Landelijke studiegids Vrouwenstudies/Genderstudies

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Landelijke studiegids Vrouwenstudies/Genderstudies"

Transcriptie

1 Nederlands Genootschap Vrouwenstudies Landelijke studiegids Vrouwenstudies/Genderstudies 2010/2011 Samenstelling: Jeanette van der Sanden, Niels Spierings, Rieke Spierings, Sanne Versteegh & Marta Zarzycka

2 Universiteit Pagina Nijmegen, Radboud Universiteit 3 Groningen, Rijksuniversiteit 55 Utrecht, Universiteit Utrecht 65 Utrecht, Universiteit voor Humanistiek 91 Amsterdam, Universiteit van Amsterdam 95 Amsterdam, Vrije Universiteit 188 Wageningen, Wageningen Universiteit 218 Maastricht, Universiteit Maastricht 221 Tilburg, Universiteit van Tilburg 234 Leiden, Universiteit Leiden 235 1

3 2 advertentie

4 Nijmegen, Radboud Universiteit Interdisciplinair (Institute for Gender Studies) EXTREME MAKEOVER CULTUUR, LICHAAM EN HET IDEALE ZELF (V/M) Post-propedeutisch, 6 EC De mogelijkheden om het lichaam te verfraaien of zelfs te verbouwen nemen snel toe. De schoonheidsindustrie draait op volle toeren, en als schouwspel scoort streven naar schoonheid hoge kijk- en oplagecijfers. Avond aan avond vergapen miljoenen kijkers zich aan Makeover-shows en Next Top Model-verkiezingen in vele varianten. Nu is de droom van zelfverbetering op zich niet nieuw. Iedere cultuur kent eigen idealen van schoonheid. De verbeelde schoonheid wordt vaak - zo al door de Griekse filosoof Plato - geassocieerd met goedheid, of gezien als een promesse de bonheur, een belofte van geluk. Religieuze mythen, sprookjes, romans en wetenschappelijke tractaten laten zien dat mensen door de eeuwen heen gefascineerd werden door de droom van zelftransformatie, opgevat of verbeeld als perfectionering van het lichaam. Maar waar men zich in eerder eeuwen moest beperken tot de kracht van verbeelding en geloof, of tot verfraaiende middelen die duur of niet zonder risico waren, lijkt de vervolmaking van het lichaam nu binnen ieders handbereik. Plastische chirurgie, cosmetische industrie en modebladen beloven ieder die bereid is geld in zichzelf te investeren het uiterlijk van een prinses. Of van een popster naar keuze. Kenmerkend voor de huidige beeldcultuur rond lichaamsverbetering is wel, dat de verschillen tussen de seksen zeer uitdrukkelijk worden aangezet. Vrouwen zijn bij voorkeur rondborstig, sexy en glamorous, mannen stralen - nog steeds - kracht en overwicht uit, zij het verzacht door een vrouwelijk' accent hier en daar. Met behulp van make-up, mode, sportschool en zo nodig het mes worden de verschillen tussen de seksen geaccentueerd en uitvergroot; soms zelfs letterlijk, in de vorm van borstvergroting, penisverlenging, kincorrectie en schaamlipplastiek. Tegelijkertijd zijn jonge westerse vrouwen vrijer en qua mogelijkheden meer gelijk aan mannen dan ooit. Gaat het bij het uiterlijk benadrukken van de sekse-identiteit dan om een spel; een spel dat met des te meer overgave gespeeld kan worden in een cultuur waarin mannen en vrouwen feitelijk gelijk zijn, en de accentuering van de verschillen tussen hen een kwestie van persoonlijke smaak en keuzevrijheid is geworden? Of is er meer aan de hand, en gaat er van de stortvloed aan (hetero)seksueel getinte ideaalbeelden wel degelijk een invloed uit die ons zelfbeeld bepaalt, omdat we ons bewust of onbewust meten aan de beelden die worden aangereikt? Zijn er, kortom, toch regels bij het spel? En als die regels of normen er zijn, wie bepaalt deze dan? Waar komt de overweldigende nadruk op uiterlijke schoonheid en het geprononceerd seksueren' ervan op dit moment vandaan in onze westerse (beeld)cultuur? Welke invloeden werken hier in door? En welke invloeden gaan er van uit, op ons zelfbeeld en ons dagelijks leven? Hebben we inderdaad meer vrijheid dan ooit in het kiezen van onze (gender)identiteit en het uiterlijk vormgeven daaraan? Of onderscheiden we ons van andere tijden en culturen misschien vooral door die illusie? 3

5 Doel van deze collegereeks is deze en aanverwante vragen nader te onderzoeken. Op basis van concrete gevalsstudies, aangereikt vanuit verschillende disciplines, zullen de afzonderlijke colleges licht werpen op de vraag hoe genderspecifieke praktijken van zelfen lichaamstransformatie vorm kregen binnen verschillende historische perioden en (sub)culturen. 1) Het volmaakte lichaam: Ideaal, product en project. Inleiding 31 augustus 2010, dr. Stefan Dudink (Seksualiteitsstudies) 2) Cliënten van de cosmetische chirurgie: slachtoffers, initiatiefnemers of patiënten? 7 september 2010, dr. Alkeline van Lenning 3) Sekse en zelf in de maak 14 september 2010, dr. Geertje Mak (Geschiedenis) 4) Dikke vrouwen: maagverkleining en de disciplinerende blik 21 september 2010, dr.tatjana van Strien (Psychologie) 5) Genes, Jeans & The Radical Makeover. Homoseksualiteit en de Dictatuur van Stijl 28 september 2010, dr. Stefan Dudink (Geschiedenis/Seksualiteitsstudies) 6) Impressiemanagement of de maakbaarheid van het werkende zelf 5 oktober 2010, prof. dr. Yvonne Benschop (Nijmegen School of Management) 7) Het haarloze ideaal 12 oktober 2010, prof. dr. Anneke Smelik (Cultuurwetenschappen) 8) Lekker mezelf zijn': keuzevrijheid in een gegenderde samenleving 2 november 2010, dr. Els Rommes 9) Werken aan jezelf: het gedisciplineerde lichaam van de ballerina 9 november 2010, dr. Liedeke Plate (Algemene cultuurwetenschappen) 10) Operatie Orlan. Performancekunst van vlees en bloed 16 november 2010, dr. Louis van den Hengel (Seksualiteitsstudies) 11) Schaamtevolle lippen 23 november 2010, prof. dr. Willy Jansen (Culturele Antropologie) 12) filmcollege 30 november 2010 Coordinator/docent: Drs. Rahil Roodsaz Dr. Geertje Mak ourse/20079/ Periode: 31 augustus 30 november dinsdagmiddag tot uur Tentamen: 14 december 2009; herkansing: 26 januari

6 INTRODUCING GENDER THEORIES Bachelor 3, 5 EC This course offers an introduction to contemporary gender theories. The aim is to give students the opportunity to thoroughly familiarize themselves with some of the most influential theories and major theoretical debates in the interdisciplinary field of gender studies as it has developed over the past three decades. To achieve that aim we will use a textbook (Alsop et al) which gives an overview and critical assessments of major theoretical issues. In addition students will read a number of key-texts that have centrally informed the project of gender studies as it stands today. The course is teamtaught by various instructors from a wide range of disciplinary perspectives. Coördinator/docent: dr. V. Vasterling ourse/20075/ Periode: periode 3 (van 4) 5

7 APPLYING GENDER THEORIES Bachelor 3, 5 EC This course is designed to offer a hands-on' engagement with the gender theories discussed in "Introducing Gender Theories". Students will discuss and work with applications of selected theories in contemporary gender research. Various types of assignments will be used in order to familiarize students with the application of gender theories in the humanities, the social and behavioral sciences. The course is team-taught by various instructors from a wide range of disciplinary perspectives. This course can only be taken in addition to the course 'Introducing Gender Theories' Coördinator/docent: wordt nog bekend gemaakt ourse/21724/ Periode: periode 3 (van 4) 6

8 FEMINIST CLASSICS Master, advanced Bachelor, 4 EC (it is also possible to take the course for 6 EC) This course will focus on texts by and about classic feminist authors such as Christine de Pisan, Mary Wollstonecraft, Virginia Woolf and Simone de Beauvoir. Though diverse in content and style, all texts start from the same basic assumption; i.e., that the subordinate or inferior position of women in society is unjustified. Feminist authors have different explanations and opinions concerning the reasons and possible remedies for this state of affairs, though there is also continuity in the type of issues they address. The texts will be used to elucidate and analyse the development of ideas concerning the role and position of women in Western society and culture. Attention will be paid to topics that recur in the texts; for example, education, marriage and morals. In order to understand where they come from, the ideas will be situated in and discussed from the viewpoint of their historical, political and philosophical contexts. This course takes the form of a seminar. Students are expected to read the texts carefully prior to class meetings. Students' presentations make a substantial part of the meetings and are intended to stimulate discussion. Everyone is expected to participate actively in the discussions. Coördinator/docent: Drs. J. Samson Drs. D. Batum ourse/20074/ Periode: 9 september 16 december 7

