Verkeers- en milieueffecten centrumplan Rapport In opdracht van Gemeente Zeist 3 maart 2016 rapportnummer: 5299-R-E Hooikade 13 Badhuiswal 3 Hoff van Hollantlaan 6 Postbus 2873 8011 VZ Zwolle 5243 SR Rosmalen 2601 CW Delft Tel. 038-4225780 Tel. 073-5231065 Tel. 015-2147899
Inhoudsopgave 1 INLEIDING 1 1.1 Aanleiding en doel 1 1.2 Beschikbaarheid gegevens 1 1.3 Plan van aanpak 1 2 CENTRUMVISIE MET AANVULLENDE VERKEERSMAATREGELEN 2025 (BESLUIT 8 MAART 2016) BELEID EN RICHTLIJNEN 2 2.1 Gemeentelijk beleid 2 3 RESULTAAT VERKEER MODELBEREKENINGEN 5 3.1 Varianten 5 3.2 Uitgangspunten 5 3.3 Toe- of afname per wegvak 7 4 RESULTATEN GELUID EN LUCHT 10 4.1 Geluid 10 4.2 Samengevat 10 4.3 Lucht 13 BIJLAGEN 1. Bijlage 1
1 Inleiding 1.1 Aanleiding en doel De gemeenteraad van Zeist heeft op 3 maart 2015 de centrumvisie vastgesteld voor het centrumgebied in Zeist. Het doel van de centrumvisie is om het centrum van Zeist aantrekkelijker te maken. Dit wordt onder meer bereikt door verkeersmaatregelen. In het besluit van 3 maart 2015 zijn een aantal verkeersmaatregelen opgenomen. Deze maatregelen zijn nader getoetst op het gebied van verkeer en milieu (geluid en luchtkwaliteit). Op basis hiervan zijn, in een zogenaamde verkeersdialoog, een aantal wijzigingen doorgevoerd. Op 8 maart 2016 heeft het College hierover een definitief besluit genomen. 1.2 Beschikbaarheid gegevens Door de Antea groep is modelmatig inzichtelijk gemaakt wat de verkeerseffecten als gevolg van de centrumvisie naar verwachting zullen zijn. Het beeld dat uit deze modelstudie naar voren komt is in zijn algemeenheid dat de hoeveelheid autoverkeer in het centrumgebied afneemt, maar ook dat op een aantal routes rondom het centrum meer verkeer verwacht kan worden. Wat echter nog niet inzichtelijk is gemaakt is in hoeverre de wegen waarop sprake is van een toename van verkeer dit verkeer ook kunnen verwerken. Is de toename van het verkeer hier acceptabel en kan de weg dit qua capaciteit ook verwerken? Is er een onevenredig grote belasting op het milieu te verwachten? In dit rapport geven wij antwoord op deze vragen. 1.3 Plan van aanpak Om tot het door u gevraagde overzicht te komen hebben wij de resultaten van de modelcijfers naast het gemeentelijk beleid gelegd, zoals verwoord in het Gemeentelijk Verkeer- en Vervoerplan (GVVP). In het GVVP staat aangegeven welke hoeveelheden verkeer de gemeente acceptabel acht op welke type wegen. Voor de analyse zijn de intensiteiten op een werkdag gebruikt. Dit is de gemiddelde intensiteit van het verkeer op maandag tot en met vrijdag. Het resultaat is een overzicht van alle wegvakken rondom het centrumgebied, waarbij wordt aangegeven hoe het verkeersbeeld wijzigt en in hoeverre dit acceptabel is. Waar nodig is dit aangevuld met (verkeerskundige) aandachtspunten. De Omgevingsdienst regio Utrecht heeft doorgerekend wat de verkeerseffecten betekenen voor het milieu (geluid en luchtkwaliteit). Dit heeft ze gedaan aan de hand van de intensiteiten op een weekdag. Dit is de gemiddelde intensiteit berekend over alle dagen van de week. Mobycon pagina 1
