Activiteitenverslag 2013

Activiteitenverslag 2013

Intercommunale Vereniging voor Energieleveringen in Midden-Vlaanderen Opdrachthoudende vereniging Activiteitenverslag 2013 Jaarvergadering d.d. 19 juni 2014 Activiteitenverslag 2013 1

Inhoud Woord vooraf 4 Voorstelling van de distributienetbeheerder 7 Identiteit Contactmogelijkheden Deelnemers Distributiegebied Bestuur en toezicht In memoriam Verslag van de Raad van Bestuur 17 Inleiding Marktwerking in 2013 20 Afspraken over het toekomstige distributienetbeheer Tarieven distributienet Tarieven transportnet Consultatieronde tariefmethode Uitbreiding erkenning als distributienetbeheerder Voorbereiding exit privé-partner uit distributienetbeheerders Forfaitaire netvergoeding prosumenten Wijzigingen decreet intergemeentelijke samenwerking Elektriciteitschaarste overleg provinciaal niveau Verkoop groenestroom- en warmtekrachtcertificaten Algemeen beleid van Intergem 24 Installatie vernieuwde bestuursorganen Evaluatierapport werking Intergem 2007-2012 Producten- en dienstenaanbod voor lokale besturen Nieuwsbrief aan lokale besturen Actualisering procedure besluitvorming werken Verlenging retributiereglement Vastleggen forfaitaire prijzen verkavelingen voor 2014 Nieuwe tarieven tariefwissel op afstand slimme meters Gerealiseerde investeringen in 2013 Budget 2014 Driejaarlijkse investeringsplannen Financieringsbehoeften Dienstverlening van Intergem 28 Distributienetbeheer 28 Acties voetpadherstel Onderhoud openbare verlichting (OV) Valorisatie van restwarmte via warmtenetten Decentrale productie Slim distributienet Onderzoeksproject Linear 2 Activiteitenverslag 2013

Sociaal 31 Strijd tegen energiearmoede Energieleveringen Uitzonderingsleverancier Communicatiekanalen voor klanten Ecologisch 33 REG-premies 2013 REG-premies 2014 Premies voor beschermde klanten Projecten huishoudelijke energiescans en sociaal dakisolatieproject Ecoscore in kringwinkels Budget aardgasfonds Energiediensten Lokale Besturen uitgebreid Samenaankoop energie voor lokale besturen Energie Prestatie Contractering Renovatie van stookplaatsen en instellen van regelingen Duurzame mobiliteit lokale besturen Meebouwen aan Smart Cities Werkmaatschappij Eandis 40 Organisatieschema Nieuwe Raad van Bestuur Actieplan FIT Minder hinder Elektrische voertuigen EVA-platform Resultaten enquête klantentevredenheid 2013 Het energieverhaal van morgen in Living Tomorrow Huis-aan-huisblad Filialen van Eandis Verslag Corporate Governance Comité 44 Beknopte jaarrekening 47 Inleiding Balans per 31 december 2013 Resultaten elektriciteit 2013 Resultaten gas 2013 Dividenden openbare deelnemers (Uitgebreide financiële gegevens kunt u terugvinden in het Financieel verslag 2013 dat samen met het activiteitenverslag het jaarverslag vormt en dat op eenvoudige aanvraag verkrijgbaar is via intercommunales@eandis.be ). Verklarende woordenlijst 49 Activiteitenverslag 2013 3

Woord vooraf Geachte lezer, Het eerste werkingsjaar van de nieuwe bestuursploeg is voltooid. Het was van bij het begin de wens van alle vertegenwoordigers om met de vernieuwde bestuurlijke werking voort te bouwen op de resultaten en fundamenten van de voorbije jaren. Want binnen Intergem is er altijd een goede samenhorigheid geweest die focust op een gemeenschappelijk onderschreven doelstelling, die zowel economisch als maatschappelijk belangrijk is. En die doelstelling bestaat er in om onze activiteiten zo efficiënt en zo kwalitatief mogelijk te organiseren, en tegelijk dicht bij de bevolking te staan. Die motivatie is al decennia lang bij Intergem aanwezig. De resultaten van onze activiteiten staan er. Binnen een complexe en veeleisende energieomgeving is er in 2013 andermaal een gedegen en steekhoudende invulling geweest van alle taken en uitdagingen die aan onze opdracht houdende vereniging werden toevertrouwd. Onze netten behoren qua bedrijfszekerheid opnieuw tot de absolute top van Europa. Die stabiele kwaliteit is van groot belang, omdat ons economisch en maatschappelijk leven zeer afhankelijk is van een degelijke en continue energievoorziening. Daarnaast moeten we vandaag inspelen op de versnelde technologische evoluties en revoluties die het energielandschap van morgen bepalen. Dankzij Eandis houden we permanent een vinger aan de pols van de vele nieuwe en grensverleggende applicaties die nauw aansluiten bij het beheer van distributienetten en openbare verlichting. Denk maar aan het bestaande aanbod voor smart energy cities, ledverlichting, warmtenetten, duurzame mobiliteit en zoveel meer. De lokale besturen, de bevoegde overheid, onze netgebruikers, de aandeelhouders en diverse marktactoren rondom onze werking, staan voor vergelijkbare bezorgdheden, uitdagingen en kansen. Met hen willen we stevige samenwerkingsverbanden uitbouwen om samen sterker te staan en de beoogde ambities waar te maken. 4 Activiteitenverslag 2013

