Energie management actieplan Auteur: J. van Drunen Datum: 2 november 2015 Aspecten: 2.B.2, 2.B.3, 3.B.1, 3.B.2 G. van der Ven B.V. Aannemingsbedrijf Van Heemstraweg 2 5306 TA Brakel T 0418-671 510 E info@vanderven.nl www.vanderven.nl
Inhoudsopgave 1.0 Inleiding... 3 1.1 Activiteiten... 3 1.2 Kwaliteit... 3 2.0 Reductiedoelstellingen... 4 2.1 Beleid... 4 2.2 CO2 reductiedoelstelling... 4 2.3 Scope 1... 5 2.4 Scope 2... 5 2.5 Doelstelling alternatieve energie... 5 3.0 Plan van Aanpak... 6 3.1 Maatregelen reductiedoelstelling Scope 1... 6 3.1.1 CO2-uitstoot machinepark... 6 3.1.2 CO2-uitstoot wagenpark... 7 3.2 Maatregelen reductiedoelstelling Scope 2... 8 3.2.1 CO2-uitstoot elektriciteitsgebruik... 8 3.2.2 CO2-uitstoot woon-/werkverkeer... 9 3.3 Maatregel meetonzekerheden... 9 3.4 Overige maatregelen:... 10 3.4.1 Maatregelen in uitvoering... 10 3.4.2 Maatregelen afgerond... 10 4.0 Communicatie... 11 4.1 Intern... 11 4.2 Extern... 11 5.0 Initiatieven CO2 reductie... 12 5.1 Lopende deelnames in initiatieven... 12 6.0 Projecten met gunningsvoordeel... 12 7.0 Afwijkingen, corrigerende en preventieve maatregelen... 12 8.0 Opleidingen en trainingen... 12 2
1.0 Inleiding In dit document worden de CO2 reductiedoelstellingen van G. van der Ven B.V. Aannemingsbedrijf benoemd. Voorafgaand aan het bepalen van de doelstellingen is de CO2 emissie inventaris opgesteld voor scope 1 & 2. De meest materiële emissies zoals bepaald in de Energiebeoordeling zijn gebruikt om de reductiedoelstellingen vorm te geven. Om in de dagelijkse praktijk ook daadwerkelijk tot reductie te komen hebben de reductiedoelstellingen ook betrekking op de projecten. Voor scope 1 en 2 zijn aparte reductiedoelstellingen opgesteld op bedrijfsniveau. Dit is uitgewerkt in hoofdstuk 2. Het Plan van Aanpak in hoofdstuk 3 beschrijft welke maatregelen er getroffen worden om deze reductiedoelstellingen te behalen binnen de organisatie en binnen de projecten. Het energiemanagement actieplan is opgesteld conform ISO 50001. 1.1 Activiteiten De werkzaamheden van G. van der Ven BV Aannemingsbedrijf bestaan grotendeels uit het ontwerpen, aannemen en uitvoeren van: Grond-, weg- en waterbouwkundige werken Civiele techniek Beton- en waterbouw Leidingen Natuur en recreatie Restauratie Utiliteitsbouw (Water)bodemsaneringswerkzaamheden Asbestverwijderingswerkzaamheden Sloopwerken 1.2 Kwaliteit Het bedrijf beschikt over een kwaliteitsmanagementsysteem gebaseerd op de PDCA-cyclus. Middels het Plan-Do-Check-Act principe worden de processen geborgd waarbij continu gestreefd wordt naar verbetering. Van der Ven beschikt over een aantal certificeringen (ISO9001, ISO14001, VCA**, SC530, BRL SIKB 7000, SEB, ERB) waarmee aangetoond wordt dat het kwaliteitsmanagementsysteem in de organisatie geïntegreerd is en de processen beheerst worden. Het energiemanagementsysteem maakt onderdeel uit van dit kwaliteitsmanagementsysteem. 3
