Handels- en investeringscijfers Cuba-Nederland 1

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Handels- en investeringscijfers Cuba-Nederland 1"

Transcriptie

1 Handels- en investeringscijfers Cuba-Nederland 1 1. Samenvatting Cuba behoort tot de honderd belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel bedroeg in ruim 294 miljoen euro. Daarbij had de Nederlandse goederenexport een waarde van 149 miljoen euro. Nederlandse ondernemingen hebben volgens DNB geen belangen - in de vorm van directe buitenlandse investeringen, FDI - in Cuba. Wel is het bedrijf Indiana Finance B.V. (voorheen Fondel Finance B.V.) van de Rotterdamse familie Van t Wout al decennia lang actief in Cuba. Informatie en zeker betrouwbare statistieken over de Cubaanse economie zijn niet ruim voorhanden. Bij opstelling van dit document is geprobeerd op basis van beschikbare bronnen een beknopt beeld te schetsen van de Cubaanse economie in regionaal perspectief en van de handels- en investeringsrelatie Cuba-Nederland. 2. Economie en buitenlandse handel Cuba behoort tot de kleine club van landen die (nog) een centraal geleide planeconomie hebben. Politieke overwegingen bepalen in beginsel wat en hoe wordt geproduceerd en ook door wie, voor wie en tegen welke prijzen wordt geproduceerd. Normale economische wetten van vraag en aanbod, schaarste verhoudingen spelen in de regel geen of een ondergeschikte rol 2. Overheidsbedrijven hebben een dominante rol in een planeconomie. Kenmerken van deze bedrijven zijn veelal verspilling (inefficiëntie), niet-innovatief en een niet-klantgerichte houding. De situatie op Cuba lijkt, zeker tot voor kort, op voorgaande geen uitzondering. De dominante rol van de Staat blijkt uit het feit, dat - in % van de Cubaanse beroepsbevolking in de publieke sector werkt; 23% werkt in de particuliere sector. Twintig jaar eerder was deze verhouding nog schever, ruim 90% werkte toen voor de staat. De neergang van de Sovjetunie de SU gaf Cuba aanzienlijke subsidies (via vooral de levering van goedkope olie) - noopte Fidel Castro s regime in de jaren daarna tot aanpassingen (minder staat, meer markt) 3. Ook nu is sprake van het iets laten vieren van de economische teugels. Zo geeft de Cubaanse overheid coöperaties en zelfstandig ondernemerschap meer de ruimte. Mogelijkheden voor buitenlandse investeerders zijn zeker in vergelijking met veel andere landen echter nog beperkt en vereisen toestemming van de Cubaanse autoriteiten 4. Er zit op dat vlak ook verandering in de lucht te zitten, aldus EIU. Wel lijkt volgens EIU het eerdere uitzicht op verdere 1 Dit overzicht is in opdracht van het Ministerie van Buitenlandse Zaken gemaakt. 2 Een illustratie zijn de twee verschillende valuta (prijzen); een voor Cubanen (de Cuban peso) en een voor buitenlanders (de Cuban Convertibele Peso) die Cuba heeft (met een officieuze verhouding van 24:1). De Cubaanse overheid heeft in 2013 aangegeven, dat zij concrete plannen heeft om het duale valutasysteem af te schaffen. Tot op heden heeft de overheid echter geen details hierover gegeven. EIU verwacht dan ook dat het systeem i.i.g. niet op korte termijn wordt afgeschaft (EIU, 2016). 3 Following the collapse of the Soviet Union, Cuba's GDP declined by 33% between 1990 and 1993, partially due to loss of Soviet subsidies and to a crash in sugar prices in the early 1990s, Wikipedia,. 4 Buitenlandse partijen zijn wel actief in Cuba. Dit gebeurt in de regel via een joint ventures met de Cubaanse overheid (in 1998 bestonden er volgens de Cubaanse autoriteiten 332 van dergelijke joint ventures). Een voorbeeld is een Duitse bouwondernemer die betrokken is bij de restauratie van El Capitolio, de vroegere regeringszetel in Havana (ZDF, ). Alleen Venezolaanse ondernemingen mogen 100% eigenaar zijn van hun Cubaanse dochteronderneming. 1 van 13

2 verlichting van Amerikaanse sancties en beperkingen te zijn afgenomen. Eerder zette de Amerikaanse regering onder president Obama juist in op normalisering van de diplomatieke betrekkingen 5 ; beide landen hebben sinds een enig tijd weer een ambassade in elkaars land. Een aantal restricties tussen beide landen is inmiddels opgerekt, zoals op reisgebied en bij het overmaken van geld naar verwanten op Cuba. Ook hebben diverse Amerikaanse boeren Cuba reeds bezocht om investeringsmogelijkheden op landbouwgebied te onderzoeken 6. Maar de nieuwe Amerikaanse President zal volgens EIU waarschijnlijk geen verdere verbetering van de onderlinge relaties met Cuba nastreven. Het gemiddelde inkomen (bbp) van Cuba met zijn 11,2 miljoen inwoners bedroeg in 2016 volgens de Economist Intelligence Unit (EIU) US dollar (PPP/gecorrigeerd voor koopkrachtpariteiten 7 ). Ter vergelijking: het Nederlandse gemiddelde inkomen bedroeg in US dollar (EIU, 2016). Figuur 1 Economische ontwikkeling (%-volumeverandering t.o.v. voorgaand jaar) % investeringen bbp-groei Bron: EIU, >> Als het gaat om internationaal ondernemen en samenwerken Als enkel het inkomen in nominale US dollars als maatstaf wordt genomen (dat wil zeggen zonder correctie voor verschillen in prijsniveaus), ligt het Cubaanse inkomen ruwweg in het midden van andere Latijns- Amerikaanse landen. In onder meer Argentinië, Brazilië, Chili, Colombia, Mexico en Uruguay ligt het 5 Investors are [op dit moment nog] constrained by the U.S.-Cuban Liberty and Democratic Solidarity Act which provides sanctions for those who "traffic" in property expropriated from U.S. citizens, Wikipedia,. 6 Een aantal Amerikaanse suikerboeren hoopt in dit verband ter compensatie van onteigeningen in de jaren 60 toestemming te krijgen om in de Cubaanse landbouw te gaan investeren (Haarlems Dagblad, 15 augustus ). 7 Dit wil zeggen dat gecorrigeerd is voor de feitelijke koopkracht van een US dollar in het betreffende land. In het ene land kun je voor een US dollar (of euro) meer goederen of diensten kopen dan in een ander land. Ergo, in het ene land kun je van een inkomen van US dollar prima rondkomen, terwijl in het andere land dit bedrag amper voldoende is om fatsoenlijke huisvesting voor een half jaar te financieren. 2 van 13