9 CAPITA SELECTA GENDERSTUDIES Master, 6 EC Leeslijst. Studenten een verdiept inzicht te geven in genderstudies, waarbij de nadruk ligt op epistemologische en methodologische discussies en op recente theorievorming. Daarnaast wordt een aantal casestudies gelezen. De literatuur kan gekozen worden uit een vaste lijst die bij de docente te verkrijgen is. Deze zal dan adviseren welke literatuur het meest aansluit bij de belangstelling van de student. De literatuurlijst wordt regelmatig aangepast en geactualiseerd. Coördinator/docent: prof. dr. W. Jansen ourse/20078/ Periode: kan het gehele jaar gevolgd worden 8

10 INDEPENT STUDY GENDER, CULTURE & THE ARTS (LEESLIJST GENDERSTUDIES ACW) Bachelor 2 e /3 e jaar, 5 EC Reading list. The course is an individual research of selected readings on the subject of gender, culture and the arts. The reading list provides students with an overview of the range of feminist theory in the literary, artistic and cultural field, and introduces them to the main theoretical issues and debates. The course is structured as follows: the student puts together a programme of independent study on the basis of a suggested reading list, totalling ca. 600 pages of text. On approval, the student prepares a short presentation of the material thus researched. A final research paper provides the opportunity to explore a topic in depth. Objectives: - student is familiar with a variety of ways of thinking about gender & literature, the arts, & culture. - student is able to demonstrate the ways in which gender and sexuality are constitutive of, and are constituted by, art, artistic & cultural practices ranging from literature and film to music and dance to fashion and design. Coördinator/docent: dr. L. Plate ourse/20076/ Periode: kan het gehele jaar gevolgd worden 9

11 Cultural Sexuality Studies CULTURAL SEXUALITY STUDIES: AN INTRODUCTION Bachelor, 6 EC This course is an introduction to cultural sexuality studies with a focus on lesbian and gay studies. It consists of two parts that offer an introduction to 1) the cultural history of gay and lesbian sexuality since the late nineteenth century, and 2) theoretical developments in the interdisciplinary field of cultural sexuality studies. Part 1: Studies the meanings of gay and lesbian sexuality in modern Western society in the light of several (historical) developments. Central issues are the changing socialcultural positions of lesbian and gays, the various ways in which gays and lesbians have given shape to their identities - individually and collectively - and the development of GLBTQ-movements. Other topics include the stories and cultural representations that have been important during the past two centuries in giving both personal and social meanings to gay and lesbian sexualities, e.g. medical theories and psychoanalysis, and the representation of "deviant" sexualities in novels, films, theater, and the media. Part 2: We discuss developments in cultural sexuality studies in various academic disciplines over the last twenty years, paying particular attention to themes such as space and time, representation and imagination, politics and culture, ethnicity and sexuality. Students will familiarize themselves with central theoretical concepts that are used in nearly all branches of cultural sexuality studies, e.g., social constructivism, identity and subjectivity, subcultural practice, marginality, performativity, pathology, political action, and representation, and with debates on the "nature-culture" opposition, conceptualizations of gender and sexuality and their interrelations, postmodernism, transgenderism, and embodied sexuality, as well as "queer" studies. It is strongly recommended that students take both parts of the course, examination after one part is possible only in exceptional cases. Coördinator/docent: dr. S. Dudink ourse/20073/ Periode: 7 september 14 december 10

12 CULTURAL SEXUALITY STUDIES/HOMOSTUDIES Master, 5 EC Leeslijst. Er zijn leeslijsten beschikbaar rond de volgende thema s. De thema s en bijbehorende literatuur kunnen toegesneden worden op de belangstelling van de student. Het ontstaan van homoseksualiteit in Nederland : van sodomieten naar homoseksuelen. Dandies, skinheads en andere homo s: verwijfdheid, mannelijkheid en homoseksualiteit in historisch perspectief. De leeslijsten bestaan uit 500 tot 1000 pagina s, waarvan bij de historische leeslijsten 50 tot 100 pagina s een theoretisch karakter heeft; de leeslijst over aids en wetenschapssociologie is voor een derde theoretisch van aard. Doelstelling: - Studenten verkrijgen door zelfstudie kennis van en inzicht in een belangrijk historisch danwel wetenschapssociologisch debat binnen Homostudies. - Zij hebben kennis van en inzicht in de theoretische uitgangspunten die in deze debatten een rol spelen. - Zij zijn in staat op kritische wijze de verschillende benaderingen waarvan zij kennis hebben genomen te beoordelen. Coördinator/docent: dr. S. Dudink ourse/20080/ Periode: kan het gehele jaar gevolgd worden 11

13 GLOBAL SEX: THE TRAVELS OF DESIRE, IDENTITIES, AND POLITICS IN A GLOBALIZING WORLD Bachelor 2 e /3 e jaar, 5 EC If the world is becoming a global village, how does this affect the world's sexuality? This course starts from the assumption that globalisation affects all areas of life, including that of sexuality. We will discuss the impact of globalization on sexual desires and practices (sex tourism for instance), sexual identities (the emergence of global lesbian and gay identities) and politics concerning sexuality (HIV/AIDS campaigns, human rights, trafficking). Throughout the course central themes from the literature on globalisation will be taken up and connected to case studies on sexuality. Objectives - Students will be introduced to central themes in the literature on globalisation and will be able to connect these to issues related to sexuality. - Students will learn to link current socio-cultural and political developments concerning sexuality to aspects of processes of globalisation. At least a full year of prior study in the social sciences or humanities is recommended. Coördinator/docent: dr. S. Dudink ourse/20077/ Periode: april juni 12

14 SEXUALITY IN CONTEMPORARY MEDIA CULTURE: PORNIFICATION, CENSORSHIP, INNOCENT PLEASURE? Bachelor 2 e /3 e jaar, 5 EC The emergence of (post)modern media culture has made many commentators worry: this culture is seen as superficial, sensationalist, immoral and relativistic. When the issue becomes the representation of sexuality in contemporary media culture, these worries seem to become even stronger. In this course we discuss various developments in the representation of sexuality in contemporary media culture and their interpretation and evaluation by scholars of the media and sexuality. Are we living in the age of an immoral and dangerous pornification of media culture or an age in which access to the innocent pleasures of (representations of) sexuality is finally open to all? Objectives - Students will be introduced to critical studies of modern media culture and in particular studies of sexuality in this culture. - Students will be able to identify and analyse developments in the representation of sexuality in contemporary media culture using insights from current media and sexuality studies. - Students will obtain knowledge of various evaluations of these developments and will be able to critically discus these. At least a full year of prior study in the social sciences or humanities is recommended. Coördinator/docent: dr. S. Dudink ourse/20081/ Periode: april juni 13

15 Algemene Cultuurwetenschappen (Letteren) CITY CULTURE Advanced Bachelor, 5 EC The city and its cultures are increasingly important in the fields of cultural studies. This course investigates the significance of gender, sexuality, race, ethnicity, and class in the production, use, and representation of the city and its urban spaces. It looks at how city culture, the practices of city life and urban forms, have given form and substance to identity over time. Especially, it inquires into how ideologies and city culture interact, asking what role does gender play in the theoretical understanding and concrete experience of the modern city and its urban cultures. The approach is interdisciplinary, drawing on research in the fields of cultural studies, gender studies and urban studies. Objectives: At the end of the course, you will be able to comprehend and critically reflect on the complex interaction between gender, ideology and city culture. You will be able to demonstrate the ways in which gender, race, ethnicity, class and sexuality are constitutive of, and are constituted by, urban form and urban life and their representation through a range of concrete examples in different media. You will also be able to formulate a theoretically informed and methodologically sound research project that critically engages with the interaction between ideology and city culture. Coördinator/docent: dr. L. Plate ourse/19164/ Periode: blok 2 (van 4) 14

16 GENDER EN DE KUNSTEN Bachelor 2 e jaar, 5 EC Deze inleidende cursus genderstudies ACW schenkt aandacht aan de rol van gender in kunst en cultuur. Gender is de sociaal-culturele tegenhanger van sekse. Genderstudies richt zich op de sociaal-culturele betekenissen die aan sekseverschillen worden toegekend. Mannelijkheid noch vrouwelijkheid liggen vast, maar worden steeds opnieuw ge(re)produceerd; de kunsten en de media spelen hierin een belangrijke rol. Hoe verhoudt de representatie van vrouwelijkheid zich tot de representatie van mannelijkheid? Waarin verschilt de culturele productie van vrouwen en welke factoren spelen hierin een rol? Worden kunstwerken en artefacten van vrouwen anders ontvangen dan die van mannen en zijn er verschillen tussen vrouwen onderling? Vanuit deze en andere vragen wordt er gekeken naar kunstproducten uit literatuur, muziek, dans, theater, film en beeldende kunst en wordt er gereflecteerd op de belangrijkste cultuurwetenschappelijke debatten en disciplines. Doelstelling: Je kent het begrip gender' vanuit een interdisciplinair perspectief en je kunt dit toepassen in analyses van media, kunst en cultuur. Met behulp van de aangereikte theoretische benaderingen kun je de rol van gender in de productie en receptie van kunst en cultuur afleiden en evalueren. Je kunt de representatie van gender kritisch benaderen. Ook kun je een theoretisch gefundeerd oordeel vormen over het functioneren van gender in relatie tot canonvorming. Coördinator/docent: dr. L. Plate ourse/19163/ Periode: 30 augustus oktober 15

