Belgisch Internationaal Privaatrecht Bart VOLDERS & Liselot SAMYN Maklu Antwerpen-Apeldoorn
Inhoudstafel Lijst van afkortingen 11 Voorwoord 13 DEEL I. COMMUNAUTAIRE RECHTSBRONNEN 15 A. Internationaal en Europees procesrecht 17 1. Internationale bevoegdheid, erkenning en tenuitvoerlegging 17 Verordening (EG) nr. 1346/2000 van de Raad van 29 mei 2000 betreffende insolventieprocedures. 17 Verordening (EG) nr. 44/2001 van de Raad van 22 december 2000 betreffende de rechterlijke bevoegdheid, de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen in burgerlijke en handelszaken. 36 Verordening (EG) nr. 2201/2003 van de Raad van 27 november 2003 betreffende de bevoegdheid en de erkenning en tenuitvoerlegging van beslissingen in huwelijkszaken en inzake de ouderlijke verantwoordelijkheid, en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 1347/2000. 61 Verordening (EG) nr. 805/2004 van het Europees parlement en de Raad van 21 april 2004 tot invoering van een Europese executoriale titel voor niet-betwiste schuldvorderingen. 90 Verordening (EG) nr. 4/2009 van de Raad van 18 december 2008 betreffende de bevoegdheid, het toepasselijke recht, de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen, en de samenwerking op het gebied van onderhoudsverplichtingen 105 Verordening (EG) nr. 664/2009 van de Raad van 7 juli 2009 tot vaststelling van een procedure voor de onderhandelingen over en de sluiting van overeenkomsten tussen lidstaten en derde landen betreffende de rechterlijke bevoegdheid, de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen in huwelijkszaken, inzake ouderlijke verantwoordelijkheid en inzake onderhoudsverplichtingen, en betreffende het toepasselijke recht op het gebied van onderhoudsverplichtingen. 139 Overeenkomst van 19 oktober 2005 tussen de Europese Gemeenschap en het Koninkrijk Denemarken betreffende de rechterlijke bevoegdheid, de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen in burgerlijke en handelszaken. 147 2. Grensoverschrijdende gerechtelijke samenwerking 154 Verordening (EG) nr. 1206/2001 van de Raad van 28 mei 2001 betreffende de samenwerking tussen de gerechten van de lidstaten op het gebied van bewijsverkrijging in burgerlijke en handelszaken. 154 Verordening (EG) nr. 1393/2007 van het Europees Parlement en de Raad van 13 november 2007 inzake de betekening en de kennisgeving in de lidstaten van gerechtelijke en buitengerechtelijke stukken in burgerlijke of in handelszaken ("de betekening en de kennisgeving van stukken"), en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 1348/2000 van de Raad. 166 Maklu
3. Europees procesrecht 179 Richtlijn 2003/8/EG van de Raad van 27 januari 2003 tot verbetering van de toegang tot de rechter bij grensoverschrijdende geschillen, door middel van gemeenschappelijke minimumvoorschriften betreffende rechtsbijstand bij die geschillen. 179 Verordening (EG) nr. 1896/2006 van het Europees Parlement en de Raad van 12 december 2006 tot invoering van een Europese betalingsbevelprocedure. 190 Verordening (EG) nr. 861/2007 van het Europees Parlement en de Raad van 11 juli 2007 tot vaststelling van een Europese procedure voor geringe vorderingen. 206 4. Arbitrage en buitengerechtelijke geschillenregeling 220 Richtlijn 2008/52/EG van het Europees Parlement en de Raad van 21 mei 2008 betreffende bepaalde aspecten van bemiddeling/mediation in burgerlijke en handelszaken. 220 B. Conflictenrecht 228 Verordening (EG) nr. 864/2007 van het Europees Parlement en de Raad van 11 juli 2007 betreffende het recht dat van toepassing is op niet-contractuele verbintenissen ("Rome II"). 228 Verordening (EG) nr. 593/2008 van het Europees Parlement en de Raad van 17 juni 2008 inzake het recht dat van toepassing is op verbintenissen uit overeenkomst ("Rome I"). 243 Verordening (EG) nr. 4/2009 van de Raad van 18 december 2008 betreffende de bevoegdheid, het toepasselijke recht, de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen, en de samenwerking op het gebied van onderhoudsverplichtingen. 