3 gemiddelde inkomen hoger dan in Cuba, terwijl het in Bolivia, Ecuador, Honduras, Jamaica en Peru lager ligt. Volgens de Economist Intelligence Unit (EIU) zal het Cubaanse inkomen in de komende jaren verder groeien tot US dollar in De stijging is te danken aan een bbp-groei van 1% in 2017 en 2,4% in 2018 (zie figuur 1). Met deze groeicijfers ligt de economische groei tussen de wisselende groeicijfers van de afgelopen jaren (0,5% in 2016 en 4,3% in ). De groei wordt gedrukt door lagere prijzen voor belangrijke exportproducten (vooral suiker en nikkel) en lagere hulp (o.a. in olievorm) vanuit Venezuela 8. De bouwsector en het toerisme zullen volgens EIU echter het zeer goed doen. Na 2017 voorziet EIU een versnelling van de economische groei 9. Dit zal de Cubanen ook vergemakkelijken om import te financieren. De autoriteiten onderdrukten de eigen import(wensen/behoeften) in de regel om daarmee het beslag op de beperkte deviezenreserves klein te houden. Bij normalisatie van de betrekkingen met de VS zal de Cubaanse import dan ook naar verwachting een impuls krijgen 10. Hetzelfde geldt voor de hiermee deels samenhangende inkomende investeringen. Voorgaande zal volgens EIU op termijn tevens resulteren in een hogere export; mening inkomende investering bijvoorbeeld in de landbouw, toeristische sector of verwerkende industrie zal de uitvoercapaciteit 11 doen verhogen. Op de Human Development Index van de VN deze ranglijst kijkt breder dan enkel het bbp per hoofd, namelijk ook naar levensverwachting en analfabetisme staat Cuba 67 e. Nederland staat 5 e, Argentinië 40 e, Bahama s 55 e, Brazilië 75 e, Colombia 97 e, Chili 42 e, Mexico 74 e, Panama 60 e en de VS staan 8 e. Het bbp van Cuba bedroeg volgens schattingen van EIU in 83,5 miljard US dollar (EIU, 2016). Dit was ongeveer 11% van het Nederlandse bbp (755 miljard US dollar (680 miljard euro)). Cuba is de negende economie in de regio (EIU, ). Cuba heeft geen notering op de WEF-ranglijst met de landen met het meest aantrekkelijke vestigings- en investeringsklimaat. Ook op ranglijst Doing Business 12 van de World Bank ontbreekt Cuba 13. Ter illustratie zijn de scores van een aantal andere landen op een rij gezet (van in totaal 190 landen, zie figuur 2). Op de Corruption Perception Index (CPI) van Transparency International scoort Cuba een 56 e positie (van in totaal 167 landen, NL staat 5 e ) 14. Daarmee neemt Cuba een middenpositie in vergelijking met andere Latijns-Amerikaanse landen (zie fig. 3). 8 Volgens EIU zal de afnemende/verdwijnende hulp uit Venezuela Cuba de komende jaren dwingen de economie te diversifiëren en zich sterker te gaan richten op andere handelspartners. 9 Voor voorziet EIU een bbp-groei van respectievelijk 3%, 3,3% en 4%. 10 Verwijdering van Cuba van de lijst met state sponsors of terrorism bijvoorbeeld maakt het voor Cuba makkelijker import te financieren. 11 (Buitenlands) Toerisme valt ook onder uitvoer (export van diensten). 12 Deze ranglijst meet het gemak waarmee in een land zaken kan worden gedaan. Daarbij wordt onder meer gekeken naar het starten van een bedrijf, het verkrijgen van een bouwvergunning, een elektriciteitsaansluiting en krediet, het registeren van eigendom, de mate van bescherming van investeerders, grensoverschrijdend kunnen handelen en de kosten daarvan en de mogelijkheid om contracten nageleefd te krijgen (functioneren van rechtbank (proceslengte, objectiviteit) e.d.). 13 Op een aspect criminaliteit/veiligheid scoort Cuba in ieder geval goed. Criminaliteit is laag door een hoge werkgelegenheid (lage werkloosheid), relatief hoog opleidingsniveau en een goed getraind politieapparaat ondersteund door een uitgebreide binnenlandse veiligheidsdienst (EIU, ). 3 van 13

4 Figuur 2 Doing Business-ranglijst VS Nederland Mexico Colombia Peru Chili Costa Rica Panama Uruguay Argentinië Brazilië Bolivia Venezuela World Bank, Figuur 3 Ranglijst Corruption Perception Index Nederland VS Uruguay Chili Costa Rica Cuba Panama Brazilië Colombia Peru Mexico Argentinië Score/positie op ranglijst Transparency International,. 14 Volgens EIU komt corruptie in de Cubaanse publieke sector op hoger niveau relatief weinig voor. Op lager niveau is het meer aanwezig, mede door het lage inkomensniveau, het gebrek aan consumptiegoederen en relatief zwakke instituties (EIU, ). 4 van 13

5 Buitenlandse handel Tabel 1 bevat cijfers over de volume-ontwikkeling van de Cubaanse export van goederen en diensten. Voor 2017 en 2018 verwacht EIU een stijging van de buitenlandse handel na een slecht handelsjaar Tabel 1: Buitenlandse goederen- en dienstenhandel, %-volumemutatie t.o.v. voorgaand jaar Uitvoer Invoer ,4-2, ,7 6, ,8-1,5-5,3-5, ,6-3, ,9 0, ,2 6,7 Bron: Economist Intelligence Unit, 2016 Belangrijkste handelspartners en positie van Nederland ITC/UNCTAD heeft geen recente handelscijfers van Cuba met de rest van de wereld beschikbaar. De meeste recente cijfers stammen uit Toen waren China, Duitsland, Spanje en Venezuela de belangrijkste handelspartners van Cuba (zie tabel 2A en 2B). Ook de VS waren een belangrijke leverancier van Cuba (zie tabel 2B). Nederland behoorde tien jaar terug bij de import tot de top-10; we namen in 2006 een 8 e positie als belangrijkste Cubaanse exportmarkt (zie tabel 2A); 0,9% van de Cubaanse goederenexport ging dat jaar naar Nederland. Let op: in 2004 en 2005 was Nederland verreweg de belangrijkste Cubaanse exportmarkt; in 2005 ging bijna 28% van de goederenuitvoer naar Nederland. Tabel 2A: Voornaamste Cubaanse exportpartners (bedragen x euro) Importers Exported value in 2004 Exported value in 2005 Exported value in 2006 Totale waarde Cubaanse goederenexport Venezuela Spain Russian Federation Bolivia France Mexico Dominican Republic Netherlands Bron: ITC, 2016 Als goederenleverancier was Nederland in 2006 voor Cuba het 16 e importland (zie tabel 2B); 0,6% van de totale Cubaanse goederenimport was in 2006 afkomstig uit Nederland. 5 van 13

6 Tabel 2B: Voornaamste Cubaanse importpartners (bedragen x euro) Exporters Imported value in 2004 Imported value in 2005 Imported value in 2006 Totale waarde Cubaanse goederenimport China Spain Germany United States of America Italy Canada Brazil Mexico Venezuela France Vietnam Korea, Republic of Japan Russian Federation Argentina Netherlands Bron: ITC, 2016 Kader - Toelichting bij cijferverschillen totale in- en uitvoerwaarden De diverse tabellen in dit document bevatten (o.a.) de totale uit- en invoerwaarde van Nederlandse goederenhandel met Cuba. De cijfers in tabel 3 en 4 stammen van het CBS. In de tabellen 2A en 2B staan de cijfers met de belangrijkste handelspartners van Cuba. Deze handelscijfers stammen van het ITC (onderdeel van UNCTAD). Helaas blijken deze cijfers af te wijken van de CBS-cijfers. Dit komt vaak voor. De oorzaak is in belangrijke mate terug te voeren op verschillen in meten/betrouwbaarheid van meetmethode. De CBS-cijfers geven o.i. een (veel) getrouwer beeld van de Nederlandse totale handel met Cuba dan die van ITC. Wel geven de ITC-cijfers een goede indicatie van de omvang/importantie van de verschillende Cubaanse handelspartners. Handel vanuit Nederlands perspectief Cuba behoort tot de honderd belangrijkste handelspartners van Nederland. Onze goederenexport naar Cuba had in volgens het CBS een waarde van ruim 149 miljoen euro (zie tabel 3, ook voor de samenstelling). Dit was een fractie (0,03%) van onze totale goederenexport ter hoogte van 427 miljard euro. Cuba was in de eerste helft van 2016 de 95 e exportmarkt (van goederen) van Nederland. 6 van 13

