Infobrochure De niet-ingedaalde testikel mensen zorgen voor mensen
Inleiding De testikels Binnenkort wordt uw zoontje in het Mariaziekenhuis opgenomen. In deze folder vindt u informatie om uzelf en uw zoontje goed te kunnen voorbereiden op deze operatie. Het is niet de bedoeling dat deze folder de persoonlijke gesprekken met uw uroloog vervangt. Met problemen of vragen kunt u altijd bij hem terecht. De testikels (zaadballen of teelballen) ontwikkelen zich bij jongetjes tijdens de zwangerschap in de buik. Ongeveer een maand vóór de geboorte zijn de zaadballen via de lies in de balzak (scrotum) ingedaald. Normaal gesproken heeft een jongetje bij de geboorte dan ook beide zaadballen in zijn balzak. Soms blijft de indaling achterwege. Eén of beide zaadballen blijven dan in de buik of lies zitten. Op latere leeftijd kunnen hierdoor problemen met de vruchtbaarheid ontstaan. Een niet-ingedaalde testikel heeft geen invloed op de seksuele functies. Zijn de zaadballen in het tweede levensjaar nog niet ingedaald, dan is medisch ingrijpen wenselijk. Zaadleider Balzak Niet-ingedaalde testikel Testikel Pendelbal Soms lijkt het of een teelbal niet is ingedaald, maar kan hij gemakkelijk in de balzak worden geduwd. Dit wordt een pendelbal of retractiele teelbal genoemd, d.w.z. dat hij gemakkelijk heen en weer bewogen kan worden en meer dan eens in het zakje blijft liggen. Zo n pendelbal komt rond de puberteit meestal vanzelf op zijn plaats. In enkele gevallen is het niet duidelijk of het om een pendelbal gaat. In dat geval probeert men door een kortdurende behandeling met hormonen de diagnose te verkrijgen. 2 3
Niet-ingedaalde testikel De operatie Wanneer de bal in de lies gevoeld wordt, kan de onderzoekende arts proberen om door een strijkende handbeweging naar beneden, deze in de balzak te brengen. Als dit niet mogelijk is, spreken we van een niet-ingedaalde testikel. In dit geval zal een operatie moeten plaatsvinden zodat de bal vóór de tweede verjaardag op zijn plaats zit. Soms is de bal niet te voelen en ook niet met geluidsgolven (echografie) aan te tonen. Meestal zal dan een kijkoperatie (laparoscopie) plaatsvinden waarbij men vaak de bal in de buik kan zien zitten. Afhankelijk van de kwaliteit van de bal wordt dan beslist wat er gedaan wordt. De operatie die nodig is om een teelbal in de balzak te brengen heet orchidopexie. Het is een operatie die ongeveer 1 uur duurt. Voor de narcose moet het kind in een kapje blazen zodat hij in slaap valt. Soms wordt er een prikje in de arm gegeven. De uroloog maakt een sneetje in de lies en een sneetje in de balzak. Via de opening in de lies wordt de teelbal opgezocht en vrijgemaakt. De bloedvaten en de zaadleider van de testikel worden ook vrijgemaakt van de omgevende weefsels. Hierdoor kan voldoende lengte verkregen worden om de testikel naar de balzak te brengen, waar deze wordt vastgezet. Stelt de uroloog tijdens de operatie een liesbreukje vast, dan wordt dit meteen verholpen. Voorbereiding Het is belangrijk uw zoontje goed voor te bereiden op de operatie. Als hij weet wat hem te wachten staat, hoeft hij niet onnodig bang te zijn. Meestal gebeurt de operatie in het daghospitaal. De operatie vindt plaats onder volledige narcose. Daarom moet uw zoon op de dag van opname nuchter zijn. Dit betekent dat hij niet meer mag eten of drinken vanaf middernacht. Een lege maag voorkomt overgeven en verslikken tijdens de narcose. De operatie van uw kind kan niet doorgaan als: uw kind op de ochtend van de operatie een temperatuur boven de 38 C heeft, er in de omgeving besmettelijke ziekten voorkomen zoals mazelen, waterpokken, rode hond of bof. Wij verzoeken u dit dan telefonisch door te geven aan het secretariaat urologie. Het telefoonnummer is 011 826 160. Bij de voorbereidingen hoort ook het regelen van vervoer naar huis na de operatie. Het is aan te raden dat er iemand achter in de auto bij het kind gaat zitten. Er is dan iemand dicht bij het kind als het extra aandacht nodig heeft. Het kind moet zeker in een auto naar huis gebracht worden. De huidwonde in de balzak wordt meestal met oplosbare hechtingen gesloten die niet verwijderd moeten worden. Nazorg thuis Thuis mag uw zoontje wat water en thee drinken. Als hij niet misselijk is, mag hij s avonds wat lichte kost zoals pap, bouillon, appelmoes of puree eten, maar geen koolzuurhoudende dranken drinken zoals cola of limonade. Zeker de eerste dag moet uw kind het rustig aandoen, dus in bed blijven of op de zetel liggen. De dag na de operatie kunt u uw zoontje weer gewoon zijn gang laten gaan, maar waarschijnlijk zal hij de eerste dagen minder actief zijn. Het is beter de eerste twee weken niet te sporten, te zwemmen of te fietsen. Indien hij fit genoeg is, kan hij na een week weer naar school. De lieswonde is bedekt met een waterdichte pleister. Deze kan u best zo lang mogelijk laten zitten. Indien de pleister lost vóór de controle, vervangt u deze best. De basisregel van wondbehandeling is: schoon en droog houden. Dus na het douchen of wassen de wonde droogdeppen. Eventuele luiers verwisselt u best wat vaker. Indien uw kind pijn heeft, mag u een paracetamol zetpil of tablet geven. 4 5
Risico s en complicaties Tot slot Bij elke operatie, hoe klein ook, kunnen er problemen optreden. De mogelijke complicaties beperken zich bijna altijd tot de wondjes. Er kan een nabloeding optreden, die zich meestal uit in een bloeduitstorting onder de hechting. In de regel verdwijnt deze vanzelf en is behandeling niet nodig. Soms treedt een wondgenezingsstoornis op in de vorm van een infectie of een abces. In de meeste gevallen moet dit in het ziekenhuis worden behandeld. Het is normaal dat de balzak na de operatie een beetje gezwollen is en er blauw-roodachtig uitziet. Deze brochure is een algemene voorlichting en is bedoeld als extra informatie naast het gesprek met uw arts. Bijzondere omstandigheden kunnen aanleiding tot wijzigingen zijn. Uw uroloog zal u dit altijd kenbaar maken. Als u door ziekte of een andere reden verhinderd bent om uw afspraak na te komen, neem dan zo snel mogelijk contact op met het secretariaat urologie. In uw plaats kan dan een andere patiënt geholpen worden. Als u wilt, kunt u een nieuwe afspraak maken. Controle Volgens afspraak komt u met uw zoontje op controle bij de uroloog. Dr. W. Vervecken Dr. S. Schapmans Dr. S. Vermeersch Dr. P. Fransen Tel. secretariaat: 011 826 160 Heeft u na het lezen van deze brochure nog vragen? Dan kunt u op werkdagen tussen 9 uur en 17 uur contact opnemen met het secretariaat urologie. De medewerkers van het Mariaziekenhuis wensen u een spoedig herstel. 6 7
Versie: 20 mei 2015 Mariaziekenhuis vzw Maesensveld 1 3900 Overpelt Tel. +32 11 826 000 Fax +32 11 826 001 info@mariaziekenhuis.be www.mariaziekenhuis.be