BELEIDSREGELS CAMPERBELEID

BELEIDSREGELS CAMPERBELEID Lelystad, 10 januari 2019

2

Inhoud 1. Aanleiding voor de herziening en aanpak 2. Samenvatting 3. Huidige situatie, het aanbod 4. Wat is de uitbreidingsbehoefte, de vraag 5. De randvoorwaarden t.b.v. camperaars 6. Potentiele locaties en voorwaarden 7. De beleidsregels; minimale voorwaarden voor alle initiatieven 3

4

Aanleiding voor de herziening en aanpak Het camperbeleid van de gemeente Lelystad dateert van 2009 en is aan herziening toe. Het college heeft in 2009 een besluit genomen over zogenaamde Geautoriseerde Overnachtingsplaatsen (GOP ) voor Kampeerauto s, waarbij ontheffing is verleend van het overnachtingsverbod (art. 5.9.1 APV 2000) ten behoeve van vier kampeerautoplaatsen op het parkeerterrein nabij het strand de Houtrib. Er zijn geen voorzieningen aangelegd en er hoeft geen stageld te worden betaald. De raad heeft in 2012 in een motie gevraagd om een voorstel voor een definitieve oplossing voor kampeerauto s. Sindsdien is een aantal opties onderzocht, maar ook weer afgeblazen omdat die om praktische of juridische redenen niet konden worden gerealiseerd. In het UVP Vrijetijdseconomie Lelystad (2016) kondigt het college aan, om de mogelijkheden voor (door)ontwikkeling van camperplaatsen te onderzoeken. Met betrokken afdelingen, ondernemers in de gemeente, belangenverenigingen en camperaars zelf zijn gesprekken gevoerd ten einde te komen tot een beleidsvoorstel dat breed draagvlak heeft bij de groep belanghebbenden. Het resultaat van het onderzoek vindt u hieronder. 5

6

Samenvatting 2 Het onderzoek gaat in op de mogelijke uitbreiding van het aantal aangewezen plaatsen. Uitgangspunt is dat: Onderzocht moet worden in welke mate het aantal plekken bij het parkeerterrein aan het Houtribstrand kan uitbreiden. Vraag en aanbod spelen hierbij een rol, alsmede de parkeerdruk op het parkeerterrein; Het niet tot de taken van de gemeente behoort om kampeerplaatsen te exploiteren en er voor de bestaande voorziening een exploitant wordt gezocht; Ondernemers kunnen worden gefaciliteerd in het uitbreiden van camperplekken in de openbare ruimte; Er randvoorwaarden worden vastgesteld waaraan camperplekken in de openbare ruimte moeten voldoen; Overlast moet worden voorkomen; De eigenaar van de grond (privaatrechtelijk) toestemming moet geven voor het exploiteren van een camperplek; De noodzaak tot handhavend optreden bij illegale ingebruikname van openbare ruimte moet worden voorkomen. Dit kan bijvoorbeeld door de fysieke inrichting aan te passen. 7

8

Huidige situatie, het aanbod 3 A. Bestaande camperplaatsen Parkeerterrein Houtribstrand Er zijn vier parkeerplaatsen aan het eind van dit parkeerterrein, die op basis van het collegebesluit van 2009 zijn gerealiseerd en waar campers gratis kunnen staan. De toezichthouders van BOR en de Stadswinkel constateren dat er op zomerdagen veel meer campers staan buiten de aangewezen vier plekken. Dit kan oplopen tot 40 a 60 stuks, die gemiddeld anderhalf a twee parkeerplekken in gebruik nemen om te camperen. Er zijn geen verkeerstellingen gedaan. Op deze locatie zijn geen voorzieningen behalve vuilnisbakken. Er is geen dagelijks toezicht. De toezichthouders van de gemeente signaleren dat dit allerlei vormen van overlast met zich mee brengt. Containers worden geleegd in het naastgelegen slootje, afvalbakken zijn overvol, er wordt illegaal gebruikt gemaakt van de voorzieningen in de jachthaven en bij mooi weer loopt de parkeerdruk loopt op, aldus de gemeentelijke toezichthouders. Er wordt niet gehandhaafd. De reden daarvoor is dat handhavers zeggen overdag niet te kunnen zien of er gekampeerd of alleen maar geparkeerd wordt op de plek 2. Bovendien wordt er alleen overdag gecontroleerd. Om dit op te lossen zouden er ook na 17.00 uur mensen van Stadstoezicht moeten worden ingeroosterd voor controle van het overnachtingsverbod. 1 Een GOP is een overnachtingsplaats voor campers in de openbare ruimte. Hier mag worden overnacht omdat daarvoor ontheffing van het overnachtingsverbod uit de APV is gegeven 2 Het NKC plaatst hier een kanttekening bij. In het algemeen wordt het plaatsen van een stoel al als kampeergedrag aangemerkt en kan worden gehandhaafd. Overnachten op de plek is niet maatgevend. 9

