Het jaarverslag in de zorg Van maatschappelijk verslag naar maatschappelijke verantwoording

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Het jaarverslag in de zorg Van maatschappelijk verslag naar maatschappelijke verantwoording"

Transcriptie

1 Het jaarverslag in de zorg Van maatschappelijk verslag naar maatschappelijke verantwoording

2 De impact en gevolgen op het jaarverslag Met de recente aanpassing van de Regeling Verslaggeving WTZi (RVW) komt een einde aan de onduidelijkheid over de niet-financiële verslaggeving over De impact en gevolgen van deze wijziging op het jaarverslag behandelen wij beknopt in deze folder. Wij bieden u als bestuurder en toezichthouder een handreiking voor het opstellen van een jaarverslag. Met de juiste accenten in het niet-financiële jaarverslag kunt u uw stakeholders informeren over de essentie van het gevoerde beleid en de wijze waarop dat beleid bijdraagt aan de door uw instelling geformuleerde doelstellingen. Immers, gezien het grote maatschappelijke belang van zorginstellingen, reikt maatschappelijke verantwoording richting stakeholders verder dan alleen verslaggeving over resultaat en vermogen. Maatschappelijk jaarverslag 2012 achteraf afgeschaft De formele verplichting tot het opstellen van het maatschappelijk verslag is met ingang van verslagjaar 2012 voor veel zorginstellingen vervallen. Geheel onverwachts is de Regeling verslaggeving WTZi eind 2012 gewijzigd. De achtergrond van deze wijziging is de beoogde administratieve lastenverlichting. Dit betekent dat veel zorginstellingen in principe geheel zijn vrijgesteld van de wettelijke verplichting tot het opstellen van een jaarverslag ( jaarverslag of bestuursverslag ). Of er helemaal geen wettelijke verplichting is hangt af van de specifieke rechtsvorm van de organisatie. Indien de zorginstelling geen stichting is, maar een rechtsvorm heeft zoals genoemd in artikel 360 lid 1 en 2 van Burgerlijk Wetboek (BW) 2 Titel 9 (bijvoorbeeld een besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid), dient nog wel een jaarverslag te worden opgemaakt in overeenstemming met de eisen volgens artikel 391 van BW 2 Titel 9. Maatschappelijk verantwoord? Dat er geen wettelijke verplichting meer is om een jaarverslag op te stellen, betekent niet dat het opstellen van een jaarverslag geen toegevoegde waarde meer heeft. Integendeel, zorginstellingen staan midden in de maatschappij en zullen vanuit die rol toch verantwoording willen afleggen over het door hen gevoerde beleid en de wijze waarop dat beleid bijdraagt aan de door de organisatie geformuleerde doelstellingen. Het belang van niet-financiële informatie is nog veel groter dan financiële informatie. Welke informatie relevant is hangt natuurlijk af van de stakeholders. Een goede stakeholderanalyse is dan ook een belangrijke voorwaarde voor waardevolle verslaggeving. Woning corporaties Cliënten Personeel Leveranciers Op basis van de gewijzigde RVW zijn de meeste zorginstellingen niet langer verplicht een jaarverslag op te maken. Collega zorginstellingen Brancheorganisaties Zorginstelling Gemeenten Ministerie van VWS Banken Zorgkantoor Figuur 1: Stakeholderanalyse als basis voor jaarverslag 2

3 Het lijdt geen twijfel dat een groot aantal stakeholders, onder wie cliënten, zorgverzekeraars, gemeenten en andere financiers geïnteresseerd is in de kwaliteit van de zorgverlening, het innovatieve vermogen van de zorginstelling en de wijze waarop de zorginstelling inspeelt op de grootste risico s waarvoor zij zich ziet geplaatst. De huidige ontwikkelingen in de zorgsector vragen steeds meer om zakelijk ondernemerschap binnen een maatschappelijk speelveld en het vermogen om proactief te kunnen inspelen op kansen en risico s die zich bij de uitvoering van de zorgactiviteiten voordoen. Bestuurders en toezichthouders zullen dan ook verantwoording willen afleggen over de wijze waarop zij door middel van hun beleid de zorginstelling door deze onzekere tijden heen willen loodsen. Het jaarverslag is bij uitstek het document waarin door raad van bestuur en raad van toezicht verantwoording kan worden afgelegd. Ook het normenkader in de Zorgbrede Governance code is hierop gebaseerd. Deze code heeft weliswaar niet de status van wet maar wordt door veel zorginstellingen breed gedragen wat betreft good goverance in de zorg. Het jaarverslag als elementair sluitstuk van de planning & control-cyclus In de richtlijnen voor de jaarverslaggeving (RJ 400) worden concrete handvatten gegeven over de inhoud van het jaarverslag en de wijze waarop hieraan ook door zorginstellingen invulling kan worden gegeven. Bij het opmaken van een jaarverslag kan een aantal onderdelen worden onderscheiden. De hieronder opgenomen tabel geeft een overzicht van de mogelijke onderdelen van het jaarverslag: Onderdeel 1. Algemene informatie 2. Financiële informatie 3. Informatie over voornaamste risico s en onzekerheden 4. Informatie over financiële instrumenten 5. Informatie over toepassing van gedragscodes 6. Informatie over maatschappelijke aspecten die samenhangen met de activiteiten 7. Informatie over onderzoek en ontwikkeling 8. Overige informatie 9. Toekomstparagraaf Tabel 1 Belangrijke elementen uit het jaarverslag volgens RJ 400 Denk goed na welke onderwerpen aan bod moeten komen. Als leidraad hierbij kan Richtlijn voor de jaarverslaggeving 400 gehanteerd worden. Uit de in de tabel opgenomen onderdelen blijken diverse raakvlakken met de onderdelen die ook in het inmiddels vertrouwde maatschappelijk verslag aan bod komen. In die zin is het maatschappelijk verslag dus uitstekend bruikbaar bij het opstellen van het jaarverslag. Richtlijn 400 geeft veel vrijheid in de wijze waarop het verslag wordt ingericht en de diepgang waarmee onderwerpen worden behandeld. In dat opzicht krijgt de instelling dus meer mogelijkheden om een geheel eigen stempel te drukken op de invulling van het jaarverslag. Dit betekent bijvoorbeeld dat instellingen ervoor kunnen kiezen om het jaarverslag minder te gebruiken als bron van informatieverschaffing en meer te gebruiken als verantwoordingsdocument als sluitstuk van de planning & control-cyclus. Daarmee vervult het jaarverslag ook een belangrijke functie bij de interne decharge. 3

