PERSBERICHT Brussel, 29 januari 2015

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "PERSBERICHT Brussel, 29 januari 2015"

Transcriptie

1 PERSBERICHT Brussel, 29 januari 2015 Consumptieprijsindex van januari 2015 Inflatie januari 2015 bedraagt -0,65% Eerste cijfer volgens de nieuwe jaarlijkse actualisering Consumptieprijsindex van januari 2015 o De inflatie daalt in januari van -0,38% naar -0,65%. o De consumptieprijsindex daalt deze maand met 0,13 punt of 0,13%. o De inflatie van de gezondheidsindex stijgt van -0,01% naar 0,01%. o De inflatie voor energie bedraagt -12,04% en bereikt hiermee haar laagste niveau sinds oktober 2009 toen deze -17,27% bedroeg. o De kerninflatie (zonder energie en verse voeding) bedraagt 1,14% in januari. o De index daalt in januari voornamelijk door prijsdalingen voor motorbrandstoffen, huisbrandolie en aardgas. Elektriciteit, groenten, riolering en afvalwaterzuivering, geneeskundige prestaties en kleding hadden daarentegen een verhogend effect op het indexcijfer. Jaarlijkse actualisering van de consumptieprijsindex o o o o Actualisering consumptieprijsindex op basis van een unaniem advies van de Indexcommissie, goedgekeurd door de Minister van Economie. Naast de klassieke prijsopnames door enquêteurs en centrale prijsopnames, wordt nu voor het eerst gebruik gemaakt van scannerdata van supermarkten bij de indexberekening. De indexkorf wordt licht aangepast. Een aantal minder actuele producten zijn geschrapt uit de korf en een aantal nieuwe worden toegevoegd. De korf bestaat vanaf 2015 uit 623 getuigen tegenover 611 in Alle gewichten zijn geactualiseerd om zo het huidige uitgavenpatroon van de consumenten te weerspiegelen.

2 01/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /2015 Index (2013 = 100) 2/11 Consumptieprijsindex van januari 2015 De consumptieprijsindex van de maand januari 2015 bedraagt 99,85 punten. De index daalt deze maand met 0,13 punt. De inflatie daalt van -0,38% naar -0,65%. De gezondheidsindex stijgt deze maand met 0,21 punt en bedraagt 100,61 punten. De inflatie berekend op basis van de gezondheidsindex stijgt van -0,01% naar 0,01%. De indexdaling van deze maand kan vooral toegeschreven worden aan prijsdalingen voor motorbrandstoffen, huisbrandolie en aardgas. Deze prijsdalingen werden gedeeltelijk gecompenseerd door prijsstijgingen voor elektriciteit, groenten, riolering en afvalwaterzuivering, geneeskundige prestaties en kleding. De consumptieprijsindex is in januari 2015 gedaald met 0,13 punt of 0,13% en bedraagt nu 99,85 punten tegenover 99,98 punten in december (2013 = 100). 103 Indexevolutie Consumptieprijsindex Gezondheidsindex De gezondheidsindex stijgt in januari met 0,21 punt tot 100,61 punten tegenover 100,40 punten in december. Het rekenkundige gemiddelde van de laatste vier maanden bedraagt in januari 100,39 punten tegenover 100,26 punten in december. De spilindex voor het openbaar ambt en de sociale uitkeringen, die 101,02 punten bedraagt, werd deze maand niet overschreden. De laatste spilindexoverschrijding vond plaats in november 2012.

3 De producten met het grootste verlagend effect tegenover vorige maand waren motorbrandstoffen, huisbrandolie en aardgas. De producten met het grootste verhogend effect in januari waren elektriciteit, groenten, riolering en afvalwaterzuivering, geneeskundige prestaties en kleding. De belangrijkste bewegingen die deze maand vastgesteld werden, zijn: 3/11 stijgend: elektriciteit groenten (incl. aardappelen) riolering en afvalwaterzuivering geneeskundige prestaties kleding invloed: +0,110 punt +0,070 punt +0,060 punt +0,030 punt +0,030 punt dalend: motorbrandstoffen huisbrandolie aardgas invloed: -0,350 punt -0,075 punt -0,055 punt Motorbrandstoffen werden 9,0% goedkoper ten opzichte van vorige maand. Huisbrandolie daalde deze maand gemiddeld met 4,3% in prijs. Aardgas werd deze maand gemiddeld 2,9% goedkoper. Elektriciteit werd 4,0% duurder ten opzichte van vorige maand, voornamelijk door een stijging van de distributienettarieven. Groenten (incl. aardappelen) werden deze maand gemiddeld 4,8% duurder. De prijzen voor sla, tomaten en paprika s stegen sterk. Spruitjes, witloof en broccoli werden daarentegen goedkoper. De bijdrage voor riolering en afvalwaterzuivering werd deze maand 10,4% duurder. Geneeskundige diensten werden 11,0% duurder door aanpassingen van het remgeld. Kleding werd gemiddeld 0,6% duurder ten opzichte van vorige maand. Bij de interpretatie van dit cijfer moet men er rekening mee houden dat het effect van de solden telkens wordt gespreid over een periode van zes maanden. De stijging wil dan ook voornamelijk zeggen dat de gemeten kortingen gemiddeld lager waren dan tijdens de solden van juli De inflatie bedraagt nu -0,65% tegenover -0,38% vorige maand en -0,11% in november. De inflatie op basis van de gezondheidsindex stijgt deze maand en bedraagt nu 0,01% tegenover -0,01% in november en december. De inflatie voor energieproducten blijft negatief en daalt verder naar -12,04% tegenover -9,19% vorige maand en -6,43% in november. De inflatie zonder energieproducten stijgt in januari tot 0,85% tegenover 0,81% vorige maand en 0,74% in november. De inflatie voor voeding blijft negatief, maar stijgt naar -0,72% ten opzichte van -0,76% vorige maand en -0,88% in november. De kerninflatie, die geen rekening houdt met de prijsevolutie van de energieproducten en de onbewerkte voedingsmiddelen, bedraagt 1,14% in januari, tegenover 1,06% in december en 1,01% in november. De negatieve inflatie van -0,65% kan dus voornamelijk verklaard worden door de negatieve inflatie voor zowel energie (-12,04%) als voeding (-0,72%) De dienstensector en de huur daarentegen laten een inflatie optekenen van 1,85% en 1,38%. De negatieve inflatie voor de voeding is te wijten aan de negatieve inflatie voor fruit (-6,84%) en groenten (-5,32%). Binnen de groep groenten zijn aardappelen 22,4% goedkoper dan in januari vorig jaar. Hoewel de prijzen voor elektriciteit en aardgas de voorbije maanden globaal genomen gestegen zijn, blijven ze ruim goedkoper dan een jaar geleden. Aardgas is 7,64% goedkoper dan een jaar geleden, elektriciteit 7,26%. Huisbrandolie is (afgevlakt 12-maands voortschrijdend gemiddelde) 11,8% goedkoper. Motorbrandstoffen zijn 11,2% goedkoper dan vorig jaar in januari.

