/ draft productnota Woningpas Light WONINGPAS LIGHT VERSIE DECEMBER 2016 INHOUD 1 INLEIDING... 2 1.1 Renovatiepact... 2 1.2 Integratie attesten... 2 2 AANPAK WONINGPAS... 3 3 OVER DE WONINGPAS... 4 3.1 Wat is een woningpas?... 4 3.2 De 10 principes van de woningpas... 6 3.3 Roadmap... 9 4 WONINGPAS LIGHT... 10 4.1 Inhoud Woningpas Light (versie 0.1)... 10 4.2 Aanpak Woningpas Light (versie 0.1)... 12 5 WONINGPAS MEDIUM... 15 6 ARCHITECTUUR... 18 6.1 Architectuurschets... 18 6.2 Een open systeem voor integratie... 19 www.energiesparen.be
1 INLEIDING De woningpas als concept vindt haar oorsprong in het renovatiepact van het VEA, maar spoort samen met het multi-sectoraal onderzoek dat door Ruimte Vlaanderen werd gevoerd om te komen tot een integratie van attesten. 1.1 Renovatiepact Om de renovatiegraad van het Vlaamse woningpatrimonium te verhogen, werkt het VEA samen met heel wat stakeholders een Renovatiepact uit. Het heeft tot doel op lange termijn de energieprestatie van het bestaande woningpark grondig te verbeteren. Om het traject naar de realisatie van de langetermijndoelstelling (i.e. een energiezuinig bestaand woningenbestand) voor elke woning te visualiseren, ontwikkelt het VEA een woningpas. Met de woningpas wenst het VEA te zorgen voor een dynamiek in de renovatiemarkt, maar ook de woningeigenaars een tool aan te bieden die hen helpt bij het plannen van renovatiewerken en de relaties met de overheid hierbij, o.a. voor het bekomen van premies en attesten, op een efficiënte manier laat verlagen. 1.2 Integratie attesten Sinds 2015 voerde Ruimte Vlaanderen een onderzoek uit naar de haalbaarheid van integratie van attesten. Dit multisectoraal onderzoek werd opgestart met het oog op de maximale integratie en vereenvoudiging van allerlei attesten (elektriciteit, riolering, EPB, EPC, afkoppeling water, ) om de administratieve lasten en de kosten voor de bouwheer en eigenaar/verkoper (en de overheid) tot een minimum te beperken. De resultaten van het multisectoraal onderzoek zijn te lezen in de onderzoeksnota Resultaten van het multisectoraal onderzoek inzake de integratie van attesten voor woningen en gebouwen bij nieuwbouw, renovatie en overdracht van Ruimte Vlaanderen (mei 2016). Eén van de beleidsvoorstellen ter vereenvoudiging of ter integratie van attesten is het ontwikkelen van een gebouwenpas die een one-pager kan aanbieden. ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 2 van 19 Productnota woningpas versie december 2016 9.12.2016
Hoewel de woningpas in eerste instantie is opgevat om de gebruiker inzicht te bieden in alle energetische aspecten van zijn woning, is het de bedoeling om op termijn ook andere aspecten in kaart te brengen en de woningpas uit te breiden naar niet-residentiële gebouwen en zo te evolueren naar een gebouwenpas. De woning-/gebouwenpas zou bijgevolg het ideale instrument kunnen vormen voor de integratie van de bestaande keuringen/attesteringen. Zo kan via deze tool een one page overzicht worden geboden van alle nodige en beschikbare keuringen/attesteringen en krijgen zowel de eigenaar, keurder en toekomstige koper een inzicht op de kwaliteit en eventuele nog te ondernemen acties. De gebruiker zou ook kunnen worden geïnformeerd over de noodzakelijke keuringen/attesteringen en meldingen kunnen ontvangen met het oog op periodieke of aan events (nieuwbouw, renovatie, overdracht) gekoppelde keuringen/attesteringen. 1 Dit concept kadert binnen het totaalplaatje van de woningpas. 