2.0 Reductiedoelstellingen 2.1 Beleid G. van der Ven BV Aannemingsbedrijf is zich bewust van het feit dat zij als organisatie een belangrijke verantwoordelijkheid heeft als het gaat om het gebruik van ruimte, grondstoffen en energie. Het beleid is er op gericht de negatieve impact van de activiteiten van Van der Ven, haar onderaannemers en ketenpartners op onze leefomgeving zo veel mogelijk te voorkomen. Het meten en rapporteren van deze impact is hierin een belangrijk gegeven. De reductie van het energieverbruik en de CO2 emissies zijn belangrijke onderwerpen. Daarom is in 2014 gestart met het registreren en analyseren van de CO2 emissie. 2.2 CO2 reductiedoelstelling In dit hoofdstuk wordt de algemene doelstelling onderverdeeld in de scopes. Hierdoor wordt duidelijk hoe wij onze doelstelling kunnen realiseren. Wij relateren onze doelstellingen aan het aantal draaiuren. De hoofddoelstelling luidt: Een uitstootvermindering van 10% in 2020 ten opzichte van 2014 Dit hopen wij te bereiken door: Een uitstootvermindering van 2% in 2016 ten opzichte van 2014 Een uitstootvermindering van 5% in 2018 ten opzichte van 2014 De doelstelling voor project 14V7146 Diefdijklinie luidt: Een uitstootvermindering van 2% in 2015 ten opzichte van 2014 4
2.3 Scope 1 Reductiedoelstelling: Verlagen van de CO2-uitstoot met 9% in 2020 ten opzichte van 2014 welke betrekking heeft op de volgende meest materiële emissies door: Het verbruik van brandstof door het materieel te reduceren met 2% in 2020 t.o.v. 2014 Het aantal gereden km s te reduceren met 5% in 2020 t.o.v. 2014 2.4 Scope 2 Reductiedoelstelling: Verlagen van de CO2-uitstoot met 1% in 2020 ten opzichte van 2014 welke betrekking heeft op de volgende meest materiële emissies door: Het elektriciteitsverbruik op de vestiging van Van der Ven te verminderen met 1% in 2020 t.o.v. 2014 Het aantal gedeclareerde km s te reduceren met 80% in 2020 t.o.v. 2014 2.5 Doelstelling alternatieve energie Doelstelling is dat in 2020 15% van de gebruikte energie binnen de organisatie alternatief is. Met betrekking tot het gebruik van alternatieve energie worden trends en ontwikkelingen nauwlettend gevolgd. Er bestaat met name veel interesse in de ontwikkelingen rondom groene diesel. Er zal in 2016 een haalbaarheidsonderzoek worden uitgevoerd om te onderzoeken of het mogelijk is door plaatsing zonnepanelen op de opslagloodsen het elektriciteitsverbruik in 2020 met 40% te verminderen t.o.v. 2014. Tevens bestaat de wens in 2016 een haalbaarheidsonderzoek te doen naar inzet van een hybride kraan of een elektrische kraan. 5
3.0 Plan van Aanpak 3.1 Maatregelen reductiedoelstelling Scope 1 3.1.1 CO2-uitstoot machinepark Dagelijks een 0,5 uur niet stationair laten draaien van machines Doelstelling: Brandstofverbruik materieel met 1,5% verminderen in 2016 t.o.v. 2014 Energiestroom: Brandstofverbruik materieel Scope: 1 Verantwoordelijke: H.J.G.N. van der Ven Planning gereed: Kwartaal 4-2016 Door machines s ochtends en in de pauzes uit te laten zetten kan hier eenvoudig een besparing plaatsvinden. 0,5 uur per dag Shovel/kraan 3 l/uur (25 st) Deze maatregel levert vermindering van CO2-uitstoot op én een kostenbesparing door vermindering van brandstofverbruik. Als controle kan het brandstofverbruik digitaal worden uitgelezen via de tankinstallatie. Besparing 0,5 x 25 x 5 x 47 = 2.938 uur 2.938 uur x 3 liter = 8.814 liter/jaar 8.814 liter x 3,23 kg CO2/liter = 28,5 ton 10 medewerkers de cursus het nieuwe draaien laten volgen Doelstelling: Verbruikte liters brandstof materieel met 1% verminderen in 2016 t.o.v. 2014 Energiestroom: Brandstofverbruik materieel Scope: 1 Verantwoordelijke: L. Slippens Planning gereed: Kwartaal 2-2016 Beïnvloeding van brandstofgebruik in kranen door verandering van het draaigedrag. Deze maatregel levert vermindering van CO2-uitstoot en een financiële besparing op door vermindering van brandstoffen. 