4 01/ / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / / /2015 Inflatie (%) 4/11 Inflatie 6% 5% 4.49% 4% 3% 1.82% 2% 2.19% 3.53% 2.84% 1% 1.11% 0% -1% -0.05% 0.26% 0.01% -0.65% -2% Consumptieprijsindex (CPI) Gezondheidsindex Jaargemiddelde CPI 2013 = 100 Oktober 2014 November 2014 December 2014 Januari 2015 Consumptieprijsindex 100,22 100,09 99,98 99,85 Inflatie 0,09% -0,11% -0,38% -0,65% Gezondheidsindex 100,28 100,28 100,40 100,61 Afgevlakte index 100,23 100,19 100,26 100,39

5 5/11 Wat houdt de actualisering van de consumptieprijsindex van januari 2015 in? Vanaf dit jaar wordt de consumptieprijsindex (CPI) jaarlijks in januari geactualiseerd. Voor de consumptieprijsindex van deze maand wordt voor het eerst gemaakt van supermarkt-scannerdata. Verder wordt de indexkorf aangepast: een aantal minder actuele producten verdwijnen uit de korf en een aantal nieuwe worden toegevoegd. Tenslotte zijn de gewichten geactualiseerd. Verandert het basisjaar of referentiejaar nu ook? Bij de laatste indexhervorming in januari 2014, werd van een index met vast basisjaar overgeschakeld op een kettingindex. Het referentiejaar is nog steeds 2013 = 100, dat geldt ook voor de volgende jaren. De jaarlijkse actualiseringen vergen dus geen aanpassing van het gekozen referentiejaar. Is een jaarlijkse actualisering nodig? De jaarlijkse actualiseringen moeten ervoor zorgen dat het indexcijfer representatief blijft doorheen de tijd en de gemeten inflatie niet vertekend wordt, naarmate de index veroudert. Dit kan onder andere door het actueel houden van de productenkorf, het aanpassen van berekeningsmethoden, het integreren van nieuwe prijzenbronnen en het representatief houden van het winkelstaal. Wat is de rol van de Indexcommissie hierbij? De Indexcommissie is een paritair samengestelde commissie, bestaande uit academici en werknemers- en werkgeversorganisaties. De commissie wordt ondersteund door statistici van de Algemene Directie Statistiek. Deze commissie geeft aan de Minister van Economie advies over alle vraagstukken rond de consumptieprijsindex en geeft ook maandelijks advies over het door de berekende indexcijfer. De Indexcommissie heeft over deze actualisering op 16 januari 2015 een unaniem advies afgeleverd aan de Minister van Economie. De Minister heeft dan ook volledig ingestemd met het advies. Vervolgens gaat de administratie over tot de berekening volgens de nieuw vastgelegde modaliteiten. Wat zijn scannerdata of kassascangegevens? Met scannerdata worden de kassascangegevens van supermarkten bedoeld, geaggregeerd tot op productniveau. Het zijn dus niet de individuele kassatickets per klant. Momenteel ontvangt de administratie wekelijks van de drie grootste supermarktketens (Carrefour, Colruyt en Delhaize) deze geaggregeerde verkoopgegevens op productniveau, dus per streepjescode. In een later stadium zal getracht worden om ook scannerdata binnen te halen van andere ketens.

6 6/11 Voor welke productgroepen worden scannerdata gebruikt? Scannerdata worden gefaseerd geïntegreerd in de CPI. In een eerste fase worden scannerdata geïmplementeerd in januari 2015 voor een negental productgroepen. Het betreft de productgroepen rijst, meel en andere granen, andere bakkerijproducten, deegwaren, volle melk, magere en halfvolle melk, kaas, eieren en suiker, samen goed voor 3% van het gewicht in de indexkorf. Vanaf 2016 worden deze groepen uitgebreid naar de overige voedingsproducten en vervolgens ook naar andere producten die courant in supermarktketens aangekocht worden. Wat zijn de voordelen van het gebruik van scannerdata? De nauwkeurigheid van de CPI wordt verbeterd, aangezien met scannerdata op productniveau, dus per streepjescode, informatie beschikbaar is over het aantal verkochte eenheden en omzet. Aldus kan per product voor elke maand een gemiddelde prijs berekend worden. Dit gebeurt door per streepjescode de omzet te delen door het aantal verkochte eenheden. Het is dus niet langer nodig om het prijsindexcijfer voor een productgroep te baseren op een beperkt aantal producten waarvan een inschatting dient te worden gemaakt naar representativiteit ervan voor de gehele groep. De nieuwe werkwijze leidt tot een indexcijfer dat nauwer aansluit bij het werkelijke consumptiegedrag. Voor de overige supermarktketens en kleinhandelaars waarvan momenteel nog geen scannerdata worden ontvangen, blijven gedeeltelijk klassieke prijswaarnemingen in de winkels noodzakelijk om een betrouwbaar beeld te krijgen van de totale prijsevolutie in België. Vorig jaar volgde men voor de 9 productgroepen in kwestie in totaal 28 producten; deze producten moesten bovendien voldoen aan een relatief strikte definitie. Voor deze 9 productgroepen volgt men daarentegen vanaf januari 2015 maandelijks alle producten die een representatieve verkoop halen, waardoor de representativiteit voor die groepen merkelijk verhoogd is. Een eenvoudig voorbeeld : in de groep meel en andere granen, volgde men tot eind vorig jaar slechts de prijsevolutie voor één product (weliswaar voor verschillende merken en verschillende verkooppunten), namelijk de niet-zelfrijzende patisseriebloem in een verpakking van 1 kg. Vanaf januari 2015 volgt men de prijsevolutie van alle bloem, die een representatief verkoopcijfer haalt. Hetgeen betekent dat, naast de prijsevolutie voor de patisseriebloem, ook de prijsevolutie van zelfrijzend bakmeel, meel voor het thuisbakken van brood, paneermeel, sesamzaad, pompoenzaad, lijnzaad, opgemeten wordt en verrekend wordt onder de deelindex voor meel en andere granen. En dit in verschillende verpakkingen (500 g, 750 g, 1 kg, 2 kg, 5 kg, ). Het is duidelijk dat dit de representativiteit van het prijsindexcijfer voor deze groep sterk ten goede komt.

7 7/11 Wordt de CPI bij het gebruik van scannerdata beïnvloed door wijzigend aankoopgedrag? Het prijsindexcijfer op basis van scannerdata zal, net zoals voorheen, steeds de prijsevolutie van een identiek product (bv. een blikje limonade van 33 cl van merk A in supermarkt X) in een bepaalde maand ten opzichte van de prijs in de voorafgaande maand bevatten. Steeds worden zowel eerste-prijs-producten, producten van het huismerk en merkproducten in de index gevolgd, voor zover ze een representatieve verkoop halen in de beschouwde periode. Het is echter een misvatting dat door het gebruik van scannerdata bij een toenemend verbruik van bijvoorbeeld goedkopere producten ten koste van duurdere producten, de index zou dalen of in het omgekeerde geval zou stijgen. De wijzigingen in consumptiegedrag zullen de gemeten prijsevolutie niet beïnvloeden. Op productniveau (niveau van de streepjescodes ) wordt immers geen rekening gehouden met verkochte volumes of omzetcijfers bij de aggregatie van de verschillende producten tot een indexcijfer voor een productgroep. Het aggregaat is dus een ongewogen meetkundig gemiddelde. Wat is het nut van omzetcijfers op productniveau? Daar op het laagst geaggregeerd niveau de verschillende prijsevoluties van de producten met een ongewogen meetkundig gemiddelde geaggregeerd worden, worden op dat niveau geen omzetcijfers gebruikt. Omzetcijfers worden wel gebruikt om binnen iedere supermarktketen relevante producten te selecteren, om de indices van verschillende productgroepen binnen eenzelfde supermarktketen met elkaar te combineren (bv. combinatie van de prijsevolutie voor geraspte kaas, gouda, brie, camembert, tot één index voor kazen in supermarktketen X) en om de indexcijfers van de verschillende supermarktketens en kleinhandelaars te combineren. Steeds blijven deze gewichten echter stabiel gedurende het hele jaar. Aangezien er wordt gewerkt met een kettingindex (waarbij december van het voorgaande jaar als referentieperiode geldt voor het volledige volgende jaar) kan op jaarlijkse basis een evaluatie worden gemaakt van deze gewichten. Dit heeft als voordeel dat de CPI actueel blijft en steeds dicht aansluit bij het consumptiegedrag. Anderzijds zorgt het stabiel houden van de gewichten tijdens het jaar ervoor dat steeds de zuivere prijsevolutie wordt gemeten. Op die manier heeft wijzigend aankoopgedrag geen rechtstreekse impact op de inflatiemeting. Waarom gebruikt men een meetkundig gemiddelde in plaats van een rekenkundig gemiddelde? Het meetkundig gemiddelde of de Jevons index formule wordt gebruikt voor het aggregeren van de elementaire prijsindices, daar het om een aggregatie binnen heterogene productgroepen gaat. Dus groepen die samengesteld zijn uit producten die niet identiek zijn op het vlak van verpakking (binnen dezelfde groep verpakkingen per liter, kilogram, stuk, bak, ) of op vlak van prijsniveau (binnen dezelfde groep eerste prijsproducten, huismerken, A- merken). Het meetkundig gemiddelde zorgt ervoor dat - in tegenstelling met het rekenkundig gemiddelde - eenzelfde procentuele prijsstijging voor een goedkoop of een duur product een identieke indexevolutie laat optekenen. Bij het rekenkundig gemiddelde (of de Dutot index formule) daarentegen zou eenzelfde procentuele prijsverhoging