2 AANPAK WONINGPAS Met het project Woningpas willen het departement Leefmilieu, Natuur en Energie (LNE), de Openbare Vlaamse Afvalstoffenmaatschappij (OVAM), Ruimte Vlaanderen (RV), Wonen-Vlaanderen (WV) en het Vlaams Energieagentschap (VEA) in 2018 een Vlaams state-of-the-art overheidsinstrument lanceren. De Woningpas is een unieke digitale interface voor de burger waarmee deze zich een overkoepelend inzicht kan verschaffen over alle informatie die de overheid bewaart over zijn woning / perceel, in lijn met de richtlijnen van de Vlaamse enterprise architectuur. - Klantgericht: woningeigenaars hebben via 1 platform zicht op alle diensten en plichten van de Vlaamse overheid die gelden voor hun eigendom(men). Momenteel is het aantal interacties met de overheid bij (ver)bouwen en (ver)kopen overweldigend. Door interactie tussen overheid en eigenaar centraal en geïntegreerd in te richten lossen we dit probleem op. De focus ligt op het ter beschikking stellen van informatie die aanwezig is in attesten. De Woningpas is geen (workflow) instrument voor de Vlaamse overheid om attesten op te stellen en te valideren. - Betrouwbaar: de dienstverlening blijft, in tegenstelling tot de toegang ertoe, bij de betrokken entiteiten. Op die manier blijven specialisatie en beleidseffectiviteit gewaarborgd. - Doeltreffend: de Woningpas biedt een antwoord op twee urgente dossiers: het Renovatiepact en het Geïntegreerde attest. Hoewel beslissingen van vandaag de toekomst niet mogen hypothekeren, mag de toekomst geen belemmering zijn om in 2018 al een eerste versie te lanceren. De doeltreffendheid van de woningpas wordt met andere woorden stapsgewijs bereikt. De doestellingen van de Woningpas zijn (1) informatie uit de talrijke attesten omtrent woningen en percelen geïntegreerd te ontsluiten (2) daaraan gekoppeld op termijn gericht renovatie-advies verlenen en (3) lopende processen zoals het tegen betaling ophalen van attesten verder faciliteren. Dat maakt dat het platform ter ondersteuning van de Woningpas toekomstgericht moet zijn. De woningpas als integraal publicatieplatform De partners in dit project streven naar de Woningpas als een uniek en integraal dossier, samengesteld uit informatie die aanwezig is in attesten en keuringen van de overheid. Het nut voor de burger is 3-ledig: - op de hoogte zijn van rechten en plichten bij het kopen, verkopen, bouwen en verbouwen; 1 Paragraaf uit hoofdstuk 4.3. van de onderzoeksnota Resultaten van het multisectoraal onderzoek inzake de integratie van attesten voor woningen en gebouwen bij nieuwbouw, renovatie en overdracht van Ruimte Vlaanderen (eind mei 2016) /////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// 9.12.2016 Productnota woningpas versie december 2016 pagina 3 van 19
- eenvoudig informatie samenbrengen die nodig is om een attest of advies op te stellen, zoals Tax- On-Web; - informatie over de woning / het perceel delen met derden, zoals de CarPass. In de opstartfase wordt volgende informatie opgenomen in de Woningpas: - dlne en Ruimte Vlaanderen stellen informatie ter beschikking uit het omgevingsvergunningregister en het omgevingsloket; - dlne stelt ook informatie ter beschikking over keuringen van verwarmings-, koelinstallaties en stookolietanks; - OVAM voegt in eerste instantie informatie uit het bodemattest toe. In een latere fase volgen informatie uit de attesten in kader van de asbestinventarisatie; - Wonen-Vlaanderen zorgt voor de integratie van een tool in de woningpas die de woningkwaliteit van woningen kan inschatten. De verslagen en attesten vanuit het Vlaams Loket Woningkwaliteit (VLOK) worden ontsloten in de woningpas. - Het VEA voegt in eerste fase de energieprestatie van de woning aan het dossier toe (EPB en EPC) en het zonnepotentieel. In een latere fase volgen het EPC + en het renovatieadvies. De partners streven ernaar de Woningpas in 2018 te lanceren om vervolgens over een periode van vier tot zes jaar nieuwe partners aan te laten sluiten die deze geïntegreerde one page attest - visie delen, bijvoorbeeld 2 : - Waterkeuringsorganisaties (via VMM) voor keuring waterafvoer en binnenwaterinstallatie; - VREG voor groenestroomcertificaten; - Afdeling Onroerend Erfgoed voor de inventaris onroerend erfgoed; - Afdeling Natuur en Bos voor het ontbossingsattest; - En mogelijk een aantal federale overheidsinstanties of keurdersorganisaties. Daarnaast kan de scope van de woningpas ook verruimen van eigenaars naar andere stakeholders (zoals bouwpartners, kopers, huurders, notarissen en makelaars) en van woningen naar andere gebouwen. De scope zal weliswaar beperkt zijn tot ter beschikking stellen van informatie vervat in attesten, het digitaal opvraagbaar maken van attesten, en interacties mogelijk maken in het kader van attesten. 