Herrie in de Hanzekeuken

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Herrie in de Hanzekeuken"

Transcriptie

1 12 15e jaargang 10 maart 2010 redactioneel onafhankelijk magazine van de Hanzehogeschool Groningen / Foto: Pepijn van den Broeke Herrie in de Hanzekeuken Kok keurt keuken Mensa is topidee BKR voor studieschuld? Schaf SLB-studiepunten af 5000 studenten zoeken woonruimte Hoe brandveilig is jouw huis?

2 De meeste rijscholen zijn te duur Bij ons rijles vanaf 29,- per uur Blijvend 20,- per uur als je bent gezakt Trendy instructeurs Nieuwe lesauto s Gratis rijles dankzij de Rijles Kadobon Hoge slagingspercentages De mooiste theoriemiddelen Gratis proefles ter kennismaking Vraag nu een gratis proefles aan op: RijbewijsConcurrent.nl De gratis proefles is volledig vrijblijvend en zonder enige aankoopverplichting BUSINESS INFORMATION TECHNOLOGY (MSC) Informatietechnologie is niet meer weg te denken WKV JGV DGFTĎHUNGXGP $GFTĎXGP QPVYKMMGNGP UVGGFU OGGT PKGWYG GP XGTDGVGTFG RTQFWEVGP GP FKGPUVGP YCCTDĎ FG KP\GV XCP +6 GGP ITQVG TQN URGGNV 9KN LĎ YGTMGP CCP FG NCCVUVG KPPQXCVKGU GP WKVFCIKPIGP QR JGV ITGPUXNCM XCP DGFTĎHUMWPFG KPHQTOCVKEC! Dan is de master Business Information Technology GEJV KGVU XQQT LQW 25 NOVEMBER NG ICHTI MASTERVOORL &G OCUVGT MTĎIV XCP FG GKIGP UVWFGPVGP GP XCP QPCHJCPMGNĎMG FGUMWPFKIGP GGP JQIG DGQQTFGNKPI 1QTFGGN \GNH YYY OCUVGT WVYGPVG PN ODK *'#.6* 5%+'0%'5 /5% &G IG\QPFJGKFU\QTI KU GPQTO KP DGYGIKPI &G XGTITKL\KPI PKGWYG OGFKUEJ VGEJPQNQIKUEJG QPVYKMMGNKPIGP GP XGTCPFGTFG KFGGÇP QXGT QRVKOCNG \QTI XTCIGP QO CPFGTG KP\KEJVGP &G DGJQGHVG CCP ETGCVKGXG OGPUGP FKG FG QPVYKMMGNKPIGP KP FG IG\QPFJGKFU\QTI DGITKLRGP GP XGTVCNGP PCCT PKGWYG FQGNOCVKIG GP GHHGEVKGXG \QTI KU FCP QQM ITQQV $GP LKL GGP DTWIIGPDQWYGT OGV GGP DTGFG MKLM QR \QTIXGTNGPKPI GP FG DKLDGJQTGPFG DGFTKLHURTQEGUUGP! &CP KU FG OCUVGT *GCNVJ 5EKGPEGU KGVU XQQT LQW 4.+%* ' 6 /#5 6+0) 6 4 # # / 9KN LG OGGT KPHQTOCVKG QXGT FG\G OCUVGT! YYY OCUVGT WVYGPVG PN JU 10 verdienen in je lunchpauze!? HanzeMag zoekt voor het Wiebengacomplex studenten die HANZEMAG willen promoten (uitdelen in de pauze op woensdag) Interesse? Bel, mail of kom langs op de redactie: / Zernikeplein 7, kamer A HANZEMAG WOENSDAG 10 MAART 2010 [12]

3 INHOUD Pagina 4 Pagina 6 Pagina 7 Pagina 8 Pagina 9 Pagina 10/11 Pagina 12/13 Pagina 14 Versus Schuldbewust lenen of BKR? Tweehonderd mbo-nerds volgen drie dagen beta-onderwijs Bij de Les Zoutloos onderwijs bij Voeding & Diëtetiek SLB-overleg: Schaf de studiepunten voor SLB af Kok Ingrid keurt kantinekeuken Herrie in de Hanzekeuken. Er zijn te veel ongezonde producten en de gezonde producten zijn te duur Binnen vier jaar zoeken 5000 extra studenten woonruimte. Een zegen of een recept voor overlast? Hoe brandveilig is jouw huis? Tips van twee studenten Fire Safety Engineering 12/13 Pagina 15 Prostitutie en vrouwenhandel Ongeveer tweederde zit gedwongen achter de ramen 4 5 int 16 10/11 7

4 voor versus tegen Schuldbewust? Een eerstejaars staat na vier jaar studiefinanciering voor minimaal euro (exclusief rente) in het krijt, zo becijferde het Nationaal Instituut voor Budgetvoorlichting (Nibud). Een flink bedrag (vorig jaar bedroeg de gemiddelde studieschuld nog euro, inclusief rente). Een vermelding bij het Bureau Krediet Registratie (BKR) kan studenten schuldbewust maken, denkt het Nibud. De LSVb voelt meer voor goede voorlichting. Annemarie Koop, persvoorlichter Nibud Foto s: Luuk Steemers Gerard Oosterwijk, voorzitter Landelijke Studenten Vakbond Een vermelding bij het BKR is een optie om afgestudeerden te beschermen tegen te hoge maandlasten. Als je na je studie een hypotheek wilt aangaan en niet zegt dat je een studieschuld hebt, dan houden hypotheekverstrekkers daar geen rekening mee. Ze kunnen je een hogere hypotheek aanbieden dan ze anders zouden doen. En dan zit je opeens aan hele hoge maandlasten, waardoor je in de problemen kunt raken. Een BKR-vermelding geeft inzicht, maakt het financiële plaatje compleet. Een alternatief is dat die afgestudeerde zelf aangeeft dat ie een studieschuld heeft. Dan los je het probleem ook op. We willen studenten niet afraden of afschrikken om te lenen. Als dat nodig is, moeten ze het doen. We willen wel dat studenten bewust lenen, dus goed nagaan of ze de lening echt nodig hebben of niet. Als ze die nodig hebben, is het natuurlijk een investering in de toekomst. Als de studieschuld wordt geregistreerd, betekent dat niet dat je op een zwarte lijst komt. Het BKR registreert veel kredieten die mensen hebben uitstaan: roodstand, creditcard, persoonlijke lening, zelfs telefoonabonnementen. Het is puur een administratieve handeling. Vervolgens krijgen banken daar inzicht in. Ze zien hoe kredietwaardig iemand is en hoe zijn betaalgedrag is. Er zijn ruim elf miljoen mensen geregistreerd bij het BKR. Dat wil helemaal niet zeggen dat je wanbetaler bent of achterstandsbetalingen hebt. Studenten verwarren de BKR-registratie vaak met een A-codering, een achterstandscodering, die laat zien dat je bijvoorbeeld regelmatig je telefoonrekening niet op tijd betaalt. Het BKR maakt daar dan een notitie van. Dan kan de hypotheekverstrekker zeggen: jouw betaalgedrag is niet goed, ik geef je geen hypotheek. Op basis van de registratie alleen zullen ze dat niet doen. Ze zullen zelfs zeggen: ik zie géén codering, ik zie dat je alles netjes betaalt. Ik zie in jou juist een hele goede klant en wil je wél een hypotheek verstrekken. Geldleners maken het studenten tegenwoordig misschien wel te makkelijk. Binnen een paar muisklikken heb je een lening of kun je je lening verhogen. Daarover maken we ons zorgen. De kennis over de leenvoorwaarden is ook beperkt. We hopen dat studenten alerter worden en niet gaan lenen om alleen relaxt te kunnen studeren. Loes Vader Een positief effect van een BKR-melding zie ik helemaal niet. De LSVb vindt het idee van het Nibud symptoombestrijding van een groter probleem, gebrek aan goede voorlichting. Veel studenten weten niet precies wat de voorwaarden van een studielening zijn en een kleine groep gaat zo n lening te luchthartig aan. De helft van de studenten is trouwens bang om te lenen, begint al helemaal niet aan een lening en werkt te veel bij. Het gaat dus maar om een klein aantal studenten dat in de rode cijfers komt. De registratie geeft alleen maar een groot effect achteráf. De voorwaarden om een studielening aan te gaan worden slechter en studeren is toch een investering in je toekomst? Voor afgestudeerden die een huis willen kopen kan het echt een probleem worden. In veel steden is het heel moeilijk om een huurappartementje te krijgen en dan moet je wel kopen. Ze lopen tegen een blokkade aan als de bank dan zegt: jij hebt zo n hoge studielening, je krijgt geen hypotheek. Of: je bent een risico, betaal maar een half procent rente meer. De studielening van nu is een soort van achtergestelde lening van de overheid, die je na de studie prima naar draagkracht kunt aflossen en die niet geregistreerd wordt bij het BKR. Het is essentieel dat de voorwaarden goed blijven. Geef betere voorlichting om studenten duidelijk te maken dat lenen geld kost. Geen drempels opwerpen, maar er voor zorgen voor dat een lening niet met een paar drukken op de knop via internet geregeld kan worden. Vooraf een telefoongesprekje met DUO om te checken of ze de voorwaarden kennen, niet te lichtvaardig lenen en de financiële bijsluiter lezen. Het gaat soms om grote bedragen. Kredietregistratie kan studenten op de lange termijn afschrikken om te gaan studeren. Vooral studenten uit armere gezinnen kunnen de dupe kunnen worden doordat het spook van een hoge studieschuld ze in de nek hijgt. Registratie geeft een ook remmend effect op mensen die nu misschien nog niet willen lenen, maar dat in de toekomst wel zouden moeten omdat ze minder willen gaan bijwerken om meer tijd voor de studie te hebben. En dat is naar. Rina Tienstra 4 HANZEMAG WOENSDAG 10 MAART 2010 [12]

