Mt501 Hydromechanica 1

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Mt501 Hydromechanica 1"

Transcriptie

1 Mt501 Hydromechanica 1 College 6 Pepijn de Jong Delft University of Technology Challenge the future

2 Hoofdstuk 6 Weerstand Mt501 Hydromechanica 1 Mt501 Hydromechanica 1 College

3 Wrijvingsweerstand en vormweerstand Loslating en wrijving reële vloeistof Twee weerstandscomponenten: Wrijvingsweerstand t.g.v. huidwrijving Druk/vorm/wervelweerstand t.g.v. loslating wrijvingsloze vloeistof Mt501 Hydromechanica 1 College

4 Reële en wrijvingsloze vloeistof Resulterende drukverdeling Mt501 Hydromechanica 1 College

5 Grootte weerstandskracht Weerstandscoefficient 2 W Cw 1/ 2 V A weerstandscoefficient oppervlak stuwdruk Mt501 Hydromechanica 1 College

6 Grootte weerstandskracht Weerstandscoefficient Mt501 Hydromechanica 1 College

7 Grootte weerstandskracht Weerstandscoefficient Mt501 Hydromechanica 1 College

8 Grootte weerstandskracht Weerstandscoefficient Mt501 Hydromechanica 1 College

9 Verminderen weerstand Stroomlijnen onderkant auto Mt501 Hydromechanica 1 College

10 Grootte weerstandskracht Weerstandscoefficient Mt501 Hydromechanica 1 College

11 Verminderen van weerstand Motorfiets Mt501 Hydromechanica 1 College

12 Verminderen van weerstand Vrachtwagen/spoilers Mt501 Hydromechanica 1 College

13 Vermeeerderen van weerstand Parachute Mt501 Hydromechanica 1 College

14 Vermeeerderen van weerstand Parachute Mt501 Hydromechanica 1 College

15 Vermeeerderen van weerstand Windkering Mt501 Hydromechanica 1 College

16 Vermeeerderen van weerstand Vloeistofdemper Mt501 Hydromechanica 1 College

17 viscositeit Weerstand oppervlakteschepen Weerstandscomponenten wrijvingsweerstand druk- of vormweerstand golfmakende weerstand restweerstand onderwater luchtweerstand bovenwater Mt501 Hydromechanica 1 College

18 Wrijvingsweerstand Weerstandscomponenten Bepaald aan de hand van vlakke platen Verwaarlozing 3D effecten Afhankelijk van: Snelheid Lengte Ruwheid Oppervlak Viscositeit (temperatuur) Mt501 Hydromechanica 1 College

19 Vorm/druk/wervelweerstand Weerstandscomponenten Oorzaak: Loslating stroming aan achterzijde lichaam Hierdoor geen/minder drukherstel aan achterzijde Dit vertaald zich in weerstand Is lastiger te quantificeren: Vaak meegenomen met andere weerstandscomponenten Mt501 Hydromechanica 1 College

20 Golfmakende weerstand Weerstandscomponenten Schip varend op grens lucht/water (Druk)verstoringen zorgen op interface voor golven Het maken van golven kost energie Dit vertaald zich in weerstand LET OP: extra weerstand door het varen in golven is een geheel andere weerstandscomponent Mt501 Hydromechanica 1 College

21 Golfmakende weerstand Primair golfsysteem Lage snelheid: Hoge druk Hoge snelheid: Lage druk Mt501 Hydromechanica 1 College

22 Golfmakende weerstand Primair en secundair golfsysteem Primair golfsysteem Drukverloop langs romp Transversale golven Secundair golfsysteem Verplaatsend drukpunt in vrij vloeistofoppervlak Divergerende (zwaartekrachtsgolven) Kelvinhoek: 19.5 graden Mt501 Hydromechanica 1 College

23 Golfmakende weerstand Secundair golfsysteem Mt501 Hydromechanica 1 College

24 Golfmakende weerstand Secundair golfsysteem Mt501 Hydromechanica 1 College

25 Golfmakende weerstand Secundair golfsysteem Praktijk iets gecompliceerder: Geen drukpunt, maar schip met lengte en drukverloop over lengte Hierdoor golfsysteem globaal: Hoge golf bij boeg en hek (hoge druk) Golfdal bij middenschip (lage druk) Ieder zorgt voor eigen golfsysteem Hierbij komen lokale afwijkingen: Vormveranderingen schip: drukveranderingen: golven Mt501 Hydromechanica 1 College

26 Golfmakende weerstand Drukverloop en golven Mt501 Hydromechanica 1 College

27 Golfmakende weerstand Bepalen golfmakende weerstand Integreren golfdruk over scheepshuid leidt tot weerstandskracht Alternatief: Golven onttrekken energie aan schip Bepalen/meten golven op zekere afstand van schip Leidt tot energie in golven Kan omgerekend worden naar weerstandskracht op schip (Havelock) Mt501 Hydromechanica 1 College

28 Golfweerstand Golfsysteem Mt501 Hydromechanica 1 College

29 Golfmakende weerstand Interacties tussen golfsystemen Mt501 Hydromechanica 1 College

30 Golfmakende weerstand Interacties tussen golfsystemen Interactie tussen boeggolf en achterschoudergolf: top L 2/3L dal Minima wanneer top boeggolf samenvalt met dal schoudergolf: 2/3L =, 2, 3 Maxima wanneer dal boeggolf samenvalt met dal schoudergolf: 2/3L = 1/2, 3/2, 5/2 Mt501 Hydromechanica 1 College

31 Golfmakende weerstand Interacties tussen golfsystemen Voorbeeld voor maxima: 2/3L = 1/2, 3/2, 5/2 Relatie golfsnelheid/golflengte: 9.81 C Dimensieloze scheepssnelheid: Fn C gl Mt501 Hydromechanica 1 College

32 Golfmakende weerstand Invloed LCB en KVS Hydrodynamisch in ideale vloeistof: Minimum weerstand als voor- en achterschip symmetrisch zijn Dan compenseren de golfsystemen elkaar Echter viscositeit: Welk gevolg?? Oplossing?? Mt501 Hydromechanica 1 College