3 OVER DE WONINGPAS 3.1 Wat is een woningpas? De woningpas is opgevat als een uniek integraal digitaal dossier van iedere woning, raadpleegbaar door de woningeigenaar en de door hem gemachtigden. Het dient om de evolutie van iedere woning naar de lange-termijndoelstelling te kunnen opvolgen. De woningpas is een instrument om de gebruiker (eigenaar/koper/huurder) inzicht te bieden in alle relevante gebouwaspecten van zijn woning waaronder energetische aspecten, de woningkwaliteit en de evolutie naar de langetermijndoelstelling. De woningpas is een digitale kluis en een gepersonaliseerde leidraad voor alle voorbije en toekomstige werken. Met de woningpas wenst het VEA ook de dienstverlening van de Vlaamse overheid een stap vooruit helpen door samenwerking tussen overheidsdiensten te verbeteren en de grote hoeveelheid data waarover verschillende entiteiten beschikken optimaler te gebruiken ten dienste van de burger. 2 Een volledig overzicht is beschikbaar op pagina 15 in de Draft designnota woningpas juni 2016.docx zie http://www.energiesparen.be/renovatiepact/tweedefase/werf2 ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 4 van 19 Productnota woningpas versie december 2016 9.12.2016
De woningspas biedt bovendien de mogelijkheid om een one-pager van de beschikbare attesten aan de burger aan te bieden. De woningpas geeft toegang tot data en attesten waarover de overheid beschikt. Door deze informatie centraal te ontsluiten, hoeft de eigenaar geen informatie dubbel naar de overheid te sturen. Daarnaast bevat het portaal self-services zodat de eigenaar en gemachtigden (bewoners, bouwpartners, ) informatie van het gebouw in de woningpas kunnen verrijken. Via de woningpas kan de eigenaar nuttig informatie gerelateerd aan de uitgevoerde energetische investeringen bewaren en de energiescore van zijn woning updaten en rapporteren. De ontwikkeling van de woningpas zal in fases gebeuren: een eerste light-versie in 2018, een woningpasmedium in 2019 en een full-versie van de woningpas in 2020-2021. De woningpas zal bestaan uit een globaal algemeen luik de bovenbouw en modules of deelvensters die per domein (milieu, energie, woonkwaliteit, bodem, ) beschikbare informatie visualiseren over de woning. Het portaal fungeert als een gemeenschappelijke visualisatielaag zodat een burger via een uniek geïntegreerd loket een one-page overzicht krijgt van de verschillende attesten (aanwezigheid en resultaat), van bijvoorbeeld het EPC, de EPB-aangifte, het bodemattest, attesten omtrent keuring van verwarming- en koelinstallaties, vergunningen, verslagen van de woningkwaliteit,. Afhankelijk van het type attest en de type gebruiker kan het attest vervolgens opgevraagd (gedownload) worden. Aangezien de deelvensters los van elkaar geïnstalleerd kunnen worden, kunnen de entiteiten ook onafhankelijk van elkaar communiceren met de burger/ bedrijven. Hierdoor kunnen ze bijvoorbeeld nieuwe beleidsinstrumenten (zoals subsidies of cofinanciering) of eigen beleidsaspecten in de verf te zetten. /////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// 9.12.2016 Productnota woningpas versie december 2016 pagina 5 van 19