17 GRONDSLAGEN VAN DE CULTUURWETENSCHAPPEN Master, 5 EC De cursus beoogt de basis te leggen voor de master Kunst, Cultuur, en Identiteit. Studenten worden bekend gemaakt met de belangrijkste theorieën en actuele debatten over het begrip identiteit en oefenen in het toepassen van deze theorieën en methodes. Onderwerpen die aan bod zullen komen zijn: het probleem van het ik, de relatie tussen geheugen en identiteit, identiteit en globalisering, performativiteit en lichamelijkheid, gendered identity, mensenrechten en de grenzen van identiteit. Doelstelling: Na afloop van de cursus heeft de student kennis van de belangrijkste theorieën over het begrip "identiteit", zodat zij in staat is te bepalen welke theorieën geschikt zijn om specifieke vragen die te maken hebben met identiteit te beantwoorden. Verder is de student bekend met de belangrijkste debatten over dit begrip, en kan zij zelf haar positie binnen deze debatten bepalen. Coördinator/docent: dr. L. Plate (coör), prof. dr. A.M. Smelik, dr. E.M. van Meerkerk, dr. V. Meelberg ourse/19181/ Periode: 30 augustus oktober 16

18 MEDIATED IDENTITIES Master, 5 EC This course explores the complex relationships between (new) media and identity. How are identities formed by and performed in the media? And how do prevailing notions of identity change due to the rise of new information and communication technologies? This course examines how individual, collective, social, and cultural identities are represented, influenced, and shaped by new media. Using case studies, it also looks at the many ways in which both individuals and groups enact their identity by appropriating and re-using media technologies. Special attention is paid to gender, sexuality, ethnicity, and race in connection with the mediation of identity. Objectives: Students learn to reflect upon the mediation of identity from a theoretical point of view. Students get to know the most important media-theoretical approaches to the concept of identity and they are instructed in the analysis of different techniques of identification through (new) media. At the end of the course, students are able to analyse with the use of theoretical concepts how identities are mediated by various media technologies. They can reflect on their social and ethical dimensions, ask productive questions and do independent research on the subject. Coördinator/docent: dr. M.J.C.G. Stevens (coör), dr. L. Plate ourse/19188/ Periode: november - december 17

19 Geschiedenis (Letteren) GENDERGESCHIEDENIS. MANNELIJKHEID EN VROUWELIJKHEID IN CULTUUR EN MAATSCHAPPIJ Bachelor 2 e jaar, 5 EC In deze cursus maken studenten kennis met enkele belangrijke begrippen en debatten uit gendergeschiedenis. In dit vak worden verhoudingen tussen mannen en vrouwen en de betekenissen van mannelijkheid en vrouwelijkheid in historisch perspectief bestudeerd. De cursus is georganiseerd rondom zeven subthema s: 1) Theoretische en methodische uitgangspunten 2) Lichaam en politiek in de vroegmoderne tijd 3) Natuur en politiek rond de Verlichting 4) Natie en burgerschap in de negentiende eeuw 5) Arbeid en kostwinnerschap in de 19e en 20e eeuw 6) Vrouwenbeweging en feminisme rond ) Kolonialisme en migratie Daarnaast werken studenten elke week stapsgewijs en zelfstandig aan een onderzoek naar de invloed van gender op een aspect uit het leven van één van hun voorouders. Doelstelling: - Studenten kunnen verbanden leggen tussen gender en een aantal centrale historische noties zoals privé-openbaar, verwantschapssysteem, samenstelling van huishoudens, natuur-cultuur, burgerschap, natiestaat, arbeid, beschaving, kolonialisme, kostwin-nerschap, en hier historische voorbeelden van geven. - Studenten kunnen historische voorbeelden geven van opvattingen over seksualiteit en mannelijkheid en vrouwelijkheid. - Studenten kunnen de visie van enkele historici mondeling en schrifte-lijk weergeven. - Studenten kunnen hun standpunt t.a.v. historiografische debatten bepalen en deze mondeling en schriftelijk beargumenteren. - Studenten hebben kennisgemaakt met het toepassen van een genderperspectief op de historische analyse van een levensverhaal. Coördinator/docent: dr. G.A. Mak, dr. S. Dudink, dr. A Janssens ourse/18895/ Periode: 30 augustus - oktober 18

20 GEBIOLOGEERD: HET WETENSCHAPSSPEKTAKEL IN DE 18 e EN 19 e EEUW Master, 10 EC Kijk en huiver! In de 18e en 19e eeuw was wetenschap vaak een waar spektakel. Op kermissen en markten werden de gruwelen van de natuur tentoongesteld: siamese tweelingen, vrouwen met baarden, reuzen en dwergen. Wetenschap en showbiz gingen hand in hand en beïnvloedden elkaar. Dokters verleenden bijvoorbeeld echtheidscertificaten aan vrouwen met baarden en vonden op hun beurt weer nieuwe interessante exemplaren van hermafrodieten op kermissen. Of ze vertoonden hun kunst van het opereren aan een veelkoppig publiek. Antropologen verrichtten studies naar verschillende rassen door de mensen te beschrijven die op tentoonstellingen - vaak in hun natuurlijke habitat - aan nieuwsgierigen werden vertoond. In de nieuwste benadering van wetenschapsgeschiedenis wordt gekeken naar de vloeiende grenzen van de wetenschap: waar lopen wetenschap en maatschappij in elkaar over, welke sociale, politieke en maatschappelijke factoren spelen mee bij de productie van kennis? Vanuit deze benadering willen we in dit college uit gaan zoeken wat het tentoonstellen van mensen en menselijke lichamen voor invloed heeft gehad op wetenschap over mensen. De wetenschapper, de showman, het nieuwsgierige publiek: rollen die lang niet altijd goed te onderscheiden zijn, maar in hun onderlinge dynamiek bepalen wat voor kennis er geproduceerd werd. We vragen ons af welke rol bestaande hiërarchieën zoals die tussen man en vrouw, natuurlijk en onnatuurlijk, normaal en abnormaal, westers en niet-westers speelden in deze relatie tussen kijken en bekeken worden, vertonen en aantonen. En wat zegt dat over de inhoud van de kennis die men zo over mensen en menselijke lichamen verwierf? Doelstelling: - Studenten leren de cultuurhistorische bepaaldheid van wetenschap te analyseren onder andere in termen van klasse, gender en etniciteit. - Studenten nemen kennis van recente ontwikkelingen in de wetenschapsgeschiedschrijving. Coördinator/docent: dr. G. Mak ourse/16086/ Periode: 30 augustus - oktober 19

21 ONDERZOEKSCOLLEGE ACTUELE GESCHIEDENIS / GENDERGESCHIEDENIS: Expedities en missies naar Nederlands Nieuw-Guinea Master, 10 EC Expedities en missies naar Nederlands Nieuw-Guinea: het erfgoed van constructies van zelf en ander. Twee jaar geleden was in het nieuws dat het Koninklijk Instituut voor de Tropen in haar maag zat met een rare erfenis uit het Nederlandse koloniale verleden: talloze in Nieuw- Guinea verzamelde schedels en botten. Wat moest daarmee gebeuren? Niet zolang daarvoor, in 2002, meldde hetzelfde museum nog bij een tentoonstelling van foto's in 1936 gemaakt van Papua's: "De in die vroege jaren genomen foto's zijn van grote documentaire waarde, vooral voor de Papoea's zelf. Zij zijn voor hen, en voor ons, vaak nog een levende geschiedenis, met herkenning, herinnering en vooral ook bezinning. Zestig oude foto's tonen mensen in een nagenoeg verdwenen wereld". Eén van de laatste gebieden ter wereld die vanuit Nederland in kaart werden gebracht, was Nieuw-Guinea. Terwijl de expeditieleiders met spannende verhalen thuiskwamen en zo een beeld van zichzelf als ontdekker, wetenschapper en avonturier neerzetten, werden tegelijkertijd hele volken in kaart gebracht': opgemeten, gefotografeerd, en in anatomische verzamelingen (men bracht haar, botten en schedels mee) ondergebracht. Missionarissen deden in dezelfde periode meer moeite de taal, symbolen en rituelen van de stammen die zij wilden bekeren te begrijpen. Tussen 1900 en 1960 veranderde hierin wel het een en ander: ook antropologen, die eerst vooral fysisch antropologen waren, begonnen langzaam meer belangstelling voor de leefwereld van de inwoners van Nieuw-Guinea te krijgen. In dit college willen we proberen na te gaan, wat voor zelfbeeld expeditieleiders en missionarissen in hun verslagen construeren, en hoe dit mede door gender en etniciteit wordt bepaald. Daarnaast (in samenhang daarmee) wordt nagegaan welk beeld er van de mensen en volken die men ontmoette werd gemaakt. Hoe werkt deze geschiedenis van beeldvorming ontstaan in intercultureel contact nu nog door? Doelstelling: - de student leert aan de hand van het gezamenlijk doen van onderzoek om zelfstandig historisch onderzoek uit te voeren - de student verkrijgt kennis over de geschiedenis van het koloniale verleden van Nederland in Nieuw-Guinea - de student maakt kennis met benaderingen uit de postkoloniale, gender-, wetenschaps- en erfgoedstudies, en leert die toe te passen op een concrete vraagstelling - de student leert historisch bronnenmateriaal over koloniale geschiedenis te zoeken, te selecteren en te analyseren - de student leert nadenken over de betekenis van (beladen) historisch erfgoed Coördinator/docent: dr. G. Mak, dr. M. Eickhoff 20