33 Golfweerstand Invloed LCB en KVS Mt501 Hydromechanica 1 College

34 Golfmakende weerstand Factoren Waterverplaatsing Lengte (Froude getal) Vorm onderwaterschip (Cb, LCB, Cp, L/B, B/T) Hoe nu weerstand te bepalen?? Mt501 Hydromechanica 1 College

35 Golfmakende weerstand Hoe golfweerstand bepalen? Rekenmodellen (kan erg gecompliceerd zijn) (wel te bepalen met ideale vloeistof) Individuele modelproeven (kostbaar) Systematische modelproeven Gebruik resultaten eerder uitgevoerde modelproeven (na statische analyse) Mt501 Hydromechanica 1 College

36 Golfmakende weerstand Systematische modelproeven David Taylor Serie Series 60 Delft Systematic Yacht Hull Series Delft Systematic Deadrise Series Mt501 Hydromechanica 1 College

37 Golfweerstand Mt501 Hydromechanica 1 College

38 Verminderen weerstand Hoe? Mt501 Hydromechanica 1 College

39 Verminderen weerstand Bulb Mt501 Hydromechanica 1 College

40 Verminderen weerstand Mt501 Hydromechanica 1 College

41 Verminderen weerstand Bulb Mt501 Hydromechanica 1 College

42 Verminderen weerstand Draagvleugels Mt501 Hydromechanica 1 College

43 Verminderen weerstand Draagvleugels Mt501 Hydromechanica 1 College

44 Verminderen weerstand Draagvleugels Mt501 Hydromechanica 1 College

45 Verminderen weerstand Luchtweerstand Mt501 Hydromechanica 1 College

46 Huiswerk Lezen t/m hoofdstuk 6 Vraagstukken t/m 16 Mt501 Hydromechanica 1 College

Mt501 Hydromechanica 1

Mt501 Hydromechanica 1 Mt501 Hydromechanica 1 College 8 Pepijn de Jong 12-03-2010 Delft University of Technology Challenge the future Hoofdstuk 8 Voortstuwing Mt501 Hydromechanica 1 Mt501 Hydromechanica 1 College 1 2 46 Lichaam

Nadere informatie

de beweging van ideale vloeistoffen en die van reële of viskeuze vloeistoffen.

de beweging van ideale vloeistoffen en die van reële of viskeuze vloeistoffen. 6. WEERSTAND In dit hoofdstuk zullen we de weerstand behandelen die een lichaam ondervindt als het zich met een relatieve snelheid verplaatst ten opzichte van een zich omringend medium, zoals een gas of

Nadere informatie

Mt501 Hydromechanica 1

Mt501 Hydromechanica 1 Mt501 Hydromechanica 1 College 9 Pepijn de Jong 19-03-2010 Delft University of Technology Challenge the future Hoofdstuk 8 Voortstuwing Mt501 Hydromechanica 1 Mt501 Hydromechanica 1 College 1 2 46 Lichaam

Nadere informatie

Zwemmen Martijn Carol TCT 2008

Zwemmen Martijn Carol TCT 2008 Zwemmen Martijn Carol TCT 2008 Inhoudsopgave Voorwoord... 2 Zwemtechniek... 3 Weerstand (Drag)... 4 Wrijvingsweerstand... 6 Vormweerstand... 7 Golfweerstand... 8 Propulsie... 9 Afsluiting... 10 1 Voorwoord

Nadere informatie

De stroming rond een Lemsteraak

De stroming rond een Lemsteraak De stroming rond een Lemsteraak Door: Pieter van Oossanen en Niels Moerke, Van Oossanen & Associates b.v. Ontwerpers van schepen maken steeds meer gebruik van speciale software voor het berekenen van de

Nadere informatie

Bionica voor de jachtbouw

Bionica voor de jachtbouw Bionica voor de jachtbouw Leren van de natuur J.J. Videler Heerenveen, 19 april 2011 1 Krachtenspel op een schip Archimedes kracht Waterverplaatsing Opdrijfpunt Stuwkracht Zwaartepunt Weerstand Golfweerstand

Nadere informatie

Roeisloepwedstrijden worden beslist door te berekenen hoeveel vermogen de roeiers nodig hadden om de gehaalde gemiddelde roeisnelheid te halen.

Roeisloepwedstrijden worden beslist door te berekenen hoeveel vermogen de roeiers nodig hadden om de gehaalde gemiddelde roeisnelheid te halen. Cw-kromme Roelf Pot, februari 2015 Roeisloepwedstrijden worden beslist door te berekenen hoeveel vermogen de roeiers nodig hadden om de gehaalde gemiddelde roeisnelheid te halen. Om dat vermogen (P) te

Nadere informatie

Bionica en Zwemmen. Weerstand in water. J.J. Videler Brakel 28 maart 2009

Bionica en Zwemmen. Weerstand in water. J.J. Videler Brakel 28 maart 2009 Bionica en Zwemmen Weerstand in water J.J. Videler Brakel 28 maart 2009 1 Krachtenspel op een zwemmer Onder water! Archimedes kracht Stuwkracht Opdrijfpunt Zwaartepunt Weerstand (Orde van grootte 100 N)

Nadere informatie

Aerodynamica Draagkracht. Eenparige rechtlijnige beweging Krachten zijn in evenwicht Lift = Gewicht Weerstand = Trekkracht

Aerodynamica Draagkracht. Eenparige rechtlijnige beweging Krachten zijn in evenwicht Lift = Gewicht Weerstand = Trekkracht Aerodynamica Draagkracht Eenparige rechtlijnige beweging Krachten zijn in evenwicht Lift = Gewicht Weerstand = Trekkracht 1 Aerodynamica Draagkracht Continuïteitswet: In elke doorsnede van de stromingsbuis

Nadere informatie

Met behulp van de hedendaagse kennis en nieuwe technieken is het mogelijk belangrijke verbeteringen aan te brengen aan onze schepen.