3.2 De 10 principes van de woningpas Het VEA stelt volgende 10 principes als basisprincipes of behoeftes van de woningpas voorop. WONINGPAS 01 - GECENTRALISEERD 02 - GEINTEGREERD 03 - COMMUNICATIEF 04 - EENVOUDIG 05 - GEPERSONALISEERD 06 -TOEGANKELIJK 07 - DYNAMISCH 08 - VOLLEDIG 09- PEDAGOGISCH 10 - INTERACTIEF 01 GECENTRALISEERD De woningpas biedt informatie en interactie over elk verplicht contactmoment met de Vlaamse Overheid tijdens het (ver)bouwproces online aan op 1 platform. De woningpas is een onderdeel van het persoonlijk dossier van de burger over zijn woning. Vanuit één toegangspoort heeft de eigenaar een overzicht over zijn eigendommen, de woning-gerelateerde gegevens, over het ganse bouwproces en kan hij alle aanvragen tot premie-aanvragen en de nodige documenten initiëren. 02 GEÏNTEGREERD De woningpas geeft toegang tot gemeenschappelijke data (over de energetische en overige gebouwaspecten van een woning) waar iedereen geschikte informatie (volgens zijn rol) kan raadplegen. Door deze informatie centraal te ontsluiten, hoeft de eigenaar geen informatie dubbel naar de overheid te sturen en vermindert de administratieve papiermolen. De woningpas zorgt voor een integratie van processen en informatie over verschillende beleidsniveaus heen. De woningpas bewerkstelligt de dialoog tussen verschillende betrokken partijen bij een renovatie/bouw doordat verschillende partijen informatie kunnen verrijken of raadplegen (volgens afgesproken rollen). 03 COMMUNICATIEF De woningpas zorgt voor een automatisch informatiekanaal vanuit de overheid met berichten naar de eigenaar omtrent administratieve verplichtingen, het aanvragen van attesten en keuringen, premies bij energiebesparende maatregelen. De woningpas zorgt voor éénrichtingsverkeer van meldingen tussen overheid en burger. Via de woningpas kan de gebruiker ook feedback geven. 04 EENVOUDIG De woningpas geeft op een eenvoudige en didactische manier duidelijke en gestructureerde (hiërarchische) toegang tot informatie. Hij is laagdrempelig opgesteld: visueel (met kleuren, iconen), grafisch, gestructureerd (algemeen & ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 6 van 19 Productnota woningpas versie december 2016 9.12.2016
detail) en opgesteld in begrijpbare taal. De woningpas is goed gestructureerd, met onderscheid tussen info van de overheid en van de eigenaar zelf. Dit verhoogt het betrouwbaar karakter van de woningpas. De woningpas moet laagdrempelig blijven om het gebruik door alle burgers aan te moedigen. 05 GEPERSONALISEERD Elke eigenaar kan zich op elk moment het instrument toe-eigenen en personaliseren naar zijn eigen behoeftes, door het toevoegen van app s. De woningpas visualiseert het op maat gemaakte stappenplan uit het renovatieadvies met een globale eenvoudige kostenraming en beschikbare premies. De woningpas geeft de eigenaar een langetermijnvisie over de werken die gerealiseerd moeten worden, rekening houdend met alle beperkingen of belemmeringen eigen aan zijn woning. 06 TOEGANKELIJK De woningpas is ogenblikkelijk digitaal opvraagbaar, en ook deels op papier beschikbaar voor wie geen toegang heeft tot internet. Het biedt een one-page overzicht van alle attesten, keuringen, informatie die over de woning beschikbaar zijn. Eigenaars kunnen aangeven welke personen toegang hebben tot (delen van) de woninginfo (via RRN). 07 DYNAMISCH De woningpas laat toe op een eenvoudige en efficiënte manier het gebouw gedurende zijn levenscyclus te volgen en alle ingrepen op vlak van woonkwaliteit, comfort en energieprestatie in kaart te brengen. De woningpas bewaart elk spoor van de interventies. Deze historiek zal beslissingen en toekomstige interventies sturen. Het up-to-date houden van de woningpas wordt gestimuleerd door renovatiewerken die gemeld worden in de woningpas te koppelen aan het verkrijgen van premies en het eenvoudiger aanvragen van keuringen. 08 VOLLEDIG De woningpas is volledig door technische gegevens van de woning te combineren met gegevens over het gebruik, het reëel energieverbruik, keuringen en attesten van verschillende beleidsdomeinen. De woningpas wil het gebouw tijdens zijn evolutie doorheen de tijd volgen, zowel op vlak van de vorm (fysiek), de kwaliteit en het gebruik. Bijkomende omgevingsfactoren (lawaaihinder, luchtkwaliteit, mobiliteitsscore, kans op oververhitting, veiligheid asbest, brand, buurtkarakteristieken) kunnen de woningpas verrijken De woningpas wordt een gebouwpas: niet enkel voor woningen maar ook voor overheidsgebouwen en niet-residentiele gebouwen. 09 INTERACTIEF De woningpas biedt de gebruikers services om data te laten verrijken door actief het dossier aan te vullen. De woningpas bewerkstelligt hierdoor de dialoog tussen verschillende betrokken partijen bij een renovatie. De woningpas biedt selfservice/click-service aan op een beveiligde omgeving. /////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// 9.12.2016 Productnota woningpas versie december 2016 pagina 7 van 19