261 Verordening (EG) nr. 664/2009 van de Raad van 7 juli 2009 tot vaststelling van een procedure voor de onderhandelingen over en de sluiting van overeenkomsten tussen lidstaten en derde landen betreffende de rechterlijke bevoegdheid, de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen in huwelijkszaken, inzake ouderlijke verantwoordelijkheid en inzake onderhoudsverplichtingen, en betreffende het toepasselijke recht op het gebied van onderhoudsverplichtingen. 261 Verordening (EG) nr. 662/2009 van het Europees Parlement en de Raad van 13 juli 2009 tot vaststelling van een procedure voor de onderhandelingen over en de sluiting van overeenkomsten tussen lidstaten en derde landen over specifieke aangelegenheden betreffende het recht dat van toepassing is op verbintenissen uit overeenkomst en op niet-contractuele verbintenissen. 262 C. Uniform materieel recht 271 Verordening (EEG) nr. 2137/85 van de Raad van 25 juli 1985 tot instelling van Europese economische samenwerkingsverbanden (EESV). 271 Verordening (EG) nr. 2157/2001 van de Raad van 8 oktober 2001 betreffende het statuut van de Europese vennootschap (SE). 271 Verordening van de Raad (EG) nr. 1435/2003 van 22 juli 2003 betreffende het statuut voor een Europese Coöperatieve Vennootschap (SCE). 271 Verordening (EG) nr. 1082/2006 van het Europees Parlement en de Raad van 5 juli 2006 betreffende een Europese groepering voor territoriale samenwerking (EGTS). 272 6 Maklu
DEEL II. INTERNATIONALE RECHTSBRONNEN 273 A. Internationaal procesrecht en grensoverschrijdende ambtelijke samenwerking 275 1. Internationale bevoegdheid, erkenning en tenuitvoerlegging 275 Overeenkomst van 8 juli 1899 tussen België en Frankrijk betreffende de rechterlijke bevoegdheid, het gezag en de uitvoering van de rechterlijke uitspraken, van de scheidsrechterlijke uitspraken en de rechtsgeldige akten. 275 Overeenkomst van 30 juni 1958 tussen het Koninkrijk België en de Bondsrepubliek Duitsland betreffende de erkenning en wederzijdse tenuitvoerlegging van rechterlijke beslissingen, scheidsrechterlijke uitspraken en authentieke akten in burgerlijke zaken of in handelszaken. 280 Overeenkomst van 29 april 1959 tussen België en Zwitserland betreffende de erkenning en tenuitvoerlegging van rechterlijke beslissingen en van scheidsrechterlijke uitspraken. 286 Overeenkomst van 16 juni 1959 tussen het Koninkrijk België en de Republiek Oostenrijk betreffende de wederzijdse erkenning en tenuitvoerlegging van rechterlijke beslissingen, scheidsrechterlijke uitspraken en authentieke akten in burgerlijke zaken en in handelszaken. 291 Overeenkomst van 6 april 1962 tussen het Koninkrijk België en de Republiek Italië betreffende de erkenning en de tenuitvoerlegging van rechterlijke beslissingen en andere uitvoerbare titels in burgerlijke en handelszaken. 296 Verdrag betreffende de rechtelijke bevoegdheid en de tenuitvoerlegging van beslissingen in burgerlijke en handelszaken, ondertekend te Brussel op 27 september 1968. 301 Europees Verdrag betreffende de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen inzake het gezag over kinderen en betreffende het herstel van het gezag over kinderen, ondertekend te Luxemburg op 20 mei 1980. 333 Overeenkomst van 30 oktober 1979 tussen het Koninkrijk België en de Socialistische Republiek Roemenië nopens de erkenning en tenuitvoerlegging van rechterlijke beslissingen inzake verplichtingen tot onderhoud. 340 Verdrag betreffende de rechterlijke bevoegdheid en de tenuitvoerlegging van beslissingen in burgerlijke en handelszaken, gedaan te Lugano op 16 september 1988. 344 Verdrag inzake bedingen van forumkeuze, gedaan te 's-gravenhage op 30 juni 2005. 377 Verdrag betreffende de rechterlijke bevoegdheid, de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen in burgerlijke en handelszaken, gedaan te Lugano op 30 oktober 2007. 390 Advies van het Hof van Justitie van 7 februari 2006 nr. 1/03 - Advies uitgebracht krachtens artikel 300, lid 6, EG - "Bevoegdheid van Gemeenschap tot sluiting van nieuw verdrag van Lugano betreffende rechterlijke bevoegdheid, erkenning en tenuitvoerlegging van beslissingen in burgerlijke en handelszaken". 415 2. Grensoverschrijdende gerechtelijke samenwerking 427 Verdrag betreffende de burgerlijke rechtsvordering, gedaan te 's-gravenhage op 1 maart 1954. 427 Maklu 7
