Neustussenschotoperatie
Uw KNO-arts heeft bij u een afwijking aan het neustussenschot (neusseptum) vastgesteld en u geadviseerd een neustussenschotoperatie te ondergaan. Deze folder heeft tot doel u informatie te geven over deze operatie. De bouw van de neus Het inwendige van de neus heeft min of meer een piramidevorm welke doormidden wordt gedeeld door het neustussenschot. Dit tussenschot bestaat voor een groot deel uit kraakbeen, het achterste deel is van been. Aan de zijwand van de piramide bevinden zich de neusschelpen. Direct naast de neus bevinden zich de kaakholtes (neusbijholten). De gehele neus en de neusbijholten zijn bekleed met neusslijmvlies dat slijmklieren en trilhaartjes bevat. De functies van de neus Reuk: Het reukzintuig bevindt zich in de bovenste helft van de neus. Het is, samen met het proeven van zoet, zout en bitter via de tong, het orgaan waarmee de smaak vastgesteld wordt. Airco: De neus is ook belangrijk voor de ademhaling. In de neus wordt de ingeademde lucht verwarmd, bevochtigd en gereinigd. Zo worden meer dan 95% van de deeltjes die onze lucht verontreinigen door de neus weggefilterd en onschadelijk gemaakt. Tranen: Via de neus vindt de afvoer van tranen plaats. Klankkast: De neus heeft een functie bij de stemvorming (klankkast). Vorm: Tenslotte is de vorm van de neus in grote mate bepalend voor het uiterlijk. 1
Storingen in de functie van de neus De neusfunctie kan op veel manieren worden verstoord. Bekende voorbeelden zijn verkoudheid en allergie (overgevoeligheid). Stoornissen in de functie van de neus kunnen vaak verergerd worden door een afwijkende vorm van het inwendige van de neus bijvoorbeeld door een scheef neustussenschot en/of vergroting van de neusschelpen. Het meest voorkomend is de scheefstand van het neustussenschot. Deze afwijkende vorm van het neustussenschot komt zeer vaak voor en kan aanleiding geven tot klachten, zoals bijvoorbeeld een gevoel van verstopping, een gestoorde ademhaling en/of hoofdpijn. Ook veel voorkomend zijn vergrotingen van de neusschelpen. Deze kunnen daardoor de neusademhaling verslechteren. Dit is een verklaring voor het feit dat het rechtzetten van het neustussenschot (de zgn. septumcorrectie), al dan niet gecombineerd met een neusschelpverkleining, een operatie is die veel voorkomt. De operatie De operatie vindt plaats onder narcose en veelal in dagverpleging (ontslag dezelfde dag) of via een kortdurende opname (één à twee nachten). De neus wordt geopereerd via het inwendige van de neus; er zijn dus geen zichtbare littekens te verwachten. Bij de operatie worden het kraakbeen en het bot van het neustussenschot vrijgelegd via een klein sneetje binnenin en voorin de neus. Hierna wordt het tussenschot rechtgezet, dat wil zeggen uitstekende stukken worden verwijderd, kromme delen worden rechtgemaakt, etcetera. Het neustussenschot wordt daarna op zijn plaats gehouden door inwendige siliconen spalkjes en/of door sponstampons zodat slijmvlies, kraakbeen en bot weer aan elkaar kunnen groeien. In enkele gevallen worden aan de buitenzijde van de neus ook nog enige pleisters aangebracht ter ondersteuning. 2
Na de operatie Na de operatie zal de neus verstopt zijn totdat de spalkjes/tampons verwijderd worden na één tot drie dagen. Gedurende de eerste weken daarna is de neus vaak nog verstopt en zijn er niesbuien. Ook kan nog korstvorming optreden en is de neus gevoelig bij aanraken! Leefregels: Na de operatie krijgt u een folder Leefregels neusoperatie mee, waarin beschreven staat wat u na de operatie kunt verwachten en wat u moet doen om de neus open en schoon te houden. Snuiten: Het is verstandig om de eerste week na de operatie de neus zo weinig mogelijk te snuiten. Beter is het om de neus op te halen. Peuter vooral niet in de neus; de hechtingen kunnen dan losraken! Spoelen: Na het verwijderen van spalkjes en/of tampons is het goed om de neus schoon te spoelen met een keukenzoutoplossing (zelf te maken door een afgestreken theelepeltje keukenzout op te lossen in een bierglas (twee deciliter) met lauw water dat heeft gekookt). Douchen is toegestaan. Pijnbestrijding: Na deze operatie zijn er vaak lichte pijnklachten. Zowel de pijn als de niesbuien kunnen worden bestreden met pijnstillers zoals Paracetamol (volwassenen: tot vier maal daags twee tabletten van 500 mg) of, indien dit onvoldoende helpt, Brufen tabletten of zetpillen. Sporten: Er mag gedurende vier weken geen druk op de neus uitgeoefend worden, dus oppassen bij contactsporten! 3
Is er een kans op complicaties? In de neus en omgeving (zoals de snijtanden) kan tijdelijk een dof gevoel optreden omdat kleine zenuwen zijn uitgeschakeld. Dit verdwijnt vanzelf; het normale gevoel komt binnen enkele weken tot maanden terug. In de praktijk zijn complicaties bij een neusoperatie zeer zeldzaam, echter bij iedere operatie, ook een neusoperatie, is er sprake van enig risico. Er kan bijvoorbeeld een infectie optreden of een onverwachte nabloeding. Ook kan een bloeduitstorting binnen het operatiegebied optreden wat merkbaar is door volledige neusblokkade, abnormale pijn en soms temperatuurverhoging. Dergelijke complicaties zijn echter goed behandelbaar mits tijdig aangegeven! Bij abnormale pijn of temperatuurverhoging boven 38.5 C dient u dan ook contact op te nemen met uw kno-arts of huisarts. Heeft u nog vragen? Het is niet mogelijk om in deze voorlichtingsfolder de details voor elke situatie te beschrijven. Het kan zijn dat u ondanks de uitleg van uw arts nog vragen heeft of dat u meer informatie wilt. Aarzel dan niet contact op te nemen met uw kno-arts en om nadere uitleg te vragen. U kunt van maandag t/m vrijdag bellen met de polikliniek KNO. Telefoon: (0223) 69 63 50. 134781-PK327-10/10 Deze folder is een uitgave van het Gemini Ziekenhuis 4