22 ourse/19367/ Periode: 30 augustus december 21

23 POSTCOLONIALISM AND EMPIRE Master, 5 EC This course aims to critically analyse and contextualise a variety of primary and secondary texts from the field of colonial and postcolonial literary studies. We will discuss a selection of key imperial, anti-imperial and post-imperial texts to provide insight into the cultural-historical background of (post)colonialism and the concept of empire. The influence of British imperialism will be traced from the nineteenth century to the present day. Instead of focusing mainly on the opposition between the First and Third Worlds, the programme will feature authors from Ireland, New Zealand, Australia, Central Africa, South Africa, India and the Caribbean. The concept of postcolonial identity will be related to current debates about cultural memory, gender, class and race. Additionally, the course will include key texts from the major theorists in the field, such as Edward W. Said, Homi K. Bhabha, and Gayatri Chakravorty Spivak. Objective: The student will acquire a solid grounding in the theory of postcolonialism, and will be able to apply postcolonial theoretical concepts in his/her own critical reading. Coördinator/docent: dr. M. Corporaal en drs. A. Bracke Periode: 30 augustus december 22

From Padua to Groningen

From Padua to Groningen From Padua to Groningen The effects of the CercleS Seminar in Padua in 2009 on writing Nederlands in gang (0-A2) Berna de Boer Benvenuti a tutti! Contents I. State of affairs in September 2009 II. The

Nadere informatie

Ervaringen met begeleiding FTA cursus Deployment of Free Software Systems

Ervaringen met begeleiding FTA cursus Deployment of Free Software Systems Ervaringen met begeleiding FTA cursus Deployment of Free Software Systems Frans Mofers Nederland cursusmateriaal & CAA's alle cursusmateriaal vrij downloadbaar als PDF betalen voor volgen cursus cursussite

Nadere informatie

Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur

Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur M. Zander MSc. Eerste begeleider: Tweede begeleider: dr. W. Waterink drs. J. Eshuis Oktober 2014 Faculteit Psychologie en Onderwijswetenschappen

Nadere informatie

Pesten onder Leerlingen met Autisme Spectrum Stoornissen op de Middelbare School: de Participantrollen en het Verband met de Theory of Mind.

Pesten onder Leerlingen met Autisme Spectrum Stoornissen op de Middelbare School: de Participantrollen en het Verband met de Theory of Mind. Pesten onder Leerlingen met Autisme Spectrum Stoornissen op de Middelbare School: de Participantrollen en het Verband met de Theory of Mind. Bullying among Students with Autism Spectrum Disorders in Secondary

Nadere informatie

Ius Commune Training Programme 2015-2016 Amsterdam Masterclass 16 June 2016

Ius Commune Training Programme 2015-2016 Amsterdam Masterclass 16 June 2016 www.iuscommune.eu Dear Ius Commune PhD researchers, You are kindly invited to attend the Ius Commune Amsterdam Masterclass for PhD researchers, which will take place on Thursday 16 June 2016. During this

Nadere informatie

S e v e n P h o t o s f o r O A S E. K r i j n d e K o n i n g

S e v e n P h o t o s f o r O A S E. K r i j n d e K o n i n g S e v e n P h o t o s f o r O A S E K r i j n d e K o n i n g Even with the most fundamental of truths, we can have big questions. And especially truths that at first sight are concrete, tangible and proven

Nadere informatie

Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015

Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015 Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015 Tijd 09.15 09.45 Je bent op de Open dag, wat nu? Personal welcome international visitors 10.00 10.45 Je bent op de

Nadere informatie

Universiteit Opleiding Cursus Beschrijving Link. Vaardigheidsonderwijs 2e jaar

Universiteit Opleiding Cursus Beschrijving Link. Vaardigheidsonderwijs 2e jaar Overzicht bachelorcursussen Dit overzicht geeft een groot aantal bachelorcursussen weer die aandacht besteden cultuur en/of gender op het gebied van gezondheidszorg. Het overzicht betreft cursussen uit

Nadere informatie

Emotioneel Belastend Werk, Vitaliteit en de Mogelijkheid tot Leren: The Manager as a Resource.

Emotioneel Belastend Werk, Vitaliteit en de Mogelijkheid tot Leren: The Manager as a Resource. Open Universiteit Klinische psychologie Masterthesis Emotioneel Belastend Werk, Vitaliteit en de Mogelijkheid tot Leren: De Leidinggevende als hulpbron. Emotional Job Demands, Vitality and Opportunities

Nadere informatie

The Effect of Gender, Sex Drive and Autonomy. on Sociosexuality. Invloed van Sekse, Seksdrive en Autonomie. op Sociosexualiteit

The Effect of Gender, Sex Drive and Autonomy. on Sociosexuality. Invloed van Sekse, Seksdrive en Autonomie. op Sociosexualiteit The Effect of Gender, Sex Drive and Autonomy on Sociosexuality Invloed van Sekse, Seksdrive en Autonomie op Sociosexualiteit Filiz Bozkurt First supervisor: Second supervisor drs. J. Eshuis dr. W. Waterink

Nadere informatie

De Relatie tussen Dagelijkse Stress, Negatief Affect en de Invloed van Bewegen

De Relatie tussen Dagelijkse Stress, Negatief Affect en de Invloed van Bewegen De Relatie tussen Dagelijkse Stress, Negatief Affect en de Invloed van Bewegen The Association between Daily Hassles, Negative Affect and the Influence of Physical Activity Petra van Straaten Eerste begeleider

Nadere informatie

Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015

Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015 Programma Open dag zaterdag 28 februari 2015 Program Open Day Saturday 28 February 2015 Tijd 09.15 09.45 Je bent op de Open dag, wat nu? Personal welcome international visitors 10.00 10.45 Je bent op de

Nadere informatie

OVERGANGSREGELS / TRANSITION RULES 2007/2008

OVERGANGSREGELS / TRANSITION RULES 2007/2008 OVERGANGSREGELS / TRANSITION RULES 2007/2008 Instructie Met als doel het studiecurriculum te verbeteren of verduidelijken heeft de faculteit FEB besloten tot aanpassingen in enkele programma s die nu van

Nadere informatie

Het project en de doelstellingen:

Het project en de doelstellingen: Het project en de doelstellingen: Wit.h heeft al heel wat ervaring met sociaal artistieke projecten als deze. De Erasmus studenten daarentegen hebben elk een andere achtergrond en voor sommige onder hen

Nadere informatie

De relatie tussen intimiteit, aspecten van seksualiteit en hechtingsstijl in het dagelijks leven van heteroseksuele mannen en vrouwen.

