Resistentiemanagement in de praktijk

Vergelijkbare documenten
Tripsbestrijding en -resistentie. Hilde Eelen Dow AgroSciences PCS, 30 november 2011

TRACER. Een nieuwe aanpak bij de bestrijding van trips in prei

Nieuw, tegen rupsen. Fame, nieuw middel tegen rupsen. De werkzame stof. Het werkingmechanisme

Altacor INSECTICIDE. Water dispergeerbaar granulaat Werkzame stof(fen): chlorantraniliprole Gehalte(n): 350 g/kg

Uitbreiding erkenning Coragen

Coragen De revolutie in fruitmotbestrijding in de appel- en perenteelt

Altacor INSECTICIDE. milieugevaarlijk

Altacor INSECTICIDE. Water dispergeerbaar granulaat Werkzame stof(fen): chlorantraniliprole Gehalte(n): 350 g/kg

Introductie Batavia. 7 juni 2018 World Horti Center, Naaldwijk

Oikos. BASF Nederland B.V., Agricultural Solutions

Voorbeeld. Volg de gebruiksaanwijzing om gevaar voor mens en milieu te voorkomen

ALLES rondom residuen: wat moeten we weten?

Voor een. gezonde groei. Sivanto, de nieuwe aanwinst in de insectenbestrijding in de glastuinbouw

Gazelle Toelatingsnummer: N W.4 Formulering: Wateroplosbaar granulaat Werkzame stof: acetamiprid Gehalte: 20% Inhoud: 1 kg, 5 kg

Kasspintbestrijding in roos

fungicide suspensie concentraat 400 g/l pyrimenthanil 4 x 5 l GEVAAR

SPINT BESTRIJDEN MET DE JUISTE STRATEGIE

Rocket en Fungaflor. Zijn al jaren eerste keus bij meeldauw.

OBERON. Acaricide en insecticide in de teelten onder bescherming van cucurbitaceae, solanaceae en bonen.

Steward tegen bladrollers, wintervlinder, voorjaarsuil en fruitmot

BotaniGard. De biologische witte vliegenmepper

Actieve stof: Fluopyram

Fluopyram in bloemisterijgewassen en boomteelt.

Scelta Toelatingsnummer: N W.4 Formulering: Suspensie concentraat Werkzame stof: cyflumetofen Gehalte: 20% Inhoud: 1 l

Tuta absoluta getemd?!

Serenade : een nieuwe kijk op gewasbescherming. 08/01/2015 Frederik De Witte Crop Specialist Vegetables

Floramite. Het einde der mijten. Voor de bloemisterij, boomkwekerij, vruchtgroenten en aardbeien

Steward. Koolzaadglanskever 20/12/2013. Steward : advies bestrijding koolzaadglanskever

K-37371/ THE NETHERLANDS. Coragen INSECTICIDE

Vrijheid in exporteren van appels en peren. Nieuw: Affirm

Productkeuze in functie van resistentie

Een uniek duo. Informationen unter: Hotline:

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds Handelende in overeenstemming met de Staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu;

Gewasbijeenkomst Chrysant Glastuinbouw Nederland 2 mei 2019

Coragen. Insecticide K-26455/ THE NETHERLANDS

WETTELIJK GEBRUIKSVOORSCHRIFT

ELKE AARDAPPEL VERDIENT DE BESTE BESCHERMING.

Ontwikkelingen huidig middelenpakket echte meeldauw stand van zaken op Middelenpakket echte meeldauw - Roos

It s a. Knock Out! NIEUW

Emissie van gewasbeschermingsmiddelen en meststoffen: knelpunten en oplossingen Themabijeenkomst Potanthurium 10 november 2009

TRACER-NL /04/06 9:44 Page 1 TRACER. Een nieuw natuurlijk insecticidevoor de geïntegreerde fruitteelt. Tel.:

UW PRODUCT LANGER VITAAL! Glastuinbouw Luna PRIVILEGE

Tripsbestrijding - W&W prei

fungicide suspensie concentraat 400 g/l pyrimethanil pyrimenthanil GEVAAR

De unieke combinatie in Phytophthorabestrijding

APOLLO SPECIMEN. Insecticide. Suspensie concentraat (SC) op basis van 500 g/l Clofentezine Toelatingsnummer: 8794N W.7