8 voor een duur product zwaarder doorwegen dan voor een goedkoop product. Bovendien zou bij een rekenkundig gemiddelde, zelfs in geval van een identieke procentuele prijswijziging van een fles melk van 1 l en een verpakking van 6 flessen, de prijsevolutie voor de verpakking van 6 flessen zwaarder doorwegen dan de prijsevolutie voor de enkele fles, hetgeen onlogisch zou zijn, gezien de prijsevolutie van beide verpakkingen identiek is. 8/11 Hoe gebeurt de berekening concreet? Voor elke streepjescode (dus op niveau van elk product), wordt een relatieve prijs of een prijsevolutie berekend Deze relatieve prijzen worden geaggregeerd via een ongewogen meetkundig gemiddelde. Telkens worden tussen twee maanden dezelfde streepjescodes rechtstreeks met elkaar vergeleken. Ze worden nooit onderling gemengd. Een vereenvoudigd voorbeeld voor volle melk wordt weergegeven in volgende tabel. Het betreft slechts een voorbeeld met fictieve prijzen om de berekeningswijze te illustreren. Prijs 12/14 Prijs 01/15 Prijs 01/15 Prijs 02/15 Prijs 02/15 Prijs 03/15 Merk A 1 l Merk B 1 l Merk C 1 l Merk A 50 cl Merk B 50 cl Merk C 50 cl Merk D 25 cl Merk B 10 g (cups) Ind 12/14 Ind 01/15 Ind 01/15 Ind 02/15 Ind 02/15 Ind 03/15 Merk A 1 l Merk B 1 l Merk C 1 l Merk A 50 cl Merk B 50 cl Merk C 50 cl Merk D 25 cl Merk B 10 g (cups) Meetkundig gemiddelde Ketting (12/2014=100)

9 9/11 Welke wijzigingen worden aan de indexkorf aangebracht? Een aantal minder actuele producten verdwijnen uit de indexkorf en enkele nieuwe komen er bij. Hierdoor sluit de indexkorf beter aan bij het huidige consumptiegedrag. Hij bestaat vanaf 2015 uit 623 getuigen tegenover 611 in COICOP Benaming Nieuwe getuigen Breiwol Kinderpark Kinderstoel Elektrische fiets Hoofdtelefoon Wifi repeater Playmobil Boetseerklei Puzzel Inenting tegen hondsdolheid (hond) Implantatie van elektronische chip (hond) Huur bowlingbaan Lidgeld sportclub Handbagage (koffer) Toilettas Identiteitskaart Rijbewijs Plaatsen rouwadvertentie Geschrapte getuigen Stof voor jurk MP3/MP4 speler Wifi modem/router Huur springkasteel Afdrukken digitale foto's (fotograaf) Fotokopie Hierbij moet wel opgemerkt worden dat door het overstappen op scannerdata voor 9 productgroepen, het getal van 623 getuigen een sterke onderschatting is van de reëel gevolgde producten. Immers werden de klassieke prijsopnames voor in totaal 28 getuigen, verdeeld over 9 productgroepen, nu gedeeltelijk vervangen door scannerdata, waardoor het aantal gevolgde producten voor die 9 groepen is veel groter dan 28 geworden.

10 10/11 Op welke basis wordt beslist getuigen toe te voegen of te schrappen? Het toevoegen of schrappen van getuigen gebeurt uiteraard niet willekeurig. Er zijn verschillende redenen: vervanging op basis van aankoopgedrag van de consument: voorbeeld voor de groep van 'stoffen en wol' werd stof voor jurk vervangen door breiwol omdat dit weer helemaal in is; uitbreiding op basis van het relatief belang van de productgroep waarin het product zich bevindt: indien relatief weinig getuigen voor een hoog gewicht in de korf zitten, kunnen getuigen toegevoegd worden: dat is bijvoorbeeld het geval voor de groep speelgoed waar we van 4 naar 8 getuigen gaan (idem voor groep 'dierenartsen' waar we uitbreiden van 2 naar 4 getuigen); sommige producten zijn achterhaald door de technologische evolutie: MP3/4-spelers zijn niet meer representatief omdat nu vooral muziek beluisterd wordt via de smartphone (die al geruime tijd in de index zit); sommige getuigen zijn gewoonweg meer representatiever voor een productgroep; voorbeeld : voor de groep 'sportieve en recreatieve evenementen' werd de huur van een springkasteel geschrapt, maar twee extra getuigen werden toegevoegd; naast zwembadtoegang, tennisabonnement en fitnessabonnement, die voor die groep al in de korf zaten, wordt nu ook de prijsevolutie voor de huur van een bowlingbaan en het lidgeld voor een sportclub gevolgd; er zijn ook groepen met een zeer laag gewicht, waarvoor er tot nu toe geen getuige was, voorbeeld de groep 'andere uitrusting voor ontvangst van geluid': voor deze groep werd voor de volledigheid van de productkorf de hoofdtelefoon als getuige is toegevoegd. Waarom wordt het wegingsschema vernieuwd? Het wegingsschema is net als in 2014 opgesteld volgens de nieuwe Europese ECOICOP-nomenclatuur. Deze Europese Classification of Individual Consumption by Purpose (COICOP) is een classificatie die bestaat uit 12 hoofdgroepen. Het is nog steeds gebaseerd op het huishoudbudgetonderzoek van 2012, maar de gewichten werden geactualiseerd naar 2014 om zo de actuele prijsevolutie correct te meten. Hoe gebeurt de opmaak van het wegingsschema concreet? Om tot het wegingsschema 2015 te komen, worden in het wegingsschema van 2014 de nieuwe getuigen en eventuele nieuwe groepen ingepast en de geschrapte verwijderd. Vermits met een kettingindex gewerkt wordt, waarbij de prijzen van de 12 maanden van het lopende jaar telkens vergeleken worden met december van het voorgaande jaar, moet het wegingsschema jaarlijks aangepast worden aan de hand van de prijsevolutie tussen het jaar waarin de waarden uitgedrukt zijn, naar hetzelfde jaar als de referentiemaand. Deze procedure staat in de vakliteratuur beschreven als de 'price update' van de gewichten.

