PROGRESS PROJECT: TOEPASSING VAN PHA UIT AFVALWATER

Vergelijkbare documenten
Biobased voedselverpakkingen

Biobased verpakkingen

Trend: Toename van biobased in verpakken. Karen van de Stadt

PHA programma: Introductie & consortium vorming

Materiaal keuzes. Globaal genomen zijn er 4 basis functies denkbaar waarom men het product wilt verpakken.

BIODORE GO NATURAL EXPLORE FOOD EXPLORE NATURE EXPLORE DRINKS EXPLORE FESTIVALS EXPLORE YOURSELF EXPLORE PEOPLE

Biobased Economy. Wageningen UR Food & Biobased Research. Windesheim 3 december, Ben van den Broek

Duurzame Verpakkingen. Drukinkt is een zeer belangrijke component van de totale verpakking!!

Migratie van minerale oliën in voedselverpakkingen

Duurzame laminaten. Maart Patrick Gerritsen/ Maurice Geerlings

Van onderzoek bij Wageningen Food & Biobased Research naar onderwijs

100% recyclebare verpakkingen; is dat mogelijk? Gemeentelijk grondstoffen congres Door: Karin Lemmen

Verpakken. Karen van de Stadt

20 jaar kunststoffen in vogelvlucht

Trends in Kunststoffen

Leveranciersverklaring van EBC golfkarton bv Naaldwijk

TOEPASSINGEN, MARKTKANSEN EN

Brancheverduurzamingsplannen: Circulaire economie in de praktijk. Karen van de Stadt

Bio is een marketing kreet. Die veel te vaak wordt misbruikt

Lectoraat Circular Plastics

Simplastic. UMCU Analyse Plastic Omverpakkingen. Juli 2016

Toekomstige Biobased Materialen. Dr Harriëtte Bos Wageningen UR, Biobased Products

De ONBEKENDE KANT van PLASTIC. Waarom worden zoveel. producten in plastic verpakt? En wat moet er gebeuren met deze verpakking als dit afval wordt?

Seminar Samen Circulair. Vincent Kok & Femke Mackenzie 1 november 2018 Indaver Alphen aan den Rijn

Factsheet: biologisch afbreekbare kunststof verpakkingen

Brancheverduurzamingsplan verpakkingen Farmacie en zelfzorggeneesmiddelen op weg naar 2018 van Bogin, Nefarma, Neprofarm en KNMP).

Verpakkingen. Karen van de Stadt Marc Reijnders

BIODORE GO NATURAL. tot zijn recht komt. Voor iedere werknemer in de

MDS technologie. Kennisinstituut Duurzaam Verpakken, 6 maart 2014

Brancheverduurzamingsplannen: Circulaire economie in de praktijk. Hester Klein Lankhorst

BIODORE EXPLORING NEVER STOP. go natural

BIODORE GO NATURAL EXPLORE NATURE EXPLORE FESTIVALS

Recyclebaar? Check t! Karen van de Stadt

Hoe kunnen we bioplastics recycleren?

Laminaat-folie-verpakkingen

Nascheiding kunststoffen. Het heldere alternatief van Attero

Sept Workshop Provincie Flevoland Innovatiekansen voor gras Huhtamaki Grasverpakking

Compostable concept. Verpakkingen met een end-of-life oplossing. KOPLOPER in verpakkingen en disposables

Multi-Input-Multi-Output Papierfabriek

ThreeC - verpakkingen. Lessenserie

New Plastics Cycles. Rol van materiaalcirculatie. Rolf Koster Challenge the future

Identificatie van bio-kunststof

De verpakking die duurzaam bosbeheer steunt

Routekaart Papier. Michiel Adriaanse

De meest milieuvriendelijke PVC Vloer

Zonder water, geen papier

Biobased Economy als onderdeel van een duurzame samenleving

Leren van recycling van kunststof verpakkingsafval van bedrijven. Geert Bergsma, CE Delft ism TNO

Bioplastics4U : keuzetool Bioplastics (Concept)

50pt. 25pt. Catalogus pt

zonweringsdoeken gemaakt van planten THE FIRST SUNSCREEN FABRIC IN THE WORLD WITH CRADLE TO CRADLE CERTIFIED GOLD

Groentenvezels als basis voor biobased verpakkingen

Aardappelvezelproducten als gedeeltelijke vervanger van vezelgrondstoffen in de kartonfabricage

ZeefGOUD Van Afvalstoffenverwerker naar Energiefabriek en Grondstoffenfabriek. Marco Kwak Projectontwikkeling

Biobased materialen. College 30 september 2013 VHL. Karin Molenveld

Eindrapportage Simplastic. Hoe komen tot vermindering van plastic verpakkingsafval in de zorg?

