Non invasieve beademing
Deze folder geeft uitleg over non invasieve beademing (NIV). Heeft u na het lezen van deze folder vragen of zijn er onduidelijkheden, dan kunt u terecht bij de verpleegkundige of behandelend arts. Doel Met non invasieve beademing wordt de ademhaling ondersteund om zodoende de gaswisseling in de longen te verbeteren. De ademhaling wordt dus NIET volledig overgenomen. U blijft zelfstandig ademen. Uw ademarbeid neemt echter af. Het ademen kost u minder kracht en energie. Hoe werkt de ademhaling Tijdens de ademhaling nemen de longen zuurstof op en wordt koolzuurgas uitgescheiden. Als U, om welke reden dan ook, niet effectief ademhaalt, kan deze gaswisseling verstoord raken. Hierdoor kan het zuurstofgehalte in het bloed dalen en het koolzuurgehalte in het bloed stijgen. Dit wordt respiratoire insufficiëntie genoemd. Dit kan allerlei klachten, variërend in ernst, geven zoals: benauwdheid, hoofdpijn, concentratiestoornissen, sufheid overdag, etc.. Non invasieve beademing Techniek NIV vindt plaats met behulp van een masker. Er zijn verschillende soorten maskers, namelijk een neus-, mond/neus- en een totaal gezichtsmasker. Het masker zit vrij strak. Dit is nodig om deze techniek goed toe te kunnen passen Wanneer U inademt geeft de machine lucht mee. Hierdoor wordt het inademen vergemakkelijkt en krijgt U meer lucht binnen. U hoeft minder inspanning te leveren. Wanneer U uitademt geeft de machine lichte tegendruk. Deze tegendruk zorgt ervoor dat er voldoende lucht in de longen achterblijft. De gaswisseling wordt op deze manier geoptimaliseerd. 1
Bij het opstarten van de NIV zal er een verpleegkundige bij U in de buurt blijven om te kijken hoe U de NIV ervaart. Er wordt gekeken of het masker voldoende op het gezicht aansluit. Er worden controles uitgevoerd, zoals het meten van de bloeddruk, de hartslag en het zuurstofgehalte in het bloed. Er wordt ook bloed afgenomen. Er kan nu snel worden beoordeeld of dat de NIV het gewenste effect heeft of dat de instellingen van de machine aangepast moeten worden of dat overplaatsing naar de Intensive Care nodig is. Voordelen NIV kan plaatsvinden op meerdere afdelingen binnen het ziekenhuis. U hoeft dus niet meteen overgeplaatst te worden naar de Intensive Care. U bent aanspreekbaar, in staat om te praten en eventueel om te eten. NIV kan op elk moment gestopt en gestart worden. Hierdoor kan U afwisselend volledig zelfstandig ademen of ondersteund worden door de beademingsmachine. NIV veroorzaakt minder luchtweginfecties ten opzichte van invasieve beademing. NIV kan de noodzaak tot invasieve beademing voorkomen. Nadelen Er kunnen drukplekken ontstaan door het strakzittende masker. Er wordt gebruik gemaakt van speciale pleisters om dit zo veel mogelijk te voorkomen. De machine geeft lichte tegendruk tijdens het uitademen. Dit kan ervoor zorgen dat U lucht inslikt, misselijk wordt en zelfs moet overgeven. Om dit te voorkomen krijgt U een maagsonde (dit is een slang die via de neus naar de maag gaat). Er kan irritatie van de ogen door lekkage van lucht langs het masker ontstaan. U kunt een droog gevoel in neus- en keelholte krijgen. Het beademingsmasker kan beklemmend aanvoelen en angstgevoelens oproepen. 2
Communicatie U kunt gewoon praten. Dit kost echter wel meer inspanning en energie. Door de luchtstroom van de beademingsmachine is het nodig voor familie en naasten om harder te praten, zodat U ze kan horen. Voeding In de meeste gevallen heeft of krijgt U een maagsonde en een infuus waardoor voeding en vocht toegediend worden. Wanneer U weer zelf mag gaan eten en drinken wordt de NIV tijdelijk onderbroken. In het begin van de behandeling doen we dit zo min mogelijk. Verzorging Tijdens het verzorgen van het gezicht, het poetsen van de tanden en het verzorgen van de ogen haalt de verpleegkundige het beademingsmasker even van het gezicht af. Regelmatige verzorging van ogen en mond is van belang om ongemakken ten gevolgen van de droge lucht te beperken. Duur behandeling De behandeling kan enkele uren tot enkele dagen duren. Er wordt op basis van alle controles voortdurend geëvalueerd of de NIV voldoende effectief is en of de NIV kan/moet worden gecontinueerd. Als de NIV onvoldoende effectief is, of U verdraagt het masker niet, of er treden andere onvoorziene complicaties op, dan kan ervoor worden gekozen om tot invasieve beademing over te gaan. U wordt dan overgeplaatst naar de Intensive Care. Familie/naasten De eerste uren zijn door benauwdheid, onrust en/of angst vaak het moeilijkst. Om de behandeling optimaal te laten verlopen, kunt U als familie en naasten een ondersteunende rol hebben in het motiveren en geruststellen van uw dierbare. U moet echter harder spreken om U verstaanbaar te maken. Korte zinnen, eventuele vragen, die met ja en nee beantwoord kunnen worden, zijn dan fijn. 3
Ruimte voor uw notities
Radboud universitair medisch centrum 10-2015-7527