Met behulp van de hedendaagse kennis en nieuwe technieken is het mogelijk belangrijke verbeteringen aan te brengen aan onze schepen. Ontwikkeling van de Hull Vane TM Graag voldoe ik aan het verzoek iets te schrijven over de ontwikkeling van de Hull Vane voor het 21 e jaarboek van William Froude dat het thema Het roer om heeft. Dat thema

Nadere informatie

LABORATORIUM VOOR SCHEEPSBOUWKUNDE

LABORATORIUM VOOR SCHEEPSBOUWKUNDE Rapport No. 289 TH LABORATORIUM VOOR SCHEEPSBOUWKUNDE TECHNISCHE HOGESCHOOL DELFT De prestaties van een zeiljacht type ALC'40 met twee verschillende kielen door Ir. G. Moeyes december 1910 Inhoud Inleiding

Nadere informatie

HYDRODYNAMISCHE BEREKENINGEN INTERACTIE STENA BRITANNICA EN FAIRPLAY 22

HYDRODYNAMISCHE BEREKENINGEN INTERACTIE STENA BRITANNICA EN FAIRPLAY 22 HYDRODYNAMISCHE BEREKENINGEN INTERACTIE STENA BRITANNICA EN FAIRPLAY 22 Definitief rapport Rapport No. : 25061-1-POW Datum : september 2011 M A R I N P.O. Box 28 6700 AA Wageningen The Netherlands T +31

Nadere informatie

Flowlabpracticum - Lynn Verkroost, Nick Van Bossche en Michiel Haegeman

Flowlabpracticum - Lynn Verkroost, Nick Van Bossche en Michiel Haegeman Vleugelprofiel Drukcoëfficiënt α=4 Voorbij het stuwpunt neemt de druk eerst af, om daarna weer toe te nemen. (Drukzijde: aan tip / zuigzijde: bovenoppervlak - waar er onderdruk is - ) α=12 Bij deze aanvalshoek

Nadere informatie

Tentamen weerstand en voortstuwing

Tentamen weerstand en voortstuwing Tentamen weerstand en voortstuwing Vakcode: MT57 Datum: 17 Jan. 011 Opmerkingen 1. Noteer uw studienummer en naam op elk blaadje dat u inlevert.. Dit tentamen is gesloten boek! Geen aantekeningen of formulebladen

Nadere informatie

Vallen Wat houdt je tegen?

Vallen Wat houdt je tegen? Wat houdt je tegen? Inleiding Stroming speelt een grote rol in vele processen. Of we het nu hebben over vliegtuigbouw, de stroming van bloed door onze aderen, formule 1 racing, het zwemmen van vissen of

Nadere informatie

TECHNISCHE UNIVERSITEIT DELFT FACULTEIT OCP MARITIEME TECHNIEK. mt501. Hydro 1. vraagstukken

TECHNISCHE UNIVERSITEIT DELFT FACULTEIT OCP MARITIEME TECHNIEK. mt501. Hydro 1. vraagstukken TECHNISCHE UNIVERSITEIT DELFT FACULTEIT OCP MARITIEME TECHNIEK mt501 Hydro 1 vraagstukken DELFT november 2003 Vraagstuk 1 Van een zeilboot zijn de volgende gegevens bekend: L WL = 18.00 m B WL = 8.00 m

Nadere informatie

3.0 INLEIDING 3.0.1 Wat te verwachten in dit hoofdstuk 3 3.0.2 Krachten en momenten bij het vliegen 4 3.0.3 De wetten van Newton 7 3.0.

3.0 INLEIDING 3.0.1 Wat te verwachten in dit hoofdstuk 3 3.0.2 Krachten en momenten bij het vliegen 4 3.0.3 De wetten van Newton 7 3.0. 3. THEORIE VAN HET VLIEGEN 3.0 INLEIDING 3.0.1 Wat te verwachten in dit hoofdstuk 3 3.0.2 Krachten en momenten bij het vliegen 4 3.0.3 De wetten van Newton 7 3.0.4 Het gewicht 7 3.1 AËRODYNAMICA-I: LUCHT

Nadere informatie

Auteur(s): Harry Oonk Titel: In de afdaling Jaargang: 10 Jaartal: 1992 Nummer: 2 Oorspronkelijke paginanummers: 67-76

Auteur(s): Harry Oonk Titel: In de afdaling Jaargang: 10 Jaartal: 1992 Nummer: 2 Oorspronkelijke paginanummers: 67-76 Auteur(s): Harry Oonk Titel: In de afdaling Jaargang: 10 Jaartal: 1992 Nummer: 2 Oorspronkelijke paginanummers: 67-76 Deze online uitgave mag, onder duidelijke bronvermelding, vrij gebruikt worden voor

Nadere informatie

Sheets inleiding ontwerpen

Sheets inleiding ontwerpen Sheets inleiding ontwerpen Boten bouwen Periode 4 themaklas Doel van het project Bedenk een ontwerp voor een boot Verkoop dit ontwerp aan de baas (ik) Bouw je eigen ontwerp De winnaars winnen een bouwpakket

Nadere informatie

Formule-1-techniek voor de Lemsteraak

Formule-1-techniek voor de Lemsteraak Door Ir. N. Moerke Formule-1-techniek voor de Lemsteraak Figuur 1. De 15.25 m BS2 zeilende aan de wind. Van Oossanen Naval Architects ontwierp en optimaliseerde dit schip met gebruik van CFD-technieken.