5 Zumba Xl mateloos populair KORT NIEUWS Zo n 250 studenten werken zich op 3 maart onder leiding van sportleider Heidi een uur lang in het zweet op Zuid-Amerikaanse salsa- en meringue-ritmes in de Struikhal van het sportcentrum van de Hanzehogeschool en de Rijksuniversiteit. Zumba is momenteel zo populair dat mensen moeten loten om zich voor een cursus in te schrijven. Om ook de mensen die zijn uitgeloot de gelegenheid te geven Zumba te beoefenen organiseert de ACLO een keer per maand Zumba XL workouts. Foto: Daniel Jakubovics Studenten met minder idealisme haken eerder af Bij de start van het studiejaar aan de Pedagogische Academie (PA) is al te zien wie er een grote kans loopt om uit te vallen. Uit eerder onderzoek werd al duidelijk dat studenten die een opleiding kiezen uit statusoverwegingen sneller stoppen met de studie dan studenten die inhoudelijk geïnteresseerd zijn. Maar onderzoeksbureau ResearchNed ontdekte dat voor PA-studenten de mate van idealisme ook een belangrijke factor is voor uitval. Voordat ze aan de opleiding begonnen, vermoedde eenderde van de latere uitvallers al dat ze het moeilijk zouden krijgen met wiskunde, rekenen en Engels. PA-studenten zijn, net als studenten van andere lerarenopleidingen, over het algemeen idealistischer dan andere hbo ers. Tachtig tot negentig procent van hen vindt dat de opleiding perfect past bij hun idealen en normen en waarden. In de rest van het hbo schommelt dat aandeel rond de 75 procent. ISO zoekt naar de Lector van het Jaar Internetkrant Science Guide en het Interstedelijk Studenten Overleg (ISO) organiseren voor het eerst de verkiezing van de Lector van het Jaar. ISO: We zijn op zoek naar de lector die onderzoek het best weet te vertalen in onderwijs en zo studenten het meest boeit én bij het onderzoek weet de betrekken. De zichtbaarheid van lectoren laat te wensen over, zo blijkt uit een onderzoek van ISO. Weinig studenten kennen hun lector, laat staan dat ze contact met hem hebben. Ken je je lector wel? Geeft hij inspirerende colleges, ontwikkelt hij uitdagende minoren of begeleidt hij je fantastisch bij het afstuderen? Draag hem voor vóór 19 maart. Je kunt het formulier downloaden via De winnaar wordt op 22 april bekend gemaakt op het hbo-jaarcongres. HG-studenten in de race voor GasTerraprijs Jorrit Bijkerk, Emely Dollison, Willem Knol en Coos Walinga zijn met hun project Duurzaam Dorp genomineerd voor de GasTerra Transitie Jaarprijs. Het duurzame dorp van de HG-studenten wordt zelfvoorzienend door de productie van houtpallets in een duurzaam beheerd hakbos. Elk huishouden investeert in een houtpalletkachel. De prijs, die uitdaagt tot het bedenken van creatieve, vernieuwende en in de praktijk toepasbare ideeën rond energieverbruik en duurzaamheid, wordt op 18 maart uitgereikt. Aardgashandelaar GasTerra stelt een prijzengeld van honderdduizend euro beschikbaar. Op de website kan gestemd worden op de genomineerde projecten. Drie ton subsidie voor HG-klimaatproject Het Kenniscentrum Gebiedsontwikkeling NoorderRuimte van de Hanzehogeschool krijgt driehonderdduizend euro subsidie van Raak Internationaal voor het project Climate (Ex)Change. Als gevolg van de klimaatverandering stijgt de zeespiegel de komende honderd jaar misschien wel 120 centimeter. Alle bij de kustverdediging betrokken partijen denken na over maatregelen om de toekomstige waterstanden het hoofd te kunnen bieden. De Noord-Nederlandse waterschappen benaderden de HG om mee te denken over de aanpak, de vernieuwingen bij het ontwerp, de bouw en het gebruik van materialen. De ideeën moeten voordelig zijn voor de natuur en het toerisme. Met de Jade Hochschule in Oldenburg en Van Hall Larenstein uit Leeuwarden zette de HG een tweejarig project op om de nodige kennis te vergaren. CUBE050 steunt startende studentondernemers Wil je als een student een eigen bedrijf starten? Meer weten over het zelfstandig ondernemerschap? Vrijblijvend praten over een nieuw idee? CUBE050 kan studenten helpen. CUBE050 is de Groningse incubator en accelerator die studentondernemers van de HG en de Rijksuniversiteit Groningen en ondernemers in de regio ondersteunt. CUBE050 verhuurt kantoorruimten in een sfeervol, representatief en goed bereikbaar pand. Door de samenwerking van het bedrijfsleven, de overheid en kennisinstellingen wordt een breed pakket aan onderwijs en ondersteuning op het gebied van ondernemerschap gegeven. CU- BE050 is een initiatief van de Hanzehogeschool, de Rijksuniversiteit en de gemeente Groningen (www.cube050.nl). Voorrondes van de DJ Contest beginnen Negen studenten van de HG en zeven van de Rijksuniversiteit draaien dit jaar in de vijfde editie van de DJ Contest van de CAST. Tom Wilcox, Mr.G, Don Marten, DJ Dirty Harry, Jazzy Johnson, Don Diko, DJ Pascimix, Jeroen Rijskamp, Djfoo Druktemaker, Bobby Steingassner, Anna Bohle, Erzo, Jovanni, Manu-san, MarcelSaints en Histro Peev (foto) strijden op 11 en 12 maart vanaf uur in de voorrondes in Simplon (gratis entree). Van elke voorronde gaan er twee dj s door naar de finale op 20 maart in Simplon. Aanvang uur (voorverkoop 7,50 -, aan de deur 10,-). (www.hanzecast.nl, preview www. funkimag.nl) Groninger Huisjesmelker van het Jaar Verhuurder Wim Bulten uit Groningen is Huisjesmelker van het Jaar geworden. De initiatiefnemers van de prijs, de Landelijke Studenten Vakbond en Rood, de jongerenorganisatie van de Socialistische Partij, vermelden dat Bulten, die de prijs ook in 2003 kreeg, studentes liet strippen om te bepalen wie een kamer kreeg. Ook zou hij lastige studenten hebben laten intimideren door handlangers. Andere klachten over Bulten betreffen onder meer het onveilig weghalen van asbest en mishandeling. Bulten noemt de aantijgingen bizar. De initiatiefnemers ontvingen honderden nominaties, voornamelijk uit Amsterdam, Leiden, Utrecht, Eindhoven, Nijmegen en Groningen. [12] MAART WOENSDAG HANZEMAG 5

6 Eerste HanzeXperience voor mbo-techniek & ICT De jacht op de Types III en IV CHRIS Jongeren enthousiasmeren voor een technische opleiding is vaak trekken aan een dood paard. Toch vermaakten vijf HG-instituten maar liefst tweehonderd mbo ers drie volle dagen met bètaonderwijs. En volgend jaar zijn het er meer, belooft Agnes Meijer. Vier mbo ers zetten een energiezuinig voertuig in elkaar tijdens de HanzeXperience voor mbo-techniek & ICT. Engineering, Bouwkunde & Civiele Techniek, Life Science & Technology, Communicatie & Media en Informatie- & Communicatietechnologie. Tweehonderd mbo ers maakten de eerste drie dagen van maart uitgebreid kennis met de technische hbo-opleidingen van één van deze vijf instituten van de Hanzehogeschool (HG). Van mechatronica tot gaming, van windmolen tot robotarm, in de Van DoorenVeste namen de mbo ers tijdens de eerste HanzeXperience voor mbo-techniek & ICT deel aan één van de zes programma s die de opleidingen voor deze dagen hadden uitgedokterd. De werving van techniek- en bètastudenten zit al jaren in het slop. Het bedrijfsleven zit te springen om bèta s, zegt Agnes Meijer, programmamanager Aansluiting Mbo-hbo, deze opleidingen doen het niet slecht met een gezamenlijk instroom van 280 mbo ers per jaar, maar we willen er meer en dat kan ook. Meijer baseert haar optimisme op een onderzoek uit 2005 dat beschrijft hoe jongeren van tussen de veertien en achttien jaar aankijken tegen bèta-beroepen. Het Bèta Mentality Model (BMM) onderscheidt jongeren in vier types. Type I (36 procent van de doelgroep) is de concrete bèta. Jongeren die houden van lekker sleutelen. Daar hoeven we weinig moeite voor te doen, die zijn ronduit enthousiast voor techniek. Bij Type II (bijna een kwart van de populatie) is werving verspilde moeite. Dat zijn de non-bèta s. Geen haar op hun hoofd dat eraan denkt om een technische opleiding te volgen. Een vijfde van de jongeren (Type III) is tuk op geld en status. De carrière-bèta moeten we doordringen van het besef dat het volgen van een technische opleiding een razendsnelle weg is naar zijn ambities. De overige twintig procent is een relatief nieuwe doelgroep, de geïnteresseerde generalist. Idealisten kun je ze noemen, wereldverbeteraars. Voor hen is het goed om te weten dat je met een bèta-opleiding dingen kunt veranderen. Denk aan milieuproblematiek. Wie dragen daarvoor oplossingen aan? Bèta s. Waaraan heeft de Derde Wereld behoefte? Aan bèta s. Het BMM concludeert bovendien dat driekwart van de jongeren (de Types I, III en IV) geschikt is voor een technisch beroep. Om de slapende reus wakker te kussen, bezochten Meijer en haar collega s de afgelopen tijd technische mbo-opleidingen van het Alfa College, het Noorderpoortcollege, het Drenthe College en de Friese Poort. De provincies door en de klassen in, dat is ons parool. De tweehonderd studenten die aan deze eerste HanzeXperience deelnamen, zijn de oogst van een dikke week voorlichting in de klas. Als we volgend jaar eerder op pad gaan, worden het er zeker meer. Tekst en foto: Boudewijn Otten Mensa Als je studenten vraagt waar we echt eens over moeten schrijven, is het antwoord verrassend vaak het eten in de kantine. Best raar eigenlijk, want je komt hier niet om te eten en drinken, maar om kennis te verorberen. Slechte docenten, matig geventileerde lokalen, niet verkrijgbare boeken: dat zijn de klachten die je verwacht van studenten. Maar een punt hebben ze wel, die studenten. Mijn referentiekader is alleen de kantine in het Atrium, maar omdat vrijwel alle HG-kantines dezelfde cateraar hebben, zal het op andere locaties niet veel beter zijn. Vooral de soepen en andere warme happen zijn vaak onder de maat en behoorlijk prijzig. De Groninger Studentbond gaat er werk van maken en ze kiezen een mooi moment. Binnenkort is het weer tijd voor een aanbesteding en kan er een nieuwe cateraar uit de bus komen. De GSb wil dat de HG een mensa begint. Voor de jongeren: een mensa is een eetgelegenheid voor studenten, meestal te vinden in de kantines van universiteiten, al hebben ook studentenverenigingen soms hun eigen mensa. Ooit was de mensa razend populair, omdat het spotgoedkoop was. Het eten was niet al te best, puur gaarkeukenvoedsel, maar de prijs maakte alles goed. De paar mensa s die nu nog bestaan (onder meer in Amsterdam), hebben wel wat weg van goedkope studentenrestaurants, want de huidige student wil niet veel betalen, maar wel een hoge kwaliteit. Op zich is het een lovenswaardig idee van de GSb, ware het niet dat studentenbonden in heel het land dit wel vaker op hun verkiezingsprogramma zetten, maar er uiteindelijk bijna nooit iets van terecht komt. Het is een echte stemmentrekker, want wie wil er nu niet een goede en goedkope eetgelegenheid op school? Op de Rijksuniversiteit Groningen probeerde de studentenbond het ruim tien jaar geleden ook. Iedereen vond het een geweldig idee, maar toen de mensa realiteit werd, kwam er niemand eten. Geweldig dat het eventueel kon, maar gebruiken, ho maar... Ik voorspel dat op de HG hetzelfde gebeurt. Iedereen vindt het een leuk idee, het gaat een half jaar proefdraaien, er wordt verlies gedraaid en het plan gaat de prullenmand in. Eerst maar eens goede soep maken, de prijzen een stukje omlaag en een echte hamburger (met gehakt, op de grill!) serveren, dat lijkt me een veel realistischer streven. Chris Wind 6 HANZEMAG WOENSDAG 10 MAART 2010 [12]

7 Een flauw werkcollege bij bij de de les les In de rubriek Bij de Les neemt een redacteur plaats in de schoolbanken van de Hanzehogeschool. In het Wiebengacomplex geeft Mads Haadsma college over een natriumarm dieet. Meemaken, erbij zijn, denkt Boudewijn Otten. Foto: Pepijn van den Broeke Foto: Pepijn van den Broeke Volgend jaar gaat Mads Haadsma met pensioen. Ze moet wel, in 2011 heit de klok 65 en onder de huidige wetgeving is het dan inpakken en wegwezen. Maar tot het moment waarop vadertje Drees haar in de armen sluit, is de coördinator van de opleiding Voeding & Diëtetiek nooit te beroerd om voor de klas te staan. Vandaag gaan we een beetje goochelen met natrium, zegt ze tegen de achttien eerstejaars die zijn neergestreken in C127, een ruim lokaal op de eerste verdieping van het Wiebengacomplex. De lentezon, die buiten de harten verwarmt, dringt niet door de bordeauxrode gordijnen. De studentes zitten keurig achter elkaar, drie rijen van zes. Hoe is het?, vraagt Haadsma. En warempel, niet één van de eerstejaars heeft iets gemerkt, de laatste dagen. Het is dus geen aanslag op je lijf, zo n natriumarm dieet. Want dat volgden de studenten vanaf de eerste dag van maart. Oké, ze zitten pas op dag vier, maar toch. Haadsma is niet verbaasd. Als een patiënt klaagt over een zoutarm dieet, moet je dat met een korreltje zout nemen. Het is gewoon even wennen. Bovendien, zoutarm is niet hetzelfde als zoutlóós. In veel voedingsproducten zit al veel zout. Te veel. Als een doorsnee mens besluit om al z n groenten, aardappelen en vlees, of vis, zonder zout te bereiden, krijgt hij toch nog de dagelijks aanbevolen hoeveelheid natrium binnen. Hoeveel is dat ook al weer? De stilte is doods. Nou hoeveel milligram , schuchtert een meisje op de eerste rij. Nou, nee milligram. En wat eet meneer Dijkstra uit opgave vier? Papieren ritselen, een paar meisjes bestuderen het plafond , waagt er eentje. Je vergeet het avondeten. Als je alles meeneemt, zit meneer Dijkstra op 2900, te veel voor een gezond persoon, maar zeker voor iemand met hoge bloeddruk. Als een patiënt klaagt over z n zoutarme dieet, moet je dat met een korreltje zout nemen De voedingsindustrie strooit kwistig met de zoutmolen. Neem nou brood. Haadsma: Alle fabrieksbakkers in Nederland zijn plechtig overeengekomen om de hoeveelheid zout stapsgewijs te verminderen. In 2010 tien procent minder, volgend jaar weer tien procent eraf, en ga maar door. Al iets van gemerkt, dames? De dames schudden van nee. Bestaat er zoutarm brood? - Becelbrood. Juist. Daarin zit weinig natriumzout. Welk ander zout gebruikt Becel? Dat is de diëtisten in spe bekend: kaliumzout en een snufje magnesiumzout. Is dat goed voor de mens? Dat is ook bekend. Kalium- en magnesiumzout zijn gezond, maar het smaakt niet zo lekker. - Een beetje bitter. Het scheelt één stomme, maar voor veel mensen is zoutloos hetzelfde als zouteloos. Als een dieet niet lekker is, houdt geen patiënt het vol, waarschuwt Haadsma. Jullie moeten dus iets doen om het lekker te maken. Wat? - Peper. Maar niet zoveel dat het door je keel giert. - Hazelnoten. Altijd goed. - Kruiden. - Vérse kruiden! Ja, verse kruiden hebben meer smaak. Trouwens, als je gewend bent aan minder zout, proef je andere smaken op de duur beter. Dat is met roken net zo. Als je stopt, proef je veel meer. - Ongezouten pinda s. - Popcorn zonder zout. - Rauwkost. Stel, je geeft een feestje. Een rauwkostparty. Waarin kun je groenten lekker zoutloos dippen? - Olijfolie. - Beetje kruiden erbij. - En azijn. Zure room is ook lekker. Niet in sloten tegelijk, maar het is heerlijk. Wie een zoutarm dieet volgt, moet matigen met kaas en vleeswaren. Welke vleeswaren zijn geschikt? - Fricandeau, klinkt het zeer beslist. - Kipfilet en rosbief. Drop heet ook te zout te zijn. Klopt dat? - Nee. Waarom moet je het toch mijden? - Vanwege het zoethout. Uitstekend. In zoethout zit glycerinezuur en dat houdt vocht vast. Tal van zoutarme producten passeren de revue. Krentenbollen, karnemelk en fruit. Gevulde koek en yoghurt. Ontbijtkoek natuurlijk, en muesli. - Milk & Fruit, daar zit ook geen zout in. Hè? In melk zit altijd natrium. Is dat niet gewoon een reclametekst? - Nee hoor, het staat op de ingrediëntenverklaring. Dan klopt het waarschijnlijk. Die móet juist zijn en dat wordt streng gecontroleerd. Boudewijn Otten [12] MAART WOENSDAG HANZEMAG 7