NIEUW Moderne aaltjesbestrijding

Nomolt. BASF Nederland B.V., Agricultural Solutions

APOLLO. Insecticide. Suspensie concentraat (SC) op basis van 500 g/l Clofentezine. Toelatingsnummer: 8794N W.7. Voor gebruiksaanwijzing: zie boekje

HET COLLEGE VOOR DE TOELATING VAN GEWASBESCHERMINGSMIDDELEN EN BIOCIDEN

INFO 205 JULI Signum, dé standaard in de teelt van kool. Signum in koolgewassen. Signum

Botanigard WP Toelatingsnummer: N W2 Formulering: Poeder Werkzame stof: Beauveria bassiana stam GHA Gehalte: 3,7 x 10^10 CFU/G Inhoud: 500 gram

FUNGICIDEN. Systemisch fungicide met een specifieke werking tegen schimmels, zoals Pythium, Phytophthora spp. en valse meeldauw.

Consultancy duurzaam gebruik van meeldauwmiddelen

CONSERVE PRO BOOMERANG TRACER

TRACER. Nieuwe bestrijdingsmogelijkheden van schadelijke insecten in de koolteelt. Tel.:

Weekhuidmijten bij azalea: beter chemisch bestrijden van de plaag

de biologische bouwsteen in de geïntegreerde teelt.

09/01/2018. Beheersing van suzuki-fruitvlieg in aardbeien. Levenswijze bij de start van het seizoen. Aardbeiendag 10 januari 2018

Bifasto. BASF Nederland B.V., Agricultural Solutions

FUNGICIDEN. Systemisch fungicide met een specifieke werking tegen schimmels, zoals Pythium, Phytophthora spp. en valse meeldauw.

HET COLLEGE VOOR DE TOELATING VAN GEWASBESCHERMINGSMIDDELEN EN BIOCIDEN

Vragen & Antwoorden over toepassing BIO 1020

5 L Nimrod is een geregistreerd handelsmerk FUNGICIDE

WETTELIJK GEBRUIKSVOORSCHRIFT

Superieur in graanziektebestrijding. De juiste chemie voor de hoogste opbrengst

Verdacht van het veroorzaken van kanker. Zeer giftig voor in het water levende organismen, met langdurige gevolgen.

ELKE AARDAPPEL VERDIENT DE BESTE BESCHERMING.

NIEUW Moderne aaltjesbestrijding

landbouw en natuurlijke omgeving 2011 plantenteelt open teelten CSPE BB minitoets bij opdracht 17

Gewas Plaag/ziekte Opmerkingen CEMP n.a.v. dit knelpunt Prioriteit sector Knelpuntenlijst Glasgroente

Een vloeibaar middel voor brede schimmelbestrijding in de vollegrondsgroenteteelt. Wat doet Amistar Top?

INFO 204 JUNI Signum, dé standaard in de teelt van wortelen. Signum in wortelen. Signum

Banjo Forte. 10 L Banjo is een geregistreerd handelsmerk. Fungicide. Krachtig tegen phytophthora, beschermend voor blad en knol

Dosering* middel per toepassing. Maximale dosering middel per toepassing. 0,5 0,75 L/ha. 0,05% (50 ml per 100 L water) 0,6 L/ha 2 per 12 maanden

Transcriptie:

Resistentiemanagement in de praktijk

Oberon BAYER CROPSCIENCE

Productinformatie Oberon Werkzame stof: spiromesifen Formulering: SC Gehalte: 240 g/l Toegelaten in: vruchtgroenten onder glas: tomaat, komkommer, courgette, paprika, aubergine, stamslabonen Erkend tegen spint en witte vlieg

Werkingsmechanisme Oberon Werkingswijze: Contact Werkt in op de vetsynthese Chemische groep: Keto-enolen IRAC indeling: 23; zelfde indeling als Envidor en Movento

Toepassingsmethode Oberon Steeds spuiten met veel water; onderkant blad raken Niet druppelen, foggen of LVM-en Dosis respecteren: 0,3 L/Ha haag Max. 2 toepassingen / teelt Blokbehandeling met een interval van 10 dagen Afwisselen met andere werkingswijzen en met biologische bestrijders Toepassen bij begin aantasting: Witte vlieg: eitjes en larven Spint: eitjes en larven Zowel bij spint als witte vlieg is het resistentierisico groot