2014: 2.034 tonco2-603.424l - Draaiuren: 19.469 Het zuinig rijden staat direct in relatie tot de te leveren brandstof. Als controle kan het brandstofgebruik per tankbeurt worden geregistreerd middels tanksleutels. Middels een toolbox wordt extra aandacht aan het rijgedrag geschonken. Verwacht wordt een besparing van 1% op het aantal liters brandstof per jaar te kunnen realiseren. 6
Investeren in nieuw materieel / jong materieel Doelstelling: Verbruikte liters brandstof materieel met 5% verminderen in 2020 t.o.v. 2014 Energiestroom: Brandstofverbruik wagenpark en materieel Scope: 1 Verantwoordelijke: H.J.G.N. van der Ven Planning gereed: Kwartaal 4-2020 Verlaging van het aantal liters brandstof door aanschaf Nieuwer materieel = zuiniger van nieuwe auto s en/of jonge auto s. Ook aanschaf materieel. van nieuw materieel of jong materieel zal naar verwachting bijdragen aan verlaging van het aantal liters brandstof. Nieuwe auto s en machines hebben een lager verbruik dus ook een lagere CO2 uitstoot. Deze maatregel levert vermindering van CO2-uitstoot en een financiële besparing op door vermindering van brandstoffen. Per geval zal beoordeeld moeten worden of het rendabel en verantwoord is een nieuwe auto of materieelstuk aan te schaffen. Verwacht wordt in 2020 t.o.v. 2014 een besparing van 5% op het aantal liters brandstof te kunnen realiseren. 3.1.2 CO2-uitstoot wagenpark 20 medewerkers de cursus het nieuwe rijden laten volgen Doelstelling: Verbruikte liters brandstof wagenpark met 1% verminderen in 2016 t.o.v. 2014 Energiestroom: Brandstofverbruik wagenpark Scope: 1 Verantwoordelijke: L. Slippens Planning gereed: Kwartaal 2-2016 Beïnvloeding van brandstofgebruik in bedrijfsauto s 2014: door verandering van het rijgedrag. De planning kan de 2.034 tonco2-603.424l - ritten van de vrachtwagen beter en economischer draaiuren: 19.469 plannen. Deze maatregel levert vermindering van CO2-uitstoot en een financiële besparing op door vermindering van brandstoffen. Als controle kan het brandstofgebruik per tankbeurt worden geregistreerd middels tanksleutels. Middels een toolbox wordt extra aandacht aan het rijgedrag geschonken. Het zuinig rijden staat direct in relatie tot de te leveren brandstof. Verwacht wordt een besparing van 1% op het aantal liters brandstof per jaar te kunnen realiseren. 7
3.2 Maatregelen reductiedoelstelling Scope 2 3.2.1 CO2-uitstoot elektriciteitsgebruik Good housekeeping kantoorpand Doelstelling: Besparing van 1% op elektriciteitsverbruik pand in 2015 t.o.v. 2014 Energiestroom: Elektriciteitsverbruik alle vestigingen Scope: 2 Verantwoordelijke: J. van Drunen Planning gereed: Kwartaal 4-2015 Doe een beroep op bewust gedrag en laat in Gezien de zuinigheid op dit ongebruikte ruimtes bij vakantie of langere afwezigheid moment, is hier niet extreem veel de computers uitzetten, de verlichting