11 11/11 De price update van de gewichten komt er concreet op neer dat de waarden van het wegingsschema, gebaseerd op de uitgaven van de gezinnen in 2012, aan de hand van de indexevolutie van elke groep geactualiseerd worden naar 2014, gezien december 2014 de nieuwe referentiemaand is. Voor elke groep wordt zijn oorspronkelijk gewicht genomen (refererend naar 2012) en wordt dat vermenigvuldigd met de index van december 2014 en gedeeld door de globale index van december Behalve voor energie (uitgezonderd huisbrandolie, waar een afvlakking voorzien is), vliegtuigtickets en verse groenten, vers fruit en verse vis (dat zijn groepen met een seizoenpatroon) waar in plaats van de indices van december 2012 en december 2014 de jaargemiddelden van 2012 en 2014 genomen worden. Hierdoor wordt vertekening bij de price-update ten gevolge van mogelijk sterke maand-tot-maand-schommelingen vermeden. Na deze bewerking volgt tenslotte een herschaling om het totale gewicht opnieuw tot 1000 te herleiden. De bijlage bij dit persbericht bevat het wegingsschema voor 2015, samen met de gewichten die in 2014 gebruikt werden. Net zoals vorig jaar wordt het wegingsschema gepubliceerd tot op het laagste groepsniveau. Bijkomende inlichtingen Voor meer inlichtingen kan u terecht bij Stephan Moens: 02/ Bronvermelding Algemene Directie Statistiek Statistics Belgium. Aanvullende cijfergegevens Tabellen met gedetailleerde gegevens zijn terug te vinden:

PERSBERICHT Brussel, 28 januari 2016

PERSBERICHT Brussel, 28 januari 2016 PERSBERICHT Brussel, 28 januari 2016 Consumptieprijsindex van januari 2016 Inflatie stijgt naar 1,74% Jaarlijkse actualisering van de indexkorf en uitbreiding scannerdata Consumptieprijsindex van januari

Nadere informatie

Consumptieprijsindex en inflatie in september 2012

Consumptieprijsindex en inflatie in september 2012 Consumptieprijsindex en inflatie in september 2012 1. Consumptieprijsindex Brussel, 27 september 2012 De consumptieprijsindex stijgt in september 2012 met 0,21 punt ten opzichte van vorige maand en bedraagt

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 11 december 2015

PERSBERICHT Brussel, 11 december 2015 PERSBERICHT Brussel, 11 december 2015 Geharmoniseerde consumptieprijsindex - november 2015 De Belgische inflatie volgens de Europees geharmoniseerde consumptieprijsindex stijgt in november naar 1,4%, ten

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 7 november 2014

PERSBERICHT Brussel, 7 november 2014 01/2010 05/2010 09/2010 01/2011 05/2011 09/2011 01/2012 05/2012 09/2012 01/2013 05/2013 09/2013 01/2014 05/2014 09/2014 Inflatie (%) PERSBERICHT Brussel, 7 november 2014 Geharmoniseerde consumptieprijsindex

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 19 januari 2016

PERSBERICHT Brussel, 19 januari 2016 01/2010 05/2010 09/2010 01/2011 05/2011 09/2011 01/2012 05/2012 09/2012 01/2013 05/2013 09/2013 01/2014 05/2014 09/2014 01/2015 05/2015 09/2015 Inflatie (%) PERSBERICHT Brussel, 19 januari 2016 Geharmoniseerde

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 13 mei 2015

PERSBERICHT Brussel, 13 mei 2015 01/2010 05/2010 09/2010 01/2011 05/2011 09/2011 01/2012 05/2012 09/2012 01/2013 05/2013 09/2013 01/2014 05/2014 09/2014 01/2015 Inflatie (%) PERSBERICHT Brussel, 13 mei 2015 Geharmoniseerde consumptieprijsindex

Nadere informatie

METHODOLOGISCHE NOTA Brussel, 30 januari 2014

METHODOLOGISCHE NOTA Brussel, 30 januari 2014 METHODOLOGISCHE NOTA Brussel, 30 januari 2014 De nieuwe consumptieprijsindex een betere inflatiemeter Op 30 januari 2014 wordt door de FOD Economie voor het eerst de nieuwe consumptieprijsindex (CPI) gepubliceerd.

Nadere informatie

Gemanipuleerde index kost Belg 2% loon en pensioen in 2014

Gemanipuleerde index kost Belg 2% loon en pensioen in 2014 Gemanipuleerde index kost Belg 2% loon en pensioen in 2014 Groen reageert tevreden op het feit dat vakbonden en werkgevers gisteren tot een akkoord kwamen over de ontslagregeling en de aanvullende pensioenen.

Nadere informatie

Ter herinnering: De vorige indexhervorming gebeurde acht jaar geleden. Het huidige indexcijfer bestaat dus sinds 1998 en heeft als basisjaar 1996.

Ter herinnering: De vorige indexhervorming gebeurde acht jaar geleden. Het huidige indexcijfer bestaat dus sinds 1998 en heeft als basisjaar 1996. (1-2006) Indexhervorming Ter herinnering: De vorige indexhervorming gebeurde acht jaar geleden. Het huidige indexcijfer bestaat dus sinds 1998 en heeft als basisjaar 1996. De Dienst voor het Indexcijfer

Nadere informatie

Maarten Boghaert Economisch adviseur 29/1/16. De index toegelicht

Maarten Boghaert Economisch adviseur 29/1/16. De index toegelicht Maarten Boghaert Economisch adviseur 29/1/16 Inhoudstafel De index toegelicht 1. Inleiding... 3 2. De index: basisprincipes... 4 2.1. Wat meet de index?... 4 2.2. Soorten indices... 5 2.3. Wie is bevoegd?...

Nadere informatie

CBS: Inflatie december naar laagste niveau in ruim 5 jaar

CBS: Inflatie december naar laagste niveau in ruim 5 jaar Persbericht PB15-001 8 januari 2015 9.30 uur CBS: Inflatie december naar laagste niveau in ruim 5 jaar Inflatie december daalt naar 0,7 procent Goedkopere autobrandstoffen verlagen inflatie Inflatie eurozone

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 24 september 2015

PERSBERICHT Brussel, 24 september 2015 PERSBERICHT Brussel, 24 september 2015 Een derde van de uitgaven gaat naar de woning De gemiddelde uitgaven van Belgische gezinnen in 2014 In 2014 gaf een doorsnee gezin in België bijna 36.000 euro uit;

Nadere informatie

CPI = 122,5 Wat zegt dit? Hoe bereken je dit? Categorieën Aandeel Prijsstijging Optelling. Voeding 40% 10% Kleding 35% -5% Overig 0 CPI 102,25

CPI = 122,5 Wat zegt dit? Hoe bereken je dit? Categorieën Aandeel Prijsstijging Optelling. Voeding 40% 10% Kleding 35% -5% Overig 0 CPI 102,25 CPI = 122,5 Wat zegt dit? Hoe bereken je dit? Categorieën Aandeel Prijsstijging Optelling Voeding 40% 10% Kleding 35% -5% Overig 0 CPI 102,25 ConsumentenPrijsIndexcijfer Consumenten Prijsindexcijfer in

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Prijsontwikkeling autobrandstoffen en groenten remt inflatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Prijsontwikkeling autobrandstoffen en groenten remt inflatie Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB05-014 10 februari 2005 9.30 uur Inflatie in januari hoger door energieprijzen De Nederlandse inflatie is in januari 2005 uitgekomen op 1,5 procent. In

Nadere informatie

De invoering van nieuwe waarnemingsmethoden in de Consumentenprijsindex (CPI) Nieuwe methoden voor vliegtickets en pakketreizen

De invoering van nieuwe waarnemingsmethoden in de Consumentenprijsindex (CPI) Nieuwe methoden voor vliegtickets en pakketreizen Centraal Bureau voor de Statistiek Economie, Bedrijven en NR Overheidsfinanciën en Consumentenprijzen Postbus 24500 2490 HA Den Haag De invoering van nieuwe waarnemingsmethoden in de Consumentenprijsindex

Nadere informatie

Achtergrond van de basisverlegging CPI 2014

Achtergrond van de basisverlegging CPI 2014 Achtergrond van de basisverlegging CPI 2014 Jaarlijkse basisverlegging CPI De Consumentenprijsindex (CPI) geeft de prijsontwikkeling van een pakket van goederen en diensten zoals dit gemiddeld wordt aangeschaft

Nadere informatie

Absoluut Relatief = in verhouding = procentueel; procentuele verandering procentpunt; perunage, promille; juist afronden groei over groei

Absoluut Relatief = in verhouding = procentueel; procentuele verandering procentpunt; perunage, promille; juist afronden groei over groei Absoluut Relatief = in verhouding = procentueel; procentuele verandering procentpunt; perunage, promille; juist afronden groei over groei (groeifactoren) terugrekenen in de tijd (met groeifactoren) nominaal,

Nadere informatie

Technische toelichting

Technische toelichting Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB00-080 7 april 2000 10.30 uur Inflatie ook in maart stabiel De inflatie is in maart 2000 uitgekomen op 1,9 procent. Dat is ongeveer even hoog als in de

Nadere informatie

DE BELG EN ZIJN CHOCOLADE

DE BELG EN ZIJN CHOCOLADE DE BELG EN ZIJN CHOCOLADE April 2010 Stichting van openbaar nut Paapsemlaan 20 1070 Brussel OVERNAMES TOEGELATEN MITS VOORAFGAANDE TOESTEMMING VAN DE UITGEVER EN BRONVERMELDING. De Belg en zijn chocolade

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inflatie in februari iets hoger. Inflatie gestegen door hogere benzineprijzen

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inflatie in februari iets hoger. Inflatie gestegen door hogere benzineprijzen Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB07-017 8 maart 2007 9.30 uur Inflatie in februari iets hoger De inflatie is in februari 2007 uitgekomen op 1,5 procent. Dat is iets hoger dan in januari.

