LEUVEN t. Geneeskunde

Transcriptie

1 LEUVEN t Geneeskunde

2 Geneeskunde 2 Beginprofiel 6 Eindprofiel 7 Bacheloropleiding 11 Opbouw 12 Studieprogramma 14 Opleidingsonderdelen van de eerste fase 16 Week van een student geneeskunde 20 Overzicht academiejaar 21 Studiebegeleiding 23 Praktijkervaring en stage 26 Internationale ervaring 27 Master in de geneeskunde 30 Rechtstreekse master-na-masteropleidingen 32 Loopbaan 35 Faculteit Geneeskunde 36 Campussen van de faculteit 36 Alle opleidingen van de faculteit 36 Praktisch 38 Inschrijven 38 Sociale Dienst 39 Huisvestingsdienst 39 Gelijke kansen 39 Studeren in Leuven 40 Stadsplan en contactgegevens 42 Nuttige websites 45

3 Infomomenten en openlesdagen OKT. NOV. DEC. JAN. FEB. MAA. APR. MEI JUN. JUL. AUG. SEP. OPENLESDAGEN 3-6 november 2015 (herfstvakantie) OPENLESDAGEN 8-12 februari 2016 (krokusvakantie) INFODAG 5 maart 2016 INFOBEURS 30 april 2016 INFOBEURS 3 september 2016 OPENLESDAGEN Volg les tussen de studenten en snuif de sfeer op van je toekomstige studie omgeving. 8 INFODAG Kom een kijkje nemen in je toekomstige faculteit. Je kunt infosessies en rondleidingen volgen, een bezoek brengen aan de verschillende infostands, spreken met studenten, proffen en studie(traject)begeleiders 8 INFOBEURS Bezoek de Infobeurs waar je op één plaats informatie krijgt over de opleidingen en studentenvoorzieningen

4 Je wil je inzetten voor de zieke of hulpbehoevende mens? Een steentje bijdragen aan een rechtvaardige gezondheidszorg? Of je voelt de uitdaging van baanbrekend onderzoek in het brede domein van de geneeskunde? De docenten en medewerkers van de Faculteit Geneeskunde helpen je graag op weg. Door een variatie aan werkvormen hoorcolleges, werken in kleine groepen, stages in ziekenhuis en laboratoria verwerf je een solide theoretische en praktische basis om nadien aan de slag te gaan als arts, tandarts, biomedische wetenschapper, logopedist of audioloog. De inbedding van de opleidingen in onderzoekslaboratoria met wereldfaam staat ervoor garant dat de meest recente inzichten aan bod komen. En dankzij buur UZ Leuven breng je die inzichten meteen in de praktijk in een van de toonaangevende ziekenhuizen van Europa. Wordt Leuven je te klein of leiden de talloze verenigingen en culturele activiteiten je te veel af dan geeft ons uitgebreid (inter)nationaal netwerk van partneruniversiteiten en instellingen je de mogelijkheid om jezelf te ontplooien in een andere omgeving. Kortom, de Faculteit Geneeskunde aan de KU Leuven heeft heel wat troeven. Aan jou om hiermee aan de slag te gaan! Hopelijk tot binnenkort. Jan Goffin, decaan Faculteit Geneeskunde Jan Eggermont, vicedecaan Faculteit Geneeskunde

5 1 De KU Leuven is een onderzoeks- en onderwijsinstelling met internationale uitstraling. Alle opleidingen aan de KU Leuven zijn gebaseerd op het innovatieve onderzoek van haar wetenschappers en professoren. Ze prikkelen je nieuwsgierigheid en leiden je op tot een kritische en zelfstandige student. Waarom kiezen voor geneeskunde in Leuven? 1 Kwaliteitsvol onderwijs, 5 gevoed door innovatief onderzoek Je krijgt les van docenten die gerenommeerd expert zijn in hun vakgebied, zowel binnen het wetenschappelijk onderzoek als in de klinische praktijk. p Complete studiebegeleiding De faculteit schenkt veel aandacht aan een goede en individuele studiebegeleiding. Docenten en assistenten, het monitoraat, de ombudsdienst en studietrajectbegeleider staan steeds klaar om je te begeleiden tijdens je hele opleiding. p De nabijheid van UZ Leuven Het universitair ziekenhuis UZ Leuven en de vele onderzoekslaboratoria liggen letterlijk om de hoek. Lessen, practica en stages gebeuren dus allemaal op Campus Gasthuisberg. p. 42 Uitstekende faciliteiten Al onze auditoria, labo s, pc-lokalen en leslokalen zijn uitgerust met geavanceerde lestechnologie en multimediafaciliteiten. De biomedische bibliotheek van Campus Gasthuisberg beschikt niet alleen over een uitgebreide elektronisch toegankelijke collectie wetenschappelijke informatiebronnen, maar is tevens een leercentrum. Manuele en communicatieve vaardigheden worden aangeleerd en geoefend in het vaardigheids centrum. p Stage- en praktijkervaring, een uitgebreid netwerk De Faculteit Geneeskunde heeft een zeer uitgebreid netwerk van stageplaatsen en dit zowel nationaal als internationaal. Praktijkervaring opdoen tijdens een stage in bijvoorbeeld Zuid-Amerika of Afrika is geen uitzondering. p Studentenkring Medica 4 Verruiming van je horizon Tijdens de masteropleiding kun je gedurende één of twee semesters les volgen aan een buitenlandse universiteit via het Erasmus+ programma. Ook stages kunnen gevolgd worden in het buitenland. p. 27 De studentenkring Medica staat uiteraard garant voor de nodige ontspanning met tal van activiteiten, maar helpt je ook bij je studie. p. 22

6 2 Geneeskunde Onderstaand schema schetst je studietraject van beginnende bachelor tot afgestudeerde master met de verschillende master-na-masteropleidingen en de verschillende mogelijkheden tijdens dat traject. Bacheloropleiding Masteropleiding Bachelor in de geneeskunde (180 sp.) p. 11 Master in de geneeskunde (180 sp.) p. 30 Beginprofiel p. 6 Fase 1 p. 16 Fase 2 Fase 3 Aspirant-arts Fase 1 Fase 2 Fase 3 Studiebegeleiding p. 23 Stage p. 26 Internationale ervaring p. 27

7 3 Manamaopleidingen* Eindprofiel p. 7 Master in de huisartsgeneeskunde (180 sp.) p. 32 Master in de specialistische geneeskunde (180 sp.) p. 32 Masteropleidingen in de richting van de maatschappelijke gezondheidszorg Master in de arbeidsgeneeskunde (120 sp.) p. 33 Master in de verzekeringsgeneeskunde en de medische expertise (120 sp.) p. 33 Master in de jeugdgezondheidszorg (120 sp.) p. 33 Basisarts Beroepsactieve arts Beroepsactieve stage * Rechtstreekse inschrijving die leidt tot eindprofiel van beroepsactieve arts

8 4

9 5

10 6 Beginprofiel Is geneeskunde iets voor jou? Interesse in het functioneren van het menselijk lichaam in al zijn facetten het verder helpen van mensen met lichamelijke klachten de evolutie van het wetenschappelijk onderzoek binnen de geneeskunde deel uitmaken van het gezondheidszorgsysteem Kennis en vaardigheden een goed synthetiserend en analytisch vermogen om kennis te verwerven en te integreren in functie van het stellen van een diagnose inlevingsvermogen, discretie, plichts - gevoel, sociale en communicatieve vaardigheden: een arts is immers de vertrouwenspersoon van zijn patiënten motivatie, zin voor initiatief, betrokkenheid, organisatietalent en administratieve kwaliteiten die je tijdens je opleiding verder ontwikkelt in functie van je latere praktijkvoering een professionele instelling ten aanzien van anderen, je taken en je eigen handelen handvaardigheid, een goed gezichts- en gehoorvermogen en een goede fysieke conditie Specifieke toelatingsvoorwaarden Slagen voor het toelatingsexamen arts/tandarts zoals georganiseerd door de Vlaamse overheid: 8 De Faculteit Geneeskunde helpt je bij de voorbereiding van het toelatingsexamen: 8

11 7 Eindprofiel Vanuit je toegenomen kennis en vaardigheden heb je je eigen kijk op de wereld ontwikkeld. Hierdoor kun je binnen het vakgebied geneeskunde je eigen bijdrage leveren. Interesse in zorg en gezondheidszorg met het leveren van je eigen bijdrage verdiepen in het behandelen van fysieke kwalen het meewerken aan wetenschappelijk onderzoek binnen je vakgebied het uitbouwen en leiden van een kwaliteitsvolle praktijkvoering Kennis en vaardigheden beheersing van het geïntegreerd klinisch redeneren voor het stellen van een correcte diagnose en behandelplan ruim arsenaal aan sociale en communicatieve vaardigheden die je kunt aanwenden bij professionele contacten met patiënten en collega-zorgverstrekkers een ingesteldheid van levenslang leren om de nieuwste ontwikkelingen op de voet te volgen en toe te passen in je praktijk een kritisch wetenschappelijke geest en zelfreflectie om je handelen continu in vraag te stellen en te verbeteren

