Expertsessie Wij krijgen Kippen en Milieu Federatie Noord Holland Kom van dat gas af

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Expertsessie Wij krijgen Kippen en Milieu Federatie Noord Holland Kom van dat gas af"

Transcriptie

1 Organisatie: Datum: Locatie: Presentaties: Verslag: EnergieLokaal Wij krijgen Kippen en Servicepunt Hier opgewekt Noord- Holland 15 mei 2015 MiniRondeel Gaasterlandstraat RH Amsterdam Bart Triep Techneco Paul Bijvoet Bijvoet Energie Niels van Lingen ThermiQ Felix van Gemen Van Gemen Strategie Lieven Andringa Natuur en Milieucentrum Haarlemmermeer Frank Boon Wij krijgen Kippen De expertsessie bestaat uit een aantal onderdelen. Er is een korte inleiding waarna verschillende experts een korte toelichting geven op alternatieven voor het verwarmen van je woning aan de hand van een warmtepomp, een hout(pellet) kachel, een zonneboiler of via infrarood. Na de korte toelichting van de experts is het woord aan twee ervaringsdeskundige Felix van Gemen over de bouw van zijn gasloze woning en Lieven Andringa over de manieren waarop huiseigenaren wel of juist niet gemobiliseerd raken om daadwerkelijk te investeren in duurzame maatregelen. Tijdens het laatste deel van deze expertsessie wordt plenair gepuzzeld aan een oplossing voor een aantal concrete cases met een warmtevraag. Dit verslag is een beknopte samenvatting van de verschillende presentaties en de uitkomst van de plenaire brainstorm. Alle presentaties van deze expertsessie zijn ook te downloaden van de website van Wij krijgen kippen via de hieronder vermelde bron: krijgen- kippen- documentatie/ Inleiding Alle aanwezigen hebben als cadeau het 10 jarig bestaan van NEWNRG van Pauline Westendorp twee sheets ontvangen. Op de voorzijde van de eerste sheet staan verschillende mogelijkheden voor het isoleren van een woning en op de achterzijde verschillende manieren waarop de warmtevraag op een duurzame manier kan worden voorzien. Op de tweede sheet staat een uitgebreid overzicht van technieken voor de meer ervaren puzzelaars onder ons. Zie deze link voor beide sheets: content/uploads/2014/05/newnrg_gift.pdf Tijdens de introductie gaat daarom eerst de aandacht uit naar het isoleren van een woningen. Dit in lijn met het principe van de Trias Energetica waarbij ook eerst de vraag naar energie voor warmte zoveel mogelijk wordt beperkt om vervolgens de restvraag (zoveel mogelijk) te voorzien uit duurzame bronnen. De derde stap het efficient inzetten van fossiele brandstoffen wordt voor deze bijeenkomst buiten beschouwing gehouden gezien het thema. Een korte anekdote voordat de sprekers aan het woord komen is dat wanneer een huishouden erin slaagt werkelijk van het gas af te komen de kosten voor netbeheer van Copyleft onder bronvermelding van : EnergieLokaal Wij krijgen Kippen Expertsessie: 1

2 de gasleiding komen te vervallen. Voor een gemiddeld huishouden komt dit neer op jaarlijkse besparing van 170. Belangrijk om niet te vergeten wanneer je op het punt staat je CV- ketel te dumpen of vervangen! Netwerkkosten (Liander) Per maand Per jaar Gas 14,21 170,46 Elektra 20,42 245,10 Totaal gas en elektra 34,63 415,56 Presentatie Bart Triep Techneco Techneco is 19 jaar geleden opgericht en is gespecialiseerd in warmtepompen. Warmtepompen maken gebruik van de warmte uit de omgeving in bijvoorbeeld lucht, water, grond of warmte uit het riool. De werking van een warmtepomp is te vergelijken met een koelkast maar dan precies andersom. Een koelkast koelt doordat die warmte verzamelt uit de lucht in de koelkast, en die warmte afgeeft aan de lucht buiten de koelkast. Een warmtepomp verzamelt warmte uit de verschillende bronnen buiten de woning en geeft die binnen af. De warmte wordt via een warmtewisselaar afgegeven het leidingwater wat vervolgens wordt rondgepompt om ruimtes te verwarmen. Techneco heeft voor verschillende situaties warmtepompen ontwikkeld. Zo is de Elga ontwikkeld om ook in de bestaande bouw een warmtepomp toe te kunnen passen. De Elga haalt warmte uit de lucht en kan tot 4 graden boven 0 efficiënt warmte onttrekken. De Elga is geen stand- alone systeem voor koudere periodes en voor het voorzien van warm tapwater en wordt geplaatst in combinatie met een back- up systeem. Dat kan de huidige cv ketel of stadsverwarming zijn maar ook duurzame toepassingen. Daarnaast worden voor projecten waarbij grotere warmtevraag is of collectieve systemen ook wel gasabsorptie warmtepompen gebruikt zoals Robur. Maar deze gebruikt zoals de naam doet vermoeden nog steeds gas als warmtebron maar doet dat erg efficiënt. Om echt van het gas af te gaan zonder back- up voor hele koude winters en warmt tapwater zijn er verschillende warmtepompen die hierin voorzien. Dat kan voor zowel collectieve systemen als individuele systemen en met of zonder opslag van warmte. Voorbeelden zijn de Toros en Scop. Warmtepompen kunnen worden geïntegreerd met bijvoorbeeld zonneboilers voor het voorverwarmen van het water of opslagvat. Omdat warmtepompen elektriciteit nodig hebben worden ze vaak ook geplaatst in combinatie met zonnepanelen. Integratie en besturen op afstand zijn ook mogelijk via bijvoorbeeld een telefoon of tablet. Omdat warmtepompen elektriciteit nodig hebben om de warmte uit lucht, grond of water (of riool) zal er een verschuiving plaatsvinden in het energieverbruik: van weinig tot geen gas maar waarschijnlijk wel een hoger elektraverbruik. Van Milieucentraal: Elektrische warmtepompen voor huishoudens gebruiken wel elektriciteit, maar de totale hoeveelheid energie die een warmtepomp gebruikt, is veel Copyleft onder bronvermelding van : EnergieLokaal Wij krijgen Kippen Expertsessie: 2

3 minder dan die van een gasgestookte hr- ketel. Dat blijkt ook uit de CO2- uitstoot: een combiwarmtepomp veroorzaakt jaarlijks (door stroomgebruik) zo'n tot kilogram CO2- uitstoot, terwijl een gemiddeld huishouden met verwarming en warm water op gas kg CO2 uitstoot. Presentatie Paul Bijvoet Bijvoet Energie Paul Bijvoet is specialist op het gebied van houtpellet kachel. Met zijn bedrijf Bijvoet Energie installeert hij houtpellet kachels van Deense en Oosterrijkse bedrijven (Ekopower en OkoFEN). Paul woont zelf een energieneutrale woonboerderij in Heerhugowaard waar hij een compleet systeem (houtpelletkachel, zonthermische panelen, zonnepaelen, opslagvat en opslag van pellets) heeft geinstalleerd dat ruim voldoende energie produceert om de boerderij van duurzame energie (warmte) te voorzien. Zijn woonboerderij is gefilmd voor het programma Ons huis verdient het en is terug te kijken via RTL gemist: huis- verdient- het /ec7bce7e- b98a- 37a6- a323- bde226b52274 (rond 9:20). Houtpellets zijn geperste korrels op basis van zaagsel en zijn de brandstof waarop houtpellet kachels branden. Pellets kunnen in verschillende eenheden worden geleverd van kleine zakjes met enkele kilo s tot een vrachtwagen vol. Houtpellet kachels kunnen een hoog rendement leveren van tussen de 95% en 103%. Kachels zijn te leveren met verschillende vermogens varierend van relatief klein die geschikt zijn voor individuele woningen tot groot die volgende vermogen hebben om grote panden te verwarmen. In dit filmpje is de werking van een houtpellet kachel duidelijk weergegeven: Met behulp van een houtpellet kachel is het mogelijk om zowel je woning te verwarmen als het tapwater en kan dus een cv ketel vervangen. Voor wie graag zijn ketel wil houden als back- up kan een houtpellet kachel op verschillende manieren integreren met bestaande cv systemen. Ook is het mogelijk om een houtpellet kachel aan te sluiten op bestaande infrastructuur in huis zowel hoge temperatuur verwarming radiatoren of lage temperatuur verwarming zoals vloerverwarming. Omdat de kachels branden op pellets zal er ergens een opslag ruimte moeten zijn. Pellets zijn compacter dan hout. Per m 3 kan 650 kilo pellets worden opgeslagen. Eén m 3 gas staat gelijk aan 1,8 kilo pellets. Een opslagruimte van één m 3 met houtpellets is dus gelijk aan 360 m 3 gas. Een gemiddeld huishouden in Nederland gebruikt rond de 1800 m 3 gas. En heeft om een jaar lang op houtpellets te kunnen stoken zonder te hoeven bijbestellen dus 5 m 3 opslagruimte nodig. Een kilo pellets kost ongeveer 0,26. Een gemiddeld huishouden dat op pellet stookt heeft 3240 kilo pellets nodig (1800*1,8) en betaalt dus een kleine 850 (3240* 0,26) per jaar aan pellets. Wanneer er op gas wordt gestookt betaalt een gemiddeld gezin exclusief de aansluitkosten uit de tabel hierboven en uitgaande van 0,65 per m 3 gas 1170 per jaar. Copyleft onder bronvermelding van : EnergieLokaal Wij krijgen Kippen Expertsessie: 3