Nadere informatie

Impact van de Russische boycot op de prijzen en de uitvoer van bepaalde landbouwproducten

Impact van de Russische boycot op de prijzen en de uitvoer van bepaalde landbouwproducten Impact van de Russische boycot op de prijzen en de uitvoer van bepaalde landbouwproducten FOD Economie, K.M.O., Middenstand en Energie Algemene Directie Economische Analyses en Internationale Economie

Nadere informatie

Prijsindexcijfers 0f Reclamediensten

Prijsindexcijfers 0f Reclamediensten 07 Prijsindexcijfers 0f Reclamediensten Michel van Veen Publicatiedatum CBS-website: 20 november 2008 Den Haag/Heerlen, 2008 Verklaring van tekens. = gegevens ontbreken * = voorlopig cijfer x = geheim

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inflatie in juli 2,1 procent. Prijsontwikkeling volgens Europese norm

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inflatie in juli 2,1 procent. Prijsontwikkeling volgens Europese norm Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB03-165 9 september 2003 9.30 uur Inflatie in juli 2,1 procent De inflatie in Nederland is in juli 2003 uitgekomen op 2,1 procent. Dit is 0,1 procentpunt

Nadere informatie

Statistisch Bulletin. Jaargang 71 2015 15

Statistisch Bulletin. Jaargang 71 2015 15 Statistisch Bulletin Jaargang 71 2015 15 10 april 2015 Inhoud 1. Prijzen 3 CBS: Inflatie stijgt opnieuw 3 Technische toelichting 4 Vanaf 2016 gedetailleerder inzicht in ontwikkelingen consumentenprijzen

Nadere informatie

Geld Wat is de index?

Geld Wat is de index? Centrum Basiseducatie Brusselleer Oefenmap lezen en schrijven p. 1 Geld Wat is de index? Het leven wordt steeds duurder. Een brood kost vandaag meer dan vorig jaar. Het index-cijfer is gestegen, is dan

Nadere informatie

CBS: Inflatie daalt licht

CBS: Inflatie daalt licht Persbericht PB14-077 4 december 2014 9.30 uur CBS: Inflatie daalt licht Inflatie in november 1 procent Benzine goedkoper Inflatie in Nederland gelijk aan die in de eurozone De inflatie is in november gedaald

Nadere informatie

Achtergrond van de basisverlegging CPI 2010

Achtergrond van de basisverlegging CPI 2010 Achtergrond van de basisverlegging CPI 2010 Jaarlijkse basisverlegging CPI De Consumentenprijsindex (CPI) meet de prijsontwikkeling van het pakket van goederen en diensten dat de gemiddelde consument afneemt.

Nadere informatie

De biobestedingen groeien stevig door in 2015

De biobestedingen groeien stevig door in 2015 De biobestedingen groeien stevig door in 2015 De biomarkt deed het vorig jaar uitstekend. De bestedingen van biologische producten groeiden in 2015 met 18%. De groei was het sterkst in Brussel. Het totaal

Nadere informatie

De biobestedingen groeien tegen de algemene voedingstrend in

De biobestedingen groeien tegen de algemene voedingstrend in De biobestedingen groeien tegen de algemene voedingstrend in De biobestedingen groeiden in 2014 verder door terwijl de totale voedingsbestedingen voor het eerst sinds jaren daalden. Ruim negen op de tien

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 23 juli 2014

PERSBERICHT Brussel, 23 juli 2014 1/7 PERSBERICHT Brussel, 23 juli 2014 Minder vleesconsumptie in België maar aanzienlijk meer uitvoer Vleesconsumptie daalt in België. De productie van de vleessector blijft echter hoog dankzij de uitvoer.

Nadere informatie

Persbericht. Inflatie in juni gedaald. Centraal Bureau voor de Statistiek

Persbericht. Inflatie in juni gedaald. Centraal Bureau voor de Statistiek Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB01-146 6 juli 2001 9.30 uur Inflatie in juni gedaald In juni is de inflatie gedaald tot 4,5 procent. Vorige maand bedroeg de inflatie nog 4,9 procent. De

Nadere informatie

Bestedingspakket gepensioneerden erden meest in prijs gestegen

Bestedingspakket gepensioneerden erden meest in prijs gestegen 08 Bestedingspakket et gepensioneerden erden meest in prijs gestegen Karlijn Bakker Publicatiedatum CBS-website: 17 april 2009 Den Haag/Heerlen Verklaring van tekens. = gegevens ontbreken * = voorlopig

Nadere informatie

De honden en katten van de Belgen

De honden en katten van de Belgen ALGEMENE DIRECTIE STATISTIEK EN ECONOMISCHE INFORMATIE PERSBERICHT 13 juli 2010 De honden en katten van de Belgen Enkele conclusies Ons land telde in 2008 1.167.000 honden en 1.974.000 katten; In vergelijking

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek Divisie Macro-economische Statistieken en Publicaties

Centraal Bureau voor de Statistiek Divisie Macro-economische Statistieken en Publicaties Centraal Bureau voor de Statistiek Divisie Macro-economische Statistieken en Publicaties Uitgebreide beschrijving basisverlegging 2000=100 prijsindexcijfers Industrie Corien Ooms-Brouwer Wim Vosselman

Nadere informatie

Alles wat je moet weten over de Index

Alles wat je moet weten over de Index Alles wat je moet weten over de Index Alles wat je moet weten over de Index Mannen - Vrouwen: Verwijzingen naar personen of functies (zoals werknemers, adviseur,...) hebben betrekking op vrouwen en mannen.

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inflatie lager in december

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Inflatie lager in december Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB12-001 5 januari 2012 9.30 uur Inflatie lager in december Inflatie in december omlaag naar 2,4 procent Benzineprijzen en beltarieven verlagen inflatie Inflatie

Nadere informatie

Prijsindexcijfers advocatuur, 2002 2004

Prijsindexcijfers advocatuur, 2002 2004 Centraal Bureau voor de Statistiek Telefoon: 0900-0227 ( 0,50 p/m) E-mail: infoservice@cbs.nl Bron: CBS Prijsindexcijfers advocatuur, 2002 2004 Mw. M. Noordam en mw. R. Vleemink Centraal Bureau voor de

Nadere informatie

Eindexamen economie 1 vwo 2007-I

Eindexamen economie 1 vwo 2007-I Beoordelingsmodel Opmerking Algemene regel 3.6 is ook van toepassing als gevraagd wordt een gegeven antwoord toe te lichten, te beschrijven en dergelijke. Opgave 1 1 maximumscore 1 Een antwoord waaruit

Nadere informatie

Examen HAVO. Economie 1

Examen HAVO. Economie 1 Economie 1 Examen HAVO Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs Tijdvak 2 Woensdag 21 juni 13.30 16.00 uur 20 00 Dit examen bestaat uit 31 vragen. Voor elk vraagnummer is aangegeven hoeveel punten met een goed

