ANDERS EN BREDER EVALUEREN De onderwijsinspecteur, ontwikkelingsgerichte partner Ann Schelfhout, onderwijsinspecteur 2
Studiedag evaluatie Vlajo, TM Vorselaar 14 mei 2018
1 WAAROM INSPECTIE 2.0? 2 DE CENTRALE PRINCIPES 3 DOORLICHTEN IN DIALOOG 4 DE ONTWIKKELINGSSCHALEN 5 HET VERSLAG 2
De missie van de onderwijsinspectie: De onderwijskwaliteit bewaken ten behoeve van de gehele samenleving Bijdragen tot een sociaal en democratisch onderwijssysteem Vertrekken vanuit vertrouwen in de ontwikkelingscapaciteit van scholen Beoordelen op basis van onderzoek en hiervoor kwaliteitsnormen hanteren Een hefboom zijn voor het verbeteren van de onderwijskwaliteit 5
Onderzoek Maarten Penninckx, maart 2015: Tevreden over het proces. De impact van schooldoorlichtingen? DE STANDAARD, 30 maart 2015 6
7
Angst voor het onbekende. Waar kunnen wij ons aan verwachten? Onze vorige controle was meer dan tien jaar geleden! Geef ons tips, zeg ons hoe het moet! 8
9 Interne kwaliteitsdynamiek én externe kwaliteitscontrole
7 centrale principes als antwoord ->Missie ->Wetenschappelijk onderzoek ->Internationale tendensen ->Referentiekader voor Onderwijskwaliteit = Een gemeenschappelijke taal ->Regelgeving ->Beleidsverwachtingen 10
METHODOLOGISCH ONDERBOUWD DOORLICHTEN CONTROLEREN ÉN STIMULEREN DOORLICHTINGSFREQUENTIE VERHOGEN INSTELLINGEN VERTROUWEN GEVEN INHAKEN OP INTERNE KWALITEITSZORG LERENDE CENTRAAL STELLEN ADMINISTRATIEVE LASTEN BEPERKEN 9
METHODOLOGISCH ONDERBOUWD DOORLICHTEN Doorlichtingen gebaseerd op: Referentiekader voor Onderwijskwaliteit / CLB-kwaliteit Info: www.mijnschoolisok.be wetenschappelijk onderzoek Bronnenboek: http://mijnschoolisok.be/wp-content/uploads/ok_bronnendoc_low.pdf 10
CONTROLEREN ÉN STIMULEREN Dubbel doel controle met het oog op de erkenning stimulans voor instellingen Stimulansen ontwikkelingsgerichte dialoog ontwikkelingsschalen transparantie in instrumenten en procedures 11
DOORLICHTINGSFREQUENTIE VERHOGEN Partnerschap = dialoog + transparantie + nabijheid minstens om de 6 jaar doorlichten sneller na ongunstig advies 12
SCHOLEN VERTROUWEN GEVEN Onderzoeksopzet nulhypothese = De school werkt kwaliteitsvol. relevante steekproef i.p.v. representatieve steekproef School is eerste verantwoordelijke voor haar kwaliteit geen opvolgingsdoorlichtingen geen paritaire colleges geen verbeterplan indienen Eén advies per school 13
INHAKEN OP INTERNE KWALITEITSZORG Elke doorlichting bestaat uit twee types onderzoeken: Het systeemonderzoek omvat: de kwaliteitsontwikkeling (= beleid + organisatie + kwaliteitszorg) ook de kwaliteitsontwikkeling van BVH Het substantief onderzoek omvat: onderwijsleerpraktijk (klaspraktijk) kwaliteitsgebied op schoolniveau aftoetsen van de kwaliteit van BVH 14
17 DOORLICHTINGSDESIGN
18 DOORLICHTINGSDESIGN
LERENDE CENTRAAL STELLEN Hoe de lerende betrekken? gesprek met leerlingen gesprek met ouders rondleiding door leerlingen 19
ADMINISTRATIEVE LASTEN BEPERKEN Welke informatie vragen we? need to know bestaande en functionele documenten In welke vorm? op papier óf elektronisch 20
ONDERZOEKSVRAGEN Onderzoeksvraag In welk mate ontwikkelt de instelling haar eigen kwaliteit, met bijzondere aandacht voor de aansturing en de kwaliteitsbewaking van de onderwijsleerpraktijk? Onderzoeksvraag In welke mate verstrekt de instelling kwaliteitsvol onderwijs dat tegemoetkomt aan de kwaliteitsverwachtingen uit het Referentiekader voor Onderwijskwaliteit en respecteert ze de regelgeving? 21
22 DOORLICHTEN IN DIALOOG
DE ONTWIKKELINGSSCHALEN Waarom ontwikkelingsschalen? scholen stimuleren om hun kwaliteit te (blijven) ontwikkelen transparantie over het onderzoek objectieve en betrouwbare beoordeling gestandaardiseerd registreren van doorlichtingsgegevens basis voor het verslag 23
DE ONTWIKKELINGSSCHALEN Ontwikkelingsniveaus beneden de verwachting Er zijn meerdere essentiële elementen die voor verbetering vatbaar zijn. benadert de verwachting Er zijn naast sterke punten ook nog meerdere punten ter verbetering. Daardoor voldoet het geheel nog niet aan de verwachting. volgens de verwachting Er zijn veel sterke punten en geen belangrijke punten of gebieden ter verbetering. Het geheel voldoet aan de verwachting. overstijgt de verwachting Vele sterke punten, met inbegrip van significante voorbeelden van goede praktijk. 24