En midden die technische en technologische activiteiten zijn we nooit de meest kwetsbaren uit onze omgeving vergeten, integendeel. We hebben steevast met respect onze rol als sociale leverancier voor residentiële klanten met betalingsmoeilijkheden ter harte genomen. De energielevering aan deze bevolkingsgroep vormt een speerpunt in onze maatschappelijke opdracht om energie voor iedereen ter beschikking te stellen en om mee de strijd tegen energiearmoede aan te gaan. Het aantal klanten dat door Intergem van energie wordt voorzien, stagneert stilaan, ondanks een record aantal dropaanzeggingen door de energieleveranciers in 2013. De strijd tegen energiearmoede is nog lang niet voorbij en focust op twee vlakken, zowel financieel als op vlak van energiezuinigheid. Daarom moeten we werken aan een beleid waarbij betalingsbegeleiding (geld) en besparingsbegeleiding (energie) hand in hand gaan. Het is daarbij belangrijk dat iedere actor daarbij de rol opneemt waarin hij gespecialiseerd is: de OCMW s zorgen voor betalingsbegeleiding om schulden te voorkomen, of vlugger af te betalen, en de distributienetbeheerders nemen de technische ondersteuning voor hun rekening. Ik wil hierbij benadrukken dat die samenwerking verloopt in harmonie en constructief. We zetten ook onze schouders onder een meer duurzame samenleving. Zo stellen we al enkele jaren alles in het werk om op ons werkingsgebied zo veel mogelijk opwekkingsinstallaties voor lokaal geproduceerde energie op de distributienetten aan te sluiten. Via allerlei kanalen en initiatieven staan we gemeenten bij in hun streven naar meer duurzaamheid en klimaatneutraliteit. We nemen op verschillende niveaus initiatieven om onze mobiliteit duurzamer te maken. En omdat voor elk stads- of gemeentebestuur energie een belangrijke uitgavenpost is, worden we specifiek bijgestaan door de Energiediensten voor Lokale Besturen van Eandis om onze energiefactuur te beheersen. Honderden projecten werden afgelopen jaren uitgewerkt. Ze spelen stuk voor stuk in op de bestaande lokale en gemeentelijke behoefte inzake energiebesparing. Een belangrijke notie waaraan ik niet kan voorbij gaan, is een kwaliteitsbegrip, namelijk de notie samenwerking. Ik geloof dat ik die term zonder twijfel kan poneren als het fundament voor de werking van de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders in het algemeen, en voor Intergem in het bij zonder. Onze steden en gemeenten vormen samen met het distributiebedrijf Eandis een noodzakelijke schakel om een op maat gesneden beleid uit te bouwen op vlak van energie. Ik wil dan ook iedereen bedanken die onze werking ondersteunt, de leden van onze bestuursorganen, de deelnemende steden en gemeenten, de collega s van de andere Vlaamse gemengde distributienetbeheerders en de Raad van Bestuur van Eandis. Als bestuurder streven we ernaar om steeds de best mogelijke beslissingen te nemen in het belang van onze bevolking en onze bedrijven. De wisselwerking met het management van Eandis en met de betrokken personeelsleden is daarbij cruciaal. En ik moet onderstrepen dat de interactie voorbeeldig is, gestoeld op een uitgebalanceerde organisatie die de dienstverlening hoog in het vaandel voert. Tot slot wens ik iedereen te danken voor de inspanningen die het afgelopen jaar zijn geleverd om de werking van Intergem kwaliteitsvol uit te bouwen en de talloze uitdagingen aan te pakken. We hebben in dit jaarverslag een bloemlezing samengebracht van onze werking en realisaties. We wensen u alvast veel leesplezier. Piet Buyse Voorzitter Activiteitenverslag 2013 5