Nadere informatie

Consumentenprijsindex In de persmededeling van 5 augustus 2003 heeft het CBS gemeld dat de uitkomsten over de periode juni 2002 tot en met juni 2003

Consumentenprijsindex In de persmededeling van 5 augustus 2003 heeft het CBS gemeld dat de uitkomsten over de periode juni 2002 tot en met juni 2003 Consumentenprijsindex In de persmededeling van 5 augustus 2003 heeft het CBS gemeld dat de uitkomsten over de periode juni 2002 tot en met juni 2003 niet correct zijn. Dientengevolge zijn de CPI-cijfers

Nadere informatie

IMPACTANALYSE RUSLAND

IMPACTANALYSE RUSLAND Studiedienst Stafmedewerkers Diestsevest 40 3000 Leuven T (016) 28 64 11 F (016) 28 64 09 PERSNOTA Datum 31 juli 2015 Betreft: IMPACTANALYSE RUSLAND 1 ALGEMENE CONTEXT De EU-28 exporteerde in 2013 voor

Nadere informatie

Eindexamen economie 1 havo 2000-I

Eindexamen economie 1 havo 2000-I Opgave 1 Meer mensen aan de slag Het terugdringen van de werkloosheid is in veel landen een belangrijke doelstelling van de overheid. Om dat doel te bereiken, streeft de overheid meestal naar groei van

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek NIEUWBOUWWONINGEN; OUTPUTPRIJSINDEX BOUWKOSTEN, 2010 = 100

Centraal Bureau voor de Statistiek NIEUWBOUWWONINGEN; OUTPUTPRIJSINDEX BOUWKOSTEN, 2010 = 100 Centraal Bureau voor de Statistiek Divisie Macro-economische statistieken en publicaties Sector Indexcijfers prijzen en conjunctuur NIEUWBOUWWONINGEN; OUTPUTPRIJSINDEX BOUWKOSTEN, 2010 = 100 Datum: 15

Nadere informatie

Lesbrief Verdienen en uitgeven 2 e druk

Lesbrief Verdienen en uitgeven 2 e druk Hoofdstuk 1. Inkomen verdienen 1.22 1.23 1.24 1.25 1.26 1.27 1.28 1.29 1.30 1.31 1.32 1.33 1.34 D A C C A D B A D D B C D 1.35 a. 1.000.000 425.000 350.000 40.000 10.000 30.000 = 145.000. b. 1.000.000

Nadere informatie

21.05.2008 Nr 3206 I. ECONOMIE EN FINANCIEN. Conjunctuurindicatoren

21.05.2008 Nr 3206 I. ECONOMIE EN FINANCIEN. Conjunctuurindicatoren 21.05.2008 Nr 3206 I. ECONOMIE EN FINANCIEN Conjunctuurindicatoren Kalender voor het uitbrengen van de indicatoren... 5 Afzetprijsindexen (basis 2000 = 100) September tot oktober 2007... 6 Indexen van

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Benzineprijzen zorgen voor lichte stijging inflatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Benzineprijzen zorgen voor lichte stijging inflatie Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB06-112 7 december 2006 9.30 uur Inflatie blijft laag De inflatie is in november 2006 uitgekomen op 1,0 procent. Dat is iets hoger dan in oktober. Toen lagen

Nadere informatie

Samenvatting Economie

Samenvatting Economie Samenvatting Economie 1. De consumenten 1.1 De keuze van de optimale goederencombinatie 1.1.1 De preferenties De behoeften worden bepaald door: -Sociologische factoren -psychologische factoren Onder de

Nadere informatie

Onderneming en omgeving - Economisch gereedschap

Onderneming en omgeving - Economisch gereedschap Onderneming en omgeving - Economisch gereedschap 1 Rekenen met procenten, basispunten en procentpunten... 1 2 Werken met indexcijfers... 3 3 Grafieken maken en lezen... 5 4a Tweedegraads functie: de parabool...

Nadere informatie

Slechts 1 antwoord is juist, alle andere zijn fout (en bevatten heel vaak onzin)!

Slechts 1 antwoord is juist, alle andere zijn fout (en bevatten heel vaak onzin)! Slechts 1 antwoord is juist, alle andere zijn fout (en bevatten heel vaak onzin)! Vragen aangeduid met een * toetsen in het bijzonder het inzicht en toepassingsvermogen. Deze vragenreeksen zijn vrij beschikbaar.

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 24 september 2015

PERSBERICHT Brussel, 24 september 2015 PERSBERICHT Brussel, 24 september 2015 Lichte daling werkloosheid Arbeidsmarktcijfers tweede kwartaal 2015 De werkloosheidgraad gemeten volgens de definities van het Internationaal Arbeidsbureau daalde

Nadere informatie

Oktober 2015. Macro & Markten. 1. Rente en conjunctuur :

Oktober 2015. Macro & Markten. 1. Rente en conjunctuur : Oktober 2015 Macro & Markten 1. Rente en conjunctuur : VS Zoals al aangegeven in ons vorig bulletin heeft de Amerikaanse centrale bank FED de beleidsrente niet verhoogd. Maar goed ook, want naderhand werden

Nadere informatie

Prijzenobservatorium: Historiek en werking

Prijzenobservatorium: Historiek en werking Prijzenobservatorium: Historiek en werking Seminarie FEVIA - BABM 17 september 2013 Peter Van Herreweghe Agenda 1. Prijzenobservatorium : Historiek en taken 2. Werking : Gegevens, aanpak, procedure, timing

Nadere informatie

notarisbarometer 2012 : meer vastgoedtransacties in België Vastgoedactiviteit in België www.notaris.be 106,4 106,8 101,6 99,2 100 99,2 99,8

notarisbarometer 2012 : meer vastgoedtransacties in België Vastgoedactiviteit in België www.notaris.be 106,4 106,8 101,6 99,2 100 99,2 99,8 notarisbarometer Vastgoed, vennootschappen, familie www.notaris.be A B C D E n 15 Oktober - december Trimester 4 - Vastgoedactiviteit in België Prijsevolutie Registratierechten Vennootschappen De familie

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 15 oktober 2015

PERSBERICHT Brussel, 15 oktober 2015 PERSBERICHT Brussel, 15 oktober 2015 Materiële deprivatie in België Met een diepere blik op materiële deprivatie bij kinderen 6% van de Belgische bevolking heeft te maken met ernstige materiële deprivatie,

Nadere informatie

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 6 tot en met 8.

Bij deze opgave horen de informatiebronnen 6 tot en met 8. Opgave 5 Bij deze opgave horen de informatiebronnen 6 tot en met 8. De brood- en banketbranche gaat al enkele jaren gebukt onder tegenvallende verkopen. Bovendien hebben de bakkers te maken met stijgende

Nadere informatie

Eindexamen economie 1-2 havo 2006-II

Eindexamen economie 1-2 havo 2006-II Opmerking Algemene regel 3.6 is ook van toepassing als gevraagd wordt een gegeven antwoord toe te lichten, te beschrijven en dergelijke. Opgave 1 1 Voorbeelden van een juist antwoord zijn: kosten van politie-inzet

Nadere informatie

Notarisbarometer Vastgoed - familie - vennootschappen

Notarisbarometer Vastgoed - familie - vennootschappen Notarisbarometer Vastgoed - familie - vennootschappen Oktober - december 2014 n 20 T/1 5 jaar www.notaris.be VASTGOEDACTIVITEIT IN BELGIË 99,2 99,8 101 102,1 102,6 106,4 106,8 101,7 102,8 94,1 94,9 98,9

Nadere informatie

De agrarische handel van Nederland in 2012

De agrarische handel van Nederland in 2012 De agrarische handel van Nederland in 2012 1. Opvallende ontwikkelingen Totale wereldhandel in agrarische producten groeit voor tweede opeenvolgende jaar met ruim 10% Nederlandse agrarische export groeit

Nadere informatie

1. Leg uit dat het sparen door gezinnen een voorbeeld is van ruilen in de tijd. 2. Leg uit waarom investeren door bedrijven als ruilen over de tijd beschouwd kan worden. 3. Wat is intertemporele substitutie?

