READER BUILDING SERVICES EINDPRESENTATIE BK4043 Reader van de leerstoel Climate Design faculteit bouwkunde Technische Universiteit Delft 2011/2012
Foto voorblad Stadhuis te Meppel Kraaijvanger architecten Inhoud bladzij 1 Introductie 2 t/m 8 2 Projectreferentie 9 t/m 10 3 Ontwerp uitgangspunten 11 4 installatie-concept 12 t/m 28 5 symbolen klimaatinstallatie 29 t/m 34 6 handige web-sites 34 t/m 36 7 Enige afbeeldingen van apparatuur 37 t/m 39 1 INTRODUCTIE If you like to know me? Go to www.leoderuijsscher.com If you get desperate you can mail me l.deruijsscher@tudelft.nl I wish you a good semester! Building services Leo de Ruijsscher RI ONRI november 5, 2007 1 2
ONTWERP-OMVANG TECHNISCHE INSTALLATIES BK4500 Het installatiegedeelte van het ontwerp van een klein openbaargebouw (stadsdeelkantoor) heeft 8 onderdelen. Werk deze uit en presenteer deze tijdens je algehele presentatie van het klein openbaar gebouw aan het eind van het semester. november 5, 2007 2 ONTWERP-OMVANG TECHNISCHE INSTALLATIES BK4500 2. 1. EEN TECHNISCH FUNCTIONEEL PROGRAMMA VAN VAN EISEN EISEN Twee Hierin hoofdthema s worden zaken zijn vastgelegd van belang, zoals, een logistiek, gezond gebouw bedrijfsvoering (ventilatie (tijden), CO 2 reductie) functies, en bezettingsgraad, een hoog binnen onderverhuur, comfort, avondgebruik temperaturen, etc. tocht, (dag)licht, akoestiek etc. september november 5, 30, 2007 2008 43 3
3a. EEN VLEKKENPLAN ONTWERP-OMVANG TECHNISCHE INSTALLATIES BK4500 Conform de thematische oefening een klein museum TO1. Zoals geleerd en geoefend tijdens thematische oefening TO1, dient er een vlekkenplan voor het klein openbaar gebouw te worden gemaakt. november 5, 2007 5 3b. EEN VLEKKENPLAN ONTWERP-OMVANG TECHNISCHE INSTALLATIES BK4500 Vooraf moeten de studenten de onderliggende voorwaarden waarop zij hun vlekkenplan gaan maken vastleggen. Deze voorwaarden maken dan ook deel uit van het vlekkenplan! november 5, 2007 6 4
ONTWERP-OMVANG TECHNISCHE INSTALLATIES BK4500 4a. EEN ORCA BEREKENING Bijvoorbeeld voor de raadzaal conform de thematische oefening van een kantoor TO2. In het ontwerp-traject zal een ORCA berekening moeten worden gemaakt zoals geleerd en geoefend in thematische oefening TO2. november 5, 2007 7 ONTWERP-OMVANG TECHNISCHE INSTALLATIES BK4500 4b. EEN ORCA BEREKENING Vooraf moeten de studenten de onderliggende voorwaarden waarop zij hun ORCA berekening gaan maken vastleggen. Deze voorwaarden maken dan ook deel uit van de ORCA berekening! november 5, 2007 8 5
ONTWERP-OMVANG TECHNISCHE INSTALLATIES BK4500 5a. INSTALLATIE CONCEPTEN Hierin dient de student doormiddel van conclusies aan te geven welk installatieconcept hij heeft gekozen en waarom. Bijvoorbeeld welk in de raadzaal, de keuken/kantine of de publieksruimte. Wel of geen energie bodemopslag, stadverwarming, rivierwater met warmtepompen etc. november 5, 2007 9 ONTWERP-OMVANG TECHNISCHE INSTALLATIES BK4500 5b. INSTALLATIE CONCEPTEN Gezien het zwaartepunt van de installaties op het thermisch binnenklimaat ligt, zijn het koelen met het water uit bijvoorbeeld een vijver voor de sprinkler installatie. Of het spoelen van de toiletten met regenwater, een mogelijke extra. november 5, 2007 10 6
6. Technische ruimten ONTWERP-OMVANG TECHNISCHE INSTALLATIES BK4500 De plaats en afmeting van de verschillende technische ruimten met hun bijbehorende specifieke naam dienen in het ontwerp te worden aangegeven. Bijvoorbeeld, ketelhuis, luchtbehandelingruimte, stadsverwarming ruimte, condensors etc. november 5, 2007 11 ONTWERP-OMVANG TECHNISCHE INSTALLATIES BK4500 7. DE ROUTE DOOR HET GEBOUW Het fenomeen verticalen maar ook horizontale schachten moet naar voren komen. Hoe verhoud zich dit met de constructie van het gebouw? Hierin speelt thematisch oefening TO3, tekening lezen een belangrijke rol. november 5, 2007 12 7
ONTWERP-OMVANG TECHNISCHE INSTALLATIES BK4500 8. MAATSCHAPPELIJK VERANTWOORD Hierin moeten de maatschappelijke kaders van het ontwerp worden aangegeven in de vorm van bijvoorbeeld de gebouwindex, een EPC berekening, de milieubelasting en milieueffecten etc. Duurzaamheid, energieverbruik en hergebruik zijn hierin belangrijk onderdelen! november 5, 2007 13 8
