Aanlevering kopij VANDERPERK GROEP 0184 688 377 info@vanderperk.nl www.vanderperk.nl Postadres: Postbus 25, 2964 ZG Groot-Ammers Bezoekadres: Van Leeuwenhoekweg 3, 2964 LJ Groot-Ammers
Handleiding aanleveren kopij voor drukwerk Als u kopij aanlevert voor drukwerk dat door de ontwerpafdeling van Van der Perk wordt opgemaakt, dan is het verstandig om eerst deze handleiding door te lezen. Hierin staan enkele regels die zorgen voor overzichtelijkheid en kwaliteit, waardoor de kans op fouten het kleinst is en de kwaliteit van uw drukwerk het hoogst. Het voortraject bepaalt dus in grote mate de kwaliteit van het uiteindelijke drukresultaat. Neem voor het lezen van de volgende pagina's dan ook rustig de tijd en aarzel niet ons te bellen als u vragen heeft. Naamgeving Wilt u een duidelijke naam geven aan uw bestanden. Bij voorkeur bestaat deze naam uit niet meer dan 26 tekens. Gebruik bijvoorbeeld (een deel van) de titel als naam of het onderwerp van de illustratie. Als u de illustraties wilt nummeren, begin dan met het nummer en daarna eventueel een korte omschrijving. bijvoorbeeld: 1-schelp.jpg 24_hoofdstuk8.doc Digitaal materiaal We kunnen aangeleverd materiaal in twee groepen indelen: A. Tekst B. Foto s en illustraties A. Tekst Het is belangrijk om het tekstbestand goed door te (laten) lezen en nauwkeurig te corrigeren voordat u het naar ons toestuurt. Het is namelijk veel arbeidsintensiever om achteraf tekstcorrecties uit te voeren in het opgemaakte bestand. Het aanleveren van digitale tekstbestanden kan in één van de volgende programma s: Microsoft Word, WordPerfect of bv. Open Office. U kunt ook gebruik maken van andere tekstverwerkingsprogramma s, maar het is wel belangrijk dat het tekstbestand opgeslagen wordt als één van de volgende formaten:.doc,.docx,.txt,.rtf,.wpd,.xls,.xlsx. Voeg in deze bestanden geen illustraties of foto s toe! Geef in het tekstbestand aan op welke plek een foto of illus tratie geplaatst moet worden en lever deze dan als los bestand erbij. Hoe u de foto's kunt opslaan, wordt hierna besproken. B. Foto s en illustraties Als u een foto of illustratie van iemand anders gebruikt en naar ons toestuurt, gaan wij ervan uit dat u daarvoor toestemming heeft gekregen. Let hierbij op het copyright van de fotograaf of tekenaar. Foto s en illustraties kunnen in de volgende bestandsformaten aangeleverd worden: TIFF, JPEG, PSD, EPS, AI, BMP. Bij Photoshop-bewerkingen bij voorkeur ook het bestand in lagen aanleveren. Lever fotomateriaal bij voorkeur aan in hoge resolutie (350 dpi). In ieder geval niet kleiner dan 175 dpi (minimale resolutie voor drukwerk). Zelf foto s maken met een digitale camera Kijk altijd eerst naar de instellingen van uw digitale camera, voordat u begint met het maken van foto s. De ingestelde kwaliteit op de camera is namelijk erg belangrijk voor het uiteindelijke resultaat van uw drukwerk. Op uw digitale camera vindt u een menu waar u de beeldkwaliteit (in het Engels: image quality ) en beeldgrootte ( image size ) kunt instellen. (Kijk in de handleiding van de camera, waar dit menu op uw camera te vinden is.) Van der Perk Groep aanleveren kopij (juli 2014) pagina 1
Verschillende instellingen voor beeldkwaliteit: HI FINE NORMAL BASIC Gebruik hier altijd de hoogste kwaliteit (HI of HIGH). Hierdoor kunnen minder foto s opgeslagen worden op de camera, maar de kwaliteit is dan wel optimaal. Bij BASIC wordt het bestand zo erg gecomprimeerd, dat de kwaliteit zichtbaar afneemt. Verschillende instellingen voor beeldgrootte: 2592 x 1944 pixels ---> max. afdrukformaat 21,9 x 16,5 cm 1600 x 1200 pixels ---> max. afdrukformaat 13,5 x 10,2 cm 1280 x 960 pixels ---> max. afdrukformaat 10,8 x 8,1 cm 1024 x 768 pixels ---> max. afdrukformaat 8,7 x 6,5 cm 640 x 480 pixels ---> max. afdrukformaat 5,4 x 4,1 cm Voor een goede drukkwaliteit is het verstandig om