2 Centrumvisie met aanvullende verkeersmaatregelen 2025 (besluit 8 maart 2016) Beleid en richtlijnen 2.1 Gemeentelijk beleid In het vigerende GVVP (2013) wordt een onderverdeling gemaakt in de volgende vier categorieën wegen: 1 e orde wegen: regionale gebiedsontsluitingswegen (doorgaande wegen die Zeist verbinden met de gemeenten daaromheen); 2 e orde wegen: gemeentelijke gebiedsontsluitingswegen (wegen die de wijken onderling verbinden); buurtverzamelwegen (verblijfsgebied); woonstraten (verblijfsgebied). Per categorie worden in het GVVP (paragraaf 3.3) ook gewenste maximale intensiteiten genoemd (in 2023): 1 e orde wegen: geen maximering; 2 e orde wegen: 10.000 of 15.000 mvt/etmaal (krap profiel of ruim profiel 1 ); buurtverzamelwegen: 5000 mvt/etmaal; woonstraten: 2500 mvt/etmaal. Bij de 1 e en 2 e orde wegen zijn in het GVVP straten benoemd. Voor de buurtverzamelwegen en de woonstraten is niet aangeven welke straten daar onder vallen. In deze rapportage zijn de straten ingedeeld op basis van het karakter van de weg en de huidige intensiteit. Deze intensiteiten gebruiken we in hoofdstuk 3 om te bepalen of de wegen waar de intensiteit volgens modelberekeningen toeneemt nog passen binnen de gemeentelijke normen. Het GVVP stelt verder dat het doorgaande verkeer moet worden geweerd uit het centrum en de woonwijken. Dit houdt in dat het doorgaande verkeer geconcentreerd moet worden op de wegen van de 1 e orde. In onderstaande afbeelding van de kaart van Zeist zijn de 1 e en 2 e orde wegen aangegeven. 1 Dit heeft te maken met de beschikbare ruimte op een wegvak, tussen twee gevels. Minder ruimte betekent minder goede doorstroming en minder voertuigen. Mobycon pagina 2
Milieu Op het gebied van de luchtkwaliteit is in het GVVP opgenomen dat bij de uitvoering van verkeersprojecten die redelijkerwijs effect hebben op de luchtkwaliteit, de gevolgen voor die kwaliteit per project in beeld worden gebracht en meegewogen. De luchtkwaliteit mag niet verslechteren ten opzichte van de bestaande situatie. Het streven is een verbetering van de luchtkwaliteit. In het GVVP staat aangegeven dat hierbij de saldobenadering wordt gehanteerd. Dit houdt in dat het effect van verkeersprojecten niet beperkt hoeft te zijn tot de projectlocatie zelf. Ook voor geluid is er een doelstelling opgenomen in het GVVP. Deze kent een deel op projectniveau en een deel op gemeentelijk niveau. Op projectniveau houdt dit in dat bij de uitvoering van verkeersprojecten die redelijkerwijs effect hebben op de geluidbelasting bij geluidsgevoelige bestemmingen de gevolgen voor geluid per project in beeld worden gebracht en meegewogen. De geluidbelasting mag niet zondermeer ergens 1,5 db verslechteren ten Mobycon pagina 3
opzichte van de bestaande situatie. Ook hierbij wordt de saldobenadering gebruikt waarbij het effect niet beperkt hoeft te zijn tot de projectlocatie zelf. Op gemeentelijk niveau heeft de gemeente beperkte invloed op de autonome groei van het verkeer. In het GVVP staat opgenomen dat het aantal geluidgehinderden binnen de gemeente niet groter mag worden dan op grond van de autonome groei verwacht mag worden. De ambitie van de gemeente is om het aantal geluidgehinderden niet te laten toenemen. Mobycon pagina 4