12 8 Geneeskunde in de actualiteit Wereldprimeur in Leuven: baby krijgt hartklep Artsen van het UZ Leuven hebben gezorgd voor een wereldprimeur: ze slaagden erin om bij een jongetje van 1 jaar een nieuwe hartklep in te brengen via een katheter langs de lever. De baby had vlak na de geboorte al een nieuwe hartklep gekregen via een openhart operatie. Die klep werd snel afgebroken omdat het afweersysteem van baby's heel actief is: na één jaar had het patiëntje al een nieuwe hartklep nodig. Een tweede openhart operatie zou te belastend zijn en te veel risico's inhouden. Vandaar dat de artsen een ingreep met kathether moesten overwegen. 'Normaal gezien doen we dat via de ader in de lies of hals naar het hart. Maar bij kinderen die minder wegen dan 10 kilo, zijn de aders daarvoor te klein. Zo'n katheter is toch 7 à 8 millimeter breed', zegt kindercardioloog Marc Gewillig. De artsen zochten en vonden een andere weg voor de katheter: via de lever naar het hart. De lever is een soort spons, waar je (relatief) makkelijk openingen in kunt maken. Al moeten die achteraf ook goed gesloten worden, om bloedingen te vermijden. Een bijkomend probleem was het formaat van de kunstklep. Die is standaard enkel groter te krijgen. 'Daarom heeft een collega de klep vooraf verkleind op maat van het patiëntje door alle niet strikt noodzakelijke onderdelen te verwijderen', zegt Gewillig. Volgens de arts is met deze ingreep vooral de 'psychologische drempel' overschreden om de lever te beschouwen als poort naar het hart. 'We zullen op termijn wel zien dat het een veilige toegangsweg is, ook voor grote buisjes en ingrepen.' De artsen hopen dat het kind pas over 4 jaar een nieuwe hartklep nodig heeft. Het Nieuwsblad 15 oktober 2014 Wereldprimeur in UZ Leuven: donorlong 11 uur lang bewaard Het multidisciplinaire transplantatieteam van het UZ Leuven is erin geslaagd om met behulp van een machine donorlongen meer dan 11 uur te bewaren vóór transplantatie. Dat is een wereldprimeur. Een patiënt die leed aan chronisch longfalen ontwikkelde plots ook acute leverproblemen en ging in coma. Wanneer een patiënt lijdt aan een terminale longziekte én aan een terminale leverziekte kan alleen een gecombineerde long-levertransplantatie zijn leven redden. Maar zo'n dubbele transplantatie stelt artsen voor een timingprobleem, zegt professor Dirk Van Raemdonck, die de transplantatie mee uitvoerde. "Normaal moet eerst de longtransplantatie uitgevoerd worden en daarna de levertransplantatie. Een donorlong is immers beperkt houdbaar buiten het lichaam: maximaal 10 uur. Anderzijds heeft een longtransplantatie maar kans op slagen als de leverwerking nog behoorlijk is. Dus bij deze patiënt moest de lever vóór de longen worden getransplanteerd." De donorlongen werden door de artsen daarom niet, zoals gewoonlijk, op ijs bewaard, maar in een machine (OCS LUNG). Die zorgde voor continue bevloeiing en beademing op kamertemperatuur

13 9 UZ Leuven behandelt als eerste in België scoliosepatiëntje met magnetische groeistaven Artsen in het UZ Leuven hebben voor het eerst in België een kind met ernstige scoliose behandeld met magnetische groeistaven die in de wervelkolom worden aangebracht. De techniek, die het betrokken kind een vijftal operaties en hospitalisaties bespaart, wordt onder meer in Engeland en Luxemburg al enkele jaren gebruikt. Alhoewel de techniek minder kost in vergelijking met de operaties, wordt ze in België nog niet terugbetaald. Scoliose is een verkromming en verdraaiing van de ruggengraat. Een volwassene met ernstige scoliose kan behandeld worden met een operatie waarbij staven en schroeven in de rug de wervelkolom definitief fixeren. Bij een kind is dat niet mogelijk, omdat het nog volop groeit. Daarom worden momenteel groeistaven gebruikt die kunnen meegroeien met de wervel - kolom, maar dan moet het patiëntje wel om de zes maanden onder volledige narcose een operatie ondergaan. De magnetische groeistaven maken die chirurgische ingrepen overbodig. Ze bevatten een magneet die tijdens een gewone consultatie uitwending gestimuleerd kan worden. "We sparen hiermee gemiddeld vijf operaties en bijhorende hospitalisatie uit. Het kind maakt ook minder kans op infectie. Omdat de meeste lijden aan een neuro - musculaire aandoening zijn ze bovendien extra gevoelig voor narcose. Vele kinderen hebben ook een panische angst ontwikkeld voor de operatiezaal", aldus orthopedisch chirurg Pierre Moens. Hij hoopt dat het Riziv (Rijksinstituut voor ziekte- en invaliditeitsverzekering) snel werk maakt van een terugbetaling van de techniek.gemiddeld 2 procent van de school - kinderen heeft last van een milde of ernstige vorm van scoliose. De meesten kunnen geholpen worden met een korset. Enkele kinderen met een ernstige scoliose dienen te worden geopereerd. In het UZ Leuven worden wekelijks 1 tot 2 kinderen met scoliose geopereerd. Jaarlijks komen hiervan 5 tot 10 patiëntjes in aanmerking voor magnetische groeistaven. Het gaat om kinderen met een neuromusculaire aandoening zoals spinale spieratrofie en kleuters bij wie de scoliose snel verergert en een korset niet werkt. BELGA 19 maart 2015

14 10 Onderwijstermen Opleidingsonderdeel Officiële term voor vak Opleiding Verzameling van opleidingsonderdelen. Er zijn bachelor- en masteropleidingen. De bacheloropleiding gaat altijd vooraf aan de masteropleiding. Studiepunt Drukt het aandeel van een opleidings - onderdeel binnen de totale opleiding uit: een opleidingsonderdeel van 6 studie punten weegt dus zwaarder door dan een van 3. Eén studiepunt komt overeen met 25 tot 30 uur studietijd: voorbereidingen maken, college of practicum volgen, stage lopen, opdrachten maken, examens afleggen Opleidingsfase Een opleiding bestaat uit fases van een bepaalde hoeveelheid studiepunten. Zo bestaat een bacheloropleiding altijd uit drie fases van telkens ongeveer 60 studiepunten; de totale opleiding beslaat altijd 180 studie - punten. Een masteropleiding bestaat uit minstens één fase van 60 studiepunten.

15 11 Bacheloropleiding Wat verwacht onze samenleving vandaag van een arts? Hoe weet een arts welke de beste behandeling is? Wat betekent multidisciplinariteit binnen de gezondheidszorg? Waarom moet een arts beschikken over goede sociale en communicatieve vaardigheden? Wil je graag het antwoord weten op deze vragen en je verdiepen in de boeiende wereld van de geneeskunde, dan ben je bij de Faculteit Geneeskunde aan het juiste adres. Je bestudeert het menselijk lichaam in al zijn facetten in relatie tot de patiënt in de maatschappij. Je eigent jezelf een wetenschappelijke attitude toe die je helpt in het optimaal uitvoeren van je medische handelingen. Je leert gaandeweg je plaats in te nemen binnen de gezondheidszorg van ons socialezekerheidssysteem. Je verdiept je inhoudelijk in het vakgebied van de geneeskunde In de eerste plaats leer je de vereiste klinische kennis en kunde aan. Dat gebeurt in zes intense opleidingsfases, waarin theoretisch inzicht, klinisch onderwijs, vaardigheden, wetenschappelijke vorming en stages elkaar aanvullen. Al vanaf de eerste fase kom je in contact met patiënten en leer je een aantal klinische en communicatieve basisvaardigheden aan. Daarbij wordt ook de nodige aandacht besteed aan de positie van de geneeskunde in de maatschappij. Je leert een kritische houding aannemen, zowel tegenover je eigen handelingen als tegenover gegevens uit de literatuur. Naarmate het curriculum vordert, leer je klinisch geïntegreerd redeneren aan de hand van casus- en patiëntgebaseerd onderwijs. De manuele en communicatieve vaardigheden worden complexer en uitgebreid en worden aangeleerd in het vaardigheidscentrum. In de tweede masterfase beheers je de nodige klinische kennis en manuele en communicatieve vaardigheden om stage te lopen. Je leert daar een klinisch probleem te herkennen, een diagnose te stellen, een behandelplan op te maken, je in te leven in concrete situaties van patiënten, om te gaan met zieken en stervenden, te functioneren in een team van zorgverleners Je leert hoe je aan wetenschappelijk onderzoek doet, hoe je resultaten analyseert en ze kritisch interpreteert Al vanaf de eerste fase leer je de basisbeginselen van medisch wetenschappelijk onderzoek, leer je bijhorende literatuur op te zoeken en krijg je een inleiding tot de biostatistiek. In de tweede en derde fase wordt hier via groepswerk dieper op ingegaan, met meer aandacht voor analyse en interpretatie van de medisch wetenschappelijke literatuur. Je leert termen uit de epidemiologie en je kunt zelf een korte samenvatting van een wetenschappelijk artikel schrijven. De bacheloropleiding wordt afgesloten met het schrijven van een bachelorpaper. Daar waar de bacheloropleiding zich meer richt op onderzoek van de medische basiswetenschappen, wordt tijdens de masteropleiding de aandacht verlegd naar het klinisch wetenschappelijk onderzoek en hoe je dit later kunt toepassen in je praktijk. Hier komen zowel de eerder theoretische aspecten (bv. Evidence-Based Medicine) als toepassingen op klinische casussen (bv. Critically Appraised Topic) aan bod. Vanaf de tweede masterfase word je intensief begeleid in het schrijven van je masterpaper waarin je zelf een medisch wetenschappelijk onderzoek opzet, analyseert en interpreteert.

16 12 12 Je doet aan zelfontplooiing en bouwt aan een eigen werkveldgerichte profilering Doorheen het curriculum leer je aan de hand van verschillende praktijk- en stagemomenten aan zelfreflectie te doen. Je leert jezelf en je handelen in vraag te stellen om te komen tot oplossingen en verbeteringen, zowel voor jezelf als persoon als voor je medisch handelen. Daarnaast kun je via buitenlandse stages en het volgen van bepaalde keuzeopleidingsonderdelen in de onderzoeks - laboratoria of binnen de klinisch (internationale) setting jezelf, je klinische kennis en je vaardigheden extra ontplooien. Opbouw Inhoudelijk bestaat de volledige opleiding uit vier opleidingslijnen: 1 kennis en grondslagen van de geneeskunde 2 wetenschappelijke vorming 3 de arts in de samenleving 4 vaardigheden & communicatie Via elke lijn krijg je geleidelijk aan de nodige kennis, vaardigheden en attitudes die je tijdens de vele stagemomenten in de opleiding zult integreren en toepassen. Bij de invulling van de opleiding werd een internationaal erkend model als referentiekader gebruikt, namelijk de zeven CanMEDS-rollen van de arts. Dat model beschrijft de belangrijkste kennis, vaardigheden en bekwaamheden waarover de arts moet beschikken aan de hand van zeven rollen: een medisch deskundige, een goede communicator, een samenwerker, een manager, een gezondheidspromotor, een wetenschapper en een professional. De opleiding begint met de fysicochemische en cellulaire grondslagen van de geneeskunde. Daarna klimt ze op naar de verschillende niveaus van weefsel, orgaan, mens en maatschappij. Je leert de verschillende kennislagen integreren en je begrijpt hoe die niveaus ziekte en gezondheid beïnvloeden. Daarnaast werk je actief aan verschillende communicatieve en manuele vaardigheden, die je aan het einde van de derde bachelorfase demonstreert in een afsluitende stationsproef, een praktische proef waarbij je een carrousel van opdrachten doorloopt met simulatiepatiënten. Vanaf de eerste opleidingsfase ontwikkel je eveneens een wetenschappelijke attitude, die je in de derde opleidingsfase uitdiept aan de hand van een bachelorpaper. In het latere beroepsleven zul je vanuit verschillende hoeken namelijk nieuwe (wetenschappelijke) informatie aangeboden krijgen, die je kritisch moet benaderen en in vraag moet durven stellen. Zo kun je je patiënten de beste zorg bieden en ben je in staat om de nieuwste concepten toe te passen. Tijdens de opleiding wordt ook de nodige aandacht besteed aan de maatschappelijke rol van de arts.