Nadere informatie

Hulpsystemen die sneller en economischer varen in de koopvaardij bevorderen

Hulpsystemen die sneller en economischer varen in de koopvaardij bevorderen HOGERE ZEEVAARTSCHOOL ANTWERPEN NAUTISCHE FACULTEIT Hulpsystemen die sneller en economischer varen in de koopvaardij bevorderen Elias Deleener Promotoren: ir. Remke Willemen Peter Bueken Scriptie voorgedragen

Nadere informatie

TRANSPORT 3.5 Krachten

TRANSPORT 3.5 Krachten Schooljaar: 2015-2016 TRANSPORT 3.5 Krachten KLAS 2A 2B 2C 2D 2G Algemene Techniek Mnr. Baromeo 1. Transport & Krachten Op transportmiddelen kunnen de volgende krachten werken. 1) Aandrijvingskracht (de

Nadere informatie

tentamen stromingsleer (wb1225), Faculteit 3mE, TU Delft, 28 juni 2011, u

tentamen stromingsleer (wb1225), Faculteit 3mE, TU Delft, 28 juni 2011, u Dit tentamen bestaat uit twee delen: deel I bestaat uit 7 meerkeuzevragen en deel II bestaat uit twee open vragen. Deel I staat voor 40% van uw eindcijfer. Deel I invullen op het bijgeleverde formulier.

Nadere informatie

vii Samenvatting Risicoanalyse met behulp van een foutenboom In het kader van de risicoanalyse van de toekomstige cruisesteiger van Philipsburg te Sint Maarten is in de eerste deelstudie getracht een indruk

Nadere informatie

Formuleblad college Stromingsleer wb1225

Formuleblad college Stromingsleer wb1225 Formuleblad college Stromingsleer wb1225 Integraalbalansen (Behoudswetten in integraalvorm) Voor een controlevolume CV omsloten door een oppervlak A waarbij n de buitennormaal op A is. Het snelheidsveld

Nadere informatie

We hebben 3 verschillende soorten van wrijving, geef bij elk een voorbeeld: - Rollende wrijving: - Glijdende wrijving: - Luchtweerstand:

We hebben 3 verschillende soorten van wrijving, geef bij elk een voorbeeld: - Rollende wrijving: - Glijdende wrijving: - Luchtweerstand: Lespakket wrijving Inleiding Wrijving is een natuurkundig begrip dat de weerstandskracht aanduidt, die ontstaat als twee oppervlakken langs elkaar schuiven, terwijl ze tegen elkaar aan gedrukt worden.

Nadere informatie

IDEALE ROMPVORM VAN EEN

IDEALE ROMPVORM VAN EEN IDEALE ROMPVORM VAN EEN DEK DWL RECREATIEVAARTUIG DWL DWL IDEALE ROMPVORM VAN EEN RECREATIEVAARTUIG In opdracht van: Rijkswaterstaat/RIZA Postbus 17 82 AA LELYSTAD Uitgevoerd door: Van Oossanen & Associates

Nadere informatie

SCHEEPSGOLVEN OP HET BADSTRAND VLISSINGEN

SCHEEPSGOLVEN OP HET BADSTRAND VLISSINGEN SCHEEPSGOLVEN OP HET BADSTRAND VLISSINGEN Boulevard en badstrand Vlissingen De boulevard van Vlissingen is van oudsher een trekpleister voor jong en oud, inwoners en toeristen. Het voor de boulevard liggende

Nadere informatie

Formule blad College Stromingsleer Wb1220

Formule blad College Stromingsleer Wb1220 Formule blad College Stromingsleer Wb0 Integraalbalansen t Π dv Π vn da+ FdV + FdA V V A V A Voor een controle volume V omsloten door een oervlak A waarbij n de buitennormaal o A is. e v is het snelheidsveld

Nadere informatie

Koppels en krachten. Hoe werkt mijn cat?

Koppels en krachten. Hoe werkt mijn cat? Koppels en krachten Hoe werkt mijn cat? Wie ben ik? Naam: Tom Broekhuijsen Zeilervaring: Polyvalk, FJ, Laser, Hobie 16 Instructie op: EHZ, ZOL, Morra Opleiding: lucht- en ruimtevaarttechniek Waarschuwing

Nadere informatie

de weerstandscoëfficiënt van de bochten is nagenoeg onafhankelijk van het slangtype.

de weerstandscoëfficiënt van de bochten is nagenoeg onafhankelijk van het slangtype. TNO heeft een onderzoek naar de invloed van een aantal parameters op de wrijvings- en weerstandscoëfficiënten van DEC International -slangen en -bochten uitgevoerd (rapportnummer 90-042/R.24/LIS). De volgende

Nadere informatie

Phydrostatisch = gh (6)

Phydrostatisch = gh (6) Proefopstellingen: Bernoulli-opstelling De Bernoulli-vergelijking (2) kan goed worden bestudeerd met een opstelling zoals in figuur 4. In de figuur staat de luchtdruk aangegeven met P0. Uiterst links staat

Nadere informatie

Case 1 en Simulink. 1. Diodefactor bepalen. I = I sc - I s (e!

Case 1 en Simulink. 1. Diodefactor bepalen. I = I sc - I s (e! Case 1 en Simulink 1. Diodefactor bepalen Om de diodefactor te berekenen werden eerst een aantal metingen gedaan met het zonnepaneel en de DC- motor. Er werd een kring gemaakt met het zonnepaneel en een

Nadere informatie

Module Aerodynamica ADY03 Reader aerodynamica, Bijlage symbolenlijst

Module Aerodynamica ADY03 Reader aerodynamica, Bijlage symbolenlijst Hogeschool Rotterdam Instituut voor Engineering and Applied Science Studierichting Autotechniek Module Aerodynamica ADY03 Reader aerodynamica, Bijlage symbolenlijst Auteur: Versie 0.05 31 oktober 2012,

Nadere informatie

CT2710 Transport & Planning Sommencollege delen 1 en 2

CT2710 Transport & Planning Sommencollege delen 1 en 2 CT2710 Transport & Planning Sommencollege delen 1 en 2 Rob van Nes, Transport & Planning 11-5-2012 Delft University of Technology Challenge the future Tentamenvorm Elektronisch tentamen (Etude) Open rekenvragen

Nadere informatie

DRUKVERLIES GELAMINEERDE FLEXIBELE SLANGEN

DRUKVERLIES GELAMINEERDE FLEXIBELE SLANGEN TNO heeft een onderzoek naar de invloed van een aantal parameters op de wrijvings- en weerstandscoëfficiënten van EC -slangen en -bochten uitgevoerd (rapportnummer 90-042/R.24/LIS). e volgende parameters

