Deelactiviteit(en) Vellen van een houtopstand Omschrijving Project het vellen van 5 eiken, 3 berken, 1 beuk en 1 walnoot Perceel Hoofdweg/Mw. Bähler -Boermalaan t.b.v. aanleg rotonde te Paterswolde Kadastrale aanduiding Gemeente EELDE sectie:b perceelnr. 2272, 3155, 3448 en gemeente Eelde, sectie: C, perceelnr. 2058 Aanvraag nummer WABO-20130623 Wettelijk kader Toetsingskader Artikel 2.18 van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo) schrijft onder andere voor dat een aanvraag om omgevingsvergunning voor het vellen van een houtopstand slechts kan worden verleend of geweigerd op de gronden die zijn aangegeven in de betrokken verordening. Artikel 4:12 a Algemene Plaatselijke Verordening gemeente Tynaarlo (APV) bepaalt dat het college de vergunning voor het kappen kan weigeren dan wel onder voorschriften verlenen in het belang van natuuren milieuwaarden, landschappelijke waarden, cultuurhistorische waarden, beeldbepalende waarde, de waarde van de houtopstand voor stads- en dorpsschoon en/of de waarde van de houtopstand voor recreatie en leefbaarheid. Artikel 4:12 k APV bepaalt in lid 1 dat het college een lijst maakt met monumentale bomen en houtopstanden. Deze lijst bevat drie categorieën van monumentale bomen en houtopstanden, namelijk: nationale, geregistreerde, lokale en toekomstige monumentale bomen. Artikel 4:12 l APV bepaalt vervolgens dat voor een monumentale boom of houtopstand geen kapvergunning wordt afgegeven, tenzij er naar het oordeel van het college sprake is van een ernstige bedreiging van de openbare orde en veiligheid, een noodtoestand of andere uitzonderlijke situaties. In de module Monumentale bomen, onderdeel van het Bomenplan Tynaarlo dat is vastgesteld door het college op 19 december 2006 staat de definitie omschreven van een monumentale boom en de randvoorwaarden waar de boom aan moet voldoen. Daarnaast staat er in genoemd dat bomen van landelijk belang (opgenomen op de lijst van de bomenstichting) of provinciaal belang ( opgenomen op de lijst van Landschapsbeheer Drenthe) die voldoen aan de criteria voor gemeentelijke monumentale bomen worden op de monumentale bomenlijst opgenomen. Daarmee vallen ook deze bomen onder de de APV. Toets De rode beuk, die onderdeel uitmaakt van de te kappen bomen, staat op de lijst met monumentale bomen. De vijf eiken, drie berken en één walnoot zijn geen monumentale bomen, maar wel vergunningplichtig voor het kappen. De monumentale boom is getoetst aan artikel 4:12l APV, de overige bomen zijn getoetst aan artikel 4.11 en 4:12 APV. De vergunning voor het kappen van de vijf eiken, drie berken, één walnoot en de monumentale beuk wordt verleend met herplantplicht van een rode beuk (mt 20-25), drie linden in het midden van de rotonde en de verplichting tot het aanleggen van een plantstrook van bosplantsoen met daarin negen solitaire eiken conform de bij de vergunning behorende tekening. 1
Motivering vellen monumentale boom De rode beuk bij Hoofdweg 194 is een provinciale monumentale boom (ouder dan 120 jaar), die van waarde is voor het dorpsschoon van Eelde- Paterswolde. De boom staat in de tuin van het karakteristieke pand Hoofdweg 194 te Paterswolde. Op hetzelfde perceel staan nog twee rode beuken en deze drie bomen tezamen zijn beeldbepalend. Dat komt mede door de locatie van de bomen op het perceel, ze staan aan de kant van de openbare weg (in de voortuin) en zijn daarmee prominent aanwezig in de openbare ruimte. Ook heeft het geheel cultuurhistorische waarde in combinatie met het karakteristieke pand Hoofdweg 194 te Paterswolde. Beuken bij een dergelijk pand waren van oudsher een statussymbool. De Hoofdweg in Eelde Paterswolde wordt gekenmerkt door karakteristieke panden en boerderijen met monumentale beuken in de voor- of zijtuin. De beuken vormen onderdeel van dit karakteristieke beeld van deze weg. Bij de realisatie van de rotonde op deze locatie is het niet mogelijk alledrie de bomen te behouden en zal de beuk aan de noordoostzijde van het pand gekapt moeten worden. De twee beuken, die aan de andere kant van het pand staan (zuidwestzijde) kunnen met behulp van ondergrondse voorzieningen wel behouden blijven. De boom, die gekapt wordt is onderzocht op gezondheid, vitaliteit en levensverwachting (VTA controle). De beuk heeft een oude grote snoeiwond waardoor er een holte is ontstaan en inrotting plaatsvindt. Toch is de vitaliteit nog redelijk en zou de boom nog een levensverwachting hebben van meer dan 15 jaar. Het is echter wel de minst vitale en minst mooie boom van de drie bomen. Ondanks dat er twee beuken blijven staan waardoor de