car, you just a tourist, a simple listener of a silence. On motorbike, you are savage, the abuser. One of my favourite things is to open throttle and with a roar of a wounded dinosaur break the silence of an empty town... then shut down motor and listen how ghosts send a curses to a big bore four cylinder engin. That's brings one new feeling, it feels very much alive, like you last alive.' Klik hier voor Ghost Town. Klik hier voor Land of the Wolves. Van Tokyo naar Londen. Een reisimpressie van de eerste motorrijders ter wereld die de wegen, steden en uitgestrekte vlaktes van China, Mongolië, Siberië en Kazachstan per motor bedwongen hebben (in het Engels). Test je verkeerskennis (Engels). Kies een van de uitdagingen. Wat zou jij doen? Kies het juiste antwoord! En nou we toch internationaal gaan: Bikeflyter. Gaaf spel! Jij bent de vlieg en moet tegemoetkomende motorrijders zien te ontwijken. Bij download starten op openen drukken en je kunt meteen spelen. Bikeflyter Klik hier voor de vorige nieuwsbrieven: mei 2005 april 2005 maart 2005 februari 2005 augustus 2004 juli 2004 juni 2004 mei 2004 o.a. Over een obstakel rijden, Zithouding, Risico's van een niet goed passende helm, Zonlicht en motorrijden o.a. Motorrijden en remmen, ABS, Tegensturen en gyroscopische krachten, Bandenspanning o.a. Motorrijden en remmen, Motorrijders en letselschade, Foutmarges en risico's o.a. Urban Guerrilla, Tegensturen 2, Rijden in de regen o.a. Tegensturen, Tips voor het schoonmaken van je motor en Torque o.a. Vakantietips, Zware motoren en stopafstand en een Harley testrit o.a. Ze zien me niet..., Optische illusies, Motorrijden en zwaartekracht en Ontdek je motorrijdersprofiel o.a. Doelfixatie, Nieuwe plaats op de rijbaan België en een remtest

5 5 van :12 april 2004 o.a. Kijktechniek, Bandenspanning, Redacteur op herhaling maart 2004 o.a. Voorjaarscheck, Bochtentechnieken, Nieuwe verkeerswetgeving België februari 2004 o.a. Samenspel in de file, Papercraft, Wintertips en Snelheid Klik hier als je geen LCVM-Nieuwsbrieven meer wilt ontvangen Copyright LCVM 2005 Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand of openbaar gemaakt worden in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch of door fotokopieën, of op enige andere manier, zonder voorafgaande toestemming van de LCVM. Hoewel de informatie op deze site permanent zo nauwkeurig en actueel mogelijk wordt weergegeven zijn wijzigigen en/of onjuistheden te allen tijde voorbehouden. Aan de inhoud van deze nieuwsbrief kunnen derhalve op geen enkele wijze rechten worden ontleend.

Voorwoord. De juiste lijn in een bocht.

Voorwoord. De juiste lijn in een bocht. Voorwoord. De juiste lijn in een bocht klinkt voor de meeste motorrijders een beetje mysterieus. Want wat is nou de juiste lijn? Op het circuit is de juiste lijn in een bocht vrij eenvoudig. Op de openbare

Nadere informatie

1 van 6 29-1-2008 20:00

1 van 6 29-1-2008 20:00 Voorwoord Printversie Printversie met plaatjes Selectief kijken In deze nieuwsbrief beginnen we met het vervolg op het artikel 'Angst voor bochten'. In de vorige nieuwsbrief hebben we al kunnen lezen dat

Nadere informatie

<> Training Rijden onder specifieke omstandigheden

<<RIJOPLEIDING IN STAPPEN>> Training Rijden onder specifieke omstandigheden Training Rijden onder specifieke omstandigheden De belangrijkste leerpunten op een rij Als onderdeel van de Rijopleiding in Stappen heb je deelgenomen aan de training Rijden

Nadere informatie

Tips voor bochten rijden op de motor

Tips voor bochten rijden op de motor Tips voor bochten rijden op de motor Home Tips Bochten Home Tips Veilig Kijken Bochten Remmen Achterop File Groep Bergen Afstanden Angst Kleding Kamperen Motoren Links De site Lazymotorbike Sylvia N404

Nadere informatie

Het praktijkexamen leerboek. Hoe slaag ik in 1 keer?

Het praktijkexamen leerboek. Hoe slaag ik in 1 keer? Het praktijkexamen leerboek Hoe slaag ik in 1 keer? Inhoudsopgave 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 Het praktijkexamen Opstarten schakelen afsluiten Snelheid Kijktechniek Knipperen Plaats op de

Nadere informatie

Rijtips. Bochten techniek. Snelle bocht

Rijtips. Bochten techniek. Snelle bocht Rijtips Bochten techniek Als je bij een groepje mensen gaat staan die zojuist hun eerst kart ervaring hebben opgedaan, dan is vaak het onderwerp van gesprek: hoe kun je nu het beste een bepaalde bocht

Nadere informatie

Het eerste wat we gaan behandelen is afslaan naar rechts 1

Het eerste wat we gaan behandelen is afslaan naar rechts 1 Dit lesonderwerp gaat over We hebben nu diverse onderwerpen, t/m kruispunten behandeld, dit is de volgende stap. Afslaan doe je op een kruispunt en op een rotonde. Enkele belangrijke punten: Bij het neem