uitschakelen en te besparen. de verwarming laag zetten. Vraag ook aandacht voor dubbelzijdig printen en zo min mogelijk printen. Deze maatregel levert vermindering van CO2-uitstoot en een financiële besparing op door vermindering van elektriciteitsverbruik. Echter een besparing van 1% op het electraverbruik pand moet haalbaar zijn. Haalbaarheidsonderzoek zonnepanelen Doelstelling: Onderzoeken of het financieel rendabel is d.m.v. plaatsing zonnepanelen het elektriciteitsverbruik pand in 2020 met 40% verminderd te kunnen hebben. Energiestroom: Elektriciteitsverbruik alle vestigingen Scope: 2 Verantwoordelijke: J. van Drunen Planning gereed: Kwartaal 3-2016 Uitvoeren van een haalbaarheidsonderzoek naar het plaatsen van zonnepanelen op het dak van de grote loods. Wat is de te realiseren energiebesparing? Wat zijn de kosten? De verwachting is dat plaatsing van zonnepanelen rendabel zal zijn als in 2020 40% bespaard kan zijn op het electraverbruik pand. Onderzoek zal dit moeten uitwijzen. 8
3.2.2 CO2-uitstoot woon-/werkverkeer Carpoolen Doelstelling: Verbruikte liters brandstof wagenpark met 0,5% verminderen in 2016 t.o.v. 2014 Energiestroom: Brandstofverbruik wagenpark Scope: 2 Verantwoordelijke: H.J.G.N. van der Ven Planning gereed: Kwartaal 4-2016 Door het personeel zo veel als mogelijk is met elkaar te laten meerijden kan bespaard worden op het aantal liters diesel. 2014: 2.034 tonco2-603.424l - Draaiuren: 19.469 Daarnaast moet het gebruik van de poule-auto s i.p.v. privé-auto s gepromoot worden. Hier kan eenvoudig bespaard worden op woon-/werkverkeer met privéauto s. Deze maatregel levert vermindering van CO2-uitstoot én een financiële besparing op door vermindering van de te declareren kilometers. Het zuinig rijden staat direct in relatie tot de te leveren brandstof. Verwacht wordt een besparing van 0,5% op het aantal liters brandstof per jaar te kunnen realiseren. Tijdens het plannen wordt zoveel als mogelijk gekeken naar de carpoolmogelijkheden. Het liefst streven wij ernaar om dit te laten gebeuren met bedrijfsauto s. Daar waar dit niet kan, zal moeten worden uitgeweken naar de privéauto. Uiteraard kan hierbij ook met elkaar worden meegereden. 3.3 Maatregel meetonzekerheden Meetonzekerheden Energiestroom: Alle energiestromen Scope: 1 en 2 Verantwoordelijke: J. van Drunen Planning: Kwartaal 4-2015 Doelstelling: Om de meetonzekerheden zoveel mogelijk weg te nemen en de gegevens zo zuiver mogelijk te krijgen, zullen de registratiemogelijkheden verbeterd moeten worden. Om het dieselverbruik per materieelstuk te kunnen controleren kunnen volgende controlemogelijkheden worden ingevoerd: brandstofregistratie wagenpark tanken met eigen tanksleutel goede en duidelijke rittenstaat bijhouden De post niet te traceren zal door deze maatregelen aanzienlijk gereduceerd worden. Voordeel van registratie per materieelstuk is dat het verbruik per materieelstuk beter inzichtelijk wordt en er dus een beter overzicht ontstaat. 9