3 Resultaat verkeer modelberekeningen 3.1 Varianten In dit hoofdstuk bespreken we de drie op verkeerskundig gebied doorgerekende modelvarianten: 1. Referentie 2025 2. Centrumvisie 2025 (besluit 3 maart 2015) 3. Centrumvisie 2025 + aanvullende maatregelen (besluit 8 maart 2016) 3.2 Uitgangspunten Modelberekeningen In het afgelopen jaar zijn door Antea Group diverse modelberekeningen gemaakt. Wij hebben voor de verschillende varianten de plots gebruikt van 3 februari 2016. Wegencategorisering Om te bepalen of de doorgerekende intensiteit op een goede manier verwerkt kan worden op de diverse wegvakken, is elk wegvak toegedeeld aan een van de categorieën (1 e orde weg, 2 e orde weg, buurtverzamelweg of woonstraat). Dat levert het volgende overzicht op: Wegvak Categorie Max. intensiteit Binnen het centrum 1e Hogeweg (tussen Mr. de Klerkstraat en Montaubanstraat) Buurtverzamelweg 5000 1e Hogeweg (tussen Slotlaan en Mr. de Klerkstraat) Buurtverzamelweg 5000 2e Hogeweg (tussen Slotlaan en Laan van Beek en Royen) 2e orde weg 15000 Slotlaan (tussen 2e Hogeweg en Weeshuislaan) Buurtverzamelweg 5000 Slotlaan (tussen Jagerlaan en Korte Steynlaan) Buurtverzamelweg 5000 Slotlaan (tussen 1e Hogeweg en Dorpsstraat) Buurtverzamelweg 5000 Antonlaan (tussen Steynlaan en Jagerlaan) Buurtverzamelweg 5000 Antonlaan (tussen Steynlaan en Boulevard) Buurtverzamelweg 5000 Meester de Klerkstraat Buurtverzamelweg 5000 Busstation Buurtverzamelweg 5000 Voorheuvel (aansl. 1e Hogeweg / Oude Arnhemseweg) Buurtverzamelweg 5000 Jagerlaan (tussen Slotlaan en Antonlaan) Woonstraat 2500 Steynlaan (tussen Krugerlaan en Kritzingerlaan) Buurtverzamelweg 5000 Bergweg (tussen Steynlaan en Voorheuvel) Buurtverzamelweg 5000 Montaubanstraat (tussen 1 e Hogeweg en Utrechtseweg) 2 e orde weg 15000 Jagerlaan (tussen Torenlaan en Krugerlaan) Woonstraat 2500 Mobycon pagina 5
Cronjélaan (tussen Jagerlaan en Krugerlaan) Woonstraat 2500 Torenlaan (tussen Weeshuislaan en Middellaan) Woonstraat 2500 Geiserlaan (tussen Gandhilaan en Bothalaan) Woonstraat 2500 Buiten het centrum Boulevard (tussen Antonlaan en Lindenlaan) 2 e orde weg 15000 Lindenlaan (tussen Boulevard en Verlengde Slotlaan) Buurtverzamelweg 5000 Jagersingel (tussen Prof. Lorentzlaan en Woudenbergseweg) 2 e orde weg 10000 Jagersingel (tussen Woudenbergseweg en Prinses Irenelaan) 2 e orde weg 10000 Woudenbergseweg (tussen Jagersingel en Pr. Bernhardlaan) 1e orde weg Geen maximum Laan van Beek en Royen (tussen Arnhemse Bovenweg en 1e orde weg Geen maximum Driebergseweg) Arnhemse Bovenweg (tussen Laan van Beek en Royen en 2e orde weg 15000 Oranje Nassaulaan) Driebergseweg (tussen Heideweg en Laan van Beek en 1e orde weg Geen maximum Royen) Bergweg (tussen Jacob van Lenneplaan en Panweg) Buurtverzamelweg 5000 Jacob van Lenneplaan (tussen Bergweg en Schaerweijdelaan) Buurtverzamelweg 5000 Schaerweijdelaan (tussen Jacob van Lenneplaan en 2e orde weg 10000 Utrechtseweg) Oude Arnhemseweg (tussen Montaubanstraat en Leliestraat) Woonstraat 2500 Oude Arnhemseweg (tussen Leliestraat en Van Reenenweg) Woonstraat 2500 Utrechtseweg (tussen Schaerweijdelaan en Montaubanstraat) 1e orde weg Geen maximum 1e Dorpsstraat (tussen Slotlaan en Waterigeweg) 1e orde weg Geen maximum Lageweg (tussen Waterigeweg en Slotlaan) 1e orde weg Geen maximum Van Reenenweg (tussen Rozenstraat en Oude Arnhemseweg) Woonstraat 2500 Lyceumlaan (tussen Fransen vd Puttelaan - Lindenlaan) Woonstraat 2500 Tabel 2: categorisering per wegvak Doorrekening intensiteiten uit model Sommige wegvakken beslaan meerdere secties (wegvakken tussen twee kruispunten). In de berekeningen is steeds uitgegaan van de sectie met de hoogste intensiteit. Mobycon pagina 6