7 Tabel 3: Nederlandse goederenuitvoer naar Cuba, bedragen x euro (volgens SITC-indeling) Totale Nederlandse goederenuitvoer Voeding en levende dieren Dranken en tabak Grondstoffen Minerale brandstoffen Dierlijke en plantaardige oliën Chemische producten Fabricaten Machines en vervoermaterieel Diverse gefabriceerde goederen Niet afzonderlijk genoemde goederen Bron: CBS, 2016 De Nederlandse goederenimport uit Cuba had in volgens het CBS een waarde van ruim 145 miljoen euro (zie tabel 4, ook voor de samenstelling). Cuba was voor Nederland in het 87 e invoerland van goederen. Tabel 4: Nederlandse goedereninvoer uit Cuba, bedragen x euro (volgens SITC-indeling) Totaal Nederlandse goedereninvoer Voeding en levende dieren Dranken en tabak Grondstoffen Minerale brandstoffen Dierlijke en plantaardige oliën Chemische producten Fabricaten Machines en vervoermaterieel Diverse gefabriceerde goederen Niet afzonderlijk genoemde goederen = precieze waarde is onbekend. CBS mag de exacte waarde om privacy-redenen niet publiceren. Omdat anders de importomvang mogelijk tot een of enkele individuele ondernemingen te herleiden is. Bron: CBS, Directe buitenlandse investeringen Al decennialang is het bedrijf Indiana Finance B.V. (voorheen Fondel Finance B.V.) van de Rotterdamse familie Van t Wout actief in Cuba 15. Metaalmagnaat Willem van t Wout begon zijn activiteiten op Cuba begin jaren 60 met de uitvoer van nikkel; nog altijd een belangrijk Cubaans exportproduct (Cuba was in 2011 goed voor 4,1% van de mondiale nikkelproductie; het eiland bezit krap 7,0% van de wereldwijde nikkelreserves (Wikipedia, ; zie tabel B1 in de bijlage)). Ook heeft Van t Wout grote hoeveelheden afgeschreven Nederlandse stadsbussen naar Cuba geëxporteerd. Een jaar terug was zijn onderneming bezig een scheepslijn tussen Havana en Miami op te zetten. 15 Uitzending VPRO s Bureau Buitenland d.d. 30 juli en zie bijvoorbeeld https://en.wikipedia.org/wiki/van_%27t_wout. 7 van 13

8 Van t Wout die staat genoteerd in de Quote 500 en Rotterdammer van het jaar 1991 was was persoonlijk bevriend met Fidel Castro. Zijn dochter en kledingontwerpster Merel heeft de voormalige president letterlijk een burger pak aangemeten; voordien was Castro enkel in militair tenue te zien. Mogelijkheden voor buitenlandse investeerders zijn zeker in vergelijking met veel andere landen in Cuba nog beperkt; ze vereisen toestemming van de Cubaanse autoriteiten 16. Anderzijds beperken de Amerikaanse sancties op dit moment nog de mogelijkheden voor en aantrekkelijkheid van investeringen in Cuba. EIU verwacht dat de belemmeringen op dit vlak voorlopig blijven bestaan doordat de nieuwe Amerikaanse president de ingezette normalisatie van de diplomatieke betrekkingen met de VS vermoedelijk in de koelkast zal zetten. Nederlandse ondernemingen hadden eind (en eind 2014) volgens DNB geen belangen - in de vorm van directe buitenlandse investeringen, FDI - in Cuba (zie tabel 5). Over andere jaren kan De Nederlandsche Bank geen informatie verstrekken over de gecumuleerde Nederlandse directe buitenlandse investeringen (FDI) 17, standencijfers en FDI-cijfers exclusief BFI s (Bijzondere Financiële Instellingen 18 )) in Cuba. Hetzelfde geldt voor Cubaanse investeringen in Nederland. Dit is in de regel het geval als de FDI hooguit enkele miljoenen euro s bedragen en/of een beperkt aantal bedrijven betreft. DNB kan dan geen cijfers verstrekken vanwege privacywetgeving; de bedragen zouden herleid kunnen worden tot individuele bedrijven. T.i: de totale waarde van Nederlandse FDI in de wereld bedroeg eind miljard euro (DNB, 2016). Het VK was in de grootste Nederlandse bestemming van FDI (met 135 miljard euro, stand ultimo ), gevolgd door Zwitserland (109 miljard), de VS (107 miljard euro), Luxemburg (91 miljard), België (66 miljard) en Duitsland (55 miljard). De UNCTAD heeft geen informatie over de gecumuleerde waarde van alle buitenlandse FDI in Cuba. Het lijkt waarschijnlijk dat door het politiek-economische model van Cuba - de aanwezige buitenlandse investeringen in Cuba naar verhouding (tot het bbp/totale economie) beperkter zijn dan in andere Latijns-Amerikaanse landen. T.i.: de totale waarde van alle FDI in Nederland bedroeg eind 693 miljard euro (DNB, 2016). 16 Buitenlandse partijen zijn wel actief in Cuba. Dit gebeurt in de regel via een joint ventures met de Cubaanse overheid (in 1998 bestonden er volgens de Cubaanse autoriteiten 332 van dergelijke joint ventures). Een voorbeeld is een Duitse bouwondernemer die betrokken is bij de restauratie van El Capitolio, de vroegere regeringszetel in Havana (ZDF, ). Alleen Venezolaanse ondernemingen mogen 100% eigenaar zijn van hun Cubaanse dochteronderneming. 17 Directe buitenlandse investeringen (FDI) zijn investeringen door buitenlandse ondernemingen, waarbij de buitenlandse onderneming (mede)zeggenschap verkrijgt over het bedrijf waarin wordt geïnvesteerd. Het kan de vorm hebben van onder meer een participatie (als een joint venture), een totale overname of een geheel van de grond af op te bouwen dochteronderneming. Voor de volledigheid: FDI omvatten geen aankopen van aandelen door beleggers of speculanten. De "stock"- of standencijfers vertegenwoordigen de gecumuleerde waarde van alle in het verleden tot heden gedane FDI. (Deze omvatten de totale waarde van de vorderingen en verplichtingen van ondernemingen ten opzichte van het buitenland op een bepaald moment. De standen omvatten de gecumuleerde transacties, aangepast voor prijs-, wisselkoers- en overige mutaties (waaronder goodwill) en betreffen zowel kapitaaldeelnemingen als alle overige financiële transacties tussen gelieerde ondernemingen (leningen, ingehouden winsten, mutaties in rekeningen-courant, storting van werkkapitaal), evenals de aan- en verkoop van onroerend goed). 18 BFI's worden in de volksmond brievenbusfirma's genoemd. Ondernemingen (dus) die veelal om fiscale redenen formeel/juridisch in een land zijn gevestigd zonder dat sprake is van wezenlijke feitelijke economische activiteiten in dat land zelf. DNB omschrijft BFI's (Bijzondere Financiële Instellingen) als "ondernemingen of instellingen, ongeacht de rechtsvorm, welke ingezetenen zijn en waarin niet-ingezetenen, direct of indirect, via aandelenkapitaal of anderszins deelnemen en die tot doel hebben, of zich in belangrijke mate bezighouden met, het ontvangen van middelen van nietingezetenen en het doorbetalen daarvan aan niet-ingezetenen" (DNB, 2011). De economische bijdrage van de brievenbusfirma s aan de Nederlandse economie is 3 tot 3,4 miljard euro inclusief alle belastinginkomsten (SEO, 2013). Volgens de Volkskrant (13 oktober ) kent Nederland van deze firma s. 8 van 13

9 Tabel 5: Investeringsrelatie Cuba-Nederland Cubaanse investeringen in Nederland, excl. BFI's (x miljoen euro) Standen Vertrouwelijk Vertrouwelijk Vertrouwelijk Vertrouwelijk Nederlandse investeringen in Cuba, excl. BFI's (x miljoen euro) Standen Vertrouwelijk Vertrouwelijk 0 0 Bron: DNB, 2016 Kader - Impact directe buitenlandse investeringen Volgens onderzoek leveren directe buitenlandse investeringen (FDI) vaak een belangrijke bijdrage aan het versterken van de economie en de groei van de welvaart van een land. Cijfers voor Nederland kunnen dit illustreren, te meer omdat Nederland zowel absoluut als relatief veel directe buitenlandse investeringen heeft aangetrokken. Zo zorgen buitenlandse bedrijven voor circa 15% van alle banen in de private sector in Nederland. Het gaat dan om ruim arbeidsplaatsen. Ook zijn buitenlandse ondernemingen goed voor ongeveer 26% van de totale toegevoegde waarde van het bedrijfsleven (dit is de bijdrage aan het bbp). Verder zijn buitenlandse bedrijven goed voor 34% van de totale omzet in Nederland en voor 24% van de investeringen in vaste activa. Daarnaast zijn ze verantwoordelijk voor 30% van de R&D-uitgaven. Buitenlandse bedrijven zijn innovatiever dan het gemiddelde Nederlandse bedrijf en de arbeidsproductiviteit van hun werknemers ligt op een hoger niveau. Zij betalen hun werknemers doorgaans 10% meer en spenderen meer geld en tijd aan training van hun werknemers dan nationale bedrijven. Bron: CBS, 2016 drs. R.J. (Ron) Hogenboom Rijksdienst voor Ondernemend Nederland/Concernstaf/Unit Omgevingskennis Dit is een publicatie van: Rijksdienst voor Ondernemend Nederland januari van 13

