Ruim. baan voor het grijze geweld. Sport en senioren: hoe meer, hoe liever

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Ruim. baan voor het grijze geweld. Sport en senioren: hoe meer, hoe liever"

Transcriptie

1 Ruim baan voor het grijze geweld Sport en senioren: hoe meer, hoe liever "Wie sport zegt, denkt aan gespierde lijven, wedstrijden, competities en bekers. Wie sport zegt, denkt aan jongeren." Ziedaar het grootste probleem van de seniorensportverenigingen. Zij proberen alle ouderen te overtuigen om te blijven bewegen. Omdat het gezond is, en omdat ze in een vereniging minder snel vereenzamen. Maar ouderen denken vaak dat sport niets voor hen kan betekenen. En ook de overheid vindt dat: "Het decreet op sportclubs is op het lijf geschreven van de echte competitiesporters. Ons recreatief werk, waar we veel meer mensen mee bereiken, komt in de verdrukking. Kun je je voorstellen: we zijn verplicht om dopingcontrole toe te laten. Voor tachtigplussers!" Er gebeurt veel om ouderen in beweging te houden. En dan gaat het niet alleen om de klassieke "ouderlingensporten", zoals petanque, wandelen en fietsen. De grote seniorensportfederaties organiseren ook avontuurlijkere activiteiten: skiën, klimmen, of een deathride. "In april van dit jaar hebben wij voor het eerst de Senior Games georganiseerd," vertelt Wouter Delbroek van S-Sport, de socialistische seniorensportfederatie. "Dat was een soort Olympische Spelen voor vijftigplussers, waar ouderen met elkaar in competitie gingen in de disciplines atletiek, basketbal, bowling, badminton, tennis, zwemmen, koersbal, curve-bowling en petanque. Niet allemaal sporten die je associeert met senioren. Er waren een paar honderd atleten uit Oostenrijk, Duitsland, Nederland, Ierland, Italië, Hongarije en België. Het was een prachtig initiatief dat vanaf nu om de twee jaar zal plaatsvinden. In 2005 gaat het naar Nederland, en daarna is Italië aan de beurt. Het is onze hoop om het ooit écht Senior Olympics te mogen noemen. Daarvoor moeten we nog een lange weg afleggen, maar Jacques Rogge heeft alvast het peterschap opgenomen. In ieder geval zijn we geslaagd in ons doel: de beeldvorming over ouderen en sport bijstellen. Sportende ouderen zijn niet allemaal brave wandelaars of gezapige fietsers. Ik ken ouderen die meer conditie hebben dan veel jongeren!" Dubbele beweging "Toch mogen we ook niet te veel focussen op die oudere topsporters," vindt Ingrid Peeters van de vzw Seniorensport, een onderdeel van de Kristelijke Bond van Gepensioneerden. "Het hoofddoel van seniorensport is ouderen aan het bewegen 24 weliswaar

2 houden. Bewegen is gezond, op elke leeftijd en op welke manier ook. In de media wordt te veel het beeld in stand gehouden van sport als iets waar je jong voor moet zijn, en fit. Sport komt alleen aan bod als het over topsport gaat, over competitiesport. Daardoor creëer je bij veel ouderen het gevoel: dit is niets meer voor mij. En daar moeten we net vanaf. Wij spreken dan ook niet over sport, maar over bewegen. Het is goed om bepaalde actieve ouderen de kans te bieden om nog aan competitiesport te doen, maar het is nog veel belangrijker om die grote groep ouderen die dat niet meer ziet zitten, toch op een of andere manier actief te houden." De twee invalshoeken weerspiegelen de dubbele trend in de huidige seniorensport. Enerzijds organiseert men een ruimer en avontuurlijker sportaanbod. Anderzijds is het aanbod er op gericht alle ouderen aan het bewegen te krijgen. "Die twee trends vallen samen met de twee groepen ouderen waar we mee te maken krijgen," vertelt An Derkinderen, lesgeefster relaxatie bij het Brusselse seniorencentrum Fit en Fel. "Je hebt de groep ouderen die opgegroeid is in een tijd toen sport voor iedereen lang nog niet ingeburgerd was. Sport was iets voor een kleine groep atleten. Pas in de jaren zeventig is het idee gegroeid dat sport te maken heeft met gezondheid. Je hebt dus een groep ouderen die hun hele leven nooit gesport heeft. Hen bieden we laagdrempelige activiteiten, zoals wandelen, fietsen, petanquen. Deze mensen bewegen graag in groep, omdat het sociale aspect net zo belangrijk is, zoniet belangrijker. Anderzijds is er de groeiende groep nieuwe ouderen, die vroeger wél veel sport gedaan hebben. Die komen af op onze individuele activiteiten, en die willen graag meer uitdaging in het aanbod. Ze zijn jonger dan die andere groep, ze kunnen fysiek meer aan, ze willen badmintonnen, of tennissen, of zwemmen... Zij doen ook graag nog aan competities mee, daar waar dat die andere groep net afschrikt. Je moet dus de twee aanbieden." Hoe bereik je ze? Eigenlijk hoef je als oudere niet veel te doen om gezond bezig te zijn. Wie elke dag een wandeling met de hond maakt, of zijn boodschappen te voet doet, is meer dan waarschijnlijk goed bezig. Drie keer per week gedurende een halfuurtje bewegen is voldoende. En toch blijft er een te grote groep die zelfs die minimale inspanning niet doet. Die een zittend leven leidt, en risico loopt om te vereenzamen. Hen proberen de federaties te bereiken. "De meeste federaties zijn historisch gegroeid uit een traditionele zuil," zegt Peeters. "Het voordeel daarvan is dat die sowieso een uitgebreide ouderenwerking heeft. De KBG heeft een ledenaantal van ouderen! Daar zitten er veel bij die nooit hebben gesport en er ook nog niet aan gedacht hebben om te gaan sporten. Die komen daar kaarten, haken, of ze volgen cursussen... Wij gaan spreken voor die afdelingen. Ons vertrouwen ze, en vaak gebeurt het dat ze na zo n gesprek zeggen: Wel ja, wij gaan eens wandelen of fietsen! Dat doen ze niet als de gemeente iets organiseert. De gemeentelijke sportdiensten bereiken vooral ouderen die uit zichzelf het initiatief nemen." Ook het Brusselse seniorencentrum maakt hun leden warm via de reguliere ouderenwerking. Derkinderen: "De mensen die hier een taalcursus komen volgen, of een keer per jaar een busuitstap maken, worden op de hoogte gehouden van het sportaanbod. We werken ook samen met andere ouderenorganisaties. En vijf keer per jaar organiseren wij Brussel Beweegt. Dat zijn bewegingsnamiddagen waarop we telkens enkele honderden ouderen mogen verwelkomen, die voordien meestal nooit aan sport hebben gedaan. Voor we zo n namiddag organiseren, brengen we eerst alle ouderenorganisaties van de buurt samen. Zij mogen mee beslissen welke activiteiten er georganiseerd worden. Wat vinden hun leden leuk? We sluiten een overeenkomst met De Lijn, die de senioren haast voor de deur komt ophalen en s avonds weer afzet. Alles om die eerste instap zo laagdrempelig mogelijk te houden." Delbroek: "Dat lijkt op onze internationale seniorensportdag!" Peeters: "En op onze seniorenlentejogging! Die grotere evenementen zijn inderdaad goed om ouderen eens te laten proeven van een sport. Laat ze een middag meedoen, dan zien ze zelf dat het niet zo moeilijk is, dat ze het leuk vinden, en dat ze er andere mensen ontmoeten. En verder moet je er natuurlijk voor zorgen dat de omstandigheden aangepast zijn aan ouderen. Die zoeken vooral activiteiten om overdag te doen. s Avonds krijg je ze niet makkelijk buiten. Daarbij mag het niet te duur zijn. En je moet ervoor zorgen dat de sporten weliswaar 25