6 Activiteitenverslag 2013

Voorstelling van de distributienetbeheerder Activiteitenverslag 2013 7

Identiteit Benaming Intercommunale Vereniging voor Energieleveringen in Midden-Vlaanderen afgekort tot Intergem Rechtsvorm Opdrachthoudende vereniging Maatschappelijke zetel Administratief Centrum Franz Courtensstraat 11, 9200 Dendermonde Secretariaat Brusselsesteenweg 199, 9090 Melle Oprichting Opgericht als samenwerkende vennootschap op 15 september 1980 na Koninklijke machtiging bij Koninklijk Besluit van 14 augustus 1980 Belgisch Staatsblad van 23 september 1980. Oprichtingsakte gepubliceerd in de Bijlage bij het Belgisch Staatsblad van 14 mei 1981 nr. 936-5. Statuten Goedgekeurd bij Koninklijk Besluit van 5 december 1980 - Belgisch Staatsblad van 25 februari 1981. Omgevormd tot een opdrachthoudende vereniging door de algemene vergadering in buitengewone zitting van 6 november 2003. Overneming van gedeelte IGAO vanaf 1 januari 2009. Laatst gewijzigd door de algemene vergadering in buitengewone zitting van 19 december 2013 Bijlage bij het Belgisch Staatsblad van 4 februari 2014 nr. 14034404 Gedeeltelijke goedkeuring bij Ministerieel Besluit van 28 maart 2014. Ondernemingsnummer BTW BE 0220.764.971 RPR Dendermonde 8 Activiteitenverslag 2013

Contactmogelijkheden DRINGENDE OPROEPEN Hier kunt u een gasreuk melden, 24 uur per dag en 7 dagen per week. deze oproepen worden prioritair behandeld. Op dit nummer kunt u terecht om storingen of defecten op het elektriciteits- of aardgasnet te melden. Het nummer is 7 dagen per week en 24 uur per dag bereikbaar. SMS 0800 65 0 65 Gasreuk 078 35 35 00 0477 77 70 80 Mensen met een spraak- en gehoorstoornis kunnen een gasreuk, storingen en defecten melden via een sms-codebericht naar 0477 77 70 80. Meer info op www.eandis.be > Contact > Telefonisch contact. Klantenkantoren 9100 Sint-Niklaas, Heistraat 88 9320 Aalst (Erembodegem), Industrielaan 2 9500 Geraardsbergen, Kaai 15 Openingsuren: Maandag: van 8.30 tot 12 uur van 12.30 tot 16 uur Dinsdag: van 14 tot 18 uur Woensdag: van 8.30 tot 12 uur Donderdag: van 8.30 tot 12 uur van 12.30 tot 16 uur Vrijdag: van 8.30 tot 12 uur Van 12.30 tot 16 uur Infrastructuurgebieden: - Infrastructuurgebied Schelde-Waas, Heistraat 88, 9100 Sint-Niklaas - Infrastructuurgebied Zenne-Dender, Industrielaan 2, 9320 Aalst (Erembodegem). Algemeen correspondentieadres: Brusselsesteenweg 199, 9090 Melle Storingen en defecten (zonaal tarief) Mensen met een spraak- en gehoorstoornis www.intergem.be - www.eandis.be Snel en makkelijk via het web f faansluitingen gas en elektriciteit: nieuwe aansluitingen, verzwaring van aansluitingen, verplaatsing en vervanging van meters. www.eandis.be > Aansluitingen ffmeterstanden www.eandis.be > Meteropneming ffmelden van verhuizing www.eandis.be > Verhuizen ffrationeel energiegebruik: premies, tips www.eandis.be > Energie besparen ffbudgetmeters en dienstverlening van de sociale leverancier www.eandis.be > Sociaal ffvacatures www.eandis.be > Jobs ffstroomonderbrekingen www.eandis.be > Stroomonderbrekingen Op deze pagina krijgt u een overzicht van alle actuele en recente stroomonderbrekingen op het distributienet van Eandis. ffdefecte straatlampen www.eandis.be > Straatlampen Een defecte straatlamp opgemerkt? Geef de adresgegevens van de paal door en we herstellen het defect zo snel mogelijk. Defecte straatlampen kunt u ook telefonisch melden: 0800 6 35 35. ffopmerkingen of klachten www.eandis.be > Over Eandis > Opmerkingen of klachten melden Hebt u een probleem met de dienstverlening van Eandis? We horen graag uw reactie, zodat we onze werking kunnen verbeteren. ffombudsdienst www.eandis.be > Over Eandis > Ombudsdienst Bent u niet tevreden over de manier waarop we uw klacht behandelen? Dan kunt u terecht bij de ombudsdienst van Eandis. U kunt ook bellen op het nummer 0800 6 00 01 of schrijven naar: Ombudsdienst Eandis - Postbus 60, 9090 Melle. 078 35 35 34 algemeen telefoonnummer (zonaal tarief) Voor alle vragen kunt u ook terecht op dit nummer. We zijn iedere werkdag bereikbaar van 8 uur tot 20 uur en op zaterdag van 9 tot 13 uur. Activiteitenverslag 2013 9