Nadere informatie

[email protected]

Frederik.Vermeulen@kotnet.org [email protected] Wat is trim? Trim is het afstellen van een boot zodanig dat optimale aëro- en hydrodynamische krachten worden opgewekt. 1 Loef-lijtrim Wat? Het afstellen van de koersstabiliteit

Nadere informatie

VERMOGENSVOORSPELLINGEN MET CFD. Bram Starke

VERMOGENSVOORSPELLINGEN MET CFD. Bram Starke VERMOGENSVOORSPELLINGEN MET CFD Bram Starke DOELSTELLING Voorspel het benodigd vermogen en toerental voor een schip, bij gegeven snelheid en beladingsconditie Dit kan door viskeuze omstromingsberekeningen

Nadere informatie

TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN Faculteit Biomedische Technologie, groep Cardiovasculaire Biomechanica

TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN Faculteit Biomedische Technologie, groep Cardiovasculaire Biomechanica TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN Faculteit Biomedische Technologie, groep Cardiovasculaire Biomechanica Tentamen Fysica in de Fysiologie (8N7) deel A1, blad 1/4 maandag 1 oktober 27, 9.-1.3 uur Het tentamen

Nadere informatie

Weerstand bestaat globaal uit 3 typen:

Weerstand bestaat globaal uit 3 typen: Zaterdagavond 20-22 uur theorie: stromingsleer voor sailors - theorie van stroming, vleugelprofielen, vormweerstand, oppervlakte weerstand, laminair, turbulent, rompweerstand. - windmolen, vliegtuig, dolfijnen

Nadere informatie

MARIN onderzoek

MARIN onderzoek MARIN onderzoek 2010-2014 Technologie Plan Henk Prins - MARIN 1 Ontstaan technologie plan Evaluatie van huidige onderzoek Kennis audit Adviesraad R&D seminar 2008 Vaststellen onderzoekslijnen Toetsing

Nadere informatie

DATASHEET KERAMISCHE GLIJLAGERS NEDERLANDS

DATASHEET KERAMISCHE GLIJLAGERS NEDERLANDS DATASHEET KERAMISCHE GLIJLAGERS NEDERLANDS WAT ELKE ONTWERPER EN ONTWIKKELAAR OVER KERAMISCHE GLIJLAGERS MOET WETEN WAT GLIJLAGERS DOEN In het algemeen draagt het lager een belasting terwijl een draaiende

Nadere informatie

De foute vleugeltheorie de meest gebruikte vleugeltheorie en waarom hij fout is. Zeiltheorie. inleiding

De foute vleugeltheorie de meest gebruikte vleugeltheorie en waarom hij fout is. Zeiltheorie. inleiding http://zeilplan.net/leren/theorie/inleiding.htm Zeiltheorie inleiding Hier wil ik de betere theorieën achter het zeilen promoten. Klik hier rechts op een link om meer over dat onderwerp te weten te komen.

Nadere informatie

Een snaar vertoont de bovenstaande staande trilling. Met welke toon hebben we hier te maken? 1. De grondtoon; 2. De vijfde boventoon; 3. De zesde bove

Een snaar vertoont de bovenstaande staande trilling. Met welke toon hebben we hier te maken? 1. De grondtoon; 2. De vijfde boventoon; 3. De zesde bove Een snaar vertoont de bovenstaande staande trilling. Met welke toon hebben we hier te maken? 1. De grondtoon; 2. De vijfde boventoon; 3. De zesde boventoon; 4. De zevende boventoon. Een snaar vertoont

Nadere informatie

Beschouw de figuur hieronder waarin de stroming wordt weergegeven rond een in een ideale vloeistof geplaatste vleugel.

Beschouw de figuur hieronder waarin de stroming wordt weergegeven rond een in een ideale vloeistof geplaatste vleugel. 8. VOORTSTUWING In een eerder hoofdstuk is de weerstand van lichamen in een uniforme stroming behandeld. Het is echter niet zo dat voorwerpen die zich ten opzichte van een omringend medium verplaatsen

Nadere informatie

MTP : week 3

MTP : week 3 MTP101 2011-2012: week 3 Robert Hekkenberg 3-12-2011 Delft University of Technology Challenge the future N.a.v. de weekrapportages MT04 MT07 wel geprobeerd, niet gelukt Cb, deplacement & lightweight 2

Nadere informatie

De aëro en hydrodynamica van het zeilen

De aëro en hydrodynamica van het zeilen De aëro en hydrodynamica van het zeilen De aëro- en hydrodynamica van het zeilen Versie 2.3b - 19 september 2006 Pagina 1 Erik van Poelgeest Maarten van der Steen De aëro en hydrodynamica van het zeilen

Nadere informatie

Aerodynamica Practicum

Aerodynamica Practicum Aerodynamica Practicum Aviation Studies Jaar 1, Groep BB Marleen Hillen, Niels de Ruijter, Max Witteman, Tristen de Vries Inhoudsopgave Samenvatting... 2 Inleiding... 3 1 Proef 1: De continuïteitswet...

Nadere informatie

MTP101 Week 2: data verzamelen en analyseren

MTP101 Week 2: data verzamelen en analyseren MTP101 Week 2: data verzamelen en analyseren Robert Hekkenberg 26/1/12 Delft University of Technology Challenge the future Projectorganisatie Week 1: Week 2: Week 3: Week 4: Week 5: Week 6: Week 7: algemene

Nadere informatie

Berekening van de vloeistofstroming rond en de krachtwerking op een schip in ondiep en beperkt water

Berekening van de vloeistofstroming rond en de krachtwerking op een schip in ondiep en beperkt water Berekening van de vloeistofstroming rond en de krachtwerking op een schip in ondiep en beperkt water Jens Schollier Promotoren: prof. dr. ir. Marc Vantorre, prof. dr. ir. Jan Vierendeels Begeleider: prof.