3 aangepast zijn aan hun leeftijd en lichaam. Dat ze met andere woorden niet te belastend zijn." Geen sportclubs Allemaal redenen waarom de meeste ouderen liever niet naar een gewone sportclub gaan. "Ik wil niet beweren dat sportclubs niet open staan voor ouderen," zegt Delbroek. "Maar ze leveren ook geen speciale inspanning voor hen. Men getroost zich heel wat moeite om jonge kinderen aan het sporten te krijgen. Dat is niet het geval met senioren. Er zijn geen aparte ouderenafdelingen, geen gespecialiseerde lesgevers, de senioren moeten s avonds komen... Ouderen willen kunnen sporten met mensen van hun eigen leeftijdscategorie. Als je in een groep van dertigers zit, dan voel je je minder op je gemak. Je voelt je altijd de oudste, de traagste..." Peeters: "Tijdens onze lentejogging werken we met leeftijdscategorieën van vijf jaar. Een oudere, die zich altijd heeft moeten meten met veel jongere sporters, krijgt nu plots de succeservaring: ik kan toch nog winnen! Een gewone voetbalploeg zal ook wel een veteranenteam hebben, maar dat zijn dan veertigers, hooguit vijftigers." Die voorkeur om onder leeftijdsgenoten zijn, geldt ook voor de lesgevers. Derkinderen: "We hebben natuurlijk jonge lesgevers die regent Lichamelijke Opvoeding of kinesist zijn, maar we werken ook veel met vrijwilligers. Dat zijn zelf ouderen, die van ons een opleiding krijgen. Zij dwingen respect af. Als ik zeg dat ze een bepaalde oefening nog kunnen, dan hoor ik: Jij hebt makkelijk spreken, jij bent dertig jaar jonger! Maar als een vrouw van zeventig dat zegt, dan geloven ze haar, want zij is even oud als hen. Onze oudste lesgeefster is 82! Ze geeft conditiegym. Soms geeft ze oefeningen waar ik van zou denken: misschien is dat niet meer verantwoord. Maar omdat zij het is, doen de cursisten dat." Seniorensportcentra hebben ook de medische en gerontologische knowhow. "Al moet je dat zeker niet overdrijven," nuanceert Peeters. "Het is niet zo dat je als oudere alleen mag sporten onder doktersbegeleiding. Dat zou een verkeerde boodschap zijn. Als je een keer naar de huisarts gaat en je doet daar een inspanningstest, dan kan die je perfect vertellen wat er verantwoord is. Maar onze lesgevers houden natuurlijk automatisch rekening met de leeftijd van hun leerlingen, wat in een gewone sportclub niet het geval is." Delbroek: "Wij vragen onze leden wel om een medische fiche in te vullen, zodat we op de hoogte zijn van hun medische verleden. We hebben ook een medische commissie, die onze activiteiten doorlicht op hun haalbaarheid. En de sporten zelf worden soms een beetje aangepast. "Maar niet veel!" waarschuwt Delbroek. "Soms maken we het veld wat kleiner, of laten we een wedstrijd minder lang duren. In plaats van honderd meter zwemmen organiseren we vijftig meter, bijvoorbeeld. Sommige zeer intensieve sporten als squash bieden we niet aan. Maar we wijzigen nooit de spelregels. Dat zou beledigend zijn." Welzijn door deskundig advies Mensen met rug- en nekklachten, maar ook diegenen die klachten willen voorkomen, vinden bij Nirwana de comfortabele, doordachte oplossing. De kinesitherapeuten in ons team staan garant voor vakkundig en gepersonaliseerd advies. Nirwana biedt een uiteenlopend gamma: van slaapsystemen, stoelen, relaxzetels, tafels, kantoor- en kindermeubilair tot babyproducten en comfortschoenen van plantaardig gelooid leer. Bovendien streven we er naar dat de producten in ons gamma ecologisch verantwoord zijn: een lange levensduur hebben, uit natuurlijke en herwinbare materialen bestaan of recycleerbaar zijn. Wij geven u graag meer uitleg. De Bruynlaan 127 > B > 2610 Wilrijk > di t/m zat: 10u-18u Tel > Fax > dhr naam voornaam adres plaats Ja, ik wil meer informatie ontvangen over Nirwana. mevr nr bus postcode telefoon Gelieve deze bon terug te sturen of door te faxen naar Nirwana. Nirwana respecteert uw privacy conform de wet van 8/2/92. weliswaar 26 weliswaar

4 De rusthuizen De moeilijkste groep om in beweging te krijgen, zijn de hoogbejaarden in de rusthuizen. Peeters: "Ook voor hen - zéker voor hen - is in beweging blijven noodzakelijk om zo lang mogelijk zelfstandig en gezond te blijven. Heel wat rusthuizen hebben een bewegingsmoment in hun weekplanning staan, maar er zijn er toch ook veel die niets doen. Dat is geen verwijt. Ze kampen met personeelstekort en geldgebrek. Dus proberen wij hen te helpen. Onze federatie organiseert cursussen voor lesgevers zitdans en zitgym. Dat zijn dansen of gymnastiekoefeningen voor mensen die nog moeilijk uit hun stoel kunnen. We bieden de rusthuizen aan om bij hen een demonstratie te komen geven. We sporen onze actief dansende senioren aan om een optreden te geven in een rusthuis. Eerst treden ze op, en dan zeggen ze: En nu mogen jullie meedansen. Als de rusthuisbewoner nog moeilijk kan staan, of de pasjes niet meer kan onthouden, neemt de actieve oudere hem of haar bij de handen. De oudere uit het rusthuis moet alleen meebewegen. Dat geeft zo n vreugde bij die mensen. Eindelijk iemand die hen aanraakt, die hun bij de handen neemt, die in hun ogen kijkt, die met hen danst!" Toch meent ook Wouter Delbroek dat hoogbejaarden te weinig gestimuleerd worden om te bewegen. "Er is een leemte in de residentiële sector. Animatoren, ergotherapeuten en kinesitherapeuten leveren schitterend werk, maar de aandacht voor beweging beperkt zich in veel rusthuizen tot een uurtje per week, of per maand. Dat brengt niet zoveel op." S-Sport heeft een project uitgewerkt dat ouderen in rusthuizen moet toelaten om op individuele basis, wanneer ze dat zelf willen, een aantal eenvoudige bewegingsoefeningen te doen. "De bedoeling is dat je elke avond als je op je kamer komt tien minuten of een halfuurtje je oefeningen doet. Dat zijn eenvoudige bewegingen, die geen voorbereiding of lessen vragen. Het zijn bewegingen die gemodelleerd zijn naar de dagdagelijkse handelingen, zoals tanden poetsen, je aankleden, veters knopen, vork naar je mond brengen... Als je die oefeningen doet, zul je die langer zelfstandig kunnen uitvoeren." Op dit moment wacht S-Sport nog op erkenning van het project. Dopingcontrole voor tachtigplussers Vorig jaar stelde het Vlaams Ouderen Overleg Komitee (OOK), in samenwerking met de grote seniorensportfederaties, een actieplan op, waar voor de overheid een stand van zaken opgemaakt werd en voorstellen voor de toekomst geformuleerd. De belangrijkste knelpunten zijn het tekort aan goedopgeleide lesgevers, en het ontbreken van een decretaal kader voor de seniorensport. "In de opleidingen kinesitherapie of Lichamelijke Opvoeding gaat de aandacht nog te veel naar jongeren," zegt Peeters, die de nota mee schreef. "Ik geef in de Hogeschool van Limburg een dag per jaar les over ouderen en sport. Eén dag per jaar! Natuurlijk komen veel van die studenten later als leraar in het onderwijs terecht, maar er zijn er ook veel die op sportdiensten van de gemeente gaan werken, en daar moeten ze wél oog hebben voor de sportende senioren." Maar het is vooral het sportdecreet dat de federaties dwars zit. "Dat is geheel op het lijf geschreven van de competitiesporters, van de topsport, van de sportclubs. Recreatiesporten worden er op alle manieren door beknot. Probeer maar eens volkssporten te organiseren. Die worden niet erkend in het decreet, dus vind je er ook geen begeleiders voor, dus krijg je geen subsidies... Nog een voorbeeld. Op de erkende sporttakkenlijst staat wielrennen. Fietsen is niet hetzelfde als wielrennen! Als wij onze fietsbegeleiders willen laten erkennen - wat betekent dat we subsidie krijgen om hen te betalen - dan moeten ze een opleiding volgen waarin het hele pakket zit, dus ook mountainbike en koersen en zo. Veel van onze begeleiders zijn daar zelf te oud voor. Terwijl het recreatieve fietsen in Vlaanderen toch veel breder verspreid is dan het echte wielrennen! Als sportclub kunnen we extra subsidies krijgen als we investeren in jeugdsport. Waarom wel in jeugd- en niet in ouderensport? Nog een laatste, en het meest absurde voorbeeld: als wij erkend willen worden als sportorganisatie, dan moeten we dopingcontroles toelaten. Voor tachtigplussers! En als socio-culturele vereniging kunnen we evenmin erkend worden, want daar hoort sport dan weer niet bij. We vallen tussen twee stoelen." Het actieplan is opgesteld op vraag van toenmalig minister van Welzijn Mieke Vogels. Toen het plan klaar was, verdween Vogels van het toneel, net als haar collega van Sport Bert weliswaar 27