3.4 Overige maatregelen: 3.4.1 Maatregelen in uitvoering Jaarlijkse analyse energierekeningen van de gebouwen 100% Groene stroom voor de hoofdvestiging Vervanging bestaande verlichting door LED-verlichting in gebouwen en keten Aanschaf nieuwe auto s met gemiddelde CO2-uitstoot 150-110 gr/km Aanschaf nieuwe busjes met gemiddelde CO2-uitstoot 210-175 gr/km Aanschaf nieuwe mobiele werktuigen welke voldoen aan Tier IV/EURO5 Monitoring brandstofverbruik met jaarlijkse terugkoppeling naar bestuurders/machinisten Halfjaarlijks terugkerende toolboxmeeting m.b.t. energiemanagement Reisafstand weegt mee in selectieprocedure voor onderaannemers Bezit CO2-bewust certificaat van onderaannemers weegt mee in selectieprocedure onderaannemers Digitale verwerking facturenstroom Maandelijkse controle bandenspanning bij <25% van de auto s, busjes en mobiele werktuigen Het machinepark wordt onderhouden conform fabrieksopgave en onderhoudsprogramma Toevoeging Ad Blue aan brandstof vrachtwagens Gebruik van rijplaten om de rolweerstand te verminderen 3.4.2 Maatregelen afgerond Bewegingssensoren op de verlichting kantoor geplaatst 10
4.0 Communicatie 4.1 Intern Wat? Waar? Wanneer? CO2 footprint Voortgang doelstellingen en maatregelen Intranet, website januari en juli CO2 footprint Reductiedoelstellingen, maatregelen en voortgang CO2 footprint Reductiedoelstellingen, maatregelen en voortgang Beleid, doelstellingen, aanpak, voortgang Personeelsbijeenkomst MT vergadering Uitvoerdersoverleg Directiebeoordeling juli en december 2 x per jaar Januari Doelstellingen, aanpak project Startwerkinstructie Per project Mogelijkheden voor individuele bijdrage, huidig energieverbruik en trends Toolboxmeeting, werknemersoverleg, VAK-melding 2 x per jaar 2x per jaar Doorlopend CO2 reductietips Nieuwsbrief personeel 4x per jaar 4.2 Extern Wat? Waar? Wanneer? CO2 footprint Website Medio maart en medio september CO2 reductiedoelstellingen en maatregelen Website Medio maart en medio september communicatiedocumenten in Website Continu update initiatieven scope 1, 2 en 3. Mogelijkheden voor individuele bijdrage, huidig energieverbruik en trends Nieuwe ontwikkelingen op CO2- reductiegebied en initiatieven Website, nieuwsbrief Linkedin, twitter Medio maart en medio september Ad hoc 11
5.0 Initiatieven CO2 reductie Binnen de sector vinden steeds meer initiatieven plaats op het gebied van het verminderen van energieverbruik en CO2-uitstoot. G. van der Ven BV Aannemingsbedrijf blijft op de hoogte van de initiatieven die spelen in de markt door: Cobouw Bezoek van beurzen Website SKAO Nieuwsbrieven kennisinstituten 5.1 Lopende deelnames in initiatieven G. van der Ven BV Aannemingsbedrijf neemt deel aan het Keteninitiatief ZuidWest Nederland Bewust en verantwoord energieverbruik Tijdens bijeenkomsten wordt gekeken naar mogelijkheden om het energieverbruik binnen de organisatie te verminderen en zo de CO2 uitstoot te reduceren. 6.0 Projecten met gunningsvoordeel Tot op heden zijn de volgende projecten met gunningsvoordeel verkregen: 14V7146 Diefdijklinie, opdrachtgever Waterschap Rivierenland 7.0 Afwijkingen, corrigerende en preventieve maatregelen Ten aanzien van de CO2 footprint en CO2 prestatieladder zijn nog geen afwijkingen, corrigerende of preventieve maatregelen vastgesteld. 8.0 Opleidingen en trainingen De volgende opleidingen en/of trainingen zijn interessant om te volgen in het kader van de CO2 prestatieladder: Het nieuwe rijden Het nieuwe draaien 12