17 13 13 Bacheloropleiding (180 sp.) Masteropleiding (180 sp.) Fase 1 Fase 2 Fase 3 Fase 1 Fase 2 Fase 3 Kennis en grondslagen van de geneeskunde Wetenschappelijke vorming De arts in de samenleving Basisarts Vaardigheden & communicatie Stage + POKR* * Probleem Oplossend Klinisch Redeneren molecule > cel > weefsel > orgaan > mens > patiënt en maatschappij > integratie Praktijk en stage Al vanaf het begin van je opleiding maak je kennis met de praktijk. In de eerste bachelorfase leer je manuele en communicatieve basisvaardigheden aan en loop je na het tweede semester twee weken verpleegstage in een ziekenhuis. In de tweede en de derde bachelorfase worden de manuele en communicatieve vaardigheden uitgebreid en complexer en loop je stage bij een huisarts en in het UZ Leuven. Zo krijg je al heel snel een realistisch beeld van het beroepsleven en pas je de aangeleerde vaardigheden in de praktijk toe. Alle aangeleerde vaardigheden kunnen ruimschoots geoefend worden in het vaardigheidscentrum. In de eerste masterfase wordt dieper ingegaan op communicatieve consultatietechnieken en doorloop je een aantal korte kijkstages in UZ Leuven. In de tweede masterfase vertrek je voor anderhalf jaar onafgebroken op stage. Na het doorlopen van de bachelor- en masteropleiding ben je basisarts. Dat diploma geeft je toegang tot een van de master-na-master-vervolgopleidingen: huisartsgeneeskunde, specialistische geneeskunde, maatschappelijke gezondheidszorg of wetenschappelijk onderzoek. Na de vervolgopleiding en met goedkeuring van de bevoegde erkenningscommissie kun je autonoom als arts aan de slag. Sommige basisartsen kiezen voor wetenschappelijk onderzoek, vaak gecombineerd met een van de vervolgopleidingen. Gezondheid is eigenlijk het hoogste goed dat een mens bezit. Als je daar iets kunt aan verbeteren, dan is dat heel fijn. (Student)

18 14 Studieprogramma Eerste fase Eerste semester: 31,5 studiepunten Tweede semester: 28,5 studiepunten 9 Anatomie en functie van het menselijk bewegingsstelsel Anatomie en functie van het menselijk bewegingsstelsel 11 Celbiologie I Metabolisme en voeding 8 9 Celbiologie II Van cel naar weefsel: functie 5 4 Initiatie tot het medisch wetenschappelijk onderzoek Spijsvertering 4 3 Antropologische thema s uit de hedendaagse wijsbegeerte Van cel naar weefsel: structuur 3 Vaardigheden en communicatie I 4 Tweede fase Eerste semester: 28,5 studiepunten Tweede semester: 31,5 studiepunten 8 Ontwikkeling en voortplanting Neurowetenschappen 11 7 Bloedsomloop Topografische en radiologische anatomie 7 6 Nier en ademhaling Immunologie 4 3 Anatomische vaardigheid Inleiding psychologie, medische en gezondheidspsychologie 5 5 Vaardigheden en communicatie II Vaardigheden en communicatie II 4 Wetenschappelijke vraagstelling Wetenschappelijke vraagstelling

19 15 Derde fase Eerste semester: 40 studiepunten Tweede semester: 20 studiepunten 8 Microbiologie en infectieziekten Microbiologie en infectieziekten 8 Farmacologie Farmacologie 8 Ziektemechanismen Kwaliteitsvol praktijk voeren 7 7 Menselijk bewegingsstelsel 5 Heelkundig zorgtraject 5 Wetenschappelijke rapportering Wetenschappelijke rapportering 4 Biostatistiek en epidemiologie 3 Medische ethiek 5 Vaardigheden en communicatie III Vaardigheden en communicatie III kennis en grondslagen van de geneeskunde wetenschappelijke vorming de arts in de samenleving vaardigheden & communicatie Je leest meer over de studieopbouw op p. 12

20 16 Opleidingsonderdelen van de eerste fase Anatomie en functie van het menselijk bewegingsstelsel De anatomie vormt de basis van de geneeskunde. In dit opleidingsonderdeel krijg je een overzicht van de bouw van het menselijk lichaam. Je raakt vertrouwd met de algemene anatomische benamingen. Je leert de structuren van het bewegingsstelsel kennen en verwerft inzicht in de werking ervan. Je kent de verschillende botten, gewrichten, spieren, bloedvaten en zenuwen van het menselijk lichaam. De studie bereidt je voor op het vervolg van je opleiding en vormt de basis voor verschillende pathologieën die later aan bod zullen komen. Door ook het verband met frequent voorkomende pathologische toestanden te bestuderen, verwerf je inzicht in de klinische relevantie van een aantal structuren. Celbiologie I en II Wat maakt dat cellen in het lichaam eerst groeien en zich dan specialiseren? Hoe communiceren cellen met elkaar? Hoe voorziet de cel in haar energiebehoeften? Hoe verloopt het transport van moleculen in en uit de cel? Op dergelijke vragen wil dit opleidingsonderdeel een antwoord geven. Daarbij volg je een geïntegreerde celbiologische benadering. Inzichten uit verschillende wetenschappelijke disciplines worden gebundeld zodat je een globaal en dynamisch beeld op de cellulaire structuren en functies verwerft. Vervolgens plaats je die inzichten in een medische context. Je gaat na hoe mutaties, toxines, infecties en ook geneesmiddelen op de normale celbiologische processen ingrijpen. Tot slot maak je kennis met de wetenschappelijke methode en word je aangezet om met een kritische blik naar nieuwe ontwikkelingen in geneeskunde te kijken. Metabolisme en voeding Dit opleidingsonderdeel bouwt verder op de inzichten die je verkregen hebt in het eerste semester. Je maakt nu de sprong van een cel naar een organisme: de mens. In alle cellen van elk levend wezen worden complexe scheikundige reacties doorgevoerd die een rechtstreekse invloed hebben op de vele facetten van gezondheid en ziekte. Je bespreekt processen die belangrijk zijn om het ontstaan van belangrijke ziekten, zoals suikerziekte, zwaarlijvigheid, kanker en ziekten van hart en bloedvaten, te begrijpen. Inspelen op het metabolisme van de patiënt is een basisingrediënt voor ziektepreventie en een van de dimensies voor doelgerichte therapie. Voeding komt eveneens aan bod met aandacht voor de relatie tussen voeding en gezondheid via de bespreking van algemene voedingsprincipes en aanbevelingen. Daarnaast worden de inname en absorptie van de macronutriënten (bv. koolhydraten en vetten) en de micronutriënten (bv. mineralen en vitaminen) besproken. Van cel naar weefsel: functie Ons lichaam bestaat uit organen die elk belangrijke functies uitvoeren, zoals het hart dat bloed pompt. Organen bestaan uit cellen, de samenwerking tussen die cellen zorgt dat ze functioneren. Je bestudeert hoe dat verloopt, bijvoorbeeld hoe hartspiercellen samen een kloppend hart vormen. Ons lichaam gebruikt ook verschillende signalen om organen te sturen. Wanneer je door wespen achtervolgd wordt, zal je hart sneller slaan en moeten je beenspieren harder samentrekken dan wanneer je met je hond gaat wandelen. Je leert hoe die signalen worden doorgegeven aan organen, en hoe die daarop reageren. Wanneer je die processen begrijpt, kun je ook beter inschatten waarom mensen ziek worden en hoe je nieuwe geneesmiddelen ontwikkelt.

21 17 Spijsvertering Je behandelt de morfologie en de fysiologie van het maag-darmstelsel. In het onderdeel morfologie verwerf je inzicht in de anatomische en histologische aspecten van de organen van het maag-darmstelsel. Die kennis is noodzakelijk om de fysiologie van het systeem te vatten en om de fysiopathologische aspecten in de latere opleiding voldoende te kunnen verwerken. Je verwerft wetenschappelijke kennis en inzicht rond de algemene functie van spijsvertering van het gezonde menselijk organisme. De bedoeling is om de fundamentele celbiologische fenomenen te begrijpen die de werking van het maag-darmstelsel onderbouwen en voor de multisysteeminteracties belangrijk zijn. Van cel naar weefsel: structuur De accurate diagnose van kanker en andere ziektes berust vaak op histologisch onderzoek van weefselstalen, die verkregen werden door een biopsie, chirurgie of autopsie. Door het weefselstaal te analyseren, is de anatoom-patholoog in staat om te oordelen of het stukje weefsel normaal of ziek is. Weefselleer of histologie is dus essentieel in de geneeskunde. Je verwerft basiskennis over weefselleer en gaat in op de principes waarmee weefsels worden bestudeerd. Je krijgt ook een inleiding tot de nieuwere technieken en tot de virtuele microscopie. Door verschillende cellen, weefsels en kliertypes te bestuderen, maak je uiteindelijk de overstap naar een eerste orgaan. Dat stelt je in staat om tijdens het vervolg van je opleiding de microscopische opbouw van alle andere organen te begrijpen. De werkvormen zijn heel divers: hoorcolleges, verschillende proffen die samen lesgeven en interageren, responsiecolleges waarbij er vragen gesteld worden aan de aula, werkzittingen, practica in labo s, practica waar we op poppen oefenen, practica over communicatie, anatomie op echte lichamen, stages (Student)