De relatie tussen intimiteit, aspecten van seksualiteit en hechtingsstijl in het dagelijks leven van heteroseksuele mannen en vrouwen. De relatie tussen intimiteit, aspecten van seksualiteit en hechtingsstijl in het dagelijks leven van heteroseksuele mannen en vrouwen. The Relationship between Intimacy, Aspects of Sexuality and Attachment

Nadere informatie

Knelpunten in Zelfstandig Leren: Zelfregulerend leren, Stress en Uitstelgedrag bij HRM- Studenten van Avans Hogeschool s-hertogenbosch

Knelpunten in Zelfstandig Leren: Zelfregulerend leren, Stress en Uitstelgedrag bij HRM- Studenten van Avans Hogeschool s-hertogenbosch Knelpunten in Zelfstandig Leren: Zelfregulerend leren, Stress en Uitstelgedrag bij HRM- Studenten van Avans Hogeschool s-hertogenbosch Bottlenecks in Independent Learning: Self-Regulated Learning, Stress

Nadere informatie

Talentmanagement in tijden van crisis

Talentmanagement in tijden van crisis Talentmanagement in tijden van crisis Drs. Bas Puts Page 1 Copyright Siemens 2009. All rights reserved Mission: Achieving the perfect fit Organisatie Finance Sales Customer Engineering Project management

Nadere informatie

Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch. en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa. Physical factors as predictors of psychological and

Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch. en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa. Physical factors as predictors of psychological and Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa Physical factors as predictors of psychological and physical recovery of anorexia nervosa Liesbeth Libbers

Nadere informatie

Free Electives (15 ects)

Free Electives (15 ects) Free Electives (15 ects) Information about the Master RE&H (and the free electives) can be found at the following page: http://www.bk.tudelft.nl/en/about-faculty/departments/real-estate-and-housing/education/masterreh/free-electives/

Nadere informatie

een kopie van je paspoort, een kopie van je diploma voortgezet onderwijs (hoogst genoten opleiding), twee pasfoto s, naam op de achterkant

een kopie van je paspoort, een kopie van je diploma voortgezet onderwijs (hoogst genoten opleiding), twee pasfoto s, naam op de achterkant Vragenlijst in te vullen en op te sturen voor de meeloopochtend, KABK afdeling fotografie Questionnaire to be filled in and send in before the introduction morning, KABK department of Photography Stuur

Nadere informatie

Wat is Interaction Design?

Wat is Interaction Design? Wat is Interaction Design? Wat is interaction design? Designing interactive products to support the way people communicate and interact in their everyday and working lives. Preece, Sharp and Rogers (2015)

Nadere informatie

De Invloed van Familie op

De Invloed van Familie op De Invloed van Familie op Depressie- en Angstklachten van Verpleeghuisbewoners met Dementie The Influence of Family on Depression and Anxiety of Nursing Home Residents with Dementia Elina Hoogendoorn Eerste

Nadere informatie

Innovaties in de chronische ziekenzorg 3e voorbeeld van zorginnovatie. Dr. J.J.W. (Hanneke) Molema, Prof. Dr. H.J.M.

Innovaties in de chronische ziekenzorg 3e voorbeeld van zorginnovatie. Dr. J.J.W. (Hanneke) Molema, Prof. Dr. H.J.M. Innovaties in de chronische ziekenzorg 3e voorbeeld van zorginnovatie Dr. J.J.W. (Hanneke) Molema, Prof. Dr. H.J.M. (Bert) Vrijhoef Take home messages: Voor toekomstbestendige chronische zorg zijn innovaties

Nadere informatie

De Invloed van Kenmerken van ADHD op de Theory of Mind: een Onderzoek bij Kinderen uit de Algemene Bevolking

De Invloed van Kenmerken van ADHD op de Theory of Mind: een Onderzoek bij Kinderen uit de Algemene Bevolking Kenmerken van ADHD en de Theory of Mind 1 De Invloed van Kenmerken van ADHD op de Theory of Mind: een Onderzoek bij Kinderen uit de Algemene Bevolking The Influence of Characteristics of ADHD on Theory

Nadere informatie

Memo Academic Skills; the basis for better writers

Memo Academic Skills; the basis for better writers Memo Academic Skills; the basis for better writers With the rise of broader bachelor degrees and the University College, Dutch universities are paying more attention to essays and other written assignments.

Nadere informatie

Mentaal Weerbaar Blauw

Mentaal Weerbaar Blauw Mentaal Weerbaar Blauw de invloed van stereotypen over etnische minderheden cynisme en negatieve emoties op de mentale weerbaarheid van politieagenten begeleiders: dr. Anita Eerland & dr. Arjan Bos dr.

Nadere informatie

The MSc programme and the regular Erasmus MC MD curriculum

The MSc programme and the regular Erasmus MC MD curriculum The MSc programme and the regular Erasmus MC MD curriculum In September 2008, Erasmus MC has implemented the Bachelor/Masters structure (BaMa) in its regular medical curriculum (codename ErasmusArts 2008

Nadere informatie

Studiebegeleiding & tutoraat

Studiebegeleiding & tutoraat Studiebegeleiding & tutoraat Patricia Post-Nievelstein, Head Tutor, University College Utrecht Richard van den Doel, Senior Tutor, University College Roosevelt Oscar van den Wijngaard, Coordinator Academic

Nadere informatie

EP-Nuffic Jaarcongres 2015 Doorlopende leerlijn: Internationale Competenties in het hoger onderwijs. Jos Walenkamp Lector Internationale Samenwerking

EP-Nuffic Jaarcongres 2015 Doorlopende leerlijn: Internationale Competenties in het hoger onderwijs. Jos Walenkamp Lector Internationale Samenwerking EP-Nuffic Jaarcongres 2015 Doorlopende leerlijn: Internationale Competenties in het hoger onderwijs Jos Walenkamp Lector Internationale Samenwerking Samenvatting Wereldburgers, in de 21 ste eeuw, benodigde

Nadere informatie

De Samenhang tussen Dagelijkse Stress en Depressieve Symptomen en de Mediërende Invloed van Controle en Zelfwaardering

De Samenhang tussen Dagelijkse Stress en Depressieve Symptomen en de Mediërende Invloed van Controle en Zelfwaardering De Samenhang tussen Dagelijkse Stress en Depressieve Symptomen en de Mediërende Invloed van Controle en Zelfwaardering The Relationship between Daily Hassles and Depressive Symptoms and the Mediating Influence

Nadere informatie

Intercultural Mediation through the Internet Hans Verrept Intercultural mediation and policy support unit

Intercultural Mediation through the Internet Hans Verrept Intercultural mediation and policy support unit 1 Intercultural Mediation through the Internet Hans Verrept Intercultural mediation and policy support unit 2 Structure of the presentation - What is intercultural mediation through the internet? - Why

Nadere informatie

Ontpopping. ORGACOM Thuis in het Museum

Ontpopping. ORGACOM Thuis in het Museum Ontpopping Veel deelnemende bezoekers zijn dit jaar nog maar één keer in het Van Abbemuseum geweest. De vragenlijst van deze mensen hangt Orgacom in een honingraatpatroon. Bezoekers die vaker komen worden

Nadere informatie

Understanding and being understood begins with speaking Dutch

Understanding and being understood begins with speaking Dutch Understanding and being understood begins with speaking Dutch Begrijpen en begrepen worden begint met het spreken van de Nederlandse taal The Dutch language links us all Wat leest u in deze folder? 1.

Nadere informatie

Denken is Doen? De cognitieve representatie van ziekte als determinant van. zelfmanagementgedrag bij Nederlandse, Turkse en Marokkaanse patiënten

Denken is Doen? De cognitieve representatie van ziekte als determinant van. zelfmanagementgedrag bij Nederlandse, Turkse en Marokkaanse patiënten Denken is Doen? De cognitieve representatie van ziekte als determinant van zelfmanagementgedrag bij Nederlandse, Turkse en Marokkaanse patiënten met diabetes mellitus type 2 in de huisartsenpraktijk Thinking

Nadere informatie

Literatuurwetenschap (Ma) Vrije Universiteit Amsterdam - Faculteit der Letteren - M Literatuurwetenschap - 2011-2012

Literatuurwetenschap (Ma) Vrije Universiteit Amsterdam - Faculteit der Letteren - M Literatuurwetenschap - 2011-2012 Literatuurwetenschap (Ma) Vrije Universiteit Amsterdam - - M Literatuurwetenschap - 2011-2012 Vrije Universiteit Amsterdam - - M Literatuurwetenschap - 2011-2012 I Na afsluiting van de bachelorfase kan

Nadere informatie

IDENTITEIT IN DE METHODE?

IDENTITEIT IN DE METHODE? 74 IDENTITEIT IN DE METHODE? ONDERZOEK DOOR EEN LERAAR IN OPLEIDING Bram de Muynck en Esther Langerak 75 Van lectoraten wordt gevraagd om ook studenten te betrekken bij onderzoek. Dit gebeurt bij het lectoraat

Nadere informatie

Determinanten en Barrières van Seksuele Patiëntenvoorlichting. aan Kankerpatiënten door Oncologieverpleegkundigen

Determinanten en Barrières van Seksuele Patiëntenvoorlichting. aan Kankerpatiënten door Oncologieverpleegkundigen Determinanten en Barrières van Seksuele Patiëntenvoorlichting aan Kankerpatiënten door Oncologieverpleegkundigen Determinants and Barriers of Providing Sexual Health Care to Cancer Patients by Oncology

Nadere informatie

Process Mining and audit support within financial services. KPMG IT Advisory 18 June 2014

Process Mining and audit support within financial services. KPMG IT Advisory 18 June 2014 Process Mining and audit support within financial services KPMG IT Advisory 18 June 2014 Agenda INTRODUCTION APPROACH 3 CASE STUDIES LEASONS LEARNED 1 APPROACH Process Mining Approach Five step program

Nadere informatie

De Relatie tussen Betrokkenheid bij Pesten en Welbevinden en de Invloed van Sociale Steun en. Discrepantie