Nadere informatie

GEBRUIK VAN DE RIJBAAN LES 2

GEBRUIK VAN DE RIJBAAN LES 2 13 GEBRUIK VAN DE RIJBAAN LES 2 GESCHEIDEN RIJBANEN : MIDDENBERM, EEN BOMENRIJ OF EEN GROEN VOORZIENING BEHOREN OOK BIJ DE WEG. (VERBOD OM IN TE RIJDEN D.M.V. BORD MOGELIJK) FIETSSTROOK : VERBODEN RIJSTROOK

Nadere informatie

Opleidingscontract voor de bromfietsrijder

Opleidingscontract voor de bromfietsrijder Opleidingscontract voor de bromfietsrijder NAAM : INSCHRIJVINGSNUMMER: BELANGRIJKE INLEIDING: Leren rijden met een bromfiets moet niet lichtzinnig worden opgenomen! De bromfietser loopt een groter risico

Nadere informatie

Veilig fietsen in het peloton van Het Gouden Wiel. Vragen en suggesties graag aan het einde van de presentatie a.u.b.

Veilig fietsen in het peloton van Het Gouden Wiel. Vragen en suggesties graag aan het einde van de presentatie a.u.b. Veilig fietsen in het peloton van Het Gouden Wiel tijdens de toertocht in de polder Vragen en suggesties graag aan het einde van de presentatie a.u.b. Veilig fietsen in het peloton van Het Gouden Wiel

Nadere informatie

lyondellbasell.com Veilig en Gezond bewegen

lyondellbasell.com Veilig en Gezond bewegen Veilig en Gezond bewegen Veilig en Gezond bewegen bewegen is een belangrijk onderdeel om fit te zijn. Je zal het leuker vinden om te bewegen als je de gekozen activiteit ook leuk vindt. In deze presentatie

Nadere informatie

Tips voor je rij-examen

Tips voor je rij-examen Tips voor je rij-examen Rijexamen Zo doe je het goed! Als het goed is doe je pas examen voor je rijbewijs-b als je er klaar voor bent. Je voertuigcontrole is goed, handelingen in de lesauto verlopen grotendeels

Nadere informatie

10. 11. 12. 13. 14. 15. 18.

10. 11. 12. 13. 14. 15. 18. 1. Op de fietspad en fietsstrook mogen alleen fietsers en snorfietsers rijden. 2. Alarmnummer is 112. 3. Rijbewijs is 10 jaar geldig. 4. Alle betrokkenen bij een aanrijding moeten blijven wachten. (Plaats

Nadere informatie

ALS HET WEER PLOTSELING OMSLAAT

ALS HET WEER PLOTSELING OMSLAAT ALS HET WEER PLOTSELING OMSLAAT Begrjjpen hoe plotselinge weersveranderingen de rijervaring beïnvloeden. EEN RAPPORT VAN HET MICHELIN ROAD USAGE LAB 2 SAMENVATTING 4 Als mooi weer omslaat en slecht weer

Nadere informatie

Kruispunten met de borden

Kruispunten met de borden Auteursrechtinformatie Dit document is bedoeld voor eigen gebruik. In het algemeen geldt dat enig ander gebruik, daaronder begrepen het verveelvoudigen, verspreiden, verzenden, herpubliceren, vertonen

Nadere informatie

Dossier : snelheid 1

Dossier : snelheid 1 Dossier : snelheid 1 Overdreven of onaangepaste snelheid verhoogt het risico op en de ernst van verkeersongevallen aanzienlijk. Niets nieuws, aangezien het om een basisgegeven van de verkeersveiligheid

Nadere informatie

Toetsmatrijs Rijvaardigheidsanalyse Praktijktrainer Nascholing

Toetsmatrijs Rijvaardigheidsanalyse Praktijktrainer Nascholing Toetsmatrijs Rijvaardigheidsanalyse raktijktrainer Nascholing Opgesteld door: Categoriecode: Toetsvorm: Totaal aantal vragen: Dekkingsgraad toetstermen: Cesuur: Bijzonderheden: CCV geen Toelichting op

Nadere informatie

1 van 6 29-1-2008 20:08

1 van 6 29-1-2008 20:08 Voorwoord Printversie Printversie met plaatjes Spiegels kijken In deze nieuwsbrief gaan we het hebben over wat te doen als je net een nieuwe/andere motor hebt aangeschaft. Natuurlijk kun je je meteen opgeven

Nadere informatie

Lumbaalpunctie (ruggenprik)

Lumbaalpunctie (ruggenprik) Sophia Kinderziekenhuis Uw kind moet een lumbaalpunctie (ruggenprik) ondergaan. In deze folder geven wij u graag antwoord op de 10 meest gestelde vragen over de puntie. Achter in de folder vindt u ook

Nadere informatie

2012 Editie v1.0 EquestrianMassage.nl F.S.A. Tuinhof. Oefeningen voor een gezond lichaam en geest

2012 Editie v1.0 EquestrianMassage.nl F.S.A. Tuinhof. Oefeningen voor een gezond lichaam en geest 2012 Editie v1.0 EquestrianMassage.nl F.S.A. Tuinhof Oefeningen voor een gezond lichaam en geest De Soldaat Dit is de eerste van de vier warming up oefeningen waarbij het doel is de hartslag te verhogen