22 18 Initiatie tot het medisch wetenschappelijk onderzoek Je maakt het onderscheid tussen wetenschappelijke en niet-wetenschappelijke informatie. Je raakt vertrouwd met verschillende bronnen van medisch-professionele informatie, zoals handboeken, wetenschappelijke artikels, informatie op het web en richtlijnen, en met het gebruik van professionele databanken. Verder word je vertrouwd gemaakt met de empirische cyclus en het concept van evidence-based medicine. Er is aandacht voor wetenschappelijke hypothesen en experimenten om de geformuleerde hypothese te toetsen. Met methoden uit de biostatistiek plan je experimenten en analyseer je gegevens. Je bespreekt het belang van randomisatie en blindering en schenkt aandacht aan zorgvuldig rapporteren. Dit opleidingsonderdeel vormt de basis om tijdens het vervolg van je opleiding zelf wetenschappelijk onderzoek uit de literatuur te kunnen opzoeken, interpreteren, analyseren en uitvoeren. Antropologische thema s uit de hedendaagse wijsbegeerte Je wordt filosofisch ingeleid in vijf algemene menselijke thema s. Wat is genot en waarom wordt genot vaak gewantrouwd? Hoe verhouden liefde en verlangen zich tot elkaar en hoe kun je zeer ongewone vormen van liefde zoals platonische liefde, mystieke liefde en barmhartigheid begrijpen? Wat met symbolisering? Het vierde thema is de wanorde van menselijke seksualiteit en de visie op seksualiteit bij hedendaagse filosofen. Het laatste thema is vrijheid en determinisme. Kun je mensen verantwoordelijk stellen voor hun daden als het waar is dat de mens een ingewikkelde machine is? Op al deze vragen tracht je vanuit de fundamentele wijsbegeerte een antwoord te formuleren. Vaardigheden en communicatie 1 Manuele en communicatieve vaardigheden zijn zeer belangrijk in de gezondheidszorg. Vandaar dat je vanaf de eerste opleidingsfase de kennis, vaardigheden en attitudes traint die hiervoor nodig zijn. Binnen de communicatieve vaardigheden start je met het voeren van een groepsgesprek. Je leert hierbij op zelfkritische wijze omgaan met je eigen communicatie en leert daarover ervaringen uit te wisselen met je medestudenten en de docent. Daarnaast studeer je ook al een aantal manuele basisvaardigheden in. Je raakt vertrouwd met begrippen uit eerste hulp en wondverzorging, je leert de klassieke reanimatietechnieken aan op een reanimatiepop en je leert omgaan met een automatische externe defibrillator ( basic life support ). Je oefent in het vaardigheidscentrum vaardigheden zoals bloedafname, steriele wondzorg, inspuitingen klaarmaken en toedienen, zodat je goed voorbereid de verpleegstage kunt aanvatten Voor een gedetailleerde beschrijving van de opleidingsonderdelen van de volledige bacheloropleiding en voor het uurrooster: 8

23 19 De opleiding geneeskunde in cijfers Studenten: Professoren: 550 Binnenlandse stageplaatsen: Buitenlandse stageplaatsen: 120 Studenten die jaarlijks op buitenlandse stage gaan: 150 Jaarlijks afgestudeerden: 375

24 20 Week van een student geneeskunde Deze fictieve agenda geeft je een idee over hoe je week er kan uitzien. Je studietijd omvat niet enkel college volgen, maar ook achteraf je notities overlopen, naar de bibliotheek gaan, zelfstudie Zo zit je al snel aan een 40 à 50 urenweek. Daarnaast is er natuurlijk ook ruimte voor ontspanning. G MAANDA eefsel: Van cel naar w ge) le ol rc oo (h tie func voeding en e m is ol ab et 13-14:30 u. M rcollege) (hoo k Groepsgespre u (vaardigheden) u. AG DONDERD rcollege) ijsvertering (hoo Sp u. 10 0:3 08 voeding etabolisme en 10:15-12 u. M rcollege) (hoo a Eten op kot Ev ie eren anatomfe noe u. stud g n di ei er b voor zitting DINSDAG fsel: n cel naar wee 09-10:30 u. Va tie (hoorcollege) func weefsel: u. Van cel naar lege) 0 :3 10:30-12 ol rc structuur (hoo Eten in Alma ting) atomie (oefenzit 13:30-15 u. An r ee dl an rb BO en ve 15-16:30 u. EH cticum) (pra u u. k Groepsgespre n) de he (vaardig u. bliotheek: Studeren in bi voeding en e metabolism ortkot Les zumba op sp AG WOENSD lege) atomie (hoorcol u. An weefsel: u. Van cel naar g) 10:30-12:30 in itt functie (werkz voeding etabolisme en 13-15:30 u. M rcollege) (hoo onitoraatsessie u. M ievaardigheden stud bliotheek: Studeren in bi weefsel: Van cel naar structuur u. DOC's bar Medicafeestje in VRIJDAG u. eefsel: Van cel naar w ge) le ol functie (hoorc Eten in Alma bliotheek: Studeren in bi + boeken halen op spijsvertering cursusdienst n en: voorbereide u.studdreracht groepsgesprek op Naar huis G ZATERDA u. ijswerkzitting spbereiden or vo g in verter ie deren anatom u. Stu ZONDAG u. cel naar Studeren Van uur ct ru weefsel: st Scouts naar Leu ven

25 21 Overzicht academiejaar September Ma Di Wo Do 1 Vr Oktober Za Zo Ma Di Wo Do November Vr Za Zo 1 Ma Di Wo Do Vr 3 Za Zo December Ma Di Wo Do Vr Januari Za Zo Ma Di Wo Do 1 Vr Za Zo Ma Di Wo Do 1 Za Zo Vr Za Zo April Vr Vr 2 Maart Ma Di Wo Do Februari Za Zo Ma Di Wo Do Mei Vr Za Zo 1 Ma Di Wo Do Juni Ma Di Wo Do 1 Juli Vr Za Zo Ma Di Wo Do Augustus Vr Za Zo 1 Ma Di Wo Do 2 1 Vr Za Zo September Ma Di Wo Do Vr Za Zo Begin academiejaar Examenperiode Lesperiode Lesvrije periode Blokperiode

26 22 edica Cursusdienst Medic rstejaarswerking Medica Spo derwijs Medica Sport Medica a eest Medica Internationaal M edica Galabal Medica Cultuur Medica Cursusdienst Medica ica Eerstejaarswerking Medica Onderwijs Medica Sport Medic Feest Medica Internationaal Medica Gal Medica Galabal De studentenkring Medica (voor studenten biomedische wetenschappen en geneeskunde) verzorgt je belangen als student op gebied van onderwijs en ontspanning. Specifiek voor de eerstejaarsstudenten organiseert Medica een aantal activiteiten om je wegwijs te maken op de faculteit, in Leuven en in het studentenleven. Zo wordt er een eerstejaarsweekend georganiseerd, wordt er een rondleiding gegeven en zijn er ook nog een aantal andere activiteiten. Medica heeft een eigen cursusdienst waar je al je nodige boeken, cursussen en practica - materiaal online kunt bestellen en afhalen. Op het vlak van onderwijs zijn de studentenvertegenwoordigers jouw stem in de bestuurs organen van de faculteit om het onderwijs mee vorm te geven en nog meer te optimaliseren. Bij hen kun je ook altijd terecht met onderwijsgerelateerde problemen, die ze dan overmaken aan de opleidingsverantwoordelijken. Regelmatig organiseert Medica gespreks- en debatavonden waar over een bepaald thema specialisten ter zake op uitgenodigd worden. Uiteraard geen studentenkring zonder studentikoze activiteiten! Medica heeft een ruim aanbod aan ontspannende en sociale activeiten, zoals sport, cultuur, een jaarlijks galabal en een cantus. Neem alvast een kijkje op 8

27 23 Studiebegeleiding Tijdens je studies word je aan de KU Leuven op verschillende manieren begeleid om zelfstandig te leren studeren. Naargelang je vragen of wensen kun je gebruikmaken van verschillende begeleidingsformules, zowel aan je faculteit als bij de Dienst Studieadvies. Een overzicht van de studie- en studenten - begeleiding die je als (toekomstige) student kunt verwachten, vind je op 8 Studiebegeleiding aan de faculteit a Als student aan de Faculteit Geneeskunde word je tijdens je eerste bachelorfase niet aan je lot overgelaten. Om de stap van het secundair onderwijs naar het universitair onderwijs zo soepel mogelijk te laten verlopen, zijn er verschillende voorzieningen uitgewerkt. In de eerste plaats is er het monitoraat, maar ook de studietrajectbegeleider en de ombuds staan steeds paraat om je verder te helpen. Vakinhoudelijk Monitoraat: individuele studiebegeleiding en in groep Proefexamens Studievaardigheden Monitoren: eerste aanspreekpunt voor studenten van de eerste bachelorfase met studieproblemen Onthaal en studie-informatie Onthaal nieuwe studenten Kennismakingsgesprek Informatiesessies Studietrajectbegeleiding Bespreking van je studieprogramma Aanspreekpunt voor alle studie- en nietstudiegerelateerde problemen Vakinhoudelijk Individuele studiebegeleiding en in groep: ondersteuning bij de leerstof en je studiemethode De monitoren geven je individueel of in kleine groepjes extra uitleg bij de belangrijkste opleidings - onderdelen. Zij geven je feedback op tussentijdse toetsen en helpen je aan een juiste studiemethode, aangepast aan het opleidingsonderdeel. Monitoren organiseren ook groepszittingen waarin, in samenspraak met de docent, een bepaald stukje van de cursus opnieuw wordt doorgenomen. Proefexamens Voor bepaalde opleidingsonderdelen wordt een proefexamen georganiseerd onder dezelfde omstandigheden als het eindexamen. Het proefexamen telt niet mee voor je score, maar laat je wel kennismaken met de manier van vraagstelling aan de universiteit. Na het proefexamen krijg je ook inhoudelijke feedback over hoe je het gedaan hebt en welke aandachtspunten er zijn om nog verder aan te werken. Het proefexamen is ook een goede waardemeter voor je slaagkansen op het eindexamen.