Campings In Lelystad zijn er drie campings, waarvan er twee ook standplaatsen voor (grotere) kampeerauto s bieden en waar alle voorzieningen voor deze vorm van verblijfsrecreatie aanwezig zijn. Bij t Oppertje zijn ca 20 camperplekken aanwezig en bij Buytenplaets Suydersee (jpeg) zijn er twee veldjes die niet zijn ingedeeld, maar waarop naar schatting ca. 40 campers een plek kunnen vinden. Op beide kampeerterreinen zijn alle voorzieningen aanwezig en wordt stageld gevraagd van ca. 25,- per nacht bij twee personen. De exploitanten van deze campings ervaren de gratis parkeerplekken en het ingebruiknemen van niet aangewezen plekken als inkomstenderving. Zij hebben regelmatig om handhaving gevraagd. Een van hen is bereid eventuele GOP s te exploiteren tegen een redelijke vergoeding van de camperaars van ca. 10,- a 15,- per nacht. Dit komt overeen met de prijs die het NKC als redelijk ziet en camperaars volgens hen bereid zijn te betalen. Zij worden in hun standpunt gesteund door de RECRON (belangenorganisatie van Nederlandse recreatiebedrijven). Minicamping De Gaard aan de Bronsweg (jpeg) richt zich meer op tenten en eventueel veel kleinere campers. 10

Strekdam van de Markerwaarddijk Bij deze dijk wordt door een ondernemer momenteel gewerkt aan de realisatie van een camperterrein in combinatie met een watersportvoorziening. Deze ondernemer zal het terrein ook gaan beheren. De locatie moet ruimte gaan bieden aan 55 campers, waarvoor innovatieve, duurzame en ecologisch verantwoorde voorzieningen worden gerealiseerd op het terrein. Ook camperaars die niet aan watersport doen kunnen hier een betaalde plek vinden. De kostprijs moet nog worden vastgesteld. B. Andere locaties Naast deze legale plaatsen is er een aantal plekken die niet als GOP zijn aangewezen maar wel als camperplek wordt gebruikt. Parkeerterrein naast t Oppertje Kampeerauto s vinden geregeld hun weg naar dit terrein, waar soortgelijke problemen van vervuiling en overlast als bij het Houtribstrand een rol spelen. De eigenaar van camping t Oppertje ondervindt veel last van dit illegale gebruik. Menig illegale camperaar maakt gebruik van de faciliteiten daar zonder ervoor te betalen en agressief gedrag als ze daarop worden aangesproken is geen uitzondering. De eigenaar zegt menigmaal tevergeefs bij de gemeente te hebben aangeklopt om een oplossing voor dit probleem te vinden. Wel is er een waarschuwingsbord geplaatst aan het begin van de Uilenweg, maar de vraag is of dit afdoende is. Hier zou 11

een hooggeplaatste balk over de entree van het parkeerterrein, waardoor er geen hoge auto s het terrein op kunnen, een oplossing kunnen bieden voor het probleem. 12

Knardijk Campers gaan over het fietspad richting Bovenwater om te overnachten. Trintelhaven Deze vluchthaven halverwege de dijk Lelystad-Enkhuizen is van Rijkswaterstaat wordt veel bezocht door camperaars, maar ook door mensen die geen vaste woonplaats hebben. Er zijn geen voorzieningen. Rijkswaterstaat gebruikt de haven om er zijn bouwstoffen via het IJsselmeer te vervoeren en daar aan land te brengen. 13