8 frick Studenten en CvB brainstormen over ander SLB Difficulteringsruimte In 2007 verklaarde Ronald Plasterk dat leraren meer ruimte moesten krijgen om hun belangrijkste taak uit te voeren: onderwijs geven. De toenmalige minister zei erbij hoe scholen dat kunnen bereiken: snijden in management en overhead. Maar Plasterk maakte een fout. Hij gaf het idee een naam: leraren moeten meer Professionele Ruimte krijgen. Niet-docenten waren er als de kippen bij om het begrip te kapen. Haantjevooruit was Sjoerd van der Zee, tot voor kort personeelschef op de Hanzehogeschool (HG). Die doet op de website van de HBOraad zijn difficulteringstactiek uit de doeken: hij organiseerde op de HG koeterwaalse spraakverwarringen over de vraag wat Professionele Ruimte nu eigenlijk betekent. Eerst is het management daarover in gesprek gegaan, vervolgens gingen de teamleiders in dialoog en daarna het HG-voetvolk. Studenten van de HSV presenteerden in de medezeggenschapsraad een aantal ideeën om de studieloopbaanbegeleiding te verbeteren. Schaf de studiepunten voor SLB af. Studieloopbaanbegeleiding is geen vak, vindt Anouk Folstar, fractievoorzitter van de Hanze Studentenbelangen Vereniging. Ook vindt ze het niet logisch dat studieloopbaanbegeleiders (SLB ers) tegelijkertijd begeleiden en beoordelen. Een rij-instructeur neemt ook niet zelf de examens af bij zijn leerlingen. Haal dat uit elkaar. De SLB er moet in de eerste plaats vertrouwenspersoon zijn. Op die manier zorg je ervoor dat SLB laagdrempeliger wordt. Namens de studenten in de hogeschoolmedezeggenschapsraad (HMR) presenteert Anouk de resultaten van een onderzoek waarvoor de raadsleden spraken met studenten en SLB ers. Op 15 februari puilt de publieke tribune uit. SLB ers, studenten en medewerkers van stafbureau Onderwijs & Onderzoek willen het wel eens meemaken, zo n benen-op-tafel-overleg over studieloopbaanbegeleiding. Eén van de conclusies van de HSV is dat SLB voor docenten vaak bijzaak is, een taak die dient om hun takenlijstje vol te krijgen. Daardoor worden sommige docenten SLB er terwijl ze het eigenlijk niet goed kunnen of er simpelweg geen zin in hebben. Anouk: Een goede SLB er heeft niet alleen vakinhoudelijke kennis, maar vooral ook mensenkennis en sociale vaardigheden. Hij moet studenten weten te enthousiasmeren. Bovenal moet 8 HANZEMAG WOENSDAG 10 MAART 2010 [12] een SLB er zelf gemotiveerd zijn. Sommige docenten kunnen meer dan één groep aan, terwijl andere juist helemaal geen SLB-taken moeten krijgen. Een matige SLB er kan best een goede worden, voegt ze eraan toe. Maar het schort op de HG aan een gedegen opleiding. Je zou studenten eigenlijk geen credits moeten toekennen voor SLB, meent HSV er Stephan Vierkant. Credits staan voor een bepaald aantal uren. Maar sommige studenten hebben veel meer begeleiding nodig, anderen juist minder. Veel opdrachten ervaren de studenten niet als zinvol, bijvoorbeeld zelfreflectie. Eerstejaars zijn daar vaak nog helemaal niet aan toe. Wij willen maatwerk, voor studenten die bijvoorbeeld een sollicitatietraining nodig hebben. Anderen hebben behoefte aan extra begeleiding bij Nederlands, presenteren of Engels. Er zijn binnen de HG altijd wel docenten te vinden die dat soort vakken kunnen verzorgen. Raadslid Jeanette Huismans plaatst vraagtekens bij het afschaffen van de credits (studiepunten, red.). Wat moet je doen als studenten aangeven dat ze geen begeleiding nodig hebben? Moet je dat dan zomaar accepteren? Een aantal docenten op de publieke tribune knikt. Studenten hebben een eigen verantwoordelijkheid, zegt een docent Facility Management waar een pilot loopt met gemotiveerde SLB ers. Volgens Folstar moeten student en SLB er in samenspraak bepalen wat de student nodig heeft. Daarom is de goede band tussen SLB er en student juist zo belangrijk. Een andere docent vraagt de HSV hoe het moet met de gedragscompetenties. Zaken als organisatiesensitiviteit, hoe besteed je daar tijdens de studie aandacht aan als je het niet in de SLB doet. Moet SLB een soort decanaat worden waarbij de student bepaalt waaraan hij behoefte heeft?, vraagt de voorzitter van de Hanzehogeschool Henk Pijlman zich af. Heel goede studenten hebben de persoonlijker begeleiding misschien niet nodig, en heel ongemotiveerde studenten misschien ook niet, omdat die toch afvallen. Ik ben ongerust voor de grote categorie studenten daar tussenin. Veel studenten willen nu eenmaal met minimale inspanning hun studie halen. Hou houd je ze bij de les? Maar, besluit Pijlman. Deze ideeën bevatten absoluut goede bouwstenen voor een volgend overleg. De benen kunnen van tafel, maar SLB zal nog wel even stof tot nadenken geven. Tekst en foto: Luuk Steemers Iedereen ging kennelijk met iedereen in dialoog. Je zou denken dat de kous hiermee af was. Maar nee, vindt Van der Zee, de dialoog moet permanent doorgaan. Er zijn kwesties, er is dialoog, er is tevredenheid of ontevredenheid. Het vehikel is de dialoog, als die op orde is kan je alle kwesties aan. Behalve de kwestie die Plasterk opwierp. Die schuift de HG op de lange baan van dringendere problemen. Van der Zee over docenten: Men heeft misschien wel last van bepaalde dingen, maar steekt er onvoldoende energie in om die zaken te benoemen en aan te pakken. Van der Zee over kritiek: Je moet oppassen dat deze dialoog niet verzandt in een klaagzang en voorkomen dat de mensen de problemen alleen buiten zichzelf zoeken en oplossingen aan anderen overlaten. Zoek het lekker zelf uit, stelletje zeikerds, dat is Sjoerds boodschap, de HG verandert niks, hoe graag jullie en Plasterk het ook willen. Van der Zee, die blijkens een afscheidsinterview in PL.HANZE vooral uitblonk in het verzinnen van oubollige smoesjes voor veelvuldig te laat komen (er stond weer een file tussen Groningen en Assen! Haha!), legt tegenwoordig rookgordijnen in het Martini Ziekenhuis. Maar de difficultering op de HG is, zo staat in dezelfde PL.HANZE, in de vertrouwde handen van personeelsadviseur Toos van Lent: Als wij, zoals is afgesproken, de kwaliteit van ons onderwijs en onderzoek willen verhogen, zodat we beter, efficiënter en met meer plezier kunnen werken, dan moeten wij als professionals verantwoordelijkheid nemen voor eigen handelen binnen de professionele ruimte en daarover transparant zijn naar direct betrokkenen. Hajo Frick

9 Waar betalen ze dat luxevoedsel van? Kok Ingrid keurt de kantinekeuken Kok Ingrid Vermulst (41) is eigenaar van Hotel Restaurant Spoorzicht in Loppersum. Ik ben áltijd met eten bezig. Als mystery guest luncht ze in de kantine van het Atrium. De koude kant vindt ze oké, voor de warme hap loopt ze niet zo warm. Veel te veel frituur en die droge tosti s zou ik schrappen. Entourage Wat een prachtige, lichte ruimte zeg, dat Atrium. Alleen het oranje meubilair vind ik niet zo mooi. Ik heb net een cursus interieurarchitectuur gedaan en oranje is een beetje goedkoop. Ik zou bruin kiezen, in de tint van de Australian-balie. Over de koffie hebben ze hier vast geen klachten. Is deze kantine voor medewerkers én personeel? Eten ze ook aan die statafels? Of nemen ze hun broodje vaak mee en eten ze lopend? Dat is niet zo gezond. Presentatie De koude kant Het ziet er keurig netjes uit, behalve dan de kapotte broodmanden, die zouden er in mijn hotel uitvliegen. En waarom hebben ze geen tangen voor de broodjes? De zwerverslunch ( 3,75) is leuk bedacht. En niet duur. Ingrid kiest voor een kippensoepje ( 0,80) als voorafje en bij de verse-broodjesuitgifte voor een bruine pistolet gezond ( 1,90 ) en wacht even op een Italiaanse bol filet americain met sla ( 2,50). Goed hoor, ze bakken de broodjes hier zelf af. De warme hap Voor een warm gerecht ben je hier bijna alleen aangewezen op frituur. Dat is toch niet meer van deze tijd? Oh, loopt het wel goed? Dan zal er wel vraag naar zijn. Wat is een carrera? Die naam zegt me helemaal niets. En als hier zoveel buitenlandse studenten eten, zou ik de gerechten ook in het Engels presenteren. Voor vegetariërs is er genoeg keuze, maar alleen het vegetarische spinazie-feta-taartje ( 3,50) hebben ze, denk ik, zelf gemaakt. Dat vind ik trouwens wel weer behoorlijk prijzig. Ingrid probeert de hamburger ( 1,35) en de ham-kaastosti ( 1,45). De kroketten hoef ik niet. Echt, alleen Kwekkeboom en Van Dobben hebben goede kant-en-klaarkroketten. Inkoop iets duurder, maar veel beter. Dan betaal ik liever een dubbeltje meer. Die versgesmeerde broodjes zijn gewoon goed. De saladebar Gelukkig, ze hebben ook een saladebar. Dat ziet er lekker uit. Alleen zie ik weinig echte sla en ik mis het olie-en-azijnstelletje. Zelf zou ik mijn salade liever uit een schaaltje of van een bordje laten eten. In zo n kleine beker ( 2,25) hussel je alles door elkaar. Jammer van de verschillende smaken. Hoe smaakt het? Die kippensoep is niet veel soeps. Het lijkt wel cup a soup. En hij is te zout. Het was misschien wel het onderste uit de pan, maar ik vind maar één flintertje kip. Dat kan beter. Ik zou liever voor één goede, zelfgemaakte maaltijdsoep kiezen dan voor drie kant-enklare. Zelf pluk ik altijd grote stukken van de gebraden kippenpoten af en doe rijstmie of spaghetti door de soep, veel gezonder dan vermicelli. Daar zit veel kleurstof in. De versgesmeerde broodjes zijn gewoon goed. Niets op aan te merken. Lekker knapperig, goed belegd en ook de rauwkost is vers. Alleen jammer dat ze er margarine opsmeren. Dit is geen roomboter. Ze zouden je ook kunnen laten kiezen. Lekker, dat spinazie-fetataartje met rode uien! Van mij hadden ze er niet eens die geraspte kaas over heen hoeven strooien. De salades met kikkererwten, artisjok, selderie, rode uit, kappertjes en zongedroogde tomaatjes en die met pasta, paprika en broccoli zijn smakelijke combinaties. De tonijnsalade vind ik geschikter op een broodje, voor een maaltijdsalade zit er te veel mayonaise door. Goede maaltijdsalades als een bordje Niçoise, mozzarella met tomaat of een lekkere rucolasalade met noten, honing en geitenkaas zouden het hier ook goed doen. Die ham-kaastosti zou ik direct uit het assortiment halen, die vind ik helemaal niks. Hij smaakt wel naar ham en kaas maar hij is helemaal niet bruin en veel te droog. Niet zo geschikt voor de warmhoudvitrine, net als de gefrituurde gerechten trouwens. En die hamburger is niet meer dan een zoute, Foto: Pepijn van den Broeke Foto: Luuk Steemers platgeslagen frikadel. Als je het dan tóch doet, maak hem dan van rundergehakt en bak hem op de bakplaat. Conclusie De eetcultuur voor studenten is behoorlijk veranderd de laatste jaren. Waar betalen ze dat luxevoedsel van? Ik kom nog uit het tijdperk dat je je eigen brood meenam naar school, zelfs toen ik nog op de hotelschool in Leeuwarden zat. Of we lunchten met vriendinnen in mijn studentenhuis met boterhammen met hagelslag. Qua presentatie en sfeer zouden ze misschien eens bij La Place van V&D kunnen kijken. Daar moet je alles ook zelf halen en opruimen. De prijzen zou ik zeker niet verhogen, die zitten aan de bovenkant van de marge. Maar het assortiment is hier wel zo groot dat je zelf prima een gezonde en lekkere lunch kunt samenstellen. Rina Tienstra [12] MAART WOENSDAG HANZEMAG 9

