Omgaan met vakbonden

Transcriptie

1 Omgaan met vakbonden Bouwstenen voor een goede sociale dialoog aan de hand van een praktijkvoorbeeld: Stad Gent en OCMW Gent 2016 Stad Gent - OCMW Gent 1

2 Inhoud Inleiding Vakbondswerking Stad Gent en OCMW Gent Soorten vakbondsbesprekingen Organisatie vakbondsbesprekingen Een casus: de totstandkoming van het gemeenschappelijk arbeidsreglement voor Stad Gent en OCMW Gent 2016 Stad Gent - OCMW Gent 2

3 Inleiding Stad Gent - OCMW Gent 2016 Stad Gent - OCMW Gent 3

4 Inleiding Bestuursakkoord Stad Gent stelt: De vakbonden blijven een partner in het uitstippelen van het personeelsbeleid. Het overleg met de vakbonden is daarin uitermate belangrijk. Overleg met de vakbonden is voor Stad Gent en OCMW Gent meer dan een formaliteit Vakbonden worden niet alleen betrokken wanneer syndicale regelgeving dat verplicht (zie verder) 2016 Stad Gent - OCMW Gent 4

5 Wettelijke basis Wet van 19 december 1974 tot regeling van de betrekkingen tussen de overheid en de vakbonden van haar personeelsleden Onderscheid tussen representatieve en erkende vakbonden Representatieve vakbonden oefenen alle prerogatieven uit, erkende vakbonden slechts een beperkt deel 2016 Stad Gent - OCMW Gent 5

6 Prerogatieven erkende vakbonden Stappen ondernemen bij overheid in belang van het personeel / een personeelslid Algemene documentatie ontvangen i.v.m. personeelsbeheer Berichten uithangen op de werkplekken na visering door de overheid Personeelsleden op eigen vraag bijstaan tegenover de overheid tucht- evaluatiedossiers 2016 Stad Gent - OCMW Gent 6

7 Bijkomende prerogatieven representatieve vakbonden Tijdens de diensturen de vakbondsbijdragen innen Aanwezig zijn bij selectieprocedures Vergaderingen beleggen op de werkplekken, op een met de overheid overeen te komen dag en uur Bijwonen diverse besprekingen (Bijzonder Onderhandelingscomité, Hoog Overlegcomité, informeel overleg enz.) zie verdere slides 2016 Stad Gent - OCMW Gent 7

8 Vakbondswerking Stad Gent en OCMW Gent Stad Gent - OCMW Gent 2016 Stad Gent - OCMW Gent 8

9 Vakbonden Stad Gent en OCMW Gent 3 representatieve vakbonden bij Stad Gent en OCMW Gent: ACV Openbare Diensten ACOD (Algemene Centrale der Openbare Diensten) VSOA-lrb (Vrij Syndicaat van het Openbaar Ambt) 2016 Stad Gent - OCMW Gent 9

10 Vakbonden Stad Gent en OCMW Gent Elke vakbond heeft aan stadszijde recht op 1 hoofdafgevaardigde, een personeelslid dat net zoals een vaste afgevaardigde / gemachtigde volledig wordt vrijgesteld voor de vakbondswerking Daarnaast heeft elke vakbond aan OCMW-zijde recht op 1 vaste afgevaardigde, waarvan het AZ Jan Palfijn de salariskost op zich neemt 2016 Stad Gent - OCMW Gent 10

11 Syndicale afwezigheden Naast deze hoofd-/vaste afgevaardigden hebben Stad Gent en OCMW Gent voor het personeel 3 soorten syndicale afwezigheden in de RPR ingeschreven: Syndicaal verlof voor initiatieven die uitgaan van de vakbond zelf Syndicale dienstvrijstelling voor alle vormen van overleg of onderhandeling waarvoor de werkgever oproept Syndicale waarneming voor aanwezigheden in het kader van selectieprocedures, evaluatie en tucht 2016 Stad Gent - OCMW Gent 11

12 Syndicale afwezigheden Stad Gent (2015) 9.383,6 uren syndicale afwezigheden geregistreerd Dat zijn 1.234,7 dagen of 5,6 VTE 1 op de 2 uren syndicale afwezigheid is syndicaal verlof OCMW Gent (juni 2015 t.e.m. mei 2016) 976,7 uren syndicale afwezigheden geregistreerd Dat zijn 128,5 dagen of 0,58 VTE ca. 2 op de 3 uren syndicale afwezigheid is syndicaal verlof 2016 Stad Gent - OCMW Gent 12