De Relatie tussen Betrokkenheid bij Pesten en Welbevinden en de Invloed van Sociale Steun en. Discrepantie De Relatie tussen Betrokkenheid bij Pesten en Welbevinden en de Invloed van Sociale Steun en Discrepantie The Relationship between Involvement in Bullying and Well-Being and the Influence of Social Support

Nadere informatie

Inclusive Education: competences for teacher training

Inclusive Education: competences for teacher training 08052014 Inclusive Education: competences for teacher training Evelien Dankert MSc Teacher Training Institute Leiden University of Applied Sciences The Netherlands Our goal in teacher training in relation

Nadere informatie

Dutch Research Council: women in scientific careers

Dutch Research Council: women in scientific careers Dutch Research Council: women in scientific careers Dr. Wilma van Donselaar Paris 2005 What is NWO? NWO is the Dutch Research Council and consists of 8 councils: Humanities, Social Sciences, Medical Sciences,

Nadere informatie

De Relatie tussen Werkdruk, Pesten op het Werk, Gezondheidsklachten en Verzuim

De Relatie tussen Werkdruk, Pesten op het Werk, Gezondheidsklachten en Verzuim De Relatie tussen Werkdruk, Pesten op het Werk, Gezondheidsklachten en Verzuim The Relationship between Work Pressure, Mobbing at Work, Health Complaints and Absenteeism Agnes van der Schuur Eerste begeleider:

Nadere informatie

Nederlands programma in de PYP! Maandag 2 september 2013

Nederlands programma in de PYP! Maandag 2 september 2013 Nederlands programma in de PYP! Maandag 2 september 2013 Rode Leeuw missie!!de Rode Leeuw biedt een moedertaalprogramma aan voor kinderen vanaf 4 tot 16 jaar bestaande uit kwalitatief goed NTC-onderwijs

Nadere informatie

Media en creativiteit. Winter jaar vier Werkcollege 7

Media en creativiteit. Winter jaar vier Werkcollege 7 Media en creativiteit Winter jaar vier Werkcollege 7 Kwartaaloverzicht winter Les 1 Les 2 Les 3 Les 4 Les 5 Les 6 Les 7 Les 8 Opbouw scriptie Keuze onderwerp Onderzoeksvraag en deelvragen Bespreken onderzoeksvragen

Nadere informatie

Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt The role of mobility in higher education for future employability

Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt The role of mobility in higher education for future employability The role of mobility in higher education for future employability Jim Allen Overview Results of REFLEX/HEGESCO surveys, supplemented by Dutch HBO-Monitor Study migration Mobility during and after HE Effects

Nadere informatie

COGNITIEVE DISSONANTIE EN ROKERS COGNITIVE DISSONANCE AND SMOKERS

COGNITIEVE DISSONANTIE EN ROKERS COGNITIVE DISSONANCE AND SMOKERS COGNITIEVE DISSONANTIE EN ROKERS Gezondheidsgedrag als compensatie voor de schadelijke gevolgen van roken COGNITIVE DISSONANCE AND SMOKERS Health behaviour as compensation for the harmful effects of smoking

Nadere informatie

Opgave 2 Geef een korte uitleg van elk van de volgende concepten: De Yield-to-Maturity of a coupon bond.

Opgave 2 Geef een korte uitleg van elk van de volgende concepten: De Yield-to-Maturity of a coupon bond. Opgaven in Nederlands. Alle opgaven hebben gelijk gewicht. Opgave 1 Gegeven is een kasstroom x = (x 0, x 1,, x n ). Veronderstel dat de contante waarde van deze kasstroom gegeven wordt door P. De bijbehorende

Nadere informatie

Settings for the C100BRS4 MAC Address Spoofing with cable Internet.

Settings for the C100BRS4 MAC Address Spoofing with cable Internet. Settings for the C100BRS4 MAC Address Spoofing with cable Internet. General: Please use the latest firmware for the router. The firmware is available on http://www.conceptronic.net! Use Firmware version

Nadere informatie

Invloed van Mindfulness Training op Ouderlijke Stress, Emotionele Self-Efficacy. Beliefs, Aandacht en Bewustzijn bij Moeders

Invloed van Mindfulness Training op Ouderlijke Stress, Emotionele Self-Efficacy. Beliefs, Aandacht en Bewustzijn bij Moeders Invloed van Mindfulness Training op Ouderlijke Stress, Emotionele Self-Efficacy Beliefs, Aandacht en Bewustzijn bij Moeders Influence of Mindfulness Training on Parental Stress, Emotional Self-Efficacy

Nadere informatie

LinkedIn Profiles and personality

LinkedIn Profiles and personality LinkedInprofielen en Persoonlijkheid LinkedIn Profiles and personality Lonneke Akkerman Open Universiteit Naam student: Lonneke Akkerman Studentnummer: 850455126 Cursusnaam en code: S57337 Empirisch afstudeeronderzoek:

Nadere informatie

HBFF Training & Consultancy

HBFF Training & Consultancy HBFF Training & Consultancy Business English, level A Business English, Level B Business English, Level C Business Writing Skills One-to-one trainings GENERAL COURSES HBFF Training & Consultancy Verwersstraat

Nadere informatie

Multi-disciplinary workshop on Ageing and Wellbeing

Multi-disciplinary workshop on Ageing and Wellbeing Date 7-12-2011 1 Multi-disciplinary workshop on Ageing and Wellbeing Prof. Dr. Inge Hutter Demographer, anthropologist Coordinator Healthy Ageing Alpha Gamma RUG Dean Faculty Spatial Sciences Date 7-12-2011

Nadere informatie

Wat is de Modererende Rol van Consciëntieusheid, Extraversie en Neuroticisme op de Relatie tussen Depressieve Symptomen en Overeten?

Wat is de Modererende Rol van Consciëntieusheid, Extraversie en Neuroticisme op de Relatie tussen Depressieve Symptomen en Overeten? De Modererende rol van Persoonlijkheid op de Relatie tussen Depressieve Symptomen en Overeten 1 Wat is de Modererende Rol van Consciëntieusheid, Extraversie en Neuroticisme op de Relatie tussen Depressieve

Nadere informatie

Quick scan method to evaluate your applied (educational) game. Validated scales from comprehensive GEM (Game based learning Evaluation Model)

Quick scan method to evaluate your applied (educational) game. Validated scales from comprehensive GEM (Game based learning Evaluation Model) WHAT IS LITTLE GEM? Quick scan method to evaluate your applied (educational) game (light validation) 1. Standardized questionnaires Validated scales from comprehensive GEM (Game based learning Evaluation

Nadere informatie

Onderwijs- en examenregeling 2011-2012 WO bacheloropleiding Algemene cultuurwetenschappen (Bachelor of Arts Cultural Sciences)

Onderwijs- en examenregeling 2011-2012 WO bacheloropleiding Algemene cultuurwetenschappen (Bachelor of Arts Cultural Sciences) Raad van decanen U2011/00106 Onderwijs- en examenregeling 2011-2012 WO bacheloropleiding Algemene cultuurwetenschappen (Bachelor of Arts Cultural Sciences) Omvang: 180 studiepunten Propedeuse verplichte

Nadere informatie

Fase 2-formulier voor ECTS-fiche opleidingsonderdeel

Fase 2-formulier voor ECTS-fiche opleidingsonderdeel Fase 2-formulier voor ECTS-fiche opleidingsonderdeel Gebruik dit formulier voor de omschrijving van elk opleidingsonderdeel dat nog moet ingevoerd worden of dat grondig aangepast wordt. Gebruik voor een

Nadere informatie

Bijlage 2: Informatie met betrekking tot goede praktijkvoorbeelden in Londen, het Verenigd Koninkrijk en Queensland

Bijlage 2: Informatie met betrekking tot goede praktijkvoorbeelden in Londen, het Verenigd Koninkrijk en Queensland Bijlage 2: Informatie met betrekking tot goede praktijkvoorbeelden in Londen, het Verenigd Koninkrijk en Queensland 1. Londen In Londen kunnen gebruikers van een scootmobiel contact opnemen met een dienst

Nadere informatie

De Relatie tussen Dagelijkse Stress en Stemming met Modererende Invloed van Coping stijl

De Relatie tussen Dagelijkse Stress en Stemming met Modererende Invloed van Coping stijl De Relatie tussen Dagelijkse Stress en Stemming met Modererende Invloed van Coping stijl The Relation between Daily Stress and Affect with Moderating Influence of Coping Style Bundervoet Véronique Eerste

Nadere informatie

1. In welk deel van de wereld ligt Nederland? 2. Wat betekent Nederland?

1. In welk deel van de wereld ligt Nederland? 2. Wat betekent Nederland? First part of the Inburgering examination - the KNS-test Of course, the questions in this exam you will hear in Dutch and you have to answer in Dutch. Solutions and English version on last page 1. In welk