10 Studenten klagen over prijzen en assortiment kantines Mensa is een top-idee De HG-kantines zijn te prijzig vindt de Groninger Studentenbond. Er moeten ook pinautomaten, goedkope lunches en maaltijden komen. Eind februari dienden de fractieleden van de GSb in de medezeggenschapraad een notitie over de HG-kantines in. Op de volgende pagina s een toelichting van een GSb er en reacties van de cateraar Yabeco en het Facilitair Bedrijf van de Hanzehogeschool. Groninger Studentenbond Vice-voorzitter Sjoerd Sijbesma van de GSb-fractie licht de notitie toe die de Groninger Studentenbond in februari indiende in de medezeggenschapsraad. Soms word je gedwongen een duur pistoletje of een kroket te kopen. Ik vind de kantine zo duur dat ik er zo weinig mogelijk kom. Met onze notitie willen we aanzetten tot discussie. We hebben enquêtes afgenomen en studenten geïnterviewd in de verschillende schools. Daaruit kwam telkens naar voren dat de kantines te duur waren en de kwaliteit te laag is. Dat zegt derdejaars Technische Bedrijfskunde Sjoerd Sijbesma die namens de Groninger Studentenbond (GSb) in de hogeschool Medezeggenschapsraad zit. De GSb schreef onlangs een notitie over de kantines die in de raad is besproken. Nú kunnen we er wat aan doen. De aanbesteding is binnen een jaar. Yabeco, de hoofdcateraar van de Hanzehogeschool, zal met een aantrekkelijk aanbod moeten komen. Het College van Bestuur herkent het probleem: de kantines scoren laag in tevredenheidsonderzoeken. De Hanzehogeschool sprak bij de vorige aanbesteding met Yabeco af dat het basisassortiment (koffie, thee, simpele broodjes, fruit, melk en soep) voor een lage prijs beschikbaar moet zijn. Sjoerd: Maar de prijzen daarvan zijn sinds 2007 met meer dan twintig procent gestegen, koffie zelfs met 28 procent. Soep wordt in grote hoeveelheden gemaakt. Dat moet toch goedkoper kunnen. Ook zie je vaak dat het basisassortiment aan het eind van de middag op is. Dan word je gedwongen een vette frikadel, kroket of een duur pistoletje te kopen. Er zijn kantines waar je echt moet zoeken naar gezonde producten, zoals in de Van DoorenVeste en het Wiebengacomplex. Daarbij komt dat gezonde varianten vaak een stuk duurder zijn dan de vette happen. Een broodje kroket kost 1 euro 50, een broodje gezond 2 euro 30. Het blijft de verantwoordelijkheid van de student om vet of gezond te kiezen. Ik pleit er dus níet voor om cateraars te verplichten om de vette happen uit het assortiment te halen. Maar de balans is nu compleet scheef. Er zijn te veel ongezonde producten in het assortiment, en de gezonde producten zijn te duur. Op veel universiteiten in het buitenland zijn studenten gewend om s middags en s avonds op school een warme maaltijd te nemen tegen een schappelijke prijs. Hier ontbreken dat soort faciliteiten. Op de HG heb je de keuze uit één of twee warme happen voor ruim zeven euro. Veel te duur en veel te weinig keuze. Er wordt ook weinig gebruik van gemaakt. Als je een grote bak rijst en een grote pot saus maakt, moet zo n maaltijd toch voor veel minder dan zeven euro kunnen. Een mensa zoals vroeger, dat zou mooi zijn! 10 HANZEMAG WOENSDAG 10 MAART 2010 [12]

11 Facilitair Bedrijf HG Stafmedewerker Facilitair Bedrijf Marcel van den Hul verwacht dat enkele punten uit de GSb-notitie onder het huidig contract met cateraar Beijk (onderdeel van Yabeco) kunnen worden aangepakt. Voor de komende aanbestedingsperiode werken we allerlei opties uit. We zien de notitie van de Groninger Studentenbond (GSb) als goede input voor het volgende aanbestedingstraject. We zullen daarin een aantal zaken zeker meenemen. Accountmanager Catering & Inrichting Marcel van den Hul heeft dagelijks contact met de cateraars op de Hanzehogeschool. Wij voeren eens per zes maanden vendor-ratinggesprekken. Dan wordt beoordeeld of alles nog volgens het contract loopt. In het contract staat bijvoorbeeld dat de prijzen mogen worden geïndexeerd volgens de cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek. Met de GSb bespreken we nog wat we kunnen realiseren binnen het huidige contract. Met een aantal punten in de notitie zijn we nu al bezig. De pinautomaten, bijvoorbeeld. Daarover zijn we al met de cateraar in gesprek. Met biologische en fair-trade-producten zijn we heel ver. We halen momenteel meer dan het dubbele van wat er in het contract staat. Ons brood komt uit lokale bakkerijen. Veel mensen weten dat niet. Het is belangrijk dat mensen zich daarvan bewust zijn. Dan is er misschien ook meer begrip voor de prijsstelling. Daar ligt voor ons nog een voorlichtingstaak. Buitenlandse studenten zijn ontevreden over de maaltijden. Dat bleek vorig jaar ook al uit de International Student Barometer, een tevredenheidsonderzoek. Daarin scoorde de HG slecht op catering. Direct na de zomervakantie begonnen we daarom met het aanbieden van gezonde warme maaltijden. Vlees, vis of vegetarisch, dus geen frites met een hamburger. We gaan nu zeker onderzoeken of een mensa goede kansen heeft. We moeten dan ook kijken naar ruimte en faciliteiten. Het is het onderzoeken waard. We staan er positief tegenover. Ik denk dat een paar honderd klanten per dag haalbaar is als je het goed neerzet. Het Facilitair Bedrijf heeft een adviserende rol. Uiteindelijk moet het College van Bestuur beslissen en de medezeggenschapsraad daarmee instemmen. Voor de komende aanbesteding werken we een aantal opties en voorstellen uit. Daarbij onderzoeken we het effect van de hoogte van de pachtsom op het niveau van de prijzen. De prijsstelling in onze kantines is trouwens zeer vergelijkbaar met wat de meeste universiteiten en hogescholen vragen. Je moet de prijseffecten van het verlagen van de pachtsom trouwens niet overschatten. Het is echt niet zo dat de prijzen dan ineens veertig procent omlaag gaan. Beijk-Yabeco Fokko van der Velde en Marcel de Boer van cateraar Beijk (onderdeel van Yabeco Holding) reageren op de GSb-notitie over de kantines. Een topidee! We willen het best een half jaar proberen met een mensa. De zaken die de Groninger Studentenbond opwerpt, horen we voor het eerst. Een echte eye-opener. Soms is dat heel goed. We doen al 23 jaar zaken met de Hanzehogeschool (HG), en willen daar nog minstens 23 jaar aanplakken. Daar hebben we veel voor over. Nu zijn we bijvoorbeeld bezig met een nieuw systeem van flatscreens op alle locaties met duidelijke prijsaanduidingen. Dat kost ons al gauw dertigduizend euro. We zijn niet te beroerd om de beurs te trekken voor een mensa en voor pinautomaten. Directeur Fokko van der Velde van cateraar Yabeco, die bijna alle kantines van de HG (behalve die van het Conservatorium en Minerva) in beheer heeft, ziet de mensa wel zitten. Als je per dag zo n driehonderd eters hebt, moet het lukken voor vijf euro per maaltijd. Ik wil het best een half jaar proberen. Maar we kunnen die investeringen niet zomaar doen. Nu bestaat het risico dat na de volgende aanbesteding een andere cateraar aan het langste eind trekt. Goede afspraken zijn dus nodig. Cateraars die te veel willen verdienen, snijden zichzelf in de vingers. Dan gaat er bij de volgende aanbesteding iemand onder door. Als wij het heel goed doen, hebben we op de HG maar zo n twee tot tweeënhalf procent rendement. Maar als er iets mis gaat, holt dat rendement achteruit. We kunnen de prijzen Natuurlijk kun je er als school ook voor kiezen om geen pacht te berekenen dus niet zomaar tien procent verlagen. We zitten regelmatig met de HG om tafel. We overleggen dan ook over de prijzen. We kunnen die niet zomaar verhogen. Sommige prijsverhogingen lijken exorbitant, meent Manager Contract Catering Marcel de Boer van Yabeco. Zoals de verhoging van de koffieprijs met 28 procent. De oorspronkelijke prijs van 35 cent was gebaseerd op gewone koffie. Nu hebben we fairtrade-koffie voor 45 cent. Hetzelfde geldt voor de melk en karnemelk. Van der Velde: Dat studenten het duur vinden heeft gedeeltelijk te maken met de keuze van de HG voor biologische en fair-tradeproducten. 27 procent van onze producten is momenteel duurzaam: de koffie, biologische ham, kaas, melk en dito rauwkost. Daarnaast gebruiken we biologisch afbreekbare schoonmaakmiddelen. Die duurzaamheid is prima, maar heeft wel een effect van acht procent op de prijzen. Gewone ham, bijvoorbeeld, kost bij inkoop zes euro per kilo. Voor biologische betalen we rond de vijftien euro, en dat is nog relatief goedkoop, omdat we scherp inkopen. De pachtsom van de HG heeft natuurlijk ook invloed op de prijzen, vervolgt Van der Velde. Maar ik snap goed dat ze deze prijs vragen. De HG maakt veel kosten: huur, verwarming, de afschrijving van het inventaris. Dus als je me vraagt, vind ik de pachtprijs redelijk, dan zeg ik ja. Maar als je me vraagt of ik liever heb dat de pachtprijs omlaag gaat, zeg ik ook ja. Natuurlijk kun je er als school ook voor kiezen om geen pacht te berekenen. Er zijn best mogelijkheden om het goedkoper te maken, oppert De Boer. Eén daarvan is om onrendabele uren eruit te halen. Het Instituut voor Sportstudies is bijvoorbeeld in het weekend open. Dat kost klauwen met geld. Vóór de aanbesteding waren de kantines tijdens de vakanties gesloten, nu zijn we open van tien tot twee. Bij Economie draaien we dan een omzet van zo n honderd euro. Als je dat vergelijkt met een normale dag van drieduizend klanten! Dan draaien we een omzet van zo n 6500 euro. Kortom, als je minder open bent op onrendabele tijden, kun we wat aan de prijzen doen. We streven ook naar het aanbieden van meer gezonde producten, zegt Van der Velde. Op de meeste locaties is de balans goed maar in de Van DoorenVeste moeten ze nog even wachten. Het Facilitair Bedrijf van de HG heeft een mooi plan gemaakt waardoor er ook plek komt voor een salad bar en smoothie bar. Zo kunnen we ook daar een compleet assortiment gaan voeren. Naar verwachting wordt dat in de meivakantie aangepakt. Tekst en foto s: Luuk Steemers [12] MAART WOENSDAG HANZEMAG 11

12 Hoeveel studenten passe Woonru Kan de stad Groningen de am studenten wonen er mo nog bijna 5000 bij in de kome voor overlast? Een politicus, ee Frank de Vries (PvdA), wethouder Ruimtelijke Ordening Te vaag, te traag en te laag, zo omschreef RUG-beleidsmedewerker studentenhuisvesting Jan Wolthuis uw plannen voor studentenhuisvesting vorige week tijdens een debat. Klopt dat niet een beetje? Ik verbaas me een beetje over die uitspraak. Als hij zich zo druk maakt of het wel goed komt, dan moet de universiteit misschien zelf maar gaan bouwen. Ons plan is niet te vaag, er komen op korte termijn al honderden wooneenheden bij. Maar we leven niet in een regelloos land, je kunt niet zomaar even vijf duizend woningen neerzetten. Er moet eerst gesproken worden met bewoners van wijken en studenten, er moet gekeken worden naar de geschiktheid van locaties en er moeten vergunningen worden verstrekt. Volgens Wolthuis zijn de cijfers gebaseerd op verouderde prognoses en zullen er meer studenten komen dan wordt ingeschat. We gaan er van uit dat er 4500 extra eenheden nodig zijn tot 2014, maar we zijn bezig met 5600 eenheden, 3800 vast en 1800 tijdelijk. We werken dus al met een behoorlijke marge. Niet alle locaties zullen even snel beschikbaar komen, maar we willen met dit plan aan de stad laten zien dat het ons menens is. We leunen niet achterover, maar zoeken actief naar locaties waar studenten goed kunnen wonen. HANZEMAG WOENSDAG 10 MAART 2010 [12] Foto: Luuk Steemers Er is de laatste tijd nogal wat discussie over studentenoverlast. Dat zal niet minder worden als de stad er nog eens vijf duizend studenten bij krijgt, zeker als er honderden studenten op één locatie komen te wonen. Wat doet de gemeente om de relatie tussen stadjers en studenten goed te houden? Tot voor kort hadden we de campagne Doe Normaal Ja! Dat is nu veranderd in Leven in Stad. Dat klinkt positiever, de oude slogan klonk teveel alsof studenten altijd problemen veroorzaakten. Maar het uitgangspunt is hetzelfde: het verbeteren van het wederzijdse begrip tussen stadjers en studenten. We willen vooroordelen wegnemen en dat lukt het beste wanneer mensen met elkaar blijven praten. We helpen bij praktische problemen, we plaatsen bijvoorbeeld veel extra fietsenrekken. Maar de overheid is er niet om buren op elkaar te plakken. Daarom vind ik het hoopgevend dat studentenorganisaties en wijkorganisaties tegenwoordig goed contact hebben. We moeten samen leven. Op sommige plekken in Groningen is inderdaad sprake van een leefbaarheidprobleem, maar als we met elkaar blijven praten, komen we daar wel uit. Groningen is ondenkbaar zonder studenten, dat moeten we goed beseffen.