28 24 Studievaardigheden Monitoren: eerste aanspreekpunt voor studenten van de eerste bachelorfase De monitoren zijn je eerste aanspreekpunt voor informatie over studiebegeleiding, vragen over je studiemethode en tips voor een gerichte aanpak van een bepaald opleidingsonderdeel uit de eerste bachelorfase. Ook met twijfels over je studierichting of vragen over het verdere verloop van je studieprogramma ben je hier aan het juiste adres. Onthaal en studie-informatie Onthaal van nieuwe studenten Op de eerste dag van het academiejaar worden alle eerstejaarsstudenten verwelkomd tijdens de onthaalnamiddag. De studietrajectbegeleider en het monitoraat lichten de begeleiding en ondersteuning toe die ze je als student aanbieden. Verder krijg je ook praktische informatie over studeren en het onderwijs aan de faculteit. Kennismakingsgesprek Tijdens de eerste week van het academiejaar word je uitgenodigd voor een kennismakingsgesprek bij een van de monitoren. Je krijgt naast een uiteenzetting van de diensten van het monitoraat ook meer informatie over studeren aan de universiteit, waarbij verschillende termen zoals leerkrediet en diplomaruimte toegelicht worden. Daarnaast krijg je de mogelijkheid om allerhande vragen te stellen, om bepaalde problemen aan te kaarten die het goede verloop van de studie mogelijk in de weg staan, of om gewoon even op een meer persoonlijke manier kennis te maken. Informatiesessies Zowel tijdens het eerste als het tweede semester komen de studietrajectbegeleider en de opleidings - planner in alle opleidingsfases informatiesessies geven over een aantal praktische zaken typerend voor de opleiding geneeskunde. Er wordt bijvoorbeeld meer uitleg gegeven over Toledo, je Individueel StudieProgramma (ISP), je examenrooster, de practicumregeling en waar je bepaalde informatie kunt vinden.

29 25 Studietrajectbegeleiding Bespreking van je studieprogramma Tijdens heel je opleiding kun je bij de studietrajectbegeleider terecht met vragen over je studie programma, vrijstellingen, leerkrediet, heroriënteren De studietrajectbegeleider bekijkt je studieprogramma op individuele basis met aandacht voor je specifieke situatie. Aanspreekpunt voor alle studie- en niet-studiegerelateerde problemen Ook met algemene vragen die niet onmiddellijk studiegerelateerd zijn (bv. fysieke, psychische of sociale problemen) kun je terecht bij de studietrajectbegeleider. Als overkoepelend ombuds van de opleiding geneeskunde helpt hij je zo goed mogelijk verder of verwijst hij je door naar de juiste personen. Je kunt ons aanbod aan studiebegeleiding bekijken op 8 wet.kuleuven.be/monitoraat/faculteit-geneeskunde 8 med.kuleuven.be/nl/studentenportaal/studie-traject-begeleiding Studiebegeleiding door de Dienst Studieadvies Voor studie(traject)begeleiding kun je in de eerste plaats op je faculteit terecht. Ook de centrale Dienst Studieadvies biedt ondersteuning tijdens je studieloopbaan: je vindt het moeilijk om de leerstof te verwerken, je vindt geen goed evenwicht tussen studie en ontspanning of je hebt twijfels over studie richting? Samen met een studieadviseur kun je jezelf, je studiemogelijkheden en je toekomst verwachtingen leren inschatten. Daarnaast kun je bij de dienst terecht met vragen over de stap naar de arbeidsmarkt of verder studeren in binnen- en buitenland. Ook nu al staat de dienst voor je klaar om je te ondersteunen bij het maken van een goede studie - keuze: op de website staat heel wat nuttige informatie en je kunt een individueel gesprek met een studieadviseur aanvragen. 8 Wil je weten of je beschikt over een aantal algemene academische vaardigheden die nodig zijn om aan een universitaire studierichting te beginnen, doe dan de Luci-test. 8www.luci.be

30 26 Praktijkervaring en stage Als toekomstig arts is het belangrijk dat je zoveel mogelijk in contact komt met de praktijk. Dat gebeurt aan de hand van verschillende stagemomenten doorheen de opleiding, en dat al vanaf de eerste bachelorfase. Je leert op een graduele manier kennismaken met verschillende praktijkaspecten en disciplines binnen de geneeskunde. De stages evolueren van eerder observatorisch naar het zelf uitvoeren van manuele handelingen. Je wordt hierbij steeds individueel begeleid door een superviserende arts of stageleider. Tijdens de stages van de bacheloropleiding en de eerste masterfase krijg je ruimschoots de kans om met verschillende disciplines in contact te komen. Je krijgt tijdens de eerste masterfase ook de kans om zelf een aantal stageplaatsen te kiezen. Op die manier kun je je een breed beeld vormen van het aanbod aan disciplines binnen de geneeskunde, dat je kan helpen om je stagekeuzes te maken binnen de grote masterstage. Overzicht stagemomenten opleiding geneeskunde Bacheloropleiding (180 sp.) Masteropleiding (180 sp.) Fase 1 Fase 2 Fase 3 Fase 1 Fase 2 Fase Stagelijn 1 Verpleegstage 2 Patiëntenzorgstage 3 Pre-stage huisartsgeneeskunde 4 Ziekenhuisstage: heelkunde/interne geneeskunde/medische beeldvorming/laboratorium/ pathologische ontleedkunde 5 Korte keuze kijkstages op alle disciplines 6 Grote masterstage: 11 stageblokken van 6 weken binnen verschillende disciplines Onze stages zijn een hele innovatie. We hebben ze al vroeg in de opleiding, waardoor we ons klinisch en technisch onderzoek in de praktijk kunnen omzetten en we al contact hebben met patiënten. Het is ook leuk om praktische oefeningen tijdens de opleiding te hebben, omdat je daardoor weet waarvoor je studeert en ook de leerstof beter begrijpt. (Student)

31 27 Internationale ervaring Zin om je grenzen te verleggen? Een verblijf in het buitenland geeft je KU Leuven-diploma een extra dimensie en een schat aan levenservaringen. Je maakt immers kennis met een andere taal, een andere cultuur en een ander onderwijssysteem en/of een andere gezondheidszorg. Tijdens de eerste fase van de masteropleiding kun je een of twee semesters studeren aan een buitenlandse universiteit. De Leuvense universiteit biedt namelijk Erasmus+ aan, een programma waarbij studenten en professoren tussen Europese (en in een aantal gevallen ook niet-europese) universiteiten worden uitgewisseld. Zo kun je een deel van je studies volbrengen in bijvoorbeeld Frankrijk, Oostenrijk, Spanje, Duitsland, Nederland of Engeland. In de loop van de tweede bachelorfase worden alle studenten geïnformeerd over de uitwisselings - mogelijkheden en kun je je kandidaat stellen. Een jury, waaronder studentenvertegenwoordigers, selecteert de uiteindelijke kandidaten op basis van een aantal vooraf bepaalde objectieve criteria. Daarenboven zijn er mogelijkheden om een deel van de grote masterstage in een buitenlands ziekenhuis te verrichten. De Faculteit Geneeskunde bezit een uitgebreid netwerk aan stage plaatsen over de hele wereld waardoor je stage kunt lopen in Afrika (bv. Kameroen), Azië (bv. Filipijnen), Zuid-Amerika (bv. Argentinië) en uiteraard Europa. Kies je voor een buitenlandse studieperiode, dan maakt die deel uit van je opleiding. Het verlengt je studieduur dus niet en levert je geen buitenlands diploma op Stageplaatsen in Europa Stages wereldwijd

32 28

33 29

34 30 Master in de geneeskunde (180 studiepunten) Je diept de klinische aspecten van verschillende pathologieën verder uit op basis van casusgebaseerd onderwijs en integreert de verworven kennis nog verder aan de hand van het geïntegreerd klinisch redeneren. Een groot deel van de masterjaren bestaat uit stages. Daar maak je kennis met de verschillende specialisatiedomeinen en leer je de opgedane kennis toe te passen in de praktijk. Tijdens de stagejaren krijg je ook nog colleges waar aandacht wordt besteed aan het probleem - oplossend klinisch redeneren (POKR). Tijdens de laatste masterfase kun je bij de verdiepende stageblokken kiezen voor een discipline die je voorkeur draagt in het licht van een vervolgopleiding. De selectie voor de vervolgopleiding staat echter los van het mastercurriculum. De masteropleiding eindigt met een masterproef, die bestaat uit drie onderdelen: de stationsproef, het POKR-examen en de masterpaper. Bij de stationsproef doorloop je verschillende stations die naar een of meerdere competenties van de basisarts peilen. Met behulp van simulatiepatiënten wordt de praktijk zo goed mogelijk benaderd. Bij het POKR-examen moet je casussen zelfstandig interpreteren en verschillende oplossings - scenario s voorstellen. Ten slotte moet je ook nog een masterpaper schrijven. Daarin werk je een klinisch relevant onderwerp op een wetenschappelijk manier uit in de vorm van een klinische studie met patiënten materiaal, een experimentele studie op een laboratorium of een literatuuronderzoek. Stationsproef geneeskunde test kennis én vaardigheden De Faculteit Geneeskunde krijgt de prijs van de Onderwijsraad voor haar stationsproef. Elk jaar leggen duizend studenten een reeks praktische tests af binnen een tijdslimiet: een gestandaardiseerde, objectieve en gevalideerde meting van kennis en vaardigheden. Bij een stationsproef doorlopen de studenten een carrousel van opdrachten. Docenten of stageleiders observeren hun interactie met de patiënt. Professor Chris Verslype en dokter Annick Dermine van het Expertisecentrum Masterproef geven een concreet voorbeeld uit de tweede masterfase: De student voert na elkaar zeven opdrachten uit, waarvoor hij telkens zes minuten krijgt. De opdracht en de naam van de patiënt staan op de deur. Bij het eerste belsignaal gaat de student naar binnen, bij het tweede sluit hij de opdracht af, klaar of niet. Die tijdsdruk simuleert de realiteit van de klinische praktijk. Studenten oefenen daar ook op tijdens hun practica. Dat is nodig: een arts heeft onder tijdsdruk de neiging om korte, gesloten vragen te stellen en de open vragen te vergeten die nodig zijn voor een goede kijk op het probleem waarmee de patiënt kampt. Bij het vroegere traditionele klinische examen werd iedere student individueel door een docent beoordeeld voor zijn onderzoek van een patiënt. Chris Verslype: Dat was een heterogene en subjectieve evaluatie zonder validering. Studenten voelden zich soms niet correct beoordeeld. De stationsproef is een betere manier om de koppeling van vereiste kennis én specifieke vaardigheden te toetsen. Campuskrant 29 mei 2013

