Nieuwe Vlaamse Geluidsnormen Technische aspecten van geluid en geluidsmeting volgens het nieuw decreet 1
Inhoud Deel 1: Begrippen Deel 2: Toelating vergunning Deel 3: controle en sancties Einde uiteenzetting + vragen Deel 4: achtergrondinformatie Meten, begrenzen, veiligheid, apparatuur 2
Kenmerken KB 24/02/1977 wordt geïntegreerd in het Vlarem Criteria dansgelegenheden en dansvloer >100m² vallen weg -> het geluidsniveau bepaalt de norm Emissienorm gebaseerd op gehoorschade ( lager dan 75 db = OK, hoger dan 75 db = kans op gehoorschade) Geen rekening met de achtergrondwaarden, deze werden opgenomen in de Vlarem. Ruimte voor dynamisch te spelen( vandaar laeq 15 min) en is van toepassing op alle elektronisch versterkte muziek 3 categorieën, afhankelijk van het emissieniveau ( brongeluid) 3
Deel 1 Begrippen Ter verduidelijking van de regelgeving 4
Begrippen geluid Geluid = een kleine verandering in de luchtdruk, die zich door de lucht voortplant. Denk aan de rimpels op een vijver. Normale eenheid van geluidsdruk = pascal Te moeilijk om mee te werken => gevolg -> DB schaal 5
Geluidsdrukniveau -> decibel Menselijk gehoor 0 db tot 130 db( bij 1000 HZ) Logaritmisch karakter + 3 db: geluidsenergie maal twee + 10 db: geluidsenergie maal tien + 20 db: geluidsenergie maal honderd + 30 db : geluidsenergie maal duizend 6
Frequentieweging Frequentie = een aantal trillingen per seconde, eenheid Hz => 1000HZ = 1000 trillingen / sec Er dient gewerkt te worden met een A-weging Bootst het menselijk gehoor na, 7
Laeq, T = veel gebruikte geluidsparameter Kan je beschouwen als een soort gemiddelde Equivalent A-weighted-level 8
LAS Max De maximum waarde van het A-gewogen geluidsniveau gemeten met slow Slow = trage tijdsweging La 95 beschrijft de stilste momenten -> achtergrondwaarden cat 1 La 10 beschrijft de lawaaierigste momenten bij de meting Afname in verdubbeling van afstand 6 db bij een puntbron 3 db bij een lijnbron ( autostrade) Snelheid geluid 343 meter/seconden 9
10
Bronvermogens Emissienormen = bron geluid Imissienormen = ontvangen geluid ( omgevingsgeluid) Zie Vlarem normen 11
Deel 2 Toelating en vergunningen 12
Onderverdeling in categoriën Basisprincipe 3 categoriëen Zowel voor tijdelijke activiteiten als voor vaste inrichtingen Cat 1 = De toogfilosoof Cat 2 = De Danser Cat 3 = De concertganger ( minst lawaai, luider, het luidst) Geen rekening met achtergrondwaarden -> afzonderlijk geregeld in Vlarem Decreet geschreven ter bescherming van het publiek -Normen gelden niet voor private doeleinden. Achtergrondwaarden zijn hier wel van toepassing, Afwijking aanvragen bij CBS!!! ( VB communie -> tuinfeest ->lawaai bij de buren) Privaat = niet toegankelijk voor het publiek 13
Basis principe tijdelijk evenement permanent Cat 1 Cat 2 Cat 3 12/ jaar Cat 1-85 laeq Cat 2-95 laeq Vlarem Klasse 3 Cat 3-100laeq Vlarem Klasse 2 ingedeeld ingedeeld Cat 2 Cat 3 Afwijking 12/jaar Afwijking 12/ jaar 3 uur regel/ onbeperkt 14
Hamvraag :Hoe dikwijls wordt een activiteit met muziek georganiseerd op dezelfde plaats? = tijdelijk, minder dan 12 keer per jaar Stiller dan 85 db(a) Laeq, 15 min ( niets doen) Luider dan 85 db(a) Laeq, 15 min toestemming vragen bij CBS = meer dan 12 keer per jaar Vaste inrichtingen Stiller dan 85 db(a) Laeq, 15 min ( niets doen) Luider dan 85 db(a) Laeq,15 min maar stiller dan 95 db(a) Laeq,15 min ( melding klasse 3) Luider dan 95 db(a) Laeq,15 min maar stiller dan 100 db(a) Laeq,60 min ( milieuvergunning klasse 2) 15