13 n er in de stad? imte gezocht! bities van de RUG en Hanzehogeschool nog wel aan? menteel in de stad en daar komen er naar verwachting nde vier jaar. Een zegen voor de stad of een recept n psycholoog en een student geven hun visie. Dr. Martijn van Zomeren, Sociaal Psycholoog aan de RUG Er wordt nogal wat gediscussieerd over studentenoverlast. Studenten en stadjers hebben ook gewoon een heel andere levensstijl en ritme. Is het niet beter om ze gewoon allemaal bij elkaar te zetten op een campus, zodat niemand last van elkaar heeft? Een campus zie ik als een laffe oplossing. Eigenlijk is het helemaal geen oplossing, alleen maar het vermijden van het echte probleem. De ideale oplossing is toch dat je het voor elkaar krijgt om verschillende groepen samen te laten leven. En hoe zorg je dat verschillende mensen toch vreedzaam met elkaar kunnen leven? Je moet zoeken naar een eerlijke verdeling, maar ook naar initiatieven die leidden tot positief contact.. Bij Albertus Magnus (studentenvereniging, red.) verplichten ze hun nieuwe leden tegenwoordig om de buren te bezoeken. Het klinkt misschien wat idealistisch, maar dat vind ik een prima initiatief. Net als straatbarbecues. Hoe meer contact in het begin, hoe beter Ja prachtig, maar al die straatbarbecues veranderen de levensritmes toch niet? Een straatbarbecue is misschien geen oplossing, maar levert wel een voedingsbodem voor een oplossing. Als je de buren naast je niet kent, ben je snel geneigd de politie te bellen wanneer er overlast is. Heb je je buren al eens ontmoet, dan is de drempel om aan te bellen en over het probleem te spreken een stuk lager. Moeten mensen elkaar niet gewoon met rust laten en wat toleranter zijn? Het is een wet in de psychologie dat wanneer een minderheid te groot wordt, althans in de perceptie van de meerderheid, dit vaak leidt tot irritatie. Het slechtste wat je kunt doen in zo n situatie, is niks. Mensen denken vaak dat niks doen geen consequenties heeft. Het tegenovergestelde is het geval. Als je kijkt naar het aantal overlastmeldingen dat de politie binnen krijgt, wordt slechts drie procent veroorzaakt door studenten Maar cijfers zeggen niet alles. Wie zegt dat bij alle overlast meteen de politie wordt ingeschakeld? Okay, cijfers zijn niet heilig, maar het doet me wel denken aan mensen uit de provincie die praten over een tsunami van moslims, terwijl er tien in hun dorp wonen. Sowieso is voor ons als onderzoekers de perceptie van mensen niet minder echt dan de objectieve waarheid. Een gevoel van onveiligheid hoeft niet gestaafd te worden door de statistieken. Als mensen het zo ervaren, is dat hun werkelijkheid en zul je dat serieus moeten nemen. Hoe zorg je ervoor dat mensen makkelijker accepteren dat er een studentencomplex naast hun huis komt te staan? Het scheelt heel veel wanneer mensen gedurende het proces van besluitvorming goed op de hoogte worden gehouden. We zijn geneigd om besluiten, ook al vallen ze negatief uit, makkelijker te accepteren wanneer het voortraject transparant en eerlijk is verlopen. Mensen hebben bepaalde verwachtingen en vooroordelen. Die kun je wegnemen door ze in contact te brengen met mensen uit straten waar veel studenten wonen. Op die manier krijgen ze een realistischer beeld van hoe het is om naast studenten te wonen. Chris Wind Nota jongerenhuisvesting De Gemeente Groningen wil tussen nu en vaste en 1800 tijdelijke wooneenheden voor studenten realiseren. In de nota jongerenhuisvesting worden vier zones genoemd waar kansen liggen voor grootschalige huisvesting: de Reitdiepzone, het gebied rond winkelcentrum Paddepoel, het Bodenterrein en het gebied op en rond de Eendrachtskade. De vraag is of dit gaat lukken, want voor de meeste locaties is een bestemmingsplanwijziging nodig. Projecten kunnen afvallen door interne keuzes bij de ontwikkelende partij of door gebrek aan draagvlak in de wijk. Volgens prognoses uit 2008 zijn er minimaal 4500 extra eenheden nodig voor studenten tot en met Leonie Veraar, studente Nederlands RUG (las deze column voor tijdens huisverstingsdebat op 10 februari) Denkt u zich eens in dat we met deze gehele zaal recht naar boven konden opstijgen. Zeg een paar honderd meter de lucht in. Op een heldere dag zouden we de stad, onze stad, nu haarscherp onder ons zien liggen. Wat direct zou opvallen zijn de hokjes waaruit de stad bestaat. Schots en scheef zoals in het centrum, dat wel, wat beter geordend in de wijken erom heen waar rechte straten elkaar kruisen en aan weerszijden dezelfde huizen staan. Nog wat verder zijn de bedrijventerreinen zichtbaar aan de rand van de stad, en na de woonboulevard komen alweer wat weilanden in zicht. De slimme mensen onder ons zouden precies kunnen vertellen welk hokje welke functie heeft of welke plannen er in de toekomst gerealiseerd zullen worden. Dat is Nederland: over elk stukje land wordt nagedacht. Ook zouden zij ons kunnen vertellen welke mensen zich groeperen in welke hokjes. Waar de studenten wonen en waar de stadjers, want daar bestaat een scherp onderscheid in. Zo vanuit de lucht zijn ook de kritieke punten van de stad wel te overzien. Waar veel mensen gepropt zitten in een klein hokje ontstaat overlast. Zeker wanneer dit mensen zijn met een andere levensstijl. Twee studenten die beiden dronken op hun balkon staan, zullen weinig last van elkaar hebben, ze zullen misschien zelfs vrienden worden, over het balkon heen klimmen en samen het Wilhelmus schallen. Twee jonge ouders met schreeuwende baby s zullen de blèrende baby van de buren minder snel als overlast ervaren, omdat ze zelf ook deze overlast veroorzaken. De oplossing ligt dan ook voor de hand: laat iedereen lekker binnen zijn eigen hokje blijven, dan is iedereen gelukkig, toch? Een enclave van rust zou het opleveren, of juist van chaos, wat je maar wilt, kinderen die samen naar school fietsen, studenten die samen tegen de muren piesen. Ideaal. Maar het wordt tijd om te landen. Ik ben namelijk eens in zo n enclave geweest. Het heet Almere. s Ochtends reden alle Suzuki Swifts daar gezamenlijk de file in op de snelweg om s avonds elkaars parkeerplek in te pikken bij de Albert Heijn en dan, alsof je naar een surrealistische horrorfilm zit te kijken, rijden ze in dezelfde volgorde hun parkeerplaatsen weer op, waarna de lichten aangaan in de rijtjeshuizen en de televisie wordt afgesteld op RTL Boulevard. Om één uur ligt iedereen op één oor. Voor mij, als indringer in het goed functionerende hokje, was het een schokkende ontdekking. Dinsdagochtend om elf uur bevond ik me op die huizenbegraafplaats en kreeg ik zin om naar buiten te rennen en naakt het Wilhelmus te zingen. Misschien functioneerde dit hokje perfect en de inwoners zullen vast een waardevolle bijdrage leveren aan de economie van ons land. Maar voor mij was het vooral Eng en dodelijk Saai! Overlast wordt vaak nogal eenzijdige opgevat. Maar wat de één als overlast ervaart, is voor de ander een inspiratiebron. Niet iedere student wil een nieuwbouwflatje met eigen keuken. Geld of niet, studeren gaat over meer dan luxe. Ieder mens zou eens een paar jaar in een lekkend pand zonder deuren moeten wonen, zonder isolatie en maar met de hele dag Xboxen in de gemeenschappelijke kamer. Op m n achttiende verhuisde ik naar Groningen. Een vlucht uit de Randstad waar studenten als slachtvee in een kankerverwekkende bus naar betonblokken worden gebracht, waar zo weinig betaalbare wooneenheden zijn in de stad, dat veel studenten maar bij hun ouders blijven wonen. Ik had mijn tijd op al die gekke plekken niet willen missen. Op mijn woonboot aan de Eendrachtskade zag ik de drollen van de buurman drijven en als het vroor bleven ze liggen op het ijs. Het was een waar schouwspel om de eenden die drollen vervolgens te zien opeten. Door mijn bovenbuurman in de Poelestraat ontwikkelde ik een passie voor André Hazes. Avond aan avond hoorde ik hem Andrés smartlappen mee schallen. Juist de diversiteit in een stad brengt levendigheid en iedereen die daar niet tegen kan is vrij om naar Harkstede of Baflo te verhuizen. Net zoals studenten vrij zijn om in een betonblok of op een campus te gaan wonen. In een stad moet gelééfd worden, juíst met die irritante je kamer binnendringende huisbaas, juist met die schijtende duiven, juíst met die schreeuwende studenten (die soms ook best wel eens hard studeren), en juíst met die onverstaanbaar platpratende stadjers. Natuurlijk blijven er altijd verbeterpunten bestaan (ik ontvang graag huursubsidie en ontvang mijn zeventig euro per maand graag met terugwerkende kracht op mijn bankrekening ) Maar laten we niet vergeten dat juist het gespuis en de onvolkomenheden de stad en het studentenleven karakter geven. Pas dan komt een stad tot leven en dat is in Groningen al jaren het geval. Daar mogen we best trots op zijn. [12] MAART WOENSDAG HANZEMAG 13

5 Daags Afvalprogramma

5 Daags Afvalprogramma 5 Daags Afvalprogramma Dag 1 Dieetsnel.nl De eerste dag van mijn dieet is aangebroken, het zal je vast meevallen wat er vandaag op het menu staat! s Morgens 2 crackers met melk, s middags 2 boterhammen

Nadere informatie

Gezonde recepten avondeten. Gezonde recepten avondeten

Gezonde recepten avondeten. Gezonde recepten avondeten Gezonde recepten Gezonde recepten Vraag jij je ook wel eens af wat gezonde recepten zijn en wat nu gezond is en wat niet? Er zijn zoveel geluiden in voedingsland, dat je soms de weg kwijt kunt raken. Wat

Nadere informatie

de andijvie A is een soort groente met grote groene bladeren.

de andijvie A is een soort groente met grote groene bladeren. Woordenlijst bij hoofdstuk 6 de aardappel Wat eten we vanavond, rijst of a? alcoholvrij zonder alcohol Graag een a bier. Ik moet nog auto rijden. de andijvie A is een soort groente met grote groene bladeren.

Nadere informatie

REGELS. Onderstreep de pluralisvorm in de zin.

REGELS. Onderstreep de pluralisvorm in de zin. 61 61 REGELS 1 Onderstreep de pluralisvorm in de zin. 1 Ik woon met mijn gezin in een rijtjeshuis met vier slaapkamers. 2 De vijf appartementen in deze flat zijn heel klein. 3 Hij heeft een groot huis

Nadere informatie

Met het hele gezin gezond het nieuwe jaar in

Met het hele gezin gezond het nieuwe jaar in Met het hele gezin gezond het nieuwe jaar in LINDA AMMERLAAN KINDERVOEDINGSCOACH Inleiding Wie ben ik? Als moeder van 2 kinderen weet ik hoe lastig het is om in deze tijd je kinderen gezond te laten opgroeien.