4 Presentatie Niels van Lingen ThermiQ Traditionele manieren van het verwarmen van een ruimte of woning is d.m.v. kachels of radiatoren. Deze worden warm en geven vervolgens de warmte af aan de lucht in de ruimte. Voor het verwarmen van de kachels of radiatoren wordt nog steeds voornamelijk gas gebruikt via bijvoorbeeld een CV ketel of direct in een gaskachel. ThermiQ is een uitzondering hierop en biedt een alternatief voor het verwarmen van mensen en ruimtes m.b.v. warme lucht. Net als de zon produceren ThermiQ panelen infrarood licht dat door objecten en mensen in een ruimte wordt opgevangen en omgezet in warmte. Met infrarood verwarm je dus direct de mensen en objecten in een ruimte i.p.v. de lucht. Dit principe is bij veel mensen die wel eens op wintersport zijn geweest wel bekend: ondanks dat het buiten een paar graden vriest is het toch lekker warm in het zonnetje. Hierdoor is het mogelijk om het comfort te verhogen terwijl de omgevingstempratuur laag is. Met ThermiQ is het bovendien mogelijk om mensen en objecten in afzonderlijk ruimtes te verwarmen en is het zelfs mogelijk om heel plaatselijk bijvoorbeeld boven het bureau, eetkamer tafel of bank te verwarmen. Doordat niet elke ruimte en de ruimte zelf verwarmd hoeft te worden, kun je flink besparen op je energierekening. ThermiQ biedt panelen aan in drie verschillende maten met verschillende vermogens. Het kleinste paneel heeft een vermogen van 550W en kan een ruimte van 12 m 2 bestrijken dit is mede afhankelijk van het aantal ramen en deuren in een ruimte. Het grootste paneel heeft twee keer zoveel vermogen 1100W en kan daarmee een twee keer zo grote ruimte verwarmen. Net zoals het buiten in de schaduw koeler is dan in de volle zon, is het verstandig om een ThermiQ paneel op een goede plek te monteren zodat er niet teveel schaduw ontstaat. Het meest voor de hand liggende is om de panelen aan het plafond te monteren het is mogelijk om ze integreren in systeemplafonds maar het is ook mogelijk om de panelen aan muur of op een mobiele stellage te monteren. ThermiQ biedt daarnaast ook de mogelijkheid om de panelen op afstand te reguleren met je mobiel of tablet. In Rotterdam is een experiment gedaan waarbij twee identieke woningen met een klein gezin 2 volwassen samen met 1 of 2 kinderen met elkaar zijn vergelijken waarbij de ene woningen is voorzien van een HR ketel met 13 radiatoren en in de andere woning 18 ThermiQ panelen met een voorziening voor warm tapwater zijn geplaatst. Copyleft onder bronvermelding van : EnergieLokaal Wij krijgen Kippen Expertsessie: 4

5 Gezin met 4 bewoners ThermiQ Investering inclusief montage en installatie voor warm water Exploitatie Elektra: kwh Gas: 0 m 3 Energieverbruik voor alleen verwarming (uitgedrukt in kwh): kwh Energiekosten Per maand: 144 Per jaar: Gezin met 3 bewoners HR ketel Investering CV systeem inclusief montage en installatie Exploitatie Elektra: kwh Gas: 2155 m 3 Energieverbruik voor alleen verwarming (uitgedrukt in kwh)*: kwh Energiekosten Per maand: 177 Per jaar: * 1 m 3 gas 8,6 kwh m 3 gas uitgedrukt in kwh kwh. Zie het verslag reken met energie krijgen- kippen- documentatie/ Presentatie Felix van Gemen Er zijn verschillende motivaties om van het gas af te komen. Drie veel gehoorde zijn de afhankelijkheid van Rusland voor de levering van gas, de betaalbaarheid van gas in de toekomst en de gevolgen voor het klimaat. Een argument dat minder vaak wordt gehoord is de vergrijzing, zeker in combinatie met betaalbaarheid. De steeds groter wordende groep ouderen zal in toekomst ook graag een comfortabele warme woning willen hebben en dat ook nog kunnen betalen. Er liggen dus een aantal belangrijke opgaves te wachten en het renoveren van onze bestaande woningen speelt daarin een belangrijke rol. Mede door deze ontwikkelingen heeft Felix besloten een eigen woning compleet energieneutraal te gaan verbouwen. Aan de hand van zijn eigen ervaringen stipt hij in deze presentatie een aantal punten aan waar men reken mee kan houden bij het renoveren of bouwen van een energieneutrale woning. De woning waar het om gaat is een oude familie boerderij in Soerendonk Noord Brabant. Op de foto s in de presentatie is te zien hoe de boerderij eruit zag en wat ervoor in de plaats is gekomen. Doel was om een energienotaloze woning met behulp verantwoorde materialen. Omdat het om een nieuwe woning gaat kan kort door de bocht worden gesteld dat de meerkosten t.o.v. een reguliere nieuwbouwwoning van dezelfde omvang ongeveer extra bedragen. Om deze extra investering te kunnen financieren worden de maandlasten voor rente en aflossen ongeveer 100 hoger. Daar staat tegenover dat de extra investering in de woning een maandelijkse besparing op de energierekening van 250 oplevert (in vergelijking met een energierekening van een woning met dezelfde omvang). Per saldo dus een besparing van 150 vanaf het eerste moment! Copyleft onder bronvermelding van : EnergieLokaal Wij krijgen Kippen Expertsessie: 5

6 De verschillende technieken die Felix in zijn woning heeft toegepast om het zonder gasaansluiting te kunnen doen en baas te zijn over zijn eigen energierekening: Een goed geisoleerde schil inclusief HR+++glas. 30 zonnepanelen met een totaal vermogen van 7,5 kwp. 2 zonthermische panelen voor warm tapwater. 12 kw warmtepomp (met als bron lucht) voor centrale verwarming. Een houtkachel als back- up en voor de sfeer. En balansventilatie met warmteterugwinning (WTW) voor goede ventilatie in huis zonder warmteverlies. Felix heeft ervoor gekozen het huis op te bouwen met behulp van houtskeletbouw. Dit zijn complete panelen voorzien van o.a. isolatie en bekabeling. Hierdoor stond het skelet van de woning in slechts 1,5 dag overeind. Dat is snel maar er ging een lang proces van ontwerpen, vergunnen en slopen aan vooraf. Een eerste les is dat door iets zelf te gaan DOEN zoals je eigen huis renoveren of bouwen dit je perceptie van de wereld inherent gaat veranderen. Met andere woorden Felix is anders naar de wereld gaan kijken door het verbouwen van zijn eigen woning. Voorbeeld is hij hierdoor inzicht heeft gekregen in de hoeveelheid puin die is afgevoerd en hoeveel materiaal die nodig was om bijvoorbeeld de fundering en kelder laat staan de hele woning te bouwen. Waar hij van te voren dacht aan alle aspecten te hebben gedacht, wordt tijdens het proces duidelijk dat er met nog veel meer aspecten in dit geval hoeveelheid materiaal gebruik een rol spelen en verbeterd kunnen worden. Een tweede les is dat je met gezond verstand ver komt. Een eerste voorbeeld betreft de isolatie van de woning. De meeste adviseurs of bureaus zijn geneigd om te adviseren een zo hoog mogelijk RC- waarde te gebruiken. RC waarde geeft een indicatie van het warmteverlies hoe hoger de waarde hoe lager het verlies. Maar enkel vasthouden aan RC- waarden is betrekkelijk. Warmte gaat over het algemeen namelijk op 3 manieren verloren (ieder is toevallig ook voor 33% verantwoordelijk): Via de wand, vloer en dak Via beglazing Via bedoeld en onbedoeld (kieren) ventilatie. Wanneer de RC- waarde van de woning van Felix van 5 naar 10 zou worden verdubbeld zou dit slechts een energiebesparing van minder dan 10% opleveren. Voor het berekenen hiervan worden vaak ingewikkelde rekenmodellen gebruikt die vol staan met assumpties. Een van die assumpties kan bijvoorbeeld zijn dat het in elke kamer in huis even warm is. Door gezond verstand te gebruiken en slechts die ruimtes te verwarmen die nodig zijn en de rest van de ruimtes op ongeveer 16 graden te houden levert dit volgens hetzelfde model een besparing op van 75%. Aan de hand van dit inzicht heeft Felix besloten om juist de binnenwanden en plafonds te isoleren zodat de ruimtes waar hij vaak aanwezig weinig energie verliezen. In aanvulling zijn er aparte thermostaten geplaatst in elke kamer die elke ruimte op de juiste hoge of lage temperatuur houden. Conclusie is dat je met gezond verstand en het volgen van je gevoel ver komt en je niet hoeft blind te staren op ingewikkelde theoretische berekeningen. Copyleft onder bronvermelding van : EnergieLokaal Wij krijgen Kippen Expertsessie: 6