4 De inhoud van het jaarverslag: in de beperking toont zich de meester Bij de verantwoording over de niet-financiële prestaties moeten noodzakelijkerwijs keuzes gemaakt worden. Essentieel is dat het jaarverslag het primaire karakter heeft van rekenschap. Veel relevante informatie over de zorginstelling is niet relevant in het kader van rekenschap afleggen. Deze informatie kan op vele andere manieren verspreid worden via de website of via andere kanalen. Bij het opstellen van het jaarverslag gaat het dus vooral om relevante informatie in het kader van verantwoording. De elementen uit tabel 1 worden hierna beknopt uitgewerkt. 1. Algemene informatie Het jaarverslag bevat in ieder geval algemene informatie omtrent de rechtspersoon en de daaraan verbonden rechtspersonen. Het gaat hierbij in ieder geval om de volgende informatie: de doelstelling, al dan niet vastgelegd in een 'mission statement'; een aanduiding van de (kern)activiteiten van de zorginstelling die door de rechtspersoon worden gedreven, met de belangrijkste zorgproducten, diensten, geografische gebieden, onderkende cliëntengroepen en relaties met andere partners in de zorgketen; de juridische structuur van de zorginstelling, met inbegrip van de groepsstructuur en de toepasselijkheid van het structuurregime (voor zover van toepassing); de interne organisatiestructuur en personele bezetting; en belangrijke elementen van het gevoerde beleid. 2. Financiële informatie In het jaarverslag wordt veelal ook stilgestaan bij de achtergronden en oorzaken van ontwikkelingen in de financiële gegevens, zoals die in de jaarrekening zijn opgenomen. Hierbij zullen ten minste de volgende aspecten aan bod komen: de ontwikkelingen gedurende het boekjaar; de behaalde omzet en resultaten; de voornaamste risico s en onzekerheden; de financiële positie (solvabiliteit en liquiditeit); en de kasstromen en financieringsbehoeften. 3. Risicoparagraaf Het jaarverslag geeft een beschrijving van de voornaamste risico's en onzekerheden waarmee de rechtspersoon wordt geconfronteerd. Het gaat daarbij niet om het geven van een uitputtende uiteenzetting van alle mogelijke risico's en onzekerheden, maar om een selectie en weergave van de belangrijkste risico's en onzekerheden waarvoor de zorginstelling zich ziet geplaatst. Onderstaande tabel geeft een overzicht van de categorieën die daarbij aan bod kunnen komen: Categorie Toelichting Voorbeeld Strategie Operationeel Financieel Financiële verslaggeving Wet- en regelgeving Risico's en onzekerheden die een belemmering vormen om op lange termijn de strategie en/of het businessmodel van de rechtspersoon te realiseren. Risico's en onzekerheden die op korte termijn de effectiviteit en efficiency van operationele activiteiten van de rechtspersoon beïnvloeden. Risico's en onzekerheden die hun ontstaansgrond hebben in, dan wel direct van invloed zijn op, de effectiviteit en efficiency van de financiële processen. Risico's en onzekerheden die van invloed zijn op de betrouwbaarheid van de interne en externe financiële verslaggeving. Risico's en onzekerheden die voortvloeien uit wet- en regelgeving (zowel intern als extern) en een directe invloed hebben op de organisatie en/of de bedrijfsprocessen. Strategische keuzes ten aanzien van de productportfolio; de impact van het regeerakkoord; de impact van scheiding tussen wonen en zorg op de vastgoedstrategie. De kans op uitval van ICT-systemen of onzekerheden in de kwaliteit van zorgverlening. Risico s ten aanzien van de financiering van de geleverde zorg als gevolg van de transitie naar DOT en onzekerheden in de mogelijkheid om geld aan te trekken. Onzekerheden ten aanzien van complexe toerekeningsvraagstukken in het kader van de overgang naar de DOT-systematiek of de mate van subjectiviteit bij waardering van het vastgoed. Risico's als gevolg van veranderende wetgeving waarbij gedacht kan worden aan de vertaalslag van het regeerakkoord naar bijvoorbeeld de AWBZ, ZVW en Wmo, maar ook aan wijzigingen op het gebied van fiscale wet- en regelgeving. 4

5 De Zorgbrede Governance Code geeft handvatten voor het afleggen van verantwoording. Deze code kan ook bij het opstellen van het nieuwe jaarverslag onverkort worden toegepast. 4. Financiële instrumenten Het gebruik van financiële instrumenten heeft ook in de publieke sector tot de nodige publiciteit geleid. Het ligt daarom voor de hand dat de zorginstelling ten aanzien van het gebruik van financiële instrumenten in het jaarverslag aandacht besteedt aan de doelstellingen en het beleid op het gebied van het beheer van risico's betreffende financiële instrumenten. Hierbij kan worden ingegaan op het beleid inzake de afdekking van risico's verbonden aan alle belangrijke soorten voorgenomen transacties. Hierbij kan bijvoorbeeld gedacht worden aan de risico s die samenhangen met het plegen van belangrijke investeringen of het aantrekken van nieuwe financiering en het gebruik van derivaten in dit kader. Voorts kan aandacht besteed worden aan de door de rechtspersoon en de verbonden rechtspersonen gelopen prijs-, krediet-, liquiditeits- en kasstroomrisico's. 5. Informatie over toepassing van gedragscodes De rechtspersoon geeft aan of specifieke gedragscodes worden gevolgd en welke gedragscodes het betreft. De rechtspersoon geeft voorts aan of deze gedragscodes verplicht of vrijwillig worden gevolgd. In het jaarverslag (of in de inhoudsopgave) neemt de rechtspersoon een verwijzing op naar de beschikbare informatie over de naleving van de gedragscodes (dit kan ook een verwijzing naar de website zijn). Voor de zorgsector is in dit kader met name de Zorgbrede Governancecode 2010 van belang. In de Zorgbrede Governance Code worden concrete handvatten gegeven over de wijze waarop de raad van bestuur en de raad van toezicht jaarlijks verantwoording afleggen over het door het bestuur gevoerde beleid en de door de raad van toezicht verrichte werkzaamheden. 6. Informatie over maatschappelijke aspecten van ondernemen De analyse van de toestand op balansdatum omvat zowel financiële als niet-financiële prestatie-indicatoren, waaronder milieu- en personeelsaangelegenheden. Hierbij beveelt de Raad voor de Jaarverslaggeving aan om in het jaarverslag ook een toelichting te geven op de hoofdzaken van de voor de rechtspersoon relevante maatschappelijke aspecten van het uitvoeren van de activiteiten, waaronder het ketenbeheer van de rechtspersoon. Onder verantwoord ketenbeheer wordt verstaan het vrijwillige maar niet vrijblijvende commitment van rechtspersonen om een positieve invloed uit te oefenen op het sociale beleid en/of het milieubeleid van hun toeleveranciers en/of andere partners in de zorgketen en cliënten. In het kader van maatschappelijk verantwoord ondernemen wordt aanbevolen in de verslaggeving (het jaarverslag en/of een afzonderlijk verslag) aan de volgende aspecten aandacht te besteden: Ook wordt aanbevolen aandacht te besteden aan (1) de dialoog met de stakeholders, (2) welk beleid ter zake van het aspect wordt gevoerd en de voornaamste overwegingen hierbij, (3) de organisatie (governancestructuur en managementinformatiesystemen), (4) de uitvoering van het beleid en de behaalde resultaten en (5) de verwachtingen ten aanzien van interne en externe ontwikkelingen die effect kunnen hebben op de genoemde maatschappelijke aspecten van ondernemen. Onderwerp Voorbeeld Algemene maatschappelijk aspecten Milieuaspecten De keten waarin de instelling opereert en de diensten die worden aangeboden, de invloed van de belangrijkste problemen en uitdagingen op de strategie, welke rol stakeholders vervullen, governance en ethiek en de onderlinge samenhang tussen milieu-, sociale en economische aspecten. Informatie over verbruik en afval en welke beschermingsmaatregelen ter voorkoming van milieuverontreiniging zijn genomen. Sociale aspecten Informatie over arbeidsaangelegenheden, waaronder arbeidsvoorwaarden en omstandigheden, werkgelegenheid, sociale zekerheid, diversiteit en ontplooiing, alsmede informatie over fundamentele beginselen en rechten op werk en sociaal-maatschappelijke betrokkenheid. Economische aspecten Omvat zowel financiële als niet-financiële aspecten, waarbij ten aanzien van niet-financiële aspecten bijvoorbeeld gedacht kan worden aan de creatie en verspreiding van kennis via onderzoek en ontwikkeling en trainingen. 5

6 In de Handreiking voor Maatschappelijke verslaggeving (die is opgenomen in hoofdstuk 920 van de richtlijnen voor de jaarverslaggeving), is een conceptueel kader opgenomen voor het opstellen van het verslag over de maatschappelijke aspecten. 7. Informatie over onderzoek en ontwikkeling Voor rechtspersonen zoals bedoeld in artikel 360 lid 1 en 2 van BW 2 schrijft de wet voor dat in het jaarverslag mededelingen worden gedaan omtrent de werkzaamheden op het gebied van onderzoek en ontwikkeling. Voor de meeste zorginstellingen is dit dus niet verplicht. Toch kan het juist voor zorginstellingen zinvol zijn om in het jaarverslag voldoende aandacht te besteden aan de wijze waarop innovatie en onderzoek bijdragen aan verbetering van de kwaliteit van de zorgverlening. Op deze wijze kunnen zorginstellingen zich immers onderscheiden ten opzichte van andere zorginstellingen en daarmee ook een grotere aantrekkingskracht uitoefenen op relevante stakeholders zoals cliënten, zorgverzekeraars en andere financierders. 9. Toekomstparagraaf In de paragraaf over de verwachte gang van zaken zou aandacht kunnen worden gegeven aan: investeringen; financiering; personeelsbezetting; omstandigheden waarvan de ontwikkeling van omzet en rentabiliteit afhankelijk is. Bij de beschrijving van de verwachte gang van zaken dient ook ingegaan te worden op de invloed van bijzondere gebeurtenissen waarmee in de jaarrekening geen rekening behoeft te worden gehouden. Hiermee wordt gedoeld op gebeurtenissen die plaats hebben gevonden na de balansdatum. Dit kan ook bij uitstek een paragraaf zijn waarin wordt stilgestaan bij actuele ontwikkelingen in de zorg waarvan bij opmaken van de jaarrekening nog niet volledig is uitgekristalliseerd wat de impact zal zijn op toekomstige vastgoedinvesteringen, personeelsbeleid en financiële positie. 8. Overige informatie Afhankelijk van de relevantie voor de gebruikers van de jaarlijkse verslaggeving kunnen ook andere onderwerpen van belang zijn. Hierbij kan gedacht worden aan onderwerpen rondom interne beheersing van processen en procedures, risicomanagement, kwaliteitsbeheersing, informatievoorziening en ICT. 6