3.3 Toe- of afname per wegvak Op de volgende pagina s zijn tabellen weergegeven met daarin de in het model doorgerekende intensiteiten per wegvak in het centrum van Zeist voor alle varianten. Deze informatie wordt ook in Excel meegestuurd. Daarbij is ook steeds de wegcategorie en bijbehorende maximale capaciteit genoemd. De wegvakken waar wel een toename is te zien, maar geen overschrijding van de norm zijn niet nader uitgewerkt. Mobycon pagina 7
Centrumvisie met aanvullende maatregelen 2025 Binnen het centrum (etmaal) GVVP-norm Referentievariant 2025 Centrumvisie 2025 1 1e Hogeweg (tussen Meester de Klerkstraat en Montaubanstraat) 5000 6.210 3.940 4.330 2 1e Hogeweg (tussen Slotlaan en Meester de Klerkstraat) 5000 7.580 6.120 5.680 3 2e Hogeweg (tussen Slotlaan en Laan van Beek en Royen) 15000 9.430 8.410 8.300 4 Slotlaan (tussen 2e Hogeweg en Weeshuislaan) 2500 3.950 2.560 2.430 5 Slotlaan (tussen Jagerlaan en Korte Steynlaan) 2500 280 2.560 2.430 6 Slotlaan (Tussen 1e Hogeweg en Dorpsstraat) 5000 5.490 5.350 4.420 7 Antonlaan (tussen Steynlaan en Jagerlaan) 5000 9.930 2.180 9.450 8 Antonlaan (tussen Steynlaan en Boulevard) 5000 10.270 1.850 6.060 9 Meester de Klerkstraat 5000 4.970 4.380 4.070 10 Busstation 0 3910 3720 11 Voorheuvel (aansluiting op 1e Hogeweg/Oude Arnhemseweg) 2500 7.030 150 150 12 Jagerlaan (tussen Slotlaan en Antonlaan) 2500 (±3000) 0 0 13 Steynlaan (tussen Krugerlaan en Kritzingerlaan) 5000 9.740 8.140 8.300 14 Bergweg (tussen Steynlaan en Voorheuvel) 5000 1.370 1.920 990 15 Montaubanstraat (tussen 1e Hogeweg en Utrechtseweg) 15000 9.270 5.810 6.560 Mobycon pagina 8 Centrumvisie met aanvullende maatregelen 2025 Buiten het centrum (etmaal) GVVP-norm Referentievariant 2025 Centrumvisie 2025 16 Boulevard (tussen Dalweg en Antonlaan) 15000 7.090 5.140 5.360 17 Lindenlaan (tussen Boulevard en Verlengde Slotlaan) 5000 8.010 9.760 9.900 18 Jagersingel (tussen Professor Lorentzlaan en Woudenbergseweg) 10000 12.650 13.710 14.970 19 Jagersingel (tussen Woudenbergseweg en Prinses Irenelaan) 10000 8.500 9.590 10.490 20 Woudenbergseweg (tussen Jagersingel en Prins Bernhardlaan) geen 6.440 6.300 6.770 21 Laan van Beek en Royen (tussen Arnhemsebovenweg en Driebergseweg) geen 8.130 8.440 8.540 22 Arnhemse Bovenweg (tussen Laan van Beek en Royen en Oranje Nassaulaan) 15000 9.080 8.150 7.240 23 Driebergseweg (tussen Heideweg en Laan van Beek en Royen) geen 15.070 14.790 14.740 24 Bergweg (tussen Jacob van Lenneplaan en Panweg) 5000 7.990 6.800 5.980 25 Jacob van Lenneplaan (tussen Bergweg en Schaerweijdelaan) 5000 5.450 7.100 6.920 26 Schaerweijdelaan (tussen Jacob van Lenneplaan en Utrechtseweg) 10000 8.910 11.140 11.350 27 Oude Arnhemseweg (tussen Montaubanstraat en Leliestraat) 2500 2.720 1.820 2.240 28 Oude Arnhemseweg (tussen Leliestraat en Van Reenenweg) 2500 3.560 3.130 4.010 29 Utrechtseweg (tussen Schaerweijdelaan en Montaubanstraat) geen 16.720 16.560 16.840 30 1e Dorpsstraat (tussen Slotlaan en Waterigeweg) geen 9.240 9.950 10.230 31 Lageweg (tussen Waterigeweg en Slotlaan) 10000 9.120 9.496 9.686 32 Van Reenenweg (tussen Rozenstraat en Oude Arnhemseweg) 2500 1.640 1.580 1.900
