Inspectie gevaarlijke stoffen Whitepaper De gang van zaken bij een controle door de Inspectie Leefomgeving en Transport www.evofenedex.nl/gevaarlijkestoffen
Als de Inspectie langskomt... Wanneer jouw bedrijf gevaarlijke stoffen in het assortiment heeft en deze stoffen ontvangt of vervoert, dan kom je in aanmerking om een inspectie te ontvangen van de Inspectie Leefomgeving en Transport. Deze instantie is opgericht om de veiligheid in het gebruik en vervoer van gevaarlijke stoffen in het bedrijfsleven te waarborgen. Deze whitepaper omschrijft de gang van zaken tijdens een inspectie.
evofenedex: specialist in gevaarlijke stoffen evofenedex verenigt alle bedrijven werkzaam met gevaarlijke stoffen. Wij geven duidelijkheid over alle wet- en regelgeving rondom opslag, transport, productie en gebruik van gevaarlijke stoffen. Regelgeving die je dagelijks tegenkomt in het werk. En waarbij je conform de wetgeving naar moet handelen. Of je nu een groothandel bent of een chemische multinational. evofenedex biedt kennis Wij bieden actief kennis aan waarmee u de veiligheid en compliancy aan de wetgeving in uw bedrijf borgt. Indien noodzakelijk beïnvloeden wij de wet- en regelgeving op zowel lokaal als internationaal niveau. Daarnaast geeft evofenedex specialistische informatie en advies. Ook ontwikkelen wij producten en diensten die geen gelijke kennen binnen de markt. Samenwerken met evofenedex biedt u meer efficiëntie en minder kosten. Leer ons beter kennen op www.evofenedex.nl/gevaarlijkestoffen Atijd antwoord op uw vraag Als ledenorganisatie bieden wij onze leden een krachtige helpende hand. Bij onze experts kunnen leden terecht voor alle vragen met betrekking tot het ADR, PGS-15 en nog talloze andere onderwerpen gerelateerd aan gevaarlijke stoffen. Uw ledenservice geeft een praktisch antwoord. Ervaar de kwaliteit zelf, stel uw vraag op www.evofenedex.nl/ledenservice
Hoe worden bedrijven geselecteerd voor inspectie? Wanneer weet je of je aan de beurt bent voor een inspectie? De Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) hanteert daarvoor een aantal methoden: Willekeurig De Inspectie heeft geen toegang tot een database van alle bedrijven in Nederland met gevaarlijke stoffen. Daarom kiest zij willekeurig bedrijven of bedrijfstakken waar zij een inspectie noodzakelijk acht. Er geldt een uitzondering voor de zogeheten BRZObedrijven. Dit zijn ongeveer 400 bedrijven waaraan een bijzonder risico is gekoppeld. Denk hierbij aan grotere chemische complexen in het Botlekgebied of op industrieterreinen zoals Chemelot. Deze bedrijven zijn goed bekend bij de Inspectie en worden nauwlettend gecontroleerd. Risicogestuurd De Inspectie verricht ook risicogestuurde inspecties. Dit zijn inspecties gebaseerd op signalen die zij ontvangen vanuit bijvoorbeeld media, tips of andere kanalen. Per bedrijfstak In sommige situaties kiest de Inspectie voor een bedrijfstak. Zo zijn er eerder een groot aantal bedrijven in de afvalbranche geïnspecteerd. In 2015 werden bijvoorbeeld gezondheidsklinieken en ziekenhuizen geïnspecteerd. Momenteel legt de Inspectie onder andere een focus op verzendingen van webwinkels met gevaarlijke stoffen. Dit soort bedrijven verkopen o.a. verf, cosmetica, lithiumbatterijen en bestrijdingsmiddelen. Deze productcategorieën bevatten gevaarlijke stoffen waarvoor verschillende soorten wetgeving geldt. Onaangekondigd Wanneer er recent een incident is geweest bij een bedrijf, dan kan de Inspectie het bedrijf de moeite waard vinden om te inspecteren. Bij bedrijven die doelbewust overtredingen verrichten kan er ook sprake zijn van een inval als handhavingsactie. 3
De dag van de inspectie De ILT stuurt 6 tot 8 weken, voorafgaand aan een inspectie, een brief aan de directie van het bedrijf. Hierbij worden zij in kennis gesteld van de aankomende inspectie. Op de dag zelf zijn er meestal twee inspecteurs die zich melden bij het bedrijf. Zij zijn ongeveer 2 tot 2,5 uur bezig met de totale inspectie. Zodra je de inspecteurs hebt ontvangen, dan neem je hen mee richting een kamer waar zij ongestoord in staat worden gesteld om de volgende stappen te nemen in het inspectieproces: de administratieve inspectie en de operationele inspectie. Administratieve inspectie Inventarisatie stoffen De inspecteurs gaan van start met de inventarisatie van de gevaarlijke stoffen die in het bedrijf aanwezig zijn. Zijn de actuele veiligheidsbladen beschikbaar? Is het assortiment compleet in het systeem? Als veiligheidsadviseur moet je hen hierbij toegang geven tot databases en informatiemappen waarin deze informatie