5 Anciaux. Het is nu stil geworden rond het plan. "We hebben een afspraak gevraagd met de nieuwe ministers Keulen en Byttebier. Het valt af te wachten of zij dezelfde prioriteiten stellen als hun voorgangers. We hopen uiteraard van wel. Seniorensport zorgt voor het sociale en medische welzijn van de altijd maar groeiende groep ouderen. En u weet, ouderen die gezond zijn en zich goed voelen, die kosten de staat veel minder aan opvang en gezondheidszorg. Het beetje dat je in ons investeert, betaalt zich dubbel en dik terug." tekst Tom Naegels foto s Stephan Vanfleteren S-Sportfederatie - Sint Jansstraat 32/38, 1000 Brussel. Tel.: Fax: KBG Seniorensport - Haachtsesteenweg 579, 1031 Brussel. Tel.: Fax: Seniorencentrum - Leopoldstraat 25, 1000 Brussel. Tel.: Fax Ouderen Overleg Komitee - Mie Moerenhout, Koningsstraat 136, 1000 Brussel. Tel.: Fax: De bijzonderste ouderensporten Een van de leuke dingen aan oud worden, is dat u allerlei exotische sporten mag beoefenen, waar jongere mensen nauwelijks het bestaan van vermoeden. Kent u deze? Koersbal is een soort combinatie tussen petanque, bowlen en discuswerpen. Bedoeling is om schijven zo dicht mogelijk bij een wit balletje te rollen. Hou er wel rekening mee dat schijven zelden rechtdoor en meestal in een boog rollen. Curling werkt een beetje volgens hetzelfde principe, alleen gaat het hier om een platte schijf, die je zo dicht mogelijk bij het centrum van ringen moet glijden. Oorspronkelijk wordt het spel gespeeld op ijs, maar voor ouderen met koude voeten is er een variant op matten. Curling kan gespeeld worden van in de rolstoel. Netbal, vroeger vrouwenbasket genoemd, is een rustigere, vriendelijkere versie van basketbal. Je mag niet lopen met de bal. Fitbal is turnen op muziek met reuzengrote ballen Rekkergym, u raadt het, is turnen met een grote rekker tussen uw voeten Stoelaerobic en stoeldansen zijn vormen van dansen en aerobic die ook mensen, die moeilijk rechtstaan, nog kunnen meedoen. Een variant is combinatiedans, waarbij een rechtstaande danser de handen vastneemt van de zittende oudere, en met hem/haar danst. Bewegingstips voor ouderen Vinnig Vlaanderen is een project van de Vlaamse regering dat iedereen wil stimuleren om meer te bewegen. Op haar website (www.vinnigvlaanderen.be) staan tips voor alle leeftijdsgroepen om meer en beter te bewegen. Dit zijn de tips voor ouderen. Gezin maak dagelijks een wandeling kies een vaste dag om met vrienden of familie te fietsen, te wandelen zet de auto iets verder en loop nog een eindje ga met de kleinkinderen op pad stap eens een bushalte verder doe turnoefeningen na het ontwaken poetsen of tuinieren? dat is ook bewegen ga sportende kleinkinderen aanmoedigen beperk periodes van inactiviteit, zoals tv-kijken werk in je tuin of in die van je kinderen Vereniging organiseer eens vaker een doe-activiteit bespreek de werking tijdens een wandeling ga te voet of met de fiets naar de vergadering ga samen steden verkennen word lid van een wandelclub 28 weliswaar

G-sp rt. Sport voor personen met een handicap: gewoon doen!

G-sp rt. Sport voor personen met een handicap: gewoon doen! G-sp rt Sport voor personen met een handicap: gewoon doen! Alles over G-sport Steunpunt G-Sport Vlaanderen tel. 03 240 62 97 www.gsportvlaanderen.be Psylos vzw Vlaamse federatie voor sport en recreatie

Nadere informatie

G-sp rt. Sport voor personen met een handicap: iedereen 100% sporter!

G-sp rt. Sport voor personen met een handicap: iedereen 100% sporter! G-sp rt Sport voor personen met een handicap: iedereen 100% sporter! Alles over G-sport G-Sport Vlaanderen tel. 03 240 62 97 www.gsportvlaanderen.be info@gsportvlaanderen.be Psylos vzw Vlaamse federatie

Nadere informatie

Visie. Senior Games 2009 is hiervoor de eerste aanzet en zal als aanjager, motivator dienen voor de broodnodige erkenning.

Visie. Senior Games 2009 is hiervoor de eerste aanzet en zal als aanjager, motivator dienen voor de broodnodige erkenning. Onderzoek Visie Ouderen staan nog midden in de samenleving, zijn kapitaalkrachtig, hebben relatief veel vrije tijd en doen in nog steeds toenemende mate aan sport op oudere leeftijd. Een nieuwe generatie

Nadere informatie

Als stress omslaat in faalangst en gespannenheid is dat het signaal om op de rem te gaan staan. Stress kan dus zowel negatief als positief zijn.

Als stress omslaat in faalangst en gespannenheid is dat het signaal om op de rem te gaan staan. Stress kan dus zowel negatief als positief zijn. bewegen is gezond Als stress omslaat in faalangst en gespannenheid is dat het signaal om op de rem te gaan staan. Stress kan dus zowel negatief als positief zijn. 3 Bewegen is gezond afdeling preventie

Nadere informatie

SPORTEL- BROCHURE. Sportaanbod voor ouderen

SPORTEL- BROCHURE. Sportaanbod voor ouderen SPORTEL- BROCHURE Sportaanbod voor ouderen 2014-2015 Beste sportelaar Deze sportfolder wordt je aangeboden door de gemeente Brecht en is samengesteld door de Brechtse dienstencentra, de sportdienst en

Nadere informatie

Wie beoefent sport? leeftijd mannen vrouwen 55-60 11 15 61-65 8 8 66-70 6 8 71-75 4 4 76-80 2 3 81-85 2 1 86-90 91-95 96-100 33 39

Wie beoefent sport? leeftijd mannen vrouwen 55-60 11 15 61-65 8 8 66-70 6 8 71-75 4 4 76-80 2 3 81-85 2 1 86-90 91-95 96-100 33 39 72 10. Sport. 10.1 Beoefent de senior actief sport? Slechts een kleine minderheid van de senioren in onze gemeente Kampenhout doet nog aan sport : 24 % : nog niet eens 1 op 4 personen!! 69 % komt er voor

Nadere informatie

Voordelen van bewegen

Voordelen van bewegen BEWEGEN is gezond 1 30 minuten matige fysieke inspanning per dag is goed voor de gezondheid. Toch lukt het vaak niet om voldoende beweging in het dagelijks leven in te bouwen. Te weinig tijd of te moe

Nadere informatie

Samen sport mee(r) op jongerenmaat maken.

Samen sport mee(r) op jongerenmaat maken. Samen sport mee(r) op jongerenmaat maken. Tips voor leerkrachten en trainers een samenwerking tussen Panathlon en de Vlaamse Sportfederatie vzw De campagne Sport op Jongerenmaat Waarom? Elke jongere heeft

Nadere informatie

Telefoon +31 (0) Postadres Postbus AH Arnhem. Bezoekadres Papendallaan 60 Arnhem

Telefoon +31 (0) Postadres Postbus AH Arnhem. Bezoekadres Papendallaan 60 Arnhem Check hieronder uit welke sporten jij en je team kunnen kiezen. Elke deelnemer krijgt de kans om tenminste 2 dagen te sporten. Deelnemen aan meerdere sporten (afhankelijk van het programma) is mogelijk

Nadere informatie

Meer informatie over de Special Olympics is hieronder te vinden, als ook de les aangepast sporten voor de basisscholen.