Nadere informatie

Marketing - MSc (parttime) Vrije Universiteit Amsterdam - Fac. der Economische Wet. en Bedrijfsk. - M Marketing (deeltijd) - 2013-2014

Marketing - MSc (parttime) Vrije Universiteit Amsterdam - Fac. der Economische Wet. en Bedrijfsk. - M Marketing (deeltijd) - 2013-2014 Marketing - MSc (parttime) I Verdiep uw kennis, verbreed uw blik en vergroot uw kansen Het Master in Marketing programma neemt u mee op een tocht waarin u uzelf uitdaagt verder te kijken in de gebieden

Nadere informatie

De Relatie tussen Momentaan Affect en Seksueel Verlangen; de Modererende Rol van de Aanwezigheid van de Partner

De Relatie tussen Momentaan Affect en Seksueel Verlangen; de Modererende Rol van de Aanwezigheid van de Partner De Relatie tussen Momentaan Affect en Seksueel Verlangen; de Modererende Rol van de Aanwezigheid van de Partner The association between momentary affect and sexual desire: The moderating role of partner

Nadere informatie

Verschillen in het Gebruik van Geheugenstrategieën en Leerstijlen. Differences in the Use of Memory Strategies and Learning Styles

Verschillen in het Gebruik van Geheugenstrategieën en Leerstijlen. Differences in the Use of Memory Strategies and Learning Styles Verschillen in het Gebruik van Geheugenstrategieën en Leerstijlen tussen Leeftijdsgroepen Differences in the Use of Memory Strategies and Learning Styles between Age Groups Rik Hazeu Eerste begeleider:

Nadere informatie

Aim of this presentation. Give inside information about our commercial comparison website and our role in the Dutch and Spanish energy market

Aim of this presentation. Give inside information about our commercial comparison website and our role in the Dutch and Spanish energy market Aim of this presentation Give inside information about our commercial comparison website and our role in the Dutch and Spanish energy market Energieleveranciers.nl (Energysuppliers.nl) Founded in 2004

Nadere informatie

Comics FILE 4 COMICS BK 2

Comics FILE 4 COMICS BK 2 Comics FILE 4 COMICS BK 2 The funny characters in comic books or animation films can put smiles on people s faces all over the world. Wouldn t it be great to create your own funny character that will give

Nadere informatie

VAN HET VAGEVUUR IN DE HEL PDF

VAN HET VAGEVUUR IN DE HEL PDF VAN HET VAGEVUUR IN DE HEL PDF ==> Download: VAN HET VAGEVUUR IN DE HEL PDF VAN HET VAGEVUUR IN DE HEL PDF - Are you searching for Van Het Vagevuur In De Hel Books? Now, you will be happy that at this

Nadere informatie

Alcohol policy in Belgium: recent developments

Alcohol policy in Belgium: recent developments 1 Alcohol policy in Belgium: recent developments Kurt Doms, Head Drug Unit DG Health Care FPS Health, Food Chain Safety and Environment www.health.belgium.be/drugs Meeting Alcohol Policy Network 26th November

Nadere informatie

Sekseverschillen in Huilfrequentie en Psychosociale Problemen. bij Schoolgaande Kinderen van 6 tot 10 jaar

Sekseverschillen in Huilfrequentie en Psychosociale Problemen. bij Schoolgaande Kinderen van 6 tot 10 jaar Sekseverschillen in Huilfrequentie en Psychosociale Problemen bij Schoolgaande Kinderen van 6 tot 10 jaar Gender Differences in Crying Frequency and Psychosocial Problems in Schoolgoing Children aged 6

Nadere informatie

ECHTE MANNEN ETEN GEEN KAAS PDF

ECHTE MANNEN ETEN GEEN KAAS PDF ECHTE MANNEN ETEN GEEN KAAS PDF ==> Download: ECHTE MANNEN ETEN GEEN KAAS PDF ECHTE MANNEN ETEN GEEN KAAS PDF - Are you searching for Echte Mannen Eten Geen Kaas Books? Now, you will be happy that at this

Nadere informatie

CHRISTELIJKE SCHOLENGEMEENSCHAP VINCENT VAN GOGH TTO. Tweetalig onderwijs Havo VWO

CHRISTELIJKE SCHOLENGEMEENSCHAP VINCENT VAN GOGH TTO. Tweetalig onderwijs Havo VWO CHRISTELIJKE SCHOLENGEMEENSCHAP VINCENT VAN GOGH TTO Tweetalig onderwijs Havo VWO Open dag 8 februari 2014 Inhoud Tweetalig onderwijs: ontdek de wereld! Wat is tto? Toelatingseisen Informatie voor ouders

Nadere informatie

The downside up? A study of factors associated with a successful course of treatment for adolescents in secure residential care

The downside up? A study of factors associated with a successful course of treatment for adolescents in secure residential care The downside up? A study of factors associated with a successful course of treatment for adolescents in secure residential care Annemiek T. Harder Studies presented in this thesis and the printing of this

Nadere informatie

PROFESSIONELE ONTWIKKELING VIA DE AQI: achtergrond en eerste ervaringen

PROFESSIONELE ONTWIKKELING VIA DE AQI: achtergrond en eerste ervaringen PROFESSIONELE ONTWIKKELING VIA DE AQI: achtergrond en eerste ervaringen INTERNATIONALISERING EN PROF. DEVELOPMENT Internationalisering betekent investeren in professionele ontwikkeling van docenten: Meer

Nadere informatie

De relatie tussen depressie- en angstsymptomen, diabetesdistress, diabetesregulatie en. proactieve copingvaardigheden bij type 2 diabetespatiënten

De relatie tussen depressie- en angstsymptomen, diabetesdistress, diabetesregulatie en. proactieve copingvaardigheden bij type 2 diabetespatiënten De relatie tussen depressie- en angstsymptomen, diabetesdistress, diabetesregulatie en proactieve copingvaardigheden bij type 2 diabetespatiënten The relationship between depression symptoms, anxiety symptoms,

Nadere informatie

Interaction Design for the Semantic Web

Interaction Design for the Semantic Web Interaction Design for the Semantic Web Lynda Hardman http://www.cwi.nl/~lynda/courses/usi08/ CWI, Semantic Media Interfaces Presentation of Google results: text 2 1 Presentation of Google results: image

Nadere informatie

NLP Practitioner: De weg naar succes!

NLP Practitioner: De weg naar succes! NLP Practitioner: De weg naar succes! Kracht ervaren en gebruiken Sneller en diepgaander communiceren Emoties leren beheersen Onderscheidend zijn Genieten van het leven Jouw eigen weg leren gaan Waarom

Nadere informatie

Ontwikkeling, Strategieën en Veerkracht van Jongeren van Ouders met Psychische Problemen. Een Kwalitatief Onderzoek op Basis van Chats.

Ontwikkeling, Strategieën en Veerkracht van Jongeren van Ouders met Psychische Problemen. Een Kwalitatief Onderzoek op Basis van Chats. Ontwikkeling, Strategieën en Veerkracht van Jongeren van Ouders met Psychische Problemen. Een Kwalitatief Onderzoek op Basis van Chats. Development, Strategies and Resilience of Young People with a Mentally

Nadere informatie

Dutch survival kit. Vragen hoe het gaat en reactie Asking how it s going and reaction. Met elkaar kennismaken Getting to know each other

Dutch survival kit. Vragen hoe het gaat en reactie Asking how it s going and reaction. Met elkaar kennismaken Getting to know each other Dutch survival kit This Dutch survival kit contains phrases that can be helpful when living and working in the Netherlands. There is an overview of useful sentences and phrases in Dutch with an English

Nadere informatie

Studieverslag Uitwisseling

Studieverslag Uitwisseling Studieverslag Uitwisseling Naam: Angelien Kalkman Uitwisselingsuniversiteit: Stockholm University Periode van uitwisseling: autumn 2014 (09-2014 tot en met 01-2015) Verbetering competenties dankzij uitwisseling

Nadere informatie

Empowerment project. Driejarig project van Rotaryclub Rhenen-Veenendaal

Empowerment project. Driejarig project van Rotaryclub Rhenen-Veenendaal Empowerment project Awasi Kenya Driejarig project van Rotaryclub Rhenen-Veenendaal Empowerment*van* kinderen*in*kenia De#afgelopen#drie#jaren# hebben#we#met#steun#van#de# Rotaryclub##Rhenen: Veenendaal#een#

Nadere informatie

LAPP-Top pogramma Italiaanse taal en cultuur. Academisch Jaar 2015-2016

LAPP-Top pogramma Italiaanse taal en cultuur. Academisch Jaar 2015-2016 LAPP-Top pogramma Italiaanse taal en cultuur Academisch Jaar 2015-2016 Deze cursus biedt een intensieve maar gevarieerde inleiding tot een aantal belangrijke aspecten van de Italiaanse taal en cultuur.