hier de meeste pixels te kiezen. Kortom: Maak digitale foto s met de minste JPG-compressie en in de hoogste resolutie. Resolutie De kwaliteit van het beeld hangt voor een groot deel af van de resolutie. U dient hier voor uw illustraties of foto s rekening mee te houden. Resolutie staat voor aantal pixels (puntjes) per inch. Hoe minder puntjes per inch, hoe onscherper het beeld. Hoe meer puntjes per inch, hoe scherper het beeld. Het aantal pixels zegt dus iets over het aantal puntjes in een digitale foto. Dit wordt vaak aangeduid met DPI (dots per inch). Levert de digitale camera foto s op met twee miljoen pixels, dan kan dat bijvoorbeeld betekenen dat de foto in de lengte tweeduizend puntjes heeft, en in de breedte duizend. Hoe kleiner die foto wordt afgebeeld, hoe scherper. Wordt hij namelijk groter gemaakt, dan komt hetzelfde aantal puntjes (pixels) verder van elkaar af te staan, waardoor de foto onscherper wordt. Het formaat van de foto hangt dus samen met de kwaliteit. Een kleine foto van goede kwaliteit kan niet erg veel vergroot worden zonder dat het beeld hierdoor onscherper wordt. Dus hoe hoger het aantal pixels van de foto, hoe groter het formaat wordt waarin de foto gedrukt kan worden. Een van de verschillen tussen een foto op het computerbeeldscherm en een foto voor het drukproces is de resolutie. Het beeldscherm heeft een resolutie van 72 dpi (dots per inch) en in het drukproces wordt gewerkt met een resolutie van 350 dpi. Hierdoor is het mogelijk dat een foto er goed uitziet op de monitor, maar te slecht is om een kwalitatief goede afdruk van te maken. Zelf foto's en illustraties scannen In het scanprogramma kunt u instellen met welke resolutie u een foto wilt scannen. U bepaalt op dat moment dus al of u de foto's wilt laten zien op het beeldscherm (bv. publiceren op internet, lage resolutie) of wilt laten afdrukken op papier (hoge resolutie). In waardes ziet dat er zo uit: lage resolutie 72 dpi beeldschermkwaliteit (bv. voor internet) hoge resolutie 350 dpi afdrukkwaliteit (bv. voor drukwerk) Van der Perk Groep aanleveren kopij (juli 2014) pagina 2
Voor drukwerk is het dus van belang dat de resolutie van een afbeelding minstens 350 dpi is en het formaat even groot als waarin de afbeelding uiteindelijk gedrukt wordt. Let dus op een eventuele vergroting/verkleining tijdens het scannen. Tips: Bij het scannen van een afbeelding uit een krant, boek of tijdschrift (een reeds gedrukt exemplaar) is het van belang dat het beeld tijdens het scannen ontrasterd wordt (in het Engels: descreen). Leg een zwart vel papier bovenop het te scannen materiaal om doorschijnen te voorkomen. Vooral bij dun papier is de kans op doorschijnen erg groot. Opslaan De afbeeldingen die u scant kunt u het beste opslaan als TIFF-bestand. In de meeste digitale camera s worden de foto s opgeslagen als JPG-bestand. Stuur in dit geval de originele bestanden naar ons toe, zodat wij ze voor u kunnen bewerken. Als u van plan bent om de foto s zelf te bewerken, sla ze dan bij voorkeur als TIFFbestand op. Als u kiest voor JPG, zorg er dan voor dat de foto wordt opgeslagen met de instelling waarbij de kwaliteit maximaal blijft. Let bij het opslaan als JPG op de kwaliteitsopties. Analoog materiaal Natuurlijk kunt u ook uw originele tekeningen, foto's, negatieven of dia's aanleveren. Dan scannen wij die voor u. Vanzelfsprekend ontvangt u dit materiaal na afloop weer retour. Versturen Post U kunt uw bestanden op DVD, CD-rom of USB-memorystick zetten en per post versturen (Drukkerij Van der Perk B.V., Postbus 25, 2964 ZG Groot-Ammers) E-mail Natuurlijk kunt u ook e-mailen (info@vanderperk.nl). Let bij e-mailen op dat de bijlagen niet meer dan 5 MB zijn. FTP Ook kunt u bestanden via FTP versturen, daarvoor dient u eerst telefonisch contact met ons op te nemen voor de instellingen. WeTransfer Van der Perk beschikt over een eigen Wetransfer-kanaal waarmee u grote bestanden naar ons toe kunt sturen: https://vanderperk.wetransfer.com Vragen Heeft u nog vragen over het aanleveren van uw materiaal? Bel dan gerust even 0184-688 372. Wij helpen u graag. Van der Perk Groep aanleveren kopij (juli 2014) pagina 3