14

Wat is de uitbreidingsbehoefte, de vraag 4 Uit de waarnemingen van de toezichthouders mag worden geconcludeerd dat het aantal aangewezen plaatsen van 4 binnen de gemeentegrenzen te weinig is op zonnige dagen in het voor- t/m het najaar. Cijfers van de Rijksdienst voor het Wegverkeer geven aan, dat het aantal campers in Nederland behoorlijk toeneemt. Naar verwachting zal het aantal dit jaar de 100.000 overstijgen. Aantallen caravans en campers, 1 januari 2013-2017 Totaal Caravans Campers 2013 540.829 463.687 77.142 2014 539.005 457.368 81.637 2015 537.442 450.829 86.613 2016 536.442 444.578 91.864 2017 536.583 438.462 98.121 Bron: CBS, RDW Dagblad Trouw (10 oktober 2018) meldde dat de verkoopcijfers in 2018 met 14,1% zijn toegenomen voor wat betreft nieuwe campers en met 40,5 % op de tweedehandsmarkt. De campermarkt in Europa groeit ook. Er staan ruim anderhalf miljoen campers geregistreerd, waarvan de meeste in Duitsland (450.000), Frankrijk (417.000), Italië (206.500) en het Verenigd Koninkrijk (205.000). Ook dit aantal groeit nog steeds. Bijna 40% van de camperaars overnacht bij voorkeur op een camperplaats. Flevoland wordt gezien als een mooie uitvalsbasis voor een bezoek aan de grotere steden in de Randstad (NKC). Ook buitenlandse camperaars weten hun weg naar de polder te vinden. Bovendien ligt het op de route richting kust, vanuit het Westen. Camperaars spenderen volgens het NKC 67 a 90 per dag en blijven gemiddeld drie dagen op één plek. Camperaars recreëren het hele jaar door. Wanneer zij niet voor langere tijd op pad zijn, wordt er vaak een restaurant gezocht voor het diner. Met de recreatieve attracties in Lelystad vormen camperaars een groep die in potentie ook in Lelystad hun uitgaven doen en kunnen bijdragen aan het draagvlak voor de voorzieningen in de gemeente. Op basis van deze cijfers verwachten wij dat er ook een grotere toeloop naar Lelystad zal ontstaan. 3 Op de website campercontact van de NKC wordt de plek aan het Houtribstrand door de bezoekers geprezen om zijn mooie, schone en rustige locatie. (https://www.campercontact.com/nl/nederland/flevoland/lelystad/4672/parking-houtribslag-strand). Dit is mede oorzaak van de grote toestroom. 15

16

De randvoorwaarden t.b.v. camperaars 5 Vanuit de camperaars is er een aantal voorzieningen dat noodzakelijkerwijs aanwezig moet zijn. Dit betreft: Draagkrachtige ondergrond Afmeting van 6x8 meter Goede bereikbaarheid Openbare terreinverlichting Stortmogelijkheid eenvoudig huisvuil Loospunt vuilwater en toiletcasette op redelijke afstand Camperaars zijn in het algemeen bereid hiervoor een redelijke vergoeding te betalen. Als redelijk wordt gezien een bedrag rond de 12,-. De aanwezigheid van drinkwater en elektra zijn geen noodzakelijke voorwaarden, omdat water ook elders ingeslagen kan worden en bijna alle campers gebruik maken van zonnepanelen. Voorzieningen hiervoor hoeven dus niet aanwezig te zijn op de locatie zelf. Mocht hier toch voor gekozen worden dan zijn redelijke prijzen volgens het NKB voor waterinname 1 a 2 per 100 liter en voor elektra 2,50 per etmaal of 0,50 per kwh. 17

