Algemene inhoudsopgave

Transcriptie

1 Algemene inhoudsopgave 1. Hoofdstuk 1 te voet gaan kan weer en moet meer Te voet gaan: een essentiële schakel in het mobiliteitsbeleid Het belang van een voetgangersvriendelijk beleid Denk voetganger op elk beleidsniveau - beleidsinstrumenten voor de realisatie van voetgangersvoorzieningen Belangrijke schakels binnen het voetgangersbeleid Beleidsinitiatieven t.a.v. de voetgangers Formuleren van visie en doelstellingen Opstellen van plannen en studies Realisatie van de plannen Communicatie Overzicht van de schakels binnen het voetgangersbeleid Hoofdstuk 2 voetgangersroutes, meer dan voetpaden Inleiding Basisuitgangspunten Gebruik of gebruikswaarde Belevingswaarde Technische waarde Netwerken en voetgangersgebieden Netwerken en looproutes Voetgangersgebieden uitgaan van kwaliteitsniveaus Categorisering van voetgangersroutes hiërarchie van voetgangersgebieden Voetgangersgebied type I zone voor voetganger Algemene kenmerken Kenmerken met betrekking tot de gebruiks- en belevingswaarde Voetgangersgebied type II woonstraten Algemene kenmerken Kenmerken met betrekking tot de gebruiks- en belevingswaarde Voetgangersgebied type III ontsluitingsstraten Algemene kenmerken Kenmerken met betrekking tot de gebruiks- en belevingswaarde Voetgangersgebied type IV verkeersgebied (snelheid gemotoriseerd verkeer op wegen > 50 km/u) Algemene kenmerken Kenmerken met betrekking tot de gebruiks- en belevingswaarde. 18

2 3. Hoofdstuk 3 Definiëring en kenmerken van voetgangers en voetgangersvoorzieningen Inleiding Definiëring en kenmerken van voetgangers Definitie van een voetganger Kenmerken van voetgangers Gedrag van voetgangers in het algemeen Karakteristieken van voetgangers en oversteekgedrag Definiëring en kenmerken van voetgangersvoorzieningen Voetpad trottoir Definiëring Kenmerken Voetgangerszone Definiëring Kenmerken Woonerf en erven Definiëring Kenmerken Zone Definiëring Kenmerken Zone 30 Schoolomgeving Definiëring Kenmerken Speelstraat Definiëring Kenmerken Overige voorbehouden wegen Definiëring Kenmerken Trage wegen Statuut en eigendom De atlassen der buurtwegen Aanleg, verlegging, afschaffing en verjaring van buurtwegen Voetgangersoversteekvoorzieningen Inleiding Soorten voetgangersoversteekvoorzieningen Ongelijkvloerse oversteekvoorziening Voetgangersoversteekplaatsen (of zebrapaden), beschermd door driekleurige verkeerslichten Voetgangersoversteekplaatsen (of zebrapaden), niet beschermd door driekleurige verkeerslichten Niet gemarkeerde voetgangersoversteekvoorzieningen Hoofdstuk 4 reglementering Inleiding Trottoirs...2

3 4.3 Oversteekplaatsen voor voetgangers Verkeerslichten Verkeerslichten voor voetgangers Biflashes Verkeersborden Borden en onderborden Gevaarsborden Oversteekplaats voor voetgangers Plaats waar speciaal veel kinderen komen Verbodsborden Verboden richting of toegang voor iedere bestuurder Speelstraat Verboden toegang voor de voetgangers Gebodsborden Aanwijzingsborden Voetgangerszone Woonerf Zone Zone 30 Schoolomgeving Oversteekplaats voor voetgangers Bestuurders die van richting veranderen worden gewezen op voetgangers die dezelfde openbare weg volgen Ondergrondse of bovengrondse oversteekplaats voor voetgangers Voorrangsregeling aan voetgangersvoorzieningen ter hoogte van tramsporen Weg (en einde van de weg) voorbehouden voor het verkeer van voetgangers, fietsers en ruiters Weg (en einde van de weg) voorbehouden voor het verkeer van voetgangers, fietsers en ruiters met aanduiding van het deel van de weg dat bestemd is voor de verschillende categorieën van weggebruikers Weg (en einde van de weg) voorbehouden voor landbouwvoertuigen, voetgangers, fietsers en ruiters Aanbevolen reisweg voor voetgangers Aanbevolen reisweg voor voetgangers naar toeristische bestemmingen Aandachtspunt: bewegwijzering van toeristische wandelroutes Overige signalisatie Signalisatie voor voetgangers bij wegwerkzaamheden Tijdelijke signalisatie Signalisatie van trage wegen Gedragsregels voortvloeiend uit de reglementering Gedragsregels voor voetgangers Artikel van het verkeersreglement Artikel 42.3 van het verkeersreglement Artikel van het verkeersreglement Gedragsregels voor skeelers, skaters en steppers Gedragsregels voor bestuurders tegenover voetgangers Artikel 7.1 van het verkeersreglement... 33