Onderwijsleerpraktijk U1. Afstemming van het aanbod op het gevalideerd doelenkader U2. Leer- en ontwikkelingsgericht aanbod U3. Leer- en leefklimaat U4. Materiële leeromgeving U5. Feedback U6. Leerlingenevaluatie U7. Leereffecten 25
DE ONTWIKKELINGSSCHALEN U5 Feedback BENEDEN DE VERWACHTING De leraren geven zelden feedback die ontwikkelingsgericht, duidelijk, gedoseerd en motiverend is, die aansluit bij de leerervaringen van de leerlingen, en die plaatsvindt in een klimaat van veiligheid en vertrouwen. BENADERT DE VERWACHTING De leraren geven af en toe productgerichte feedback, die duidelijk, constructief, gedoseerd en motiverend is en die past binnen een klimaat van veiligheid en vertrouwen. Ze laten kansen liggen om de feedback ontwikkelingsgericht te formuleren en systematisch in te bedden in het onderwijsleerproces. VOLGENS DE VERWACHTING OVERSTIJGT DE VERWACHTING De leraren geven geregeld ontwikkelingsgerichte Feedback maakt integraal deel uit van het feedback, waarbij ze vertrekken vanuit de doelen en de leerervaringen van de leerlingen. De feedback is zowel op het product als op het proces gericht. De feedback is veelal duidelijk, constructief en gedoseerd en vindt plaats in een klimaat van veiligheid en vertrouwen. onderwijsleerproces. De feedback is evenwichtig gericht op de persoon, het product, het proces en de zelfregulatie en is ontwikkelingsgericht. In een klimaat van veiligheid en vertrouwen krijgen zowel de leraar als de leerlingen kansen om duidelijke, constructieve en motiverende feedback te geven en te krijgen. De manier waarop de leraren feedback geven, is een voorbeeld van goede praktijk. De praktijk: overstijgt gangbare; heeft positieve impact op resultaten en effecten bij leerlingen; is ingebed in werking van instelling; is onderbouwd vanuit evaluaties of noden of is gebaseerd op vernieuwde inzichten op het vlak van onderwijskwaliteit. kan andere scholen inspireren. 26
U6 Leerlingenevaluatie BENEDEN DE VERWACHTING BENADERT DE VERWACHTING De evaluatie is onvoldoende representatief voor De evaluatie is beperkt representatief voor het het gevalideerd doelenkader. De evaluatie is gevalideerd doelenkader en voor het aanbod. De onvoldoende transparant, onvoldoende afgestemd leraren laten nog kansen liggen om te komen tot op de doelgroep en nauwelijks geïntegreerd in het een transparante, betrouwbare en brede evaluatie, onderwijsleerproces. die is afgestemd op de doelgroep. VOLGENS DE VERWACHTING De evaluatie is representatief voor het gevalideerd doelenkader en voor het aanbod. De evaluatie is transparant, betrouwbaar, breed, afgestemd op de doelgroep en geïntegreerd in het onderwijsleerproces. OVERSTIJGT DE VERWACHTING De evaluatie is representatief voor het gevalideerd doelenkader en voor het aanbod. De evaluatie is transparant, betrouwbaar, breed, authentiek, afgestemd op de doelgroep en geïntegreerd in het onderwijsleerproces. De manier waarop de leraren de leerlingen evalueren, is een voorbeeld van goede praktijk. 27
Evaluatie, een integraal en essentieel onderdeel van de onderwijspraktijk => rok Spoort met het aanbod, KIVA, doelenkader Objectieve eenduidige beoordelingscriteria, duidelijk voor de leerlingen De resultaten zijn betrouwbaar, los van beoordelaar of omstandigheden Evaluatievormen zijn gevarieerd, formatief/summatief, product/ proces, op maat De evaluatieresultaten sturen het onderwijsleerproces individueel/klasgroep De evaluatie sluit aan bij de leefwereld, leerlingen zijn betrokken bij het evaluatieproces 28
2 IN WELKE MATE VERSTREKT DE SCHOOL KWALITEITSVOL ONDERWIJS? 29
HET VERSLAG 1 IN WELKE MATE ONTWIKKELT DE SCHOOL HAAR EIGEN KWALITEIT? 30
Vanaf 1 januari 2018: Doorlichten zonder juridische consequenties Start 1 september 2018 Info www.onderwijsinspectie.be en www.mijnschoolisok.be Volg ons via Facebook en Twitter! www.facebook.com/vlonderwijsinspectie www.twitter.com/vlondinsp Volgers ontvangen laatste nieuws en feiten over o.a. Inspectie 2.0! Contact Vragen? Informatie? onderwijsinspectie@vlaanderen.be 24