Overeenkomst tussen de Belgische Regering en de Regering van de Bondsrepubliek Duitsland van 25 april 1959, tot het vergemakkelijken van de rechtsbetrekkingen bij de toepassing van het op 1 maart 1954 te 's-gravenhage gesloten Verdrag betreffende de burgerlijke rechtsvordering. 435 Verdrag inzake de betekening en de kennisgeving in het buitenland van gerechtelijke en buitengerechtelijke stukken in burgerlijke zaken en in handelszaken, gedaan te 's-gravenhage op 15 november 1965. 439 Europese Overeenkomst nopens het verstrekken van inlichtingen over buitenlands recht, gesloten te Londen op 7 juni 1968. 444 Verdrag inzake de verkrijging van bewijs in het buitenland in burgerlijke en in handelszaken, gedaan te 's-gravenhage op 18 maart 1970. 448 Verdrag inzake de burgerrechtelijke aspecten van de ontvoering van kinderen, gedaan te 's-gravenhage op 25 oktober 1980. 457 3. Grensoverschrijdende ambtelijke samenwerking 466 Overeenkomst betreffende de afgifte van bepaalde uittreksels uit akten van de burgerlijke stand bestemd voor het buitenland, ondertekend te Parijs op 27 september 1956. 466 Overeenkomst inzake de kosteloze afgifte en vrijstelling van legalisatie van afschriften en uittreksels van akten van de burgerlijke stand, ondertekend te Luxemburg op 26 september 1957. 466 Overeenkomst inzake internationale uitwisseling van gegevens op het gebied van de burgerlijke stand, ondertekend te Istanbul op 4 september 1958. 466 Overeenkomst tot uitbreiding van de bevoegdheid van de autoriteiten belast met de registratie van de erkenning van onwettige kinderen, ondertekend te Rome op 14 september 1961. 466 Verdrag tot afschaffing van het vereiste van legalisatie van buitenlandse openbare akten (Apostilleverdrag), gedaan te 's-gravenhage op 5 oktober 1961. 467 Overeenkomst inzake het uitwisselen van gegevens met betrekking tot het verkrijgen van nationaliteit, ondertekend te Parijs op 10 september 1964. 469 Overeenkomst inzake de vaststelling van een stelsel van registratie van testamenten, ondertekend te Bazel op 16 mei 1972. 469 Overeenkomst betreffende de afgifte van meertalige uittreksels uit akten van de burgerlijke stand, en Bijlagen, ondertekend te Wenen op 8 september 1976. 473 Overeenkomst betreffende de internationale samenwerking op het gebied van administratieve bijstand aan vluchtelingen, ondertekend te Bazel op 3 september 1985. 473 Aanvullend Protocol bij de Overeenkomst inzake de internationale uitwisseling van gegevens op het gebied van de burgerlijke stand, ondertekend te Istanbul op 4 september 1958, en Bijlage, ondertekend te Patras op 6 september 1989. 473 4. Arbitrage en buitengerechtelijke geschillenregeling 474 Protocol betreffende de geldigheid van arbitragebepalingen in de handelscontracten, ondertekend te Genève op 24 september 1923. 474 8 Maklu
Internationale Overeenkomst betreffende de erkenning en de uitvoering van vreemde scheidsrechterlijke uitspraken, ondertekend te Genève op 26 september 1927. 474 Verdrag over de erkenning en tenuitvoerlegging van buitenlandse scheidsrechtelijke uitspraken, gedaan te New York op 10 juni 1958. 474 Europees Verdrag inzake de internationale handelsarbitrage, opgemaakt te Genève op 21 april 1961. 479 Overeenkomst betreffende de toepassing van het Europees Verdrag inzake de internationale handelsarbitrage, ondertekend te Parijs op 17 december 1962. 486 B. Conflictenrecht 489 Internationaal verdrag tot regeling van de voogdij van minderjarigen, ondertekend te 's-gravenhage op 12 juni 1902. 