Protocol Herfstleerlingen Procedure voor herfstleerlingen in groep 1 Wat te doen Activiteiten Betrokkenen Tijdpad 1.Signalering en leggen de procedure uit over de ontwikkeling en de vorderingen van het kind. In een gesprek wordt dit uitgelegd en toegelicht. Kennismakingsgesprek + uitleg van beleid en procedure over hoe om te gaan met herfstleerlingen. Het kennismakingsgesprek wordt in het dossier bewaard. en ouders Oktober t/m januari Door de leerkracht 2. Groepsbespreking Vastlegging met afspraken in het dossier. de observaties uit de klas Een aangepast Onderzoek Extra hulp 3. Kijkgesprekken Kijkgesprekken plannen met ouders. de leerkracht brengt de ontwikkeling van het kind om het half jaar aan de hand van Kijk in beeld. Eventueel worden er om de 6 weken oudergesprekken gepland om de zorg van de leerling te bespreken. 4. Groepsbespreking gegevens van Kijk geëvalueerd en eventuele Een aangepast Onderzoek Extra hulp Er wordt een voorlopig advies gegeven over de overgang naar groep 2. 5. Cito Taal voor Kleuters E1. Map fonemisch bewustzijn toets E1. Vastlegging met afspraken in het dossier. Cito Taal voor kleuters E1 Toets fonemisch bewustzijn E1 IB en leerkracht en ouders IB en leerkracht Het advies wordt uitgesproken door de leerkracht aan de ouders. Februari April t/m juni Mei Juni 1
Cito toets rekenen wiskunde Definitief advies voor overgang naar groep 2. Dit is bindend. Cito rekenen wiskunde E1 afnemen Definitief advies uitspreken. Afspraken vastleggen in het dossier. Procedure herfstleerlingen in groep 2 Wat te doen activiteiten Betrokkenen Tijdpad 1. Groepsbespreking Vastlegging met Zorggroep en leerkracht Augustus Een aangepast Onderzoek Extra hulp 2. Kijkgesprekken Kijkgesprekken plannen met ouders. de leerkracht brengt de ontwikkeling van het kind aan de hand van Kijk in beeld. Eventueel worden er om de 6 weken oudergesprekken gepland om de zorg van de leerling te bespreken. 3. Toets fonemisch bewustzijn afnemen 4.Cito Taal voor Kleuters Toets uit de map fonemisch bewustzijn Cito Taal voor Kleuters M2 5. Mogelijke inzet protocol doubleren 6. Groepsbespreking Vastlegging met Een aangepast Onderzoek Extra hulp 7. Toetsen afnemen Toets analyseren en synthetiseren Letterkennistoets en ouders Zorggroep en leerkracht Oktober t/m december Eind december Januari Januari Februari Maart 2
7.Groepsbespreking Een aangepast Onderzoek Extra hulp Er wordt een advies gegeven over de overgang naar groep 3. Dit is bindend. 8. Cito Taal voor Kleuters Cito rekenen wiskunde VooExtra hulpgang wordt besproken met ouders tijdens oudergesprek Er wordt een definitieve beslissing genomen over doorstroming naar groep 3. Bij twijfel: protocol dyslexie Vastlegging met Cito Taal voor Kleuters E2 afnemen voor uitvallers. Cito rekenen wiskunde afnemen bij uitvallers Zorggroep en leerkracht Mei Juni 3
Wat zijn herfstleerlingen: Dit zijn leerlingen die geboren zijn van 1 oktober t/m 31 december. Deze leerlingen stromen in groep 1 in wanneer ze vier jaar worden. Er is veel discussie over deze groep kinderen. De inspectie wil een ononderbroken ontwikkelingsproces zien van kinderen gedurende acht aaneensluitende jaren. Als een herfstkind langer dan 1 ½ jaar in groep 1-2 zit, werd er voorheen gesproken over kleuterverlenging. Vandaag de dag wordt er bij de inspectie geen onderscheid meer gemaakt tussen een verlengde kleuterperiode en een doublure. Concreet betekent dit dat er sprake is van een doublure. De inspectie gaat ervan uit dat als het kind de leeftijd heeft, hij/zij doorgaat naar de volgende groep met stof op niveau (van het kind) Een kind mag 1x doubleren in de basisschoolloopbaan. Het valt onder het beleid van de school welke leerlingen overgaan van groep twee naar drie. De overgang van een leerling heeft niet zozeer te maken met leeftijd, maar met de ontwikkeling die de leerling doormaakt. De school kijkt naar het algehele beeld van het kind. Het oordeel is gebaseerd op observaties en registraties van Kijk, toetsen en een gesprek met de intern begeleider. Visie op de NSV2: In een sfeer van wederzijds vertrouwen, respect, en zich veilig voelen, kunnen kinderen zich optimaal ontwikkelen. Daarom willen we behalve aan het cognitieve aspect ook aandacht geven aan het pedagogische, sociaal-emotionele en creatieve aspect. Dit betekent dat we naast het leren ook onze opvoedkundige taak belangrijk vinden: De kinderen leren samen te werken, over hun gevoelens en die van anderen te denken en te praten en daar rekening mee te houden. Een leerling kan pas doorstromen naar een volgende groep, als er gezegd kan worden dat de leerling stevig in zijn schoenen staat, zich zeker voelt en de leerstof aan kan. Liever een stevige basis en geen (extra) zorg, dan een leerling doorsturen die uiteindelijk daardoor meer