2 PROJECTREFERENTIE PROJECT : Stadskantoor te Meppel PROJECTOMSCHRIJVING : ca. 8.369 m2 vloeroppervlak in 4 bouwlagen bestaande uit: Kantoorruimten Archief Vides Trouw- en raadzalen LOCATIE : Meppel OMVANG VAN DE OPDRACHT : - Programma van eisen, voorontwerp, systeemkeuze en budgettering - Ontwerp en specificaties - Directievoering, oplevering en nazorg OMVANG VAN DE INSTALLATIE : * Lichtinstallatie * Verwarmingsinstallatie * Noodverlichtingsinstallatie * Luchtbehandelinginstallatie * Buitenverlichting * Afzuiginstallatie * Krachtinstallatie * Regeltechnische installatie * Zwakstroominstallaties * Bouwfysica * Liftinstallatie * Akoestiek * Aardingsinstallatie * Koud- en warmw.installatie * Bliksembeveiliginginstallatie * Koeling * Ontruimingsinstallatie * Sanitaire toestellen * Ledige buisleidingen t.b.v.: * Hemelwaterafvoersysteem - Data-installatie * Buitenriolering - Telefooninstallatie * Brandslanghaspels - Inbraakbeveiliginginstallatie * mobiele NSA 100 kva 9
Vervolg Stadskantoor Meppel DUBO KLIMAATBEHEERSING : Koude- en warmteopslag in de bodem Plafond Inductie units voor koeling en verwarming Volledig gebalanceerde ventilatie met warmteterugwinning Vloerverwarming en vloerkoeling op begane grond. Klimaatbeheersing archief GBS. OPDRACHTGEVER : Gemeente Meppel IN SAMENWERKING MET : Stevens & van Dijk Bouwmanagers en Huisvestingsadviseurs Leeuwarden Kraaijvanger Urbis architecten Rotterdam Alferink Van Schieveen, Zwolle, constructies. STATUS : opgeleverd 2006 DUBBELE FAÇADE MET ZONWERING 10
3 ONTWERP UITGANGSPUNTEN Een integraalontwerp waarbij de architectuur de mogelijkheden creëert voor de juiste toepassing van een passend installatie concept. De constructie die implementatie van deze installaties mogelijk maakt. Waarbij de installaties een wezenlijke ondersteuning moeten vormen van de gekozen architectuur. Dit alles in een maatschappelijk en economisch verantwoord kader met de volgende uitgangspunten: Het creëren van meerwaarde door integrale aanpak. Ontwerprealisatie van de gekozen metafoor. Omgang met de stedenbouwkundige randvoorwaarden, living daylight. Optimalisering in functionaliteit. Verzekering van een gezond gebouw. Zoeken naar het juiste comfort. Omgang met het beschikbare budget. Bedenk dat ontwerpen het zoeken is naar een afgewogen compromis. Afstemming tussen de partners binnen het ontwerpteam vergt veel onderlinge communicatie. Leg alle gekozen uitgangspunten kort en bondig vast. Voor een juiste keuze van zaken als luchthoeveelheden, het afzuigdebiet, temperaturen en vochtigheden is het verstandig de stappen te volgen zoals beschreven in de introductie en vastgelegd in het blauwe boek KLIMAAT INSTALLATIES. 11
4.1 Principe Schema Verwarming en Koeling + Bron 12
4.2 Principe Schema Afzuigventilatie 13
4.3 Detail leidingen en kanalen in schacht 14
4.4 Detail verwarming + koelwaterleidingen op inductie units 15
4.5 Plattegrond ventilatie (toevoer) raadszaal 16
4.6 Plattegrond ventilatie (retour) raadszaal 17
4.7 Principe Schema ventilatie raadszaal 18
4.8 Principe detail lucht toe- en afvoer raadszaal 19
4.9 Plattegrond ventilatie publieksruimte 20
Publieksruimte 21
22
4.10 Principe Schema ventilatie publieksruimte 23
4.11 Principe detail luchttoevoer publieksruimte 24
4.12 Plattegrond ventilatie cellenkantoren en landschap kantoor 25
4.13 Principe Schema ventilatie kantoren 26
4.14 Plattegrond vide afzuiging en beplanting 27
28
5 SYMBOLEN KLIMAATINSTALLATIE 29
30
31
32
33
34
6 HANDIGE WEB-SITES Onderdeel Websites 1. Verwarmingsketels www.remeha.nl 2. Verwarmingsketels www.viessmann.de 3. Warmtepompen www.horos.nl 4. Warmte- en koude opslag www.geo-elements.nl 5. Warmte- en koude opslag www.etp.tv 6. Koelmachines www.trane.nl 7. Koelmachines www.ibkcompac.nl 8. Airconditioning www.carrier.nl 9. Luchtbehandelingkasten www.verhulst.com 10. Luchtbehandelingkasten www.swegon.nl 11. Parkeergarageventilatie www.geveke-klimaattechniek.nl 12. Ventilatoren www.rucon.nl 13. Luchtverspreiding en verdeling, brandbeveiliging en geluiddemping http://www.aldesbenelux.com/ 14. Ventilatieconcepten woningbouw www.duco.eu 15. Ventilatieconcepten woningbouw www.itho.nl 16. ventilatie www.jestorkair.nl 17. Vloerverwarming en koeling www.wth.nl 18. Klimaatregeltechniek www.danfoss.com 19. Radiatoren www.brugman.net 20. Design radiatoren www.jaga.be 21. Kanaalplaatvloeren voor betonkernactivering www.vbi.nl 35
22. Koelplafonds www.verwol.nl 23. Koelplafonds www.opticlima.nl/koelplafonds 24. Zonnecellen in dakbedekking Elektra evalon-solar www.alwitra.co.uk 25. Sprinklersystemen www.aqua.nl 36
7 ENIGE AFBEELDINGEN VAN APPARATUUR Warmtewisselaar opstelling Inductie Unit 37
Matjes voor betonkernactivering CV ketels in cascade opstelling 38
Luchtgordijn met gelijkrichter 39