bovengenoemde waardes voldoende blijven behouden is er toch voor gekozen om de te kappen beuk weer te vervangen en aan dezelfde zijde van het pand herplant op te leggen van een nieuwe rode beuk in een forse maat (mt 20-25). Dit is nodig vanwege de waarde van de samenhang tussen de drie rode beuken. Het oorspronkelijke beeld dat het pand Hoofdweg 194 altijd heeft gehad, wordt dan weer teruggebracht. De boom wordt iets meer naar de rechterkant van het gebouw geplaatst. De rotonde verandert het aanzicht, maar door de boom iets meer naar achteren te zetten blijft het huidige beeldbepalende plaatje in stand. Op grond van de APV kan een monumentale boom gekapt worden als naar het oordeel van het college sprake is van een ernstige bedreiging van de openbare orde en veiligheid, noodtoestand of andere uitzonderlijke situaties. In dit geval is sprake van een uitzonderlijke situatie, namelijk het grote maatschappelijke en verkeerskundig belang van de rotonde. In de Actualisatie Gemeentelijk Verkeers- en Vervoersplan (2006) is het verkeerskundig beleid van de gemeente voor de periode tot 2017 vastgelegd. De gemeente streeft voor elke locatie naar de meest veilige oplossing als het gaat om de verkeersafwikkeling. De kruising Hoofdweg Burgemeester Legroweg in Paterswolde is een onveilige en onoverzichtelijke kruising. Deze wegen hebben een ontsluitende functie voor Eelde en Paterswolde en zijn gelegen in het centrum van het dorp. Ook het naastgelegen fietspad wordt veel gebruikt. Het kruispunt is onoverzichtelijk, voldoet niet aan de huidige eisen en inrichtingscriteria conform Duurzaam Veilig en kan het verkeersaanbod niet aan. Om de weggebruikers een verkeersveilige situatie te bieden en de doorstroming van het verkeer te bevorderen wordt de kruising heringericht tot rotonde. Dit betekent echter wel dat er geen ruimte is om de monumentale boom te behouden (de boom die wordt herplant komt op een andere plek te staan, meer aan de rechterkant van het gebouw). Gezien het maatschappelijke belang van de rotonde is sprake van een uitzonderlijke situatie waardoor de monumentale beuk gekapt kan worden. 2
Wij verlenen vergunning voor het vellen van de monumentale boom, omdat anders de rotonde niet kan worden gerealiseerd. Voorts is het niet mogelijk om de monumentale boom te verplaatsen. Dit in verband met de leeftijd en de boomsoort. Hierbij wordt opgemerkt dat de levensverwachting van de boom relatief beperkt is. Motivering vellen drie berken, vijf eiken en één walnoot Voor wat betreft de drie berken, één eik en één walnoot wordt opgemerkt dat geen van de weigeringsgronden van toepassing zijn, zodat hiervoor vergunning kan worden verleend. De betreffende bomen vertegenwoordigen geen dusdanige waarden dat vergunningverlening niet mogelijk is. Wel leggen wij voor het kappen van deze bomen herplant op van een plantstrook van bosplantsoen met daarin negen solitaire eiken. Dit is geen verplichting vanuit de APV maar deze herplantplicht leggen wij op omdat wij als gemeente verantwoordelijk zijn voor de groene buitenruimte. De weigeringsgronden zijn wel van toepassing op de vier eiken, die onderdeel uitmaken van een bomenrij langs de mw. Bähler Boermalaan. Hieronder wordt ingegaan op de waarden van deze vier eiken voor stads- en dorpsschoon, de beeldbepalendheid, de landschappelijke waarden, de cultuurhistorische waarden, de natuur- en milieuwaarden en de waarde van de bomen voor recreatie en leefbaarheid. Beeldbepalendheid De vier eiken maken onderdeel uit van de bomenrij. Deze bomenrij is beeldbepalend. Echter het vellen van deze bomen neemt de beeldbepalendheid niet weg. De bomen staan immers aan het eind van de bomenrij waar de mw Bähler Boermalaan aansluit op de nieuwe rotonde. De aantasting van de beeldbepalendheid is beperkt. Waarde voor stads- en dorpsschoon Deze bomenrij is in het bomenstructuurplan aangemerkt als primaire structuur. Dit betekent dat de bomenrij een belangrijke functie heeft in het dorp als één van de groene dragers. (Primaire structuur is niet de meest belangrijke structuur in het bomenstructuurplan, wat de naam primair misschien wel doet vermoeden, maar de belangrijkste structuur is de cultuurhistorische structuur) In het Groene Dorpenplan is de mw. Bähler Boermalaan ondergebracht in de categorie cultuurhistorisch en landschapsgroen. De bomen worden gekapt aan het einde van de bomenrij waar de mw Bähler Boermalaan aansluit op de nieuw aan te leggen rotonde. Het kappen van de eiken aan het einde van de laan doet geen afbreuk aan deze cultuurhistorische lijn. Het lijnvormige element wordt niet onderbroken, maar