10 Bijlage Tabel A Ontwikkeling Nederlandse goederenuitvoer naar belangrijkste exportmarkt (bedragen x euro, tenzij anders aangegeven) e helft 1e helft 2016 %- mutatie 2016 tov 1 Duitsland ,9 2 België ,3 3 Verenigd Koninkrijk ,6 4 Frankrijk ,3 5 Italië ,9 6 Verenigde Staten ,0 7 Spanje ,3 8 Polen ,9 9 China ,2 10 Zweden ,2 11 Tsjechië ,6 12 Zwitserland ,7 13 Denemarken ,7 14 Turkije ,7 15 Oostenrijk ,2 16 Singapore ,6 17 Zuid-Korea ,1 18 Russische Federatie ,3 19 Finland ,5 20 Noorwegen ,1 21 Ierland ,9 22 Hongarije ,8 23 Brazilië ,5 24 Taiwan ,0 25 Japan ,0 26 Verenigde Arabische Emiraten ,3 27 Canada ,9 28 Portugal ,1 1 van 13 0

11 2014 1e helft 1e helft 2016 %- mutatie 2016 tov 29 Roemenië ,3 30 Saoedi-Arabië ,0 31 Nigeria ,5 32 Australië ,4 33 Griekenland ,5 34 Hongkong ,5 35 Zuid-Afrika ,2 36 Mexico ,0 37 Israël ,1 38 India ,0 39 Slowakije ,9 40 Egypte ,1 41 Maleisië ,4 42 Thailand ,8 43 Luxemburg ,6 44 Bulgarije ,3 45 Indonesië ,7 46 Marokko ,4 47 Litouwen ,4 48 Vietnam ,3 49 Argentinië ,4 50 Estland ,5 51 Togo ,4 52 Slovenië ,7 53 Gibraltar ,2 54 Algerije ,2 55 Iran (Islamitische Republiek) ,7 56 Oekraïne ,8 57 Koeweit ,3 58 Kroatië ,3 59 Chili ,7 60 Filipijnen ,9 1 van 13 1

12 2014 1e helft 1e helft 2016 %- mutatie 2016 tov 61 Letland ,6 62 IJsland ,4 63 Ghana ,4 64 Kazachstan ,5 65 Qatar ,9 66 Pakistan ,0 67 Nieuw-Zeeland ,3 68 Servië ,7 69 Colombia ,9 70 Libanon ,1 71 Guinee ,3 72 Tunesië ,2 73 Cyprus ,8 74 Jordanië ,1 75 Senegal ,7 76 Oman ,2 77 Irak ,3 78 Malta ,2 79 Caymaneilanden ,2 80 Peru ,5 81 Kenia ,8 82 Curaçao ,2 83 Bangladesh ,7 84 Libië (Arabische Republiek) ,0 85 Wit-Rusland ,1 86 Ecuador ,3 87 Panama ,0 88 Bahrein ,8 89 Ivoorkust ,8 90 Bosnië-Herzegovina ,2 91 Angola ,2 92 Venezuela ,4 1 van 13 2

13 2014 1e helft 1e helft 2016 %- mutatie 2016 tov 93 Sri Lanka ,9 94 Suriname ,1 95 Cuba ,7 96 Azerbeidzjan ,3 97 Bahamas ,0 98 Dominicaanse Republiek ,3 99 Kameroen ,1 100 Benin ,0 Bron: CBS, 2016 en Rijksdienst voor Ondernemend Nederland, van 13 3

Handels- en investeringscijfers Nederland-Verenigd Koninkrijk 1

Handels- en investeringscijfers Nederland-Verenigd Koninkrijk 1 Handels- en investeringscijfers Nederland-Verenigd Koninkrijk 1 1. Samenvatting Het Verenigd Koninkrijk behoort tot de vijf belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met de

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Litouwen-Nederland 1

Handels- en investeringscijfers Litouwen-Nederland 1 Handels- en investeringscijfers Litouwen-Nederland 1 1. Samenvatting Litouwen behoort tot de vijftig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Litouwen had in een omvang

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Letland-Nederland 1

Handels- en investeringscijfers Letland-Nederland 1 Handels- en investeringscijfers Letland-Nederland 1 1. Samenvatting Letland behoort tot de zeventig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Letland had in een omvang

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Ghana-Nederland 1

Handels- en investeringscijfers Ghana-Nederland 1 Handels- en investeringscijfers Ghana-Nederland 1 Samenvatting Ghana behoort tot de zeventig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Ghana had in een omvang van 1,4

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Estland-Nederland 1

Handels- en investeringscijfers Estland-Nederland 1 Handels- en investeringscijfers Estland-Nederland 1 1. Samenvatting Estland behoort tot de vijftig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Estland had in een omvang

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Zuid-Afrika-Nederland 1

Handels- en investeringscijfers Zuid-Afrika-Nederland 1 Handels- en investeringscijfers Zuid-Afrika-Nederland 1 Tabel 2A: Voornaamste exportpartners Zuid-Afrika (bedragen x 1.000 euro) Importers Exported value in 2014 Exported value in 2015 Exported value in

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Panama-Nederland 1 augustus 2016

Handels- en investeringscijfers Panama-Nederland 1 augustus 2016 Handels- en investeringscijfers Panama-Nederland 1 augustus 2016 Samenvatting Panama behoort tot de 100 belangrijkste exportmarkten voor goederen van Nederland. In 2015 had de bilaterale handel tussen

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Nederland-Kroatië 1

Handels- en investeringscijfers Nederland-Kroatië 1 Handels- en investeringscijfers Nederland-Kroatië 1 1. Samenvatting Kroatië behoort tot de zestig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Kroatië had in 2015 een omvang

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Nederland-Hongkong 1

Handels- en investeringscijfers Nederland-Hongkong 1 Handels- en investeringscijfers Nederland-Hongkong 1 1. Samenvatting Hongkong behoort tot de 33 belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Hongkong had in 2015 een omvang

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Dominicaanse Republiek-Nederland 1

Handels- en investeringscijfers Dominicaanse Republiek-Nederland 1 Handels- en investeringscijfers Dominicaanse Republiek-Nederland 1 1. Samenvatting De Dominicaanse Republiek behoort tot de honderd belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Cuba-Nederland 1

Handels- en investeringscijfers Cuba-Nederland 1 Handels- en investeringscijfers Cuba-Nederland 1 1. Samenvatting Cuba behoort tot de negentig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel bedroeg in 2016 220 miljoen euro. Daarbij

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Nederland-Zweden 1 september 2016

Handels- en investeringscijfers Nederland-Zweden 1 september 2016 Handels- en investeringscijfers Nederland-Zweden 1 september 2016 1. Samenvatting Zweden behoort tot de tien grootste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Zweden had in 2015 een

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Nederland-Servië 1

Handels- en investeringscijfers Nederland-Servië 1 Handels- en investeringscijfers Nederland-Servië 1 1. Samenvatting Servië behoort tot de zeventig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Servië had in 2015 een omvang

Nadere informatie

bbp binnenlandse vraag Handels- en investeringscijfers Nederland-Malta 1 november Samenvatting 2. Economie en buitenlandse handel

bbp binnenlandse vraag Handels- en investeringscijfers Nederland-Malta 1 november Samenvatting 2. Economie en buitenlandse handel Handels- en investeringscijfers Nederland-Malta 1 november 2016 1. Samenvatting Malta behoort tot de 80 belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Malta had in een omvang

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Nederland-Tunesië 1

Handels- en investeringscijfers Nederland-Tunesië 1 Handels- en investeringscijfers Nederland-Tunesië 1 1. Samenvatting Tunesië behoort tot de tachtig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Tunesië had in 2016 een omvang