7 Een derde les is dat willen centraal staat. Als men iets wil wordt er niet rationeel nagedacht. Denk hierbij aan de wens naar stilte of bijvoorbeeld goede akoestiek. De eerste kan door kieren te dichten en de tweede door juist aan binnenkant van een woning de wanden te isoleren met houtvezel platen. Voor mensen met een pollenallergie is frisse lucht belangrijk. In dat geval staat een goede ventilatie met WTW niet zomaar ter discussie. Waar een wil is een weg! Naast het volgen van je gevoel is het belangrijk om met gelijkgestemden te blijven praten. Felix zijn ervaring is dat traditionele breinen niets toevoegen en meer verwarring zaaien dan goed doen. Een voorbeeld dat hij hiervoor geeft is het aanleggen van vloerverwarming (laatste sheet). Traditioneel liggen de buizen onder een dikke laag cement waardoor deze lang de warmte opneemt. Maar het nadeel hiervan is dat het systeem traag werkt en men niet direct feedback krijgt als bijvoorbeeld de verwarming wordt aangezet. Gevolg is dat de verwarming hoger wordt gezet of juist te laat wordt uitgezet. In veel gevallen is het daarom verstandiger om de buizen minder diep in de vloer te leggen. Laat je daarom niet teveel leiden door traditionele breien en vertrouw op je eigen verstand! Presentatie Lieven Andringa Vanuit het Centrum voor Duurzaamheid houdt Lieven zich bezig met energiebesparing en natuureducatie voor jongeren en volwassen. Op het gebied van energiebesparing zijn er in de afgelopen jaren een aantal projecten gestart waaronder Winst uit je Woning. Dat met isolatie en energiebesparing winst op verschillende vlakken kan worden gerealiseerd is voor de meeste mensen goed te volgen. Maar om mensen te mobiliseren daadwerkelijk hun woning te gaan isoleren of energie te gaan besparen is een stuk lastiger. Gevelisolatie of LED- lampen moeten de concurrentie aan met gadgets en vakanties. Sterker nog isolatie en besparen zijn zo n beetje de minst sexy producten die je kunt bedenken en daarom heeft Lieven zich in het winst uit je woning project gebogen over de vraag: hoe krijgen we eigenaren zo ver dat zij gaan investeren in energiebesparende maatregelen? Aan de hand van een aantal leuke projecten die zijn gedaan in een wijk van 450 bewoners in de Haarlemmermeer legt Lieven uit welke aanpakken vruchtbaar kunnen zijn en welke juist niet: De energiedokter met energierecepten en het opleiden van scholieren als energieambassadeurs. Ontzettend leuk project geweest met veel aandacht maar met een bedroevend resultaat: 1 inschrijving waarvan niet zeker is of deze ook echt een investering in de woning heeft gedaan. Het sturen van thermische foto s van de huizen naar de bewoners. Bij de foto s stond ook hoeveel energie en geld er bespaard kon worden door de woning te isoleren. Een persoonlijke aanpak per woning maar ook deze actie had weinig effect in termen aan aanmeldingen en investeringen. Copyleft onder bronvermelding van : EnergieLokaal Wij krijgen Kippen Expertsessie: 7

8 In dezelfde categorie een thermische kerstkaart versturen tijdens de feestdagen met de beste wensen en een lage energierekening. Had een iets betere respons maar nog steeds niet voldoende. In 2012 zijn aan de 450 bewoners in totaal 150 adviezen gegeven en uiteindelijk 32 opdrachten uit voortgekomen (een conversie van 7%). Hieronder een overzicht van welke maatregelen het meest en minst effectief waren: Project Effect Aantal adviezen Persberichten + 15 Wijkraad /wijkkrant + 20 Brief vanuit gemeente Huis- aan- huis projectfolder Officiële opening De Energiedokter in de wijk - 0 Huis- aan- huis kerstkaart Energieambassadeurs - 2 Aanbellen bij buren - 5 (niet meetbaar) Gratis Thermofoto s (niet meetbaar) In 2013 is een nieuw project gestart om mensen te infomeren en doen bewegen via de supermarkt. Tussen de kant en klaar maaltijden werden twee soorten aanbieden een voor zonnepanelen en een voor gevelisolatie - gedaan die werden verpakt op dezelfde manier als de kant en klaar maaltijden. Wederom een leuk project maar ook deze bleek niet veel effect te hebben. Na het experimenteren met leuke maar minder effectieve acties in de voorgaande twee jaren, is in 2014 een project voor de gezamenlijke inkoop van gevel- en vloerisolatie begonnen dat zijn vruchten wel afwerpt. Hierbij wordt op de woningen geconcentreerd die zijn gebouwd voor 1976 waarbij het comfort flink verbeterd en de investering binnen 10 jaar is terugverdiend. Het aanbod aan de bewoners is eenvoudig te begrijpen, financieel aantrekkelijk en levert geen gedoe op met twee keer ja is het geregeld. In totaal hebben ruim 1850 mensen zich vrijblijvend ingeschreven om mee te doen aan de collectieve inkoopactie. Voor deze mensen is op basis van hun woning een indicatieve offerte opgesteld waarvan 35% deze heeft getekend. Bij de mensen die de hebben getekend is adviseur langsgekomen om te kijken om een definitieve offerte op te stellen. Bij bijna de helft van de mensen is inmiddels de gevel en/of vloer geïsoleerd. Dat betekent dat ongeveer 15% van de 1850 mensen die zich hadden ingeschreven daadwerkelijk tot actie zijn overgegaan en in totaal hebben geïnvesteerd in woningisolatie. Vanwege het succes wordt gekeken op welke manier dit concept door anderen zoals woningcorporaties en energiecoöperaties kan worden opgepakt. Lieven heeft daarbij een model ontwikkeld waarin alle partijen er voordeel bij hebben van woningcorporatie en energiecoöperaties, bewoners en installateurs. Een belangrijk onderdeel van het Copyleft onder bronvermelding van : EnergieLokaal Wij krijgen Kippen Expertsessie: 8

9 model is dat het ook lokale installateurs hierin een kans krijgen. Bij collectieve inkoop gaat het vaak om grote aantallen waardoor er meestal alleen grote aannemers of installateurs op inschrijven maar dit model maakt het mogelijk dat ook lokale partijen zich kunnen profileren. Plenaire puzzel Er zijn 5 voorbeelden van (groepen) bewoners die om verschillende redenen op zoek zijn naar een duurzame manier om hun woning te verwarmen. Met de aanwezige expertise en collectieve intelligentie in de zaal worden 2 voorbeelden plenair besproken. In de presentatie kom van dat gas af staan alle voorbeelden beschreven inclusief specificaties, getroffen maatregelen, wensen en uitdagingen. Autarkisch wonen - woonboot van Aukje en Gert Specificaties: Woonark van voor 1980 Oppervlak van circa 150 m2 2 aparte kruipruimtes (vergelijkbaar met een catamaran) 12 zonnepanelen (opbrengst om en nabij de 240 per maand) Hoog elektraverbruik vanwege thuiswerk (met machines) ± 2000 m3 gas/ jaar Hebben een warmtescan gehad van de gemeente Boot kan niet veel extra gewicht meer dragen Wensen: Willen reorganisatie van ruimte met evt. een B&B Maken graag gebruik van natuurlijke materialen De vloer is nu erg koud en niet comfortabel Uitkomsten plenaire puzzel: De vloer is het meest koud en gaat veel warmte door verloren een koudebrug. Deze isoleren is een eerste stap. Dat kan aan de onderkant met bijvoorbeeld Tonzon maar ook aan de bovenkant. Leiding isolatie blijkt helaas niet tot de mogelijkheden te behoren. Voor warmte komt een tip uit het publiek om de bak die het drijfvermogen geeft aan de boot aan de buitenkant te isoleren. Dit heeft als voordeel dat de kruipruimtes niet meer zo koud kunnen worden en dus minder warmte via de vloer verloren gaat en dat het druifvermogen van de boot kan worden verhoogd. Woonboten kunnen gemakkelijk gebruik maken van de energie die in het water zit. Met name voor verwarmen van de woning biedt (stromend) water een uitstekende bron voor een warmtepomp voor zowel verwarmen in de winter als koelen in de zomer. Watergebonden warmtepompen halen een goed rendement (hoger dan bijvoorbeeld lucht gebonden warmtepompen). Ook als het water in de winter bevriest kan er warmte uit het water worden gewonnen door een warmtepomp. In combinatie met lage temperatuur verwarming (in vloer maar Copyleft onder bronvermelding van : EnergieLokaal Wij krijgen Kippen Expertsessie: 9

10 dat is lastig vanwege dunne vloeren - of speciale radiatoren) kan hiermee in de warmte worden voorzien. Een houtpellet installatie is waarschijnlijk te zwaar (mits het drijfvermogen verbeterd bij het isoleren van de bak). Een kleinere variant (van 4-5 kw) in combinatie met bestaande infrastructuur (gasketel) of een luchtwarmtepomp zou eventueel wel tot de mogelijkheden behoren. De twee kruipruimtes bieden mits het drijfvermogen het toelaat een uitstekende locatie voor het opslaan van de pellets of plaatsen van de installatie. Verwarmen m.b.v. infrarood heeft als grote voordeel dat het nauwelijks aanspraak maakt op het drijfvermogen van de boot. Daarnaast kunnen kamers afzonderlijk worden verwarmd alleen op momenten dat het nodig is. Zeker wanneer een deel van de woonruimte als B&B wordt ingericht kan dit helpen het energieverbruik in de hand te houden. Een laatste voordeel van infrarood is dat de panelen het vloeroppervlak verwarmen en de warmte vervolgens opstijgt en dit een oplossing biedt voor de koude vloer. Voor het verwarmen van tapwater zal een aanvullend systeem nodig zijn (kan het bestaande systeem zijn, een zonneboiler of houtpellet). Vanwege het hoge energieverbruik kan het elektrisch verwarmen ervoor zorgen dat de grens van de eerste schijf energiebelasting wordt overschreden en daardoor de extra elektra door een verlaging van de energiebelasting boven de kwh goedkoper wordt. Conclusies: Door een B&B te maken wordt slechts een deel van de ruimte permanent bewoond en hoeven deze alleen verwarmd wanneer in gebruik. Het isoleren van muren en/of plafonds is in dit geval een goede optie (zie verhaal Felix). Er kan een drijvend opslagvat voor warmtapwater worden gerealiseerd dat gebruikt kan worden voor warm tapwater of eventueel voor verwarmen van woonruimte. Bronnen voor het opwekken van de warmte kan komen uit het water m.b.v. een watergebonden warmtepomp of een kleine houtpellet kachel. Er kan ook gekeken worden naar het gezamenlijk investeren met buren in een collectieve warmtevoorziening een zwaardere warmtepomp of houtpellet kachel. Een andere optie is infrarood te gebruiken voor het verwarmen van de ruimtes i.p.v. een centraal systeem. Een laatste optie zou zijn de oude woonboot af te breken en er een nieuwe voor in de plaats te bouwen waarin van de grond af met alle wensen rekening kan worden gehouden. Inschatting van Felix is dat dit voor ongeveer zou kunnen. Collectieve warmtevoorziening voor bewoners in rijwoningen uit de jaren 80 Specificaties: Groepje buren woont binnen een straal van 50 meter van elkaar De meeste hebben zonnepanelen en delen van hun geïsoleerd Bij een deel is de CV ketel aan vervanging toe Copyleft onder bronvermelding van : EnergieLokaal Wij krijgen Kippen Expertsessie: 10