Agenda Workshop PHA-Programma

Future proof plastics recycling

Gijs Jansen (CEO Alucha)

Duurzamer én goedkoper door gebruik van o.a. enzymen. TANATEX Chemicals en GENENCOR

Good Manufacturing Practices

Biobased Inkopen. De koffiebeker. Rob Heijink Categoriemanager Catering IUC BV RWS

Verpakking en voedselverspilling

van der windt packaging solutions and services Vuilniszakken

een lijn OK-producten

ERUTAN. Een nieuw business concept ontwerp voor tapijten van natuurlijke vezels met een 100% gesloten biologische cirkel

Chemisch recyclen kunststof verpakkingen. Karen van de Stadt & Kees Kerstens

IWT-TETRA EraSME :

Biologische afbreekbaarheid: enkele fabels en feiten op een rij

GRONDSTOFFEN VAN DE TOEKOMST MICHIEL ADRIAANSE

J&S Packaging produceerde 100 miljoen schaaltjes voor de AGF-sector in 2014

Langer plezier van karton en papier

SLOGANS & MEGATRENDS. Duurzaam ondernemen. Recycling. Cradle to grave. Bioplastics. Greenhouse gas emissions

Catalogus biobased verpakkingen

KUNSTSTOF- EN RUBBERINDUSTRIE BELGIË

Verpakken in de circulaire economie. Hester Klein Lankhorst Empack, 5 april 2017

Verwaarding van zeefgoed:

Transcriptie:

PROGRESS PROJECT: TOEPASSING VAN PHA UIT AFVALWATER USER COMMITTEE MEETING Ana Mafalda Gomes, EP Bijeenkomst, 15 Juni

Inhoud 1. ProgRESS project 2. Consortium 3. Werkpakketten 4. WP1: Productie van PHA uit afvalwater 5. WP2: PHA als coating 6. WP3: PHA als laminaat 7. WP4: Business cases 8. Conclusies 6/20/2016 2

Wastewaters Fermentation Processing Cornet project - ProgRESS ProgRESS (PHA REcycling Side Stream) Period: July 2014 November 2016 Paper mill Toepassing van PHA uit afvalwater van de papier- en kartonindustrie als oppervlaktebehandeling van papiergebaseerde (voedsel-)verpakkingen. 20-6-2016 3

Consortium Deelnemer Functie Land WvP Wereld van Papier Coördinator Nederland KCPK Stichting Kenniscentrum Papier en Karton Onderzoeker Nederland ZUT/ CBIMO GCh The West Pomeranian University of Technology Association Cluster Green Chemistry Onderzoeker Associatie Polen Polen IVV Fraunhofer IVV Onderzoeker Duitsland IVLV Industrievereinigung für Lebensmitteltechnologie und Verpackung Associatie Duitsland 6/20/2016 4

Werkpakketten 6/20/2016 5

WP1 Productie van PHA uit afvalwater In een vorig project heeft KCPK op lab-schaal laten zien dat PHA productie uit afvalwater vanuit vier papierfabrieken haalbaar is. SWOT Strengths Lost het probleem van vetzuur-accumulatie in afvalwater op (hoog %COD) Verwachte besparing van miljoenen euro's (bijv. biociden, vervanging van beschadigde apparatuur) Opportunities Closed-loop voor proceswater Gedeeltelijk sluiten van de applicatieloop met behulp van PHA Businesskansen voor PHA Weaknesses Concurrentie met geïmplementeerde valorisatietechnologieën voor afvalwater (bijv. biogas) Threats Regelgeving en de definitie van 'afvalwater' 6/20/2016 6