Deelnemers 23 gemeenten, Provincie Oost-Vlaanderen en Electrabel nv. Gemeente Elektriciteit Aardgas Aalst x x Affligem x x Bever x x Beveren x x Brakel x x Buggenhout x x Denderleeuw x x Dendermonde x x Erpe-Mere x x Geraardsbergen x x Haaltert x x Hamme x x Herzele x x Kruibeke x x Lebbeke x x Lierde x x Ninove x x Sint-Gillis-Waas x x Sint-Niklaas x x Stekene x x Temse x x Waasmunster x x Zottegem x x 10 Activiteitenverslag 2013

11 Activiteitenverslag 2013 Distributiegebied Brakel Lierde Geraardsbergen Bever Ninove Herzele Zottegem Erpe- Mere Haaltert Affligem Aalst Denderleeuw Beveren Sint- Gillis- Waas Stekene Sint-Niklaas Temse Kruibeke Waasmunster Hamme Dendermonde Buggenhout Lebbeke Brakel Lierde Geraardsbergen Bever Ninove Herzele Zottegem Erpe- Mere Haaltert Affligem Aalst Denderleeuw Sint-Niklaas Temse Kruibeke Waasmunster Hamme Dendermonde Buggenhout Lebbeke Schelde-Waas Zenne-Dender Volgens infrastructuurgebied

Bestuur en toezicht Raad van Bestuur Voorzitter Piet Buyse - Dendermonde Ondervoorzitter Christoph D Haese - Aalst Leden Cyntia Braems Erwin Franceus Ernest Smet Kris Van Duyse Zottegem Geraardsbergen Beveren Stekene Electrabel, met vaste vertegenwoordiger André Sarens en Chris De Groof als plaatsvervanger Lid met raadgevende stem Henk Verhofstadt - Bever Secretaris Paul Lauwers Luc Desomer Johan Smets David Termont Vertegenwoordiging Eandis Walter Van den Bossche Luc Van Landeghem 12 Activiteitenverslag 2013

CORPORATE GOVERNANCE COMITE Voorzitter Ernest Smet Ondervoorzitter Kris Van Duyse Leden Cyntia Braems Erwin Franceus Secretaris Jan Hermans Vertegenwoordiging Eandis Danny Mareydt Gijs Wuyts Commissaris Ernst & Young Bedrijfsrevisoren BCVBA Vertegenwoordigd door Paul Eelen Activiteitenverslag 2013 13

REGIONAAL BESTUURSCOMITE NOORD REGIONAAL BESTUURSCOMITE ZUID Voorzitter Voorzitter Piet Buyse Dendermonde Dirk Janssens Erpe-Mere Voorzitter Voorzitter Kris Van Duyse Stekene Erwin Franceus Geraardsbergen Leden Leden Dirk De Ketelaere Eric De Keyzer Renaat Decorte Geert Hermans Mike Nachtegael Ernest Smet Willy Van Gucht Freddy Verbeke Herman Vijt Jo De Cuyper Kruibeke Sint-Gillis-Waas Waasmunster Buggenhout Sint-Niklaas Beveren Lebbeke Temse Hamme Provincie Oost-Vlaanderen Cyntia Braems Christoph D Haese Walter De Mezel Denise De Paepe Cyriel De Schutter Luc Deneyer Mirella Limpens Rudy Mortier Davy Scherlippens Corinne Vanbelle Zottegem Aalst Herzele Affligem Haaltert Bever Brakel Lierde Denderleeuw Ninove Secretaris Gerry Van Gasse Secretaris Isabel Van Cutsem Vertegenwoordiging Eandis Rony Buysse Christoph De Vos Luc Desomer Paul Lauwers Johan Maes David Termont Walter Van den Bossche Luc Van Landeghem Kurt Vanderhispallie Lode Vanhee Luc Vekemans Vertegenwoordiging Eandis Johan Bogaert Thierry Buffel Danny Debeule Luc Desomer Paul Lauwers Kris Paternoster Johan Smets David Termont Walter Van den Bossche Waldo Vandendriessche Lode Vanhee 14 Activiteitenverslag 2013