11 Gevoel leeft om woningen duurzaam op te knappen en verder te gaan dan alleen energie Wensen: Het hoeft niet koste wat kost naar energienotaloos, maar wel maatregelen nemen die dit in de toekomst niet uitsluiten. Er is een gezamenlijk doel om de buurt te verbeteren en verduurzamen waardoor een collectief warmtesysteem tot de verbeelding spreekt. Voor de renovatie gaat de voorkeur uit naar natuurlijke materialen. Uitkomst plenaire puzzel: Een collectieve houtpellet kachel zou een goed alternatief zijn. Dit omdat de aanschaf van een houtpellet kachel met een groot vermogen voldoende voor bijvoorbeeld 10 woningen in aanschaf voordeliger is dan individuele kachels met een kleiner vermogen aan te schaffen. Er kunnen systemen worden geleverd die de verdeling van warmte op een centraal punt regelt. Het systeem kan ook zo worden ingericht dat de voeding van pellet automatisch gaat er niet tot nauwelijks omkijken naar is. Punt van aandacht is wel dat er ergens ruimte voor moeten zijn om de kachel en eventueel opslag van pellets kwijt te kunnen. Bij gebrek aan ruimte kan het ook in een ondergrondse ruimte worden ongebracht. Ook een warmtepomp zou als bron voor een collectief warmtesysteem kunnen dienen. In de Gaasterplas is veel water beschikbaar en wellicht kan de bodem worden gebruikt. Deze woningen zouden op het eerste gezicht kunnen deelnemen in een pilot project van Produbo voor het verduurzamen van particuliere woningen. Net als HOOM van Liander zouden deze bewoners kunnen onderzoeken welke mogelijkheden binnen het bereik van hun maandelijkse energierekeningen mogelijk zijn. Rond Amsterdam ligt een uitgebreid warmtenet. Er is momenteel een enorm overschot aan warmteproductie, in Amsterdam zijn ongeveer woningen aangesloten maar is er warmtecapaciteit voor ruimt woningen op basis van restwarmte van verschillende centrales. Er zou overwogen kunnen worden met de hele wijk aan te sluiten op het warmtenet. Conclusies: Zowel een warmtepomp als houtpellet kachel kunnen meerder woningen voorzien van warmte. Bij collectieve systemen zal goed gekeken moeten worden naar de warmtewet. Copyleft onder bronvermelding van : EnergieLokaal Wij krijgen Kippen Expertsessie: 11

Duurzaam wonen zonder gas of stadsverwarming 15 april 2014 Piet Vink Centrum, Den Haag

Duurzaam wonen zonder gas of stadsverwarming 15 april 2014 Piet Vink Centrum, Den Haag Duurzaam wonen zonder gas of stadsverwarming 15 april 2014 Piet Vink Centrum, Den Haag Hilbrand Does www.energiegarant.nl september2013 Agenda 19:30-19:50: Inloop 19:50-20:00: Opening en introductie door

Nadere informatie

Hoe verbruikt ú minder gas?

Hoe verbruikt ú minder gas? Hoe verbruikt ú minder gas? Ardo de Graaf 06-520 56179 52 0 NB s zomers meer zon op noordelijk halfrond s Winters meer zon op zuidelijk halfrond Warme golfstroom zomer&winter, deze komt ongeveer tot het

Nadere informatie

De warmtemarkt van morgen: rol van gas, elektriciteit en warmtedistributie bij verwarming van woningen.

De warmtemarkt van morgen: rol van gas, elektriciteit en warmtedistributie bij verwarming van woningen. De warmtemarkt van morgen: rol van gas, elektriciteit en warmtedistributie bij verwarming van woningen. Inhoud De warmtemarkt Warmtevraag woningen Warmtemarkt voor woningen Gasdistributie en CV ketel Elektriciteitsdistributie

Nadere informatie

Zuinige ketel? Dat loont! Ontdek de mogelijkheden, voordat uw oude verwarmingsketel stuk gaat.

Zuinige ketel? Dat loont! Ontdek de mogelijkheden, voordat uw oude verwarmingsketel stuk gaat. Zuinige ketel? Dat loont! Ontdek de mogelijkheden, voordat uw oude verwarmingsketel stuk gaat. Een nieuwe, zuinige ketel? Denk er nu al over na! Is uw ketel oud aan het worden? Wacht niet totdat hij stuk

Nadere informatie

energiebesparing bestaande bouw Harderwijk 26 mei 2015

energiebesparing bestaande bouw Harderwijk 26 mei 2015 energiebesparing bestaande bouw Harderwijk 26 mei 2015 Marc Smijers M 06-23924330 www.smijers-energieadvies.nl info@smijers-energieadvies.nl 1 Onderwerpen Relatie tussen energielabel en energiegebruik

Nadere informatie

Bijlage I 20111278-07 Investeringen en energielasten Energiesprong woningbouw Maria van Bourgondiëlaan te Eindhoven. 1 Inleiding

Bijlage I 20111278-07 Investeringen en energielasten Energiesprong woningbouw Maria van Bourgondiëlaan te Eindhoven. 1 Inleiding Bijlage I 20111278-07 Investeringen en energielasten Energiesprong woningbouw Maria van Bourgondiëlaan te Eindhoven Datum Referentie Behandeld door 13 december 2011 20111278-07 P. Smoor/LSC 1 Inleiding

Nadere informatie

7 STAPPEN VOOR ENERGIEBESPARING IN EEN TANGRAMHUIS:

7 STAPPEN VOOR ENERGIEBESPARING IN EEN TANGRAMHUIS: TANGRAMHUIS 7 STAPPEN VOOR ENERGIEBESPARING IN EEN TANGRAMHUIS: 1 - ZON - Maak gebruik van de zon, de enige kostenloze energieleverancier! Onze woningen worden naar de zon georiënteerd, dat wil zeggen

Nadere informatie

energiebesparing bestaande bouw Noord-West Veluwe

energiebesparing bestaande bouw Noord-West Veluwe energiebesparing bestaande bouw Noord-West Veluwe Marc Smijers M 06-23924330 www.smijers-energieadvies.nl info@smijers-energieadvies.nl 1 Onderwerpen Hoe komt energielabel tot stand Relatie (of niet!)

Nadere informatie

Energie opties Jouw adres,

Energie opties Jouw adres, Jouw Naam Jouw adres Jouw plaats YECT energie report 18 Dec 2014 Energie opties Jouw adres, De inschatting van de energie veranderingen bij jullie thuis leveren jullie 1.000,- Euro per jaar op. Voorgestelde

Nadere informatie

EEN DUURZAME ENERGIEVOORZIENING VOOR IEDEREEN

EEN DUURZAME ENERGIEVOORZIENING VOOR IEDEREEN A SUSTAINABLE ENERGY SUPPLY FOR EVERYONE A SUSTAINABLE ENERGY SUPPLY FOR EVERYONE o o o o Portaal (6x) Bo-Ex Stanleylaan Bo-Ex Livingstonelaan Isolatie Geen Wel Wel Glas enkel Dubbel Dubbel

Nadere informatie

Energieprestaties grondgebonden woningen

Energieprestaties grondgebonden woningen Energieprestaties grondgebonden woningen Meer wooncomfort met minder energie Het slimme duurzame bouwconcept. Van VolkerWessels Stap voor stap naar minder energiegebruik De overheid stelt steeds scherpere

Nadere informatie

Verdeling gemiddeld energieverbruik NL. Auto (benzine)

Verdeling gemiddeld energieverbruik NL. Auto (benzine) Warmtepomp Het gebruik van verwarming en warm water bepalen een zeer groot deel van het energieverbruik van een woning. Het gebruik van een warmtepomp is een (gedeeltelijk of volledig) alternatief voor

Nadere informatie

Frisse Lucht GREEN PACKAGE. Energie uit de lucht - 100% duurzaam

Frisse Lucht GREEN PACKAGE. Energie uit de lucht - 100% duurzaam GREEN PACKAGE Energie uit de lucht - 100% duurzaam Het comfort van vloerverwarming, koeling en warmtapwater in een duurzaam energiesysteem voor bij u thuis. Frisse Lucht Green Package, duurzame energie