WP1 Huidige situatie m.b.t. productie In Nederland worstelen producenten van PHA uit afvalwater met: Verschillende partijen produceren alleen enriched biomass Geproduceerde hoeveelheden PHA zijn zeer beperkt, en de vraag hoog Gebrek aan tijd en vertraagde processen Vereisen meer financiële middelen voor de productie Vanaf juni 2015 zijn de processability proeven daarom alleen met virgin PHA gedaan. 6/20/2016 7

6/20/2016 8

WP2 PHA als coating - ontwikkeling In de productie van PHA coatings werden verschillende PHBV and PHBHB soorten geselecteerd. Om een stabiele waterige dispersie van PHA te verkrijgen kan de PHA in verschillende organische oplosmiddelen worden opgelost. De beste organische oplosmiddelen zijn dichloromethaan en chloroform. Om de dispersie te verbeteren werden er tijdens de ontwikkeling van de waterige dispersie van PHA organische oplosmiddelen afgedampt en werd zetmeel toegevoegd. 6/20/2016 9

g/m2/day WP2- PHA als coating - verbetering Water Vapor Transmission Rate Lab-schaal resultaten 390,7 PHA films waren stijf en broos. 191,7 263,5 319,6 302,5 CVG Basepaper PE A 100 CVG Basepaper PROEF Si-Base B 80 PHA coatings vertoonden een significante verbetering in WVTR. 90,8 79,3 80,3 Ref. 1 3 4 Slechte OTR resultaten (overschreden maximum) De beste coating dispersie (PHBV) werd verbeterd voor de fysieke en barrièreeigenschappen voor opschaling. 6/20/2016 10

WP2- PHA als coating Opschaling: resultaten (Roll-to-roll coater) Gebreken en pinholes verklaren de hoge OTR en WVTR 6/20/2016 11

WP2 - PHA als coating - problemen Mogelijke redenen: Lage drogestofgehalte van de coating; zelfs wanneer het substraat tweemaal met een gravure roller (9 g/m 2 ) was gecoat Lage viscositeit veroorzaakte snellere binnendringing en voorkwam dat PHA een gesloten film kon vormen De coating werd per ongeluk aangebracht op de ruwe kant van het papier. Het effect van de oppervlakteruwheid was niet gecompenseerd door de tweede coating laag. Viscositeit wordt verbeterd voor een tweede coating trial >> Juli 2016 6/20/2016 12

6/20/2016 13

WP3 PHA laminaten In de productie van PHA films werden verschillende soorten van PHBV en PHBHB geselecteerd. Deze soorten werden op fysische, mechanische en barrière-eigenschappen getest. Soorten met de beste prestaties werden op adhesie aan papier getest -> EnmatY1000P PHBHBs hebben slechte barrière-eigenschappen, maar hogere rekbaarheid in vergelijking met PHBVs. 6/20/2016 14

PP ~ 500% PET ~ 300% Blending proeven met andere polymeren (PBS en PLA) PP ~ 900 cm³/m² d bar PET ~ 30 cm³/m² d bar Blends van PHBHB met PBS waren het meest veelbelovend wat betreft processability en flexibiliteit EM 40000/30%PBS Beste processability EnmatY1000P Beste barrière-eigenschappen 6/20/2016 15

Oxygen permeability [cm³ / m² d bar] WP3 Hoge barrière verpakking van levensmiddelen 1000 Laminate EnmatY1000P /Bio-PE 100 10 tablets (blister) oil ketchup, sauces nuts, snacks Laminate EM 40000/30%PBS /Bio-PE 1 coffee instant UHT milk meat/map 0,1 0,01 vacuum isolation panels, flexible displays special, infusions-, baby food 0,01 0,1 1 10 100 Water vapour permeability [g / m² d] coffee vacuum beer PHA als O 2 barrier Bio-PE als WV barrière 6/20/2016 16

WP2 & WP3 Algemene conclusies voor virgin PHA Algemeen eigenschappen Coating Laminaten Zeer bros en hoog-kristallijn materiaal PHBV is het best te verwerken tot een coating Barrière-eigenschappen? PHBHB het best te verwerken tot een film Blends (PLA/PBS) zijn beter te verwerken, maar hebben slechtere barrière-eigenschappen Films met betere barrière-eigenschappen hadden slechtere verwerkbaarheid Optimal processing temperature: 170 C - 190 C Mattig O 2 barrière, beter dan PP Als papier coating en monofilm is PHA niet de juiste bio-barrière voor voedselverpakkingen, maar mogelijk wel voor andere verpakkingen. 6/20/2016 17

