Innovatie- en democentra (IDC s): demonstratie van duurzame oplossingen voor de glastuinbouw sector Sjaak Bakker
Start Innovatie- en democentrum (IDC) in 2007 Eerste Innovatie-en Democentrum opgericht in Bleiswijk als vervolgstap op de ontwerpwedstrijd Kas Als Energiebron Doel (looptijd 5 jaar): Demonstratie van 3 winnende concepten Mogelijkheid voor testen en demonstreren van (spin-off) technologie voor een energie producerende kas Kennisoverdracht naar stakeholders over het principe van de energie producerende kas
De 3 prototypen uit de eerste fase ZonWind (potplanten) Sunergy (groente) Flowdeck (groente)
Resultaten ZonWindKas: 82% besparing (6 m³ aardgas en 7 kwh elektriciteit) Sunergiekas: Ca 50% besparing (16 m³) FlowdeckKas.: Ca 65% besparing (13 m³ ) Kostprijzen te hoog/ besparing in gaskosten te laag om verdere toepassing mogelijk te maken
Kennisoverdracht Jaar Ondernemers Toelevering Onderzoek/ onderwijs Beleid/ overheid Totaal 2008 1232 164 128 296 1820 2009 1021 489 326 286 2122 2010 1274 275 252 479 2280 2011 1448 102 197 126 1873 2012 1181 188 408 232 2009 Totaal 6156 1218 1311 1419 10104
Geïnitieerde spin-off ontwikkelingen Elektriciteit leverende kassen (Elkas, Fresnelkas) Het nieuwe telen (Optimale combinatie bestaande teelttechniek en klimaatregeling) Materiaalontwikkeling (Diffuus glas, hoog-transparant isolerend glas)
Vervolg: IDC s binnen EFRO project sinds 2013 Innovatie Demonstratie Centra (IDC): Centra waar ondernemers samen met onderzoek en onderwijs werken aan de toepassing en implementatie van kennis van binnen en buiten de sector. Brede kennisverspreiding Doorbraak innovatie IDC Demonstreren Kansen signaleren Hier wordt geïnvesteerd in uw toekomst. Dit project wordt mede mogelijk gemaakt door het Europees Fonds voor regionale Ontwikkeling van de Europese Unie en een bijdrage van de Provincie Zuid-Holland. Consortiumleden toevoegen
8 IDC s op 5 locaties Robotica Logistiek
IDC Energie Wat: technische en teelttechnische ontwikkelingen voor een energiezuinige glastuinbouw Wie: Wageningen UR, toeleverende industrie, telers Huidige onderwerpen: ontvochtiging, hoog isolerende kasdekken, electriciteitproducerende kas, windenergie
Belangrijkste elementen onderzoek 2013
2013: Tests in drie prototypen demokassen: VenLowEnergykas Hoog transparant dubbel glas Verneveling Toepassing Het nieuwe telen ++ (dwz nog scherper ingestelde klimaatregeling) Next Generation semi gesloten kas Enkel glas, 3 schermen Laag temperatuur verwarming Actieve ontvochtiging (voelbare en latente warmte) Klimaatneutrale kas met daglichtregulatie (Daglichtkas) Fresnellens kasdek met in de kas PV / warmtecollectoren
Resultaten IDC-onderzoek 2013 VelowEnergyKas: Tomatenproductie met 15m 3 gas per m 2 per jaar en 70kg tomaat (Komeett). NextGeneration semi-gesloten kas: Tomatenproductie met 20m 3 gas per m 2 per jaar en 75kg tomaat (Komeett). DaglichtKas: Potplantenproductie met 20% versneld bij gelijktijdige productie van elektriciteit en 6 m 3 gas
Lopend IDC-onderzoek 2014 Test productieconcept voor tomaat met als doel: top productie te bereiken met minder dan 8 m 3 gas per m 2. (VenLowEnergy, hogere RV). Integratie van windmolens in een kascomplex. Optimaal gebruik zonlicht bij lichtgevoelige gewassen in combinatie met productie van elektriciteit. (Geoptimaliseerde gewaslichtregeling). Onderzoek hoog isolerende schermen bij komkommer (dubbel-laags-scherm, dampdicht).
IDC Water Wat: selecteren en testen van oplossingen voor een duurzame emissieloze (0-emissie) glastuinbouw Wie: Wageningen UR, toeleverende industrie, telers, waterschappen Huidige onderwerpen: waterzuivering, verwijdering pathogenen, groeiremmende stoffen, water efficiënte teeltsystemen
Opzet IDC Water
Zuivering en ontsmetting Ontsmetting (pathogenen) Warmte behandeling UV Ozon H 2 O 2 Electro Chemisch geactiveerd water Zuivering (a.o. pesticides) Ozon met/ zonder actief kool H 2 O 2 + Hoge of lage druk UV
Precisie dosering water & bemesting
Optimalisatie substraatteelt
Emissiemanagment grondgebonden teelt.
IDC LED
IDC LED (Faciliteiten) 5 Afdelingen met diverse systemen met LED belichting: Greenpower inter- en top lighting / combinatie met SONt verlichting Kasafdeling met 14 tafels met afzonderlijk regelbare LED belichting: Spectrum (dieprood, blauw, verrood en wit) Lichtsterkte (0-300 micromol/m 2 /s) Belichtingsduur Positie (afstand tot gewas
IDC LED Resultaten tot dusver: 30% energiebesparing Rood licht stimuleert afweer tegen schimmelziekten Rood licht: 10% hogere fotosynthese efficiency bij groene bladeren en tot 30% bij roodgekleurd blad Extra uitloop van okselknoppen bij roos
IDC LED: meest opvallende resultaat: Verhoogd Vitamine C gehalte door LED belichting
IDC Smaak
IDC Smaak Demonstratie innovaties op gebied van meerwaarde bij verse groenten: verbeterde smaak Verhoging van gehaltes gezonde inhoudsstoffen Kennisoverdracht over smaak en gezondheid
IDC Smaak (experiment 2014 met aardbei) Rassen: Elsanta, Sonata, Darselect en Honeoye (LED)belichtingsbehandelingen: Standaard: led-toplicht met een lichtintensiteit van circa 70 µmol/m 2 /s. Boven- als tussenbelichting met zelfde intensiteit als het toplicht. Beoordeling vruchten: Smaak door middel van pannels. Meting van suikers en zuren, vitamine C en het gehalte aan antioxidanten. Totaal productie
Het onderzoek in de hier getoonde IDC s wordt onder meer gefinancierd en/of gesponsord door:
Wageningen UR For research and innovation Violierenweg 1 Bleiswijk Bornsesteeg Wageningen www.glastuinbouw.wur.nl