Nadere informatie

Kart Afstellingen. Uit- spoor en toe- spoor

Kart Afstellingen. Uit- spoor en toe- spoor Kart Afstellingen Een goed afgesteld kart chassis is een van de belangrijkste vereisten om snelle tijden te kunnen rijden. Een goede stuurmanskunst, banden met veel grip en een perfect afgestelde motor

Nadere informatie

7 Manoeuvres en bewegingen

7 Manoeuvres en bewegingen 7 Manoeuvres en bewegingen 62 7.1 Manoeuvres Als je een manoeuvre uitvoert, zoals van rijstrook of van file veranderen, de rijbaan oversteken, een parkeerplaats verlaten of oprijden, uit een aangrenzend

Nadere informatie

wegrijden in het verkeer / stoppen buiten het verkeer

wegrijden in het verkeer / stoppen buiten het verkeer Inleiding: wegrijden in het verkeer In de vorige lesonderwerpen zijn alle basishandelingen die nodig zijn voor het rijden met een auto behandeld. Vanaf dit lesonderwerp, het wegrijden in het verkeer, wordt

Nadere informatie

ISS Handboek verkeersveiligheid Jouw route naar veiliger rijden ISS HANDBOEK VERKEERSVEILIGHEID 1

ISS Handboek verkeersveiligheid Jouw route naar veiliger rijden ISS HANDBOEK VERKEERSVEILIGHEID 1 ISS Handboek verkeersveiligheid Jouw route naar veiliger rijden ISS HANDBOEK VERKEERSVEILIGHEID 1 ISS HANDBOEK VERKEERSVEILIGHEID 3 Me & You ACHTERGROND Verkeersveiligheid is een van de onderwerpen van

Nadere informatie

Bijzondere manoeuvre: Straatje keren in 3 keer

Bijzondere manoeuvre: Straatje keren in 3 keer Auteursrecht informatie Dit document is bedoeld voor eigen gebruik. In het algemeen geldt dat enig ander gebruik, daaronder begrepen het verveelvoudigen, verspreiden, verzenden, herpubliceren, vertonen

Nadere informatie

AUTORIJSCHOOL JOHN VAN DEN KIEBOOM VLAMINGVAART 49 4651 GR STEENBERGEN

AUTORIJSCHOOL JOHN VAN DEN KIEBOOM VLAMINGVAART 49 4651 GR STEENBERGEN Op het examen worden natuurlijk wel eens fouten gemaakt. In de loop der jaren hebben wij al verschillende fouten gezien en daarom hebben wij besloten deze fouten, samen met enkele tips, op papier te zetten.

Nadere informatie

Bijzondere verrichtingen

Bijzondere verrichtingen Bijzondere verrichtingen Zelfstandig bijzondere manoeuvres uitvoeren dmv gebruik aangeleerde bijzondere verrichtingen: omkeeropdracht d.m.v: bocht achteruit via parkeervak 3x steken halve draai parkeeropdracht:

Nadere informatie

doe-fiche fietser Opstappen en wegrijden uw kind politie Bilzen - Hoeselt - Riemst nog niet kiest de dichtsbijzijnde plaats waar de rit kan beginnen.

doe-fiche fietser Opstappen en wegrijden uw kind politie Bilzen - Hoeselt - Riemst nog niet kiest de dichtsbijzijnde plaats waar de rit kan beginnen. Opstappen en wegrijden 7 kiest de dichtsbijzijnde plaats waar de rit kan beginnen. kijkt uit hoe het veilig en zonder het verkeer te hinderen de startplaats kan bereiken. stapt met de fiets aan de hand

Nadere informatie

Toolbox-meeting Rijden met aanhangwagens

Toolbox-meeting Rijden met aanhangwagens Toolbox-meeting Rijden met aanhangwagens Unica installatietechniek B.V. Schrevenweg 2 8024 HA Zwolle Tel. 038 4560456 Fax 038 4560404 Rijden met aanhangwagens Het gebruik van aanhangwagens in de bouw en

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Inleiding. Colofon: Hoe slaag ik in 1 keer

Inhoudsopgave. Inleiding. Colofon: Hoe slaag ik in 1 keer Inhoudsopgave 1. Inhoudsopgave inleiding colofon 2. Het praktijkexamen 3. Opstarten schakelen afsluiten 4. Snelheid 5. Kijktechniek 6. Knipperen 7. Plaats op de weg 8. Snelweg 9. Anticiperen 10. Bijzondere

Nadere informatie

Botsing >> Snelheid >> Kracht

Botsing >> Snelheid >> Kracht Botsing >> Snelheid >> Kracht Voorwoord; Allemaal hebben we wel eens na zitten denken. Hoe hard reed ik óf juist die ander nou? Hoe groot is de impact nou eigenlijk geweest? etc.etc. Dat is ook wel logisch

Nadere informatie

Files. We kunnen er samen wat aan doen.