Nadere informatie

Dat is een koopje! HOOFDSTUK 8 WOORDEN. Kies het goede woord. Ik ga even naar de... Ik ga sla en tomaten halen. a groenteman b slager

Dat is een koopje! HOOFDSTUK 8 WOORDEN. Kies het goede woord. Ik ga even naar de... Ik ga sla en tomaten halen. a groenteman b slager 119 119 HOOFDSTUK 8 Dat is een koopje! WOORDEN 1 2 3 1 Ik ga even naar de.... Ik ga sla en tomaten halen. a groenteman b slager 2 Wil je wat drinken? Ja graag, een... koffie alsjeblieft. a fles b beker

Nadere informatie

Altijd al gedacht dat zware botten een verklaring voor overgewicht zijn?

Altijd al gedacht dat zware botten een verklaring voor overgewicht zijn? 1 Altijd al gedacht dat zware botten een verklaring voor overgewicht zijn? De 20 fabels en feiten over afslanken Be-Slank Copyright 2011 Be-Slank.nl Alle rechten voorbehouden. 2 Feiten en Fabels: Frisdrank

Nadere informatie

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 MEMORY WOORDEN 1.1 TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 ik jij hij zij wij jullie zij de baby het kind ja nee de naam TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 2 MEMORY WOORDEN 1.2 TaalCompleet A1 Memory Woorden

Nadere informatie

Duurzaamheidk. Consument wil gezond kiezen tijdens dagje uit: aanbod blijft achter. Duurzaamheidkompas meting #14 mei 2015

Duurzaamheidk. Consument wil gezond kiezen tijdens dagje uit: aanbod blijft achter. Duurzaamheidkompas meting #14 mei 2015 Duurzaamheidk mpas Consument wil gezond kiezen tijdens dagje uit: aanbod blijft achter. Duurzaamheidkompas meting #14 mei 2015 Er is markt voor verkoop van gezonde producten bij attracties Gezond eten

Nadere informatie

Spreekbeurt over ZOUT

Spreekbeurt over ZOUT Wat is zout? Zout zit in bijna alle voedingsmiddelen die we eten. Zelfs in die producten waarin je het helemaal niet verwacht, zoals zoete koeken en zoete drop. Zout geeft smaak aan het eten. En het zorgt

Nadere informatie

Wat eten we vanavond?

Wat eten we vanavond? 35 35 HOOFDSTUK 3 Wat eten we vanavond? WOORDEN 1 Kies uit: jam school slager boodschappen vegetariër 1 Dorien eet geen vlees. Ze is. 2 Moniek houdt van zoet. Ze eet graag op brood. 3 Johan, ik ga naar

Nadere informatie

Ontdek jouw aanpak Gezond eten met de Schijf van Vijf

Ontdek jouw aanpak Gezond eten met de Schijf van Vijf Ontdek jouw aanpak Gezond eten met de Schijf van Vijf Iedereen vult zijn eigen Schijf van Vijf Je lijf gaat je hele leven mee, daar wil je dus zo goed mogelijk voor zorgen. Maar hoe doe je dat? Als je

Nadere informatie

Ontbijt Frittata. Bereidingswijze. Ingrediënten

Ontbijt Frittata. Bereidingswijze. Ingrediënten Recepten 2.1 Ontbijt Soms is het niet een kwestie van nieuwe recepten bij de hand hebben voor het ontbijt, maar gewoon net even anders tegen het ontbijt aan kijken. Wij zijn als Nederlanders gewend om

Nadere informatie

Smoothie kaart. Gezond en lekker

Smoothie kaart. Gezond en lekker Smoothie kaart Gezond en lekker Zin in een lekkere verse smoothie bij de lunch of gewoon lekker als tussendoortje. Al onze smoothies worden vers bereid. De smooties worden geserveerd in een 40 CC glas.

Nadere informatie

Dieet bij COPD. Informatie voor patiënten. Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl

Dieet bij COPD. Informatie voor patiënten. Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl Dieet bij COPD Informatie voor patiënten F0521-1011 mei 2014 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411, 2260 AK Leidschendam 070 357 44 44

Nadere informatie

De meest verkochte koude broodjes

De meest verkochte koude broodjes Catharinastraat 20, 7001 BZ Doetinchem, Tel: 0314-343579 Email: bestelling@joopsjunior.nl www.joopsjunior.nl De meest verkochte koude broodjes Joop s Broodje 3,70 Broodje belegd met beenham, ei en ravigotesaus.

Nadere informatie

Dieetadviezen bij wondgenezing

Dieetadviezen bij wondgenezing Dieetadviezen bij wondgenezing Diëtetiek Bereikbaarheid afdeling Diëtetiek Amphia Ziekenhuis: Locatie Langendijk, Molengracht, Pasteurlaan: (076) 595 30 75 Algemeen telefoonnummer Amphia Ziekenhuis: (076)

Nadere informatie

Gezond/onbewerkt eten (clean eating) VS. If It Fits Your Macro s (IIFYM)

Gezond/onbewerkt eten (clean eating) VS. If It Fits Your Macro s (IIFYM) Gezond/onbewerkt eten (clean eating) VS. If It Fits Your Macro s (IIFYM) Op je voeding letten, gezond eten of diëten hoe je het ook noemt, het moet wel leuk blijven! If It Fits Your Macro s is daar bij

Nadere informatie

Gezond eten met pubers

Gezond eten met pubers Gezond eten met pubers Slimme tips voor ouders E-Book uitgegeven door Feel Good Coaching, exploitant van Ladyline Parkstad en Ladyline Sittard Gezond eten met pubers Slimme tips voor ouders Als ouder zie

Nadere informatie

Het koken en eten mag je zelf doen, maar ik begeleid je daarbij. Stap voor stap.

Het koken en eten mag je zelf doen, maar ik begeleid je daarbij. Stap voor stap. Het koken en eten mag je zelf doen, maar ik begeleid je daarbij. Stap voor stap. EET PALEO 3 Inhoudsopgave Inleiding 6 Mijn Paleo verhaal 8 De 7 stappen in het kort 12 Stap 1 Richt je op de praktijk 14

Nadere informatie

Een gezonde lunch. Een gezonde lunch. Ontbijt en energie

Een gezonde lunch. Een gezonde lunch. Ontbijt en energie Een gezonde lunch Een gezonde lunch Ga met folders van het Voorlichtingsbureau voor de Voeding een gezonde lunch voor jezelf maken. Zoek daarvoor eerst uit wat er precies in een gezonde lunch moet zitten.

Nadere informatie

Zorgen: Laatste mode en trends, ouders, vriend/in, vrienden/vriendinnen, huiswerk, school, etc.

Zorgen: Laatste mode en trends, ouders, vriend/in, vrienden/vriendinnen, huiswerk, school, etc. HAVO / VWO Vanaf 14 t/m 18 Bus, tram, metro, fiets, trein Uitgaan, werken, internetten, huiswerk maken, MSN, Diploma halen Laatste mode en trends, ouders, vriend/in, vrienden/vriendinnen, huiswerk, school,

Nadere informatie

Genieten. van lekker eten

Genieten. van lekker eten Genieten van lekker eten Food Connect Passie voor eten Een maaltijd die met liefde is gekookt, dat is elke dag weer een cadeautje. Aan onze maaltijden proef je dat ze met aandacht zijn bereid. We kiezen

Nadere informatie

Kids. &Go. Informatieblad speciaal voor kinderen

Kids. &Go. Informatieblad speciaal voor kinderen Informatieblad speciaal voor kinderen Datum; Aalsmeer, jaar 2011 Gemaakt door; Bianca Wegbrands daar, Wat leuk dat je dit informatieblad speciaal voor kinderen wilt lezen. Ik zal me eerst even aan jou

Nadere informatie

Brasserie La Plaza Bisonspoor 1162. 3605 KV Maarssenbroek Tel. 0346 568795. www.brasserie-laplaza.nl

Brasserie La Plaza Bisonspoor 1162. 3605 KV Maarssenbroek Tel. 0346 568795. www.brasserie-laplaza.nl Brasserie La Plaza Bisonspoor 1162 3605 KV Maarssenbroek Tel. 0346 568795 www.brasserie-laplaza.nl https://www.facebook.com/pages/brasserie-la-plaza/219882741456986 Luxe Belegde Broodjes Proeverijtje 3

Nadere informatie

Welke melk, yoghurt, kwark en kaas? In dit menu gaan wij uit van halfvolle melk, magere yoghurt, magere kwark en 48+ kaas.

Welke melk, yoghurt, kwark en kaas? In dit menu gaan wij uit van halfvolle melk, magere yoghurt, magere kwark en 48+ kaas. belangrijke info Welk menu moet ik volgen? Afhankelijk van jouw caloriebehoefte kun je het menu van 1.250, 1.500, 1.800 of 2.100 Kcal per dag volgen. Op www.projectgezond.nl/hoeveel-calorieen-per-dag/

Nadere informatie

Management en Organisatie. Proefles

Management en Organisatie. Proefles Management en Organisatie Proefles I. Geld lenen. Stel: je wordt 18 jaar, je haalt je rijbewijs en je wilt dan direct een auto hebben. Die kost 25.000, maar jij hebt geen cent. Je kijkt naar de TV en je

Nadere informatie

Cateringservice `t Noorden Brood & meer

Cateringservice `t Noorden Brood & meer Cateringservice `t Noorden Brood & meer Ontbijt - Brunches - Lunches High tea - Picknick Introductie: Ook voor een lunch op maat bent u bij ons op het juiste adres. Door de jaren heen is brood het basis

Nadere informatie

Getest: de maaltijdboxen van Smartmat

Getest: de maaltijdboxen van Smartmat Page: Circulation: 0 9b790e 0 Getest: de maaltijdboxen van Smartmat Het is dé culinaire hype van het moment: maaltijden uit een box. Bedrijven à la HelloFresh en Smartmat leveren je een doos boordevol

Nadere informatie

Zo heerlijk makkelijk en gezond!

Zo heerlijk makkelijk en gezond! Zo heerlijk makkelijk en gezond! 4616_P_NL_Broch 1 13/02/12 09:46 Geniet van je favoriete groenten het hele jaar door! De maximale tijd tussen het oogsten van een groente en het verwerken ervan is vijf

Nadere informatie

Eetgewoonten van schoolkinderen Vragenlijst voor kinderen

Eetgewoonten van schoolkinderen Vragenlijst voor kinderen september 2003 Eetgewoonten van schoolkinderen Vragenlijst voor kinderen 630101 Hoe vul je de vragenlijst in? Beste leerling, Deze vragenlijst gaat over voeding. We willen graag weten hoe je daarover denkt.

Nadere informatie

Opdracht Communicatie:

Opdracht Communicatie: Opdracht Communicatie: van: Amy de Wilde Bianca Wassenaar Vivianne Borger Ayla Teunissen Iedries Kartopawiro klas: COM1E De reclames die wij hebben geanalyseerd: - Histor verf: Consumer insight: Ik wil

Nadere informatie

Bij deze vragenlijst is gebruik gemaakt van de vettest en de groente & fruittest van het Voedingscentrum.

Bij deze vragenlijst is gebruik gemaakt van de vettest en de groente & fruittest van het Voedingscentrum. Vragenlijst Voeding Inleiding Uw organisatie wil graag meer inzicht krijgen in wat zij op het terrein van voeding voor de werknemers kan betekenen. Door het invullen van deze vragenlijst over uw voedingsgedrag

Nadere informatie

Gewichtstoename bij behandeling van kanker

Gewichtstoename bij behandeling van kanker Gewichtstoename bij behandeling van kanker Albert Schweitzer ziekenhuis Januari 2012 Pavo 0915 Inleiding U bent tijdens uw behandelingen tegen kanker ongewenst in gewicht aangekomen. In deze folder leggen

Nadere informatie

Maak van je kind een maker!