Categorie nooit Maximumvolume luider dan 85 db(a)laeq, 15 min 11: Zie begrippen Toetsingsnorm 92 db(a) max Van toepassing in een fitnesszaal, winkel, restaurant, praatcafé, school, werkomgeving Milieucel -> NP openbare plaats 16
Praatcafé ( niet ingedeelde inrichting) Stiller dan 85 db(a) Laeq,15 min Je hoeft niets aan te vragen of te doen, Geen verplichting om te meten Begrenzer op installatie is toegestaan Wil je toch een aantal keer per jaar luider gaan? Volg procedure onder soms ( pictogram danser) 17
categorie 2 >85 db(a)laeq,15min en 95 db(a) laeq, 15 min Toetsingsnorm 102 db(a) max Vlarem klasse 3 De danser Jeugdhuis, fuif zaal, dans( café), muziekclub, discotheek Noot : sectorale voorwaarden => Exploitatie is verboden van 03.00 tot 07.00 behalve op zon- en feestdagen Art 5.32.2.2 vlarem II ( ingedeelde inrichting geldig voor vlarem Milieucel klasse NP 3 en klasse 2) 18
regel bij ingedeelde inrichting jeugdhuis enz vlarem meldingsplicht klasse 3 Zaal in Gemeentelijk beheer -> melding bij de gemeente => Luider dan 85 db(a) Laeq, 15 min maar stiller dan 95 db(a) Laeq, 15 min - Melding CBS om ingedeelde inrichting klasse 3 te worden - Neem bijkomende maatregelen ( zie dia 21) - Normen inzake het Achtergrondgeluid Vlarem II van toepassing 19
feestje organiseren fuif stiller dan 95 db(a) Laeq, 15 min Voor activiteiten die langer dan 3 uur duren en/of na middernacht plaats vinden, Occasioneel, minder dan 12 keer per jaar ( aanvraag van 23.00 uur tot 01.00 uur zijn 2 dagen) Je vraagt per activiteit een toestemming aan het CBS, met daarbij de gewenste maximumnorm. ( Imissienorm vervalt) Het college van burgemeester en schepenen kan nog bijzondere voorwaarden opleggen (o.a sluitingsuur, bijkomende normen om de buurt niet te hinderen, enz ) CBS voorwaarden goed beschrijven in besluit de 3 uur regel - Je vraagt toestemming aan CBS met daarbij de gewenste maximumnorm - Je kunt een aanvraag groeperen voor verschillende activiteiten Je neemt bijkomende maatregelen ( zie * vorige dia) Imissienorm vlarem II wel van toepassing Max 3 uur / dag tussen 12 uur en 24 uur Mag onbeperkt aangevraagd worden, kan ingepland worden op jaarbasis - agenda CBS kan emissieniveau en einduur beperken Indien je activiteiten ( vb life optreden ) organiseert die vallen onder cat 3 neem je flankerende maatregelen zie verder dia 23 20
Flankerende maatregelen lager dan 95 db(a) Je meet gedurende de hele activiteit het geluidsvolume Het gemeten volume is zichtbaar voor de personen die het volume bedient Begrenzen niet verplicht ( Muziek + publiek ) -> mulitibandcompressor Het geluidsniveau is tijdens de muziekactiviteit continu zichtbaar 21
categorie 3 95 db(a) Laeq,15 min en 100 db(a) Laeq, 60 min De Festivalganger Geen positieve afwijking mogelijk Toetsingsnorm 102 db(a) als Laeq, 15 min Vlarem klasse 2 22
( Luider dan 95 db(a) Laeq, 15 min maar stiller dan 100 db(a) Laeq,60 min ) ( concerten) Aanvraag CBS Bijkomende maatregelen nemen CBS kan bijzondere voorwaarden opleggen 23
Flankerende maatregelen Geluidsvolume meten en registreren Bijhouden registratiegegevens Gemeten volume is zichtbaar voor de persoon die de volume bedient Gratis oordopjes ter beschikking bij een vaste inrichting (vb concertzaal - ) bijkomend geluidsplan opmaken Milieuvergunningaanvraag klasse 2 Gemeentelijk beheer - > vergunning indienen bij deputatie 24