Nadere informatie

Inspectie Verkeer en Waterstaat

Inspectie Verkeer en Waterstaat Inspectie Verkeer en Waterstaat Theorie examen JAR-FCL PPL voorbeeldexamen AGK/POF PPL(A) 1 Hoeveel bedraagt het gewicht van 1 m 3 lucht nabij het aardoppervlak? A) 12.25 kg. B) 12.25 gr. C) 1.225 gr.

Nadere informatie

TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN FACULTEIT DER TECHNISCHE NATUURKUNDE GROEP TRANSPORTFYSICA

TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN FACULTEIT DER TECHNISCHE NATUURKUNDE GROEP TRANSPORTFYSICA TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN FACULTEIT DER TECHNISCHE NATUURKUNDE GROEP TRANSPORTFYSICA Tentamen Fysische Transportverschijnselen voor W (3B470) op woensdag 23 juni 2010, 14.00-17.00 uur. Het tentamen

Nadere informatie

Het drie-reservoirs probleem

Het drie-reservoirs probleem Modelleren A WH01 Het drie-reservoirs probleem Michiel Schipperen (0751733) Stephan van den Berkmortel (077098) Begeleider: Arris Tijsseling juni 01 Inhoudsopgave 1 Samenvatting Inleiding.1 De probleemstelling.................................

Nadere informatie

tentamen stromingsleer (wb1225), Faculteit 3mE, TU Delft, 12 april 2011, u

tentamen stromingsleer (wb1225), Faculteit 3mE, TU Delft, 12 april 2011, u Dit tentamen bestaat uit twee delen: deel I bestaat uit 7 meerkeuzevragen en deel II bestaat uit twee open vragen. Deel I staat voor 40% van uw eindcijfer. Deel I invullen op het bijgeleverde formulier.

Nadere informatie

Instructiemap werkgroep stuurtechnieken

Instructiemap werkgroep stuurtechnieken Instructiemap werkgroep stuurtechnieken 8 Copyright Robbert van der Eijk, Groningen, oktober 2007, ([email protected]) Voorgeschiedenis Naar aanleiding van een soort masterclass kanotechnieken die ik in

Nadere informatie

Krachtige en efficiënte motor

Krachtige en efficiënte motor Inboard motoren 2.5 / 5.0 / 10.0 / hybrid 2017 Krachtige en efficiënte motor Eenvoudige en robuuste bediening De motor heeft een efficiency van meer dan 90%, dus bijna alle stroom komt ten goede aan uw

Nadere informatie

Een vloeistof bevat te veel deeltjes om er het massamiddelpunt van te bepalen. Oplossing: we definiëren een stromingsveld: (,p,v) aan.

Een vloeistof bevat te veel deeltjes om er het massamiddelpunt van te bepalen. Oplossing: we definiëren een stromingsveld: (,p,v) aan. Hydrodynamica Vloeistof bewegingsleer Leer van beweging van vloeistoffen (en gassen) Een vloeistof bevat te veel deeltjes om er het massamiddelpunt van te bepalen. Oplossing: we definiëren een stromingsveld:

Nadere informatie

Uitwerkingen opgaven hoofdstuk 4

Uitwerkingen opgaven hoofdstuk 4 Uitwerkingen opgaven hoofdstuk 4 4.1 De eerste wet van Newton Opgave 7 Opgave 8 a F zw = m g = 45 9,81 = 4,4 10 N b De zwaartekracht werkt verticaal. Er is geen verticale beweging. Er moet dus een tweede

Nadere informatie

De kinematische viscositeit gebruikt de dynamische viscositeit om het reynoldsgetal te bepalen van een object. De formule hiervoor is:

De kinematische viscositeit gebruikt de dynamische viscositeit om het reynoldsgetal te bepalen van een object. De formule hiervoor is: Theoretisch kader In dit deel van het verslag wordt er gekeken naar de benodigde informatie om het proces goed te doorlopen. Deze informatie zal voornamelijk betrekking hebben op de aerodynamica wetten

Nadere informatie

www. Fysica 1997-1 Vraag 1 Een herdershond moet een kudde schapen, die over haar totale lengte steeds 50 meter lang blijft, naar een 800 meter verderop gelegen schuur brengen. Door steeds van de kop van

Nadere informatie

Module Aerodynamica ADY03 Reader Voertuigaerodynamica

Module Aerodynamica ADY03 Reader Voertuigaerodynamica Hogeschool Rotterdam Instituut voor Engineering and Applied Science Studierichting Autotechniek Module Aerodynamica ADY03 Reader Voertuigaerodynamica Auteur:, gereed studiejaar 01-013 6 november 01 studiejaar

Nadere informatie

Lees dit voorblad goed! Trek op alle blaadjes kantlijnen

Lees dit voorblad goed! Trek op alle blaadjes kantlijnen NATUURKUNDE Havo. Lees dit voorblad goed! Trek op alle blaadjes kantlijnen Schoolexamen Havo-5: SE4: Na code:h5na4 datum : 11 maart 2009 tijdsduur: 120 minuten. weging: 30%. Onderwerpen: Systematische

Nadere informatie

TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN FACULTEIT TECHNISCHE NATUURKUNDE, vakgroep Transportfysica FACULTEIT WERKTUIGBOUWKUNDE, vakgroep Fundamentele Wertui

TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN FACULTEIT TECHNISCHE NATUURKUNDE, vakgroep Transportfysica FACULTEIT WERKTUIGBOUWKUNDE, vakgroep Fundamentele Wertui TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN FACULTEIT TECHNISCHE NATUURKUNDE, vakgroep Transportfysica FACULTEIT WERKTUIGBOUWKUNDE, vakgroep Fundamentele Wertuigkunde Tentamen Cardiovasculaire (Humane) Stromingsleer

Nadere informatie

Varen op hydrofoils. P.A. Scherphof. Bachelorscriptie Technische Wiskunde

Varen op hydrofoils. P.A. Scherphof. Bachelorscriptie Technische Wiskunde Varen op hydrofoils P.A. Scherphof Bachelorscriptie Technische Wiskunde Augustus 2009 Varen op hydrofoils Samenvatting In het kader van de Frisian Solar Challenge 2010 bouwen de Hanzehogeschool en de