Nadere informatie

Wonen in Pijnacker. Comfortabel en duurzaam wonen

Wonen in Pijnacker. Comfortabel en duurzaam wonen Wonen in Pijnacker Comfortabel en duurzaam wonen Toelichting op het klimaatsysteem in de woningen aan de Emmastraat 3 t/m 21 (oneven), Stationsstraat 54 t/m 62a Faunalaan 1 t/m 35 (oneven) Bosmuiszoom

Nadere informatie

Opwekking duurzame energie en terugverdientijden. Niek Tramper

Opwekking duurzame energie en terugverdientijden. Niek Tramper en terugverdientijden Niek Tramper en terugverdientijden Zonneboiler geeft warm tapwater Zonnepanelen geven elektriciteit Warmtepomp geeft verwarming Pelletkachel geeft verwarming Zonneboiler Uitgangspunt:

Nadere informatie

Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid. Energiebesparende maatregelen. informatie MOLENBUURT FASE 2

Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid. Energiebesparende maatregelen. informatie MOLENBUURT FASE 2 informatie MOLENBUURT FASE 2 JANUARI 2016 Energiebesparende maatregelen Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid In 2016 wil Intermaris bij 40 woningen aan de Paltrokmolen in Purmerend de vloer

Nadere informatie

Verwarming, koeling, warm water en ventilatie in uw woning

Verwarming, koeling, warm water en ventilatie in uw woning Verwarming, koeling, warm water en ventilatie in uw woning Uw woning is aangesloten op een collectief, duurzaam energiesysteem. Deze installatie verwarmt in de winter, koelt in de zomer en zorgt voor warm

Nadere informatie

Edwin Waelput Tempas Bouwmanagement bv Breda DuurSaam cooperatie ua

Edwin Waelput Tempas Bouwmanagement bv Breda DuurSaam cooperatie ua Edwin Waelput Tempas Bouwmanagement bv Breda DuurSaam cooperatie ua Het hoofddoel is: het omlaag brengen van uw energierekening door gedragsinvloeden & techniek én het produceren van duurzame energie;

Nadere informatie

Duurzame elektriciteit in het EcoNexis huis

Duurzame elektriciteit in het EcoNexis huis Werkblad 1, mbo Duurzame elektriciteit in het EcoNexis huis Inleiding De wereldbevolking groeit al jaren vrij stevig. En de wereldwijde behoefte aan energie groeit mee: we kúnnen simpelweg niet meer zonder

Nadere informatie

Warmte Nieuwegein Raads Informatie Avond

Warmte Nieuwegein Raads Informatie Avond Warmte Nieuwegein Raads Informatie Avond Frank Kersloot & Alex Kaat 21 april 2016 Inhoud presentatie 1. Stadswarmte in Nieuwegein 2. Het equivalent opwek rendement (EOR) 3. Tarieven voor klanten 4. Afsluitkosten

Nadere informatie

Startadvies Energiebesparing

Startadvies Energiebesparing Startadvies Stephanusplein 1, 7772 BR Hardenberg Startadvies : Op basis van de besparingscheck (zie bijlage) heeft uw woning een indicatief energielabel F. Het energielabel voor woningen loopt van A tot

Nadere informatie

Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid. Energiebesparende maatregelen. informatie HOLENWEG EN VENENLAAN

Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid. Energiebesparende maatregelen. informatie HOLENWEG EN VENENLAAN informatie HOLENWEG EN VENENLAAN APRIL 2015 Energiebesparende maatregelen Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid In 2015 wil Intermaris bij 34 woningen aan de Holenweg en Venenlaan in Hoorn

Nadere informatie

Het dak als energiebron

Het dak als energiebron Optimaal gebruik van je dak Rotterdam heeft 14,5 vierkante kilometers aan platte daken. Die ruimte biedt volop kansen om benut te worden voor het opwekken van energie, voor regenwaterbuffering, voor het

Nadere informatie

DUURZAAM WAGENINGEN PRESENTATIE LUCHT-WATER WARMTEPOMPEN. Arie Kalkman

DUURZAAM WAGENINGEN PRESENTATIE LUCHT-WATER WARMTEPOMPEN. Arie Kalkman DUURZAAM WAGENINGEN PRESENTATIE LUCHT-WATER WARMTEPOMPEN Arie Kalkman DuurzaamWageningen: Bewonersinformatie warmtepompen Over TNO: TNO is een onafhankelijke not-for-profit onderzoeksorganisatie (voor

Nadere informatie

Energiezuinig en comfortabel wonen in Rijswijk; een initiatief van Stadsgewest Haaglanden

Energiezuinig en comfortabel wonen in Rijswijk; een initiatief van Stadsgewest Haaglanden Energiezuinig en comfortabel wonen in Rijswijk; een initiatief van Stadsgewest Haaglanden Welkom door wethouder Dick Jense Rob Klokman Ecostream Wat kunt u verwachten deze avond Wat is Wonen++ Energiebesparende

Nadere informatie

Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid. Energiebesparende maatregelen. informatie. Kenmerken van project Grote Waal Noord

Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid. Energiebesparende maatregelen. informatie. Kenmerken van project Grote Waal Noord informatie GROTE WAAL NOORD FEBRUARI 2015 Energiebesparende maatregelen Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid In 2015 wil Intermaris bij 146 woningen in de Grote Waal Noord de vloer en het

Nadere informatie

Hoe kunnen we oudbouw woningen energieneutraal maken?

Hoe kunnen we oudbouw woningen energieneutraal maken? Groen Links Zuid Holland, 11 oktober 2014 Hoe kunnen we oudbouw woningen energieneutraal maken? Lessons learned 20x Energieneutraal Samenwerking Gemeente Den Haag, gemeente Delft en Stadsgewest Haaglanden

Nadere informatie

Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid. Energiebesparende maatregelen. informatie. Kenmerken van project Het Oude Ambacht

Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid. Energiebesparende maatregelen. informatie. Kenmerken van project Het Oude Ambacht informatie HET OUDE AMBACHT MAART 2015 Energiebesparende maatregelen Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid In 2015 wil Intermaris bij 118 woningen aan Het Oude Ambacht in Hoorn de vloer

Nadere informatie

Naar een besparings programma voor energie in 2014

Naar een besparings programma voor energie in 2014 Wat is de interesse van deze groep? Naar een besparings programma voor energie in 2014 Team werk van Frans,Gerard, Theo en Danny, samen geïnteresseerd in energie besparing, met veel inzet gemaakt, zonder

Nadere informatie

Energieavond Hilversum-Zuid. 14 oktober 2015

Energieavond Hilversum-Zuid. 14 oktober 2015 Energieavond Hilversum-Zuid 14 oktober 2015 Wat kunt u verwachten? Welkom door Heikracht Bethlehemkerk, Hilversum Verbonden, Heikracht HilverZon Ambities gemeente Hilversum Wie is Hoom? Hilversum Zuid

Nadere informatie

nergiebespaar Concept

nergiebespaar Concept nergiebespaar Concept Totaalpakket - Warmtepomp Zonneboiler CV-ketel Iets meer investeren, veel meer besparen: Zeer hoge energiebesparing! Zeer hoge subsidie! Zeer veel comfort! Waarom duurzaam? Drie redenen

Nadere informatie

Infoavond 8 oktober 2015 Yvonne Feuerhahn. Hoe begin je? Met het duurzamer maken van je huis?

Infoavond 8 oktober 2015 Yvonne Feuerhahn. Hoe begin je? Met het duurzamer maken van je huis? Infoavond 8 oktober 2015 Yvonne Feuerhahn Hoe begin je? Met het duurzamer maken van je huis? Yvonne Feuerhahn ambassadeur adviseur architect Sinds 2010 dagelijks bezig met het verduurzamen van bestaande

Nadere informatie

Slim besparen, doe je samen!

Slim besparen, doe je samen! Slim besparen, doe je samen! Welkom Programma: 1. Opening, voorzitter dorpsraad Marco Hesp 2. Buurkracht, Patricia Vinclair 3. Buurtscan/Buurtadvies, Jaap Stel Kies Groen Licht Pauze 4. Uitleg duurzaam

Nadere informatie

ALLE MOGELIJKHEDEN OP EEN RIJTJE VOOR EEN IDEAAL WOON-EN LEEFKLIMAAT WWW.ENERGIESERVICE.NL

ALLE MOGELIJKHEDEN OP EEN RIJTJE VOOR EEN IDEAAL WOON-EN LEEFKLIMAAT WWW.ENERGIESERVICE.NL ALLE MOGELIJKHEDEN OP EEN RIJTJE VOOR EEN IDEAAL WOON-EN LEEFKLIMAAT WWW.ENERGIESERVICE.NL Klimaatmakers Veilig en vertrouwd! Warmte en ventilatie zijn essentieel voor een heerlijk klimaat in uw woning.