zorg nodig heeft om de basisschoolperiode goed te doorlopen. Protocol herfstleerlingen NSV2 Uitgangspunt: De herfstkinderen starten in groep 1. Het is van belang dat we kunnen aansluiten bij de ontwikkeling van alle kleuters. We volgen het kind het gehele schooljaar. We kijken of het kind zich voldoende heeft ontwikkeld om door te stromen naar groep 2. Wij vinden de ontwikkeling van kinderen zowel sociaal-emotioneel en cognitief bepalend en niet zo zeer de geboortedatum en leeftijd. Wanneer de keuze wordt gemaakt om te doubleren wordt dit door de school onderbouwd met argumenten en vindt dit alles in overleg met de ouders plaats. Het advies komt tot stand in overleg met ouders en school. Formeel ligt de uiteindelijke beslissing bij school. Bij verschil van inzicht met de ouders worden de mogelijke consequenties besproken en vastgelegd in het digitale dossier. Overgang van groep 1 naar groep 2: Ouders van herfstleerlingen worden bij het eerste kennismakingsgesprek op de hoogte gebracht over de procedure van herfstleerlingen. Kinderen die instromen vanaf 1 oktober t/m 31 december stromen in groep 1 in. Ze kleuteren in principe 1 ½ jaar. groepsbesprekingen in februari en mei bespreekt de leerkracht bevindingen vanuit Kijk. De leerling moet aan het eind van groep 1 het niveau behalen van een vijf jarige. De kinderen die het niveau niet halen worden besproken. Een aanpassing in het groepsplan of een individueel kan het kind verder helpen. Voor taal hanteren we de einddoelen in groep 1 van E1. Dit zijn de einddoelen van de ontwikkelingslijn beginnende geletterdheid volgens het Expertise centrum. De ouders worden elk half jaar uitgenodigd voor een Kijkgesprek. Wanneer er twijfels bestaan over de ontwikkeling worden ouders om de 6 weken uitgenodigd voor een gesprek. In juni wordt de Cito E1 Taal voor Kleuters afgenomen. De herfstkinderen moeten een I, II of III score hebben om door te kunnen gaan naar groep 2. Eind groep 1 wordt de toets voor jongste kleuters afgenomen uit de map Fonemisch bewustzijn. Met de groepsbespreking van mei wordt er een definitief advies geformuleerd. 4
Dit advies is bindend, maar te allen tijde tracht de school tot Overgang van groep 2 naar groep 3: In de eerste groepsbespreking in augustus worden de herfstleerlingen die in groep 2 zitten besproken. Wanneer kinderen 5 jaar worden worden ouders uitgenodigd voor een Kijkgesprek. In groep 2 wordt in januari de Cito Taal voor kleuters M2 afgenomen. Hier geldt dat de kinderen een I, II of III score moeten behalen. Een IV score is onvoldoende en moet incidenteel bekeken worden. In de analyse van de Cito mag op onderdelen geen risicoscore zijn. In groep 2 wordt in december de toets uit de map Fonemisch bewustzijn afgenomen. 80 % procent moet goed zijn. groepsbesprekingen in februari en mei bespreekt de leerkracht bevindingen. Een aanpassing in het groepsplan of een individueel kan het kind verder helpen. Voor taal hanteren we de einddoelen in groep 2 van E2. Dit zijn de einddoelen van de ontwikkelingslijn beginnende geletterdheid volgens het Expertise centrum. Op de andere gebieden mag de herfstleerling zich leeftijdsadequaat ontwikkelen. In februari wordt de toets analyseren en synthetiseren afgenomen. In maart wordt de checklist signalen vroeg onderkenning dyslexie van kijk afgenomen, de letterkennistoets en eventueel bij twijfels het protocol Dyslexie. Met de groepsbespreking van mei wordt er een definitief advies geformuleerd. Ouders worden uitgenodigd voor een gesprek. Dit advies is bindend, maar te allen tijde tracht de school tot In juni wordt de Cito Taal voor Kleuters E2 afgenomen voor de uitvallers. Ook hier geldt dat de kinderen een I, II of III score moeten behalen. Een IV score is onvoldoende en moet incidenteel bekeken worden. In de analyse van de Cito mag op onderdelen geen risicoscore zijn. Met de leerlingbespreking van mei wordt er een definitief advies geformuleerd. Dit advies is bindend, maar te allen tijde tracht de school tot Tot slot: Doubleren en dan...? Wanneer een kind doubleert in een bepaalde groep, wordt er altijd een plan van aanpak opgesteld voor de start van het nieuwe schooljaar. Hierin wordt beschreven welke aanpassingen er in het programma zullen plaatsvinden, zodat de leerstof aansluit bij de onderwijsbehoeften van het kind. Zo kunnen er afspraken gemaakt worden over de sterke punten van het kind. Hier kan extra uitdaging en verdieping van de leerstof worden aangeboden. Ook kunnen er afspraken gemaakt worden over de zwakke punten van het kind. Op dit gebied zal de leerstof goed herhaald moeten worden, op een andere manier aangeboden moeten worden en zal er extra aandacht nodig zijn. Dit plan van aanpak wordt opgesteld in overleg met de IB er en vastgelegd in het digitale dossier. 5