Nadere informatie

VAK: natuurkunde KLAS: Havo 4 DATUM: 20 juni 2013. TIJD: 10.10 11.50 uur TOETS: T1 STOF: Hfd 1 t/m 4. Opmerkingen voor surveillant XXXXXXXXXXXXXXXXXXX

VAK: natuurkunde KLAS: Havo 4 DATUM: 20 juni 2013. TIJD: 10.10 11.50 uur TOETS: T1 STOF: Hfd 1 t/m 4. Opmerkingen voor surveillant XXXXXXXXXXXXXXXXXXX VAK: natuurkunde KLAS: Havo 4 DATUM: 20 juni 2013 TIJD: 10.10 11.50 uur TOETS: T1 STOF: Hfd 1 t/m 4 Toegestane hulpmiddelen: Binas + (gr) rekenmachine Bijlagen: 2 blz Opmerkingen voor surveillant XXXXXXXXXXXXXXXXXXX

Nadere informatie

Eindexamen wiskunde B1 havo 2008-II

Eindexamen wiskunde B1 havo 2008-II Golfhoogte Bij de beoordeling van de veiligheid van de figuur 1 Nederlandse kust wordt onder andere de golfhoogte onderzocht. De golfhoogte is het hoogteverschil tussen een golftop en het daarop volgende

Nadere informatie

3. BESCHRIJVING GEOMETRIE

3. BESCHRIJVING GEOMETRIE 3. BESCHRIJVING GEOMETRIE Teneinde de vorm van een lichaam eenduidig vast te leggen staat ons, afhankelijk van in hoeveel dimensies het lichaam is gedefinieerd en de complexiteit van de vorm, een aantal

Nadere informatie

formules havo natuurkunde

formules havo natuurkunde Subdomein B1: lektriciteit De kandidaat kan toepassingen van het gebruik van elektriciteit beschrijven, de bijbehorende schakelingen en de onderdelen daarvan analyseren en de volgende formules toepassen:

Nadere informatie

TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN FACULTEIT WERKTUIGBOUWKUNDE DIVISIE COMPUTATIONAL AND EXPERIMENTAL MECHANICS

TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN FACULTEIT WERKTUIGBOUWKUNDE DIVISIE COMPUTATIONAL AND EXPERIMENTAL MECHANICS TECHNISCHE UNIVERSITEIT EINDHOVEN FACULTEIT WERKTUIGBOUWKUNDE DIVISIE COMPUTATIONAL AND EXPERIMENTAL MECHANICS Tentamen Polymeerverwerking (4K550) donderdag 5 juli 2007, 14:00-17:00. Bij het tentamen mag

Nadere informatie

hoe en waarom? Roelf Pot Zaandam, 24 januari 2015

hoe en waarom? Roelf Pot Zaandam, 24 januari 2015 Sleepproeven voor roeisloepen, hoe en waarom? Roelf Pot Zaandam, 24 januari 2015 1 Who the is Roelf Pot? Sloeproeier sinds 2006, Noordvaarder BB4 Bioloog, waterplantendeskundige, data analist, softwareprogrammeur

Nadere informatie

( ) ( ) en vloeistof met dichtheid = 891 kg/m 3 stroomt door een ronde uis met een bocht met diameters

( ) ( ) en vloeistof met dichtheid = 891 kg/m 3 stroomt door een ronde uis met een bocht met diameters Vraagstuk 1 Een verticale vlakke plaat heeft in het midden een rond gat met een scherpe rand. Een water straal met snelheid V en diameter D spuit op de plaat waarbij de centerlijn van de straal samenvalt

Nadere informatie

Hoofdstuk 7 - veranderingen. getal & ruimte HAVO wiskunde A deel 2

Hoofdstuk 7 - veranderingen. getal & ruimte HAVO wiskunde A deel 2 Hoofdstuk 7 - veranderingen getal & ruimte HAVO wiskunde A deel 2 0. voorkennis Plotten, schetsen en tekenen Een grafiek plotten Een grafiek schetsen Een grafiek tekenen Na het invoeren van de formule

Nadere informatie

Naam:... Studentnr:...

Naam:... Studentnr:... Naam:...... Studentnr:..... FACULTEIT CONSTRUERENDE TECHNISCHE WETENSCHAPPEN WATERBEHEER Tentamen : Stroming Examinator: J.S. Ribberink Vakcode : 401 Datum : vrijdag 15 juli 005 Tijd : 13.30 17.00 uur

Nadere informatie

welke de invloed is van de diverse parameters. Eén en ander is nog gedeeltelijk geïllustreerd in fig. 12.

welke de invloed is van de diverse parameters. Eén en ander is nog gedeeltelijk geïllustreerd in fig. 12. _ Zijzwaarden - TEKST EN ILLUSTRATIES: IR.H.VREEDENBURGH FOTO'S: THEO KAMPA In deze laatste aflevering van een serie artikelen over zijzwaarden komen het ontwerp en mogelijke verbeteringen aan zwaarden

Nadere informatie

Waterweerstand. 1 Inleiding. VWO Bovenbouwpracticum Natuurkunde Practicumhandleiding

Waterweerstand. 1 Inleiding. VWO Bovenbouwpracticum Natuurkunde Practicumhandleiding VWO Bovenbouwpracticum Natuurkunde Practicumhandleiding Waterweerstand 1 Inleiding Een bewegend vaartuig ondervindt altijd weerstand van het langsstromende water: het water oefent een wrijvingskracht uit

Nadere informatie

HERMES SPEEDSTER PLUSSEN & MINNEN BINNENSTE BUITEN

HERMES SPEEDSTER PLUSSEN & MINNEN BINNENSTE BUITEN BINNENSTE BUITEN PLUSSEN & MINNEN HERMES SPEEDSTER HEB JE HET OVER ROADSTERS EN SPEEDSTERS, DAN GAAT HET OVER AUTO S; KLEINE TWEEZITTERS MET AANTREK- KINGSKRACHT. DE HERMES SPEEDSTER HAAKT AAN OP DIE GEDACHTE,