13 Soorten vakbondsbesprekingen Stad Gent - OCMW Gent 2016 Stad Gent - OCMW Gent 13

14 Soorten vakbondsbesprekingen Bepaalde maatregelen kunnen enkel worden uitgevaardigd als ze voorafgaand met de vakbonden zijn onderhandeld of overlegd De wet van 19 december 1974 beschrijft wat onderhandelingsmaterie en wat overlegmaterie is 2016 Stad Gent - OCMW Gent 14

15 Soorten vakbondsbesprekingen: BiOC Onderhandelen is de procedure waarbij de vakbonden vooraf worden betrokken bij belangrijke maatregelen die het bestuur van plan is te nemen Onderhandelingen gebeuren binnen het Bijzonder Onderhandelingscomité (BiOC) Onderhandelingen worden afgesloten met een protocol van akkoord, van niet-akkoord of van akkoord met opmerkingen 2016 Stad Gent - OCMW Gent 15

16 Soorten vakbondsbesprekingen: BiOC Materies waarover moet worden onderhandeld zijn alle grondregelingen met betrekking tot het administratief statuut met inbegrip van de vakantie- en verlofregeling de bezoldigingsregeling de pensioenregeling de algemene regelingen omtrent de arbeidsduur en organisatie van het werk 2016 Stad Gent - OCMW Gent 16

17 Soorten vakbondsbesprekingen: HOC Overleg is de procedure waarbij met de vakbonden wordt gepraat over zogenaamd minder belangrijke maatregelen die het bestuur wenst te nemen Het overleg gebeurt binnen het Hoog Overlegcomité De resultaten ervan worden opgenomen in een met redenen omkleed advies, dat positief of negatief is Materies waarover moet worden overlegd zijn: het vaststellen van de personeelsformatie, de meer specifieke materies rond de arbeidsduur en de organisatie van het werk eigen aan bepaalde diensten 2016 Stad Gent - OCMW Gent 17

18 Soorten vakbondsbesprekingen: HOC De vakbonden hebben vooral bij het overleg over (dienst)specifieke uurroosters en uurregelingen een belangrijke formele rol, want moeten daarover een unaniem positief advies geven Indien geen unaniem positief advies bemiddeling door FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg / Toezicht op de Sociale Wetten leidt niet altijd tot (gewenst) resultaat zie casus aan het eind van de presentatie 2016 Stad Gent - OCMW Gent 18

19 Soorten vakbondsbesprekingen: TOC en CPBW Voor de bespreking van punten m.b.t. veiligheid, preventie en welzijn heeft Stad Gent een Tussenoverlegcomité (TOC) OCMW Gent een Comité voor Preventie en Bescherming op het Werk (CPBW) Opmerking: als er geen TOC/CPBW is, neemt het HOC de bespreking van deze punten op zich 2016 Stad Gent - OCMW Gent 19

20 Soorten vakbondsbesprekingen: WAV Stad Gent en OCMW Gent hebben in de schoot van het HOC en BiOC de Werkgroep Administratie-Vakbonden (WAV) opgericht Die heeft een voorbereidende, informele rol Alle materies die in het HOC en BiOC aan bod komen, worden er vooraf besproken en nadien geformaliseerd in het bevoegde orgaan Daarnaast komen op de WAV items aan bod die belangrijk zijn voor het personeel(sbeleid) 2016 Stad Gent - OCMW Gent 20

21 Soorten vakbondsbesprekingen: WAV Voorbeelden van zulke items: Organisatieveranderingen - Herziening van de openingsuren - inbreng Blaarmeersen in Farys TMVW - Oprichting EVA vzw De Fietsambassade Gent Vervangingsbeleid tijdelijk afwezige medewerkers Alignering toepassing personeelsreglementering Vervanging circulaires door infofiches Nieuwe berekeningswijze en leverancier maaltijdcheques enz Stad Gent - OCMW Gent 21

22 Soorten vakbondsbesprekingen: informeel overleg op dienstniveau In verschillende diensten wordt een structureel informeel overleg met de vakbonden georganiseerd Als een informeel overleg bestaat, agenderen de vakbonden dienstgerelateerde vragen eerst daar 2016 Stad Gent - OCMW Gent 22

23 Organisatie vakbondsbesprekingen Stad Gent - OCMW Gent 2016 Stad Gent - OCMW Gent 23

24 Organisatie vakbondsbesprekingen Wat zegt het Syndicaal Statuut? De vakbonden worden minstens 10 werkdagen op voorhand opgeroepen via aangetekende brief In dringende gevallen kan de voorzitter deze termijn verminderen tot 3 werkdagen De oproeping moet de agenda bevatten en alle nodige documentatie Agendapunten die niet in de oproeping staan of waarvoor de nodige documentatie niet werd meegestuurd, kunnen enkel worden besproken als alle afvaardigingen akkoord gaan om ze te bespreken 2016 Stad Gent - OCMW Gent 24