Nadere informatie

Figuur 1 Economische ontwikkeling Georgië (volumegroei t.o.v. voorgaand jaar) investeringen

Figuur 1 Economische ontwikkeling Georgië (volumegroei t.o.v. voorgaand jaar) investeringen Handels- en investeringscijfers Georgië-Nederland 1 1. Samenvatting Georgië behoort tot de honderd belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Georgië had in 2016 een omvang

Nadere informatie

Figuur 1 Economische ontwikkeling Marokko (%-volumemutatie t.o.v. voorgaand jaar) bbp. investeringen

Figuur 1 Economische ontwikkeling Marokko (%-volumemutatie t.o.v. voorgaand jaar) bbp. investeringen Handels- en investeringscijfers Nederland-Marokko 1 1. Samenvatting Marokko behoort tot de vijftig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Marokko had in een omvang

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Nederland-Venezuela 1

Handels- en investeringscijfers Nederland-Venezuela 1 Handels- en investeringscijfers Nederland-Venezuela 1 1. Samenvatting Venezuela behoort tot de honderd belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Venezuela had in 2016

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Nederland-Israël 1 augustus 2016

Handels- en investeringscijfers Nederland-Israël 1 augustus 2016 Handels- en investeringscijfers Nederland-Israël 1 augustus 2016 1. Samenvatting Israël behoort tot de veertig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Israël had in

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Nederland-Slovenië 1

Handels- en investeringscijfers Nederland-Slovenië 1 Handels- en investeringscijfers Nederland-Slovenië 1 1. Samenvatting Slovenië behoort tot de vijftig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Slovenië had in 2015 een

Nadere informatie

Figuur 1 Economische ontwikkeling Japan (%-volumemutatie t.o.v. voorgaand jaar) >> Als het gaat om internationaal ondernemen en samenwerken

Figuur 1 Economische ontwikkeling Japan (%-volumemutatie t.o.v. voorgaand jaar) >> Als het gaat om internationaal ondernemen en samenwerken Handels- en investeringscijfers Japan-Nederland 1 1. Samenvatting Japan behoort tot de vijfentwintig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Japan had in een omvang

Nadere informatie

Figuur 1 Economische ontwikkeling Vietnam (%-volumemutatie t.o.v. voorgaand jaar) investeringen. bbp

Figuur 1 Economische ontwikkeling Vietnam (%-volumemutatie t.o.v. voorgaand jaar) investeringen. bbp Handels- en investeringscijfers Nederland-Vietnam 1 1. Samenvatting Vietnam behoort tot de vijftig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Vietnam had in een omvang

Nadere informatie

Figuur 1 Economische ontwikkeling Indonesië (volumegroei t.o.v. voorgaand jaar)

Figuur 1 Economische ontwikkeling Indonesië (volumegroei t.o.v. voorgaand jaar) Handels- en investeringscijfers Indonesië-Nederland 1 1. Samenvatting Indonesië behoort tot de vijftig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Indonesië had in 2016

Nadere informatie

investeringen bbp-groei >> Als het gaat om internationaal ondernemen en samenwerken

investeringen bbp-groei >> Als het gaat om internationaal ondernemen en samenwerken Handels- en investeringscijfers Roemenië-Nederland 1 1. Samenvatting Roemenië behoort tot de dertig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Roemenië had in een omvang

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Nederland-Denemarken 1

Handels- en investeringscijfers Nederland-Denemarken 1 Handels- en investeringscijfers Nederland-Denemarken 1 1. Samenvatting Denemarken behoort tot de vijftien belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Denemarken had in 2016

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Bangladesh-Nederland 1

Handels- en investeringscijfers Bangladesh-Nederland 1 Handels- en investeringscijfers Bangladesh-Nederland 1 1. Samenvatting Bangladesh behoort tot de negentig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Bangladesh had in 2016

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Chili-Nederland 1 september 2016

Handels- en investeringscijfers Chili-Nederland 1 september 2016 Handels- en investeringscijfers Chili-Nederland 1 september 2016 1. Samenvatting Chili behoort tot de zestig grootste exportmarkten van Nederland. Het is de vijfde afzetmarkt in Latijns- Amerika. De bilaterale

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Colombia-Nederland 1 augustus 2016

Handels- en investeringscijfers Colombia-Nederland 1 augustus 2016 Handels- en investeringscijfers Colombia-Nederland 1 augustus 2016 1. Samenvatting Colombia behoort tot de zestig grootste exportmarkten van Nederland. Het is de vierde afzetmarkt in Latijns-Amerika. De

Nadere informatie

bbp >> Als het gaat om internationaal ondernemen en samenwerken

bbp >> Als het gaat om internationaal ondernemen en samenwerken Handels- en investeringscijfers Nederland-Finland 1 1. Samenvatting Finland behoort tot de twintig grootste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Finland had in 2015 een omvang

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Nederland-Koeweit 1

Handels- en investeringscijfers Nederland-Koeweit 1 Handels- en investeringscijfers Nederland-Koeweit 1 1. Samenvatting Koeweit behoort tot de zestig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Koeweit had in 2015 een omvang

Nadere informatie

investeringen bbp-groei >> Als het gaat om internationaal ondernemen en samenwerken

investeringen bbp-groei >> Als het gaat om internationaal ondernemen en samenwerken Handels- en investeringscijfers Kenia-Nederland 1 1. Samenvatting Kenia behoort tot de negentig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Kenia had in een omvang van 690

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Nederland-Sri Lanka 1 oktober 2016

Handels- en investeringscijfers Nederland-Sri Lanka 1 oktober 2016 Handels- en investeringscijfers Nederland-Sri Lanka 1 oktober 2016 1. Samenvatting Sri Lanka behoort tot de honderdvijf belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Sri Lanka

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Nederland-Oman 1

Handels- en investeringscijfers Nederland-Oman 1 Handels- en investeringscijfers Nederland-Oman 1 1. Samenvatting Oman behoort tot de vijfenzeventig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Oman had in 2015 een omvang

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers België-Nederland 1

Handels- en investeringscijfers België-Nederland 1 Handels- en investeringscijfers België-Nederland 1 1. Samenvatting België behoort tot de vijf belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met België had in 2016 een omvang van

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Nederland-Soedan

Handels- en investeringscijfers Nederland-Soedan Handels- en investeringscijfers Nederland-Soedan 1. Samenvatting en conclusie Soedan is een bescheiden handelspartner van Nederland. In 2013 bedroeg de waarde van de wederzijdse goederenhandel ruim 100

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Nederland-Ethiopië 1 november 2016

Handels- en investeringscijfers Nederland-Ethiopië 1 november 2016 Handels- en investeringscijfers Nederland-Ethiopië 1 november 2016 1. Samenvatting Ethiopië behoort tot de honderdtien belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Ethiopië

Nadere informatie

Figuur 1 Economische ontwikkeling Cyprus (volumegroei t.o.v. voorgaand jaar)

Figuur 1 Economische ontwikkeling Cyprus (volumegroei t.o.v. voorgaand jaar) Handels- en investeringscijfers Cyprus-Nederland 1 1. Samenvatting Cyprus behoort tot de tachtig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Cyprus had in 2016 een omvang

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers China-Nederland 1

Handels- en investeringscijfers China-Nederland 1 Handels- en investeringscijfers China-Nederland 1 1. Samenvatting China behoort tot de tien belangrijkste exportmarkten van Nederland 2. De bilaterale goederenhandel met China (exclusief dus Hong Kong,

Nadere informatie

>> Als het gaat om internationaal ondernemen en samenwerken

>> Als het gaat om internationaal ondernemen en samenwerken Handels- en investeringscijfers Angola-Nederland 1 1. Samenvatting Angola behoort tot de honderd belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Angola had in 2015 een omvang

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Nederland-Mexico 1

Handels- en investeringscijfers Nederland-Mexico 1 Handels- en investeringscijfers Nederland-Mexico 1 1. Samenvatting Mexico behoort tot de 35 belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Mexico had in 2015 een omvang van

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Nederland-Brazilië 1 augustus 2016

Handels- en investeringscijfers Nederland-Brazilië 1 augustus 2016 Handels- en investeringscijfers Nederland-Brazilië 1 augustus 2016 1. Samenvatting Brazilië behoort tot de dertig grootste exportmarkten van Nederland en is onze grootste afzetmarkt in Latijns-Amerika.