7 Veel gestelde vragen 1. Wat betekent de wijziging de Regeling verslaggeving WTZi voor de verplichting om een jaarverslag op ta maken? Dit betekent allereerst dat de verplichting tot het opstellen van het maatschappelijk verslag is vervallen vanaf boekjaar Als de zorginstelling in stichtingsvorm wordt gedreven, is zij vrijgesteld van de wettelijke verplichting een jaarverslag op te maken. Indien de zorginstelling een rechtsvorm heeft zoals genoemd in artikel 360 lid 1 en 2 van BW 2 Titel 9 (bijvoorbeeld een besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid), dient een jaarverslag te worden opgemaakt in overeenstemming met de eisen volgens artikel 391 van BW Blijft de verplichting om gegevens aan te leveren via DigiMV? Ja. De verplichting om gegevens aan te leveren via DigiMV blijft onverkort van kracht. Deze gegevensaanlevering valt overigens niet onder de accountantscontrole. 3. Ik wil toch een jaarverslag op gaan maken. Welk format kan ik dan hanteren? Er is geen voorgeschreven format. Denk dus goed na welke onderwerpen aan bod moeten komen. Als leidraad hierbij kan Richtlijn voor de jaarverslaggeving 400 gehanteerd worden. 4. Kan ik ook het maatschappelijk verslag als basis gebruiken voor het opstellen van het jaarverslag? Ja, dat kan. Er zijn namelijk veel raakvlakken tussen de onderwerpen van het maatschappelijk verslag en de aanbevelingen in de richtlijn voor de jaarverslaggeving (RJ 400). 5. Blijft de Zorgbrede Governancecode 2010 onverkort van kracht als uitgangspunt voor de verantwoording door bestuur en raad van toezicht in het jaarverslag? Ja. In de Zorgbrede Governancecode worden concrete handvatten gegeven over de wijze waarop raad van bestuur en de raad van toezicht jaarlijks verantwoording afleggen over het door het bestuur gevoerde beleid en de door de raad van toezicht verrichte werkzaamheden. Deze code kan ook bij het opstellen van het nieuwe jaarverslag onverkort worden toegepast. 6. Kan ik onderdelen van het jaarverslag ook op andere wijze openbaar maken? Ja, dat kan. De instelling kan ervoor kiezen om een deel van haar informatievoorziening, bijvoorbeeld de informatievoorziening over de maatschappelijke aspecten van haar zorgverlening, via de eigen website aan te bieden en hier in het jaarverslag naar te verwijzen. Hierdoor is het mogelijk om in de formele jaarverslaggeving de focus te leggen op het afleggen van verantwoording door bestuur en raad van toezicht als sluitstuk van de planning & control-cyclus. 7

8 Contacts Marco Walhout Director Audit Public Sector Zorg +31 (0) Rob Vervoort Senior manager Audit Public Sector Zorg +31 (0)

9 Deloitte refers to one or more of Deloitte Touche Tohmatsu Limited, a UK private company limited by guarantee, and its network of member firms, each of which is a legally separate and independent entity. Please see for a detailed description of the legal structure of Deloitte Touche Tohmatsu Limited and its member firms. Deloitte provides audit, tax, consulting, and financial advisory services to public and private clients spanning multiple industries. With a globally connected network of member firms in more than 150 countries, Deloitte brings world-class capabilities and high-quality service to clients, delivering the insights they need to address their most complex business challenges. Deloitte has in the region of 200,000 professionals, all committed to becoming the standard of excellence. This communication contains general information only, and none of Deloitte Touche Tohmatsu Limited, its member firms, or their related entities (collectively, the Deloitte Network ) is, by means of this publication, rendering professional advice or services. Before making any decision or taking any action that may affect your finances or your business, you should consult a qualified professional adviser. No entity in the Deloitte Network shall be responsible for any loss whatsoever sustained by any person who relies on this communication For information, contact Deloitte Touche Tohmatsu Limited.

Voorkom pijnlijke verrassingen Nieuwe Controleaanpak Belastingdienst. Presentator: Remko Geveke

Voorkom pijnlijke verrassingen Nieuwe Controleaanpak Belastingdienst. Presentator: Remko Geveke Voorkom pijnlijke verrassingen Nieuwe Controleaanpak Belastingdienst Presentator: Remko Geveke Start webinar: 08:30 uur Agenda Nieuwe Controleaanpak Belastingdienst Verticaal Toezicht vs. Horizontaal Toezicht

Nadere informatie

Reglement voor de Commissie Publiek Belang van de Raad van Commissarissen Deloitte Holding B.V.

Reglement voor de Commissie Publiek Belang van de Raad van Commissarissen Deloitte Holding B.V. Reglement voor de Commissie Publiek Belang van de Raad van Commissarissen Deloitte Holding B.V. Dit reglement is op 3 april 2013 door de Raad van Commissarissen vastgesteld. Achtergrond en inleiding De

Nadere informatie

Rapport analyse afschrijvingskosten Gemeente Oostzaan. Oostzaan, 22 april 2013

Rapport analyse afschrijvingskosten Gemeente Oostzaan. Oostzaan, 22 april 2013 Rapport analyse afschrijvingskosten Gemeente Oostzaan Oostzaan, 22 april 2013 1. Situatieschets De gemeente Oostzaan is permanent bezig met het verbeteren en optimaliseren van haar bedrijfsvoering. Het

Nadere informatie

Uitnodiging Security Intelligence 2014 Dertiende editie: Corporate IAM

Uitnodiging Security Intelligence 2014 Dertiende editie: Corporate IAM Uitnodiging Security Intelligence 2014 Dertiende editie: Corporate IAM 5 maart 2014 De Beukenhof Terweeweg 2-4 2341 CR Oegstgeest 071-517 31 88 Security Intelligence Bijeenkomst Corporate IAM On the Internet,

Nadere informatie

(Big) Data in het sociaal domein

(Big) Data in het sociaal domein (Big) Data in het sociaal domein Congres Sociaal: sturen op gemeentelijke ambities 03-11-2016 Even voorstellen Laudy Konings Lkonings@deloitte.nl 06 1100 3917 Romain Dohmen rdohmen@deloitte.nl 06 2078

Nadere informatie

Ctrl Ketenoptimalisatie Slimme automatisering en kostenreductie

Ctrl Ketenoptimalisatie Slimme automatisering en kostenreductie Ctrl Ketenoptimalisatie Slimme automatisering en kostenreductie 1 Ctrl - Ketenoptimalisatie Technische hype cycles 2 Ctrl - Ketenoptimalisatie Technologische trends en veranderingen Big data & internet

Nadere informatie

IFRS 15 Disaggregatie van opbrengsten

IFRS 15 Disaggregatie van opbrengsten IFRS 15 Disaggregatie van opbrengsten Ralph ter Hoeven Partner Professional Practice Department +31 (0) 8 8288 1080 +31 (0) 6 2127 2327 rterhoeven@deloitte.nl Dingeman Manschot Director Professional Practice

Nadere informatie

FAS/REA Utrecht. Governance en risicomanagement bij corporaties. Actieve rol van de RvC vereist!