Nadere informatie

Cursus Verwarm je woning. 1. Inleiding 2. Verwarmingssysteem 3. Ventilatie 4. Subsidies en leningen 5. Uitnodiging voor bezoeken producten

Cursus Verwarm je woning. 1. Inleiding 2. Verwarmingssysteem 3. Ventilatie 4. Subsidies en leningen 5. Uitnodiging voor bezoeken producten Cursus Verwarm je woning 1. Inleiding 2. Verwarmingssysteem 3. Ventilatie 4. Subsidies en leningen 5. Uitnodiging voor bezoeken producten DUW Parkstad DUW is een initiatief van Stichting EnviAA in samenwerking

Nadere informatie

PDFlib PLOP: PDF Linearization, Optimization, Protection. Page inserted by evaluation version www.pdflib.com sales@pdflib.com

PDFlib PLOP: PDF Linearization, Optimization, Protection. Page inserted by evaluation version www.pdflib.com sales@pdflib.com PDFlib PLOP: PDF Lineariation, Optimiation, Protection Page inserted by evaluation version www.pdflib.com sales@pdflib.com p Energielabel woning supplement* Afgegeven conform de Regeling energieprestatie

Nadere informatie

echt Nul op de meter HRsolar : Robbert van Diemen Techneco : Niels van Alphen

echt Nul op de meter HRsolar : Robbert van Diemen Techneco : Niels van Alphen echt Nul op de meter HRsolar : Robbert van Diemen Techneco : Niels van Alphen Agenda Wie is HRsolar Zonnewarmte V1.0 De markt Zonnewarmte V2.0 Zonnewarmte NOM Wie is HRsolar Nederlandse fabrikant van complete

Nadere informatie

Voorbeeldstraat 1 in Hilversum

Voorbeeldstraat 1 in Hilversum Voorbeeldstraat 1 in Hilversum Klantnummer 11111VA1 Contactpersoon Kasper van Heteren Energie prestatie adviseur woningen (EPA-W) Johannes Frölich E-mailadres kasper.van.heteren@maakjehuishoom.nl Datum

Nadere informatie

In 3 stappen naar een energievriendelijk huis. Samen kunnen we dit realiseren.

In 3 stappen naar een energievriendelijk huis. Samen kunnen we dit realiseren. In 3 stappen naar een energievriendelijk huis Samen kunnen we dit realiseren. Energievriendelijk huis 30 oktober > Stap 1 Zorg ervoor dat er zo weinig mogelijk energie (warmte) verloren gaat Isoleren waar

Nadere informatie

Minder energie meer comfort. Maak gebruik van de duurzaamheidslening. Ook een vereniging van eigenaren kan een lening aanvragen.

Minder energie meer comfort. Maak gebruik van de duurzaamheidslening. Ook een vereniging van eigenaren kan een lening aanvragen. Ook een vereniging van eigenaren kan een lening aanvragen De maatregelen verdienen zichzelf terug. Daar valt met de huidige lage rentestand niet tegenop te sparen. aldus Henk Brouwer (VVE Beheerder) van

Nadere informatie

Draagt bij aan de reductie van CO2-uitstoot door het gebruik van hernieuwbare energiebronnen.

Draagt bij aan de reductie van CO2-uitstoot door het gebruik van hernieuwbare energiebronnen. Object: Bewoners: Oppervlakte: Energiekosten: Energieverbruik: eengezinswoning 4 personen; 2 volwassenen, 2 kinderen +25 m2 15 euro per maand 7.5 kwh per jaar Draagt bij aan de reductie van CO2-uitstoot

Nadere informatie

Investeer slim in uw woning met energiebesparende maatregelen. Aantrekkelijke rente - boetevrij aflossen

Investeer slim in uw woning met energiebesparende maatregelen. Aantrekkelijke rente - boetevrij aflossen Investeer slim in uw woning met energiebesparende maatregelen Aantrekkelijke rente - boetevrij aflossen Slim besparen 2 Slimme investeerder Familie Roubos: We wonen in een hoekhuis met veel ramen en hebben

Nadere informatie

De cijfers worden in GJ (GigaJoule) uitgedrukt. Dit is de eenheid van Warmte. Ter vergelijk, 1 GJ komt overeen met 278 kwh of +/- 32 m3 gas.

De cijfers worden in GJ (GigaJoule) uitgedrukt. Dit is de eenheid van Warmte. Ter vergelijk, 1 GJ komt overeen met 278 kwh of +/- 32 m3 gas. Project: woningen Maasbommel Datum: april 2014 Onderwerp: jaarrapportage nr. 4 Inleiding Eind februari 2013 zijn de drie woning in Maasbommel opgeleverd aan de huurders van Woonstichting De Kernen. Deze

Nadere informatie

SBRCURnet Bouwlokalen. Samen Nul op de meter, bij woning renovatie. Henk Wegkamp 14-4-2015 vs1.1. 31 maart 2015

SBRCURnet Bouwlokalen. Samen Nul op de meter, bij woning renovatie. Henk Wegkamp 14-4-2015 vs1.1. 31 maart 2015 1 SBRCURnet Bouwlokalen Samen Nul op de meter, bij woning renovatie Henk Wegkamp 14-4-2015 vs1.1 Wat betekent Nul-op-de-meter? 4 Veel termen in gebruik Energieneutraal Energie-nota-nul EPC = 0 nzeb (nearly

Nadere informatie

Warmtepompen besparen op energie, niet op comfort

Warmtepompen besparen op energie, niet op comfort WARMTEPOMPTECHNIEK Warmtepompen besparen op energie, niet op comfort Voor verwarming en productie van sanitair warm water in nieuwbouw en renovatie Warmtepomptechniek in nieuwbouwprojecten Nieuw bouwen?

Nadere informatie

Energiebesparing begint hier!

Energiebesparing begint hier! Energiebesparing begint hier! Zoetermeer, 17 juli 2014 Lou Lit & Pim Halkes 4 HOME 2 Thermografie, Lekkage onderzoek en Energiebesparing advies. Doelstelling: - Terugdringen Co2 uitstoot - Lagere energienota

Nadere informatie

Energiebesparende maatregelen in de Fruitbuurt

Energiebesparende maatregelen in de Fruitbuurt informatie JANUARI januari 2014 2013 nr 1 Energiebesparende maatregelen in de Fruitbuurt Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid. Dit jaar wil Intermaris bij alle 40 woningen in de Fruitbuurt

Nadere informatie

Huis & Erf steekt energie in uw woning. Isolatiemaatregelen

Huis & Erf steekt energie in uw woning. Isolatiemaatregelen Huis & Erf steekt energie in uw woning Isolatiemaatregelen Huis & Erf steekt energie in uw woning Huis & Erf steekt energie in uw woning in de vorm van een compleet isolatiepakket voor uw hele woning.

Nadere informatie

KLIMAATGARANT. De energie van morgen vandaag in huis

KLIMAATGARANT. De energie van morgen vandaag in huis KLIMAATGARANT Een nieuwe woning in De energie van morgen vandaag in huis Een energieneutrale woning: het kan! is gestart met de verkoop van woningen in het project. Duurzame woningen, want wordt een wijk

Nadere informatie

Duurzaamheid is meer dan emotie het levert ook geld op

Duurzaamheid is meer dan emotie het levert ook geld op 1. Wat is het gemiddelde water-, elektra- en gasverbruik voor een huishouden en wat kost dat per jaar, per maand? Hoeveel betaalt u daarvan aan belasting? Bij een gemiddeld huishouden van 2,2 personen

Nadere informatie

Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid. Energiebesparende maatregelen. informatie MOLENBUURT FASE 1

Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid. Energiebesparende maatregelen. informatie MOLENBUURT FASE 1 informatie MOLENBUURT FASE 1 NOVEMBER 2015 Energiebesparende maatregelen Samen investeren in energiebesparing en duurzaamheid In 2016 wil Intermaris bij 20 woningen aan de Stellingmolen, Weidemolen en

Nadere informatie

Duurzame. warmte in uw bedrijf. Tot maar liefst 75% minder CO 2 -uitstoot vergeleken met warmte uit gas. Warmte van HVC comfortabel en duurzaam

Duurzame. warmte in uw bedrijf. Tot maar liefst 75% minder CO 2 -uitstoot vergeleken met warmte uit gas. Warmte van HVC comfortabel en duurzaam Duurzame warmte in uw bedrijf Tot maar liefst 75% minder CO 2 -uitstoot vergeleken met warmte uit gas Warmte van HVC comfortabel en duurzaam Warmte van HVC: slim, schoon en zorgeloos Als ondernemer moet

Nadere informatie

Duurzaam Sportcomplex De Tukkers Albergen

Duurzaam Sportcomplex De Tukkers Albergen Duurzaam Sportcomplex De Tukkers Albergen Voorbeeldproject voor een gecombineerde inzet van duurzame energiebronnen voor de productie van warmte en elektriciteit Presentatie 18 dec. VV. Berkum Eddy Bramer

Nadere informatie

BuildDesk kennisdocument

BuildDesk kennisdocument BuildDesk kennisdocument Woningen energieneutraal renoveren: hoe doe je dat? Leer hoe bestaande woningen energieneutraal te renoveren zijn. Met als belangrijkste ingrediënten: terugdringen van de energiebehoefte

Nadere informatie

Ruinerwold. Energie Neutraal. // Energiescan. Ruinerwold Energie Neutraal. Toelichting

Ruinerwold. Energie Neutraal. // Energiescan. Ruinerwold Energie Neutraal. Toelichting Ruinerwold Energie Neutraal // Energiescan Ruinerwold Energie Neutraal Toelichting De energiescan is zo opgezet dat er voor een minimum aan kosten, een advies gegeven kan worden, geheel afgestemd op de

Nadere informatie

Ervaar het duurzame comfort van het nieuwe verwarmen met de Daikin Intergas Hybride.

Ervaar het duurzame comfort van het nieuwe verwarmen met de Daikin Intergas Hybride. minimaal 50% minder co 2 -uitstoot door halvering van uw gasverbruik Ervaar het duurzame comfort van het nieuwe verwarmen met de Daikin Intergas Hybride. Verwarm uw huis zoals u altijd gedaan heeft. Maar

Nadere informatie

Warmtepompen besparen op energie, niet op comfort

Warmtepompen besparen op energie, niet op comfort WARMTEPOMPTECHNIEK Warmtepompen besparen op energie, niet op comfort Voor verwarming en productie van sanitair warm water in nieuwbouw en renovatie Warmtepomptechniek in nieuwbouwprojecten Nieuw bouwen?