Nadere informatie

Rethinking leadership and middle management

Rethinking leadership and middle management Rethinking leadership and middle management 17 October 2013 Prof. dr. Jesse Segers The Future Leadership Initiative @Segersjesse challenging thoughts about leadership. Ego-dominant ( macht ) Rationeel

Nadere informatie

ONDERNEMERSCHAP (Nederlandstalig)

ONDERNEMERSCHAP (Nederlandstalig) ONDERNEMERSCHAP (Nederlandstalig) LEERDOELEN 1. Inzicht krijgen in de waarde van creatief ondernemerschap door de marktwaarde van je kunst te leren waarderen. 2. Het ontwikkelen van fundamentele marketing-

Nadere informatie

ARTIST. Petten 24 September 2012. www.ecn.nl More info: schoots@ecn.nl

ARTIST. Petten 24 September 2012. www.ecn.nl More info: schoots@ecn.nl ARTIST Assessment and Review Tool for Innovation Systems of Technologies Koen Schoots, Michiel Hekkenberg, Bert Daniëls, Ton van Dril Agentschap NL: Joost Koch, Dick Both Petten 24 September 2012 www.ecn.nl

Nadere informatie

Relationele Databases 2002/2003

Relationele Databases 2002/2003 1 Relationele Databases 2002/2003 Hoorcollege 4 8 mei 2003 Jaap Kamps & Maarten de Rijke April Juli 2003 Plan voor Vandaag Praktische dingen 3.1, 3.2, 3.3, 3.4, 3.5. SQL Aantekeningen 2 Tabellen. Theorie

Nadere informatie

Testattitudes van Sollicitanten: Faalangst en Geloof in Tests als. Antecedenten van Rechtvaardigheidspercepties

Testattitudes van Sollicitanten: Faalangst en Geloof in Tests als. Antecedenten van Rechtvaardigheidspercepties Testattitudes van Sollicitanten: Faalangst en Geloof in Tests als Antecedenten van Rechtvaardigheidspercepties Test-taker Attitudes of Job Applicants: Test Anxiety and Belief in Tests as Antecedents of

Nadere informatie

Expertise seminar SURFfederatie and Identity Management

Expertise seminar SURFfederatie and Identity Management Expertise seminar SURFfederatie and Identity Management Project : GigaPort3 Project Year : 2010 Project Manager : Albert Hankel Author(s) : Eefje van der Harst Completion Date : 24-06-2010 Version : 1.0

Nadere informatie

Tools voor verdere versterking van examencommissies

Tools voor verdere versterking van examencommissies Tools voor verdere versterking van examencommissies 9 maart 2016 dr.ir. Ludo van Meeuwen mr. Esther de Brouwer Welkom Wat gaan we doen? voorstelronde trainers voorstelronde trainers/deelnemers naam functie

Nadere informatie

Relationele Databases 2002/2003

Relationele Databases 2002/2003 Relationele Databases 2002/2003 Hoorcollege 4 8 mei 2003 Jaap Kamps & Maarten de Rijke April Juli 2003 1 Plan voor Vandaag Praktische dingen Huiswerk 3.1, 3.2, 3.3, 3.4, 3.5. SQL Aantekeningen 2 Tabellen.

Nadere informatie

De Invloed van Cognitieve Stimulatie in de Vorm van Actief Leren op de Geestelijke Gezondheid van Vijftigplussers

De Invloed van Cognitieve Stimulatie in de Vorm van Actief Leren op de Geestelijke Gezondheid van Vijftigplussers De Invloed van Cognitieve Stimulatie in de Vorm van Actief Leren op de Geestelijke Gezondheid van Vijftigplussers The Influence of Cognitive Stimulation in the Form of Active Learning on Mental Health

Nadere informatie

Appendix A: List of variables with corresponding questionnaire items (in English) used in chapter 2

Appendix A: List of variables with corresponding questionnaire items (in English) used in chapter 2 167 Appendix A: List of variables with corresponding questionnaire items (in English) used in chapter 2 Task clarity 1. I understand exactly what the task is 2. I understand exactly what is required of

Nadere informatie

Digital municipal services for entrepreneurs

Digital municipal services for entrepreneurs Digital municipal services for entrepreneurs Smart Cities Meeting Amsterdam October 20th 2009 Business Contact Centres Project frame Mystery Shopper Research 2006: Assessment services and information for

Nadere informatie

CREATING VALUE THROUGH AN INNOVATIVE HRM DESIGN CONFERENCE 20 NOVEMBER 2012 DE ORGANISATIE VAN DE HRM AFDELING IN WOELIGE TIJDEN

CREATING VALUE THROUGH AN INNOVATIVE HRM DESIGN CONFERENCE 20 NOVEMBER 2012 DE ORGANISATIE VAN DE HRM AFDELING IN WOELIGE TIJDEN CREATING VALUE THROUGH AN INNOVATIVE HRM DESIGN CONFERENCE 20 NOVEMBER 2012 DE ORGANISATIE VAN DE HRM AFDELING IN WOELIGE TIJDEN Mieke Audenaert 2010-2011 1 HISTORY The HRM department or manager was born

Nadere informatie

Socio-economic situation of long-term flexworkers

Socio-economic situation of long-term flexworkers Socio-economic situation of long-term flexworkers CBS Microdatagebruikersmiddag The Hague, 16 May 2013 Siemen van der Werff www.seo.nl - secretariaat@seo.nl - +31 20 525 1630 Discussion topics and conclusions

Nadere informatie

Pro Dual Improving through Benchmarking. Leonardo da Vinci/Partnerships 2008-2010

Pro Dual Improving through Benchmarking. Leonardo da Vinci/Partnerships 2008-2010 Pro Dual Improving through Benchmarking Leonardo da Vinci/Partnerships 2008-2010 Partners Germany: Stadt München/City of Munich Education Department - Vocational Schools and Further Education Industrie-

Nadere informatie

CUSTOMIZE YOUR APPLE AND PRESENT A UNIQUE COMPANY GIFT

CUSTOMIZE YOUR APPLE AND PRESENT A UNIQUE COMPANY GIFT CUSTOMIZE YOUR APPLE AND PRESENT A UNIQUE COMPANY GIFT Ready for customization according to your companies wishes? The Royal Blue Collection a Custom Made collection. This is the perfect combination of

Nadere informatie

UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education

UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education UNIVERSITY OF CAMBRIDGE INTERNATIONAL EXAMINATIONS International General Certificate of Secondary Education *0535502859* DUTCH 0515/03 Paper 3 Speaking Role Play Card One 1 March 30 April 2010 No Additional

Nadere informatie

De Relatie tussen Angst en Psychologische Inflexibiliteit. The Relationship between Anxiety and Psychological Inflexibility.

De Relatie tussen Angst en Psychologische Inflexibiliteit. The Relationship between Anxiety and Psychological Inflexibility. RELATIE ANGST EN PSYCHOLOGISCHE INFLEXIBILITEIT 1 De Relatie tussen Angst en Psychologische Inflexibiliteit The Relationship between Anxiety and Psychological Inflexibility Jos Kooy Eerste begeleider Tweede

Nadere informatie

Verschillen in Interventiegedrag tussen Arbeids- en Organisatiepsycholoog-mediators en Jurist-mediators

Verschillen in Interventiegedrag tussen Arbeids- en Organisatiepsycholoog-mediators en Jurist-mediators Verschillen in Interventiegedrag tussen Arbeids- en Organisatiepsycholoog-mediators en Jurist-mediators Differences in Behavior Interventions between Work and Organisational Psychologist-mediators and

Nadere informatie

blur Aukje Fleur Janssen & Roos Gomperts Volvo Design Challange

blur Aukje Fleur Janssen & Roos Gomperts Volvo Design Challange blur Aukje Fleur Janssen & Roos Gomperts Volvo Design Challange blur (NL for English see bellow) Aukje Fleur Janssen & Roos Gomperts Volvo Design Challenge Voor Volvo Design Challenge bundelden we onze

Nadere informatie

De Invloed van Perceived Severity op Condoomgebruik en HIV-Testgedrag. The Influence of Perceived Severity on Condom Use and HIV-Testing Behavior

De Invloed van Perceived Severity op Condoomgebruik en HIV-Testgedrag. The Influence of Perceived Severity on Condom Use and HIV-Testing Behavior De Invloed van Perceived Severity op Condoomgebruik en HIV-Testgedrag The Influence of Perceived Severity on Condom Use and HIV-Testing Behavior Martin. W. van Duijn Student: 838797266 Eerste begeleider:

Nadere informatie

Internationaliseren van leeruitkomsten: vier voorbeelden uit de praktijk. Jos Beelen Utrecht, 5 februari 2015

Internationaliseren van leeruitkomsten: vier voorbeelden uit de praktijk. Jos Beelen Utrecht, 5 februari 2015 Internationaliseren van leeruitkomsten: vier voorbeelden uit de praktijk Jos Beelen Utrecht, 5 februari 2015 Case 1: add on Universiteit van Tilburg Link Class Collaborative Online International Learning

Nadere informatie