Meer informatie over de Special Olympics is hieronder te vinden, als ook de les aangepast sporten voor de basisscholen. Lessen aangepast sporten op basisscholen in Achtkarspelen Dit jaar worden in Friesland de Special Olympics nationale spelen georganiseerd. Tijdens dit sportevenement worden er meerdere toernooien georganiseerd

Nadere informatie

Een goede conditie helpt vallen voorkomen. Praktische tips om gezond en fit te blijven

Een goede conditie helpt vallen voorkomen. Praktische tips om gezond en fit te blijven Een goede conditie helpt vallen voorkomen Praktische tips om gezond en fit te blijven Met een goede conditie voelt u zich zowel lichamelijk als geestelijk fit. Dat is een voorwaarde om lekker te doen en

Nadere informatie

Brussel Beweegt: Wandel en Fietsnamiddag. Brussel Beweegt Wandeling natuur of stad

Brussel Beweegt: Wandel en Fietsnamiddag. Brussel Beweegt Wandeling natuur of stad Je zocht op: Thema: Wandelen Brussel Beweegt: Wandel en Fietsnamiddag Op het programma onder andere een wandel- of fietstocht, een wandeltest met Sport Vlaanderen, een sessie 'gebruik van een stappenteller'.

Nadere informatie

Ontdek je kracht voor de leerkracht

Ontdek je kracht voor de leerkracht Handleiding les 1 Ontdek je kracht voor de leerkracht Voor je ligt de handleiding voor de cursus Ontdek je kracht voor kinderen van groep 7/8. Waarom deze cursus? Om kinderen te leren beter in balans te

Nadere informatie

Seniorensport in de kijker

Seniorensport in de kijker Seniorensport in de kijker In een vergrijzende samenleving is het belangrijk om aan alle vijftigplussers maximaal kansen te bieden om aan beweging en/of sport te doen en dus een fysiek actieve levensstijl

Nadere informatie

Pace vragenlijst Physician-based Assessment and Counseling for Exercise

Pace vragenlijst Physician-based Assessment and Counseling for Exercise Pace vragenlijst Physician-based Assessment and Counseling for Exercise Dit formulier bepaalt uw lichamelijke activiteiten niveau. Lees dit formulier door en kies de zin die het beste aansluit bij uw huidige

Nadere informatie

sporten ook met een handicap

sporten ook met een handicap sporten ook met een handicap Net als ieder ander, kan wie een handicap heeft, aan sport doen. Voor ontspanning, als lichaamstraining, voor het plezier, om nieuwe mensen te leren kennen, om meer zelfvertrouwen

Nadere informatie

Beweegdagboek. Opdracht 3A

Beweegdagboek. Opdracht 3A Opdracht 3A Beweegdagboek Doel: Introductie: 15 min. Opdracht Alle kinderen vullen 3 dagen lang het beweegdagboek in. Aan de hand van het beweegdagboek wordt inzichtelijk gemaakt hoeveel kinderen op een

Nadere informatie

Auditieve oefeningen bij het thema: sport en spel

Auditieve oefeningen bij het thema: sport en spel Auditieve oefeningen bij het thema: sport en spel Boek van de week: 1; Igor Stippelkampioen 2; Boris de kampioen 3; Grote Anna leert hockey spelen 4; Rintje rent het hardst Verhaalbegrip: Bij elk boek

Nadere informatie

Luc Dequick/BPC/Parantee

Luc Dequick/BPC/Parantee Luc Dequick/BPC/Parantee Sessie 9: Sport voor mensen met een gezondheidsbeperking - Wie kent G-sport al? - Wie heeft een eigen G-werking? - Wat zijn jullie verwachtingen van deze sessie? - Vragen die jullie

Nadere informatie

Opleiding en vorming voor trainers en lesgevers (voor specifieke doelgroepen) in. Eva Vonck 6 december 2012

Opleiding en vorming voor trainers en lesgevers (voor specifieke doelgroepen) in. Eva Vonck 6 december 2012 1 Opleiding en vorming voor trainers en lesgevers (voor specifieke doelgroepen) in jouw gemeente Eva Vonck 6 december 2012 2 Inhoud Vlaamse Trainersschool: wie zijn we? Begeleidingsgerichte opleidingen

Nadere informatie

Sport. Onderzoeksresultaten TIPMooiLaarbeek.nl

Sport. Onderzoeksresultaten TIPMooiLaarbeek.nl Sport Onderzoeksresultaten TIPMooiLaarbeek.nl Ik beoefen geen sport Voetbal Korfbal Tennis Badminton Handboogschieten Judo Dansen Fitness / sportschool Golf Hardlopen Mountainbike Pilates Spinning Tafeltennis

Nadere informatie

DE BIBLIOTHEEK VAN JE DROMEN? groep A

DE BIBLIOTHEEK VAN JE DROMEN? groep A DE BIBLIOTHEEK VAN JE DROMEN? groep A 4 opdrachten! 60 minuten! Bij iedere opdracht zet iemand zijn wekker/ chronometer (op gsm of uurwerk), zodat je zeker niet veel langer dan een kwartier bezig bent.

Nadere informatie

RPAQ. De recente Lichamelijke Activiteit Vragenlijst

RPAQ. De recente Lichamelijke Activiteit Vragenlijst RPAQ Holland_RPAQ Version Number 1.1 updated 21/February/28 RPAQ De recente Lichamelijke Activiteit Vragenlijst Deze vragenlijst is ontworpen om uw lichamelijke activiteit in het dagelijks leven van de

Nadere informatie

Januari 2011. Beste sportieveling,

Januari 2011. Beste sportieveling, FALOS VZW, Urbain Britsierslaan 5, 1030 Brussel, 02/246.52.55, wim.verstraete@falos.be, jonathan.goetvinck@falos.be, frank.lenders@falos.be www.falos.be Beste sportieveling, Januari 2011 Het nieuwe jaar

Nadere informatie

VOORWOORD. Schepen van sport Richard Bastanie

VOORWOORD. Schepen van sport Richard Bastanie INFOFOLDER VOORWOORD Op 7 september 2013 schrijven we in Zandhoven geschiedenis want na jaren van overleg, samenwerken en opbouwen konden we, met de nodige fierheid, ons gemeentelijk sportcomplex officieel

Nadere informatie

SUBSIDIEAANVRAAG SPORTVERENIGING (20-20 )

SUBSIDIEAANVRAAG SPORTVERENIGING (20-20 ) Kerkstraat 45, 9920 Lovendegem SUBSIDIEAANVRAAG SPORTVERENIGING (20-20 ) Naam van de vereniging: Hou de leidraad bij de hand tijdens het invullen van het dossier! 1. Kwaliteitscriteria a. Begeleiders van

Nadere informatie

INFOKAART OUDEREN EN LICHAAMSBEWEGING

INFOKAART OUDEREN EN LICHAAMSBEWEGING INFOKAART OUDEREN EN LICHAAMSBEWEGING Inleiding Lichaamsbeweging kan gezien worden als een relatief goedkope manier om het ontstaan van een aantal belangrijke ziekten, zoals hart- en vaatziekten, ouderdomssuiker,

Nadere informatie

Vragenlijst: interview 10.000 stappen

Vragenlijst: interview 10.000 stappen ID nr Vragenlijst: interview 10.000 stappen LEES: Goeiedag, Mr./Mevr., u spreekt met (naam interviewer), medewerker van Universiteit Gent bij de vakgroep Bewegingswetenschappen. Universiteit Gent voert

Nadere informatie

Topsporttakkenlijst

Topsporttakkenlijst Topsporttakkenlijst 2017-2020 Unaniem advies van de Stuurgroep Topsport, na beraadslaging op 16 november 2016 Inhoudsopgave Wettelijke basis... 3 Objectief van de Vlaamse topsporttakkenlijst... 3 Vastlegging

Nadere informatie

GEZOND SPORTEN-BELEID

GEZOND SPORTEN-BELEID GEZOND SPORTEN-BELEID met de ondersteuning van: INHOUDSOPGAVE 1. Voorwoord... 3 2. Checklist... 3 Stap 1 : De federatie betrekt minstens één arts bij de uitwerking van haar gezond sporten-beleid... 3 Stap

Nadere informatie

KVLV helpt vrouwen over de drempel naar beweging!