Nadere informatie

Rapportage Energiebus

Rapportage Energiebus Rapportage Energiebus Nieuwe Leliestraat Amsterdam Type woningen: 14 portiekwoningen, 70 m2 Bouwjaar: 1974 Op verzoek van: Bewonerscommissie Nieuwe Leliestraat Verhuurder: De Alliantie Datum: 21-10-2014

Nadere informatie

Energiezuinig wonen. GEDRAG en GEBOUW Cothen 18 december 2012 Corina Onderstijn & Arno Harting

Energiezuinig wonen. GEDRAG en GEBOUW Cothen 18 december 2012 Corina Onderstijn & Arno Harting Energiezuinig wonen GEDRAG en GEBOUW Cothen 18 december 2012 Corina Onderstijn & Arno Harting 1)Waarom energie besparen? 2)Hoe kunt u energie besparen? 3)En de volgende stap! 1) Het klimaat verandert!

Nadere informatie

Grip op je energieprestaties -wat doet de NZEB-tool?

Grip op je energieprestaties -wat doet de NZEB-tool? Grip op je energieprestaties -wat doet de NZEB-tool? Masterclass door Clarence Rose, DNA in de Bouw / Azimut Bouwbureau en Carl-peter Goossen, DNA in de Bouw / BouwNext 2 Masterclass Introductie NZEB-tool

Nadere informatie

geotherm hybride systeem

geotherm hybride systeem geotherm hybride systeem Duurzaam comfort door slimme samenwerking 01-08 - 2015 Het goede gevoel, het juiste te doen. Volop comfort Verwarmen, koelen én heerlijk warm water Met het geotherm hybride systeem

Nadere informatie

Inleiding Basisbegrippen Energie Materialen Vormgeving Bruikbaarheid Binnenklimaat Kosten

Inleiding Basisbegrippen Energie Materialen Vormgeving Bruikbaarheid Binnenklimaat Kosten Bruikbaarheid Binnenklimaat Kosten Wat kan er gebeuren in de wereld als de productie niet kan voldoen aan de stijgende vraag? Fossiele brandstof en delfstoffen zijn eindig. Probleemstelling is dus eenvoudig

Nadere informatie

Hoe kan ik energie besparen? De Woningstichting helpt u!

Hoe kan ik energie besparen? De Woningstichting helpt u! energie besparen = woonlasten verlagen VRAGEN? Bent u geïnteresseerd in één van de mogelijkheden die in deze brochure zijn beschreven, heeft u nog vragen of wilt u meer weten over de kosten? Vul dan het

Nadere informatie

Oosterhout Nieuwe Energie

Oosterhout Nieuwe Energie Oosterhout Nieuwe Energie Wat willen wij bereiken met ONE Oosterhout 100% Duurzame Energie Betaalbaar Lokaal opgewekt Met lokale ondernemingen Oftewel:. samen met inwoners van Oosterhout, op het grondgebied

Nadere informatie

STEEK ENERGIE IN JE WONING! UNIEK AANBOD VOOR WIPPOLDER

STEEK ENERGIE IN JE WONING! UNIEK AANBOD VOOR WIPPOLDER STEEK ENERGIE IN JE WONING! UNIEK AANBOD VOOR WIPPOLDER INLEIDING WAT STAAT ER OP HET PROGRAMMA? 19:30 uur Energiebesparende maatregelen (Energieloket) 20:15 uur Pauze met koffie en thee 20:30 uur Informatiemarkt:

Nadere informatie

Hilversum Kerkelanden Zeverijn en Rode Dorp

Hilversum Kerkelanden Zeverijn en Rode Dorp Hilversum Kerkelanden Zeverijn en Rode Dorp Energieavond Hilversum Kerkelanden, Zeverijn en Rode Dorp 17 mei 2016 Wat kunt u verwachten Hilverzon & Kerkelanden Leeft! Ambitie gemeente Hilversum Wie is

Nadere informatie

Een nieuwe woning in Zoetermeer 42 woningen De Blauwe Tuinen

Een nieuwe woning in Zoetermeer 42 woningen De Blauwe Tuinen KLIMAATGARANT Een nieuwe woning in Zoetermeer 42 woningen De Blauwe Tuinen De energie van morgen vandaag in huis Project in Rijswijk Een energieneutrale woning: het kan! Binnenkort start de verkoop van

Nadere informatie

Miel Karthaus Martijn de Gier

Miel Karthaus Martijn de Gier Miel Karthaus Martijn de Gier Fig 1 1/5 13 3 5 1 17 12 11 18 2 11 31 16 15 12 14 8 7 4 6 22 21 20 19 9 10 e versus WarmBouwen 8 Verhouding tussen warmteweerstand en warmtestroomdichtheid

Nadere informatie

Duurzame systemen. Comfortabel genieten, maximale energiebesparing. Het goede gevoel, het juiste te doen. 01-10 - 2015

Duurzame systemen. Comfortabel genieten, maximale energiebesparing. Het goede gevoel, het juiste te doen. 01-10 - 2015 Duurzame systemen Comfortabel genieten, maximale energiebesparing 01-10 - 2015 Het goede gevoel, het juiste te doen. Onbezorgde luxe, duurzaam leven! Energiezuinig dankzij bodem-, lucht- en zonnewarmte

Nadere informatie

Informatieblad. verwarmingsinstallatie. Comfortabel klimaatsysteem. Rokade

Informatieblad. verwarmingsinstallatie. Comfortabel klimaatsysteem. Rokade Informatieblad verwarmingsinstallatie Rokade 2011 Comfortabel klimaatsysteem Energiezuinig en comfortabel klimaatsysteem Duurzaamheid is een centraal thema in Rokade. Als bewoner profiteert u daarvan.

Nadere informatie

Steek Energie in je huis

Steek Energie in je huis Steek Energie in je huis 9 oktober 2012 Breda 1 Bouwbedrijf Boot B.V. Bouwbedrijf Boot is actief in de woningbouw (particulier, ontwikkeling), zorg huisvesting en utiliteit (scholen, kantoren, bedrijfsgebouwen).

Nadere informatie

Bewonersinformatie Rosmalen. Aandachtspunten voor uw vernieuwde woning

Bewonersinformatie Rosmalen. Aandachtspunten voor uw vernieuwde woning Bewonersinformatie Rosmalen Aandachtspunten voor uw vernieuwde woning 2 Voorwoord Afgelopen periode heeft BAM Woningbouw in opdracht van de eigenaar van uw woning, a.s.r., uw woning verbeterd. Bij de woningverbetering

Nadere informatie

De Achterhoek Bespaart 2009. Gemeente Doetinchem. Aanvraagformulier.

De Achterhoek Bespaart 2009. Gemeente Doetinchem. Aanvraagformulier. De aanvraag bestaat uit twee delen; De Achterhoek Bespaart 2009. Gemeente Doetinchem. Aanvraagformulier. Deel a: aanvraagformulier Deel b: offerte uitvoering maatregelen en/of beschrijving van de werkzaamheden

Nadere informatie

Verslag Expertsessie: Nul op de Meter financiering Samenvatting van de presentaties Datum: 29 oktober 2015 Verslag van Frank Boon & Jeffrey Kruijswijk

Verslag Expertsessie: Nul op de Meter financiering Samenvatting van de presentaties Datum: 29 oktober 2015 Verslag van Frank Boon & Jeffrey Kruijswijk Verschillende woningeigenaren deden tijdens de expertsessie hun eigen verhaal over hun reis naar een Nul op de Meter woning. De focus lag op de financiële aspecten. De verhalen waren fantastisch. Dank!

Nadere informatie

Installatie overzicht bij EPC-concepten

Installatie overzicht bij EPC-concepten Installatie overzicht bij EPC-concepten Dit boekje geeft een overzicht van de belangrijkste installaties zoals die nu op de markt aanwezig zijn. PelserHartman probeert u een zo volledig mogelijk overzicht

Nadere informatie

Energy-Floor haalt energie uit de bodem van uw woning

Energy-Floor haalt energie uit de bodem van uw woning Energy-Floor haalt energie uit de bodem van uw woning De laatste jaren is er qua energiebehoefte veel veranderd in de woningbouw. Voorheen waren de behoefte en kosten m.b.t. verwarming in nieuwbouw woningen

Nadere informatie

C (zie toelichting in bijlage)

C (zie toelichting in bijlage) Energielabel woning Afgegeven conform de Regeling energieprestatie gebouwen. Veel besparingsmogelijkheden C (zie toelichting in bijlage) Uw woning Weinig besparingsmogelijkheden Labelklasse maakt vergelijking

Nadere informatie

De initiële investering en installatie van onze infrarood panelen zijn laag in vergelijking met conventionele verwarmingssystemen.