Maatregelen die o.a.kunnen genomen worden door het CBS Opleggen bijzondere voorwaarden o.a max geluidsniveau uit akoestisch onderzoek als een korte Laeq. Strengere geluidsnorm Volledig akoestisch onderzoek ( voor bestaande inrichtingen) Geluidsplan opstellen Registratiesysteem doorsturen data in real time. Einduur opleggen ( niet ingedeelde inrichting) Extra voorwaarden bij basgevoelige evenementen : Lcmax? ( evenementen in open lucht ) Strengere normen ter bescherming van de buurt Enz... 25
conclusie Grootte van evenement of zaal speelt geen rol alles hangt af van het geluidsvolume dat je wil produceren. Je moet steeds de geldende omgevingsnormen respecteren. Het is aan de organisator om een toelating te vragen bij het CBS De lokale overheid heeft het laatste woord!!! meer info: neem de handleiding nieuwe geluidsnormen voor muziekactiviteiten door ( zie link) of neem contact op met de milieudienst van uw gemeente. 26
PAUZE Eventjes laten bezinken 27
Deel 3 Controle en sancties 28
Burenhinder - Imissienormen Cat 1 Niet ingedeeld LA95 1 niet hoger is dan 5 decibel boven het achtergrondgeluidsniveau, indien dit lager is dan 30 db(a); 2 niet hoger is dan 35 db(a) indien het achtergrondgeluidsniveau ligt tussen de 30 en 35 db(a); 3 niet hoger is dan het achtergrondgeluidsniveau indien dit hoger is dan 35 db(a). Dit geluidsniveau wordt gemeten in het lokaal of gebouw, met gesloten deuren en vensters. Niet verwarren met begrip nachtlawaai!! -> Geen metingen nodig door reguliere politiediensten Cat 2 en cat 3 Zie schema Vlarem specifiek geluid Tip : isoleer uw gebouw Filter de vervelende basgeluiden weg 63 Hz 65 Hz, dit voorkomt trilling bij buren Volledige regelgeving vlarem ( hoofdstuk 4.5, 5.32, en 6.7 ) 29
sanctionering Politieambtenaren kunnen pv opstellen naar aanleiding van nachtlawaai of burenhinder en milieumisdrijven ( ook de Gas procedure toepassen) 3 Gas pv -> dagvaarding parket Bestuurlijke handhaving Bevoegdheid toezichthouders Strafrechtelijke handhaving pv naar de procureur Procureur kiest om zelf te behandelen Sepot, minnelijke schikking, dagvaarding Of kan het pv doorsturen naar gewest voor bestuurlijke sanctie ( AMMC) ( geldboete, verbeurdverklaring, bestuurlijke transactie) Decreet van 5 april 1995 houdende algemene bepalingen inzake milieubeleid Wetgeving DABM Titel XVI Toezicht, handhaving en veiligheidsmaatregelen ( www.emis.vito.be Milieucel ) NP 30
sanctionering Er verandert niets ten opzichte van vandaag Toezichthouders kunnen metingen doen en verbaliseren Bestuurlijke maatregelen - bestuurlijke handhaving ( preventieve bestuurlijke maatregelen doel beëindiging van het misdrijf) schuldvraag niet van toepassing ) Bestuursdwang - bestuurlijke geldboete ( bestraffing) AMMC NIEUW Exclusief -> 50.000 euro max. ( milieu inbreuken) Alternatief -> 250.000 euro max. ( milieu misdrijven) Sluitingsbevoegdheden van de burgemeester ( art 67 gem decreet / art 134quater nieuwe gemeentewet ( max 3 maanden) -> overlast café s vb Gentse Milieucel Feesten NP Klein Turkije 31