In memoriam Robert Blommaert Op 9 december 2013 overleed Robert Blommaert na een moedig gedragen ziekte. Robert was een van de steunpilaren van Intergem: lid van de Raad van Bestuur sinds 1987, vanaf 1993 ook lid van het Directiecomité en vanaf 1994 ook voorzitter van het Regionaal Adviescomité Beveren. Hij oefende al deze mandaten uit tot aan zijn ontslag om gezondheidsredenen op 28 september 2012. Robert was 42 jaar gemeenteraadslid, waarvan 33 jaar ononderbroken als schepen, eerst in Melsele en na de fusie in Beveren. Paul Quintelier Op 17 december 2013 overleed Paul Quintelier onverwacht. In de Raad van Bestuur was Paul lid met raadgevende stem sinds 17 december 2009. Hij vervulde dit mandaat tot aan het einde van de vorige legislatuur op 21 maart 2013. Paul was gepensioneerd inspecteur bij de lokale politie. Van 2006 tot 2012 was hij gemeenteraadslid met ruime belangstelling voor onder meer de landbouw. Als kenner en jurylid was hij sterk betrokken bij de ontwikkeling van het Belgische trekpaard. Willy De Meulenaere Op 3 juni 2013 overleed Willy De Meulenaere. Willy was lid van het Regionaal Adviescomité Geraardsbergen sinds 31 mei 2001. Vanaf 2004 werd hij bestuurder en vertegenwoordigde hij Intergem in de Lokale adviescommissie van Zottegem. Sinds 2007 was hij ook lid van het Corporate Governance Comité. Hij nam deze mandaten waar tot aan het einde van de legislatuur op 21 maart 2013. Tijdens zijn actieve beroepsloopbaan was Willy postbode. Hij was een zeer betrokken mandataris, miste geen enkele vergadering en was altijd aanwezig op de infovergaderingen voor gemeenteraadsleden. Activiteitenverslag 2013 15

16 Activiteitenverslag 2013

Verslag van de Raad van Bestuur Activiteitenverslag 2013 17

Inleiding Overeenkomstig de wettelijke en statutaire bepalingen brengen wij u verslag uit over de activiteiten van Intergem tijdens het boekjaar 2013. In het activiteitenverslag vindt u de belangrijkste gebeurtenissen en evoluties van de voorbije verslagperiode. In de loop van 2013 hebben de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders en hun werkmaatschappij hun algemene visie bekendgemaakt over de richting die het distributienetbeheer in Vlaanderen zou moeten uitgaan. Deze visie vertrekt vanuit een aantal mijlpalen en objectieve elementen die bepalend zullen zijn voor de sector, zoals de statutaire eindduur van de Vlaamse gemengde netbeheerders, de decretaal vastgelegde uittreding van de privépartner Electrabel uit deze verenigingen en de toekom- stige invoering van een nieuw meerjarentarief, waarvoor de Vlaamse overheid binnenkort de bevoegdheid overneemt van het federale niveau. Eandis en Infrax sloten in het najaar 2013 een principieel akkoord over onder andere het behoud van de geografische omschrijving van hun eigen werkgebied en het principe dat beide werkmaatschappijen onafhankelijk van elkaar blijven opereren. De tarifaire gevolgen van de openbaredienstverplichtingen moeten worden herbekeken. Het is de bedoeling dat iedereen in Vlaanderen in een gelijke situatie hetzelfde distributienettarief betaalt voor dezelfde dienstverlening. De bestuursorganen van Intergem werden in maart 2013 opnieuw samengesteld. Elke openbare deelnemer is vertegenwoordigd in de nieuwe Regionale Bestuurscomités die bevoegd zijn voor zaken met een direct lokaal belang en 18 Activiteitenverslag 2013