Handleiding ISO-kleurprofielen Deze handleiding beschrijft het importeren en toepassen van ISO-kleurprofielen in Adobe Indesign CS. Wanneer u geen ervaring heeft met kleurprofielen, gebruik deze dan liever niet. Foutief gebruik van kleurprofielen kan namelijk leiden tot ongewenste en onvoorspelbare resultaten. Als u professioneel met ICC-profielen werkt, worden de drukwerkresultaten vaak beter dan zonder profielen. Van der Perk drukkerij en ontwerpstudio werkt met ISO Coated v2 300% (ECI) voor drukwerk op machine-coated papier en met PSO Uncoated ISO 12647 (EDI) voor houtvrij offset papier. Hieronder vindt u de beschrijving voor het importeren en toepassen van deze kleurprofielen voor het maken van uw drukklare PDF-bestanden. Het maken van een drukklare PDF vanuit InDesign (CS2 of hoger) met gebruik van ICC-profielen Voordat u een PDF-bestand maakt vanuit InDesign, is het nodig om een voorinstelling te definiëren. Deze voorinstelling is afhankelijk van het papier waarop het werk gedrukt gaat worden. stap 1: Bepaal de papiersoort waarop gedrukt wordt Er bestaan grofweg twee verschillende soorten papier: machine-coated papier (mc papier); dit papier heeft een dunne strijklaag welke op de papiermachine is aangebracht Foto's en rastervlakken komen op deze gestreken papiersoort (met een glad oppervlak) mooier over. Dat komt omdat dit papier een gesloten en gladde oppervlaktestructuur heeft. Hierdoor zal het papier minder inkt opnemen als bij een ruw oppervlak. houtvrij-offset papier (hvo papier); dit papier heeft een ruw (ongestreken) oppervlak. Deze papiersoort is uitermate geschikt voor drukwerk waar alleen tekst in voorkomt. Foto's en rastervlakken zullen een wat doffere uitstraling krijgen dan bij gestreken papier. Op basis van deze verschillende papierkenmerken gebruikt Van der Perk verschillende kleurprofielen. Van der Perk Groep aanleveren drukklare bestanden (juli 2014) pagina 1
stap 2: Stel de juiste ISO-kleurprofielen in Nu de papiersoort bepaald is, kunnen de bijbehorende kleurinstellingen gedownload worden. machine coated papier --> Drukken_ISO_MC.joboptions ISO_MC_coated.csf ISOcoated_v2_300_eci.icc houtvrij offset papier --> Drukken_ISO_HVO.joboptions ISO_HVO_uncoated.csf PSO_Uncoated_ISO12647_eci.icc Download het juiste ICC-profiel (ISOcoated_v2_300_eci.icc of PSO_Uncoated_ISO12647_eci.icc) en plaats deze in de juiste map op de computer. Afhankelijk van het besturingssysteem van de computer zijn dit de verschillende mappen: - Voor Mac OS X Harddisk/gebruikers/[gebruikersnaam]/bibliotheek/colorsync/profiles - Voor Windows XP WinNT/System32/spool/drivers/color - Voor Windows 7 / Windows 8: Windows/System32/spool/drivers/color stap 3: Stel het kleurbeheer in Adobe Bridge in Het voordeel van Creative Suite van Adobe is dat het kleurbeheer van alle bijbehorende programma's (Indesign, Illustrator en Photoshop) gesynchroniseerd kan worden door middel van Adobe Bridge. Importeer de juiste kleurinstellingen en denk hierbij dus weer aan de papiersoort (ISO MC_coated.csf of ISO HVO_uncoated.csf). Afhankelijk van het besturingssysteem van de computer gaat dit op verschillende manieren: Voor Mac OS X: - Download de juiste kleurinstelling en plaats het CSF-bestand in deze map op de computer: Harddisk/gebruikers/[gebruikersnaam]/bibliotheek/application support/ Adobe/Color/Settings - Open Adobe Bridge en kies Bewerken, Kleurinstellingen van Creative Suite... om de voorinstelling van Van der Perk te laden. Selecteer de juiste kleurinstelling en kies 'Toepassen' om deze kleurinstellingen voor alle CS-programma's te synchroniseren. Voor Windows XP / Windows 7 / Windows 8: - Download de juiste kleurinstelling op de computer. - Open Indesign en kies Bewerken, Kleurinstellingen. Kies voor de optie 'Laden' en zoek het zojuist gedownloade CSF-bestand op. Sla nu de geïmporteerde kleurinstelling op in het mapje 'Settings'. Van der Perk Groep aanleveren drukklare bestanden (juli 2014) pagina 2