4 Artikel 28 van het verkeersreglement Artikel 40 van het verkeersreglement Bijkomend aandachtspunt Overige gedragsregels Gedragsregels op wegen voorbehouden voor het verkeer van voetgangers, fietsers en ruiters (waarbij het deel van de weg dat bestemd is voor de verschillende categorieën van weggebruikers al of niet is aangeduid) Gedragsregels op wegen voorbehouden voor landbouwvoertuigen, voetgangers, fietsers en ruiters Bijkomende aandachtspunten Hoofdstuk 5 ontwerprichtlijnen voor voetgangersvoorzieningen Inleiding Maatvoering en afscherming van voetpaden Inleiding Basiselementen en uitgangspunten bij het bepalen van de vereiste breedtes van voetpaden Benodigde breedtes voor de gebruikers van het voetpad Privacyafstand t.o.v. voetgangers in tegengestelde richting Veiligheidsafstand t.o.v. vaste hindernissen Veiligheidsafstand t.o.v. de rand van de rijbaan Benodigde breedtes voor hindernissen en signalisatie, en hun inplanting Benodigde breedtes voor straatmeubilair en hun inplanting Voetgangerscapaciteiten in functie van de beschikbare voetpadbreedtes Maatvoering van voetpaden in functie van het comfort en de veiligheid Minimum dwarsprofiel (met beperkt aantal voetgangers) Beperkt dwarsprofiel Ruimer profiel (zonder straatmeubilair) Optimaal ruim dwarsprofiel, zonder straatmeubilair Optimaal dwarsprofiel, plaatselijk met straatmeubilair Optimaal ruim dwarsprofiel, plaatselijk met straatmeubilair Afscherming van voetpaden Aandachtspunten inzake natuurtechniek Materiaal- en kleurengebruik bij voetpaden Probleemstelling Uitgangspunten Indeling Voetpaden die niet of weinig belast worden door wegverkeer Voetpaden die occasioneel belast worden door wegverkeer Voetpaden die volledig belast worden door wegverkeer Structuur Materialen Bouwklassen B10 en BF Verticale opbouw Toepassingen Verkeersgebieden... 33

5 Verblijfsgebieden Natuurgebieden Accentueren door materiaal- en kleurengebruik van de voetgangersvoorzieningen Accentuering van aanliggende voetpaden Accentueren van oversteekplaatsen Accentuering fiets-, voet- en ruiterpad Continuïteit Verlichting van voetgangersvoorzieningen Probleemstelling Uitgangspunten Algemene vereisten Specifieke vereisten Verlichtingssterkte Plaatsing van de verlichtingsinstallaties Voetgangersoversteekvoorzieningen Algemene vereisten De vereiste veiligheidsvoorzieningen in functie van de omstandigheden Algemeen Veiligheidsstreefdoel op langere termijn en vereisten op kortere termijn Kwantitatieve vereisten op basis van de verschillende comfortniveaus Wanneer kan men bij weinig verkeer, ook zonder oversteekplaatsen, oversteken zonder veel wachttijd? Grootste gemiddelde stapafstand tot een oversteekplaats bij druk verkeer Oversteekplaatsen bij matig verkeer (op lokale en secundaire wegen) Oversteekplaatsen op primaire wegen en op lokale en secundaire wegen in het buitengebied Op sommige plaatsen geen beperking van het aantal oversteekplaatsen Verkeerslichten Overzicht van de kwantitatieve criteria Algemene ontwerpprincipes: basisuitrusting van een voetgangersoversteek zonder verkeerslichten Gebruik Algemene reglementering (volgens het verkeersreglement) Algemene aandachtspunten bij de inplanting Voorzieningen bij de wegenis Verticale signalisatie - Verkeersborden Horizontale signalisatie - Wegmarkeringen Kostprijs Voetgangersoversteken met snelheidsremmers Voetgangersoversteek met een verticale snelheidsremmer (op een verhoogd plateau) Voetgangersoversteek met een horizontale snelheidsremmer (poort) Mogelijke bijkomende voorzieningen (vooral bij horizontale snelheidsremmers, maar mogelijk ook in andere gevallen) Voetgangersoversteken met verkeerslichten (of voetgangersoversteken aan verkeerslichten)... 80