10 PEDAGOGISCH De woningpas wil de burger begeleiden bij zijn beslissingen omtrent bouw- en verbouwprojecten zodat hij in elke stap streeft naar de best mogelijke verbeterstap voor het beschikbare budget. Dankzij de woningpas is de burger vroeger bewust van de intensiteit en complexiteit van het verbouw- en bouwproces. De energie-efficiëntie van elke renovatiestap wordt in de woningpas in kaart gebracht. Daarnaast zijn betrouwbaarheid, privacy, toegangsbeheer, transparantie, het kostenloos ter beschikking zijn en benchmarking belangrijke behoeftes van de burger. ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 8 van 19 Productnota woningpas versie december 2016 9.12.2016
3.3 Roadmap De Woningpas komt tot stand over een periode van vier tot zes jaar, maar heeft haar eerste realisatie in 2018 Woningpas Light 2018 Woningpas Medium 2019 Woningpas Full 2020 en verder... 2021-2022 - 2018: versie 0.1 - Light versie Eerste versie one-page attesten. 4 partners OVAM, Ruimte Vlaanderen, Wonen-Vlaanderen en het VEA (en dlne als data-leverancier) ontsluiten geïntegreerd naar de woningeigenaar en belanghebbenden (o.a. notarissen) informatie uit attesten, vergunningen en keuringen omtrent energieprestatie, zonnepotentieel, bodem, vergunde werken en verwarmingsairco-installaties. - 2019: versie 0.2 - Medium versie Het platform wordt uitgebreid zodat eigenaars (1) derden kunnen machtigen om gegevens te raadplegen, (2) op de hoogte worden gebracht van geldende verplichtingen door pro-actieve meldingen (vb. EPB-aangifteplicht), (3) op een gebruiksvriendelijke manier de woningkwaliteit van een woning checken en (4-optioneel) stavingstukken kunnen opladen. De ontsloten informatie per eigendom wordt uitgebreid (one-page plus +) met EPC + (VEA), warmte- en gasnetten (VEA), de tool woonkwaliteit, documenten uit het Vlaams Loket Woningkwaliteit (Wonen-Vlaanderen), asbestgegevens (OVAM),. - 2020: versie 1.0 - Full versie Het Platform wordt uitgebreid met renovatieadvies en premies en leningen op maat van het advies. - 2021: versie 2.0 (1) Alle relevante partijen zijn aangesloten via de one-page attesten, (2) de Woningpas is geschikt voor rapportering naar het beleid. - 2022: versie 3.0 vb. Koppelen met reëel energieverbruik, geautomatiseerd advies en voorspellingen op basis van beschikbare data,. /////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// 9.12.2016 Productnota woningpas versie december 2016 pagina 9 van 19
4 WONINGPAS LIGHT 4.1 Inhoud Woningpas Light (versie 0.1) De light-versie van de woningpas focust op het realiseren van volgende functionaliteiten: - Geïntegreerde visualisatie van informatie uit attesten; - Het ophalen van attesten; - Het informeren van de burger/eigenaar. Integratie van attesten - Toegangsbeheer - Informatie over de eigendom wordt ter beschikking gesteld van de eigenaar. Een eigenaar kan één of meerdere eigendommen (wooneenheden i.e. appartementen of woningen) in eigendom hebben. - Initiële databronnen - In eerste instantie wordt volgende informatie gevisualiseerd: 1. Energiegegevens uit de energieprestatiedatabank: EPB en EPC (VEA); 2. Een inschatting van de zonnepotentieel-waarde van een woning (VEA-IV); 3. Bodeminformatie uit het systeem van OVAM; 4. Asbestgegevens uit het systeem van OVAM; 5. Informatie uit keuringen voor verwarmingsinstallaties uit het systeem van LNE; 6. Informatie uit keuringen voor airco uit het systeem van LNE; 7. Gegevens over afgeleverde of lopende vergunningen uit het omgevingsloket (Ruimte Vlaanderen) of het omgevingsvergunningenregister (LNE); 8. Algemene gegevens over gebouw(eenheid) uit het Gebouwenregister (Informatie Vlaanderen), zoals de administratieve ligging van mijn woning, het geregistreerde bouwjaar 9. Informatie over de eigenaar (FOD Financiën, Patrimoniumdocumentatie). - In volgende versies wordt stelselmatig meer informatie gevisualiseerd. - One page attesten - Het systeem geeft overkoepelend een one-page overzicht van de bestaande attesten. De gebruiker ziet de beschikbaarheid van attesten: Is het attest aanwezig, is het geldig, en wat is het voornaamste resultaat? ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 10 van 19 Productnota woningpas versie december 2016 9.12.2016
Attesten ophalen - De gebruiker haalt attesten op in een aantal stappen: 1. De betrokkene (eigenaar, notaris) selecteert een gebouw of perceel en geeft de context mee: verkopen / kopen, bouwen / verbouwen, huren/verhuren. 2. Het systeem geeft aan welke attesten nodig zijn, hun aanwezigheid en indien mogelijk een algemeen resultaat. 3. De eigenaar kan een detail van de attesten raadplegen en downloaden. Om het bodemattest te downloaden, wordt een kost aangerekend. 4. Notarissen of makelaars kunnen bodemattesten downloaden, eveneens mits betaling maar zonder dat de eigenaar hiervoor een volmacht moet verlenen. - De informatie uit attesten wordt vrij en live ter beschikking gesteld aan eigenaars. Het downloadbaar stellen van attesten verloopt niet live maar asynchroon. De aanvrager krijgt een melding als het attest beschikbaar is voor nieuwe attesten. Voor bestaande attesten is onmiddellijke raadpleging mogelijk. Voor bepaalde nieuwe attesten zal betaling nodig zijn. - Het systeem geeft overkoepelend de verplichtingen tijdens het (ver) bouwproces of (ver)koopproces op een tijdslijn weer: Wanneer is een nieuwe ketelkeuring verplicht? Wanneer moet men een EPB-aangifte ten laatste indienen,? Informeren De gebruiker komt binnen op een publieke portaalomgeving en ziet relevante informatie: /////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// 9.12.2016 Productnota woningpas versie december 2016 pagina 11 van 19
- Met relevante verdiepende inhoud binnen de juiste context (bouwen, verbouwen, kopen, verkopen, huren, verhuren) en kadering rond het Renovatiepact om de mensen te informeren over de noodzaak van een logisch stappenplan bij verbouwen in plaats van het uitvoeren van ad hoc ingrepen; - Met informatie voor de burger rond de verschillende verplichtingen die een burger tijdens zijn (ver)bouwproces of (ver)koopproces met de overheid moet treffen. De Woningpas Light visualiseert slechts een deel van de beschikbare attesten en groeit geleidelijk aan. De burger moet bewust zijn dat de afwezigheid van een attest niet betekent dat een bepaald attest niet meer verplicht is. Er is een integraal overzicht van alle gebouw- of perceelsgebonden attesten; - Met energiecalculatoren en subsidiewijzers om mensen te stimuleren om de juiste investeringen door te voeren; - Met de mogelijkheid tot interactie: de gebruiker kan terugkoppelen over de correctheid van de gepresenteerde informatie en kan bijkomende informatie vragen. Er wordt gedacht aan live-chatmogelijkheden, ondersteund door 1700. 4.2 Aanpak Woningpas Light (versie 0.1) Voor en tijdens de ontwikkeling van de Woningpas Light worden simultaan een drietal trajecten bewandeld: - Wat willen we? - Eerst en vooral wordt een ontwerptraject georganiseerd, geënt op de ervaring van het eindproduct: User Experience ontwerp ( UX ). Met dit UX-traject wensen we te bepalen welke klantenbehoeften het product prioritair bedient, hoe de klantenervaring ( customer experience ) wordt ingericht voor een zo hoog mogelijke tevredenheid, hoe klanten tot daadwerkelijk investeren in duurzaam wonen worden aangezet ( conversion ). Daarvoor ontwikkelen we met een daartoe gespecialiseerd bedrijf een prototype dat de vorm vergevorderd weergeeft: een user interface (prototypes) in lijn met de stijl van de Vlaamse Overheid. De prototypes geven een beeld van de te ontwikkelen toepassing. Bij de ontwikkeling van de prototypes zal er afstemming gezocht worden met de Vlaamse huisstijl die momenteel gehanteerd wordt in het kader van een burgerloket van Informatie Vlaanderen, waarvan een aantal prototype schermvoorbeelden hieronder zijn afgebeeld. ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 12 van 19 Productnota woningpas versie december 2016 9.12.2016
