Informatorium voor Voeding en Diëtetiek
Majorie Former Gerdie van Asseldonk Jacqueline Drenth Jolanda van Duinen (Redactie) Informatorium voor Voeding en Diëtetiek Dieetleer en Voedingsleer Supplement december 2014 88 Houten 2014
Onder redactie van Majorie Former Almere Gerdie van Asseldonk Delft Jacqueline Drenth Garrelsweer Jolanda van Duinen Drachten ISBN 978-90-368-0712-8 DOI 10.1007/978-90-368-0713-5 ISBN 978-90-368-0713-5 (ebook) 2014 Bohn Stafleu van Loghum, onderdeel van Springer Media BV Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd gegevensbestand, of openbaar gemaakt, in enige vorm of op enige wijze, hetzij elektronisch, mechanisch, door fotokopieën of opnamen, hetzij op enige andere manier, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever. Voor zover het maken van kopieën uit deze uitgave is toegestaan op grond van artikel 16b Auteurswet j het Besluit van 20 juni 1974, Stb. 351, zoals gewijzigd bij het Besluit van 23 augustus 1985, Stb. 471 en artikel 17 Auteurswet, dient men de daarvoor wettelijk verschuldigde vergoedingen te voldoen aan de Stichting Reprorecht (Postbus 3060, 2130 KB Hoofddorp). Voor het overnemen van (een) gedeelte(n) uit deze uitgave in bloemlezingen, readers en andere compilatiewerken (artikel 16 Auteurswet) dient men zich tot de uitgever te wenden. Samensteller(s) en uitgever zijn zich volledig bewust van hun taak een betrouwbare uitgave te verzorgen. Niettemin kunnen zij geen aansprakelijkheid aanvaarden voor drukfouten en andere onjuistheden die eventueel in deze uitgave voorkomen. Automatische opmaak: Crest Premedia Solutions (P) Ltd., Pune, India Bohn Stafleu van Loghum Het Spoor 2 Postbus 246 3990 GA Houten www.bsl.nl
Inhoud Voorwoord... VII Hoofdstuk 1 Methodisch handelen... 1 S. Runia, W.K.Visser, J. Tiebie en Y.F. Heerkens Hoofdstuk 2 Eenduidig taalgebruik bij het diagnostisch en therapeutisch handelen van de diëtist... 19 W.K. Visser, S. Runia, J. Tiebie en Y.F. Heerkens Hoofdstuk 3 Meetinstrumenten voor de diëtetiek... 43 Y.F. Heerkens, W.K. Visser, J. Tiebie en S. Runia Hoofdstuk 4 Diabetes mellitus en zwangerschap... 55 M.G.J. Reijnders-Klink en D.M. Eijpe Hoofdstuk 5 Koolhydraten... 69 M.G. Priebe, R.E. Hagedoorn, S. Tabak en R.J. Vonk Hoofdstuk 6 Voeding bij de ziekte van Parkinson... 89 H.C. Dicke V
Voorwoord Klinisch redeneren draagt eraan bij om de diëtetiek naar een hoger niveau te tillen en systematisch en evidence-based werken te garanderen. Het helpt de diëtist bij het transparant maken van het handelen en de keuzes die gemaakt worden. Methodisch handelen biedt de structuur om dit proces inzichtelijk te maken. Het structureert het denkproces en helpt prioriteiten stellen in de dieetbehandeling. Diëtisten die methodisch handelen, leveren een kwalitatief betere voedingsgerelateerde zorg en werken gestructureerd(er), transparanter en meer uniform. Het methodisch werken geeft de mogelijkheid om professionele autonomie te verbinden met kwaliteit. Zowel doelmatigheid als effectiviteit zijn belangrijke pijlers om de diëtistische zorg inzichtelijker en transparanter te maken en daarmee een basis te leggen in het verantwoorden van het werk van de diëtist. Een aantal zorgverzekeraars ziet methodisch handelen in toenemende mate als een belangrijk kwaliteitskenmerk voor het handelen van de (para)medicus. In drie nieuwe hoofdstukken Methodisch handelen, Meetinstrumenten voor de diëtetiek en Eenduidig taalgebruik bij het diagnostisch en therapeutisch handelen van de diëtist hebben vier auteurs hun kennis over dit onderwerp gebundeld: mw. S. Runia, Universitair Medisch Centrum Utrecht, Utrecht, mw. W.K. Visser, Leids Universitair Medisch Centrum, Leiden, mw. J. Tiebie, Dieet Compleet, Hoorn en mw. dr. Y.F. Heerkens, Nederlands Paramedisch Instituut, Amersfoort en Hogeschool Arnhem en Nijmegen, Nijmegen. Hoofdstukken die in dit supplement zijn geactualiseerd, zijn: Voedingsleer Koolhydraten, door Dr. M.G. Priebe, voedingsdeskundige, epidemioloog, Universitair Medisch Centrum Groningen, drs. R.E. Hagedoorn, arts, Universitair Medisch Centrum Groningen, mw. S. Tabak, Diëtist, Universiteir Medisch Centrum Groningen en prof. dr. R.J. Vonk, biochemicus, Universitair Medisch Centrum Groningen. VII
VIII Voorwoord Dieetleer Voeding bij de ziekte van Parkinson door mw. H.C. Dicke, diëtist in het Radboudumc, Nijmegen en coördinator diëtetiek ParkinsonNet Diabetes mellitus en zwangerschap door drs. M.G.J. Reijnders-Klink, diëtist, Gelre ziekenhuizen Apeldoorn en mw. D.M. Eijpe, diëtist, VU medisch centrum, Amsterdam. De redactie hoopt hiermee weer een bijdrage te leveren aan de voortgaande professionalisering van de diëtist. Majorie Former hoofdredacteur