FAS/REA Utrecht. Governance en risicomanagement bij corporaties. Actieve rol van de RvC vereist! FAS/REA Utrecht Governance en risicomanagement bij corporaties Actieve rol van de RvC vereist! Gerda Groeneveld, Rotterdam, 16 02 2012 Onderwerpen Veranderde rol van de commissaris Uitgangspunten voor

Nadere informatie

Code voor Accountantsorganisaties Implementatie door Deloitte

Code voor Accountantsorganisaties Implementatie door Deloitte Code voor Accountantsorganisaties Implementatie door Deloitte Deloitte onderschrijft de uitgangspunten en bepalingen van de Code voor Accountantsorganisaties en heeft zich verbonden om deze te implementeren

Nadere informatie

Themabijeenkomst - De commissaris 3.0 als opdrachtgever van de accountant

Themabijeenkomst - De commissaris 3.0 als opdrachtgever van de accountant Themabijeenkomst - De commissaris 3.0 als opdrachtgever van de accountant Piet Klop RA MGA Rotterdam, maandag 28 november 2011 De Rotterdamse havenbaron en politicus Lodewijk Pincoffs speelde een belangrijke

Nadere informatie

IT risk management voor Pensioenfondsen

IT risk management voor Pensioenfondsen IT risk management voor Pensioenfondsen Cyber Security Event Marc van Luijk Wikash Bansi Rotterdam, 11 Maart 2014 Beheersing IT risico s Het pensioenfonds is verantwoordelijk voor de hele procesketen,

Nadere informatie

Accountantsvoortgangsverslag Avalex jaarrekeningen 2010 en 2011 Presentatie Algemeen bestuur

Accountantsvoortgangsverslag Avalex jaarrekeningen 2010 en 2011 Presentatie Algemeen bestuur Accountantsvoortgangsverslag Avalex jaarrekeningen 2010 en 2011 Presentatie Algemeen bestuur Den Haag, 28 juni 2012 Schriftelijke communicatie over de accountantscontrole - Voortgangsrapportage accountantscontrole

Nadere informatie

Novelle herzieningswet: gevolgen voor financiering. Drs. Jeroen Dungelmann

Novelle herzieningswet: gevolgen voor financiering. Drs. Jeroen Dungelmann Novelle herzieningswet: gevolgen voor financiering Drs. Jolanda van Elst Drs. Jeroen Dungelmann Deloitte FAS ABN Amro Juli 2013 Agenda Algemeen Afsplitsing activa/passiva naar Overgangs-BV: juridische

Nadere informatie

De impact van automatisering op het Nederlandse onderwijs

De impact van automatisering op het Nederlandse onderwijs De impact van automatisering op het Nederlandse onderwijs Een verkenning op basis van data-analyse Amsterdam, september 2016 Leiden we op tot werkloosheid? De impact van automatisering op het onderwijs

Nadere informatie

Tax Directors Forum. Na de hoogtij van Horizontaal Toezicht nu een klimaat waarin boetes veel dichterbij gekomen zijn? Rotterdam, 12 februari 2015

Tax Directors Forum. Na de hoogtij van Horizontaal Toezicht nu een klimaat waarin boetes veel dichterbij gekomen zijn? Rotterdam, 12 februari 2015 Tax Directors Forum Na de hoogtij van Horizontaal Toezicht nu een klimaat waarin boetes veel dichterbij gekomen zijn? Rotterdam, 12 februari 2015 Agenda 16.00 16.05 uur Welkom en opening Frits Barnard

Nadere informatie

Individueel vermogensbeheer Update btw aspecten. 18 september 2012 Martijn Jaegers / Elwin Makkus

Individueel vermogensbeheer Update btw aspecten. 18 september 2012 Martijn Jaegers / Elwin Makkus Individueel vermogensbeheer Update btw aspecten 18 september 2012 Martijn Jaegers / Elwin Makkus Agenda Inleiding Huidige visie Nederlandse belastingdienst Uitspraak HvJ zaak C-44/11 Deutsche Bank Gevolgen

Nadere informatie

Een rol van (publiek) belang. Thema-sessie 5: Het perspectief vanuit de overheid - kosten. Doorn, 6 november 2014

Een rol van (publiek) belang. Thema-sessie 5: Het perspectief vanuit de overheid - kosten. Doorn, 6 november 2014 Een rol van (publiek) belang Thema-sessie 5: Het perspectief vanuit de overheid - kosten Doorn, 6 november 2014 AGENDA I. Kostenontwikkeling Nederlandse gezondheidszorg II. III. Kostenbeheersing en marktwerking:

Nadere informatie

GES Alert Wooncorporaties

GES Alert Wooncorporaties The Netherlands Tax, Global Employer Services Inhoud Inleiding Controle overzichten UWV Eigenrisicodrager ZWflex? Herverzekeren of niet? Optimaliseren ziekteverzuimbeleid Projectplan GES Alert Wooncorporaties

Nadere informatie

Drive for Excellence De weg naar een professionele bedrijfsvoering van woningcorporaties

Drive for Excellence De weg naar een professionele bedrijfsvoering van woningcorporaties Drive for Excellence De weg naar een professionele bedrijfsvoering van woningcorporaties Drive for Excellence Woningcorporaties zien zich geconfronteerd met veel veranderingen die invloed hebben op de

Nadere informatie

Update IASB publiceert Improvements to IFRSs

Update IASB publiceert Improvements to IFRSs Update IASB publiceert Improvements to IFRSs Number 9, April 2015 IASB publiceert Improvements to IFRSs In september 2014 zijn wijzigingen gepubliceerd in IFRS ( Annual Improvements to IFRSs 2012-2014

Nadere informatie

TaxLab 26 maart 2015. We maken het leuker. Fiscale faciliteiten voor het familiebedrijf

TaxLab 26 maart 2015. We maken het leuker. Fiscale faciliteiten voor het familiebedrijf TaxLab 26 maart 2015 We maken het leuker. Fiscale faciliteiten voor het familiebedrijf Inhoud Tax Incentives: o Innovatie drieluik: WBSO/RDA/iBox o Investeringsregelingen EIA/MIA en subsidies Optimalisatie

Nadere informatie

Optional client logo (Smaller than Deloitte logo) State of the State

Optional client logo (Smaller than Deloitte logo) State of the State Optional client logo (Smaller than Deloitte logo) State of the State Den Haag 28 maart 2017 State of the State - Presentatie Taxlab 1 plancapaciteit hebben dan de veronderstelde huishoudensgroei. State

Nadere informatie

Decentralisatie extramurale begeleiding Samenhang met 3D s en innovatie

Decentralisatie extramurale begeleiding Samenhang met 3D s en innovatie Decentralisatie extramurale begeleiding Samenhang met 3D s en innovatie Channa Minke Apeldoorn, 24 april 2012 Programma Inhoudelijke toelichting op samenhang en innovatie (15 min) Workshop innovatieve

Nadere informatie

Vennootschapsbelastingplicht voor overheidsondernemingen

Vennootschapsbelastingplicht voor overheidsondernemingen Vennootschapsbelastingplicht voor overheidsondernemingen NVRD Themadag Actualiteit in bedrijfsvoering Mr. drs. R.P. (Reinder) Wiersma Mr. G.J. (Ruud) de Jong, 18 februari 2016 Onderwerpen Hoofdlijn wettelijke

Nadere informatie

Supermarkten Omzet, het fundament. Paul Op Heij

Supermarkten Omzet, het fundament. Paul Op Heij Supermarkten Omzet, het fundament Paul Op Heij Dinsdag, 28 januari 2014 Onderwerpen Omzet, het fundament Winkellandschap Impact crisis op consumentengedrag Vernieuwing in de branche zet door Rapport Deloitte

Nadere informatie

Nadere uiteenzetting prijsaanbieding gemeente Tiel 2014

Nadere uiteenzetting prijsaanbieding gemeente Tiel 2014 Nadere uiteenzetting prijsaanbieding gemeente Tiel 2014 Aanscherping vereisten accountantscontrole: korte uitleg Aanscherping vereisten accountantscontrole: kwaliteit is het sleutelbegrip! Hoe ziet aanscherping

Nadere informatie

Private Client Services Uw vermogen onze aandacht

Private Client Services Uw vermogen onze aandacht Private Client Services Uw vermogen onze aandacht It s business, it s personal Het kunnen beschikken over vermogen maakt veel zaken gemakkelijker maar brengt ook vaak vragen met zich mee. Fiscale vragen

Nadere informatie

Stand van Zaken Computer Forensics. Johan ten Houten, Senior Manager Deloitte Risk Services. IB Opleidingsmarkt 2015, Fontys Hogeschool Eindhoven

Stand van Zaken Computer Forensics. Johan ten Houten, Senior Manager Deloitte Risk Services. IB Opleidingsmarkt 2015, Fontys Hogeschool Eindhoven Stand van Zaken Computer Forensics Johan ten Houten, Senior Manager Deloitte Risk Services IB Opleidingsmarkt 2015, Fontys Hogeschool Eindhoven 2015 Deloitte The Netherlands 1 Introductie Johan ten Houten

Nadere informatie

Verantwoording en controle in het Sociaal Domein. Drs. A.B. (Toby) Bergshoeff RA 17 november 2016