- Wat kunnen we? - Parallel wordt een traject tot gegevensinventarisatie opgezet. Tijdens dit traject wordt nagegaan welke informatie aanwezig is en hoe betrouwbaar de informatie is. Er gebeurt met andere woorden een technische doorlichting: een gegevensanalyse van de beschikbare gegevensbronnen. Daarnaast wordt het communicatieformaat vastgesteld en de toepassingsarchitectuur verder uitgewerkt. Dit wordt later uitgewerkt onder de vorm van een technisch rapport. /////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// 9.12.2016 Productnota woningpas versie december 2016 pagina 13 van 19
- Wat mogen we? Tot slot werken we in de voorafgaande fase ook een juridische check uit. Voor de informatie die we willen ontsluiten, moet vastgelegd worden wie ze onder welke voorwaarden mag inzien. Het resultaat is enerzijds eventueel een bijsturing van de informatie die we daadwerkelijk ontsluiten en anderzijds de initiële gebruiksvoorwaarden of het toegangsbeheer. Dit wordt later uitgewerkt onder de vorm van een juridisch rapport. ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 14 van 19 Productnota woningpas versie december 2016 9.12.2016
5 WONINGPAS MEDIUM De medium-versie van de woningpas focust op het realiseren van volgende functionaliteiten: - Notificatie (melding) van taken; - Derden machtigen om informatie te raadplegen; - Woningkwaliteit inschatten; - Informatie verrijken. Melding van taken - Op basis van pro-actieve meldingen wordt bij bouwen of verbouwen ( life events ) een eigenaar op de hoogte gebracht van geldende verplichtingen. Het uitreiken van een vergunning triggert bijvoorbeeld zo n melding. - Als een nieuwe verplichting zich aandient omdat een termijn is verstreken, wordt een melding verzonden, vb. 2-jaarlijkse keuring ketels. Derden machtigen om informatie te raadplegen en toe te voegen - De eigenaar kan aan derden toestemming geven om bepaalde informatie uit zijn woningpas te raadplegen. Daarvoor selecteert de eigenaar de informatie die hij wil delen met derden door rollen toe te kennen vb. aannemer, architect, verslaggever, energiedeskundige, bewoner, huurder, notaris. - Op basis van rol kunnen derden gegevens lezen, downloaden of toevoegen. Indien derden informatie toevoegen valideert de eigenaar deze informatie. /////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// 9.12.2016 Productnota woningpas versie december 2016 pagina 15 van 19
Woningkwaliteit inschatten - De ingelogde gebruiker (eigenaar, potentiële koper of huurder, notaris, bouwteam, ) selecteert het adres van een woning en krijgt vervolgens: 1. een gebruiksvriendelijk visueel overzicht van de beschikbare data over de woningkwaliteit. Dat kan rekening houdende met de toegangsrechten van de ingelogde gebruiker - gaan over: energiezuinigheid, binnenklimaat, materialen, asbest, conformiteitsattest, technisch verslag van het conformiteitsonderzoek, besluit ongeschikt- of onbewoonbaarverklaring, 2. de mogelijkheid om via een gebruiksvriendelijke tool Woningkwaliteit vrijblijvend een of meerdere bijkomende gegevens over de woning in te vullen, met de bedoeling inzicht te krijgen in de actuele toestand van de woning. Dit met het oog op mogelijke of noodzakelijke verbeterings- of renovatiewerken in de nabije of verdere toekomst (omwille van de veiligheid, gezondheid of gelet op huidige of toekomstige verplichtingen). Deze tool Woningkwaliteit is gebaseerd op de informatieve vragenlijst Woningkwaliteit die in het kader van de 2 de fase van het Renovatiepact is ontwikkeld en verder wordt uitgewerkt door het Steunpunt Wonen. 