Verwerkbaarheid van recycled PHA Kunnen we iets over de verwerkbaarheid van de 'gerecyclede' PHA voorspellen? Een monster van PHA uit afvalwater werd chemisch gekarakteriseerd (HPLCanalyse) om deze te kunnen vergelijken met de geselecteerde commerciële PHA soorten die zijn gebruikt in het onderzoek. PHA version Chemical composition Molecular weight EM 5400F 3-HBA, and 5% of CA; 495 000 g/mol; - Zoals PHBHB - Thermoplastisch - Crystaliniteit 50-80%, EM5400A 3-HBA and 11% of CA; 119 000 g/mol EM40000 3-HBA/LA - Smeltpunt 50:50, range 4% ca. of 180 65 000 0 C, g/mol CA; - Verlenging: 4-40%, EM10070 4HBA - Mechanische 6%, <1% of CA, eigenschappen LA; 136 000 g/mol vergelijkbaar met PP Recycled PHA sample 3-HBA, 1.5% of CA. 188 000 g/mol 6/20/2016 18

6/20/2016 19

WP4 Aanpak voor Business cases Desktop studie - Review van de huidige en toekomstige verwachtingen voor bioplastics in de verpakkingsmarkt Maarktvoorspellingen voor biologisch afbreekbaar bioplastics Selectie van de business cases voor: PHA coatings PHA als extrusielaminaat STEEP analyse van de business cases 6/20/2016 20

WP4 Desktop studie inzichten Waarde voor het verpakken van producenten / retailers: 1. Hebben een hoger potentieel van de markt in de sector groenten, fruiten en tuin. 2. Meer geschikt voor disposables en/of producten met een korte houdbaarheid. 3. Kan een voordeel zijn voor retailers wanneer het product en de verpakking samen (bijv. brood, groenten) kunnen worden gecomposteerd. 4. Belangrijkste waarde is branding en groene marketing (gecertificeerde, biologische producten...). 6/20/2016 21

WP4 Desktop studie - inzichten Waarde voor het verpakken van producenten / retailers: 5. Prijzen zijn nog steeds hoog, maar zullen naar verwachting afnemen op de lange termijn met een grotere concurrentie tussen producenten en diversificatie van de grondstoffen. End-of-life: 1. Consumenten zien het verschil niet altijd tussen conventionele en bio-afbreekbare kunststoffen en verkiezen recycleerbare kunststoffen misschien boven biologisch afbreekbaar. 2. Kan problemen in plastic recycling veroorzaken, maar slechts in beperkte mate in papierrecycling. 6/20/2016 22

WP4 - Geselecteerde business cases: PHA als coating Plantbare biologisch afbreekbare zaadjesverpakking + 0% afval + Biologisch afbreekbaar + Trend Grow-Your-Own Composteerbare verpakkingen voor (specialiteit) paddenstoelen + Lage barrière eisen + Composteerbaar / papierrecycling + Duurzamer alternatief en branding 6/20/2016 23

WP4 - Geselecteerde business cases: PHA als coating PHA als laminaten - Te hoge barrière vereisten voor PHA laminaten MAP voor vegetarische producten + 100% biobased en recyclebaar + Doelgroep waardeert duurzame verpakkingen + Geschikt voor kant-en-klare vegetarische producten (en nog veel meer..) 6/20/2016 24

WP4 Volgende stappen voor Business Cases Vul het desktop study van bioplastics Vind SMEs om de business cases samen te ontwikkelen Vind nieuwe Business case voor PHA laminaten (lagere barrière eigenschapen) STEEP analyse van de business cases Bedrukbaarheid testen van de verpakkingsmaterialen (gepland voor juli 2016 bij IGT) Conventionele inkten / bio-inkten Offset- en flexo-print 6/20/2016 25

VRAGEN? BEDANKT VOOR UW AANDACHT Meer informatie? Ana Mafalda Gomes KCPK/BUMAGA a.gomes@bumaga.nl