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Ivoorkust-Nederland 1 november 2016

Handels- en investeringscijfers Ivoorkust-Nederland 1 november 2016 Handels- en investeringscijfers Ivoorkust-Nederland 1 november 2016 1. Samenvatting Ivoorkust behoort tot de negentig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Ivoorkust

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Nederland-Albanië 1

Handels- en investeringscijfers Nederland-Albanië 1 Handels- en investeringscijfers Nederland-Albanië 1 1. Samenvatting Albanië behoort tot de honderdtwintig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Albanië had in 2016

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Nederland-Palestijnse gebieden 1

Handels- en investeringscijfers Nederland-Palestijnse gebieden 1 Handels- en investeringscijfers Nederland-Palestijnse gebieden 1 1. Samenvatting De gebieden onder Palestijnse autoriteit behoren tot de honderdzestig belangrijkste Nederlandse exportmarkten. De bilaterale

Nadere informatie

Handels- en investeringsoverzicht Kazachstan- Nederland

Handels- en investeringsoverzicht Kazachstan- Nederland Handels- en investeringsoverzicht Kazachstan- Nederland 1. Samenvatting en conclusies Kazachstan is vooralsnog geen heel belangrijke handelspartner van Nederland. De bilaterale goederenhandel bedroeg in

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Nederland-Mozambique

Handels- en investeringscijfers Nederland-Mozambique Handels- en investeringscijfers Nederland-Mozambique 1 2016 1. Samenvatting Mozambique behoort tot de honderdvijftig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Mozambique

Nadere informatie

Figuur 1 Economische ontwikkeling Italië (%-volumemutatie t.o.v. voorgaand jaar)

Figuur 1 Economische ontwikkeling Italië (%-volumemutatie t.o.v. voorgaand jaar) Handels- en investeringscijfers Italië-Nederland 1 1. Samenvatting Italië behoort tot de tien belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale handel met Italië had in 2016 een omvang van bijna

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Algerije-Nederland 1

Handels- en investeringscijfers Algerije-Nederland 1 Handels- en investeringscijfers Algerije-Nederland 1 1. Samenvatting Algerije behoort tot de vijftig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Algerije had in 2016 een

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Macedonië-Nederland 1

Handels- en investeringscijfers Macedonië-Nederland 1 Handels- en investeringscijfers Macedonië-Nederland 1 1. Samenvatting Macedonië behoort tot de honderdvijf belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Macedonië had in 2016

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Nederland-Iran 1

Handels- en investeringscijfers Nederland-Iran 1 Handels- en investeringscijfers Nederland-Iran 1 1. Samenvatting Iran behoort tot de zestig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Iran had in 2016 naar verwachting

Nadere informatie

HERKOMST EN BESTEMMING GOEDEREN VIA ROTTERDAM

HERKOMST EN BESTEMMING GOEDEREN VIA ROTTERDAM Landen van Herkomst Agribulk Breakbulk Containers Ertsen Kolen LNG Minerale olie Overig droog Overig nat Ruwe olie TOTAAL Algerije 518 562 1.814 2.894 Angola 25 64 2.061 2.150 Argentinië 1.627 142 447

Nadere informatie

Bijlage. 3 - meename door moeder meename door beiden meename door derde(n)

Bijlage. 3 - meename door moeder meename door beiden meename door derde(n) Cijfers 22 Bijlage Cijfers 22 Aantal zaken Aantal afgeronde zaken Inkomende zaken: 49 24 Aantal betrokken kinderen: 65 33 Verzoeken teruggeleiding 2 47 22 meename door vader 3 meename door moeder 35 9

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Nederland-Algerije 1

Handels- en investeringscijfers Nederland-Algerije 1 Handels- en investeringscijfers Nederland-Algerije 1 1. Samenvatting Algerije behoort tot de vijfenveertig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Algerije had in 2015

Nadere informatie

nr. 726 van ORTWIN DEPOORTERE datum: 27 juni 2017 aan JO VANDEURZEN Kinderbijslag - Kinderen in het buitenland

nr. 726 van ORTWIN DEPOORTERE datum: 27 juni 2017 aan JO VANDEURZEN Kinderbijslag - Kinderen in het buitenland SCHRIFTELIJKE VRAAG nr. 726 van ORTWIN DEPOORTERE datum: 27 juni 2017 aan JO VANDEURZEN VLAAMS MINISTER VAN WELZIJN, VOLKSGEZONDHEID EN GEZIN Kinderbijslag - Kinderen in het buitenland Kinderen moeten

Nadere informatie

VOETBAL TORNOOI VAN DE LAGERE SCHOLEN VAN SINT-LAMBRECHTS-WOLUWE

VOETBAL TORNOOI VAN DE LAGERE SCHOLEN VAN SINT-LAMBRECHTS-WOLUWE Klein GROEP A Duitsland - Cuba 3-0 Wales - Chili 1-1 Kameroen - Finland 1-0 Duitsland - Wales 4-0 Chili - Kameroen 0-3 Cuba - Finland 1-0 Duitsland - Chili 4-0 Cuba - Kameroen 0-2 Wales - Finland 1-1 Duitsland

Nadere informatie

JAAROVERZICHT 2010 gedetailleerd per Categorie, Regio en Land Bron: CBS

JAAROVERZICHT 2010 gedetailleerd per Categorie, Regio en Land Bron: CBS Hout en Plaatmateriaal JAAROVERZICHT gedetailleerd per Categorie, Regio en Land Bron: CBS 1 van 22 08/15/2011 Hout Nederland - Index en Samenvatting Per Categorie (genummerd) zijn de gegevens uitgesplitst

Nadere informatie

Visumvereisten voor buitenlanders die Oekraïne betreden. Land Visum vereist / niet vereist Opmerking*

Visumvereisten voor buitenlanders die Oekraïne betreden. Land Visum vereist / niet vereist Opmerking* Visumvereisten voor buitenlanders die Oekraïne betreden Land Visum vereist / niet vereist Opmerking* 1. Oostenrijk Geen visum nodig voor een verblijf van 2. Afghanistan DP - houders van diplomatieke paspoorten

Nadere informatie

Lijst van verdragen op alfabetische volgorde: A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z

Lijst van verdragen op alfabetische volgorde: A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z Lijst van verdragen op alfabetische volgorde: A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z Albanië dubbele 14-12-2001 22-07-2004 15-11-2005 Trb.2004, 281 Argentinië dubbele 04-03-1994 27-12-1996

Nadere informatie

Statistiek internationale kinderontvoering 2008

Statistiek internationale kinderontvoering 2008 Statistiek internationale kinderontvoering 8 Cijfers 8 Aantal zaken: Aantal betrokken kinderen: Aantal afgeronde zaken : Aantal kinderen in afgeronde zaken: Inkomende zaken: 59 76 44 57 Verzoeken teruggeleiding?