Aansprakelijkheid - zaakvoerder / organisator / uitbater Natuurlijke persoon, rechtspersoon In hoofde van Natuurlijke persoon of rechtspersoon Te allen tijde medeverantwoordelijk voor veiligheid publiek ter voorkoming van overlast -geluidstechnieker - DJ Zal steeds in de prijzen delen, heeft de controle over de knoppen - Muziekgroep Feitenkwestie Burgerrechtelijk aansprakelijk Burenhinder art 544 bwb) ( procedure vrederechter art 1382 en art 1383 bwb, Opsomming belangrijkste Strafbare Feiten - Overschrijden geluidsnorm - Overschrijden achtergrondwaarden = Milieumisdrijf Niet beschikken over de juiste vergunning Stroomgroep > 100 kw Art 22 milieuzorgplicht = Milieumisdrijf Geen afwijking vragen aan CBS Sluitingsuur niet respecteren = Milieumisdrijf Niet ter beschikkingstellen van oordopjes = Milieu- inbreuk Geluidsniveau Niet continu zichtbaar = Milieu- inbreuk Clausule inschrijven in uw contract!!!! Organisator Geluidstechnicus Voorbeeld beschikbaar in de folder 32
Arrest dd 25 september 2012 te Gent 1 ste aanleg De uitbaters van een restaurant met daarboven een (feest) zaaltje werden veroordeeld tot een boete van 3.000 euro, de bvba ( rechtspersoon) tot 9.000 euro. Het koppel( natuurlijke personen) moet 75.000 euro aan winsten (waarvan 70.000 met uitstel) uit de feestzaal, die er wettelijk gezien geen was, terugbetalen. ( vermogensontneming) Aan de buurtbewoner die de kat de bel aanbond, moet het koppel 1.000 euro schadevergoeding betalen. Een exploitatieverbod werd niet uitgesproken. 33
Aanvragen / info bij uw lokale milieudienst Mevr. Vanhollebeke Rita, Bloemendaelestraat 112 Dhr, Keirsebilck Patrick, Oost Campus, Siemenslaan 1 Mevr. Dobbelaere Hilde, Snellegemsestraat 1 34
Sensibilisatie Deze app. is een handig decibelmeter en schat het risico op gehoorschade in. ( is slechts een indicatie, geen juridische waarde) 35
Onze gegevens: Milieucel Pz Het Houtsche Adres Bargelaan 12 8730 Beernem Tel 050.25.26.43 E-mail milieudienst@hethoutsche.be Toezichthouders Denoo Daniel Neirynck Pascal ( presentatie) website : www.hethoutsche.be 36
Bronvermelding Met dank aan : LNE, PCM Gent, milieudienst Stad Brugge interessante bronnen. www.lne.be/geluidsnormen Geluidsnormen voor muziekactiviteiten Technische handleiding www.emis.vito.be ( milieuwetgeving,) www.vhrm.be ( milieuhandhaving) www.lne.be/themas/handhaving/afdelingmilieuhandhaving-milieuschade-en-crisisbeheer 37
Vragen? 38
Ik dank u voor uw aandacht 39
Deel 4 : achtergrondinfo- Technische bepalingen - 40
Hoe het geluid meten Meten: Meting moet beginnen vanaf het moment dat de muziekactiviteit toegankelijk is voor het publiek, inclusief achtergrondmuziek en soundcheck. Best is om te meten met een glijdend gemiddelde over 15 min ( cat 2) of 60 min ( cat 3) Meetappatatuur exploitant moet minstens klasse 2 zijn ( handhaving moet klasse 1 zijn) 41
meten Geluidsmeter klasse 2 volgens IEC 61672 Electroacoutics sound level meters : Definieert de nauwkeurigheid ( A- weging, frequentie-respons, amplitude nauwkeurigheid, respons op korte piekgeluiden Definieert de grootheden LA slow, Laeq Gestaafd door een conformiteitsverklaring van de fabrikant 42
meten Positie van de microfoon Stevige montage van de geluidsmeter op een statief Afneembare microfoon met verlengkabel laat toe de microfoon aan het plafond van de zaal te hangen Opletten voor elementen die de microfoon afschermen 43
meten Bediening Eenvoudig groot, goed afleesbaar display, dit voldoet meteen aan de verplichting om het geluidsniveau voor de verantwoordelijke constant weer te geven Eenvoudige bediening en goede handleiding Interface met computer voor registratie en rapportage 44
Meetplaats 45
Meetplaats Tenzij anders bepaald in de milieuvergunning/melding, voldoet de meetplaats aan de volgende voorwaarden: Hoogte tussen 1.5 en 3 meter boven de vloer Ten minste 0.5 meter van de plafond en de wanden ( reflectie) Ter hoogte van de mengtafel, voor zover de mengtafel zich tussen het publiek en centraal tussen de belangrijkste luidsprekers bevindt: Zo niet, dan bevindt de meetplaats zich tussen het publiek en centraal tussen de belangrijkste luidsprekers Toegankelijk voor de toezichthoudende overheid 46