opgeslagen staat. Het is aan te raden om deze informatie gereed te hebben staan wanneer de inspectie plaatsvindt. Controle vervoersdocumenten De administratie van de gevaarlijke stoffen moet ook matchen met de vervoersdocumenten die in het bedrijf gebruikt worden. Ook hier wordt de assistentie gewenst van de veiligheidsadviseur om het overzicht zo duidelijk mogelijk te maken. Zo wordt er gecontroleerd op de procedures voor juiste toepassing van vrijstellingsregelingen, zoals de 1.000-puntenregeling en het vervoeren van LQ-goederen. Beveiligingsplan en jaarverslag De veiligheidsadviseur is verplicht om elk jaar een jaarverslag samen te stellen van de gang van zaken op het vlak van gevaarlijke stoffen binnen het bedrijf. Tijdens de inspectie wordt dit jaarverslag ook gecontroleerd. Bij bedrijven met een hoog gevarenpotentieel moet er ook een beveiligingsplan aanwezig zijn. Hierin moet omschreven zijn hoe men handelt tijdens een calamiteit. Welke risico s zijn er geïnventariseerd? Welke procedures zijn er? 4
Operationele inspectie Opslag gevaarlijke stoffen De inspecteurs kunnen er voor kiezen om een inspectie van de dagelijkse operatie te verrichten. Aan de veiligheidsadviseur is het dan de taak om hen mee te nemen richting alle objecten en werkprocessen die de inspecteurs wensen. Is bijvoorbeeld de opslag van gevaarlijke stoffen in orde? Staan de producten of grondstoffen in de PGS-15 opslagplaats of in een stelling in het reguliere magazijn? Wanneer de inspecteurs constateren dat materiaal niet goed opgeslagen is, dan kunnen zij direct de milieudienst inschakelen die hier een verdere controle op doet. De Inspectie gaat namelijk in eerste instantie alleen over het vervoer van gevaarlijke stoffen. Vervoer gevaarlijke stoffen Wanneer de situatie het toelaat, werpen de inspecteurs ook een blik op gereedstaande zendingen. Zo letten zij op de methode van het stuwen van de gevaarlijke stoffen in de vracht- en bestelauto. Hoe zijn de verpakkingen in de laadruimte geplaatst? Is er op de juiste manier geëtiketteerd? met gevaarlijke stoffen? Is hij bekend met de betekenis van de sticker die hij plakt? Ook dit heeft gevolgen voor de eindbeoordeling. Verantwoording en procedures Daarnaast moet er antwoord worden gegeven op de onderverdeling van de verantwoordelijkheden. Wie is uitvoerend verantwoordelijk voor de verwerking of verzending van de gevaarlijke stof? Welke procedures zijn gangbaar binnen het bedrijf? Diepgaand of oppervlakkig? Inspecteurs zijn er in alle soorten en maten. Zo kan er een inspecteur zijn die zich houdt aan de kleinste letter van de wet en elk detail beoordeelt. Maar men kan ook een inspecteur treffen die alleen een kantooraudit verricht en die niet de behoefte voelt om het bedrijf door middel van een rondleiding te beoordelen. 5 Awareness medewerkers De inspecteurs kunnen ook het gesprek aangaan met medewerkers die betrokken zijn in het productie/ vervoersproces om zo het gevaarlijkestoffenbewustzijn te toetsen. Weet de medewerker hoe hij moet handelen
Afsluiting Aan het einde van de inspectie nemen de inspecteurs kort de situatie met de veiligheidsadviseur door en benoemen waar noodzakelijk enkele verbeterpunten. Al kan dit per inspecteur verschillen. Binnen een periode van twee weken ontvangt het bedrijf een brief met het oordeel van de inspectie, al dan niet aangevuld met verbetervoorstellen, die binnen een periode van 3 maanden uitgevoerd moeten zijn. Directe opvolging Sommige verbetervoorstellen wordt geacht direct te worden uitgevoerd. Bijvoorbeeld wanneer een eventueel contract met een externe veiligheidsadviseur niet gevonden kon worden. Of wanneer er een keuringscertifcaat overhandigd moet worden. Verschil in interpretatie wet evofenedex levert bij meer dan 250 bedrijven de externe veiligheidsadviseur. Bij deze bedrijven komen regelmatig inspecties voor. Een discussiepunt dat kan ontstaan is een interpretatieverschil van regelgeving door het bedrijf, onze veiligheidsadviseur en de inspectie. Houd er rekening mee dat in deze zaken de inspecteur vrijwel altijd het laatste woord heeft. Wanneer de Inspectie het uiteindelijk noodzakelijk acht, wordt er nog een vervolginspectie uitgevoerd om te beoordelen of de situatie daadwerkelijk is verbeterd. Boetes Wanneer de Inspectie zware overtredingen constateert, kunnen zij direct overgaan tot het geven van bestuurlijke boetes. Deze kunnen variëren van 200 euro voor een kleine overtreding tot 4.100 euro voor een grote overtreding. 6
Signaalrood 60 Postbus 350, 2700 AJ Zoetermeer T 079-3467346 F 079-3467800 www.evofenedex.nl