Centrumvisie met Wilhelminapark (etmaal) GVVP-norm Referentievariant 2025 Centrumvisie 2025 aanvullende maatregelen 2025 33 Lyceumlaan (tussen Fransen vd Puttelaan - Lindenlaan) 2500 2.980 1.480 2.500 34 Krullelaan (tussen Timmermanlaan en Woudenbergseweg) 2500 2580 4440 2280 35 Huydecoperweg (tussen Wilhelminalaan en Prins Hendriklaan) 2500 1880 3310 1730 36 Prins Hendriklaan (tussen Vijverlaan en Wilhelminalaan) 2500 1540 2730 510 37 Stationslaan (tussen Bethanieplein en Pauw van Wieldrechtlaan) 2500 1780 3010 370 38 Verlengde Slotlaan (tussen Boulevard en Lindenlaan) 2500 660 360 2490 39 Professor Lorentzlaan (tussen Woudenbergseweg en Parklaan) 2500 1980 2760 2300 40 Professor Lorentzlaan (tussen Aristoteleslaan en Fransen van de Puttelaan) 2500 790 1080 440 41 Pauw van Wieldrechtlaan (tussen Fransen van de Puttelaan en Boslaan) 2500 1330 1600 1950 Centrumvisie met Omgeving Jagerlaan (etmaal) GVVP-norm Referentievariant 2025 Centrumvisie 2025 aanvullende maatregelen 2025 42 Jagerlaan (tussen Torenlaan en Costerlaan) 2500 860 1.920 760 43 Cronjélaan (tussen Jagerlaan en Krugerlaan) 2500 2.280 6.540 0 44 Torenlaan (tussen Weeshuislaan en Middellaan) 2500 2.470 4.760 610 45 Geiserlaan (tussen Gandhilaan en Bothalaan) 2500 60 1.990 250 Mobycon pagina 9
4 Resultaten geluid en lucht 4.1 Geluid In dit hoofdstuk bespreken we de drie op geluid doorgerekende modelvarianten: 1. Referentie 2025 2. Centrumvisie 2025 (besluit 3 maart 2015) 3. Centrumvisie 2025 + aanvullende maatregelen (besluit 8 maart 2016) De geluidkaarten met daarop aangegeven hoe de geluidbelasting wijzigt, zijn opgenomen in de bijlage. Op de kaarten is per punt aangegeven in hoeverre de geluidbelasting toeneemt of afneemt. Het verschil wordt met kleur aangegeven. De toename van de geluidbelasting is ten opzichte van de huidige situatie, het jaar 2015. De cijfers van 2015 zijn tot stand gekomen door interpolatie tussen de gegevens van 2007 en 2025. Wettelijk gezien hoeft er alleen rekening gehouden te worden met wegen waar harder dan 30 km/h gereden mag worden. Vanuit het gemeentelijk beleid en op basis van jurisprudentie moeten ook de gevolgen bij 30 km/h-wegen inzichtelijk gemaakt worden. 4.2 Samengevat Op een aantal wegen ontstaan knelpunten wat betreft geluidhinder bij de centrumvisie met aanvullende maatregelen. Op de volgende wegen in deze variant vindt een stijging van tenminste 1,5 db plaats: Oranje Nassaulaan Woudenbergseweg (tussen de Huydecoperweg (west) en Huydecoperweg (oost) Kerkweg Steniaweg Willem Pijperlaan Leliestraat Tulpstraat Dwarsweg (tussen Schaerweijdelaan en Doctor Schaepmanlaan) Doctor Schaepmanlaan Van Reenenweg (tussen Jan Pieter Heijelaan en Bergweg) Dalweg Verlengde Slotlaan Busstation Bethanielaan Vijverlaan Pauw van Wieldrechtlaan (tussen Boslaan en Fransen van de Puttelaan) Mobycon pagina 10