Nadere informatie

Tentamen Mechanica ( )

Tentamen Mechanica ( ) Tentamen Mechanica (20-12-2006) Achter iedere opgave is een indicatie van de tijdsbesteding in minuten gegeven. correspondeert ook met de te behalen punten, in totaal 150. Gebruik van rekenapparaat en

Nadere informatie

INHOUD. Theorieboek voor zweefvliegtechnici

INHOUD. Theorieboek voor zweefvliegtechnici III VLIEGTUIGEN - Vliegtuigen INHOUD Symbolenlijst...iii Literatuurlijst...v. Inleiding.... Doel van het vak... 3. De krachten op het vliegtuig... 4. Natuurkundige eigenschappen van de lucht... 5. Aerodynamica...

Nadere informatie

Er zijn verschillende soorten antifouling gebaseerd op de werkzaamheid van het bindmiddel, maar we kunnen ze onderscheiden in drie hoofdgroepen:

Er zijn verschillende soorten antifouling gebaseerd op de werkzaamheid van het bindmiddel, maar we kunnen ze onderscheiden in drie hoofdgroepen: Antifoulings Het meest gebruikelijke onderhoud dat met verf uitgevoerd moet worden is het aanbrengen van antifoulings. Dit is noodzakelijk om perfect te varen aangezien het moeilijker is om de romp schoon

Nadere informatie

INVLOED VAN EEN OPHOGING VAN HET STERNENSCHIEREILAND OP OEVEREFFECTEN

INVLOED VAN EEN OPHOGING VAN HET STERNENSCHIEREILAND OP OEVEREFFECTEN 2008 MOD 741/3 WATERBOUWKUNDIG LABORATORIUM INVLOED VAN EEN OPHOGING VAN HET STERNENSCHIEREILAND OP OEVEREFFECTEN FLANDERS HYDRAULICS RESEARCH Vlaamse overheid Departement Mobiliteit en Openbare Werken

Nadere informatie

****** Deel theorie. Opgave 1

****** Deel theorie. Opgave 1 HIR - Theor **** IN DRUKLETTERS: NAAM.... VOORNAAM... Opleidingsfase en OPLEIDING... ****** EXAMEN CONCEPTUELE NATUURKUNDE MET TECHNISCHE TOEPASSINGEN Deel theorie Algemene instructies: Naam vooraf rechtsbovenaan

Nadere informatie

Een dwarsgetuigdschip vaart prima met de wind mee.maar veel minder goed met halve wind of aan de wind.

Een dwarsgetuigdschip vaart prima met de wind mee.maar veel minder goed met halve wind of aan de wind. 1 2 3 Lateraalpunt:het middelpunt van de dwarskrachten die onder water ontstaan. Het lateraalpunt valt ongeveer in de kiel (of het zwaard) en noemen we punt L. Zie het boek van Hoefnagels, pagina 309.

Nadere informatie

Examen HAVO. wiskunde B1. tijdvak 2 woensdag 18 juni 13.30-16.30. Bij dit examen hoort een uitwerkbijlage.

Examen HAVO. wiskunde B1. tijdvak 2 woensdag 18 juni 13.30-16.30. Bij dit examen hoort een uitwerkbijlage. Examen HAVO 008 tijdvak woensdag 18 juni 13.30-16.30 wiskunde B1 Bij dit examen hoort een uitwerkbijlage. Dit examen bestaat uit 19 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 8 punten te behalen. Voor elk vraagnummer

Nadere informatie

Natuurkunde. Lj2P4. Beweging

Natuurkunde. Lj2P4. Beweging Natuurkunde Lj2P4 Beweging Vrije val Welk voorwerp is het eerst beneden? Steen Veer Welk voorwerp is het eerst beneden? Kogel Sjaal 400 g 400 g Welk voorwerp is het eerst beneden? Voetbal Bowlingbal 24

Nadere informatie

Hierin is λ de golflengte in m, v de golfsnelheid in m/s en T de trillingstijd in s.

Hierin is λ de golflengte in m, v de golfsnelheid in m/s en T de trillingstijd in s. Inhoud... 2 Opgave: Golf in koord... 3 Interferentie... 4 Antigeluid... 5 Staande golven... 5 Snaarinstrumenten... 6 Blaasinstrumenten... 7 Opgaven... 8 Opgave: Gitaar... 8 Opgave: Kerkorgel... 9 1/10

Nadere informatie

Naam: Klas: Repetitie Golven VWO (versie A) Opgave 2 Leg uit wat het verschil is tussen een transversale golf en een longitudinale golf.

Naam: Klas: Repetitie Golven VWO (versie A) Opgave 2 Leg uit wat het verschil is tussen een transversale golf en een longitudinale golf. Naam: Klas: Repetitie Golven VWO (versie A) Opgave 1 Een stemvork trilt met een trillingstijd van 2,27 ms. Bereken de bijbehorende frequentie. Opgave 2 Leg uit wat het verschil is tussen een transversale

Nadere informatie

E-II. Diffractie als gevolg van de oppervlaktespanningsgolven op water

E-II. Diffractie als gevolg van de oppervlaktespanningsgolven op water Pagina 1 van 7 Diffractie als gevolg van de oppervlaktespanningsgolven op water Inleiding De vorming en de voortplanting van golven op een vloeistofoppervlak zijn belangrijke en goed bestudeerde verschijnselen.

Nadere informatie

Systematische Probleem Aanpak (SPA) Voorbeeld opgave Electriciteit.

Systematische Probleem Aanpak (SPA) Voorbeeld opgave Electriciteit. Voorbeeld opgave Electriciteit. Marjon heeft van haar juf een 9,0 V batterij gekregen en drie weerstanden die aan elkaar gesoldeerd zijn (zie afbeelding). Aan Marjon wordt gevraagd wat de stroom is die

Nadere informatie