De initiële investering en installatie van onze infrarood panelen zijn laag in vergelijking met conventionele verwarmingssystemen. Here comes the Over Onze Producten Onze infrarood panelen behoren kwalitatief tot de absolute wereldtop en geven duurzame energie een extra dimensie. De filosofie achter deze energiebesparende producten

Nadere informatie

Vereniging Amersfoort Bedrijven (VAB) Dinsdag 3 maart 2015

Vereniging Amersfoort Bedrijven (VAB) Dinsdag 3 maart 2015 Vereniging Amersfoort Bedrijven (VAB) Dinsdag 3 maart 2015 Kenniscentrum Duurzaam Bouwen Elke bijdrage is er één Kenniscentrum Duurzaam Bouwen Een unieke samenwerking van Amersfoortse bedrijven die:» Elkaar

Nadere informatie

Casus VerbeterUwHuis.nl

Casus VerbeterUwHuis.nl Casus VerbeterUwHuis.nl Project Naam deelnemer >>Als het gaat om energie en klimaat 1 A. In de gesprekken die jullie met bewoners gaan voeren is het van belang om zo veel mogelijk informatie boven tafel

Nadere informatie

Rijswijk -Informatiecentrum 9 december 2013 bert nagtegaal

Rijswijk -Informatiecentrum 9 december 2013 bert nagtegaal Rijswijk -Informatiecentrum 9 december 2013 bert nagtegaal Geworteld wonen 9 DECEMBER e.v. Wat verstaan de potentiele bewoners onder duurzaamheid vinden de bewoners belangrijk als het gaat om duurzaamheid

Nadere informatie

Stappenplan Zon op Huurwoning Amsterdam

Stappenplan Zon op Huurwoning Amsterdam Context Klimaatprobleem Er is sprake van een wereldwijd klimaatprobleem, waarbij de temperatuur over de afgelopen decennia structureel is opgelopen. Deze trend wordt veroorzaakt door de uitstoot van broeikasgas,

Nadere informatie

Haal je energie uit Biesland! Ardo de Graaf en Bewonersvereniging Biesland & Gemeente Den Haag

Haal je energie uit Biesland! Ardo de Graaf en Bewonersvereniging Biesland & Gemeente Den Haag Haal je energie uit Biesland! Ardo de Graaf en Bewonersvereniging Biesland & Gemeente Den Haag Het initiatief zend ik in voor de volgende categorie: 1. InnovatieNetwerk - Nieuwe Nuts Award (Bewonersvereniging

Nadere informatie

ECO Oostermoer in oprichting

ECO Oostermoer in oprichting Samen sterk voor een leefbaar en duurzaam platteland ECO Oostermoer in oprichting Nieuwsbrief 18 juni 2012 Voor u ligt de eerste nieuwsbrief van ECO Oostermoer, waarin wij u nader informeren over de stand

Nadere informatie

Raadsmededeling. De volgende stukken zijn voor u bijgevoegd: Globale evaluatie van het project De Achterhoek Bespaart 2009

Raadsmededeling. De volgende stukken zijn voor u bijgevoegd: Globale evaluatie van het project De Achterhoek Bespaart 2009 Raadsmededeling Nummer : 82/2009 Datum : 9 december 2009 B&W datum : - Portefeuillehouder : J. Teeuwsen Onderwerp : Tussentijdse evaluatie subsidieverordening 'Achterhoek Bespaart 2009' Aanleiding Brief

Nadere informatie

Notitie Duurzame energie per kern in de gemeente Utrechtse Heuvelrug

Notitie Duurzame energie per kern in de gemeente Utrechtse Heuvelrug Notitie Duurzame energie per kern in de gemeente Utrechtse Heuvelrug CONCEPT Omgevingsdienst regio Utrecht Mei 2015 opgesteld door Erwin Mikkers Duurzame energie per Kern in gemeente Utrechtse Heuvelrug

Nadere informatie

Voorstel Energie- en Installatie-opzet Boddegat CPO-project Boddegat, Ede door de werkgroep Energie en Installaties

Voorstel Energie- en Installatie-opzet Boddegat CPO-project Boddegat, Ede door de werkgroep Energie en Installaties Vastgesteld in ALV Boddegat op 2014-04-01 Voorstel Energie- en Installatie-opzet Boddegat CPO-project Boddegat, Ede door de werkgroep Energie en Installaties Inleiding Bij de energie- en installatieopzet

Nadere informatie

Wie is Woonlinie Het project duurzame isolatietechnieken oplossingen in de installaties van de woningen Monitoren

Wie is Woonlinie Het project duurzame isolatietechnieken oplossingen in de installaties van de woningen Monitoren Wie is Woonlinie Woonlinie is een middelgrote woningcorporatie actief in het Land van Heusden en Altena en Zaltbommel. Totaal verhuurt Woonlinie ongeveer 4200 woningen. Daarnaast bouwt de vastgoed afdeling

Nadere informatie

Wonen in De Bron. Comfortabel en energiezuinig wonen 2 december 2009 Renate van Paassen Willem Bastein

Wonen in De Bron. Comfortabel en energiezuinig wonen 2 december 2009 Renate van Paassen Willem Bastein Wonen in De Bron Comfortabel en energiezuinig wonen 2 december 2009 Renate van Paassen Willem Bastein Onderwerpen Introductie Installaties in uw woning Warmte- en koudeopslag Warmtepomp Ventilatie VENDU

Nadere informatie

Energiebesparingswijzer. STIJLGIDS COMMUNICATIE VERSIE 01 _Oktober 2012. Geld besparen met handige energietips voor thuis

Energiebesparingswijzer. STIJLGIDS COMMUNICATIE VERSIE 01 _Oktober 2012. Geld besparen met handige energietips voor thuis Energiebesparingswijzer STIJLGIDS COMMUNICATIE VERSIE 01 _Oktober 2012 Geld besparen met handige energietips voor thuis Energie besparen, snel verdiend! Ieder jaar betaal je veel geld voor een warm huis,

Nadere informatie

BuildDesk kennisdocument

BuildDesk kennisdocument BuildDesk kennisdocument Woningen energieneutraal renoveren: hoe doe je dat? Leer hoe bestaande woningen energieneutraal te renoveren zijn. Met als belangrijkste ingrediënten: terugdringen van de energiebehoefte

Nadere informatie

FREE ENERGY NEWSLETTER

FREE ENERGY NEWSLETTER FREE ENERGY NEWSLETTER DE ENERGIEBRONNEN VAN DE 21 STE EEUW Nr. 20, 2011 INHOUDSOPGAVE Voorwoord... 2 Het Experiment deel 2... 4 Nieuwe rubriek: Gebruikers Vertellen... 8 Green Ebox MINI... 11 Speciale

Nadere informatie

Rapportage Energiebus

Rapportage Energiebus Rapportage Energiebus Amstelstraat, Assen Type woningen: 107 flats met interne galerij, 50 m2, bedrijfs- en algemene ruimten op de begane grond Bouwjaar: 1974 Op verzoek van: Huurdersorganisatie Amstelflat

Nadere informatie

Leiden, 13 april 2015. Geacht raadslid van de gemeente Leiden,

Leiden, 13 april 2015. Geacht raadslid van de gemeente Leiden, Leiden, 13 april 2015 Geacht raadslid van de gemeente Leiden, Onze wijken Stevenshof en Roomburg zijn de twee grootste wijken in Leiden waar woningen zijn aangesloten op stadsverwarming. Uit een persbericht

Nadere informatie

Een nieuwe woning in De Volgerlanden

Een nieuwe woning in De Volgerlanden KLIMAATGARANT EPC0 Een nieuwe woning in De Volgerlanden De energie EERB van morgen vandaag in huis ENERGIE EXPLOITATIE RIJSWIJKBUITEN ENERGIE EXPLOITATIE SPIJKENISSE Rijswijk Een energieneutrale woning:

Nadere informatie

12 duurzaamheidstips voor monumenten. Tips voor het verlagen van uw energiegebruik en het verbeteren van het comfort.

12 duurzaamheidstips voor monumenten. Tips voor het verlagen van uw energiegebruik en het verbeteren van het comfort. 12 duurzaamheidstips voor monumenten Tips voor het verlagen van uw energiegebruik en het verbeteren van het comfort. 1 12 duurzaamheidstips voor monumenten Woont u in een monument of ander karakteristiek

Nadere informatie

Collectieve verwarming versus Individuele (centrale) verwarming

Collectieve verwarming versus Individuele (centrale) verwarming Collectieve verwarming versus Individuele (centrale) verwarming Dit document is geschreven door een Technische VvE commissie. In dit document wordt een vergelijking gemaakt tussen een collectief verwarmingssysteem

Nadere informatie

Warmteopwekking in de Muziekwijk. Duurzame warmte door houtsnippers 10 december 2014 M. Gehrels

Warmteopwekking in de Muziekwijk. Duurzame warmte door houtsnippers 10 december 2014 M. Gehrels Warmteopwekking in de Muziekwijk Duurzame warmte door houtsnippers 10 december 2014 M. Gehrels Artikelen 2 Muziekwijk Wijk met 333 woningen Gefaseerde bouw Duurzaam verwarmen Opdrachtgever: SWZ Opdracht

Nadere informatie

Duurzame. warmte in huis. Tot maar liefst 75% minder CO 2 -uitstoot vergeleken met warmte uit gas. Warmte van HVC comfortabel en duurzaam

Duurzame. warmte in huis. Tot maar liefst 75% minder CO 2 -uitstoot vergeleken met warmte uit gas. Warmte van HVC comfortabel en duurzaam Duurzame warmte in huis Tot maar liefst 75% minder CO 2 -uitstoot vergeleken met warmte uit gas Warmte van HVC comfortabel en duurzaam Warmte van HVC: slim, schoon en zorgeloos Een betrouwbare verwarming

Nadere informatie

Duurzame Woning Duurzame Energie. Energie: Trias Energetica

Duurzame Woning Duurzame Energie. Energie: Trias Energetica Duurzame Woning Duurzame Energie Energie: Trias Energetica Trias Energetica Stap 1. Beperk het energieverbruik door beperking van de vraag (goed geïsoleerd en luchtdicht bouwen). Stap 2. Gebruik duurzame

Nadere informatie