Files. We kunnen er samen wat aan doen. Files. We kunnen er samen wat aan doen. Inhoud Files. We kunnen er samen wat aan doen. Inleiding Tip 1: Invoegen op snelheid Tip 2: Blijf bij drukte in uw rijstrook Tip 3: Gebruik de spitsstrook Tip 4:

Nadere informatie

Blijf Veilig Mobiel. Tips voor automobilisten

Blijf Veilig Mobiel. Tips voor automobilisten Blijf Veilig Mobiel Tips voor automobilisten Tips voor automobilisten De verkeerssituatie in Nederland is continu in beweging. Zo ontstaan er regelmatig nieuwe wegsituaties en krijgt u te maken met nieuwe

Nadere informatie

Motor info Rijtechniek

Motor info Rijtechniek Auteur: Steven Motor info Rijtechniek Last update:1-aug-05 Inhoud INTRO...1 EERST WAT THEORIE...2 Hoe kan een motor een bocht maken?...2 Waarom moet je een motor kantelen om de bocht door te komen?...3

Nadere informatie

Even vooraf.. Motorrijden heeft veel voordelen, echter het heeft ook veel nadelen..

Even vooraf.. Motorrijden heeft veel voordelen, echter het heeft ook veel nadelen.. Even vooraf.. Als je 18 jaar of ouder bent, dan mag je motorrijlessen nemen. Kies je ervoor om op je 18e, 19e of 20e jaar examen te doen, dan zul je een rijbewijs ontvangen voor de lichte categorie motor.

Nadere informatie

5.9 PARKEREN ACHTER EEN VOERTUIG

5.9 PARKEREN ACHTER EEN VOERTUIG 5.9 PARKEREN ACHTER EEN VOERTUIG Vooraf Een van de manoeuvres die je tijdens het praktijkexamen zult moeten doen, is het parkeren achter een geparkeerd (of stilstaand) voertuig. Over dit examenonderdeel

Nadere informatie

PECTUS REVALIDATIE. De pectoralisspieren. De rugspieren

PECTUS REVALIDATIE. De pectoralisspieren. De rugspieren PECTUS REVALIDATIE Het doel van de pectus revalidatie (training borst- en rugspieren) is het versterken van de spieren van de borst en de rug en hiermee het verbeteren van je lichaamshouding. De volgende

Nadere informatie

De foamroll oefeningen

De foamroll oefeningen www.bodyrelease.nl De foamroll oefeningen Wat je vooraf moet weten De foamroll oefeningen die je uitvoert moeten voelen als een diepe massage en kunnen zowel direct op de huid als met kleding aan worden

Nadere informatie

1 van 6 1-6-2009 12:07

1 van 6 1-6-2009 12:07 1 van 6 1-6-2009 12:07 Voorwoord Printversie Printversie met plaatjes Motorrijden en letselschade Motorrijden op zich is al ontspanning ten top. Toch zit iedereen wel eens gespannen op zijn motor. Wat

Nadere informatie

Rijschool Amstelland 06 22115768

Rijschool Amstelland 06 22115768 De hellingproef (Hellingproef met de voetrem kan alleen bij een diesel motor worden toegepast) Voor dat je stopt ga je eerst kijken (binnen spiegel, rechterschouder en dan de richting). Als je eenmaal

Nadere informatie

Rekoefeningen voor de Gehandicapte schutter

Rekoefeningen voor de Gehandicapte schutter Rekoefeningen voor de Gehandicapte schutter Rekken is een essentieel onderdeel van een evenwichtig trainingsprogramma. Het dagelijks uitvoeren van rekoefeningen kan de flexibiliteit en gezonde gewrichten

Nadere informatie

Welkom bij de groeiende groep mensen die met veel enthousiasme hun baby dragen in de tricot-slen.

Welkom bij de groeiende groep mensen die met veel enthousiasme hun baby dragen in de tricot-slen. 2 Gelukkig ontdekken steeds meer mensen dat babydragen heel wat voordelen heeft. Wetenschappelijk onderzoek toont aan dat voor een baby veelvuldig Gelukkig huidcontact ontdekken steeds één van meer de

Nadere informatie

Schakel zo vroeg mogelijk op naar een hogere versnelling, tussen 2000 en 2500 toeren.

Schakel zo vroeg mogelijk op naar een hogere versnelling, tussen 2000 en 2500 toeren. Tip 1 Schakelen Schakel zo vroeg mogelijk op naar een hogere versnelling, tussen 2000 en 2500 toeren. Een toerenteller is hierbij een handig hulpmiddel. Een deel van het vermogen dat een automotor levert

Nadere informatie

Oefeningen ter Verbetering van je Lichaamshouding

Oefeningen ter Verbetering van je Lichaamshouding Oefeningen ter Verbetering van je Lichaamshouding Verkeerde lichaamshoudingen veroorzaken klachten. Eén van de meest voorkomende verkeerde houdingen, wordt veroorzaakt door een naar vorend hangend hoofd,

Nadere informatie

Elmo@work. Veiligheid elektrische fiets Brussel, 5 mei 2014 Philip Vaneerdewegh

Elmo@work. Veiligheid elektrische fiets Brussel, 5 mei 2014 Philip Vaneerdewegh Elmo@work Veiligheid elektrische fiets Brussel, 5 mei 2014 Philip Vaneerdewegh OVERZICHT 1. Wat is een elektrische fiets 2. Algemene veiligheidsproblemen fiets 3. Veiligheidsproblemen elektrische fiets

Nadere informatie

Het motorexamen. Nieuw examen, meer veiligheid

Het motorexamen. Nieuw examen, meer veiligheid Het motorexamen Nieuw examen, meer veiligheid Voorwoord In deze folder lees je alles over het nieuwe motorexamen: de eisen voor beschermende uitrusting, de splitsing van het examen in twee examens en de