Boslaan (tussen Pauw van Wieldrechtlaan en Prins Hendriklaan) Professor Lorentzlaan (tussen Lindenlaan en Krakelingweg) De bovenstaande wegvakken komen grotendeels overeen met de stijgingen die zijn berekend in Excel aan de hand van de verkeersmodellen die geleverd zijn door Antea. Ten opzichte van de centrumvisie, zorgen de aanvullende maatregelen voor knelpunten op enkele wegvakken. Dit zijn: Verlengde Slotlaan Willem Pijperlaan Van Reenenweg (tussen Jan Pieter Heijelaan en Bergweg) Oranje Nassaulaan Op de Oranje Nassaulaan hebben ook de omliggende wegen, zoals het Oranje Nassauplein, te maken met een stijging van 1,50 tot 2,00 db ten opzichte van 2015. Zonder de extra maatregelen, was de stijging hoogstens 1,49 db. Toch zijn er, op de bovenstaande wegvakken na, veel knelpunten minder door de aanvullende maatregelen. Het gebied wat hier vooral profijt van heeft, is het Wilhelminapark ten oosten van de Slotlaan. De volgende knelpunten zijn dan opgelost: Krullelaan Prins Hendriklaan Huydecoperweg (oost) Bergweg (tussen Hortensialaan en Voorheuvel) Jagerlaan (tussen Voorheuvel en Torenlaan) Torenlaan Cronjélaan Gandhilaan Geluidgehinderden In de tabel op de volgende pagina is het aantal geluidgehinderden te zien in de verschillende varianten. In 2015 lag het percentage gehinderden op 16,0%. Zonder maatregelen, zal het percentage geluidgehinderden als gevolg van autonome groei stijgen naar 16,3% in 2025. Bij variant 2, de centrumvisie, blijft het percentage geluidgehinderden in 2025 op het niveau van 2015; 16,0%. In variant 3, met de aanvullende maatregelen, daalt het percentage zelfs onder het niveau van 2015 naar 15,6%. Mobycon pagina 11
Geluidniveau Referentie 2015 Referentie 2025 Centrumvisie 2025 Centrumvisie met extra maatregelen 2025 Aantal gehinderde Aantal gehinderde db Aantal adressen adres- sen Aantal adressen adres- sen Aantal adressen Aantal gehinderde adressen Aantal adressen Aantal gehinderde adressen < 40 1156-1139 - 1114-1189 - 40-45 653 26,12 641 25,64 674 26,96 710 28,4 45-50 1007 80,56 928 74,24 799 63,92 851 68,08 50-55 1645 230,3 1615 226,1 1539 215,46 1538 215,32 55-60 1373 288,33 1459 306,39 2043 429,03 1854 389,34 60-65 1426 427,8 1462 438,6 1171 351,3 1215 364,5 65-70 423 173,43 439 179,99 343 140,63 326 133,66 70-75 0 0 0 0 0 0 0 75+ 0 0 0 0 0 0 0 Totaal 7683 1226,54 7683 1250,96 7683 1227,3 7683 1199,3 Totaal aantal gehinderde personen 2698 2752 2700 2638 Totaal percentage gehinderden 16,0% 16,3% 16,0% 15,6% Mobycon pagina 12
4.3 Lucht De concentraties NO 2 blijken in 2025 te liggen op 13 à 15 µg/m 3,, waar de norm 40 µg/m 3 is. De ODRU verwacht ook voor de andere relevante stoffen (PM 10, PM 2,5 en PM 0,1 ) geen overschrijdingen van de norm. Mobycon pagina 13
Bijlagen
Bijlage 1 Geluidberekeningen Op de volgende pagina s zijn de plots weergegeven van de geluidberekeningen, aangeleverd door de ODRU. De plots volgen in deze volgorde: Toename geluidbelasting centrumvisie t.o.v. 2015; Toename geluidbelasting centrumvisie plus aanvullende maatregelen t.o.v. 2015; Toename geluidbelasting centrumvisie t.o.v. 2025; Toename geluidbelasting centrumvisie plus aanvullende maatregelen t.o.v. 2025.