KVLV helpt vrouwen over de drempel naar beweging! 3 juni 2004 KVLV helpt vrouwen over de drempel naar beweging! IS ER POSITIEF NIEUWS? Recent interuniversitair onderzoek bij 12.000 Vlamingen tussen 10 en 75 jaar doet Minister Marino Keulen besluiten dat

Nadere informatie

Kinderen in beweging 9 t/m 12 jaar. Een groepsprogramma voor kinderen met overgewicht

Kinderen in beweging 9 t/m 12 jaar. Een groepsprogramma voor kinderen met overgewicht Kinderen in beweging 9 t/m 12 jaar Een groepsprogramma voor kinderen met overgewicht Vind je jezelf te dik? Wil je op je gewicht gaan letten, maar weet je niet zo goed hoe je dat kunt doen? Wij kunnen

Nadere informatie

Kids. &Go. Informatieblad speciaal voor kinderen

Kids. &Go. Informatieblad speciaal voor kinderen Informatieblad speciaal voor kinderen Datum; Aalsmeer, jaar 2011 Gemaakt door; Bianca Wegbrands daar, Wat leuk dat je dit informatieblad speciaal voor kinderen wilt lezen. Ik zal me eerst even aan jou

Nadere informatie

Opleidingen Reanimeren en defibrilleren voor sportclubs. Vragenlijst

Opleidingen Reanimeren en defibrilleren voor sportclubs. Vragenlijst Opleidingen Reanimeren en defibrilleren voor sportclubs Vragenlijst Beste sporter, trainer, bestuurslid, supporter, Met steun van de Vlaamse overheid biedt Rode Kruis-Vlaanderen 225 sportclubs een opleiding

Nadere informatie

hier weetjes & tips voor ouders beweegt iets een gevarieerd bewegingsaanbod voor jonge kinderen

hier weetjes & tips voor ouders beweegt iets een gevarieerd bewegingsaanbod voor jonge kinderen hier beweegt iets weetjes & tips voor ouders een gevarieerd bewegingsaanbod voor jonge kinderen Als je niet kan springen, landen, lopen, vangen, werpen kan je niet voetballen, tafeltennissen, zwemmen Wat

Nadere informatie

De hele week lang Voor alle leeftijden Voor iedereen toegankelijk Plezier gegarandeerd Houd je in beweging Verzorgt je conditie

De hele week lang Voor alle leeftijden Voor iedereen toegankelijk Plezier gegarandeerd Houd je in beweging Verzorgt je conditie SPORT ACTIEF 4 ( NAJAAR 2014 (sept-dec) De hele week lang Voor alle leeftijden Voor iedereen toegankelijk Plezier gegarandeerd Houd je in beweging Verzorgt je conditie Sporten met sport actief onder begeleiding

Nadere informatie

Gewoon zo! WONEN: HOE ONTMOET JE BUURTBEWONERS?

Gewoon zo! WONEN: HOE ONTMOET JE BUURTBEWONERS? Gewoon zo! WONEN: HOE ONTMOET JE BUURTBEWONERS? Inhoud WELKE INFORMATIE VIND JE IN DIT BOEKJE? Bladzijde 3 - Waarom een boekje over je buurt? Bladzijde 4 - Ontdek je buurt Bladzijde 6 - Een buurtkaart

Nadere informatie

Sportweetje. Het Katwijkse. sportieve toekomst! naar een. Nieuws, trends en tips voor een gezond en sportief verenigingsleven

Sportweetje. Het Katwijkse. sportieve toekomst! naar een. Nieuws, trends en tips voor een gezond en sportief verenigingsleven Het Katwijkse Sportweetje Nieuws, trends en tips voor een gezond en sportief verenigingsleven digitale nieuwsbrief voor het verenigingsleven editie 2015.2 klik en lees het artikel van uw interesse volg

Nadere informatie

Verenigingen en welzijnswerk voor ouderen Organisatie: NOC*NSF Contactpersoon: Diederik Meijntjes Contactpersoon 2: Diederik Meijntjes Erkenningen:

Verenigingen en welzijnswerk voor ouderen Organisatie: NOC*NSF Contactpersoon: Diederik Meijntjes Contactpersoon 2: Diederik Meijntjes Erkenningen: Verenigingen en welzijnswerk voor ouderen Organisatie: NOC*NSF Contactpersoon: Diederik Meijntjes Contactpersoon 2: Diederik Meijntjes Erkenningen: Sport- en beweegaanbod Achtergrond Samenvatting Samenwerking

Nadere informatie

PREVIEW. Probeer nu 1 dag DAVID DE JONGE JAREN VAN VIJF DAGEN: GOD, SPORT & JEZELF MET PRAKTISCHE, SPORT- EN PERSOONLIJKE VOORBEELDEN

PREVIEW. Probeer nu 1 dag DAVID DE JONGE JAREN VAN VIJF DAGEN: GOD, SPORT & JEZELF MET PRAKTISCHE, SPORT- EN PERSOONLIJKE VOORBEELDEN PREVIEW Probeer nu 1 dag DE JONGE JAREN VAN DAVID VIJF DAGEN: GOD, SPORT & JEZELF MET PRAKTISCHE, SPORT- EN PERSOONLIJKE VOORBEELDEN DAG 1 GOD ZIET JOU ZITTEN! Het is niet leuk om buitengesloten te worden,

Nadere informatie

SPORTAANBOD EUROPEAN COMPANY SPORT GAMES

SPORTAANBOD EUROPEAN COMPANY SPORT GAMES SPORTAANBOD EUROPEAN COMPANY SPORT GAMES Atletiek Individueel man Individueel vrouw 100 meter 1 atleet 1 atleet 200 meter 1 atleet 1 atleet 400 meter 1 atleet 1 atleet 800 meter 1 atleet 1 atleet 1500

Nadere informatie

www.maastrichtsport.nl (ON)BEPERKT SPORTIEF SPORTAANBOD VOOR MENSEN MET EEN BEPERKING

www.maastrichtsport.nl (ON)BEPERKT SPORTIEF SPORTAANBOD VOOR MENSEN MET EEN BEPERKING www.maastrichtsport.nl (ON)BEPERKT SPORTIEF SPORTAANBOD VOOR MENSEN MET EEN BEPERKING (ON)BEPERKT SPORTIEF SPORTAANBOD VOOR MENSEN MET EEN BEPERKING Maastricht Sport heeft op sportgebied enorm veel te

Nadere informatie

BVLO LIMBURGvzw. Inschrijvingsformulier. Nascholingen Thema De kleuter in beweging. Maak je keuze: Inschrijven verplicht! (code vermelden aub)

BVLO LIMBURGvzw. Inschrijvingsformulier. Nascholingen Thema De kleuter in beweging. Maak je keuze: Inschrijven verplicht! (code vermelden aub) Inschrijvingsformulier Persoonlijke gegevens Naam en voornaam:.. Adres: Postnummer en Gemeente:.... Telefoon: GSM.. E mail: School of club: Geboortedatum:.././ Maak je keuze: Inschrijven verplicht! (code

Nadere informatie

Nieuws&fit-tips Physical Club Edegem

Nieuws&fit-tips Physical Club Edegem Nieuws&fit-tips Physical Club Edegem Januari 2010 Jaargang 1, Nummer 4 In deze nieuwsbrief: Woordje vooraf. Beste sportievelingen, dansers, kids & ouders, EN Info en Nieuwe initiatieven Jonge dansers in

Nadere informatie

Gewoon sporten. G-sportorganisaties. Duurzame G-sportmaterialen. G-sportfederaties

Gewoon sporten. G-sportorganisaties. Duurzame G-sportmaterialen. G-sportfederaties Duurzame G-sportmaterialen G-sportorganisaties Het APB Sport beschikt over een uitgebreide uitleendienst met G-sportmaterialen. Voor dit initiatief werden 15 extra sportrolstoelen en één handbike aangekocht.