binding. Een beperkte Raad van Bestuur staat voortaan in voor de behartiging van het algemeen beleid. Overeenkomstig artikel 70 van het decreet houdende de intergemeentelijke samenwerking heeft de uittredende Raad van Bestuur een evaluatierapport opgemaakt over de werking van de vereniging van de voorbije zes jaar. Het rapport werd door de nieuwe Raad van Bestuur aangevuld met een ondernemingsplan voor de komende zes jaar en aan de gemeenten voorgesteld. december 2013. De balans sluit per 31 december 2013 af met een totaal van 975 728 325,07 euro ten opzichte van een vergelijkbaar cijfer van 932 294 950,35 euro voor het boekjaar 2012. De uit te keren winst bedraagt 23,26 miljoen euro waarvan 13,27 miljoen euro voor elektriciteit (9,96 miljoen euro voor de open-bare besturen en 3,31 miljoen euro voor de deelnemende maatschappij) en 9,99 miljoen euro voor aardgas (7,37 miljoen euro voor de openbare besturen en 2,62 miljoen euro voor de deelnemende maatschappij). Een pilootproject met ongeveer 40 000 slimme meters werd afgerond en verschaft aan de Vlaamse overheid de nodige informatie om een beslissing te nemen over de verdere invoering van slimme meters in de toekomst. Het producten- en dienstenaanbod voor lokale besturen werd opnieuw omschreven en uitgebreid met services op het vlak van duurzame mobiliteit, warmtenetten en vernieuwende openbare verlichtingstoepassingen. Er zijn geen vermeldingen genoteerd met betrekking tot het verkrijgen van eigen aandelen. Er is geen verwerving van aandelen van de moedervennootschap of door een dochtervennootschap. De vereniging heeft geen bijkantoren. Overeenkomstig de decretale en statutaire voorschriften heeft het Corporate Governance Comité (CGC) aan de Raad van Bestuur verslag uitgebracht over zijn opdrachten inzake het hem toevertrouwd mandaat met betrekking tot het werkingsjaar 2013. Het betreft een rapport zonder voorbehoud noch bezwaar, waarvan het belangrijkste opgenomen is in het betreffende hoofdstuk van het activiteitenverslag. Er is geen tegenstrijdigheid van belangen vastgesteld overeenkomstig voornoemd verslag van het CGC. Tevens leggen wij u de jaarrekening voor, afgesloten per 31 De volledige jaarrekening is opgenomen in het Financieel verslag dat op eenvoudige aanvraag verkrijgbaar is via intercommunales@eandis.be. Eandis heeft in de loop van het jaar 2013 opnieuw enkele financieringstransacties op de kapitaalmarkten verricht die de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders in staat stellen hun werking te financieren. In maart 2013 werd een private plaatsing voor een bedrag van 75 miljoen euro afgerond. Het betrof een dubbele tranche van enerzijds 54,5 miljoen euro op een looptijd van 15 jaar met een coupon van 3,50% en anderzijds 20,5 miljoen euro op 20 jaar met een coupon van 3,75%. In juni plaatste Eandis een Namensschuldverschreibung (d.i. een schuld-instrument naar Duits recht) rechtstreeks bij een investeerder (50 miljoen euro, looptijd van 30 jaar, couponrente van 3,50%). In oktober volgde een EMTN-obligatie van 500 miljoen euro (10 jaar, coupon van 2,875%), die geplaatst werd bij Europese institutionele investeerders. Deze uitgifte werd door de investeerderswereld zeer goed ontvangen. Daarnaast heeft Eandis ook via bilaterale contracten met diverse bankinstellingen haar financiering op korte en lange termijn verzekerd. De Raad van Bestuur 3 april 2014 Activiteitenverslag 2013 19

Marktwerking in 2013 Afspraken over het toekomstige distributienetbeheer Op het niveau van Eandis en Infrax werden afspraken gemaakt over de principes voor het toekomstig netbeheer in Vlaanderen. Meer in detail wensen Eandis en Infrax binnen hun structuren een performant energielandschap uit te bouwen in Vlaanderen waarbij door innovatie en efficiëntie een kwaliteitsvol netwerk wordt gerealiseerd met een lage kostprijs en waarbij de klant centraal staat. De besprekingen betreffen voornamelijk: de vaststelling van de einddatum van de huidige distributienetbeheerders op einde 2019 met een standstill op het vlak van de deelnemende gemeenten (behoudens op vraag van gemeenten waar twee distributienetbeheerders actief zijn en in consensus tussen de werkmaatschappijen en de betrokken gemeente), de toekomst van het gemengde type distributienetbeheerders, de voorbereidingen voor de volgende distributienetbeheerder-meerjarentarieven binnen een geregionaliseerde context, mogelijke aanpassingen aan de huidige tariefstructuur voor de distributienetbeheerders, de solidarisering van de openbaredienstverplichtingen, de evolutie naar een uniform distributienettarief in het Vlaamse gewest, de mogelijke fusie van de distributienetbeheerders, het behoud van de huidige werkmaatschappijen en ten slotte niet-kernactiviteiten voor de distributienetbeheerders. Het is de bedoeling dat iedereen in Vlaanderen in een gelijke situatie hetzelfde distributienettarief betaalt voor dezelfde dienstverlening. Bij een dergelijke uniforme tariefstructuur wordt rekening gehouden met de capaciteit (het gevraagde vermogen) en kunnen objectiveerbare verschillen worden geïntegreerd zoals de densiteit van het net (stedelijk of ruraal). Er moet daarom omzichtig worden omgegaan met de term uniform distributienettarief. Een tariefaanpassing zal samenvallen met de introductie van een nieuwe tariefmethodologie en -structuur die vanaf 1 juli 2014 de exclusieve bevoegdheid zal worden van de Vlaamse overheid en de Vlaamse regulator, de VREG. De Raad van Bestuur van Eandis heeft een tijdslijn uitgetekend, gebaseerd op een aantal mijlpalen dat nu al gekend is, voor de verschillende stappen in het door haar voorgestelde reorganisatieplan voor de energiedistributie in Vlaanderen. Om de afspraken ingang te doen vinden, zijn decreetwijzigingen noodzakelijk. Eandis en Infrax sloten daarvoor in januari 2014 een principieel akkoord over enkele fundamentele elementen van het toekomstige distributienetbeheer. Het akkoord is in de eerste plaats ingegeven door de belangen van de consument en bevat onder meer volgende elementen: De huidige geografische omschrijvingen van hun werkgebied behouden. Dat laat de bevoegde instanties toe om op een serene wijze te werken aan een omvattende hervorming van het distributienetbeheer, zowel organisatorisch als tarifair. De beide werkmaatschappijen blijven onafhankelijk van elkaar opereren. De impact van het Vlaamse beleid op de distributienettarieven en meer bepaald de tarifaire gevolgen van de openbaredienstverplichtingen moeten worden herbekeken. 20 Activiteitenverslag 2013

