Notitie gebiedsafbakening Inleiding In deze notitie wordt ingegaan op de gebiedsafbakeningen die worden gehanteerd voor wat betreft de gaswinning, de impact van de gaswinning en de maatregelen en voorzieningen die gericht zijn op het mitigeren van de effecten. Daarbij zal worden aangegeven waar zich vragen, knelpunten en omissies voordoen. Gaswinningsgebied Groningenveld 1
Impactgebied geïnduceerde bevingen t.g.v. gaswinning Ten tijde van het sluiten van het akkoord Vertrouwen op Herstel, Herstel van Vertrouwen is uitgegaan van het gegeven dat in het gebied binnen de zogeheten KNMI-ringen de impact van aardbevingen zich zou manifesteren. De gemeenten die geheel of gedeeltelijk binnen de KNMI-ringen vallen zijn uitgenodigd partij te worden bij de overeenkomst. Hoewel de gemeente Groningen wel gedeeltelijk binnen de KNMI-ringen ligt, heeft de gemeente er van afgezien partij te worden bij het akkoord, vanuit de overweging dat zij bevreesd was voor de negatieve gevolgen van de status van 'aardbevingsgemeente' op onder meer de woningmarkt. Daarna hebben zich bevingen voorgedaan nabij Ten Boer, Froombosch en Hoogezand- Sappemeer. Het aantal schadegevallen in de gemeenten Groningen, Hoogezand- Sappemeer en Menterwolde is sterk toegenomen. Het aantal woningen en mensen dat is blootgesteld aan de impact van aardbevingen is meer dan verdubbeld. De gemeenten Hoogezand-Sappemeer en Menterwolde hebben te kennen gegeven zich te willen aansluiten bij de groep van 9 gemeenten die thans akkoordpartij zijn. Akkoordpartijen moeten bezien in welke mate de werkingssfeer van het akkoord moet worden uitgebreid en in welke mate aanvullende middelen hiervoor beschikbaar moeten worden gesteld. De gemeente Groningen kampt met een specifieke problematiek, onder meer een aantal zeer omvangrijke bouwprojecten, het onzeker worden van investeringen van derden, een grote nieuwbouwwoningopgave en de aanwezigheid van zeer grote kwetsbare instellingen 2
(UMCG, RUG, Hanzehogeschool). De gemeente Groningen is in overleg met het Ministerie van Economische Zaken over het treffen van een daarop toegesneden voorzieningenpakket. Schadeherstel Gebouwen die schade als gevolg van de aardbevingen hebben, moeten door NAM worden hersteld, ongeacht de locatie van die woning. NAM hanteert daarvoor een gebiedsafbakening zoals hieronder afgebeeld. Bewoners met schade buiten deze gebiedsafbakening begrijpen niet dat hun gemelde schade niet in behandeling wordt genomen. Hier moet overwogen worden om alle gemelde schade in behandeling te nemen. Indien NAM kan aantonen dat geen bodembeweging ter plaatse van de gemelde schade heeft plaatsgehad, kan de schademelding buiten behandeling blijven. Nieuwbouw Voor nieuwbouw is een interim advies uitgegeven, waarin is geïndiceerd tegen welke krachten bouwwerken bestand dienen te zijn. 3
Dit gebied is aanmerkelijk groter dan de oorspronkelijke KNMI-ringen. Een voorstel van NAM, waarin een vergoeding van meerkosten was opgenomen en bouwkundig advies, is door de Dialoogtafel als ontoereikend afgewezen. Er dient alsnog voor het gebied, waarin wordt geadviseerd om bouwwerken bestand te maken tegen mogelijk optredende krachten van aardbevingen, een regeling getroffen te worden. Het interim advies zal worden gevolgd door de Nationale Praktijkrichtlijn (NPR), waarvan de publicatie is voorzien in januari 2015. Bestaande bouw / preventieve versterking Voor bestaande bouw is geen interim advies uitgegeven. Voor de bestaande bouw gaat de NPR gelden. De NPR is, zo meldde in oktober de voorzitter van de NEN-werkgroep, in concept gereed. Publicatie is voorzien in januari 2015. Het gebied in de concept-npr omvat hetzelfde gebied als die van de interim-regeling. Het gebied waarin preventieve versterking is geboden zal aanmerkelijk groter zijn dan de oorspronkelijke KNMI-ringen en gedeeltelijk buiten het grondgebied vallen van de 9 gemeenten die akkoordpartij zijn. In het akkoord is bepaald dat de uitwerking van de prioritering plaatsvindt op basis van advies van de Dialoogtafel. Het inspectieprogramma van NAM dat de kwetsbaarheid van gebouwen in kaart brengt, strekt zich geografisch uit. De verspreiding van de inspecties in september 2014 is afgebeeld op de volgende kaart. 4
Waardevermeerdering De Dialoogtafel heeft besloten dat de tijdelijke waardevermeerderingsregeling uitsluitend geldt voor schadegevallen > 1.000, woningkopers en eigenaren van woningen die preventief worden versterkt gelegen in de 9 gemeenten. NAM vindt het onwenselijk dat schadegevallen ongelijk worden behandeld. De provincie vindt het ongewenst dat er binnen de provincie ongelijkheid is gecreëerd. De akkoordpartijen zullen moeten besluiten of zij de werkingssfeer gaan uitbreiden om de faciliteit voor een grotere kring beschikbaar te gaan stellen. Op pagina 5 van het akkoord is de prioritering en fasering van de uitrol van de faciliteit weergegeven. Fonds speciale situaties Dit fonds vindt zijn oorsprong in het akkoord. Nu aangenomen mag worden dat zich ook buiten de 9 gemeenten situaties met bijzondere omstandigheden kunnen voordoen, ligt het in de rede om de werkingssfeer te verruimen. Akkoordpartijen zullen hierover moeten besluiten en alsmede moeten besluiten in welke mate het budget moet worden aangepast. 5
De Onafhankelijke Raadsman Dit instituut kent niet zijn basis in het akkoord, maar is door de Minister ingesteld op verzoek van de Tweede Kamer. Iedereen waarvan een claim in behandeling is genomen door NAM komt in aanmerking voor ondersteuning door de Onafhankelijk Raadsman. TCBB De bevoegdheid van de TCBB is niet geografisch beperkt. Verbetering van de Leefbaarheid In het akkoord spreken partijen uit dat de leefbaarheid in het gebied een forse impuls moet krijgen. Het begrip 'het gebied' is niet gedefinieerd. Economisch perspectief In het akkoord spreken partijen uit dat het economisch perspectief van de regio moet worden verbeterd. Het begrip 'de regio' is niet gedefinieerd. 6