Oberon Behandeling succesvol? Spint: Na 1 week verkleuren eitjes oranje-rood en sterven larven af Volwassen vrouwtjes blijven leven, maar zijn minder actief Nieuw afgelegde eitjes ontluiken niet meer Witte vlieg: Eitjes verkleuren gelig, worden rimpelig en ontluiken niet meer Larven verkleuren lichtbruin Geen effect op volwassen witte vlieg

Luna Privilege BAYER CROPSCIENCE

Productinformatie Luna Privilege Werkzame stof: fluopyram Formulering: SC Gehalte: 500 g / l Toegelaten in: tomaat, komkommer, courgette Erkend tegen witziekte, botrytis en stengelbrand (in komkommer)

Werkingsmechanisme Luna Privilege Werkt in op de ademhaling, Complex II, specifieke receptor in de mitochondriën Chemische familie: SDHI (Succinate DeHydrogenase Inhibitor) Subgroep: Pyridinyl ethyl benzamides FRAC: groep 7

Fluopyram = UNISITE Fluopyram bindt op 1 plaats en blokkeert de energieproductie succinate fumarate e - FAD Fe Fe Fe U B A C F 3 ubiquinone ubiquinol O N H Cl C F 3 N H + X D C Complex II Succinate dehydrogenase ADP + Pi X ATP Energie

Werking op 1 plaats = risico op resistentie Wanneer de schimmel de aanhechtingsplaats van de actieve stof zou wijzigen, volgt er geen binding = dus geen werking De aanhechtingsplaats kan wijzigen door puntmutaties in het DNA (van de mitochondrie) Resistentiemanagement: koppelen aan een partner afwisselen beperking aantal toepassingen (FRAC)

FRAC-richtlijnen bepalen aantal toepassingen FRUIT GROENTEN

Toepassingsmethode LUNA PRIVILEGE in TOMAAT Druppelen aan 1 L / Ha Drain tijdelijk beperken Na de achtste tros of na 1 maart Uiterlijk tot 1 week voor het toppen Max. 4 toepassingen / teelt erkend; 2 toepassingen / teelt geadviseerd

LUNA PRIVILEGE in TOMAAT POSITIONERING : SANDWICH - strategie Enkele dagen voor het blad verwijderen Kort na het blad verwijderen DRUPPELEN SPUITEN

LUNA PRIVILEGE in TOMAAT POSITIONERING : SANDWICH - strategie Uitwendig

Toepassingsmethode LUNA PRIVILEGE in KOMKOMMER Spuiten aan 0,24 L / Ha haag (op fytoweb staat momenteel verkeerdelijk 0,4 L / Ha haag). Enkel vanaf 1 mei tot 1 oktober Max. 2 toepassingen / teelt Afwisselen met andere werkingswijzen

Altacor DUPONT DE NEMOURS (BELGIUM)

Productinformatie ALTACOR Werkzame stof(fen): Chloorantraniliprole - Rynaxypyr Formulering: WG Gehalte: 35 % Andere handelsnaam: Toelatingsnummer: Toegelaten in: Erkend tegen : Chemische groep: n.v.t. 10300 P/B Tomaat / Paprika / Spaanse peper / Aubergine / Komkommer / Augurk / Meloen / Pompoen (onder bescherming) e.a. Bladvretende rupsen & Tomatenmineermot (Tuta absoluta) IRAC 28 = Diamide insecticides

Werkingsmechanisme ALTACOR Opname door vraat Contactwerking op larvale stadia Spierverlaming van het insect binnen enkele uren Afsterving na 24-72 uur

Toepassingsmethode ALTACOR Volg altijd het etiket Monitoring om startmoment te bepalen: Bespuiting op uitkomende eieren jonge larven: Dosering Watervolume

Toepassingsmethode ALTACOR Na toepassen direct / indirect effect: Spierverlamming vraatstop Doding insect na 24-72 uur Wederom monitoren

Toepassingsmethode ALTACOR Eventueel bespuiting herhalen na 7-14 dagen Wederom monitoren Afwisselen met andere producten (IRAC groepen) Maximaal 2 blokken per jaar / 90 dagen tussen blokken

Wissel gebruik Altacor af! gevoelig Resistent middel X zelfde product / actieve stof / aangrijpingspunt overlever vermeerderd overlever vermeerderd Bij een continu gebruik van middelen met een zelfde aangrijpingspunt (MoA) verschuift een gevoelige populatie naar een tolerante / resistente populatie welke de bespuiting zal overleven.