25 Organisatie vakbondsbesprekingen Wat zegt het Syndicaal Statuut? Verslaggeving BiOC De inhoud van de notulen is wettelijk beperkt tot de agenda, de aanwezigen, de verontschuldigden en de punten waarvoor de onderhandeling werd beëindigd Het resultaat van de onderhandelingen wordt genoteerd in een protocol per behandeld punt. Hierin staat ofwel dat alle afvaardigingen akkoord gaan met het voorstel ofwel worden de verschillende standpunten erin weergegeven 2016 Stad Gent - OCMW Gent 25

26 Organisatie vakbondsbesprekingen Wat zegt het Syndicaal Statuut? Verslaggeving HOC De inhoud van de notulen is wettelijk beperkt tot de agenda, de aanwezigen, de verontschuldigden, een beknopte uiteenzetting van de besprekingen en het met reden omkleed advies Het advies is positief of negatief en motiveert het/de standpunt(en) van de vakbonden 2016 Stad Gent - OCMW Gent 26

27 Organisatie vakbondsbesprekingen Wat zegt het Syndicaal Statuut? De secretaris bezorgt de ontwerpen van notulen (en protocollen) binnen de 15 dagen aangetekend aan de leden van de comités Die beschikken na verzending over 15 werkdagen om opmerkingen over de documenten over te maken aan de secretaris 2016 Stad Gent - OCMW Gent 27

28 Organisatie overleg Stad Gent en OCMW Gent Het stads- en OCMW-bestuur en de representatieve vakorganisaties hebben zich eind 2015 geëngageerd om een regeling uit te werken op basis waarvan het sociaal overleg op organisatieniveau efficiënt(er) kan verlopen De volgende slides lichten de afgesproken regeling toe 2016 Stad Gent - OCMW Gent 28

29 Organisatie overleg Stad Gent en OCMW Gent Er wordt 2 keer per maand vergaderd, in principe op de 1 ste en 3 de dinsdag van de maand Aanpassingen aan de reglementering en toelichtingen van topics voor Stad én OCMW worden steeds geagendeerd op een gemeenschappelijk overleg Stad OCMW Het overleg over selectieprocedures gebeurt maximaal digitaal 2016 Stad Gent - OCMW Gent 29

30 Organisatie overleg: selectieprocedures 1. De secretaris van het vakbondsoverleg plaatst de documenten m.b.t. de selectieprocedures waarover een protocol moet worden afgesloten op de sharepointsite 2. De vakbonden laten binnen de week per mail het standpunt aan de secretaris van het vakbondsoverleg weten 3. De Dienst Selectie kan de selectieprocedure opstarten (d.i. bekendmaken) van zodra de vakbonden hun standpunt hebben overgemaakt 4. De selectieprocedure wordt formeel goedgekeurd op een BiOC op 1 van de 2 maandelijkse overlegmomenten 2016 Stad Gent - OCMW Gent 30

31 Organisatie overleg: aanwezigen Naast de hoofd- en vaste afgevaardigde/vaste gemachtigde en secretaris/voorzitter bestaat de vaste delegatie aan vakbondszijde uit maximaal 3 afgevaardigden per vakbond Per onderwerp van de agenda kan de vakbond daarnaast een technicus uitnodigen. Dit kan zowel een afgevaardigde/militant van de betrokken dienst zijn als een externe technicus. Hij/zij is op het overleg enkel aanwezig tijdens de behandeling van dit punt 2016 Stad Gent - OCMW Gent 31

32 Organisatie overleg: sharepointsite Alle documenten m.b.t. het vakbondsoverleg staan op een sharepointsite, waartoe (enkel) de vakbonden, de betrokken HR-ambtenaren en politiek verantwoordelijken toegang hebben 2016 Stad Gent - OCMW Gent 32

33 Andere afspraken syndicaal overleg De agenda wordt 1 week voor het overleg via mail (vergaderverzoek) door de secretaris verstuurd De vakbonden geven vóór de verzending van de agenda via mail aan de voorzitter en secretaris de punten op die zij op het overleg wensen te bespreken De vakbond licht in de mail het agendapunt toe 2016 Stad Gent - OCMW Gent 33

34 Andere afspraken syndicaal overleg De voorzitter of secretaris van het overleg laten weten of het punt kan worden geagendeerd. Indien niet, dan lichten ze toe waarom Als het punt wordt geagendeerd, bereidt het bestuur een antwoord voor en vraagt het indien nodig aan (een) deskundige(n) uit de diensten om op het overleg aanwezig te zijn en het antwoord toe te lichten 2016 Stad Gent - OCMW Gent 34