35 31 Van basisarts naar beroepsactieve arts Na het doorlopen van de masteropleiding ben je basisarts maar kun je het beroep van arts nog niet zelfstandig uitvoeren binnen ons gezondheidszorgsysteem. Je wordt pas een beroepsactieve arts na een vervolgopleiding in een bepaalde richting: huisartsgeneeskunde, specialistische geneeskunde of maatschappelijke gezondheidszorg (arbeidsgeneeskunde, verzekeringsgeneeskunde of jeugd gezondheidszorg). Hiervoor volg je een praktische beroepsopleiding naast een theoretische vervolg opleiding (master-na-master ofwel manama). Daarnaast kun je ook opteren om in het wetenschappelijk onderzoek te stappen en een doctoraatsopleiding te volgen. 8 Gefaseerd verloop van de opleiding geneeskunde Bachelor (180 sp.) (Leuven of Kortrijk) Master (180 sp.)* (Leuven) Manama in de huisartsgeneeskunde (120 sp.) 3 jaar 3 jaar 3 jaar Manama in de specialistische geneeskunde (120 sp.) Aspirant-arts 4-6 jaar Masteropleidingen in de richting van de maatschappelijke gezondheidszorg Manama in de arbeidsgeneeskunde (120 sp.) Manama in de verzekeringsgeneeskunde en de medische expertise (120 sp.) Manama in de jeugdgezondheidszorg (120 sp.) * Een samenwerkingsakkoord tussen UHasselt en KU Leuven voorziet in een naadloze overgang van de bacheloropleiding geneeskunde aan de UHasselt naar de masteropleiding geneeskunde aan de KU Leuven. Studenten van andere universiteiten zijn natuurlijk ook welkom. 2 jaar Doctoraat - onderzoek 4 jaar Basisarts Beroepsactieve arts

36 32 Rechtstreekse master-na-masteropleidingen Master in de huisartsgeneeskunde (180 studiepunten) Om je als huisarts te kunnen vestigen, moet je de interuniversitaire master in de huisartsgeneeskunde doorlopen. De KU Leuven biedt de opleiding aan via het Academisch Centrum voor Huisarts - geneeskunde (ACHG). De driejarige opleiding omvat vooral stages in erkende huisartspraktijken en erkende ziekenhuisdiensten. De theoretische opleiding bestaat uit tweewekelijkse seminaries en centraal georganiseerde lessen. Om toegelaten te worden tot deze vervolgopleiding, moet je in het bezit zijn van het diploma master in de geneeskunde en voldoen aan de instapvoorwaarden. 8 Master in de specialistische geneeskunde (180 studiepunten) De master in de specialistische geneeskunde bereidt je voor om nadien als arts-specialist aan het werk te kunnen. De 180 studiepunten worden gespreid over de hele duur van de beroeps - voorbereidende praktijkopleiding. Deze masteropleiding is een combinatie van theoretisch onderwijs, klinisch-wetenschappelijke verdieping en praktijkstage, die je deels in UZ Leuven, deels in samenwerkende ziekenhuizen doorloopt. Om toegelaten te worden tot deze vervolgopleiding moet je in het bezit zijn van het diploma master in de geneeskunde en dien je voorafgaand geselecteerd te worden. De selectie gebeurt tijdens de derde masterfase op basis van een selectieprocedure met vooraf bepaalde objectieve criteria, voorgezeten door een selectiecommissie. De selectiecriteria kunnen inhoudelijk verschillen naargelang de vervolgopleiding. Je kunt je specialiseren in de volgende domeinen: anesthesie-reanimatie cardiologie dermatologie en venerologie fysische geneeskunde en revalidatie gastro-enterologie gerechtelijke geneeskunde geriatrie gynaecologie-verloskunde heelkunde inwendige geneeskunde kinder- en jeugdpsychiatrie klinische biologie medische oncologie neurochirurgie neurologie nucleaire geneeskunde oftalmologie 8 oncologie orthopedische heelkunde otorhinolaryngologie pathologische anatomie pediatrie plastische, reconstructieve en esthetische heelkunde pneumologie radiotherapie reumatologie röntgendiagnose stomatologie en mond-, kaak- en aangezichtschirurgie urgentiegeneeskunde urologie volwassenpsychiatrie

37 33 Master in de arbeidsgeneeskunde (120 studiepunten) De opleiding bestudeert de gevolgen van arbeid op gezondheid en van gezondheid op arbeid. Afgestudeerden zijn in staat om als preventieadviseur-arbeidsgeneeskundige de gezondheid en het welzijn van werknemers in en door hun werk te bevorderen en te beschermen. De interuniversitaire opleiding is de enige masteropleiding tot bedrijfsarts in Vlaanderen. De studenten volgen gedurende twee jaar les aan de Universiteit Antwerpen, de Universiteit Gent, de VUB en de KU Leuven. Het programma kan gecombineerd worden met deeltijds werken. 8 Master in de jeugdgezondheidszorg (120 studiepunten) Jeugdgezondheidszorg is het deel van de sociale geneeskunde dat tot doel heeft de gezondheid, groei en ontwikkeling van kinderen en jongeren te bewaken, bevorderen en behouden. De inter - universitaire opleiding is de enige masteropleiding tot jeugdarts in Vlaanderen, en bereidt voor op tewerkstelling in een consultatiebureau van Kind en Gezin of een centrum voor leerlingenbegeleiding. Studenten volgen twee jaar les aan de Universiteit Antwerpen, de Universiteit Gent, de VUB en de KU Leuven. Het programma kan gecombineerd worden met deeltijds werken. 8 Master in de verzekeringsgeneeskunde en de medische expertise (120 studiepunten) De uitoefening van geneeskunde zonder tussenkomst van sociale en/of private verzekeringen is volledig ondenkbaar geworden. Deze geneesheren moeten beschikken over een specifieke medicosociale en medicolegale deskundigheid voor het evalueren van menselijke schade. In de masteropleiding verzekeringsgeneeskunde en medische expertise ga je uitvoerig in op het begrippenkader rond menselijke schade. Preventie- en herstelmogelijkheden worden belicht en ook schadeloosstelling komt aan bod. De interuniversitaire opleiding is de enige masteropleiding tot verzekeringsarts in Vlaanderen. De studenten volgen gedurende twee jaar les aan de Universiteit Antwerpen, de Universiteit Gent en de KU Leuven. Het programma kan gecombineerd worden met deeltijds werken. De masteropleiding is een onderdeel van de erkenningsvoorwaarden als geneesheer-specialist in de verzekerings - geneeskunde en medische expertise. 8

38 34 Andere master-na-masteropleidingen* Master in de ziekenhuishygiëne (60 studiepunten) 8 Erasmus Mundus Master of Bioethics (60 studiepunten) 8 Master in de sportgeneeskunde (60 studiepunten) 8 * Enkel te volgen na een rechtstreekse vervolgopleiding Na het behalen van je masterdiploma kun je nog een bijkomende masteropleiding volgen. 8 De specifieke lerarenopleiding stoomt je helemaal klaar om voor de klas te staan. De opleiding telt 60 studiepunten, waarvan de helft uit praktijk bestaat De Dienst Permanente Vorming van de KU Leuven biedt een uitgebreid aanbod aan bijscholings - mogelijkheden zoals postgraduaten Wie geboeid is door onderzoek, kan ook doctoreren

39 35 Loopbaan Gezien de specificiteit van de richting geneeskunde wordt ongeveer 95 procent van de afstuderende masterstudenten een beroepsactieve arts. Ze volgen hiervoor een vervolgopleiding waarna ze het beroep van arts zelfstandig kunnen uitoefenen. De meeste studenten kiezen voor een klinische loop baan binnen de curatieve gezondheidszorg. De overige 5 procent komt terecht in een andere tak van de (para)medische sector, in de administratie of in een totaal andere sector. Het beroep van huisarts is een boeiend vervolg op jouw basisopleiding geneeskunde. Als huisarts draag je zorg voor een hele populatie, ben je in staat om patiënten met een chronische ziekte te begeleiden en gids je patiënten doorheen ons gezondheidszorgsysteem. Je behandelt ook acute pathologieën en je kunt op een open, communicatieve manier met psychologische problemen omgaan. Je bent arts en vertrouwenspersoon zowel voor jonge gezinnen met pasgeboren kinderen als voor ouderen die nood hebben aan chronische zorg. Als huisarts ga je op een intelligente manier om met de wetenschap en vertaal je die naar jouw praktijk en patiënt. Door te werken in groep, krijg je de kans om samen verantwoordelijk te zijn en een praktijk een eigen gezicht te geven. Je doet dat ten dienste van de patiënt en met oog voor jouw persoonlijke ontwikkeling. Als je je wil specialiseren, kun je kiezen uit ruim dertig domeinen. Als arts-specialist ben je werkzaam in de patiëntenzorg in het ziekenhuis of de polikliniek. Je krijgt een intense opleiding waarbij je ook zelf in de praktijk aan de slag gaat onder supervisie van een arts-specialist. Je kunt ook terecht in onderzoek, gezondheidsontwikkeling, ziekenhuisdirecties of de farmaceutische industrie. Naast de curatieve praktijk zijn er voor artsen in België ook heel wat boeiende loopbaan perspectieven in de preventieve en de sociale geneeskunde. Bedrijfsartsen zijn actief in interne of externe diensten voor preventie en bescherming op het werk. Verzekeringsartsen beoordelen de menselijke schade in de sociale of private verzekeringssector. Specialisten in de jeugdgezondheidszorg oefenen een activiteit uit in centra voor leerlingen - begeleiding (CLB) of in de zuigelingenzorg (bv. Kind en Gezin). Artsen werken in die sectoren meestal in multidisciplinaire teams, waarvan zij niet zelden de leiding of de coördinatie opnemen. Voor geïnteresseerden biedt de loopbaan in de sociale geneeskunde dikwijls interessante door groei - mogelijkheden naar een leidinggevende functie. Ook bij de overheid zijn artsen aan de slag in gespecialiseerde functies (geneesheer-inspecteur, wetenschappelijk medewerker, epidemioloog ). Ten slotte zijn er voor artsen leidinggevende functies weggelegd in ziekenhuizen en rust- en verzorgingstehuizen. Behalve in de curatieve en de preventieve geneeskunde kun je als arts ook terecht in het medischwetenschappelijk onderzoek aan universiteiten of in de farmaceutische, chemische en agro-industrie. In de onderzoekscentra help je zoeken naar oplossingen voor kanker, hartziekten, aids Ook op het gebied van de medische technologie zijn er heel wat perspectieven. Behalve voor de bestrijding van ziekten kun je hier terecht voor de ontwikkeling van nieuwe diagnose- en behandelingsmethoden, zoals scanner- en laserchirurgie. Je kunt bijvoorbeeld ook helpen zoeken naar nieuwe materialen voor de vervaardiging van prothesen voor lichamelijk gehandicapten.