3. de mogelijkheid om de bijkomend ingevoerde gegevens (punt 2) te bewaren in de woningpas (rekening houdende met zijn toegangsrechten) en/of samen met de data van punt 1 te exporteren naar een overzichtelijk pdf-bestand. - De ingelogde gebruiker selecteert geen adres: 1. het visueel overzicht van beschikbare data is niet raadpleegbaar; 2. de mogelijkheid om de tool Woningkwaliteit in te vullen en op te slaan of te exporteren wel. - De niet-ingelogde gebruiker: 1. k mogelijk na het ingeven van een adres ook beperkte data zien (nog te onderzoeken in functie van de bescherming van de persoonlijke levenssfeer ten opzichte van een actieve openbaarheid van bestuur) 2. krijgt de mogelijkheid om de tool Woningkwaliteit in te vullen en te exporteren naar een overzichtelijk pdf-bestand. ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 16 van 19 Productnota woningpas versie december 2016 9.12.2016
Info verrijken - Als bij bouwen of verbouwen het (laten) opmaken van een attest verplicht is, stelt het systeem de informatie samen die nodig is. De eigenaar vult missende informatie aan, voegt de nodige stavingstukken toe en stelt de informatie gebundeld ter beschikking van de derde partij, vb. verslaggever / deskundige. Bepaalde informatie rond staving kan ook uit andere databronnen gehaald worden (STS). - Op die manier wordt de woningpas een digitale kluis van gebouw-gerelateerde documentatie en uitgevoerde werken, met attesten ( verplichte informatie ) en aanvullende informatie. - Over de eigen verrijkte informatie kan de eigenaar beslissen of hij dit wil delen of niet. - De eigenaar kan ten allen tijde de eigen verrijkte informatie verwijderen. /////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// 9.12.2016 Productnota woningpas versie december 2016 pagina 17 van 19
6 ARCHITECTUUR Het Woningpas-platform maakt gebruik van een Service-Oriented Architectuur. De bronnen van de betrokken partijen worden ontsloten via op eigen infrastructuur opererende services. De beschikbare gebouwdata en attesten vanuit verschillende entiteiten worden via het Woningpas-portaal geïntegreerd ter beschikking stellen aan de eigenaar. Via het portaal krijgt de eigenaar een visueel overzicht. De beleidsdomeinen staan zelf end-to-end in voor het beheer en de ontsluiting van hun data en diensten maar worden geïntegreerd gepresenteerd aan de betrokken actoren. 6.1 Architectuurschets Bovenstaande architectuurschets beschrijft het Woningpas-platform in vier lagen: - Actoren dit zijn de gebruikers van het product; - Organisatieproces dit is het business proces dat door het product ondersteund wordt; - Interne applicatiecomponenten en diensten; - Externe applicatiecomponenten en diensten. Meer informatie over de toepassingsarchitectuur en de ontsluitbaarheid van de bronnen wordt later uitgewerkt in een technisch document. ////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// pagina 18 van 19 Productnota woningpas versie december 2016 9.12.2016
6.2 Een open systeem voor integratie Uit het architectuurdiagram blijkt dat het Woningpas-platform zo is ingericht dat het portaal slechts één ( yet another ) afnemer is van data en diensten. Ook andere systemen kunnen het platform gebruiken voor gelijke doeleinden: - Om data te publiceren op de Woningpas; - Om data uit het systeem af te nemen. Zowel systemen binnen de overheid (bv. lokale besturen) als systemen buiten de overheid (vb. Immo site) kunnen integreren met het platform. Met dergelijk open systeem kunnen andere partijen autonoom een integratie verwezenlijken en aspecten van het Woningpas-platform integreren in hun eigen toepassing. Om dit te realiseren zal een developer omgeving (SDK) aangeboden worden met daarin onder andere herbruikbare softwarecomponenten, een integratie-omgeving, documentatie en formulieren voor het verkrijgen van autorisatiesleutels,. Afbeelding: https://docs.wso2.com/display/am200/wso2+api+manager+documentation /////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////////// 9.12.2016 Productnota woningpas versie december 2016 pagina 19 van 19