Begrenzen 47
Begrenzen Begrenzer op signaal van de meetmicrofoon NIET op versterker want dan wordt enkel de muziek in beschouwing genomen Geluid van publiek zit in de norm Enkel voor categorie 2 en 3 Categorie 1 kan gewoon begrenzen Nadeel laat dynamisch spelen minder toe Kan opgevangen worden met een multiband compressor 48
apparatuur Nieuwe toestellen met geavanceerde eigenschappen Dynamische verzwakking van het geluid bij overschrijding Geavanceerde correctiemechanismen waarbij zowel muziekgeluid als zaalgeluid afzonderlijk kunnen beoordeeld worden Logging van incidenten en sabotage ( stroom onderbroken, microfoon afgeschermd, externe geluidsbron) Opslag van data naar een beveiligde centrale server Controle en aanpassing van de geluidslimieten op een afstand Begrenzing op niveau van de frequentiebanden zodat de limiter kan inspelen op de akoestische eigenschappen van de muren van de aanpalende panden ( basgeluiden zie verder) 49
Veiligheidsvoorschriften ingedeelde inrichtingen 50
Veiligheid 5.32.2.4 vlarem II Alle inrichtingen Categorie 2 en 3 : veiligheidsvoorschriften van Vlarem II zijn van toepassing: ( ook van toepassing bij afwijking toegekend door het CBS vb KLJ fuiven) Geen licht brandbare materialen in wand- en plafondbedekking Poreuze materialen moeten zelfdovend zijn Regelmatige keuring van elektrische installaties Verlichtingsinstallatie gevoed door 2 van elkaar onafhankelijke stroombronnen Toe- en uitgangswegen moeten uitgeven op de openbare weg Alle deuren gaan naar buiten open Gangen, deuren en trapkooien van toe- en uitgangswegen zijn min. 2 meter hoog 51
veiligheid Alle inrichtingen Categorie 2 en 3 : veiligheidsvoorschriften van Vlarem II zijn van toepassing: De breedte van deze gangen, deuren en trappen staat in verhouding tot het aantal plaatsen, waarvoor ze dienstig zijn, min 80 cm en moet tenminste gelijk zijn, in centimeters, aan dit aantal vermenigvuldigd met 1.25 voor de trappen die naar de uitgangen afdalen, en aan dit aantal vermenigvuldigd met 2 voor de trappen die naar de uitgangen opstijgen De toeschouwers moeten alle uitgangen kunnen gebruiken 52
veiligheid Alle inrichtingen Categorie 2 en 3 : veiligheidsvoorschriften van Vlarem II zijn van toepassing: Elke uitgang of nooduitgang moet aangegeven zijn door reglementaire pictogrammen. Deze pictogrammen moeten vanuit alle hoeken van de danszaal goed zichtbaar zijn. De pictogrammen moeten verlicht worden door de normale verlichting en door de veiligheidsverlichting De deuren en vluchtruimten die niet op een uitgang uitgeven moeten een goed leesbaar opschrift GEEN NOODUITGANG, of een gelijkwaardig pictogram, dragen. 53
veiligheid Alle inrichtingen Categorie 2 en 3 : veiligheidsvoorschriften van Vlarem II zijn van toepassing: De verwarming van het lokaal mag niet geschieden met toestellen die een vlam of gloeiend oppervlak vertonen Leidingen met brandbare gassen en ontvlambare vloeistoffen zijn in het danslokaal of in de muren, zoldering en vloer ervan verboden. Het opslaan van brandbare, ontvlambare of ontplofbare stoffen in het danslokaal is verboden. Voldoende blustoestellen, makkelijk bereikbaar en gekeurd. Minstens één gemakkelijk te bereiken telefoontoestel 54