18

Potentiële locaties en voorwaarden 6 Het exploiteren en onderhouden van campingplaatsen is geen taak van de gemeente en de gemeente is er ook niet op toegerust om zo n functie te gaan vervullen. Dat neemt niet weg dat wij wel verwachten profijt te kunnen hebben van een grotere toestroom van camperaars naar de gemeente. Wij kiezen er daarom voor te onderzoeken of het mogelijk is het aantal plaatsen op het parkeerterrein aan het Houtribstrand te verhogen en met hoeveel plekken dan. Voor het overige hebben wij wel een aantal locaties in beeld die zich mogelijk zouden lenen voor camperplekken, maar als gemeente zullen wij geen initiatief nemen om deze te ontwikkelen. Wel willen wij met eventuele initiatiefnemers kijken wat er op deze locaties mogelijk is. En ten slotte zijn er ongetwijfeld plekken die wij nu niet in beeld hebben, maar waar ook mogelijkheden zijn. Voor alle nieuwe initiatieven, ook die van de eventuele uitbreiding bij het Houtribstrand, formuleren wij de voorwaarden waaronder een dergelijke ontwikkeling mogelijk is. Deze staan in paragraaf 7. Houtribstrand het aantal op het parkeerterrein bij het Houtribstrand kan worden verhoogd maar tellingen zullen moeten uitwijzen met hoeveel. Belangrijk is te bedenken dat een camperplek meer ruimte in beslag neemt dan een reguliere parkeerplaats. Er zullen voorziening worden getroffen waardoor er niet nog meer plaatsen ingenomen kunnen worden. Gedacht wordt aan het situeren van de camperplaatsen aan het begin van de parkeervoorziening en daarachter een balk te hangen die de onderdoorgang van hoge auto s belemmert. Er zijn drie ondernemers (1 campinghouder, de beheerder van de jachthaven en de pachter van het Houtrib restaurant) die in principe belangstelling hebben om dit te gaan exploiteren. Met deze belangstellenden zal overleg worden gevoerd over de wijze van beheer, op basis van een door hen te overleggen exploitatieplan. Gevraagd wordt dit tegen een redelijke vergoeding van de camperaars te doen en bovendien ervoor zorg te dragen dat van adequate voorzieningen voor containerreiniging en water gebruik gemaakt kan worden. Zoals gezegd hoeven deze niet persé op het terrein zelf aanwezig te zijn. De exploitatieopbrengsten zullen waarschijnlijk zo laag zijn, dat een verdienmodel toepassen op de grond niet zal bijdragen aan het aantrekken van camperaars. De vergoeding die de gemeente daarvoor vraagt is daarom afgestemd op de kosten van de exploitant in relatie tot de vergoeding die hij kan vragen en markeert vooral het eigendomsrecht van de gemeente. Over wijze van gunning zal een afspraak gemaakt moeten worden. De gemeente zal zelf geen voorzieningen aanleggen, maar eventueel kan zij wel faciliteren door de inrichting van het parkeerterrein voor zijn rekening te nemen voor zover dat nodig is. De raad heeft bij de begroting 2019 middelen beschikbaar gesteld die hiervoor kunnen worden aangewend. De aanwezige invalideparkeerplaatsen op het parkeerterrein bij het Houtribstrand moeten bij herinrichting kunnen worden verplaatst naar een geschikte plaats. Onderzocht kan worden of het parkeerterrein bij het Houtribstrand uitgebreid kan worden. De aanlegkosten bedragen ca. 4000,- per plaats. 4 Bron: feiten en cijfers NKC, 2016 19

Bataviakwartier In het verleden zijn naast de strekdam en het Houtribstrand ook verschillende plekken in Bataviakwartier nabij Batavia Haven onderzocht, maar niet geschikt gebleken om als GOP te worden aangewezen. Er was te veel weerstand bij gebruikers en omwonenden die vreesden voor lawaai en andere overlast. Wij verwachten overigens dat deze bezwaren er nog steeds zijn, maar wellicht zijn er plekken te vinden waar dit niet het geval is. Trintelhaven Nabij de Trintelhaven: hier zijn vijf veldjes waar 4 a 5 campers op kunnen staan, dus in totaal ca 20. De pachter van het koffiehuis heeft belangstelling om het te gaan exploiteren, met een proeftijd van bijvoorbeeld een jaar. 20

De beleidsregels 7 Minimale voorwaarden voor alle initiatieven Gelet op hetgeen in het voorafgaande is gezegd over het onderwerp komen we tot de volgende beleidsregels, waaraan bij ieder initiatief zal moeten worden voldaan: er moet een ondernemer zijn die de plekken wil beheren tegen een redelijke vergoeding en daarbij zorg draagt voor minimaal een afvoertank voor chemische toiletten en het afvoeren van klein huisvuil. Wanneer realisering op het terrein zelf niet mogelijk is moet daar een oplossing voor worden geboden, waarbij gedacht kan worden aan het tegen betaling op een andere locatie vuil storten of water in te nemen, bijvoorbeeld bij een jachthaven, een van de campings of bij een benzinestation in de omgeving. Ook moet de ondernemer de locatie regelmatig controleren. de eigenaar van de grond moet toestemming hebben gegeven voor dit gebruik. Dit kan ook voor een bepaalde periode of een bepaalde periode in het jaar zijn. er mag geen overlast worden veroorzaakt voor omwonenden en andere gebruikers. Vanwege mogelijke overlast stellen wij voor een afstand tot bewoning in het omgevingsplan op te nemen. De parkeerterreinen moet zo worden ingericht, dat overschrijding van het aantal plekken of ingebruikname van plekken die daartoe niet zijn aangewezen fysiek niet mogelijk is. De plaatsen moeten bereikbaar blijven voor hulpdiensten en onderhoud. 21