Nadere informatie

Olympische Winterspelen

Olympische Winterspelen Op 12 februari 2010 is het zover! Dan starten de Olympische Winterspelen. Dit evenement is heel wat minder bekend dan de gewone Olympische Spelen. En Wat is de betekenis van de Olympische Spelen? Logo

Nadere informatie

Verhaal van verandering

Verhaal van verandering Belgische Ashoka Fellow Ashoka : Kun je ons iets vertellen over je familie en waar je bent opgegroeid? Ingrid : Ik ben opgegroeid in Antwerpen, een belangrijke stad in Vlaanderen, België. Ik heb een oudere

Nadere informatie

Vlaamse Hockey Liga vzw op facebook

Vlaamse Hockey Liga vzw op facebook NIEUWSBRIEF N 4 : NAJAAR 2013 Het hockeyseizoen is weer van start gegaan. Nieuwe spelers (jong en wat ouder) schreven zich in, trainers laten weer het beste van zichzelf zien en de competitie is weer volop

Nadere informatie

Dimarso-onderzoek naar de effectiviteit van de Bloso sensibiliseringscampagne Sportelen, Beweeg zoals je bent

Dimarso-onderzoek naar de effectiviteit van de Bloso sensibiliseringscampagne Sportelen, Beweeg zoals je bent Dimarso-onderzoek naar de effectiviteit van de Bloso sensibiliseringscampagne Sportelen, Beweeg zoals je bent Nadat uit onderzoek bleek dat minder dan een kwart van de 50-plussers voldoende beweegt of

Nadere informatie

Mijn naam is Fons. Ze noemen me een groene jongen. Weet je hoe dat komt?

Mijn naam is Fons. Ze noemen me een groene jongen. Weet je hoe dat komt? Beste kinderen, Mijn naam is Fons. Ze noemen me een groene jongen. Weet je hoe dat komt? In mijn vrije tijd ben ik natuurgids. Met mijn verrekijker en vergrootglas trek ik naar allerlei plekjes om de natuur

Nadere informatie

sport- en bewegingsproject HIP (HIP= Herbakker in Perfecte staat) Wijkcentrum De Kring - Eeklo

sport- en bewegingsproject HIP (HIP= Herbakker in Perfecte staat) Wijkcentrum De Kring - Eeklo sport- en bewegingsproject HIP (HIP= Herbakker in Perfecte staat) Wijkcentrum De Kring - Eeklo kader voor het HIP-project verschillende beleidsplannen van Eeklo (jeugd, cultuur, sport): werken aan de verhoogde

Nadere informatie

AANVRAAGFORMULIER VOOR SUBSIDIES SPORT

AANVRAAGFORMULIER VOOR SUBSIDIES SPORT AANVRAAGFORMULIER VOOR SUBSIDIES SPORT Goedgekeurd door de gemeenteraad 19 december 2013 Sportvereniging: Adres:. Contactpersoon: KWALITEITSCRITERIA (deel 1) A. Voor de trainers die jeugdreeksen begeleiden

Nadere informatie

Ik ben Jeremiah Werleman en ik ben zeventien jaar oud. Ik zit in het vierde jaar van de mavo op het Mon Plaisir College, midden in mijn examens.

Ik ben Jeremiah Werleman en ik ben zeventien jaar oud. Ik zit in het vierde jaar van de mavo op het Mon Plaisir College, midden in mijn examens. Talenten op Aruba. Ze zijn overal te vinden. Zij storten zich in het leven, of het nu sport, kunst, uitgaan, lezen, muziek of juist de donkere kant van de samenleving is. Het is aan hen. Voor diegene die

Nadere informatie

aanbod in Essen

aanbod in Essen www.essen.be/sport 2017 aanbod in Essen Inhoud 02 03 04 06 10 11 14 Welkom Wat is sportelen? Sportelactiviteiten vanuit gemeentebestuur Omnisport Tai chi Yoga Sporten met oma en opa Sportelactiviteiten

Nadere informatie

Het nieuwe topsportconvenant

Het nieuwe topsportconvenant Het nieuwe topsportconvenant Stéphanie PIEN Avocate Vanden Eynde Legal Avenue de la Toison d'or, 77 1060 Bruxelles Tél : + 32 / (0)2.290.04.00 Fax : +32 / (0)2.290.04.10 contact : sp@vdelegal.be Web site

Nadere informatie

internaat ter Tuine Ieper

internaat ter Tuine Ieper internaat internaat ter Tuine Ieper Een plek waar jongeren zich thuis voelen! Meisjes en jongens van één van de Ieperse katholieke secundaire scholen zijn welkom in het Internaat Ter Tuine Ieper. Het internaat

Nadere informatie

http://kampenhout.ticketgang.eu/

http://kampenhout.ticketgang.eu/ Beste ouders, De zomerperiode komt dichterbij. U bent waarschijnlijk volop aan het denken welke zinvolle invulling u kan aanbieden aan uw kinderen. Met deze brochure wil uw gemeente Kampenhout heel graag

Nadere informatie

En hoe blijf jij fit in je hoofd?

En hoe blijf jij fit in je hoofd? En hoe blijf jij fit in je hoofd? 1,2,3,..., 10 stappen Je lekker in je vel voelen, daar kun je aan werken. Lees rustig de tien stappen. Ze inspireren je om fit te blijven in je hoofd en hebben al heel

Nadere informatie

Sporters EXperience. KNLTB jaarcongres, 28 november 2015 Maton Sonnemans

Sporters EXperience. KNLTB jaarcongres, 28 november 2015 Maton Sonnemans Sporters EXperience KNLTB jaarcongres, 28 november 2015 Maton Sonnemans VODW werkt voor grote ondernemingen die sneller willen worden 2 VODW werkt voor grote ondernemingen die sneller willen worden en

Nadere informatie

Geslaagde clinic Wandelvoetbal bij v.v. ONI

Geslaagde clinic Wandelvoetbal bij v.v. ONI In de nieuwsbrief Dongen Beweegt! vindt u informatie en achtergronden over sport en bewegen in de gemeente Dongen. De nieuwsbrief verschijnt 8 tot 10 keer per jaar. Geslaagde clinic Wandelvoetbal bij v.v.

Nadere informatie

Een goed leven voor.

Een goed leven voor. Een goed leven voor. Juultje Holla - Perspectief - maart 2013 Als onderdeel van het ZonMW project Zeggenschap en Inclusie Met dank aan Rob, die mij hierbij enorm geholpen heeft. Een goed leven voor. Een

Nadere informatie

Melkweg. Iedereen fit! Lezen van Alfa A naar Alfa B. Gezondheid: Sporten en bewegen

Melkweg. Iedereen fit! Lezen van Alfa A naar Alfa B. Gezondheid: Sporten en bewegen Melkweg Lezen van Alfa A naar Alfa B Iedereen fit! Gezondheid: Sporten en bewegen Colofon Melkweg Lezen van Alfa A naar Alfa B: Iedereen fit, 2013 Auteurs: Merel Borgesius Kaatje Dalderop Willemijn Stockmann

Nadere informatie

Overzicht Sponsormogelijkheden

Overzicht Sponsormogelijkheden Utrechtse Studenten Rugby Society o.d.z. Old Ruggers Never Try Opgericht 7 november 1967 Koninklijk goedgekeurd 29 juli 1972 Overzicht Sponsormogelijkheden De Utrechtse Studenten Rugby Society De Society

Nadere informatie

Sportdienst i.s.m. het Lokaal dienstencentrum De Stille Meers. www.middelkerke.be/sportkaart

Sportdienst i.s.m. het Lokaal dienstencentrum De Stille Meers. www.middelkerke.be/sportkaart 2013 Sportdienst i.s.m. het Lokaal dienstencentrum De Stille Meers www.middelkerke.be/sportkaart de beurtenkaart geldig blijft tot deze opgebruikt is. elke deelnemer verzekerd is tegen lichamelijke ongevallen.