Verantwoording en controle in het Sociaal Domein. Drs. A.B. (Toby) Bergshoeff RA 17 november 2016 Verantwoording en controle in het Sociaal Domein Drs. A.B. (Toby) Bergshoeff RA 17 november 2016 Agenda Verantwoording en controle in het Sociaal Domein 1. Terugblik 2015 Ruim 50% van de gemeenten geen

Nadere informatie

Big Data in opsporing

Big Data in opsporing Big Data in opsporing Inge Philips-Bryan 20 september 2016 Essentie big data voor opsporing Van reconstructie achteraf naar real-time interventie Datavolume neemt toe Gat in penetratievermogen overheid-burger/crimineel

Nadere informatie

Update IFRS 15 - Alloceren van de transactieprijs

Update IFRS 15 - Alloceren van de transactieprijs Update IFRS 15 - Alloceren van de transactieprijs Number 11, May 2015 IFRS 15 - Alloceren van de transactieprijs Het alloceren van de transactieprijs aan de afzonderlijke prestatieverplichtingen in een

Nadere informatie

IFRS 15 Alloceren van de transactieprijs

IFRS 15 Alloceren van de transactieprijs IFRS 15 Alloceren van de transactieprijs Ralph ter Hoeven Partner Professional Practice Department +31 (0) 8 8288 1080 +31 (0) 6 2127 2327 rterhoeven@deloitte.nl Dingeman Manschot Director Professional

Nadere informatie

Taxlab Four Faces of Tax

Taxlab Four Faces of Tax Taxlab 2017 Four Faces of Tax Prof. mr dr R. Russo De toekomst van HT Horizontaal Toezicht: elementen Riskmanagement/controlestrategie -Corporate Governance/ethiek -Formele aspecten en praktische uitwerking/ervaringen

Nadere informatie

IIA Congres Prof. Dr. Sylvie C. Bleker-van Eyk & Roel van Rijsewijk. Zeist, 10 juni 2016

IIA Congres Prof. Dr. Sylvie C. Bleker-van Eyk & Roel van Rijsewijk. Zeist, 10 juni 2016 IIA Congres Prof. Dr. Sylvie C. Bleker-van Eyk & Roel van Rijsewijk Zeist, 10 juni 2016 Financial Economic Crime Financial investigation: Het gaat over meer dan je zou denken: Ontdek de weg die het geld

Nadere informatie

Auditcommissie gemeente Mill en St. Hubert. Kennis maken, kennis delen Ambities realiseren

Auditcommissie gemeente Mill en St. Hubert. Kennis maken, kennis delen Ambities realiseren Auditcommissie gemeente Mill en St. Hubert Kennis maken, kennis delen Ambities realiseren 29 oktober 2014 Agenda Agenda Kennismaking & voorstellen Deloitte Normenkader / controleprotocol Interim-controle

Nadere informatie

De impact van automatisering op onderwijs en arbeidsmarkt in Rotterdam. Rotterdam, Oktober 2016

De impact van automatisering op onderwijs en arbeidsmarkt in Rotterdam. Rotterdam, Oktober 2016 De impact van automatisering op onderwijs en arbeidsmarkt in Rotterdam Rotterdam, Oktober 2016 Robotisering en automatisering hebben fundamenteel invloed op ons dagelijkse leven en de toekomst van het

Nadere informatie

IFRS 15 Balanspresentatie

IFRS 15 Balanspresentatie IFRS 15 Balanspresentatie Ralph ter Hoeven Partner Professional Practice Department +31 (0) 8 8288 1080 +31 (0) 6 2127 2327 rterhoeven@deloitte.nl Dingeman Manschot Director Professional Practice Department

Nadere informatie

Ralph ter Hoeven Partner Professional Practice Department +31 (0) (0)

Ralph ter Hoeven Partner Professional Practice Department +31 (0) (0) IFRS 15 Garanties Ralph ter Hoeven Partner Professional Practice Department +31 (0) 8 8288 1080 +31 (0) 6 2127 2327 rterhoeven@deloitte.nl Dingeman Manschot Director Professional Practice Department +31

Nadere informatie

GES Alert: Wet aanpak schijnconstructies (WAS) A.van Beerendonk. Deel 3: Uitstel verbod inhoudingen en verrekeningen op het wettelijk minimumloon

GES Alert: Wet aanpak schijnconstructies (WAS) A.van Beerendonk. Deel 3: Uitstel verbod inhoudingen en verrekeningen op het wettelijk minimumloon A.van Beerendonk Van: Griffie Verzonden: dinsdag 8 december 2015 15:23 Aan: A.van Beerendonk Onderwerp: FW: GES Alert: Wet aanpak schijnconstructies (WAS) deel 3 Van: NL Deloitte GES PS (NL Amsterdam)

Nadere informatie

Number 12, May 2015. Update IFRS 15 - Identificeren van prestatieverplichtingen

Number 12, May 2015. Update IFRS 15 - Identificeren van prestatieverplichtingen Number 12, May 2015 Update IFRS 15 - Identificeren van prestatieverplichtingen IFRS 15 - Identificeren van prestatieverplichtingen Het onderscheiden van prestatieverplichtingen is een belangrijke stap

Nadere informatie

Kantoortransformatie, Waarom! Haal meer uit je data. Amsterdam, 8 maart 2017

Kantoortransformatie, Waarom! Haal meer uit je data. Amsterdam, 8 maart 2017 Kantoortransformatie, Waarom! Haal meer uit je data Amsterdam, 8 maart 2017 Toenemende verstedelijking - Groei steden 1 Bron: Planbureau voor de Leefomgeving 2017 Deloitte The Netherlands Rotterdam 1970

Nadere informatie

IFRS 15 Terugkoopovereenkomsten

IFRS 15 Terugkoopovereenkomsten IFRS 15 Terugkoopovereenkomsten Ralph ter Hoeven Partner Professional Practice Department +31 (0) 8 8288 1080 +31 (0) 6 2127 2327 rterhoeven@deloitte.nl Dingeman Manschot Director Professional Practice

Nadere informatie

Update Wijzigingen Richtlijnen voor de jaarverslaggeving voor kleine rechtspersonen Wijzigingen in jaareditie 2014

Update Wijzigingen Richtlijnen voor de jaarverslaggeving voor kleine rechtspersonen Wijzigingen in jaareditie 2014 Professional Practice Department Nummer 8, november 2014 Update Wijzigingen Richtlijnen voor de jaarverslaggeving voor kleine rechtspersonen Wijzigingen in jaareditie 2014 Wijzigingen Richtlijnen voor

Nadere informatie

Een financieel beeld. Gemeente Albrandswaard. Portugaal 7 april 2014 Rein-Aart van Vugt

Een financieel beeld. Gemeente Albrandswaard. Portugaal 7 april 2014 Rein-Aart van Vugt Een financieel beeld Gemeente Albrandswaard Portugaal 7 april 2014 Rein-Aart van Vugt Database lokaal- en middenbestuur Database met jaarrekeningen van alle provincies, gemeenten en waterschappen over

Nadere informatie

Gemeente Heerlen Managementletter 2013

Gemeente Heerlen Managementletter 2013 Gemeente Heerlen Managementletter 2013 Werkgroep Financial Audit november 2013 Drs. Patrick Jussen RA Drs. Arjan Schutgens RA Inleiding Geachte Werkgroep Financial Audit, Wij hebben conform uw opdracht

Nadere informatie

Persoonlijk Budget Levensfase Juiste verantwoording van de verplichting in de jaarrekening 2011

Persoonlijk Budget Levensfase Juiste verantwoording van de verplichting in de jaarrekening 2011 Persoonlijk Budget Levensfase Juiste verantwoording van de verplichting in de jaarrekening 2011 Utrecht, 6 maart 2012 Inhoud Persoonlijk Budget Levensfase CAO gehandicaptenzorg 2011 2014 3 Wet- en regelgeving

Nadere informatie

Capital at Risk model Meten van projectrisico s

Capital at Risk model Meten van projectrisico s Capital at Risk model Meten van projectrisico s Amsterdam, 14 oktober 2011 Risicomodel voor projectrisico s Overzicht Doeleinden risicomodel Inzicht verschaffen in het risico van een project; Rekening

Nadere informatie

Gemeenteraad Gemeente Ridderkerk Behouden of afbouwen aandelen Eneco Groep. Ridderkerk 30 augustus 2017 Rein-Aart van Vugt Reinier Moet