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Kosovo-Nederland 1

Handels- en investeringscijfers Kosovo-Nederland 1 Handels- en investeringscijfers Kosovo-Nederland 1 1. Samenvatting Kosovo behoort tot de honderdvijfenvijftig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Kosovo had in 2016

Nadere informatie

Uitwisseling van bankinlichtingen Kalender van onderhandelingen (art. 26 OESO)

Uitwisseling van bankinlichtingen Kalender van onderhandelingen (art. 26 OESO) Uitwisseling van bankinlichtingen Kalender van (art. 26 OESO) 10/11/2009 I. Nieuwe overeenkomsten die een bepaling bevatten die voorziet in de uitwisseling van bankinlichtingen Land Botswana 03/07/09 Herziene

Nadere informatie

Statistiek internationale kinderontvoering 2008

Statistiek internationale kinderontvoering 2008 Cijfers 8 Statistiek internationale kinderontvoering 8 Aantal zaken: Aantal betrokken kinderen: Aantal afgeronde zaken : Aantal kinderen in afgeronde zaken: Inkomende zaken: 59 76 44 57 Verzoeken teruggeleiding

Nadere informatie

LAND WERELDDEEL VIDEOREPORTAGES VLAANDEREN VAKANTIELAND

LAND WERELDDEEL VIDEOREPORTAGES VLAANDEREN VAKANTIELAND LAND WERELDDEEL VIDEOREPORTAGES VLAANDEREN VAKANTIELAND Algerije http://www.een.be/programmas/vlaanderen-vakantieland/nic-de-oases-van-de-sahara http://www.een.be/programmas/vlaanderen-vakantieland/nic-tussen-de-kamelen-algerije

Nadere informatie

Rapport met betrekking tot Gegunde Uitvoer Periode : van 01/07/2012 tot en met 31/08/2012

Rapport met betrekking tot Gegunde Uitvoer Periode : van 01/07/2012 tot en met 31/08/2012 1 van 9 Rapport met betrekking tot Gegunde Uitvoer Periode : van 01/07/2012 tot en met 31/08/2012 Dossier Land van Bestemming Controlelijst Categorie Controlelijst Subcategorie Bedrag ( ) 1 Rusland CAT00

Nadere informatie

Rapport met betrekking tot Gegunde Uitvoer Periode : van 01/01/2013 tot en met 31/01/2013

Rapport met betrekking tot Gegunde Uitvoer Periode : van 01/01/2013 tot en met 31/01/2013 1 van 22 Rapport met betrekking tot Gegunde Uitvoer Periode : van 01/01/2013 tot en met 31/01/2013 Dossier Land van Bestemming Land van Eindgebruik Controlelijst Categorie Controlelijst Subcategorie Bedrag

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Nederland-China 1

Handels- en investeringscijfers Nederland-China 1 Handels- en investeringscijfers Nederland-China 1 1. Samenvatting China behoort tot de tien belangrijkste exportmarkten van Nederland 2. De bilaterale goederenhandel met China had in 2015 een omvang van

Nadere informatie

nr. 571 van LYDIA PEETERS datum: 18 april 2017 aan JOKE SCHAUVLIEGE Appel- en perenteelt - Interventievergoedingen

nr. 571 van LYDIA PEETERS datum: 18 april 2017 aan JOKE SCHAUVLIEGE Appel- en perenteelt - Interventievergoedingen SCHRIFTELIJKE VRAAG nr. 571 van LYDIA PEETERS datum: 18 april 2017 aan JOKE SCHAUVLIEGE VLAAMS MINISTER VAN OMGEVING, NATUUR EN LANDBOUW Appel- en perenteelt - Interventievergoedingen Ten gevolge van de

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Verenigde Arabische Emiraten- Nederland 1

Handels- en investeringscijfers Verenigde Arabische Emiraten- Nederland 1 Handels- en investeringscijfers Verenigde Arabische Emiraten- Nederland 1 1. Samenvatting De VAE behoort tot de 25 belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met de VAE had

Nadere informatie

Datum onderteken ing

Datum onderteken ing Datum onderteken ing Datum inwerkingtreding Land Status Vindplaats 1. Albanië In werking 15-04-1994 01-09-1995 1994, 145 2. Algerije In werking 20-03-1997 01-08-2008 2007, 079 3. Argentinië In werking

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Myanmar/Birma-Nederland 1

Handels- en investeringscijfers Myanmar/Birma-Nederland 1 Handels- en investeringscijfers Myanmar/Birma-Nederland 1 1. Samenvatting Myanmar/Birma 2 behoort tot de honderdvijftig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Myanmar

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Nederland-Verenigde Staten 1

Handels- en investeringscijfers Nederland-Verenigde Staten 1 Handels- en investeringscijfers Nederland-Verenigde Staten 1 1. Samenvatting en conclusie De VS is een bijzonder belangrijke handelspartner van Nederland: de bilaterale goederenhandel in 2016 bedroeg 48

Nadere informatie

Export-update Noord- en Zuid-Amerika - juli 2014

Export-update Noord- en Zuid-Amerika - juli 2014 Export-update Noord- en Zuid-Amerika - juli 2014 1. Samenvatting en conclusies De Nederlandse uitvoerwaarde is in 2013 met 1,0% gestegen t.o.v. dezelfde periode in 2012 tot 433,8 miljard euro. De bescheiden

Nadere informatie

JAAROVERZICHT 2010 gedetailleerd per Categorie, Regio en Land Bron: CBS

JAAROVERZICHT 2010 gedetailleerd per Categorie, Regio en Land Bron: CBS Hout en Plaatmateriaal JAAROVERZICHT gedetailleerd per Categorie, Regio en Land Bron: CBS 1 van 20 08/15/2011 Hout Nederland - Index en Samenvatting Per Categorie (genummerd) zijn de gegevens uitgesplitst

Nadere informatie

Tarieven Internationale registratie (Benelux basis) 2016

Tarieven Internationale registratie (Benelux basis) 2016 Tarieven Internationale registratie (Benelux basis) 2016 Nieuwe aanvrage tot registratie officiële taksen in totale kosten in * basisbedrag t/m 3 klassen 755 1055 toeslag merk in kleur 250 275 Vernieuwing

Nadere informatie

Binnen de EU bellen, sms en en internetten uit je bundel, zonder extra kosten

Binnen de EU bellen, sms en en internetten uit je bundel, zonder extra kosten Tarieven buitenland De tarieven buitenland zijn ingedeeld in 4 zones. Zone 1, 2 en 3 hebben een lijst met landen waarvoor specifieke tarieven van toepassing zijn. Zone 4 is uitsluitend van toepassing voor

Nadere informatie

Internationale handel in goederen van Nederland 2012

Internationale handel in goederen van Nederland 2012 Webartikel 2013 Internationale handel in goederen van Nederland 2012 Wiel Packbier 11-11-2013 gepubliceerd op cbs.nl Samenvatting De internationale handel in goederen is in 2012 wederom minder hard gegroeid.

Nadere informatie

Aruba-Mobiel 24. Australië 8. Australië-Mobiel 19. Azerbeidzjan 18. Azerbeidzjan-Mobiel 30. Azoren 5. Bahama s 17. Bahama s-mobiel 17.

Aruba-Mobiel 24. Australië 8. Australië-Mobiel 19. Azerbeidzjan 18. Azerbeidzjan-Mobiel 30. Azoren 5. Bahama s 17. Bahama s-mobiel 17. Algerije 9 Aruba-Mobiel 24 Brazilië 6 Algerije-Mobiel 25 Australië 8 Brazilië-Mobiel 19 Marokko 1 Australië-Mobiel 19 Britse-Maagdeneilanden 19 Marokko-Mobiel 25 Azerbeidzjan 18 Britse-Maagdeneilanden-Mobiel

Nadere informatie

De buitenlandse handel van België - 2009 -

De buitenlandse handel van België - 2009 - De buitenlandse handel van België - 2009 - De buitenlandse handel van België in 2009 (Bron: NBB communautair concept*) Analyse van de cijfers van 2009 Zoals lang gevreesd, werden in 2009 de gevolgen van

Nadere informatie

Auteur. Federale Overheidsdienst Financiën. Onderwerp

Auteur. Federale Overheidsdienst Financiën.  Onderwerp Auteur Federale Overheidsdienst Financiën www.minfin.fgov.be Onderwerp Uitwisseling van bankinlichtingen. Kalender van (art. 26 OESO) 16 juli 2009 Copyright and disclaimer Gelieve er nota van te nemen

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Nederland-Nieuw-Zeeland 1

Handels- en investeringscijfers Nederland-Nieuw-Zeeland 1 Handels- en investeringscijfers Nederland-Nieuw-Zeeland 1 1. Samenvatting Nieuw Zeeland behoort tot de vijfenzeventig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Nieuw Zeeland

Nadere informatie

Tarieven buitenland. Tarieven zone 1. Landen zone 1 1/4

Tarieven buitenland. Tarieven zone 1. Landen zone 1 1/4 Tarieven buitenland Per 30 april 2016 zijn de tarieven voor gebruik van je abonnement in zone 1 veranderd. De minuten, sms'jes en MB's gaan vanaf nu uit je gewone bundel en je betaalt een kleine toeslag.

