Afgegeven door verkeersouders OBS De Klimroos
Wist u dat? Per jaar worden gemiddeld 4300 kinderen in de leeftijd van 0 tot 12 jaar behandeld op de Spoed Eisende Hulpafdeling (SEH) van een ziekenhuis na een verkeersongeval waar ze als fietspassagier bij betrokken waren. De meeste ongelukken betrekken spaakbeknellingen. Dat is bij 4300 kinderen (89%) het geval. Bijna twee op de drie slachtoffers zijn 3, 4 of 5 jaar oud met een duidelijke piek in de 4 jarigen. Spaakbeknelling leidt in 30% van de gevallen tot botbreuken. Oorzaken? Kinderen willen niet meer met de voeten vastzitten. Aandacht van ouders verslapt als de kinderen al enige tijd achterop de fiets vervoerd worden. Kapotte onderdelen van het fietsstoeltje worden niet vervangen. Goede spaakafscherming wordt niet bevestigd. Jasbeschermers worden ten onrechte gezien als goede spaakafscherming. De norm voor fietsstoeltjes houdt te weinig rekening met het risico van spaakbeknelling.
Veilig achterop Fietsen met je kind is gezellig, ontspannen en handig. Wel moet je maatregelen treffen om te voorkomen dat een kindervoet tussen de spaken raakt. Dat komt vaker voor dan mensen denken. Ouders weten niet altijd wat ze moeten doen om zo n ongeval te voorkomen. De meest gebruikte fietszitjes bieden niet genoeg bescherming. Wat helpt wel? Vooral 3-, 4- en 5-jarigen lopen risico. Hun benen zijn lang genoeg om ergens in de bovenste helft van het wiel tussen de spaken terecht te komen. Ongelukken gebeuren zowel bij los vervoer als bij vervoer in het fietszitje. Een kind in een fietszitje houdt namelijk zijn voeten niet altijd op de voetsteuntjes. Vooral voor en achter de voetsteuntjes ligt de gevarenzone voor spaakongelukken. Een jasbeschermer helpt niet. De jasbeschermers die fabrikanten standaard op de fiets monteren zijn niet erg geschikt als spaakbescherming. Ze zijn te klein, zitten niet vast genoeg aan de fiets en zijn ook nog eens makkelijk kapot te trappen, zelfs door een peuter. Het zou goed zijn als er in de toekomst fietsen op de markt komen met standaard goede spaakafscherming. Het vastzetten van de voeten met de bijgeleverde vastzetriempjes is in theorie natuurlijk een goede manier om te voorkomen dat de voeten tussen de spaken komen. Maar uit onderzoek blijkt dat deze riempjes in de praktijk vaak niet worden gebruikt. Vaak gaan de riempjes of elastieken bandjes stuk. Ook vergeten ouders vaak de riempjes vast te zetten als het kind groter wordt, of wil het kind niet meer vast zitten. Tip 1. Bevestig een plastic spaakafschermplaat In de winkel zijn voor zo n tien euro speciale kunststofplaten te koop. Deze afschermplaten zijn veel sterker dan gewone jasbeschermers. Ze dekken een groot deel van het wiel af. De standaard meegeleverde bevestiging is niet geschikt voor gebruik op elke fiets. Maar met een perforator kun je makkelijk gaatjes in de plaat prikken en ze dan met bijvoorbeeld een tie-rap goed strak vastzetten aan het frame.
Tip 2. Koop een fietszitje met voetbeschermplaten De meest gebruikte fietszitjes bieden geen goede bescherming van de voeten. Maar bij de nieuwste generatie fietszitjes ligt dat anders. Fietszitjes die voldoen aan de Europese norm zijn uitgerust met voetbeschermplaten. Er zijn ook fietszitjes met geïntegreerde voetbescherming. De Fietsersbond testte een aantal fietszitjes, waaronder drie merken met geïntegreerde voetbescherming, die goed scoorden op dit punt. Tip 3. Fietstassen met een harde binnenkant Een fietszitje gecombineerd met goede stevige fietstassen met een harde binnenkant kan ook bescherming bieden tegen spaakbeknellingen. Niet alle fietszitjes zijn te combineren met fietstassen.
Checklist.. Alternatief: kinderkar of bakfiets Kinderen kunnen ook worden vervoerd per bakfiets of in een karretje achter de fiets. Dat heeft in ieder geval als voordeel dat er geen voeten meer tussen de spaken komen.
Afgegeven door verkeersouders OBS De Klimroos Heleen Lindenberg Tel: 0113 50 34 37 E-mail: ekloet@zeelandnet.nl Angeliek Minnaard Tel: 0113 50 26 84 E-mail: minnaarda@zeelandnet.nl