Tarieven distributienet De huidige distributienettarieven voor elektriciteit en aardgas zijn meerjarentarieven die in 2009 werden goedgekeurd door de federale regulator CREG. In principe waren deze meerjarentarieven geldig tot en met 2012. Voor de periode 2013-2016 moest er dus een nieuw tariefvoorstel worden gedaan, inclusief de verrekening van de saldi van de vorige jaren. De tarifaire bevoegdheid gaat over van de federale naar de regionale overheid (Vlaamse Gewest en Vlaamse regulator VREG). In dat verband worden de goedgekeurde tarieven 2012 van de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders verlengd en op hetzelfde niveau behouden voor de jaren 2013 en 2014. Alles laat uitschijnen dat de huidige distributienettarieven zullen aangehouden worden tot einde 2015. Tarieven transportnet De transportnettarieven van Elia, de beheerder van het hoogspanningsnet, worden afzonderlijk federaal goedgekeurd, maar worden wel aan de leveranciers doorgerekend via de distributienettarieven. Wijzigingen in het transportnettarief zullen het niveau van de distributienettarieven dus wel beïnvloeden. opmerkingen te formuleren tegen 6 december daaropvolgend. In overleg met de distributienetbeheerders formuleerde Eandis hierover 69 vragen en opmerkingen, zowel over de gevolgde procedure als over de inhoud. Er werd aan Eandis gevraagd om de bezorgdheid over de risico s gerelateerd aan de huidige visie over de tariefmethodologie van de VREG aan te kaarten. Er wordt ook aandacht gevraagd voor een aanvaardbaar en marktconform rendement dat toelaat op lange termijn de installaties in stand te houden. Uitbreiding erkenning als distributienetbeheerder Wegens de groei van het aantal decentrale productie-eenheden (WKK, windmolens, grote installaties zonnepanelen ) en grote concentratiegebieden van dergelijke eenheden, moet het distributienet voor de aansluiting van deze installaties over voldoende capaciteit beschikken. Hierdoor ontstaat in bepaalde omstandigheden de noodzaak om, wegens technisch economische redenen, aan te sluiten op een hoger spanningsniveau. In dat kader werd een verzoek aan de VREG gericht om de activiteit van de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders uit te breiden tot het spanningsniveau van 36 kv. Naar aanleiding van de aangepaste transportnettarieven Elia, goedgekeurd door de CREG, hebben de distributienetbeheerders vanaf 1 juni 2013 de gewijzigde tariefcomponenten voor de doorrekening van deze transportkosten moeten aanpassen. Op 1 januari 2014 wijzigde het transportnettarief voor het onderschreven vermogen en voor het ter beschikking gesteld vermogen voor de diverse klantengroepen in hoogspanning en laagspanning. Daardoor zouden de distributienetbeheerders het recht verkrijgen om een 36 kv-net uit te bouwen en te exploiteren als distributienet vanuit een koppelpunt met Elia. Er werd een MoU (Memorandum of Understanding) overeengekomen tussen de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders en Elia. Op 5 juli 2013 heeft de VREG de uitbreiding van de erkenning tot en met 36 kv voor de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders medegedeeld. Consultatieronde tariefmethode Met het oog op de overdracht van de tarifaire bevoegdheid van de federale naar de regionale overheid, heeft de VREG op 7 oktober 2013 een consultatienota gelanceerd met betrekking tot de methodologie van de distributienettarieven. Daarbij kregen de belanghebbenden de mogelijkheid om Dit betekent dat de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders, in overleg met Elia, bij de CREG een tariefvoorstel met betrekking tot 36 kv moesten indienen. Door de CREG werd daarin nog geen beslissing genomen. Het ontbreken van een goedgekeurd tarievendossier evenals de nog niet vereiste aanpassingen aan de Technische Reglementen leidden ertoe dat de eerste maanden van 2014 voorlopig nog geen dossiers > 29,9 kv werden gerealiseerd. Activiteitenverslag 2013 21