Gemeenteraad Gemeente Ridderkerk Behouden of afbouwen aandelen Eneco Groep. Ridderkerk 30 augustus 2017 Rein-Aart van Vugt Reinier Moet Gemeenteraad Gemeente Ridderkerk Behouden of afbouwen aandelen Eneco Groep Ridderkerk 30 augustus 2017 Rein-Aart van Vugt Reinier Moet 1. Splitsing op 31 januari 2017 in Eneco groep en Stedin groep (wordt

Nadere informatie

Welkom bij het webinar Responsible Tax deel 1

Welkom bij het webinar Responsible Tax deel 1 Welkom bij het webinar Responsible Tax deel 1 Presentatoren: Stephen Brunner Hans Pijl Start webinar 08:30 uur Vragen Voor het stellen van vragen tijdens het webinar zijn er twee mogelijkheden. Inbellen

Nadere informatie

IFRS 15 Identificeren van prestatieverplichtingen

IFRS 15 Identificeren van prestatieverplichtingen IFRS 15 Identificeren van prestatieverplichtingen Ralph ter Hoeven Partner Professional Practice Department +31 (0) 8 8288 1080 +31 (0) 6 2127 2327 rterhoeven@deloitte.nl Dingeman Manschot Director Professional

Nadere informatie

Wijzigingen Richtlijnen voor de jaarverslaggeving voor micro- en kleine rechtspersonen Wijzigingen in jaareditie 2017

Wijzigingen Richtlijnen voor de jaarverslaggeving voor micro- en kleine rechtspersonen Wijzigingen in jaareditie 2017 Wijzigingen Richtlijnen voor de jaarverslaggeving voor micro- en kleine rechtspersonen Wijzigingen in jaareditie 2017 Professional Practice Department oktober 2017 Wijzigingen Richtlijnen voor de jaarverslaggeving

Nadere informatie

Nederland GES April 2016. GES LMB Alert Aanpassingen in het arbeidsrecht aangekondigd!

Nederland GES April 2016. GES LMB Alert Aanpassingen in het arbeidsrecht aangekondigd! Nederland GES April 2016 GES LMB Alert Aanpassingen in het arbeidsrecht aangekondigd! Inhoudsopgave 1. Aanpassingen Wet werk en zekerheid 2. Aanpassingen Wet aanpak schijnconstructies 3. Knelpunten loonbetaling

Nadere informatie

Nummer 8, december 2014. Update IASB publiceert IFRS 15 Revenue from Contracts with Customers

Nummer 8, december 2014. Update IASB publiceert IFRS 15 Revenue from Contracts with Customers Nummer 8, december 2014 Update IASB publiceert IFRS 15 Revenue from Contracts with Customers IASB publiceert IFRS 15 Revenue from Contracts with Customers Nieuwe regels zijn door de IASB gepubliceerd voor

Nadere informatie

Professional Practice Department Nummer 5, oktober 2014. Update Afscheiden van embedded derivaten

Professional Practice Department Nummer 5, oktober 2014. Update Afscheiden van embedded derivaten Professional Practice Department Nummer 5, oktober 2014 Update Afscheiden van embedded derivaten Afscheiden van embedded derivaten: Inleiding Onlangs zijn in RJ 290 Financiële instrumenten diverse wijzigingen

Nadere informatie

Risicomanagement@gemeente Doetinchem

Risicomanagement@gemeente Doetinchem Risicomanagement@gemeente Doetinchem Ruimte voor elkaar: risico-inventarisatie Wmo en Wwb + Wsw drs. Laudy Konings Doetinchem, 18 oktober 2012 Inhoudsopgave Context van risicomanagement Aanleiding voor

Nadere informatie

IFRS 15 Nieuwe regels verwerken opbrengsten

IFRS 15 Nieuwe regels verwerken opbrengsten IFRS 15 Nieuwe regels verwerken opbrengsten Ralph ter Hoeven Partner Professional Practice Department +31 (0) 8 8288 1080 +31 (0) 6 2127 2327 rterhoeven@deloitte.nl Dingeman Manschot Director Professional

Nadere informatie

Decentralisaties sociaal domein

Decentralisaties sociaal domein Decentralisaties sociaal domein Landelijke ontwikkelingen, controleaanpak en aandachtspunten Gemeenten Land van Cuijk 24 maart 2016 Drs. Erwin Hollanders Drs. Patrick Jussen RA Drs. Arjan Schutgens RA

Nadere informatie

Raadsleden centraal Goede raad voor een sterke gemeenteraad. Gemeente Albrandswaard 7 april 2014 Erik Wijnstok

Raadsleden centraal Goede raad voor een sterke gemeenteraad. Gemeente Albrandswaard 7 april 2014 Erik Wijnstok Raadsleden centraal Goede raad voor een sterke gemeenteraad Gemeente Albrandswaard 7 april 2014 Erik Wijnstok Agenda Rollen in de gemeente Kadersstellen Financiële verordening 212 Begroting en paragrafen

Nadere informatie

Nummer 2, oktober 2014. Update Waardering voorziening pensioenregeling DGA in eigen beheer

Nummer 2, oktober 2014. Update Waardering voorziening pensioenregeling DGA in eigen beheer Nummer 2, oktober 2014 Update Waardering voorziening pensioenregeling DGA in eigen beheer Waardering voorziening pensioenregeling DGA in eigen beheer Vanaf boekjaar 2014 mag in de jaarrekening de voorziening

Nadere informatie

FW: HERINNERING UITNODIGING Masterclass: Update Wet Normering Topinkomens

FW: HERINNERING UITNODIGING Masterclass: Update Wet Normering Topinkomens A.van Beerendonk Van: Gemeente Verzonden: woensdag 6 januari 2016 9:33 Aan: A.van Beerendonk Onderwerp: FW: HERINNERING UITNODIGING Masterclass: Update Wet Normering Topinkomens Bestemd voor digitale leeszaal

Nadere informatie

Recente ontwikkelingen in de vastgoedsectoer inzake BTW. Ivan Massin Senior Director

Recente ontwikkelingen in de vastgoedsectoer inzake BTW. Ivan Massin Senior Director Recente ontwikkelingen in de vastgoedsectoer inzake BTW Ivan Massin Senior Director 26 november 2015 Inhoud Schoolgebouwen 5 Sociale woningen privé-initiatief 8 Renovatie woningen 11 Overige topics Infrastructuur

Nadere informatie

Italian desk Chi? Lokaal aanspreekpunt is Melissa Allegrezza. 2015. For information, contact Deloitte Fiduciaire

Italian desk Chi? Lokaal aanspreekpunt is Melissa Allegrezza. 2015. For information, contact Deloitte Fiduciaire Chi? Netwerk van (en samenwerking tussen) collega s met Italiaanse achtergrond, binnen Deloitte België, zowel Nederlandstalig als Franstalig, vanuit verschillende achtergrond en locaties Lokaal aanspreekpunt

Nadere informatie

Taxlab Alles over het BEPS Multilateraal Instrument. Hans Mooij & Bert van der Klok, 28 maart 2017

Taxlab Alles over het BEPS Multilateraal Instrument. Hans Mooij & Bert van der Klok, 28 maart 2017 Taxlab 2017 Alles over het BEPS Multilateraal Instrument Hans Mooij & Bert van der Klok, 28 maart 2017 Alles over het BEPS Multilateraal Instrument Stellingen (1) Er kan niet op worden vertrouwd dat autoriteiten

Nadere informatie

december 2010 Deloitte Commissarissen Survey Een duurzame toekomst

december 2010 Deloitte Commissarissen Survey Een duurzame toekomst december 2010 Deloitte Commissarissen Survey Een duurzame toekomst Inhoudsopgave Een duurzame toekomst 3 Belang duurzaamheid 5 Toetsing 8 Corporate governance code 9 De rol van accountants en consultants

Nadere informatie

Deloitte Accounting & Compliance Solutions (Deloitte ACS) Credit & collection Optimaal beheer van geïnde gelden

Deloitte Accounting & Compliance Solutions (Deloitte ACS) Credit & collection Optimaal beheer van geïnde gelden Deloitte Accounting & Compliance Solutions (Deloitte ACS) Credit & collection Optimaal beheer van geïnde gelden 2 Introductie Deloitte ACS kan je cashflow en werkkapitaal verstevigen in deze onzekere tijden