Maak van je kind een maker! Maak van je kind een maker! En word er zelf ook één. Zes regels waarmee dat waarschijnlijk best wel lukt. 1 Welkom In dit boekje vertellen we over maken. Het is speciaal gemaakt voor ouders die samen met

Nadere informatie

DAGMENU 1 DAGMENU 2. Ontbijt Fat burner + NewINShape muesli met chocolade

DAGMENU 1 DAGMENU 2. Ontbijt Fat burner + NewINShape muesli met chocolade DAGMENU 1 Ontbijt Fat burner + NewINShape muesli met chocolade karamelsmaak +150 gram magere kwark 1 appel Lunch Fat burner + NewINShape shake Rolletje rookvlees met gekookt ei Diner Fat burner + Gegrilde

Nadere informatie

GEZONDE ONTBIJT RECEPTEN WWW.OPTIMALEGEZONDHEID.COM

GEZONDE ONTBIJT RECEPTEN WWW.OPTIMALEGEZONDHEID.COM GEZONDE RECEPTEN ITALIAANSE KRUIDEN OMELET Voeg de uienringen en een eetlepel water toe aan een voorverwarmde pan. Bak de uien net zolang totdat het kleine beetje water in verdampt. Voeg daarna een kleine

Nadere informatie

10 Luxe Afslank Recepten

10 Luxe Afslank Recepten 10 Luxe Afslank Recepten Dieetsnel.nl Kees van Hessel Recept 1 Omelet met kampernoelies 10 tot 15 minuten 1 pers - 2 eieren - 250 gram kampernoelies - sjalotjes - peterselie - peper & zout Borstel de kampernoelies(champignons)

Nadere informatie

Natriumbeperkt dieet Radboud universitair medisch centrum

Natriumbeperkt dieet Radboud universitair medisch centrum Natriumbeperkt dieet U heeft het advies gekregen om een natriumbeperkt dieet te volgen. Deze brochure geeft u nadere informatie en voedingsadviezen. Heeft u na het lezen van deze tekst nog vragen dan

Nadere informatie

Lekker eten met minder zout

Lekker eten met minder zout Lekker eten met minder zout Inleiding In deze brochure vindt u informatie over hoe u het zoutgehalte in uw voeding kunt verminderen en toch lekker kunt blijven eten. Gemiddeld krijgen we per dag 9 gram

Nadere informatie

15. eten moet je toch

15. eten moet je toch GRATIS voorproefje 15. eten moet je toch Uitnodigen Ik zal zorgen dat ik honger heb. Hou het eenvoudig, hoor! Ik eet alles. Ik ben niet zo n moeilijke eter. Maar verder eet ik alles! Je ziet me wel verschijnen.

Nadere informatie

HERZIEN. Een warm en gezellig welkom bij Restaurant Deksels.

HERZIEN. Een warm en gezellig welkom bij Restaurant Deksels. HERZIEN Een warm en gezellig welkom bij Restaurant Deksels. Deksels is een bijzondere horecagelegenheid, onderdeel van de Stichting Kringloop Zwolle, locatie Nieuwe Veerallee 12. Begin 2010 zijn wij gestart

Nadere informatie

voedingsadvies bij dreigende ondervoeding

voedingsadvies bij dreigende ondervoeding patiënteninformatie voedingsadvies bij dreigende ondervoeding De arts of verpleegkundige heeft met u besproken dat u kans heeft op ondervoeding. Goede voeding kan helpen om uw conditie te verbeteren. Wat

Nadere informatie

Bobbie is net vier geworden, o, wat is hij alweer groot. Hij mag nu naar de basisschool. met schooltas, fruit en brood.

Bobbie is net vier geworden, o, wat is hij alweer groot. Hij mag nu naar de basisschool. met schooltas, fruit en brood. Bobbie is net vier geworden, o, wat is hij alweer groot. Hij mag nu naar de basisschool met schooltas, fruit en brood. Zijn ontbijtje staat al klaar: een boterham of bordje pap, met daarbij een glaasje

Nadere informatie

Te huur HOOFDSTUK 4 WOORDEN. Kies het goede woord. 1 Ik woon in een flat op de vierde... a verdieping b appartement

Te huur HOOFDSTUK 4 WOORDEN. Kies het goede woord. 1 Ik woon in een flat op de vierde... a verdieping b appartement 51 51 HOOFDSTUK 4 Te huur WOORDEN 1 1 Ik woon in een flat op de vierde.... a verdieping b appartement 2 Het is een rijtjeshuis met een grote woonkamer en drie.... a tuinen b slaapkamers 3 Mijn woonkamer

Nadere informatie

Regio Nijmegen. Een gezond gewicht. Informatie voor jongeren

Regio Nijmegen. Een gezond gewicht. Informatie voor jongeren Regio Nijmegen Een gezond gewicht Informatie voor jongeren Ben jij tevreden over je gewicht? Vind jij jezelf te dik of vind jij jezelf te dun? Wat betekent je gewicht voor hoe jij je voelt? Wil jij weten

Nadere informatie

Z O U T : TOP? ZOUT : STOP!

Z O U T : TOP? ZOUT : STOP! ZOUT : STOP! ZOUT : TOP? Zout, wat is dat nu eigenlijk? In feite is het zout dat we in onze voeding gebruiken natriumchloride of NaCl. Het element dat in deze formule voor problemen zorgt, is het natrium.

Nadere informatie

Lesbrief. Zat Annie van Gansewinkel

Lesbrief. Zat Annie van Gansewinkel Lesbrief Zat Annie van Gansewinkel Doe meer met Thuisfront! Bij de boeken in de serie Thuisfront kunt u een gratis lesbrief downloaden van www.eenvoudigcommuniceren.nl. In deze lesbrief staan vragen, tips

Nadere informatie

Wanneer té dik? Wat is gezonde voeding en wat niet?

Wanneer té dik? Wat is gezonde voeding en wat niet? Wanneer té dik? Iedereen weet dat je gezond moet eten om te leren, te sporten en gezond volwassen te worden. Sommige jongeren worden echter te dik. Dit kan een probleem zijn als je moeite hebt met sporten,

Nadere informatie

voorkomen van ondervoeding bij ouderen ZorgSaam

voorkomen van ondervoeding bij ouderen ZorgSaam voorkomen van ondervoeding bij ouderen ZorgSaam 1 2 VOORKOMEN VAN ONDERVOEDING BIJ OUDEREN Bij het bezoek op de polikliniek is u een aantal vragen gesteld over gewichtsverlies en uw eetlust. Hiermee wordt

Nadere informatie

Les 4. Eten en drinken, boodschappen doen

Les 4. Eten en drinken, boodschappen doen www.edusom.nl Opstartlessen Les 4. Eten en drinken, boodschappen doen Wat leert u in deze les? Wat u kunt zeggen als u iets lekker vindt of ergens van houdt. Praten over eten en drinken. Praten over boodschappen

Nadere informatie

Johannes 6,1-15 - We danken God, want Jezus zorgt voor ons

Johannes 6,1-15 - We danken God, want Jezus zorgt voor ons Johannes 6,1-15 - We danken God, want Jezus zorgt voor ons Dankdag voor gewas en arbeid Liturgie Voorzang LB 448,1.3.4 Stil gebed Votum Groet Zingen: Gez 146,1.2 Gebed Lezen: Johannes 6,1-15 Zingen: Ps

Nadere informatie

Mensen willen best meehelpen aan het verbeteren van hun buurt, maar van de gemeente willen ze vooral zo min mogelijk last hebben.

Mensen willen best meehelpen aan het verbeteren van hun buurt, maar van de gemeente willen ze vooral zo min mogelijk last hebben. Mensen willen best meehelpen aan het verbeteren van hun buurt, maar van de gemeente willen ze vooral zo min mogelijk last hebben. David Kok in gesprek met Willem Dudok Burgerparticipatie is een hot topic

Nadere informatie

DE KLEINE ONDERNEMER 50% KORTING HEEFT OOK KLEINGELD, ZEG MAAR.

DE KLEINE ONDERNEMER 50% KORTING HEEFT OOK KLEINGELD, ZEG MAAR. DE KLEINE ONDERNEMER 50% KORTING HEEFT OOK KLEINGELD, ZEG MAAR. Die oorspronkelijke bewoners gingen weg omdat, punt 1, geen huizen met een tuin. Drie kamers, vier kinderen, dat werkt allemaal niet. We

Nadere informatie

Cateringservice `t Noorden 0318-512501 Brood & meer

Cateringservice `t Noorden 0318-512501 Brood & meer Cateringservice `t Noorden 0318-512501 Brood & meer Ontbijt- Brunches - Lunches- Picknick Introductie: Ook voor een lunch op maat bent u bij ons op het juiste adres. Door de jaren heen is brood het basis

Nadere informatie

Eiwitbeperkt dieet. Over een eiwitbeperkt dieet. Almere, Dieetadvies voor: Eiwitbeperkt à gram eiwit per dag

Eiwitbeperkt dieet. Over een eiwitbeperkt dieet. Almere, Dieetadvies voor: Eiwitbeperkt à gram eiwit per dag Eiwitbeperkt dieet Almere, Dieetadvies voor: Eiwitbeperkt à gram eiwit per dag Natriumbeperkt à 2400 mg natrium per dag (6 gram zout) Over een eiwitbeperkt dieet U heeft het advies gekregen een eiwitbeperkt

Nadere informatie

Proeven doe je met je tong. Op je tong zitten allemaal smaakpapillen. Je herkent daardoor dat banaan zoet smaakt en citroen zuur.

Proeven doe je met je tong. Op je tong zitten allemaal smaakpapillen. Je herkent daardoor dat banaan zoet smaakt en citroen zuur. Over de Tong Op heel veel scholen ga ik smaakproeven doen. Ook op jullie school! En jullie kunnen me daarbij helpen door aan mijn experimenten mee te doen. Als goede proefpersonen willen jullie je natuurlijk

Nadere informatie

Roerei en komkommer ontbijt.

Roerei en komkommer ontbijt. Roerei en komkommer ontbijt. Roerei en komkommer. Roerei en komkommer. Lekker luchtig roerei met wat komkommerschijfjes. Als je hongerige huisgenoten hebt die weigeren koolhydraatarm te eten dan is dit,

Nadere informatie

Worstenbrood 2,10 Prosecco 4,00 Croissant 1,00 2 Mini broodjes 1,00 Yoghurt met muesli 1,50 Vers fruit 3,00

Worstenbrood 2,10 Prosecco 4,00 Croissant 1,00 2 Mini broodjes 1,00 Yoghurt met muesli 1,50 Vers fruit 3,00 LUNCHKAART GOEDEMORGEN Standaard ontbijt: 1 Croissant 2 Mini broodjes Roereitje Kaas / vleeswaren / zoetwaren Jus d'orange of melk 2x Koffie of thee 7,50 Extra te bestellen: Worstenbrood 2,10 Prosecco

Nadere informatie

Flexibel werken én een hypotheek

Flexibel werken én een hypotheek Flexibel werken én een hypotheek Een hypotheek met Reacties uit de media op de perspectiefverklaring perspectiefverklaring Columnist Frank Kalshoven, de Volkskrant Alleen hypotheken verstrekken aan mensen

Nadere informatie

Eet gezond, word gezond en val af!

Eet gezond, word gezond en val af! Clean Meals 21 DAGEn CHALLENGE Eet gezond, word gezond en val af! Wetenschappelijk is aangetoond dat de mens in staat is binnen 21 dagen een slechte gewoonte af te leren of juist een goede gewoonte aan

Nadere informatie

H.40025.0416. Voedingsadvies voor ouderen met (dreigende) ondervoeding

H.40025.0416. Voedingsadvies voor ouderen met (dreigende) ondervoeding H.40025.0416 Voedingsadvies voor ouderen met (dreigende) ondervoeding Inleiding Een gezond voedingspatroon is voor iedereen van belang. Gezonde voeding levert de energie en de voedingsstoffen die uw lichaam

Nadere informatie

Het Rosie Pr0ject. in makkelijke taal. Graeme Simsion

Het Rosie Pr0ject. in makkelijke taal. Graeme Simsion Het Rosie Pr0ject in makkelijke taal Graeme Simsion Dit boek heeft het keurmerk Makkelijk Lezen 1 Mijn naam is Don Tillman. Ik ben professor op een universiteit in Australië. Daar werk ik al tien jaar.

Nadere informatie

Tijdens deze challenge eet je volgens een vast, uitgebalanceerd schema en combineer je Clean Meals

Tijdens deze challenge eet je volgens een vast, uitgebalanceerd schema en combineer je Clean Meals Clean Meals 21 DAGEn CHALLENGE 3 WEKEN SUPER GEZOND ETEN, GEEN HONGER EN TOCH VET VERBRANDEN. Tijdens deze challenge eet je volgens een vast, uitgebalanceerd schema en combineer je Clean Meals met andere

Nadere informatie

Studiekeuze van Amsterdamse VWO-leerlingen

Studiekeuze van Amsterdamse VWO-leerlingen Studiekeuze van Amsterdamse VWO-leerlingen Foto: FNWI (Interieur), fotograaf Harry van Veenendaal (2012) Projectnummer: 13156 Lotje Cohen MSc Merel van der Wouden MSc drs. Carine van Oosteren drs. Jeroen

Nadere informatie

Het verkoop-adviesgesprek. Waar gaat deze kaart over? Wat wordt er van je verwacht? Verkopen

Het verkoop-adviesgesprek. Waar gaat deze kaart over? Wat wordt er van je verwacht? Verkopen Waar gaat deze kaart over? Deze kaart gaat over verkopen aan en adviseren van gasten in horecabedrijven. Oftewel: het verkoopadviesgeprek. Wat wordt er van je verwacht? Na het bestuderen van deze kaart

Nadere informatie

Deel D Spreken - Thema 11 Milieu

Deel D Spreken - Thema 11 Milieu Deel D Spreken - Thema 11 Milieu Stel een vraag. Je buren gaan op vakantie. Jij gaat voor hun poezen zorgen. Je weet niet wat de poezen moeten eten en hoe vaak ze moeten eten. Wat vraag je aan je buren?

Nadere informatie

DEEL 1. WERKBOEK 5 Eigen keuze. 2015 Monique van Dam YOU: De keuze is aan jou!