Nadere informatie

Spanningshoofdpijn, Spierspanningshoofdpijn, Tension Headache, Cervicogene Cephalia

Spanningshoofdpijn, Spierspanningshoofdpijn, Tension Headache, Cervicogene Cephalia Spanningshoofdpijn, Spierspanningshoofdpijn, Tension Headache, Cervicogene Cephalia Spanningshoofdpijn wordt veroorzaakt door spierspanningen in de hals, de schouders en het hoofd. De hoofdpijn is vaak

Nadere informatie

JUST BE YOU.NL. Het mooiste wat je kunt worden is jezelf! 23 tips voor direct meer zelfvertrouwen. Marian Palsgraaf - www.justbeyou.

JUST BE YOU.NL. Het mooiste wat je kunt worden is jezelf! 23 tips voor direct meer zelfvertrouwen. Marian Palsgraaf - www.justbeyou. JUST BE YOU.NL Het mooiste wat je kunt worden is jezelf! 23 tips voor direct meer zelfvertrouwen Marian Palsgraaf - www.justbeyou.nl Het mooiste wat je kunt worden is jezelf. Mijn passie is mensen te helpen

Nadere informatie

NASK1 - SAMENVATTING KRACHTEN en BEWEGING. Snelheid. De snelheid kun je uitrekenen door de afstand te delen door de tijd.

NASK1 - SAMENVATTING KRACHTEN en BEWEGING. Snelheid. De snelheid kun je uitrekenen door de afstand te delen door de tijd. NASK1 - SAMENVATTING KRACHTEN en BEWEGING Snelheid De snelheid kun je uitrekenen door de afstand te delen door de tijd. Stel dat je een uur lang 40 km/h rijdt. Je gemiddelde snelheid in dat uur is dan

Nadere informatie

Winterbandenwetgeving

Winterbandenwetgeving Winterbandenwetgeving Oostenrijk Voor personenwagens, bussen met maximaal 8 zitplaatsen, lichte bedrijfsvoertuigen met een maximum toegestaan totaalgewicht t/m 3.500 kg en campers, geldt dat de voertuigen

Nadere informatie

Ik ga je wat vertellen, je hoeft alleen maar te volgen wat ik zeg, mijn stem is nu het enige wat voor jou belangrijk is om te volgen.

Ik ga je wat vertellen, je hoeft alleen maar te volgen wat ik zeg, mijn stem is nu het enige wat voor jou belangrijk is om te volgen. Oefening 1: Nodig: 2 personen en een boom of een huisdier: Zoek een plek op bij een boom of in de buurt bij je paard of ander huisdier waar je even niet gestoord wordt en veilig even je ogen dicht kunt

Nadere informatie

Voertuigaanpassingen en hun invloed op weggedrag

Voertuigaanpassingen en hun invloed op weggedrag Voertuigaanpassingen en hun invloed op weggedrag Er rijden heel wat voertuigen op s Neerlands wegen rond, waar aan gesleuteld is. Ik heb het dan over andere velgen, verhogingen, verbredingen en verlagingen.

Nadere informatie

Drinken en eten tijdens het fietsen

Drinken en eten tijdens het fietsen Drinken en eten tijdens het fietsen Als een rit langer dan 45 minuten duurt, kunt u de prestaties verbeteren door tijdens de inspanning koolhydraten te eten. Maar welke koolhydraten zijn best geschikt

Nadere informatie

CURRICULUM PRAKTIJKOPLEIDING CATEGORIE B

CURRICULUM PRAKTIJKOPLEIDING CATEGORIE B CURRICULUM PRAKTIJKOPLEIDING CATEGORIE B INLEIDING Het Curriculum Praktijkopleiding Categorie B bundelt de essentiële kennis, vaardigheden en gedragsaspecten die een leerling tijdens de praktijkopleiding

Nadere informatie

Praktijk Vragen over auto

Praktijk Vragen over auto Praktijk Vragen over auto BANDEN: Wat moet je controleren op Auto banden 1- spannig: Meters/Lampjes Juiste banden spanning hangt af: Auto (merk, Type, gewicht) maat Gewicht lading (of aantal personen).

Nadere informatie

1 van 7 29-1-2008 20:13

1 van 7 29-1-2008 20:13 1 van 7 29-1-2008 20:13 Voorwoord Printversie Printversie met plaatjes Motorrijden en verzekeren In deze aflevering gaan we verder met het onderwerp remmen. Hoeveel procent je met je voor- en achterrem

Nadere informatie

Oefeningen nekklachten. Paramedischcentrum Landauer

Oefeningen nekklachten. Paramedischcentrum Landauer Oefeningen bij nekklachten Paramedischcentrum Landauer Rekken: Buig je hoofd naar een zijde, hand andere zijde hoofd en lichte druk tegen hoofd naar de zijde waar naar toe gebogen wordt. Breng geheel zover

Nadere informatie

Dorine Erkens. GuashaTherapeut.nl VOORWOORD

Dorine Erkens. GuashaTherapeut.nl VOORWOORD VOORWOORD In dit e-book leg ik uit wat Guasha Therapie is en wat het voor je kan betekenen. Guasha Therapie is nog onbekend in Nederland. Met het schrijven en delen van dit e- book wil ik laten zien hoe

Nadere informatie

Motor. Verkeersschool Cranenbroek. In deze brochure vindt u alles wat u moet weten voor en tijdens uw opleiding voor de motor.