Nadere informatie

M Wolfs. Voor de digitale leeszaal. Verzonden vanaf mijn mobiele telefoon

M Wolfs. Voor de digitale leeszaal. Verzonden vanaf mijn mobiele telefoon M Wolfs Van: A.van Beerendonk Verzonden: donderdag 4 augustus 2016 11:33 Aan: digitaleleeszaal CC: J Saes Onderwerp: Fw: GES Alert Wet Aanpak Schijnconstructies (WAS) Deel 4 Voor de digitale leeszaal Verzonden

Nadere informatie

NL GAAP Update 2017 Voorjaar 2017

NL GAAP Update 2017 Voorjaar 2017 NL GAAP Update 2017 Voorjaar 2017 Agenda Introductie Selectie wijzigingen Titel 9 Selectie wijzigingen RJ Selectie wijzigingen IFRS NL GAAP Update 2017 Voorjaar 2017 NL GAAP Update 2017 Voorjaar 2017 Introductie

Nadere informatie

Bevindingen interimcontrole 2015 Metropoolregio Eindhoven. Eindhoven, 11 Januari 2016

Bevindingen interimcontrole 2015 Metropoolregio Eindhoven. Eindhoven, 11 Januari 2016 Bevindingen interimcontrole 2015 Metropoolregio Eindhoven Eindhoven, 11 Januari 2016 Ontwikkelingen in het accountantsberoep en impact op de controle Op 25 september 2014 zijn de plannen van de NBA bekend

Nadere informatie

Marktwaarde WOCO 2016 Vanuit het perspectief van de externe controle

Marktwaarde WOCO 2016 Vanuit het perspectief van de externe controle Marktwaarde WOCO 2016 Vanuit het perspectief van de externe controle F.A.J. van Kuijck RA RO EMIA Partner Deloitte voorzitter RJ 645 Utrecht 21 december 2016 De opdracht 1. Aan welke standaarden is de

Nadere informatie

Elektronisch handtekenen in een handomdraai! Het proces in enkele stappen 2017, Deloitte Accountancy

Elektronisch handtekenen in een handomdraai! Het proces in enkele stappen 2017, Deloitte Accountancy Elektronisch handtekenen in een handomdraai! Het proces in enkele stappen 2017, Deloitte Accountancy Onderteken op elk moment! Waarom elektronisch ondertekenen zo gemakkelijk is Zoals u weet gaat het ondertekenen

Nadere informatie

Hoe transparant is het verslag van de Raad van Commissarissen? Je moet gewoon opschrijven waar je discussie over hebt gehad.

Hoe transparant is het verslag van de Raad van Commissarissen? Je moet gewoon opschrijven waar je discussie over hebt gehad. Hoe transparant is het verslag van de Raad van Commissarissen? Je moet gewoon opschrijven waar je discussie over hebt gehad. Voorwoord Geachte lezer, Eumedion en de VEB hebben in de afgelopen tijd aandacht

Nadere informatie

Number 10, April 2015. Update De verplichtstelling door de bedrijfstakpensioenfondsen

Number 10, April 2015. Update De verplichtstelling door de bedrijfstakpensioenfondsen Number 10, April 2015 Update De verplichtstelling door de bedrijfstakpensioenfondsen De verplichtstelling door de bedrijfstakpensioenfondsen De Nederlandsche Bank (DNB) heeft aangekondigd vanaf 1 januari

Nadere informatie

Wereldwijde trends en de implicaties op onderwijs, onderzoek en bedrijfsvoering. Grenzen verleggen in een veranderend speelveld LEZING

Wereldwijde trends en de implicaties op onderwijs, onderzoek en bedrijfsvoering. Grenzen verleggen in een veranderend speelveld LEZING Wereldwijde trends en de implicaties op onderwijs, onderzoek en bedrijfsvoering Grenzen verleggen in een veranderend speelveld LEZING Dit is Laura 1 2015 Deloitte The Netherlands Laura & trends in onderwijs,

Nadere informatie

2de editie - Oktober 2013. Vergelijkende studie van het aangifteproces in de personenbelasting In Nederland en andere landen

2de editie - Oktober 2013. Vergelijkende studie van het aangifteproces in de personenbelasting In Nederland en andere landen 2de editie - Oktober 2013 Vergelijkende studie van het aangifteproces in de personenbelasting In Nederland en andere landen Inhoud Inleiding 3 Nederlandse fiscus erg coulant met uitstel 4 De fiscus vult

Nadere informatie

De betrouwbare partner voor lokale besturen Samenwerking op maat

De betrouwbare partner voor lokale besturen Samenwerking op maat De betrouwbare partner voor lokale besturen Samenwerking op maat Optimaliseer het samenwerkingsportfolio van uw lokaal bestuur Context Samenwerking tussen lokale besturen in Vlaanderen is vandaag al een

Nadere informatie

Ranking Verloningsoptimalisaties. Februari 2015

Ranking Verloningsoptimalisaties. Februari 2015 Ranking Verloningsoptimalisaties Februari 2015 Loonsverhoging - Brutoloonsverhoging werknemer (op jaarbasis) 1.000,00 - RSZ werkgever (35%) + 350,00 - Brutokostprijs werkgever 1.350,00 - Belastingbesparing

Nadere informatie

Uitkomsten eerste deel interim controle Beknopte managementletter

Uitkomsten eerste deel interim controle Beknopte managementletter Uitkomsten eerste deel interim controle Beknopte managementletter Den Haag, 19 juni 2014 Inhoudsopgave Inleiding 2 Actuele ontwikkelingen 3 Rechtmatigheid 4 Controlebevindingen 5 Overige aandachtspunten

Nadere informatie

ESCo en Financiering Voorbeeld Rotterdamse Groene Gebouwen. CoreNetbijeenkomst, 16 mei 2012

ESCo en Financiering Voorbeeld Rotterdamse Groene Gebouwen. CoreNetbijeenkomst, 16 mei 2012 ESCo en Financiering Voorbeeld Rotterdamse Groene Gebouwen CoreNetbijeenkomst, 16 mei 2012 Introductie Janko Lindenbergh Director Real Estate Advisory Finance & Transactions Deloitte Financial Advisory

Nadere informatie

Proeftuin gerichte preventie Gemeenten en maatschappelijke organisaties werken samen. Marly Kiewik

Proeftuin gerichte preventie Gemeenten en maatschappelijke organisaties werken samen. Marly Kiewik Proeftuin gerichte preventie Gemeenten en maatschappelijke organisaties werken samen Marly Kiewik 25 september 2014 Proeftuin Gerichte Preventie: preventie succesvol in de praktijk borgen door een gerichte

Nadere informatie

Taxlab Fiscaliteit en bouw in de publieke sector. Taxlab Four Faces of Tax. 28 maart 2017

Taxlab Fiscaliteit en bouw in de publieke sector. Taxlab Four Faces of Tax. 28 maart 2017 Taxlab 2017 Fiscaliteit en bouw in de publieke sector Taxlab 2017 Four Faces of Tax 28 maart 2017 Taxlab 2017 Agenda 1. Welkom en introductie 2. Casus aankoop en verbouw van bestaand vastgoed 3. Gevolgen

Nadere informatie

Fiscale Monitoring HT, CAB steekproef en andere vormen van monitoring. David Savenije / Franklin Soetens

Fiscale Monitoring HT, CAB steekproef en andere vormen van monitoring. David Savenije / Franklin Soetens Fiscale Monitoring HT, CAB steekproef en andere vormen van monitoring David Savenije / Franklin Soetens 13 oktober 2016 Wat willen we vanmiddag toelichten? Introductie: De weg omhoog in de ogen van de

Nadere informatie

Rolf Driesen, 15de Overheidscongres, 21 Oktober 2014

Rolf Driesen, 15de Overheidscongres, 21 Oktober 2014 If you have a client logo or other co-branding to include, this should go here. It should never be larger than the Deloitte logo. Waarom kiezen voor een shared services center? Succesfactoren en valkuilen

Nadere informatie

One step ahead! Frauderisicoanalyse door directie & toezichthoudend orgaan

One step ahead! Frauderisicoanalyse door directie & toezichthoudend orgaan One step ahead! Frauderisicoanalyse door directie & toezichthoudend orgaan One step ahead! Graag gaan wij met u in overleg over uitdagende thema s, zoals de kwaliteit van uw frauderisicoanalyse en professionele

Nadere informatie

IFRS 15 Rechten op retour

IFRS 15 Rechten op retour IFRS 15 Rechten op retour Ralph ter Hoeven Partner Professional Practice Department +31 (0) 8 8288 1080 +31 (0) 6 2127 2327 rterhoeven@deloitte.nl Dingeman Manschot Director Professional Practice Department