wordt slechts iets korter. Hetgeen niet storend is, omdat daar de rotonde is gesitueerd. Cultuurhistorische waarden Aan de eikenstructuur langs mw. Bähler Boermalaan is een cultuurhistorische waarde toe te kennen. De laan was namelijk onderdeel van de directe omgeving die bestaat uit landgoederen met bijbehorende bosjes en lanen. Het kappen van de eiken aan het einde van de laan doet echter geen afbreuk aan deze cultuurhistorische waarde. Het lijnvormige element wordt niet onderbroken, zodat het effect van de inbreuk gering is te noemen. Het lijnvormige element blijft net als nu doorlopen tot waar de weg/rotonde begint. Landschappelijke waarden Aan de eikenstructuur langs mw. Bähler Boermalaan is geen landschappelijke waarde toe te kennen. Natuur- en milieuwaarden Iedere boom heeft een bepaalde waarde voor natuur en milieu. De vier eiken aan de mw. Bähler Boermalaan die gekapt gaan worden hebben echter niet een dusdanige waarde in het kader van Natuuren milieu dat deze als weigeringsgrond van toepassing is. 3
Waarde voor recreatie en leefbaarheid Een boom in een openbaar gebied heeft bijna altijd een bepaalde waarde voor de leefbaarheid en/ of recreatie. De vier eiken die gekapt gaan worden hebben echter niet een dusdanige waarde voor recreatie en leefbaarheid dat deze als weigeringsgrond op deze bomen van toepassing is. Samenvattend wordt gesteld dat de vier eiken waarde hebben voor wat betreft de weigeringgronden. Echter deze waarde is niet zodanig dat de vergunning niet verleend kan worden. Vooral ook gezien het belang dat met de kap wordt gediend. Wel rechtvaardigen de bomen dat een herplantplicht wordt opgelegd van drie lindes op de rotonde die speciaal dienen als herplant voor deze vier eiken. Flora en Fauna Door één van onze medewerkers is de situatie ter plaatse beoordeeld. Vastgesteld is dat er geen nesten aanwezig zijn. De aanwezige holten zijn niet geschikt als verblijfplaats voor beschermde diersoorten, zodat op voorhand geen reden is om aan te nemen dat er sprake is van een ontheffingplicht zoals bedoeld in de Flora en faunawet. De vergunning kan worden verleend onder de voorwaarde dat de regelgeving omtrent flora en fauna wordt gerespecteerd. Voorschriften Aan deze vergunning zijn de volgende voorwaarden verbonden: 1. Wij verplichten u op grond van artikel 4:12f van de Algemene Plaatselijke Verordening gemeente Tynaarlo tot het, binnen een jaar na verlening, herplanten van: rode beuk met een minimale maat van 20-25 cm. De boom dient duurzaam in stand gehouden te worden. Dit houdt ten eerste in dat, ondanks het feit dat de boom de eerste jaren eventueel een stamdoorsnede heeft van kleiner dan 25 cm, het niet is toegestaan zonder vergunning deze nieuw geplante boom te verwijderen. Ten tweede geldt dat; mocht de boom na het planten dood gaan, deze vervangen moet worden door een nieuw exemplaar van dezelfde soort. Voor elk opnieuw geplante boom geldt een duurzame instandhouding van de boom; 2. Er dienen drie lindes op de rotonde te worden geplant. 3. Er dient een plantstrook van bosplantsoen te worden aangelegd met daarin negen solitaire bomen. 4. Aanwijzingen door of vanwege de concernmanager Gemeentewerken gegeven, dienen stipt en onmiddellijk te worden opgevolgd; 5. U bent verplicht de schade, die u eventueel door het gebruik van de vergunning aan werken of eigendommen van de gemeente toebrengt, te vergoeden en voorts de redelijkerwijs nodige maatregelen te treffen ten einde te voorkomen dat de gemeente Tynaarlo, dan wel derden, ten gevolge van het gebruik van de vergunning schade lijden; 6. De geldigheid van deze vergunning vervalt een jaar na dagtekening op grond van artikel 4:12d van de Algemene Plaatselijke Verordening gemeente Tynaarlo. Indien er bijzondere redenen zijn waardoor u geen gebruik heeft kunnen maken van de vergunning kunt u het college verzoeken om verlenging van deze termijn. De herplantplicht vervalt echter niet. 7. In de Flora en faunawet is in de artikelen 9 t/m 12 onder meer aangegeven dat beschermde inheemse diersoorten (met name in het broedseizoen van 15 maart tot 15 juli (art. 5 Vogelrichtlijn) niet opzettelijk mogen worden verontrust. Daarnaast mogen nesten, holen of andere verblijfplaatsen van dieren niet worden beschadigd, vernield, uitgehaald, weggenomen of verstoord. NB Voorwaarden 1, 2 en 3 dienen conform bij de vergunning behorende tekening te worden uitgevoerd. 4
Behoort bij besluit van burgemeester en wethouders van Tynaarlo d.d. 7 januari 2014. Burgemeester en wethouders van Tynaarlo, mr. J.P.J. van Muijen gemeentesecretaris / directeur P. Adema burgemeester 5