Nadere informatie

Info Bloso-inspectiedienst Oost-Vlaanderen tel.: 09/243 12 80 inspectie-oost-vlaanderen@bloso.be

Info Bloso-inspectiedienst Oost-Vlaanderen tel.: 09/243 12 80 inspectie-oost-vlaanderen@bloso.be Info Bloso-inspectiedienst Oost-Vlaanderen tel.: 09/243 12 80 inspectie-oost-vlaanderen@bloso.be sportdoedels - Gent - Topsporthal Vlaanderen / Blaarmeersen SportDOEdels is een recreatieve sporthappening

Nadere informatie

Tips voor verenigingen

Tips voor verenigingen Tips voor verenigingen Tips voor sportverenigingen die meer leden willen: levensfase gepensioneerden (zo ongeveer vanaf 60 jaar en ouder) Ook als je als club al 60plus leden hebt! Er zijn nog zoveel 60plussers

Nadere informatie

Een land waar. mensen goed geïnformeerd zijn over handicaps

Een land waar. mensen goed geïnformeerd zijn over handicaps Een land waar mensen goed geïnformeerd zijn over handicaps Lilian (48) vraagt haar zoontje om even een handje te komen geven. Dat doet hij en dan gaat hij weer lekker verder spelen. Wij nemen plaats aan

Nadere informatie

Leuke dingen in de zomervakantie

Leuke dingen in de zomervakantie Leuke dingen in de zomervakantie bij jou in de wereld buurt! Deze zomervakantie hoef jij je niet te vervelen want er zijn weer leuke dingen te doen. Wat dacht je van Dansend de wereld rond, Schotse Highland

Nadere informatie

Subsidiereglement voor sportverenigingen van fysiek actieve sporten en sportieve vrijetijdsbesteding

Subsidiereglement voor sportverenigingen van fysiek actieve sporten en sportieve vrijetijdsbesteding Subsidiereglement voor sportverenigingen van fysiek actieve sporten en sportieve vrijetijdsbesteding I. Algemene voorwaarden Art. 1: Met het reglement subsidiëring sportverenigingen wil het stadsbestuur

Nadere informatie

Normaal wat normaal kan, speciaal wat speciaal moet

Normaal wat normaal kan, speciaal wat speciaal moet AANGEPAST BADMINTON ANGEPAST BADMINTON Normaal wat normaal kan, speciaal wat speciaal moet Aangepast Badminton Inleiding Badminton is een sport voor iedereen. Het over de hele wereld gespeelde razendsnelle

Nadere informatie

sport lessenreeksen in Brussel

sport lessenreeksen in Brussel G-sport 2013-2014 sport lessenreeksen in Brussel Voor kinderen en volwassenen met een handicap Dans, basketbal, netbal, zaalvoetbal en omnisport AANBOD VGC-SPORTDIENST dans Zit dansen je in het bloed?

Nadere informatie

Voor ik naar hier kwam, heb ik nog even een kijkje genomen op de. organisaties, vzw s die al dan niet dringend op zoek zijn naar

Voor ik naar hier kwam, heb ik nog even een kijkje genomen op de. organisaties, vzw s die al dan niet dringend op zoek zijn naar Vrijdag 3 december 2010 Toespraak van JOKE SCHAUVLIEGE VLAAMS MINISTER VAN LEEFMILIEU, NATUUR EN CULTUUR Belgische medialaunch Europees Jaar 2011 Vrijwilligerswerk (enkel het gesproken woord telt) Dames

Nadere informatie

Voorontwerp van decreet houdende het stimuleren en subsidiëren van een lokaal Sport voor Allen beleid DE VLAAMSE REGERING,

Voorontwerp van decreet houdende het stimuleren en subsidiëren van een lokaal Sport voor Allen beleid DE VLAAMSE REGERING, Voorontwerp van decreet houdende het stimuleren en subsidiëren van een lokaal Sport voor Allen beleid DE VLAAMSE REGERING, Op voorstel van de Vlaamse minister van Financiën, Begroting, Werk, Ruimtelijke

Nadere informatie

Dit boekje is van:..

Dit boekje is van:.. Ik en mijn plan Dit boekje is van:.. Hallo, Jij bent cliënt bij SOVAK. Je hebt bij SOVAK een persoonlijk begeleider. Samen maak je afspraken over wat jij zelf doet en wat SOVAK doet. Die afspraken staan

Nadere informatie

12 Sportbeleidsstukken

12 Sportbeleidsstukken DC 12 Sportbeleidsstukken 1 Inleiding In dit thema bespreken we het overheidsbeleid ten aanzien van sport. We besteden aandacht aan de sportnota Tijd voor Sport. Het ministerie van VWS heeft in 2011 een

Nadere informatie

Minder last van uw rug

Minder last van uw rug Minder last van uw rug Hoe kunt u pijn onderin uw rug verminderen en nieuwe klachten voorkomen Rugklachten zelf onder controle Pijn in uw rug is lastig en vervelend. Om vele redenen. Uw humeur kan eronder

Nadere informatie

Tennispark de Oude Eik

Tennispark de Oude Eik Tennispark de Oude Eik 7 smashcourt banen (hele jaar bespeelbaar) waarvan 6 verlicht gelegen in een rustige omgeving oefenmuur, geitjes en speelplaats! Tennisclub de Oude Eik wil kinderen van de basisschool

Nadere informatie

Laagdrempelig beweegaanbod in Langezwaag Luxwoude en Jonkerslân

Laagdrempelig beweegaanbod in Langezwaag Luxwoude en Jonkerslân Laagdrempelig beweegaanbod in Langezwaag Luxwoude en Jonkerslân Bewegen voor 60+, gezond en gezellig! Voor 60-plussers is bewegen een noodzaak. Voor samen bewegen en natuurlijk de gezelligheid kunt u elke

Nadere informatie

Externe analyse (2008)

Externe analyse (2008) Externe analyse (2008) Trends volgens STEP: uitgeschreven 1. Sociologisch 1.1 Sociologisch: algemeen 1.1.1 Sportbeoefenaars 1.1.1.1 Aantal aangesloten leden in de sportclubs van de erkende en gesubsidieerde

Nadere informatie

Kringgesprek. Die kunt u dan invullen op de dag of avond dat u toch op school bent voor de rapportgesprekken.

Kringgesprek. Die kunt u dan invullen op de dag of avond dat u toch op school bent voor de rapportgesprekken. Kringgesprek Geachte ouders, Wilt u alstublieft meedoen aan het invullen van een enquête Ouderbetrokkenheid? Nummer 9 2012-2013 2013 Die kunt u dan invullen op de dag of avond dat u toch op school bent

Nadere informatie

wekelijkse activiteiten en lessenreeksen

wekelijkse activiteiten en lessenreeksen 2016 wekelijkse activiteiten en lessenreeksen i.s.m. het lokaal dienstencentrum www.middelkerke.be/sportkaart Vragen over Sport@Middelkerke? Sport@Middelkerke geeft een overzicht van alle sportactiviteiten

Nadere informatie

Radar beweegt SPORT- EN SPELACTIVITEITEN. Maastricht Sp rt beweegt de stad. www.maastrichtsport.nl. Postadres: Postbus 1992 6201 BZ Maastricht

Radar beweegt SPORT- EN SPELACTIVITEITEN. Maastricht Sp rt beweegt de stad. www.maastrichtsport.nl. Postadres: Postbus 1992 6201 BZ Maastricht Radar beweegt SPORT- EN SPELACTIVITEITEN Postadres: Postbus 1992 6201 BZ Maastricht Bezoekadres: Discusworp 4 6225 XP Maastricht T: 043-350 45 00 www.maastrichtsport.nl www.maastrichtsport.nl INFORMATIE

Nadere informatie

BEWEEGTEST. Thuiswonende ouderen en mobiele ouderen in een woonzorgcentrum

BEWEEGTEST. Thuiswonende ouderen en mobiele ouderen in een woonzorgcentrum BEWEEGTEST Thuiswonende ouderen en mobiele ouderen in een woonzorgcentrum Benieuwd of jij je nodige dagelijkse portie beweging haalt? Vul dan de onderstaande test in! Wil je graag wat meer bewegen en hou

Nadere informatie

HET BELANGRIJKSTE OM TE WETEN OM MEER ZELFVERTROUWEN TE KRIJGEN

HET BELANGRIJKSTE OM TE WETEN OM MEER ZELFVERTROUWEN TE KRIJGEN HET BELANGRIJKSTE OM TE WETEN OM MEER ZELFVERTROUWEN TE KRIJGEN Gratis PDF Beschikbaar gesteld door vlewa.nl Geschreven door Bram van Leeuwen Versie 1.0 INTRODUCTIE Welkom bij deze gratis PDF! In dit PDF

Nadere informatie

Sport biedt veel mensen ontspanning en draagt ook bij aan de gezondheid van mensen en aan de sociale contacten.