Motor. Verkeersschool Cranenbroek. In deze brochure vindt u alles wat u moet weten voor en tijdens uw opleiding voor de motor. Verkeersschool Cranenbroek Motor In deze brochure vindt u alles wat u moet weten voor en tijdens uw opleiding voor de motor. Verkeersschool Cranenbroek Instraat 21 St.Luciastraat 9 0495-49 17 14 www.verkeersschoolcranenbroek.nl

Nadere informatie

Gratis Rapport : Wat Te Doen Voor, Tijdens En Na Je Eerste Marathon. - Eelco de Boer -

Gratis Rapport : Wat Te Doen Voor, Tijdens En Na Je Eerste Marathon. - Eelco de Boer - Gratis Rapport : Wat Te Doen Voor, Tijdens En Na Je Eerste Marathon - Eelco de Boer - Gratis Rapport : Wat Te Doen Voor, Tijdens En Na Je Eerste Marathon Beste lezer, Ik hoop dat jouw doorzettingsvermogen

Nadere informatie

Onco-Move. Bewegen tijdens chemotherapie

Onco-Move. Bewegen tijdens chemotherapie Onco-Move Bewegen tijdens chemotherapie Introductie De behandeling van kanker, in het bijzonder de chemotherapie en/of radiotherapie, kan aanleiding zijn tot langdurige vermoeidheid en conditieverlies.

Nadere informatie

ONCO-MOVE, bewegen tijdens chemotherapie Instructie

ONCO-MOVE, bewegen tijdens chemotherapie Instructie Oncologie ONCO-MOVE, bewegen tijdens chemotherapie Instructie De behandeling van kanker, in het bijnder de chemotherapie en/of raotherapie, kan aanleing zijn tot langdurige vermoeidheid en contieverlies.

Nadere informatie

Sportgeneeskunde. Een lopers knie (Iliotibiale band syndroom)

Sportgeneeskunde. Een lopers knie (Iliotibiale band syndroom) Sportgeneeskunde Een lopers knie (Iliotibiale band syndroom) Algemeen Deze folder geeft u informatie over een lopers knie oftewel het iliotibiale band syndroom. De iliotibiale band is een lange peesplaat

Nadere informatie

Verkeerswetgeving. Skateboards

Verkeerswetgeving. Skateboards steppen &skaten Wie graag stept en skate is doorgaans niet geïnteresseerd in de wettelijke regels. Toch kan je maar beter op de hoogte zijn, om je verder volledig uit te kunnen leven. Waar is de plaats

Nadere informatie

Lage Rugpijn, Aspecifieke Lage Rugpijn, Lumbago, Spit,

Lage Rugpijn, Aspecifieke Lage Rugpijn, Lumbago, Spit, Lage Rugpijn, Aspecifieke Lage Rugpijn, Lumbago, Spit, Wat is lage rugpijn? Lage rugpijn zit onderin de rug. Soms straalt de pijn uit naar de billen of naar een of beide bovenbenen. De pijn kan plotseling

Nadere informatie

TRAININGSPLAN. Buikspieren

TRAININGSPLAN. Buikspieren TRAININGSPLAN Buikspieren Buikspieren, waarom zijn deze spieren belangrijk? Al een lange tijd benadrukken fitnessexperts het belang van een sterke kern. Dat houdt in: sterke buik- en rugspieren. Bewegingsexperts

Nadere informatie

AMICA MANU SPORTMEDISCH GEZIEN

AMICA MANU SPORTMEDISCH GEZIEN AMICA MANU SPORTMEDISCH GEZIEN De liesblessure Wat is het? Pijn in de lies wordt vaak een liesblessure genoemd. Automatisch denkt men dan vaak aan een blessure van de aanvoerende beenspieren (adductoren),

Nadere informatie

Speciale verrichtingen bij het CBR

Speciale verrichtingen bij het CBR Speciale verrichtingen bij het CBR 1. Hellingproef 2. Stopopdracht 3. Keren d.m.v 3 keer steken 4. Keren d.m.v een halve draai 5. Keren d.m.v een bocht achteruit 6. Parkeren in file vooruit (rechts) 7.

Nadere informatie

Hoofdpijn Duizeligheid Vermoeidheid Concentratieproblemen Vergeetachtigheid

Hoofdpijn Duizeligheid Vermoeidheid Concentratieproblemen Vergeetachtigheid Hersenschudding In deze folder vertellen we wat de gevolgen van een hersenschudding kunnen zijn en wat u kunt verwachten tijdens het herstel. Ook geven we adviezen over wat u het beste wel en niet kunt

Nadere informatie

Advanced Open Water Diver. Diepduiken

Advanced Open Water Diver. Diepduiken Advanced Open Water Diver Diepduiken DIEPDUIKEN Activiteiten en doelstellingen Reglementen Apparatuur Technieken Stikstofnarcose Decompressieziekte Activiteiten en doelstellingen Waarom NIET diep duiken?