489 Verdrag nopens zekere vragen betreffende de wetsconflicten inzake nationaliteit, ondertekend te 's-gravenhage op 12 april 1930. 491 Verdrag tot regeling van zekere wetsconflicten ten aanzien van wisselbrieven en orderbriefjes, gedaan te Genève op 7 juni 1930. 495 Verdrag tot regeling van zekere wetsconflicten ten aanzien van cheques en protocol van het verdrag, gedaan te Genève op 19 maart 1931. 497 Verdrag nopens de wet welke op onderhoudsverplichtingen jegens kinderen toepasselijk is, gedaan te 's-gravenhage op 24 oktober 1956. 499 Verdrag betreffende de wetsconflicten inzake de vorm van uiterste wilsbeschikkingen, gedaan te 's-gravenhage op 5 oktober 1961. 501 Verdrag inzake de wet welke van toepassing is op verkeersongevallen op de weg, gedaan te 's-gravenhage op 4 mei 1971. 504 Verdrag inzake het recht dat van toepassing is op verbintenissen uit overeenkomst, ondertekend te Rome op 19 juni 1980. 508 C. Uniform materieel recht 526 Verdrag houdende eenvormige wet nopens de vorm van een internationaal testament, gedaan te Washington op 26 oktober 1973. 526 Verdrag inzake de verjaring bij internationale koop van roerende zaken, gedaan te New York op 14 juni 1974. 532 Verdrag der Verenigde Naties inzake internationale koopovereenkomsten betreffende roerende zaken, gesloten te Wenen op 11 april 1980. 542 DEEL III. NATIONALE RECHTSBRONNEN 573 A. Wetboek internationaal privaatrecht 575 Wet van 16 juli 2004 houdende het Wetboek van internationaal privaatrecht. 575 B. Gerechtelijk Wetboek (selectie) 619 Betekening, kennisgeving en termijnen (artt. 32-57 Ger.W.). 619 Grensoverschrijdende geschillen bedoeld in richtlijn 2003/8/EG (artt. 508/24-699ter Ger.W.). 629 Maklu 9
Instelling van de vordering (artt. 700-706 Ger.W.). 630 Bewijs (selectie artt. 870-963 Ger.W). 632 Inleiding en behandeling van de vordering op eenzijdig verzoekschrift (artt. 1025-1034 Ger.W.). 634 Het verzoekschrift op tegenspraak (artt. 1034bis - 1034 sexies Ger.W.). 636 Summiere rechtspleging om betaling te bevelen (artt. 1338-1344 Ger.W.). 637 Arbitrage (artt. 1676-1723 Ger.W.). 639 C. Burgerlijk Wetboek (selectie) 654 Bewijs van de verbintenissen en bewijs van de betaling (artt. 1315-1316 B.W.). 654 D. Bijzondere wetgeving (selectie) 655 Wet van 27 juli 1961 betreffende eenzijdige beëindiging van de voor onbepaalde tijd verleende concessies van alleenverkoop. 655 Wet van 12 juni 1991 op het consumentenkrediet. 657 Wet van 13 april 1995 betreffende de handelsagentuurovereenkomst. 660 Wet van 5 maart 2002 tot omzetting van de richtlijn 96/71/EG van het Europees Parlement en de Raad van 16 december 1996 betreffende de terbeschikkingstelling van werknemers met het oog op het verrichten van diensten, en tot invoering van een vereenvoudigd stelsel betreffende het bijhouden van sociale documenten door ondernemingen die in België werknemers ter beschikking stellen. 661 Wet van 24 april 2003 tot hervorming van de adoptie. 665 Wet van 19 december 2005 betreffende de precontractuele informatie bij commerciële samenwerkingsovereenkomsten. 690 Wet van 10 mei 2007 tot tenuitvoerlegging van Verordening (EG) nr. 2201/2003 van de Raad van 27 november 2003 betreffende de bevoegdheid en de erkenning en tenuitvoerlegging van beslissingen in huwelijkszaken en inzake de ouderlijke verantwoordelijkheid, en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 1347/2000, van het Europees Verdrag van Luxemburg van 20 mei 1980 betreffende de erkenning en de tenuitvoerlegging van beslissingen inzake het gezag over kinderen en betreffende het herstel van het gezag over kinderen, en van het Verdrag van 's-gravenhage van 25 oktober 1980 betreffende de burgerrechtelijke aspecten van internationale ontvoering van kinderen. 691 E. Ministeriële omzendbrieven 697 Circulaire betreffende de aspecten van de wet van 16 juli 2004 houdende het Wetboek van internationaal privaatrecht die betrekking hebben op het personeelstatuut. 697 Chronologische lijst 723 Algemene bibliografie 729 10 Maklu