40 36 Faculteit Geneeskunde Campussen van de faculteit De Faculteit Geneeskunde van de KU Leuven biedt zowel in Leuven als in Kortrijk de volledige bacheloropleidingen geneeskunde en biomedische wetenschappen aan. In Leuven heb je binnen de faculteit nog de keuze uit tandheelkunde en logopedische en audiologische wetenschappen. Alle aansluitende masteropleidingen worden georganiseerd in Leuven. KORTRIJK LEUVEN Leuven Campus Kulak Kortrijk Alle opleidingen van de faculteit Opleidingen georganiseerd door de faculteit Bacheloropleidingen Bachelor in de geneeskunde Bachelor in de tandheelkunde Bachelor in de biomedische wetenschappen Bachelor in de logopedische en audiologische wetenschappen Masteropleidingen Master in de geneeskunde* Master in de tandheelkunde Master in de biomedische wetenschappen Master of Biomedical Sciences Master in de logopedische en audiologische wetenschappen Master in de verpleegkunde en de vroedkunde Master in het management en het beleid van de gezondheidszorg Master in de seksuologie LEUVEN CAMPUS KULAK KORTRIJK

41 37 Opleidingen georganiseerd door de faculteit in Leuven Master-na-master Master in de arbeidsgeneeskunde* Master in de huisartsgeneeskunde* Master in de jeugdgezondheidszorg* Master in de verzekeringsgeneeskunde en de medische expertise* Master in de specialistische geneeskunde* Master in de ziekenhuishygiëne* Master in de specialistische mondzorg, met vijf afstudeerrichtingen - Endodontologie - Orthodontie - Kindertandheelkunde en bijzondere mondzorg - Parodontologie - Restauratieve tandheelkunde Master of Forensic Odontology Erasmus Mundus Master of Bioethics Postgraduaten Postgraduaat in de acute geneeskunde Postgraduaat in de audiologie en de hoortoestelaanpassing Postgraduaat in de radioprotectie Postgraduaat in de algemene tandheelkunde Postgraduaat in de endodontologie Postgraduaat in de orthodontie Postgraduaat in de kindertandheelkunde en bijzondere mondzorg Postgraduaat in de parodontologie Postgraduaat in de restauratieve tandheelkunde Postgraduaat in pijn en dysfunctie van het kaakstelsel Postgraduaat in de familiale bemiddeling Postgraduaat in de klinische seksuologie Postgraduaat in de radioprotectie Postgraduate Studies in Advanced Medical Imaging Postgraduate Studies in Algology Opleidingen in samenwerking met andere faculteiten Master Master in de bio-informatica Master of Bioinformatics Master in de medische stralingsfysica Master in de sportgeneeskunde Master of Space Studies * De hervormde zesjarige opleiding tot basisarts startte in het academiejaar In dat curriculum bestaat de masteropleiding uit drie i.p.v. vier studiefases (180 i.p.v. 240 sp.). De driejarige masteropleiding startte in het academiejaar De hervorming heeft vanaf academiejaar ook implicaties op sommige master-na-masteropleidingen.

42 38 Praktisch Inschrijven Je allereerste inschrijving aan de KU Leuven gebeurt in twee stappen. Stap 1: online De eerste stap verloopt via het web. Je kunt dus van thuis uit aan je inschrijving beginnen, en dat reeds vanaf begin maart. We begeleiden je dan verder via internet. 8 Stap 2: in Leuven Je definitieve inschrijving breng je in orde bij de Dienst Studentenadministratie in de Universiteitshal. Dat kan vanaf 16 augustus. Je hebt alleen je identiteitskaart, je diploma secundair onderwijs (of een kopie) en je slaagbewijs van het toelatingsexamen arts/tandarts nodig. 8 Prijskaartje Naast het inschrijvingsgeld ( zul je per jaar ongeveer tussen de 325 en 400 euro uitgeven aan cursussen, handboeken, kopieën Verder heb je een labojas en een dissectieset van elk ongeveer 20 euro nodig. Het is sterk aangewezen de anatomische atlassen (200 euro) aan te kopen, maar dat is niet verplicht. Een lijst met aan te kopen studiemateriaal ontvang je bij het begin van het academiejaar. Een overzicht van de studie- en leefkosten en van mogelijke financiële ondersteuning vind je op

43 39 Sociale Dienst Bij de Sociale Dienst ben je aan het juiste adres voor vragen rond studiefinanciering (studietoelage, kinderbijslag ) en rond je sociaal statuut (werkstudent, buitenlandervaring ). Ook met persoonlijke problemen kun je bij de adviseurs van de Sociale Dienst terecht. 8 Huisvestingsdienst Ben je op zoek naar een kot? Wil je een kamer op de privémarkt of liever in een studentenresidentie? Kom je in aanmerking voor een kot aan een verlaagde huurprijs? Heb je een vraag over je contract? Bij de Huisvestingsdienst kun je voor al je vragen over wonen in Leuven terecht Gelijke kansen Elk individu in onze samenleving moet gelijke kansen krijgen om zich in studie, werk en vrije tijd zo veel mogelijk te ontplooien, en dat ongeacht socio-economische achtergrond, geslacht, functie beperking, religie, etnische origine, leeftijd of seksuele geaardheid. Het gelijkekansenen diversiteitsbeleid is dan ook een prioriteit aan de KU Leuven. Informatie over mogelijke faciliteiten: Contactpunt Interculturaliteit 8 Contactpunt Religie- en Levensbeschouwing [email protected] Cel Studeren met een Functiebeperking 8 Studeren als topsporter 8 Studeren als kunstenaar [email protected] Uitgebreide praktische informatie vind je vanaf januari in Starten aan de KU Leuven in Leuven.

44 40 Studeren in Leuven Voor wie wil studeren, is Leuven dé studentenstad bij uitstek. Al van in de middeleeuwen beheerst Leuven de wereld van de wetenschap. Vandaag is Leuven met zijn wereldvermaarde universiteit en spin-offs, toonaangevende hogescholen, baanbrekende onderzoekscentra en prestigieuze ondernemingen meer dan ooit een voortrekker in de kennismaatschappij. Dat ononderbroken wetenschappelijk onderzoek vertaalt zich onder meer in de architectuur van Leuven. Historische monumenten zoals het stadhuis, de Sint-Pieterskerk, het kasteel van Arenberg, het Pauscollege en het Groot Begijnhof van Leuven refereren aan de eeuwenoude traditie. Ultramoderne realisaties zoals de imec-toren en het ecologische woningproject de Balk van Beel geven een blik op de toekomst. In Leuven is studeren veel meer dan lessen bijwonen en achter je boeken zitten. Ieder jaar wordt de stad overspoeld door zo n slordige bachelors en masters in spe. Dat jonge volkje zorgt voor een bruisende sfeer en een prettige drukte in een stad die leeft op het ritme van de studenten. Het hele academiejaar staat bol van activiteiten voor en door studenten. En ook de stad blijft niet achter met evenementen als M-idzomer en Piknik Musik. De uitgaansmogelijkheden in Leuven zijn talrijk. De Oude Markt staat bekend als de langste toog van Europa. Overal in de stad vind je gezellige cafés, trendy restaurants en fuifzalen naar ieders smaak én portemonnee. En dan zijn er nog de fakbars: een populaire ontmoetingsplaats, kenmerkend voor de Leuvense studentenstad.

45 Leuven besteedt ook uitgebreid aandacht aan een gezonde geest in een gezond lichaam. Je hebt de keuze uit tientallen culturele en sportieve activiteiten. Wie na het studeren gewoon wil relaxen, vindt ongetwijfeld zijn gading in het Leuvense groen, gaande van de Kruidtuin tot het Meerdaalwoud. Maar bij de eerste zonnestralen móet je in het Sint- Donatuspark, beter gekend als het stadspark, zijn. Honderden studenten liggen er languit, proberen te studeren of te frisbeeën, of genieten van de circusartiesten en straatmuzikanten. 41

46 Populi P Celes 42 Acacialaan P P P Stadsplan en contactgegevens Bieststraat P P Alfons Van Geelstraat 1 Studentenvoorzieningen Van Dalecollege Naamsestraat 80 bus LEUVEN tel [email protected] Hof ter Hof ter Eikenlaan Diependaalweg Neppenlaan Hof ter Bekelaan Sellekensstraat Brusselsesteenw 2 Studentenadministratie - inschrijven Universiteitshal Naamsestraat 22 bus LEUVEN tel [email protected] edikherenberg B R U S S E L E314 Gasthuisberg He Ectorsstraat 3 Universitair sportcentrum 4 Stadspark 5 Oude Markt 6 Station 7 Gasthuisberg: Faculteit Geneeskunde Bertem Terbankstraat Tweekleinewegenstraat Tervuursesteenweg Egenhovenweg 8 Gasthuisberg: UZ Leuven Lieve Vrouwe plein H.Geeraertln Celestijnenlaan Sint-Jorislaan Faculteit Geneeskunde enweg Ter Elstlaan erenlaan Pascal Ryckaert Opleidingscoördinator opleiding geneeskunde [email protected] tel Keibergstraat J. Van Hooflaan L. De J. Vochtlaan De R. Naar E40 - E314 G.Feremanslaan Haeslaan G. Geenslaan J. Florquinlaan A. Meulemanslaan De Clercqlaan J. Vanden Eyndelaan R. Veremansln E. Hullebroeck laan Steengroevenlaan Celestijnenlaan Onthaal Faculteit Geneeskunde Campus Gasthuisberg O&N2, 4e verdieping, aanmelden loket Herestraat 49 - bus LEUVEN Voer F G E C D Kapeldreef B N I A M S L K n Kapeldreef Arenberg III Langestaart Dijle Arenberg II