Nadere informatie

JOUW KIND EEN SUPERPOEPER?! HADASSA VOET

JOUW KIND EEN SUPERPOEPER?! HADASSA VOET JOUW KIND EEN SUPERPOEPER?! HADASSA VOET INHOUD POEPPROBLEMEN BLZ. 3 WANNEER IS HET EEN ECHT POEPPROBLEEM BLZ. 4 SPIJSVERTERING BLZ. 5 POEPPLAN BLZ. 6 LAXEREN EN LAXEERMIDDELEN BLZ. 7 EN DAN? BLZ. 8 AAN

Nadere informatie

Attractiecentrum Zoetermeer Wattstraat 20 2723 RC Zoetermeer www.attractiecentrum.nl www.kartcursus.nl kartcursus@attractiecentrum.nl tel.nr.

Attractiecentrum Zoetermeer Wattstraat 20 2723 RC Zoetermeer www.attractiecentrum.nl www.kartcursus.nl kartcursus@attractiecentrum.nl tel.nr. Attractiecentrum Zoetermeer Wattstraat 20 2723 RC Zoetermeer www.attractiecentrum.nl www.kartcursus.nl kartcursus@attractiecentrum.nl tel.nr. 079-3426226 Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 1 Inleiding... 2

Nadere informatie

OncoMove: bewegen tijdens de behandeling van kanker

OncoMove: bewegen tijdens de behandeling van kanker Supplement informatiewijzer oncologie OncoMove: bewegen tijdens de behandeling van kanker Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Bewegen tijdens de behandeling van kanker 2.1 Instructie 2.2 Doel 2.3 Bespreking

Nadere informatie

OEFENSCHEMA HARTREVALIDATIE

OEFENSCHEMA HARTREVALIDATIE OEFENSCHEMA HARTREVALIDATIE 17601 Inleiding In deze folder vindt u een algemeen oefenschema en beweegadvies. Deze kunt u gebruiken ter voorbereiding op de revalidatie, maar ook tijdens en na de revalidatieperiode.

Nadere informatie

DIT GENEESMIDDEL KAN HET REACTIEVERMOGEN VERMINDEREN

DIT GENEESMIDDEL KAN HET REACTIEVERMOGEN VERMINDEREN Op sommige geneesmiddelverpakkingen zit een gele sticker waarop staat: DIT GENEESMIDDEL KAN HET REACTIEVERMOGEN VERMINDEREN - of die waarschuwing staat op het etiket. Dit betekent: extra opletten dat u

Nadere informatie

ONDERZOEKSDOCUMENT: GEBRUIK VAN ALCOHOL ONDER JONGEREN, IN HET VERKEER

ONDERZOEKSDOCUMENT: GEBRUIK VAN ALCOHOL ONDER JONGEREN, IN HET VERKEER Gemeente Breda Claudius Prinsenlaan 10 4811 DJ Breda Postbus 90156, 4800 RH Breda N: Kenneth Wilson T: 06 30735070 E: k.wilson@breda.nl W: www.breda.nl ONDERZOEKSDOCUMENT: GEBRUIK VAN ALCOHOL ONDER JONGEREN,

Nadere informatie

De Top 10 Dieet Mythen

De Top 10 Dieet Mythen - 1 - De Top 10 Dieet Mythen Een dieet volhouden is nooit makkelijk, zeker niet met de overvloed aan dieet mythen. Het is het vaak moeilijk een onderscheid te maken tussen effectieve afval technieken/strategieën

Nadere informatie

Bijzondere manoeuvre: File parkeren

Bijzondere manoeuvre: File parkeren Auteursrecht informatie Dit document is bedoeld voor eigen gebruik. In het algemeen geldt dat enig ander gebruik, daaronder begrepen het verveelvoudigen, verspreiden, verzenden, herpubliceren, vertonen

Nadere informatie

Transport over land en te water laten van de boot

Transport over land en te water laten van de boot Transport over land en te water laten van de boot Hier lees je alles over het transporteren van boten over het land. Ook lees je hier alles over het te water laten en uit het water halen van je boot. Vervoer

Nadere informatie

1 van 8 16-3-2009 11:59

1 van 8 16-3-2009 11:59 1 van 8 16-3-2009 11:59 Voorwoord Printversie Printversie met plaatjes Bergtrainingen 2009 Diverse malen hebben we het over de gevarenzone in een bocht gehad. Om dit principe te verduidelijken hebben we

Nadere informatie

Inleiding. Autisme & Communicatie in de sport

Inleiding. Autisme & Communicatie in de sport Sanne Gielen Inleiding Starten met een nieuwe sport is voor iedereen spannend; Hoe zal de training eruit zien? Zal de coach aardig zijn? Heb ik een klik met mijn teamgenoten? Kán ik het eigenlijk wel?