Nadere informatie

Ken de index op je duimpje

Ken de index op je duimpje Ken de index op je duimpje 1 2 KEN DE INDEX OP JE DUIMPJE 3 4 Inhoudstafel Inleiding...7 Terminologie...9 Het indexcijfer van de consumptieprijzen...12 Waarom een indexcijfer van de consumptieprijzen?...12

Nadere informatie

Inleiding tot de economie (HIR(b)) VERBETERING Test 14 november 2008 1

Inleiding tot de economie (HIR(b)) VERBETERING Test 14 november 2008 1 Inleiding tot de economie (HIR(b)) VERBETERING Test 14 november 2008 1 Vraag 1 (H1-14) Een schoenmaker heeft een paar schoenen gerepareerd en de klant betaalt voor deze reparatie 16 euro. De schoenmaker

Nadere informatie

Aanvullingen havo Lesbrief Vervoer, druk 2012 Hoofdstuk 5

Aanvullingen havo Lesbrief Vervoer, druk 2012 Hoofdstuk 5 Aanvullingen op de havo-lesbrieven druk 2012 n.a.v. wijzigingen in syllabus door CvE De CvE heeft de syllabus van de commissie Hinloopen aangepast. Helaas heeft ze dat gedaan nadat de methodeschrijvers

Nadere informatie

De agrarische handel van Nederland in 2014

De agrarische handel van Nederland in 2014 De agrarische handel van Nederland in 1. Opvallende ontwikkelingen Totale Nederlandse handelsoverschot is in gelijk gebleven aan het niveau van ( 47,6 mld.); handelsoverschot agrarische producten komt

Nadere informatie

Geadresseerd reclamedrukwerk in België Belangrijkste cijfers van de periode januari tot juni 2010

Geadresseerd reclamedrukwerk in België Belangrijkste cijfers van de periode januari tot juni 2010 Geadresseerd reclamedrukwerk in België Belangrijkste cijfers van de periode januari tot juni 2010 Een eerste jaarhelft in twee snelheden: achteruitgang in het eerste kwartaal en stabilisering tijdens het

Nadere informatie

December 2013 Inflatiemaatstaf : huidige stand van zaken en uitdagingen

December 2013 Inflatiemaatstaf : huidige stand van zaken en uitdagingen Inflatiemaatstaf : huidige stand van zaken en uitdagingen J. Langohr (*) Inleiding Zoals om de acht jaar het geval is, wordt de nationale consumptieprijsindex (NCPI), waarop de gezondheidsindex gebaseerd

Nadere informatie

De Amsterdamse woningmarkt: voorzichtige stabilisatie

De Amsterdamse woningmarkt: voorzichtige stabilisatie De Amsterdamse woningmarkt: voorzichtige stabilisatie De problemen op de wereldwijde financiële markten hebben de economie inmiddels meer dan twee jaar in haar greep. Vanaf oktober 28 zijn de gevolgen

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 20 december 2013

PERSBERICHT Brussel, 20 december 2013 PERSBERICHT Brussel, 20 december 2013 Werkgelegenheid stabiel, werkloosheid opnieuw in stijgende lijn Arbeidsmarktcijfers derde kwartaal 2013 Na het licht herstel van de arbeidsmarkt in het tweede kwartaal

Nadere informatie

Persbericht. Prijzen industrie hoger door dure aardolie. Centraal Bureau voor de Statistiek

Persbericht. Prijzen industrie hoger door dure aardolie. Centraal Bureau voor de Statistiek Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB00-148 30 juni 2000 9.30 uur Prijzen industrie hoger door dure aardolie Het prijsniveau van Nederlandse industriële producten ligt in mei van dit jaar 2,2%

Nadere informatie

Rekenen met procenten: docentenblad

Rekenen met procenten: docentenblad Rekenen met procenten: docentenblad In dit project ga je de prijzen van supermarkten vergelijken. Er zijn drie soorten opdrachten: De prijsverschillen opzoeken van twee of meer supermarkten. De prijzen

Nadere informatie

Prijsindexcijfers Uitzend- en uitleendiensten

Prijsindexcijfers Uitzend- en uitleendiensten 08 07 Prijsindexcijfers Uitzend- en uitleendiensten Michel van Veen Publicatiedatum CBS-website: 20 maart 2008 Voorburg/Heerlen, 2008 Verklaring van tekens. = gegevens ontbreken * = voorlopig cijfer x

Nadere informatie

Toeslagverlening Uitgave mei 2015

Toeslagverlening Uitgave mei 2015 Toeslagverlening Uitgave mei 2015 Disclaimer De in deze brochure verstrekte informatie van Stichting Pensioenfonds Sabic, gevestigd te Sittard (het pensioenfonds ) is van algemene aard, uitsluitend indicatief

Nadere informatie

Examen VWO. economie 1. tijdvak 1 vrijdag 25 mei 13.30-16.30 uur

Examen VWO. economie 1. tijdvak 1 vrijdag 25 mei 13.30-16.30 uur Examen VWO 2007 tijdvak 1 vrijdag 25 mei 13.30-16.30 uur economie 1 Dit examen bestaat uit 31 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 60 punten te behalen. Voor elk vraagnummer staat hoeveel punten met een

Nadere informatie

19.10.2011 Nr 3338 I. ECONOMIE EN FINANCIEN. Conjunctuurindicatoren

19.10.2011 Nr 3338 I. ECONOMIE EN FINANCIEN. Conjunctuurindicatoren 19.10.2011 Nr 3338 I. ECONOMIE EN FINANCIEN Conjunctuurindicatoren Kalender voor het uitbrengen van de indicatoren... 5 Indexen van de gewerkte uren (basis 2000 = 100) 2 de trimester 2011 update... 6 Indexcijfers

Nadere informatie

igg bouweconomie marktanalyse

igg bouweconomie marktanalyse igg bouweconomie marktanalyse indices en prognoses kwartaalbericht, - Het herstel van de bouwmarkt krijgt steeds duidelijker vormen. Na een periode van circa zeven jaar waarin de prijzen eigenlijk continu

Nadere informatie

Polsslag Ondernemend Limburg juli 2015: +4,8 Ondernemersvertrouwen op hoogste peil in 4 jaar Nog geen hitterecords voor Limburgse economie

Polsslag Ondernemend Limburg juli 2015: +4,8 Ondernemersvertrouwen op hoogste peil in 4 jaar Nog geen hitterecords voor Limburgse economie Ieder kwartaal peilen VKW Limburg en UNIZO-Limburg naar het aanvoelen van de Limburgse ondernemers en bedrijfsleiders over de economische gang van zaken in de bedrijven. De resultaten van deze bevraging

Nadere informatie

ABB Monitor 2012-2013

ABB Monitor 2012-2013 ABB Monitor 2012-2013 Aanvullend rapport Unkobon Consumentenbond Bonaire Postbus 194, Bonaire, Caribisch Nederland Aanvullend rapport ABB MONITOR 2012-2013 Inhoud Inleiding... 3 Resultaten van het onderzoek...