35 Andere afspraken syndicaal overleg De uitnodiging gebeurt met een vergaderverzoek in Outlook. Er wordt één papieren versie per vakbond (na)gestuurd De documenten voor het overleg zijn raadpleegbaar op de sharepointsite van het vakbondsoverleg. Er wordt één papieren versie per vakbond (na)gestuurd 2016 Stad Gent - OCMW Gent 35

36 Een casus: de totstandkoming van het gemeenschappelijk arbeidsreglement voor Stad Gent en OCMW Gent Stad Gent - OCMW Gent 2016 Stad Gent - OCMW Gent 36

37 Casus: totstandkoming arbeidsreglement Bij de start van de legislatuur is beslist om de ondersteunende diensten van Stad Gent en OCMW Gent (HR, FM, Financiën, Bedrijfsvoering) samen te voegen Gevolg: Stad Gent en OCMW Gent voeren een gemeenschappelijk HR-beleid In functie daarvan moest werk worden gemaakt van een gemeenschappelijk arbeidsreglement voor het stads- en OCMW-personeel Eind 2015 zaten de vakbondsbesprekingen daarover muurvast, met gevolgen op de dienstverlening 2016 Stad Gent - OCMW Gent 37

38 Casus: totstandkoming arbeidsreglement Verschillende pogingen tot bemiddeling door de FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg / Toezicht op de Sociale Wetten hadden niet tot een resultaat geleid Elke vakbond had een aantal breekpunten, waarvan sommige voor het bestuur onbespreekbaar waren 2016 Stad Gent - OCMW Gent 38

39 Casus: totstandkoming arbeidsreglement Om uit de impasse te geraken heeft de schepen van Personeelsbeleid 1. eerst een gesprek gevoerd met elke vakbond apart (secretaris en hoofdafgevaardigde/vaste gemachtigde), waarin de breekpunten werden opgelijst 2. tegelijk aan het college de ruimte gevraagd om met het (ingevolge het sectoraal akkoord verhoogde) beschikbare personeelsbudget aan bepaalde al lang gevraagde vakbondseisen tegemoet te komen 2016 Stad Gent - OCMW Gent 39

40 Casus: totstandkoming arbeidsreglement 3. nadien opnieuw met elke vakbond apart samengezeten om te melden aan welke eisen het bestuur kon tegemoet komen en aan welke eisen niet De vakbonden kregen de tijd om over het voorstel van het bestuur terug te koppelen met de achterban Nadien werd in verschillende sessies plenair vergaderd over het voorstel, dat uiteindelijk op 11 december 2015 in de vorm van een engagementsverklaring voor de tweede helft van de legislatuur werd ondertekend 2016 Stad Gent - OCMW Gent 40

41 Casus: totstandkoming arbeidsreglement De engagementsverklaring bestond uit 2 delen: Een eerste deel met de engagementen m.b.t. het personeelsbeleid Een tweede deel met de engagementen m.b.t. het gemeenschappelijk arbeidsreglement Belangrijk: zowel het bestuur als de vakbonden hebben daarin een deel van hun eisen (moeten) laten vallen! 2016 Stad Gent - OCMW Gent 41

42 Casus: totstandkoming arbeidsreglement Bijvoorbeeld Het bestuur wenste lang niet in te gaan op de eis van de vakbonden om over álle ook de organisatiebrede uurroosters en uurregelingen te overleggen (en dus een unaniem positief advies te vragen), maar is daar uiteindelijk toch op ingegaan De vakbonden wensten lang niet in te gaan op de eis van het bestuur om de (niet in de RPR opgenomen) vergoeding voor sommige zaterdagprestaties te laten vallen, maar zijn daar uiteindelijk toch op ingegaan 2016 Stad Gent - OCMW Gent 42

43 Casus: totstandkoming arbeidsreglement Resultaat Op 11 december 2015 werd samen met het ondertekenen van de engagementsverklaring een BiOC en HOC georganiseerd, waarop de vakbonden een akkoord gaven over de onderhandelingsmateries in het arbeidsreglement en een unaniem positief advies over de overlegmateries erin In januari 2016 keurden de gemeente- en OCMW-raad het gemeenschappelijk arbeidsreglement goed, dat op 1 februari 2016 in werking trad 2016 Stad Gent - OCMW Gent 43

44 Vragen? Stad Gent - OCMW Gent 2016 Stad Gent - OCMW Gent 44