Nadere informatie

VEILIGHEID THEMA 2015

VEILIGHEID THEMA 2015 VEILIGHEID THEMA 2015 1. Vooraf Controleer je fiets vooraf op gebreken. Draag handschoenen / sportbril / helm voor veiligheid en comfort. Waarschuw tijdig als je gaat passeren. Houd zoveel mogelijk rechts,

Nadere informatie

Lage rugpijn. Voor meer informatie over onze organisatie kijkt u op: www.fydee.nl

Lage rugpijn. Voor meer informatie over onze organisatie kijkt u op: www.fydee.nl Lage rugpijn Voor meer informatie over onze organisatie kijkt u op: www.fydee.nl Inleiding Lage rugpijn Rugklachten komen veel voor. 4 van de 5 mensen heeft weleens te maken met rugpijn. In veel gevallen

Nadere informatie

Welkom! Bij de kennismaking met Acceptance and Commitment Therapy (ACT)

Welkom! Bij de kennismaking met Acceptance and Commitment Therapy (ACT) Welkom! Bij de kennismaking met Acceptance and Commitment Therapy (ACT) Even mezelf voorstellen Boeken - Jansen, G.: Denk wat je wilt, doe wat je droomt - Jansen, G.: Leef! - Jansen, G.: Laat los: ruimte

Nadere informatie

Vuistregels voor energie-efficiënte robotprogrammatie

Vuistregels voor energie-efficiënte robotprogrammatie Vuistregels voor energie-efficiënte robotprogrammatie Inleiding Energie-efficiëntie is zelden de primaire zorg bij het programmeren van een robot. Hoewel er in onderzoek reeds methodes werden ontwikkeld

Nadere informatie

Evenwichtsoefeningen Radboud universitair medisch centrum

Evenwichtsoefeningen Radboud universitair medisch centrum Evenwichtsoefeningen Deze folder van het Radboudumc geeft informatie over evenwichtsoefeningen binnen en buitenshuis. Met evenwichtsoefeningen bedoelen we bewegingspatronen van het hoofd, de nek en het

Nadere informatie

Laser Focus. De 6 Concentratie Technieken Die Ze Je Niet Op Je Opleiding Leren..

Laser Focus. De 6 Concentratie Technieken Die Ze Je Niet Op Je Opleiding Leren.. Laser Focus De 6 Concentratie Technieken Die Ze Je Niet Op Je Opleiding Leren.. 1 Delen uit dit E-BOOK zijn afkomstig van de site van StudieVitaminen.nl en het boek Haal meer uit je hersenen. MTcompany

Nadere informatie

Altijd fietsen met de wind in de rug!

Altijd fietsen met de wind in de rug! Auteur: Lieve Herremans Foto's: Carl Vandervoort Altijd fietsen met de wind in de rug! Het is je vast ook al overkomen: iemand fietst je vlotjes voorbij terwijl jij zit te zwoegen om vooruit te komen.

Nadere informatie

Starten, schakelen & wegrijden:

Starten, schakelen & wegrijden: Auteursrechtinformatie Dit document is bedoeld voor eigen gebruik. In het algemeen geldt dat enig ander gebruik, daaronder begrepen het verveelvoudigen, verspreiden, verzenden, herpubliceren, vertonen

Nadere informatie

1. Een stilstaand voertuig voorbijrijden 2. Rechts een weg inslaan

1. Een stilstaand voertuig voorbijrijden 2. Rechts een weg inslaan Hoe moeten de fietstaken uitgevoerd worden? 1. Een stilstaand voertuig voorbijrijden 2. Rechts een weg inslaan mindert snelheid en kijkt voor zich uit. kijkt om : nadert er verkeer? vertraagt of versnelt,

Nadere informatie

Slaapproblemen, angst en onrust

Slaapproblemen, angst en onrust Slaapproblemen, angst en onrust WAT KUNT U ZELF DOEN WAT KAN UW APOTHEKER VOOR U DOEN WAT GEBEURT ER ALS U STOPT AUTORIJDEN INFORMATIE ADRESSEN HULPVERLENING VRAAG OVER UW MEDICIJNEN? WWW.APOTHEEK.NL SLAAPPROBLEMEN,

Nadere informatie

TrainingsCoach. Hard work, magic moments: starting now! TrainingsCoach Kenya Classic

TrainingsCoach. Hard work, magic moments: starting now! TrainingsCoach Kenya Classic TrainingsCoach Hard work, magic moments: starting now! TrainingsCoach Kenya Classic De Kenya Classic voert door open savannegebied en dichte bergketens, steeds met uitzicht op paden van steenslag, zand

Nadere informatie

vervolg plaatsen cv ketel/boiler/radiator

vervolg plaatsen cv ketel/boiler/radiator Hoe ongunstiger de houding en hoe hoger de tilfrequentie des te lager het maximale tilgewicht mag zijn. Effecten op de gezondheid Door langdurige en zware lichamelijke arbeid (een combinatie van houding,

Nadere informatie

Veilig je draai vinden...

Veilig je draai vinden... Veilig je draai vinden... op rotondes in Gelderland Regionaal Orgaan Verkeersveiligheid Gelderland Platform en Kenniscentrum Rotondes in Gelderland Na hun introductie zo n 30 jaar geleden, zijn rotondes

Nadere informatie

Wat is een Trikke? +32 474 567 562

Wat is een Trikke? +32 474 567 562 fitenfun@skynet.be www.fitenfun.be +32 474 567 562 Wat is een Trikke? Je gaat vooruit zonder te trappen of te steppen...je moet slingeren? Wat is dat een Trikke? Trikke is simpel gezegd een 3-wieler zonder

Nadere informatie

ook altijd in beweging? dé specialist in arbeid en gezondheid

ook altijd in beweging? dé specialist in arbeid en gezondheid ook altijd in beweging? dé specialist in arbeid en gezondheid Test: Beweeg jij voldoende? 1. Wat is beter: iedere dag een half uur achter elkaar bewegen, of 3 keer 10 minuten bewegen verspreid over de

Nadere informatie