! Volg altijd het etiket! Gebruik de aanbevolen dosering Onder dosering: Zal gevoeligen (s) doden, maar vele van RS en RR overleven Label dosering: Optimale controle (Klein) deel van RR overleeft Resistent (RR) X Matig ge-voelig (RS) X X X Gevoelig (S) X X X X Oplopende dosering Onder dosering Label dosering

Toepassingsmethode ALTACOR Waarom NIET druppelen: Verhoogde kans op verminderde gevoeligheid Te Lange blootstelling (meerdere cycli) maandenlangeblootstelling Uitselectie verminderde gevoelige populatie Ervaringen uit Zuid-Europa: Resistentie Tuta absoluta in mei 2014 Scicilië (factor 2000-3000), mei 2015 Kreta (factor tot 4000) t.g.v. onjuist gebruik Gemeld als art 56.4 Spanje wel toepassing conform etiket en geen resistentie indicatie.

TRACER DOW AGROSCIENCES DOW RESTRICTED

Productinformatie TRACER Werkzame stof(fen): Formulering: Gehalte: Spinosad Suspensie Concentraat SC 480 gram/ltr Andere handelsna(a)m(en): Conserve Pro, Boomerang (240 g/l) Toegelaten in: Erkend tegen heel veel gewassen diverse rupsen, trips, vliegen Een groen GBM: Toegelaten in de biologische teelt DOW RESTRICTED

Werkingsmechanisme TRACER Tot welke chemische groep behoort het middel? IRAC groep 5 spinosynen TRACER, Conserve Pro, Boomerang Hoe werkt het middel? TRACER grijpt in op het zenuwsysteem van insecten Insecten hebben 2 receptoren in het zenuwsysteem. Spinosad grijpt aan op beide receptoren (Veel insecticiden pakken aan op 1 specifieke plaats in een van de receptoren) TRACER heeft een goede knock-down werking & een goede duurwerking TRACER: - Uniek werkingsmechanisme - Zonder kruisresistentie met andere producten die op zenuwsysteem inwerken DOW RESTRICTED

Toepassingsmethode TRACER Hoofdvraag: Hoe moet het middel correct toegepast worden? Toelating Tracer in tomaat Veiligheidstermijn 3 dagen Max. 3 toepassingen/teelt 0,2 l/ha haag 1-3 toepassingen met een interval van 7-10 dagen DOW RESTRICTED

Toepassingsmethode TRACER Hoe kan de teler nagaan of de behandeling succesvol is geweest? Hou tussen de bespuitingen het gewas en de gangen van de larven in de gaten (uitbreiding of niet) Doe de gangen open om na te gaan of de larven dood zijn (bruin verkleurd) DOW RESTRICTED

Toepassingsmethode TRACER Wat zijn de risico s van vb druppelen ipv bespuiten? Druppeltoepassing heeft geen registratie en wordt niet ondersteund door het dossier Zijn er praktische tips voor de teler? Bedrijfshygiene Tijdige inzet op basis van monitoring Monitoring door gewascontrole & feromoonvallen/vanglampen Gewas goed bevochtigen met voldoende water Wat zijn de bekommernissen vanuit de firma qua resistentiemanagement? Het ontstaan van resistentie door - eenzijdig gebruik van middelen - geen vermenging met een natuurlijke populatie - vermeerderingssnelheid DOW RESTRICTED

Toepassingsmethode TRACER Afwisselen met andere werkingsmechanismen: Groep 5 Spinosynen TRACER Groep 28 Diamides Altacor, Fame Groep 18 Ecdyson antagonist Runner Groep 22 Natriumkanaalblokker Steward Groep 6 Avermectines Affirm Tuta Absoluta Levenscyclus even snel als trips Wijfje Tuta legt meer eieren dan trips (trips 80, Tuta 250) een vraatzuchtige rups met een snellere vermeerdering dan trips!!! DOW RESTRICTED

Vragen