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Indonesië-Nederland 1

Handels- en investeringscijfers Indonesië-Nederland 1 Handels- en investeringscijfers Indonesië-Nederland 1 1. Samenvatting Indonesië behoort tot de vijfenvijftig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Indonesië had in

Nadere informatie

4. Op deze manier lezen jullie ook de paragrafen Wandelgangenpolitiek en Obama and the Beast.

4. Op deze manier lezen jullie ook de paragrafen Wandelgangenpolitiek en Obama and the Beast. Tekst actief lezen 1. Jullie gaan in tweetallen de tekst Belangrijke wereldleiders in Nederland voor NSS 2014 lezen. Zorg dat jullie een pen of potlood bij de hand hebben. Jullie gaan om de beurt een stukje

Nadere informatie

Handels- en investeringscijfers Australië-Nederland 1

Handels- en investeringscijfers Australië-Nederland 1 Handels- en investeringscijfers Australië-Nederland 1 1. Samenvatting Australië behoort tot de vijfendertig belangrijkste exportmarkten van Nederland. De bilaterale goederenhandel met Australië had in

Nadere informatie

Voizz Prijslijst. 1 maart 2011

Voizz Prijslijst. 1 maart 2011 Voizz Prijslijst 1 maart 2011 Onze algemene voorwaarden zijn van toepassing, druk- en zetfouten voorbehouden. De voorgaande prijslijsten komen te vervallen. Alle genoemde prijzen zijn exclusief B.T.W.

Nadere informatie

Bezorginformatie per land

Bezorginformatie per land Bezorginformatie per land De overkomstduur van een zending voor rest vd wereld kan beïnvloed worden door de inklaringstijd bij de douane. De inklaringstijd varieert van 1 week tot 4 weken. Land Overkomstduur

Nadere informatie

Instituut voor de nationale rekeningen. Statistiek buitenlandse handel. Kwartaalbericht 2013-I

Instituut voor de nationale rekeningen. Statistiek buitenlandse handel. Kwartaalbericht 2013-I nstituut voor de nationale rekeningen Statistiek buitenlandse handel Kwartaalbericht 2013- nstituut voor de nationale rekeningen Nationale Bank van België, Brussel Alle rechten voorbehouden. De volledige

Nadere informatie

Fiche Kleurrijk West-Vlaanderen ROESELARE. Opsplitsing in nationaliteitsgroepen

Fiche Kleurrijk West-Vlaanderen ROESELARE. Opsplitsing in nationaliteitsgroepen Fiche Kleurrijk West-Vlaanderen ROESELARE HUIDIGE NATIONALITEIT PG2 NATIONALITEIT BIJ GEBOORTE PG 3 HUISHOUDENS PG 4 WERKZOEKENDEN PG 5 NIEUWKOMERS PG 6 Arrondissement Roeselare Opsplitsing in nationaliteitsgroepen

Nadere informatie

IChO26 landenklassement Oslo Noorwegen 1994

IChO26 landenklassement Oslo Noorwegen 1994 IChO26 landenklassement Oslo Noorwegen 1994 1 P.R. of China 317,601 2 United Kingdom 313,998 3 U.S. of America 303,541 4 Austria 300,036 5 Singapore 299,143 6 Korea 294,383 7 Chinese Taipei 292,39 8 Czech

Nadere informatie

Fiche Kleurrijk West-Vlaanderen KORTEMARK. Opsplitsing in nationaliteitsgroepen

Fiche Kleurrijk West-Vlaanderen KORTEMARK. Opsplitsing in nationaliteitsgroepen Fiche Kleurrijk West-Vlaanderen KORTEMARK Arrondissement Diksmuide HUIDIGE NATIONALITEIT PG2 NATIONALITEIT BIJ GEBOORTE PG 3 HUISHOUDENS PG 4 WERKZOEKENDEN PG 5 NIEUWKOMERS PG 6 Opsplitsing in nationaliteitsgroepen

Nadere informatie

Fiche Kleurrijk West-Vlaanderen SPIERE-HELKIJN. Opsplitsing in nationaliteitsgroepen

Fiche Kleurrijk West-Vlaanderen SPIERE-HELKIJN. Opsplitsing in nationaliteitsgroepen Fiche Kleurrijk West-Vlaanderen SPIERE-HELKIJN HUIDIGE NATIONALITEIT PG2 NATIONALITEIT BIJ GEBOORTE PG 3 HUISHOUDENS PG 4 WERKZOEKENDEN PG 5 NIEUWKOMERS PG 6 Arrondissement Kortrijk Opsplitsing in nationaliteitsgroepen

Nadere informatie

Fiche Kleurrijk West-Vlaanderen LANGEMARK-POELKAPELLE. Opsplitsing in nationaliteitsgroepen

Fiche Kleurrijk West-Vlaanderen LANGEMARK-POELKAPELLE. Opsplitsing in nationaliteitsgroepen Fiche Kleurrijk West-Vlaanderen LANGEMARK-POELKAPELLE HUIDIGE NATIONALITEIT PG2 NATIONALITEIT BIJ GEBOORTE PG 3 HUISHOUDENS PG 4 WERKZOEKENDEN PG 5 NIEUWKOMERS PG 6 Arrondissement Ieper Opsplitsing in

Nadere informatie

Buitenlandse dienstreizen - tabel van de dagelijkse forfaitaire vergoedingen en maximumprijzen voor logies (vanaf 1 april 2011)

Buitenlandse dienstreizen - tabel van de dagelijkse forfaitaire vergoedingen en maximumprijzen voor logies (vanaf 1 april 2011) Buitenlandse dienstreizen - tabel van de dagelijkse en en maximumprijzen voor logies (vanaf 1 april 2011) Landen Steden in EUR Afghanistan Alle bestemmingen 155 69 Albanië Alle bestemmingen 139 92 Algerije

Nadere informatie

ASIELSTATISTIEKEN MAANDVERSLAG MEI 2015

ASIELSTATISTIEKEN MAANDVERSLAG MEI 2015 ASIELSTATISTIEKEN MAANDVERSLAG MEI 2015 Publicatiedatum: 11 juni 2015 INHOUDSTAFEL I. Algemeen overzicht van asielaanvragen in 2015... 2 II. Overzicht van asielaanvragen in België... 4 1. Aantal asielaanvragen

Nadere informatie

.., Algemene Rekenkamer. belastingontwijking in relatie tot de fiscale regels en het verdragennetwerk

.., Algemene Rekenkamer. belastingontwijking in relatie tot de fiscale regels en het verdragennetwerk zoals Algemene Rekenkamer.., Voorzitter van de Tweede Kamer Lange Voorhout 8 der Staten Generaal Binnenhof 4 Postbus 20015 2500 EA Den Haag T 070-3424344 DEN HAAG E voorlichting@rekenkamer.nl w www.rekenkamer.ni

Nadere informatie

Opmerking bij alle grafieken die volgen. In de statistieken zijn alleen de gegevens opgenomen van iedereen die zich heeft aangemeld.

Opmerking bij alle grafieken die volgen. In de statistieken zijn alleen de gegevens opgenomen van iedereen die zich heeft aangemeld. Statistieken 2014 98 ste Vierdaagse De limiet voor het aantal inschrijvingen is in 2014 gesteld op 46.000. In totaal zijn 7.844 personen uitgeloot voor de Vierdaagse. Barometer 2014 alle lopers % uitval

Nadere informatie

Landenlijst Bazel, OESO, EU en EVA

Landenlijst Bazel, OESO, EU en EVA -12- Landenlijst Bazel, OESO, EU en EVA Toelichting: EVA staat voor de Europese Vrijhandelsassociatie (EVA) en is een samenwerkingsverband tussen Liechtenstein, Noorwegen, Island en Zwitserland. De associatie

Nadere informatie

De internationale handel in goederen van Nederland in 2009

De internationale handel in goederen van Nederland in 2009 De internationale handel in goederen van Nederland in 2009 109 Wiel Packbier Publicatiedatum CBS-website: 23 december 2010 Den Haag/Heerlen Verklaring van tekens. = gegevens ontbreken * = voorlopig cijfer

Nadere informatie