Sport biedt veel mensen ontspanning en draagt ook bij aan de gezondheid van mensen en aan de sociale contacten. Hoofdstuk 11 Sport 11.1 Inleiding Sport biedt veel mensen ontspanning en draagt ook bij aan de gezondheid van mensen en aan de sociale contacten. In dit hoofdstuk komen achtereenvolgens aan de orde: 11.2

Nadere informatie

Lessenreeksen. januari augustus. zie pagina 9-10 - 11. Sportdienst i.s.m. het Lokaal dienstencentrum De Stille Meers. www.middelkerke.

Lessenreeksen. januari augustus. zie pagina 9-10 - 11. Sportdienst i.s.m. het Lokaal dienstencentrum De Stille Meers. www.middelkerke. januari augustus 014 Lessenreeksen zie pagina 9-10 - 11 v.u. Pierre Ryckewaert, wnd. secretaris promo 8484 Sportdienst i.s.m. het Lokaal dienstencentrum De Stille Meers www.middelkerke.be/sportkaart elke

Nadere informatie

En hoe blijf jij fit in je hoofd?

En hoe blijf jij fit in je hoofd? En hoe blijf jij fit in je hoofd? boekje-105x105-def.indd 1 30-01-2009 12:05:22 1,2,3,..., 10 stappen boekje-105x105-def.indd 2 30-01-2009 12:05:23 Je lekker in je vel voelen, daar kun je aan werken. Lees

Nadere informatie

Revalidatie training voor ex-hartpatiënten Sport- en spelgroepen

Revalidatie training voor ex-hartpatiënten Sport- en spelgroepen Revalidatie training voor ex-hartpatiënten Sport- en spelgroepen Inleiding Zonder enige twijfel kunnen we vaststellen dat een hartinfarct of hartaandoening het ó zo gewone leven erg verandert. Echter u

Nadere informatie

Nummer 3/2016. Nieuwsbrief. Fedes VZW. Lieven Bauwensstraat Brugge. Tel.: 050/ Fax: 050/

Nummer 3/2016. Nieuwsbrief. Fedes VZW. Lieven Bauwensstraat Brugge. Tel.: 050/ Fax: 050/ Nummer 3/2016 Nieuwsbrief Fedes VZW Lieven Bauwensstraat 20 8200 Brugge Tel.: 050/35.13.05 Fax: 050/36.18.60 info@fedes.be Wat mag je verwachten in dit nummer: 2 1. Inhoudstafel 2 2. K.A.V.V.V. VZW en

Nadere informatie

CLUBFICHE 2013 IN DRUKLETTERS INVULLEN A.U.B. ...

CLUBFICHE 2013 IN DRUKLETTERS INVULLEN A.U.B. ... IN DRUKLETTERS INVULLEN A.U.B. NAAM CLUB: AFKORTING: Adres maatschappelijke zetel: Provincie: E-mail:. Website:. Rekeningnummer:.../..../ Rechtsvorm: feitelijke vereniging vzw andere:.. Datum oprichting:.

Nadere informatie

Impulssubsidie : Kwaliteit van de jeugdsportbegeleider verhogen in erkende sportverenigingen.

Impulssubsidie : Kwaliteit van de jeugdsportbegeleider verhogen in erkende sportverenigingen. In het kader van de impulssubsidie wordt het beleidsplan (goedgekeurd in 2007) verder gespecificeerd en de uitvoering geconcretiseerd in het nieuwe subsidiereglement. (art. 10.1, 10.2, 10.3) Impulssubsidie

Nadere informatie

Sportief bewegen met Parkinson. Parkinson

Sportief bewegen met Parkinson. Parkinson Sportief bewegen met Parkinson Parkinson Sportief bewegen met de ziekte van Parkinson...................................... Bewegen: gezond en nog leuk ook! Regelmatig bewegen heeft een positieve invloed

Nadere informatie

vrind Vlaamse Regionale Indicatoren

vrind Vlaamse Regionale Indicatoren vrind 2000 Vlaamse Regionale Indicatoren Colofon VRIND is een uitgave van: Administratie Planning en Statistiek Departement Algemene Zaken en Financiën Ministerie van de Vlaamse Gemeenschap Boudewijnlaan

Nadere informatie

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 MEMORY WOORDEN 1.1 TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 ik jij hij zij wij jullie zij de baby het kind ja nee de naam TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 2 MEMORY WOORDEN 1.2 TaalCompleet A1 Memory Woorden

Nadere informatie

L O K A A L DIENSTENCENTRUM

L O K A A L DIENSTENCENTRUM KAARTCLUB DE VRIJE MANILLERS RESTERENDE DATA 2013: Dinsdag 21 mei Dinsdag 18 juni Dinsdag 16 juli Dinsdag 20 augustus Dinsdag 17 september Dinsdag 15 oktober Dinsdag 5 november Maandag 18 november (klaaskoekenkaarting)

Nadere informatie

Concordia Een vitale vereniging blijven... Tijd voor een nieuwe aanpak?

Concordia Een vitale vereniging blijven... Tijd voor een nieuwe aanpak? Koninklijke Nederlandsche Handboogschutterij Concordia Een vitale vereniging blijven... Tijd voor een nieuwe aanpak? Handboogcongres 2013 9 november 2013 Edwin de Ligter Nieuwe opzet? Van geen beleid naar

Nadere informatie

WIE MEE DOET MET DE ENQUETE EN ZIJN GEGEVENS HIERONDER INVULT MAAKT KANS OP EEN BALLONVAART VOOR TWEE PERSONEN!!!!!!!!!!!!!

WIE MEE DOET MET DE ENQUETE EN ZIJN GEGEVENS HIERONDER INVULT MAAKT KANS OP EEN BALLONVAART VOOR TWEE PERSONEN!!!!!!!!!!!!! ENQUETE TENNISVERENIGING DE HELLEKENS HAPERT februari 2010 WIE MEE DOET MET DE ENQUETE EN ZIJN GEGEVENS HIERONDER INVULT MAAKT KANS OP EEN BALLONVAART VOOR TWEE PERSONEN!!!!!!!!!!!!! Naam: M / V Datum:

Nadere informatie

senior games 2008 Programma Dinsdag 30 september 2008

senior games 2008 Programma Dinsdag 30 september 2008 senior games 2008 H é t v l a a m s e s p o r t t r e f f e n v o o r a c t i e v e 5 0 - p l u s s e r s De minister van Sport, Bert Anciaux, Bloso en de Vlaamse seniorensportfederaties nodigen u graag

Nadere informatie

Nieuwsbrief. Nummer 2/2014. Fedes VZW. Wat mag je verwachten in dit nummer: Ethisch verantwoord sporten. Sportkampen - Dansstages

Nieuwsbrief. Nummer 2/2014. Fedes VZW. Wat mag je verwachten in dit nummer: Ethisch verantwoord sporten. Sportkampen - Dansstages Nummer 2/2014 Wat mag je verwachten in dit nummer: 1. Ethisch verantwoord sporten 2. Sportkampen - Dansstages 3. Sportkampen - Medisch verantwoord sporten 4. Wie doet wat in jouw club? 5. Clubtreffens

Nadere informatie

BEWEEGDAGBOEK VAN...

BEWEEGDAGBOEK VAN... BEWEEGDAGBOEK VAN... Bewegen, waarom zou je? Omdat het leuk en uitdagend is. Omdat het je ontspant. Omdat het ervoor zorgt dat je je goed voelt. Omdat je voelt dat je leeft. En jij, waarom beweeg jij (niet)?

Nadere informatie