DEEL 1. WERKBOEK 5 Eigen keuze. 2015 Monique van Dam YOU: De keuze is aan jou! DEEL 1 1 WERKBOEK 5 Eigen keuze Inhoud 2 1. Hoe zit het met je keuzes? 3 2. Hoe stap je uit je automatische piloot? 7 3. Juiste keuzes maken doe je met 3 vragen 9 4. Vervolg & afronding 11 1. Hoe zit het

Nadere informatie

= een witte groente in de vorm van een bol. = een rode, gele of groene vrucht die je kunt eten. Aan de binnenkant zie je rijen met witte zaadjes.

= een witte groente in de vorm van een bol. = een rode, gele of groene vrucht die je kunt eten. Aan de binnenkant zie je rijen met witte zaadjes. Woordenschat blok 7 Les 1 i = een witte steel die je kunt eten. Het smaakt een beetje als ui. De banaan = een lange, beetje kromme gele vrucht. Om een banaan zit een schil. De bloemkool De paprika De prei

Nadere informatie

Beter voorkomen dan genezen.

Beter voorkomen dan genezen. Hoe raar is dat? Zorgorganisaties zijn er om mensen beter te maken, beter te laten functioneren en zich beter te laten voelen. Natuurlijk zijn allereerst de zorg en begeleiding daar op gericht, maar zou

Nadere informatie

Hoofdstuk 2. Contact maken, inlichtingen verstrekken en onderhandelen

Hoofdstuk 2. Contact maken, inlichtingen verstrekken en onderhandelen Hoofdstuk 2 Contact maken, inlichtingen verstrekken en onderhandelen 48 Gangbare uitdrukkingen bij contact maken en onderhandelen De meeste zinnen die in dit overzicht staan, zijn formeel. U kunt deze

Nadere informatie

Stappenplan. 1. Wat is het draagvlak? Hoe kan je het draagvlak verbreden?

Stappenplan. 1. Wat is het draagvlak? Hoe kan je het draagvlak verbreden? op school Scenario Stappenplan Het stappenplan is een handige leidraad als je van plan bent om Donderdag Veggiedag in te voeren op school. Je moet immers bij veel dingen stilstaan en het is belangrijk

Nadere informatie

Cardiologie / Diëtetiek. Vocht- en zoutgebruik bij hartfalen

Cardiologie / Diëtetiek. Vocht- en zoutgebruik bij hartfalen Afdeling: Onderwerp: Cardiologie / Diëtetiek Vocht- en zoutgebruik bij hartfalen Inleiding Voor u ligt een brochure, bedoeld voor patiënten met hartfalen, over vocht- en zoutgebruik. In deze brochure wordt

Nadere informatie

Auteur: Mirjam Wind, docent en coördinator NT2, Educatie Video s: Gabe Dijkstra en Rick Biemolt, studenten Alfa-college, MultiMedia en Design

Auteur: Mirjam Wind, docent en coördinator NT2, Educatie Video s: Gabe Dijkstra en Rick Biemolt, studenten Alfa-college, MultiMedia en Design Woord voor Woord is een programma mondelinge vaardigheden NT2 voor analfabete beginners. Het omvat 12 lessen. De ontwikkeling van het programma en de daarbij behorende video s is mogelijk gemaakt door

Nadere informatie

ECHT ETEN JONATHAN KARPATHIOS

ECHT ETEN JONATHAN KARPATHIOS ECHT ETEN JONATHAN KARPATHIOS kok boer vader ondernemer IK BEN VADER, KOK, BOER EN ONDERNEMER. Het verhaal dat ik vandaag ga vertellen: Ik ben, kok, boer en ondernemer. JEUGD KEUZES, KEUZES, KEUZES. ACHTERGROND:

Nadere informatie

Toegankelijkheid hoger onderwijs en de rol van studiefinanciering

Toegankelijkheid hoger onderwijs en de rol van studiefinanciering Toegankelijkheid hoger onderwijs en de rol van studiefinanciering Achtergrondnotitie van de HBO-raad n.a.v. ideeën over een leenstelsel Den Haag, 3 september 2012 Inleiding In het recente debat over mogelijk

Nadere informatie

Thema In en om het huis

Thema In en om het huis http://www.edusom.nl Thema In en om het huis Les 24. Boodschappen doen in de supermarkt Wat leert u in deze les? Welke zinnen en woorden u kunt gebruiken tijdens het boodschappen doen. Welke producten

Nadere informatie

Toets Geletterdheid en Begrijpend Lezen

Toets Geletterdheid en Begrijpend Lezen 1. Print deze tekst 2. Download het geluidsbestand en luister Je gaat een toets Geletterdheid en Begrijpend Lezen maken. Dit is een leestoets. De toets heeft vijf delen. Deel A, B, C, D en E. Deze toets

Nadere informatie

Theaterzaal Thorbeckepark

Theaterzaal Thorbeckepark Theaterzaal Thorbeckepark Utrecht Informatie zaalverhuur & catering Ontdek middenin de Utrechtse wijk Ondiep de theaterzaal Thorbeckepark, perfect voor uw feest, voorstelling, vergadering of bijeenkomst.

Nadere informatie

1. Joris. Voor haar huis remt Roos. Ik ben er. De gordijnen beneden zijn weer dicht.

1. Joris. Voor haar huis remt Roos. Ik ben er. De gordijnen beneden zijn weer dicht. 1. Joris Hé Roos, fiets eens niet zo hard. Roos schrikt op en kijkt naast zich. Recht in het vrolijke gezicht van Joris. Joris zit in haar klas. Ben je voor mij op de vlucht?, vraagt hij. Wat een onzin.

Nadere informatie

Theorieboek. leeftijd, dezelfde hobby, of ze houden van hetzelfde. Een vriend heeft iets voor je over,

Theorieboek. leeftijd, dezelfde hobby, of ze houden van hetzelfde. Een vriend heeft iets voor je over, 3F Wat is vriendschap? 1 Iedereen heeft vrienden, iedereen vindt het hebben van vrienden van groot belang. Maar als we proberen uit te leggen wat vriendschap precies is staan we al snel met de mond vol

Nadere informatie

VOEDINGSBELEID. Kinderopvang De Klompjes. Gezond Samenzijn. Opgesteld door: Nienke van den Bekerom, Diëtistenpraktijk Beter in Balans

VOEDINGSBELEID. Kinderopvang De Klompjes. Gezond Samenzijn. Opgesteld door: Nienke van den Bekerom, Diëtistenpraktijk Beter in Balans VOEDINGSBELEID Kinderopvang De Klompjes Gezond Samenzijn 2015 Opgesteld door: Nienke van den Bekerom, Diëtistenpraktijk Beter in Balans Bianca Klomp, Kinderopvang De Klompjes Inhoud voorwoord Algemeen

Nadere informatie

De interne werking van de collegekeuken. Een evenwichtig aanbod om gevarieerd te eten

De interne werking van de collegekeuken. Een evenwichtig aanbod om gevarieerd te eten De interne werking van de collegekeuken onder het motto Een evenwichtig aanbod om gevarieerd te eten De De interne keuken - voorstelling - van van een een dag dag De De interne interne keuken keuken -

Nadere informatie

Welkom bij In de Roos: service met een bijzonder tintje

Welkom bij In de Roos: service met een bijzonder tintje Welkom bij In de Roos: service met een bijzonder tintje Met veel plezier laten wij u kennismaken met de bijzondere gastvrijheid van In de Roos: lunchcafé, dinercafé, vergaderlocatie & zalencentrum. Bij

Nadere informatie

13 Acquisitietips. AngelCoaching. Coaching en training voor de creatieve sector www.angelcoaching.nl

13 Acquisitietips. AngelCoaching. Coaching en training voor de creatieve sector www.angelcoaching.nl 13 Acquisitietips AngelCoaching Coaching en training voor de creatieve sector Tip 1 Wat voor product/dienst ga je aanbieden? Maak een keuze, niemand kan alles! Tip 1 Veel ondernemers zijn gezegend met

Nadere informatie

Onderzoek: Armoede. Publicatiedatum: 6-3- 2014

Onderzoek: Armoede. Publicatiedatum: 6-3- 2014 Onderzoek: Armoede Publicatiedatum: 6-3- 2014 Over dit onderzoek Het onderzoek is een driehoeksmeting bestaande uit een online enquête met zowel open als gesloten vragen, en een asynchrone online focusgroep

Nadere informatie

Pannenkoeken met stroop

Pannenkoeken met stroop Pannenkoeken met stroop Al een maand lang zegt Yvonne alleen maar nee. Heb je je best gedaan op school? Nee. Was het leuk? Nee. Heb je nog met iemand gespeeld? Nee. Heb je lekker gegeten? Nee. Heb je goed

Nadere informatie

Veranderingen die aan zijn te raden als je gezond maar zo wel Lowbudget mogelijk wilt eten:

Veranderingen die aan zijn te raden als je gezond maar zo wel Lowbudget mogelijk wilt eten: Lowbudget tips: Zet gezond eten op prio 1, misschien moet je er wat anders voor laten Gezond budget eten vraagt om je inzet. Snel even de supermarkt doorrennen en veel kant en klaar producten gaat niet

Nadere informatie

KlasseLunch. Over gezond eten 1. Werkbladen KlasseLunch 2008:

KlasseLunch. Over gezond eten 1. Werkbladen KlasseLunch 2008: Werkbladen 2008: Over gezond eten 1 WAAROM IS GEZOND ETEN BELANGRIJK? Je bent nu in de groei. Je lichaam is nog lang niet klaar. Goed en gezond eten is daarom erg belangrijk. Want alleen dan krijg je voldoende

Nadere informatie

Gratis Rapport : Wat Te Doen Voor, Tijdens En Na Je Eerste Marathon. - Eelco de Boer -

Gratis Rapport : Wat Te Doen Voor, Tijdens En Na Je Eerste Marathon. - Eelco de Boer - Gratis Rapport : Wat Te Doen Voor, Tijdens En Na Je Eerste Marathon - Eelco de Boer - Gratis Rapport : Wat Te Doen Voor, Tijdens En Na Je Eerste Marathon Beste lezer, Ik hoop dat jouw doorzettingsvermogen

Nadere informatie

Ik voel me zo ziek als een hond, mompelt vader. Dan moet je naar de dierenarts gaan, zegt zijn zoontje. - 6 -

Ik voel me zo ziek als een hond, mompelt vader. Dan moet je naar de dierenarts gaan, zegt zijn zoontje. - 6 - dierenarts De spreekkamer Nee, ik blaf, miauw, piep of fluit niet tegen een ziek dier. Ik spreek in mensentaal, met het baasje van mijn patiënt. We bespreken de klachten en hoe we het dier kunnen helpen.

Nadere informatie

Winnen door Voeding Woensdag 2 april 2014

Winnen door Voeding Woensdag 2 april 2014 Winnen door Voeding Woensdag 2 april 2014 CVO t Gooi Wat zie je? Spier: Huid: Bot: Bloed: Vet: Pezen: vocht, eiwit, koolhydraten, mineralen, vitamines vocht, eiwit mineralen vocht, eiwitten, vitamines

Nadere informatie

Galbani per i professionali

Galbani per i professionali Galbani per i professionali Op enkele decennia tijd is onze eetcultuur aanzienlijk geevolueerd. Waar er vroeger slechts 3 eetmomenten op het menu stonden (ontbijt, lunch en diner), kan eten in onze huidige

Nadere informatie

Flexibiliteit! Kwaliteit! Gastvrijheid! Kostenbesparing!

Flexibiliteit! Kwaliteit! Gastvrijheid! Kostenbesparing! Flexibiliteit! Kwaliteit! Gastvrijheid! Kostenbesparing! Flavours to go Het flexibele concept voor uw interne catering waar u de smaak van te pakken krijgt! Flexibiliteit! Kwaliteit! Gastvrijheid! Kostenbesparing!

Nadere informatie

Help, mijn papa en mama gaan scheiden!

Help, mijn papa en mama gaan scheiden! Help, mijn papa en mama gaan scheiden! Joep ligt in bed. Hij houdt zijn handen tegen zijn oren. Beneden hoort hij harde boze stemmen. Papa en mama hebben ruzie. Papa en mama hebben vaak ruzie. Ze denken

Nadere informatie

BETER BELEGDE BROODJES

BETER BELEGDE BROODJES BETER BELEGDE BROODJES stokbroodje wit of meergranen, waldkorn of ciabatta Ham, kaas, rauwkost, tomaat en gekookt ei 5,70 Brie, tomaat, rauwkost, gekookt ei en ananas 5,70 Ham, kaas, seleriesalade, rauwkost,

Nadere informatie

Geef kanker. minder kans. eet volop. groente en. fruit

Geef kanker. minder kans. eet volop. groente en. fruit Geef kanker minder kans eet volop groente en fruit Iedereen heeft zo zijn eetgewoonten. De één eet wat meer dan de ander. De één lust graag dit, de ander dat. Vaste eetgewoonten zijn er steeds minder.

Nadere informatie