Open Adobe Bridge en kies Bewerken --> Kleurinstellingen van Creative Suite... Selecteer de juiste kleurinstelling en kies 'Toepassen' om deze kleurinstellingen voor alle CS programma's te synchroniseren. Nu zullen de kleurinstellingen er als volgt uitzien in: Indesign Van der Perk Groep aanleveren drukklare bestanden (juli 2014) pagina 3
Photoshop ISO MC_coated Illustrator ISO MC_coated Van der Perk Groep aanleveren drukklare bestanden (juli 2014) pagina 4
stap 4: Het bewerken van foto's in Photoshop Foto s kunt u het beste bewerken in Adobe Photoshop volgens de ISO instellingen. - Voordat u begint met de bewerking stel dan de Drukproefvoorwaarden in. Dit vindt u onder: Weergave Instellen proef aangepast (zie afb. 1) afbeelding 1 - Vervolgens bewerkt u uw foto. Als de foto in CMYK-waarden is opgebouwd, houdt u dan rekening met een maximale inktdekking van 300%. Als de foto in RGB is, dan wordt hier automatisch rekening mee gehouden bij het omzetten naar het ISOcoated_v2_300_eci.icc profiel (voor drukwerk op machine coated papier) of naar ISO_HVO_uncoated.csf profiel (voor drukwerk op houtvrij offset papier). - Als laatste zet u de foto dan om in het juiste profiel. Dit vindt u onder Bewerken Omzetten in profiel (zie afb.2) afbeelding 2 - Hierna mag u de foto niet meer bewerken! (het profiel wordt dan overschreven). Doet u dit wel, dan dient u de foto's na het bewerken opnieuw om te zetten in het juiste profiel. - Sla de foto op als TIF of PSD-bestand inclusief het kleurprofiel. Van der Perk Groep aanleveren drukklare bestanden (juli 2014) pagina 5
stap 5: Importeer de PDF-exportinstellingen in Indesign Hieronder wordt beschreven hoe het importeren van deze PDFexportinstellingen in z'n werk gaat: Download de juiste PDF exportinstelling (let hierbij dus op de papiersoort). Open InDesign en kies Bestand, Voorinstellingen Adobe PDF, Definiëren om de voorinstelling voor Drukkerij Van der Perk te laden. Kies voor Laden. Selecteer het gedownloade bestand (Drukken ISO MC.jobooptions of Drukken ISO HVO.joboptions). Kies voor OK. Klik daarna op Gereed. stap 6: Maak een drukklare PDF Nu alle instellingen van Drukkerij Van der Perk geladen zijn, kunt u een PDF bestand maken dat voldoet aan de juiste kwaliteitseisen om gedrukt te worden. Van der Perk Groep aanleverinstructies (juli 2014) pagina 6
Open het Indesignbestand waarvan een drukklare PDF gemaakt moet worden. Kies voor Bestand --> exporteren en selecteer bij Opmaak: Adobe PDF (afdrukken). Sla het PDF bestand op uw harde schijf op. Kies bij Voorinstelling Adobe PDF voor Drukken ISO HVO of Drukken ISO MC (afhankelijk van de papiersoort waarop gedrukt gaat worden). Loop de verschillende tabbladen één voor één langs en controleer of de instellingen hetzelfde zijn als hieronder aangegeven wordt. Klik vervolgens op Bewaar en uw PDF bestand wordt gemaakt. Van der Perk Groep aanleverinstructies (juli 2014) pagina 7
4 mm 3 mm 3 mm 3 mm 3 mm Van der Perk Groep aanleverinstructies (juli 2014) pagina 8
Van der Perk Groep aanleverinstructies (juli 2014) pagina 9
stap 7: Controleer het PDF-bestand Voordat u het drukklare PDF-bestand naar Van der Perk verstuurt, is het verstandig om deze eerst zelf nog eens goed na te kijken. U kunt ons vragen om een drukproef te sturen voordat wij uw opdracht gaan drukken. Dit is voor u een laatste controlemiddel voordat uw werk gedrukt zal worden. Van der Perk Groep aanleverinstructies (juli 2014) pagina 10