Nadere informatie

VNG-Congres gemeentefinanciën Interne controle, rechtmatigheid en de accountants. Nieuwegein 6 december 2016 Rein-Aart van Vugt

VNG-Congres gemeentefinanciën Interne controle, rechtmatigheid en de accountants. Nieuwegein 6 december 2016 Rein-Aart van Vugt VNG-Congres gemeentefinanciën Interne controle, rechtmatigheid en de accountants Nieuwegein 6 december 2016 Rein-Aart van Vugt Rechtmatigheid Getrouwe beeld Rechtmatigheid NORM Besluit begroting en verantwoording

Nadere informatie

Accountantscontrole 2015 gemeente Westvoorne Plan van aanpak en de relevante ontwikkelingen. Commissie Bestuurlijke Zaken en Middelen 5 oktober 2015

Accountantscontrole 2015 gemeente Westvoorne Plan van aanpak en de relevante ontwikkelingen. Commissie Bestuurlijke Zaken en Middelen 5 oktober 2015 Accountantscontrole 2015 gemeente Westvoorne Plan van aanpak en de relevante ontwikkelingen Commissie Bestuurlijke Zaken en Middelen 5 oktober 2015 Aanscherping vereisten accountantscontrole: korte uitleg

Nadere informatie

Professional Practice Department Nummer 6, november 2014. Update Bepalen en verwerken van ineffectiviteit bij kostprijshedge-accounting

Professional Practice Department Nummer 6, november 2014. Update Bepalen en verwerken van ineffectiviteit bij kostprijshedge-accounting Professional Practice Department Nummer 6, november 2014 Update Bepalen en verwerken van ineffectiviteit bij kostprijshedge-accounting Bepalen en verwerken van ineffectiviteit bij kostprijshedge-accounting:

Nadere informatie

Integratie OCMW's in de gemeenten Gereedheidsscan

Integratie OCMW's in de gemeenten Gereedheidsscan Integratie OCMW's in de gemeenten Gereedheidsscan Zijn de Vlaamse lokale besturen klaar voor de integratie van de OCMW s in de gemeenten? Deloitte stelt de resultaten van haar Gereedheidsscan voor. Context

Nadere informatie

Van: Hoogendoorn, Ilona (NL Rotterdam) [mailto:ihoogendoorn@deloitte.nl] Namens Wiersma, Reinder (NL Rotterdam)

Van: Hoogendoorn, Ilona (NL Rotterdam) [mailto:ihoogendoorn@deloitte.nl] Namens Wiersma, Reinder (NL Rotterdam) A.van Beerendonk Van: Griffie Verzonden: dinsdag 1 december 2015 13:17 Aan: A.van Beerendonk Onderwerp: FW: Cursus van BBV naar Vpb 18 januari 2016 Bijlagen: image013.wmz Digitale leeszaal Van: Hoogendoorn,

Nadere informatie

Fiscale regels voor leden van de Raad van Toezicht

Fiscale regels voor leden van de Raad van Toezicht Fiscale regels voor leden van de Raad van Toezicht Oktober 2012 Agenda Inleiding Btw-ondernemerschap voor de toezichthouder per 1 januari 2013 Mogelijkheden om btw te voorkomen Mogelijkheden voor btw-aftrek

Nadere informatie

GES LMB Alert Drie modelovereenkomsten van brancheorganisatie VNG

GES LMB Alert Drie modelovereenkomsten van brancheorganisatie VNG Beerendonk van, André (PJA) Van: Gemeente Verzonden: woensdag 22 februari 2017 9:58 Aan: Wolfs, Madeleine (M); Otten, Paul (P) Onderwerp: FW: GES LMB Alert - Modelovereenkomsten VNG Van: Koogje Houdijk,

Nadere informatie

GES LMB Alert Wet normalisering rechtspositie ambtenaren aangenomen door Eerste Kamer

GES LMB Alert Wet normalisering rechtspositie ambtenaren aangenomen door Eerste Kamer Beerendonk van, André (PJA) Van: Gemeente Verzonden: donderdag 10 november 2016 21:38 Aan: Wolfs, Madeleine (M); Otten, Paul (P) Onderwerp: FW: GES LMB Alert: Wet normalisering rechtspositie ambtenaren

Nadere informatie

Handboek Woningcorporaties 2012 Een handreiking voor de praktijk

Handboek Woningcorporaties 2012 Een handreiking voor de praktijk Handboek Woningcorporaties 2012 Een handreiking voor de praktijk Deloitte Accounting & Auditing Center Wilhelminakade 1 3072 AP ROTTERDAM Tel: (088) 288 18 02 Fax: (088) 288 99 24 www.deloitte.nl December

Nadere informatie

Workshop Fiets & Fiscaliteit Korte uitleg van de spelregels binnen de WKR

Workshop Fiets & Fiscaliteit Korte uitleg van de spelregels binnen de WKR Workshop Fiets & Fiscaliteit Korte uitleg van de spelregels binnen de WKR 2 maart 2015 David Savenije dsavenije@deloitte.nl 06 83555226 Een kort overzicht van de WKR Schematisch overzicht werkkostenregeling

Nadere informatie

Agenda. 1. Introductie en aanleiding: wat zijn decentralisaties? 2. Decentralisaties in de praktijk: Gemeente Den Haag

Agenda. 1. Introductie en aanleiding: wat zijn decentralisaties? 2. Decentralisaties in de praktijk: Gemeente Den Haag Agenda 1. Introductie en aanleiding: wat zijn decentralisaties? 2. Decentralisaties in de praktijk: Gemeente Den Haag 3. Koppeling Sociaal Domein en Grondzaken 1 Aanleiding Focus afgelopen jaren op fysieke

Nadere informatie

Financial Crime Analytics Zoeken naar het onbekende IBO 39. Johan ten Houten, 10 September 2014

Financial Crime Analytics Zoeken naar het onbekende IBO 39. Johan ten Houten, 10 September 2014 Financial Crime Analytics Zoeken naar het onbekende IBO 39 Johan ten Houten, 10 September 2014 Introductie Johan ten Houten 52 jaar oud, getrouwd, 3 kinderen, 1 hond Wild van skiën, wijn en koken Grote

Nadere informatie

Wijzigingen Richtlijnen voor de jaarverslaggeving voor kleine rechtspersonen Wijzigingen in jaareditie 2015, inclusief wijzigingen Titel 9 Boek 2 BW

Wijzigingen Richtlijnen voor de jaarverslaggeving voor kleine rechtspersonen Wijzigingen in jaareditie 2015, inclusief wijzigingen Titel 9 Boek 2 BW Wijzigingen Richtlijnen voor de jaarverslaggeving voor kleine rechtspersonen Wijzigingen in jaareditie 2015, inclusief wijzigingen Titel 9 Boek 2 BW Professional Practice Department Januari 2016 Wijzigingen

Nadere informatie

Neem een voorsprong! Omkoping en corruptie: Risico-analyse door het bestuur en de Raad van Commissarissen

Neem een voorsprong! Omkoping en corruptie: Risico-analyse door het bestuur en de Raad van Commissarissen Neem een voorsprong! Omkoping en corruptie: Risico-analyse door het bestuur en de Raad van Commissarissen Graag wisselen wij met u van gedachte over uitdagende thema s, zoals corporate compliance, waaronder

Nadere informatie

Visie op het monitoren van de prestaties in de bouw Onderdeel van het Supply Chain Excellence Programma

Visie op het monitoren van de prestaties in de bouw Onderdeel van het Supply Chain Excellence Programma Visie op het monitoren van de prestaties in de bouw Onderdeel van het Supply Chain Excellence Programma Drs.ing. Marcel Noordhuis Promovendus Nyenrode Business Universiteit Director Deloitte Real Estate

Nadere informatie

Digital Accountant Efficiënt. Pro-actief. Op maat. Real time. Accountancy Tax & Legal Business Control & IT M&A & Finance

Digital Accountant Efficiënt. Pro-actief. Op maat. Real time. Accountancy Tax & Legal Business Control & IT M&A & Finance Digital Accountant Efficiënt. Pro-actief. Op maat. Real time. Accountancy Tax & Legal Business Control & IT M&A & Finance Samenwerken met de meest efficiënte accountant ooit 2 Inhoud 3 U zoekt meer dan

Nadere informatie