Nadere informatie

Kostprijs van een zichtrekening in België Analyse voor de periode 2008 tot 2011

Kostprijs van een zichtrekening in België Analyse voor de periode 2008 tot 2011 Kostprijs van een zichtrekening in België Analyse voor de periode 2008 tot 2011 1 2 De voorwaarden scheppen voor een competitieve, duurzame en evenwichtige werking van de goederen- en Inhoud 1. Achtergrond

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek

Centraal Bureau voor de Statistiek Centraal Bureau voor de Statistiek TOELICHTING STATLINETABEL EINDVERBRUIKERSPRIJZEN AARDGAS EN ELEKTRICITEIT Arthur Denneman Samenvatting: In juli is een vernieuwde StatLinetabel met eindverbruikersprijzen

Nadere informatie

Kaarten module 4 derde klas

Kaarten module 4 derde klas 1. Uit welke twee onderdelen bestaan de totale kosten? 2. Geef 2 voorbeelden van variabele kosten. 3. Geef 2 voorbeelden van vaste (of constante) kosten. 4. Waar is de totale winst gelijk aan? 5. Geef

Nadere informatie

De markt voor eerlijke handel in België 2006

De markt voor eerlijke handel in België 2006 De markt voor eerlijke handel in België 26 Samenvatting studie uitgevoerd in opdracht van BTC-CTB September 27 1. Inleiding De groeiende belangstelling van de Belgische consument voor eerlijke handel is

Nadere informatie

De mate waarin de gevraagde hoeveelheid van een product(qv) gevoelig is voor een verandering van de prijs van het product (p).

De mate waarin de gevraagde hoeveelheid van een product(qv) gevoelig is voor een verandering van de prijs van het product (p). 1. Prijselasticiteit van de vraag De mate waarin de gevraagde hoeveelheid van een product(qv) gevoelig is voor een verandering van de prijs van het product (p). %-verandering gevraagde hoeveelheid (gevolg)

Nadere informatie

Emissielekken in België

Emissielekken in België Milieu-economische analyses voor België, de Gewesten en Europa 13 september 2012 Emissielekken in België Guy Vandille Federaal Planbureau Wat is een emissielek? Emissielek = verschil tussen : emissies

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 19 augustus 2014

PERSBERICHT Brussel, 19 augustus 2014 PERSBERICHT Brussel, 19 augustus Huizenprijs stagneert, appartementen blijven stijgen In werd de huizenmarkt gekenmerkt door een lichte stijging van de. In het eerste semester van is hier geen sprake meer

Nadere informatie

Domein GTST havo. 1) Gezinnen, bedrijven, overheid en buitenland; of anders geformuleerd: (C + I + O + E M)

Domein GTST havo. 1) Gezinnen, bedrijven, overheid en buitenland; of anders geformuleerd: (C + I + O + E M) 1) Geef de omschrijving van trendmatige groei. 2) Wat houdt conjunctuurgolf in? 3) Noem 5 conjunctuurindicatoren. 4) Leg uit waarom bij hoogconjunctuur de bedrijfswinsten zullen stijgen. 5) Leg uit waarom

Nadere informatie

Kalender voor het uitbrengen van de indicatoren... 5 Indexcijfers van de consumptieprijzen April 2008... 6. Bouwnijverheid Maart 2008...

Kalender voor het uitbrengen van de indicatoren... 5 Indexcijfers van de consumptieprijzen April 2008... 6. Bouwnijverheid Maart 2008... 04.06.2008 Nr 3208 I. ECONOMIE EN FINANCIEN Conjunctuurindicatoren Kalender voor het uitbrengen van de indicatoren... 5 Indexcijfers van de consumptieprijzen April 2008... 6 II. INDUSTRIE EN BOUWNIJVERHEID

Nadere informatie

PERSBERICHT Brussel, 25 juni 2013

PERSBERICHT Brussel, 25 juni 2013 PERSBERICHT Brussel, 25 juni 2013 Meer 55-plussers aan het werk Arbeidsmarktcijfers eerste kwartaal 2013 66,7% van de 20- tot 64-jarigen is aan het werk. Dat percentage daalt licht in vergelijking met

Nadere informatie

DOMEIN E: RUILEN OVER DE TIJD. Module 4 Nu en later

DOMEIN E: RUILEN OVER DE TIJD. Module 4 Nu en later DOMEIN E: RUILEN OVER DE TIJD Module 4 Nu en later Inflatie Definitie: stijging van het algemeen prijspeil Gevolgen van inflatie koopkracht neemt af Verslechtering internationale concurrentiepositie Bij

Nadere informatie

Ruilen over de tijd (havo)

Ruilen over de tijd (havo) 1. Leg uit dat het sparen door gezinnen een voorbeeld is van ruilen in de tijd. 2. Leg uit waarom investeren door bedrijven als ruilen over de tijd beschouwd kan worden. 3. Wat is intertemporele substitutie?

Nadere informatie

Evolutie van het arbeidsongevallenrisico in de privésector in België tussen 1985 en 2013

Evolutie van het arbeidsongevallenrisico in de privésector in België tussen 1985 en 2013 Evolutie van het arbeidsongevallenrisico in de privésector in België tussen 1985 en 2013 Verschillende factoren bepalen het aantal arbeidsongevallen. Sommige van die factoren zijn meetbaar. Denken we daarbij

Nadere informatie

Rekenen met procenten: leerlingenblad

Rekenen met procenten: leerlingenblad Rekenen met procenten: leerlingenblad In de supermarkt In dit project ga je de prijzen van supermarkten vergelijken. Er zijn drie soorten opdrachten: De prijsverschillen opzoeken van twee of meer supermarkten.

Nadere informatie

Lage inflatie in Nederland

Lage inflatie in Nederland Lage inflatie in Nederland Jan Walschots 12-2-2015 gepubliceerd op cbs.nl CBS 2014 Scientific Paper 1 Inhoud 1. Inleiding 3 2. Lage inflatie door samenloop van oorzaken 3 3. Voedingsmiddelen, alcohol en

Nadere informatie

10.1 Berekeningen met procenten [1]

10.1 Berekeningen met procenten [1] 10.1 Berekeningen met procenten [1] Voorbeeld 1: Hoeveel is 48% van 560? Dit is 0,48 560 = 268,8 Voorbeeld 2: Een broek van het merk Replay kost normaal 129,-. Deze week is het uitverkoop en krijg je 35%

Nadere informatie

Koopsom per maand, Nederland 2012-2013

Koopsom per maand, Nederland 2012-2013 Persbericht Woningmarktcijfers.nl, Heerlen 21-01-2014 Nederlandse woningmarkt stabiel in tweede halfjaar 2013 De gemiddelde koopsom van de door het Kadaster geregistreerde woningtransacties kwam in december

Nadere informatie

Geluidshinder nadelig voor de verkoopprijs van woningen

Geluidshinder nadelig voor de verkoopprijs van woningen pagina 1 van 5 Intro Minder woningen verkocht Prijsontwikkeling ERA-KU Leuven Vastgoedindex geeft inzicht in de werkelijke prijsontwikkeling De negatieve invloed van lawaai op de prijs van een woning Reistijden

Nadere informatie

Het bijhouden van een diabetes-eetdagboek tijdens de sensor. Diëtetiek

Het bijhouden van een diabetes-eetdagboek tijdens de sensor. Diëtetiek Het bijhouden van een diabeteseetdagboek tijdens de sensor Diëtetiek Inleiding Mensen met diabetes kunnen hun glucosewaarden op verschillende manieren onder controle houden. Sommigen doen dat met een zorgvuldig

Nadere informatie

De economische groei bedraagt 0,3 % in het eerste kwartaal van 2015. De economische activiteit stijgt met 1,1 % over het hele jaar 2014

De economische groei bedraagt 0,3 % in het eerste kwartaal van 2015. De economische activiteit stijgt met 1,1 % over het hele jaar 2014 Instituut voor de nationale rekeningen 2015-04-29 Links: Publicatie NBB.stat Algemene informatie De economische groei bedraagt 0,3 % in het eerste kwartaal van 2015 De economische activiteit stijgt met

Nadere informatie

Eindexamen havo economie oud programma 2012 - I

Eindexamen havo economie oud programma 2012 - I Opgave 1 Beleggingen leiden tot inkomensverschillen Aangetrokken door voorspoedige ontwikkelingen op de effectenbeurs, zijn in een land de mensen steeds meer gaan beleggen in aandelen en obligaties. Mede

Nadere informatie