6 Gebruik Soorten verkeerslichten Mogelijke bijkomende voorzieningen Specifieke ontwerpoplossingen en aandachtspunten Voetgangersoversteek over tramsporen Specifieke maatregelen ter hoogte van scholen Oversteken op wegen met 2 rijstroken per rijrichting Ongelijkgrondse kruising voor voetgangers Voetgangers laten oversteken buiten (de echte en wettelijke) oversteekplaatsen? Aandachtspunten bij voetgangersoversteken ter hoogte van kruispunten Algemeen Combinatie voetgangersvoorzieningen en fietsvoorzieningen Elementen die de inplantingsplaats van een voetgangersoversteek mee bepalen De looplijn van de voetgangers Kruispunt van een voorrangsweg met een ondergeschikte weg Oversteek over de voorrangsweg Oversteek over de ondergeschikte weg Kruispunt met voorrang van rechts Kruispunt op plateau (wanneer de maximum toegelaten snelheid voor alle takken op het kruispunt toekomen, beperkt is tot 50 km/uur) Kruispunt niet op plateau (wanneer de maximum toegelaten snelheid op alle takken die op het kruispunt toekomen, niet beperkt is tot 50 km/u) Kruispunt met verkeerslichten en vrije rechtsafslagstroken Kruispunten met ongelijkgrondse kruisingen (ook voor voetgangers) Aandachtspunten bij voetgangersoversteken ter hoogte van rotondes Probleemstelling Ontwerpprincipes Inrichtingsprincipes Conceptschetsen Een rotonde met gemengd fiets- en autoverkeer Rotonde met aanliggend fietspad Rotonde met vrijliggend fietspad in de voorrang Rotonde met vrijliggend fietspad uit de voorrang Ongelijkgrondse kruisingen (tunnels of bruggen) Probleemstelling Gelijkvloers versus ongelijkvloers Keuze tussen brug of tunnel Sociale veiligheid Breedte en hoogte van tunnels Verlichting van tunnels Bereikbaarheid en herkenbaarheid van voetgangerstunnels en bruggen Toegankelijkheid Helling tunnel: Helling brug Specifiek aandachtspunt bij voetgangerstunnels en -bruggen Onderhoud en beheer Andere aandachtspunten:

7 5.9 Hellingen in voetgangersroutes: kiezen tussen helling en trap Hoogteverschillen in het algemeen Helling Hellingspercentages Hoogteverschillen en lengte van een helling Specificaties buitenhelling (buiten)trap Materiaalkeuze Leuning Voetgangers aan haltes voor openbaar vervoer Inleiding Algemeen Basismobiliteit Toegankelijkheid van bussen en trams (lage vloeren en voorzieningen voor personen met een handicap) Lagevloerbus/lagevloertram Knielende bus Platform Belbussen Slechtzienden en slechthorenden Het (her)inrichten van overstappunten Gemakkelijke toegang/goede ligging Maatvoering Veiligheid Parkings voor wagens en fietsen Signalisatie Netheid Verlichting Informatie Wachtgelegenheid Toiletten Allerlei voorzieningen Hoofdstuk 6 onderhoud van voetgangersvoorzieningen Inleiding Inspectie en herstellingen Probleemstelling Uitgangspunten Onderhoud van de wegkant Probleemstelling Uitgangspunten Bermbesluit Opstellen van bermbeheersplannen Inventaris van flora Technische mogelijkheden voor het beheer Begrazen Maaien Afschrapen... 8

8 Snoeien, dunnen Verwijderen van vegetaties op (voetpad)verhardingen Probleemstelling Uitgangspunten Handmatige verwijdering Thermische verwijdering Mechanische verwijdering Zwerfvuil Probleemstelling Uitgangspunten Winterdienst Probleemstelling Uitgangspunten Specifiek aandachtspunt inzake beheer: aanbevelingen voor het behoud van trage wegen Juridisch optreden... 14