47 Remyvest gang Vol La Keizer Dijle K. t Aarschotsesteenweg g restraat Galgebergstraat tijnenlaan Rennessingel Herestraat Steengroevenlaan E. Willem Bieststraat Brusselsepoort de s'hertogenlaan Groenveldstraat Gijzelaarsstr Croylaan Tolhuizenstr Biestsestraat Hollestraat IJzerenmolenstraat Kareelveld Mechelsevest Den Bosch Kaboutermansstraat Cardenberch Muurkruid J. Bulenswijk Oude Rondelaan Noormannenstraat J. Vandenbemptlaan Hertog Engelbertlaan Nieuwe Mechelsesteenweg Wijnpersstraat Prenten Hogestr Gang Mgr. Van Waeyenberghlaan Groefplein Arenberg IV Arenberg I Groefstraat Ten Wijngaard Pioengang Tervuurse Voorzorgstr Groefgang singel Vestinggang Kartuizersstr Bru Daneels straat Ierse Predikherenstraat sselse Heilige Geeststraat Goudsbloe Bankstraat Heilige Geeststraat straat Wijngaardlaan Kareelveld Kardinaal Mercierlaan Klooster laan Donkerstraat Eiken P. Delvauxwijk Ter Boelhage A. De Greefstr Veilingweg Randparking BODART De WAAG Studentenwijk Arenberg Kasteelpark Arenberg m Hertstr St. Hubertusstr Kruidtuin A. Bastinstr Kruisstr Slacht huis laan Verloren Kost Waversebaan Mechelsesteen Vriesenhof Roesel- bergdal Riddersstraat Fonteinstraat Brouwersstraat Riddersstraat Verbrande poort straat Pelgrimstr Biezen straat Kapucijnenvoer Tervuurse vest - Master Beurs gang Wagenweg Tessenstraat Prins Dreefstr de Lignestraat Sint-Lambertusst Hertogstraat Vignette enstraat Nachtega P.Cou sberg Zwaluwenlaan lmezenlaan Zandgang Penitentienenstraat Pereboomstraat Het Torentje Fonteinstraat Janseniusstraat Prosper Ten Hove poort R. Vander vaerenlaan Zeven Brouwersstr Slapersstr Poulletlaan Redingenstraat molenlaan Tuinstraat weg L. Colinslaan te Minderbroedersstraat Pompstraat Bruul reel straat Lei Naamse steenweg Groenstraat Kleine Huizenstr R.Claesstr str Janseniusstraat Redingenhof L.E. Van Handbooghof plein straat Groen Valkerij Mechelsestraat Predikherenstr Sint- Annanstr. straat A. Wouterstraat gang Stadsvest Spoorwegstraat Parkbos straat Twaa Burchtstraat Damiaanplein Redingen Craenendonck meistr Klein Begijnhof Dirk Boutslaan E.Ru Langerijlaan Achter de Latten Glasbl azerijstraat lenspark Sluisstraat van Lothari Zeepweg Vaartstraat Halfmaartstraat Wieringstr Drinkwatersstr Barbarastr Waaistr Ratte Parijsstraat Oude Markt ngenstr Asstraat Busleiden gang Kortestr Zeelstr Krakenstr Collegeberg berg Sint-Antonius Schapenstraat Ramberg Zwartzustersstr Karmelieten berg Groot Begijnhof Groot Begijnhof Arenberg raat Abdij Keizersberg Halve Amerikalaan straat Schapenstraat mansp. Sint Quintens berg Broekstraat Rijcklaan Hoveniersdreef Bleydenberglaan Krommelaan Verbindingslaan Sch Ludenscheidsingel St. Begga berg e Naamsestraat Verkorting straat Burg. S. Vis E. Gilbert str. De Markt A. Giraudstr Engels Plein Werkman straat Kardinaal Vissersstr. Kiekenstr E.Van H. Lombaardenstr F. Smolders Schrijnmakersstr. Joden str plein ichtlaan Lefèvrelaan Sint-Maartenstraat Kolveniershof Grote Markt Margarethapl Eikstr Vaartkom Vaartkom Diestsestraat E. Ruelensvest Volhardingsln Duinberglaan Leeuwerikenstraat Hertogstraat Saffranenbergstr Bloemenlaan L. Darteln Goede Haardlaan Broekstraat Molenbeek Parkdallaan Duinberglaan Kol. Begaultlaan Aarschotsepoort Stapelhuisstr J. P. Minckelersstraat St-Maartensdal Sint-Ma Vital Decosterstraat Rijschoolstraat Leops. Rector de Somerplein handelstr Muntstraat s'-meiersstr Lakenweversstr. Standonckstr. V.Belstr. Leeuwerikenstraat i Mic Boek Hoge hielsstr F. Ver school plein Consciencestraat meylenstraat Arenberghstr Zwanenberglaan Lierg C. Deberiotstraat Prelatenstr gang Pensstr Augustijnenstr Mechelse- s'hertogenwijngaard Balsembloemhof Leerlooierijstr Mispelaarsgang Petermannenstraat Sintstraat Servatius- Peterseliegang Bloemenberggang Paardenweg Horengang Grasmushof Sint- Jacobsplein Predikherinnenstraat O.-L.-Vrouw- Sint- Elzasgang Naamsepoort Verhaghen str E.Mathieustr Burg. J. oonz straat Parkstraat P. Lebrunstr C. Meunierstraat Eerdekensstraat P.J. Stadspark Oostertunnel Tervuursepoort Sint- Nensstr. G.Vander Lindenstr d'eynat straat Prof. J. Vounckplein Anker str. Hanen gang Rijdende A. Artillerielaan L. Weldadigheidsstraat artenstraat Savoyestr Vanderkelenstr plein Zeilstr. Vlamingenstraat E. Van Evenstr Conscience Vesaliusstraat Parkstraat de Bayo Withoflaan Redersstraat Zoutstraat Tweewatersstraat V.D.Gheynlaan Putte-. gang Tiensestraat plein F. Lintsstraat Rapengang straat Ladeuze plein Mercier plein Naamsevest Zegelaan P.J.Van Benedenstr. J. Stasstr Matadilaan Bronlaan Strijdersstraat Beekln elaan Voord Langendaallaan Pakenstraat Dijle Weidestr. J.B. Van Monsstraat Brabançonnestraat Nerviersstraat L.Melsensstr Kon. F. Lintsstr Dekenstraat H. Regastraat Park poort Dijledre Vanden Tymplestr Diestsestraat Leopold I-str Lepelstraat Willemsstraat Ravenstraat Blijde-Inkomststraat Raven van Ostaijenlaan Alaudastraat Vinkenlaan Provincieesplanade Arendstraat Gildenstr Nieuwe Heidelaan Bondgenotenlaan straat Dijledreef Hoveniersdreef Erasmusplein Mussen straat Bogaardenstraat Joanna-Maria Artoisplein Vuurkruisenlaan Theresianen gang Oude Diestsesteenweg Egelantierlaan Vergezichtlaan Braambessenlaan Achttienaprillaan Blauwputgang Oppendorp- Burgemeestersstraat Windmolenveldstraat str Windmolen Schepenenstr Tomveldstr Armand Thiérylaan Diestsevest Justus Jozef II-straat Straatjes Maria-Theresiastraat gang L. Schreursvest Geldenaaksevest Kerkhofdreef Kerkhofdreef PHILIPSSITE Mathilde gang Abdij van Park Gelde naaksebaan Milseweg Diestsepoort Lipsiusstraat A. Nobelstraat Metsysplein Dagobertstraat Korbeeklogang Hofgang Haaggang Cansgang Pleinstraat P Tiensevest Bierbeek straat Tivolistraat Abdijstraat Ijzeren wegstr Klein-Rijselstr Koren str Delaunoisln Leuvense H. Hooverplein Wolvengang Kantineplein A.Smets- Lavorenberg Kroegberg Wijnpersstraat F.Tielemanslaan M. de Layensplein Valkenplein Schorenshof Meibloemweg Wandelingstr. Drie-Engelenberg Martelarenplein Van't Sestichstraat Monnikenstr. Tiensepoort Diestsepoort Provincieplein A. Boulevardstr 43 P Eenmeilaan Herfstlaan straat Rondestr E. Solvaystraat Martelarenlaan Petrusberg Veeweide laan Wipstraat de Becker- Remyplein Paternosterstr Lentedreef Achturenstr Werkhuizenstr Tienses Harboortstr Broederlij heidstr S. Stre Brug Vr Gelijkheidstr Joz Ko straa Norberti Abdij van P Eburonenlaan W.V Sparrendreef

48 44 Samenstelling en redactie: Faculteit Geneeskunde - Dienst Marketing KU Leuven Grafisch ontwerp: Altera Druk: Van der Poorten Foto s: KU Leuven - Rob Stevens Bijgewerkt tot september KU Leuven Deze brochure biedt een zo volledig mogelijk overzicht van de opleidingen die de KU Leuven tijdens het academiejaar organiseert. Tijdens het academiejaar kunnen echter nog wijzigingen op het vlak van de programmaopbouw worden goedgekeurd. De informatie in deze brochure kan de universiteit dan ook juridisch niet binden. De meest recente informatie over het onderwijsaanbod vind je op

49 45 Nuttige websites de opleidingen 8 je toekomstige faculteit 8 informatie over het toelatingsexamen arts/tandarts en voorbereidingsessies med.kuleuven.be/nl/algemeen/toelatingsexamen Medica - studentenvereniging 8 publicaties downloaden of bestellen; je voorkennis online testen of meer zin in een zomercursus? een handig overzicht van alle infomomenten 8 aan de slag rond je studiekeuze: testen, online voorbeeldlessen 8 studeren aan de KU Leuven, ook buiten Leuven 8 studentendiensten 8 inschrijven 8 Openlesdagen 8 Infodagen 8 op de hoogte blijven van al onze infomomenten

50 KU LEUVEN Oude Markt 13 bus LEUVEN v.u.: Isabelle Van Geet, Oude Markt 13, 3000 Leuven