Voorbereiding exit privé-partner uit distributienetbeheerders Conform de Vlaamse regelgeving is er een verplichte uittreding van de privépartner, in casu Electrabel nv, uit de gemengde distributienetbeheerders. Deze uitstap moet uiterlijk op 31 december 2018 gerealiseerd zijn. Voor ex- IGAO valt deze datum zelfs vroeger. Met het oog daarop hadden de verantwoordelijken van de openbare sector reeds einde 2012 de voorbereidende werkzaamheden opgestart en onderhandelingen aangeknoopt met Electrabel. Eén van de hoofdelementen in de onderhandelingen tussen de verschillende aandeelhouders van de distributienetbeheerders vormt de waardering van de participatie van Electrabel in de distributienetbeheerders. Deze gesprekken waren eind 2013 nog niet afgerond en zullen dus in 2014 verder hun verloop kennen. Forfaitaire netvergoeding prosumenten aan via de energieleveranciers. Eind 2012 meldde FEBEG, de Federatie van de Belgische Elektriciteits- en Gasbedrijven, deze aanrekening te kunnen verwerpen op basis van het huidige Technische Reglement Elektriciteit. Zij wensen bovendien geen bijkomende risico s op zich te nemen inzake niet-betaling van de netvergoeding in hoofde van de eindklanten. Op 15 januari 2013 hebben de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders aan FEBEG meegedeeld afstand te nemen van de door hen aangevoerde argumenten en de netvergoeding te zullen factureren. Daarop weigerden de vijf grote leveranciers (Electrabel, Eni, Eneco, EDF-Luminus en Essent) de netvergoeding door te rekenen aan hun klanten, wat tot een verstoring/discriminatie leidde met de kleinere leveranciers die de netvergoeding wel doorrekenden. Het Hof van Beroep te Brussel velde op 27 november 2013 een arrest dat de betreffende netvergoeding met terugwerkende kracht vernietigde. Dat leidde ertoe dat de forfaitaire netvergoeding niet langer wordt aangerekend en dat de distributienetbeheerders, onder voorbehoud van alle rechten en zonder enige nadelige erkenning, de eerder aangerekende bedragen crediteren. Wijzigingen decreet intergemeentelijke samenwerking Per 1 januari 2013 werd een netvergoeding aangerekend voor lokale productie-installaties met een vermogen kleiner dan of gelijk aan 10 kw en met een terugdraaiende teller. De vergoeding werd forfaitair vastgelegd, gebaseerd op het geïnstalleerde vermogen. Op die manier leverde elke eindgebruiker een bijdrage aan de algemene kosten voor het distributienetbeheer, in functie van de manier waarop hij het distributienet belast. De distributienetbeheerders rekenden deze netvergoeding Het Vlaams decreet van 18 januari 2013 wijzigt op enkele punten het decreet houdende de intergemeentelijke samenwerking uit 2001. Op 1 mei 2013 traden enkele wijzigingen in werking betreffende het bestuurlijk toezicht, het verdwijnen van de regeringscommissaris, een beperking van de inzendplicht bij het Agentschap Binnenlands Bestuur, de jaarlijkse rapportering aan de Vlaamse Regering, de elektronische terbeschikkingstelling van de notulen en bijbehorende stukken (per 1 januari 2014), de duur en de inhoud van het mandaat van de vertegenwoordiger op de Algemene Vergadering, de rechtspersoonlijkheid van leden van de organen en de presentiegelden. De bijbehorende statutenwijzigingen werden goedgekeurd op de Buitengewone Algemene Vergadering van december 2013. 22 Activiteitenverslag 2013

Elektriciteitsschaarste overleg provinciaal niveau Verkoop groenestroomen warmtekrachtcertificaten Overeenkomstig het Energiedecreet van 8 mei 2009 verkopen de netbeheerders op regelmatige tijdstippen op de markt groenestroom- en warmtekrachtcertificaten die aan hen werden overgedragen. Dit om de kosten van hun opkoopverplichting gedeeltelijk te recupereren. Intergem legde in maart 2013 een verkoopprocedure vast op kwartaalbasis, voor kopers van certificaten die bij de VREG zijn geregistreerd. Eandis behoudt het recht om niet te gunnen als geen gegarandeerde minimumprijs is bekomen. In geval van energieschaarste wordt het evenwicht tussen afname en injectie (vraag en aanbod) van elektriciteit verstoord. Dat kan zich voordoen wanneer er bijvoorbeeld een aanhoudende koudegolf is in combinatie met weinig wind en zon. Het grootste risico situeert zich rond de avondspits tussen 17 uur en 20 uur. Het is de transmissienetbeheerder (Elia) die de frequentie en het aanbod op peil moet houden. Een black-out zou grote delen van het land zonder elektriciteit zetten. De gasvoorziening op zich stelt geen probleem. Voor het eerste kwartaal van 2013 boden de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders 1 201 800 groenestroomcertificaten en 1 150 400 warmtekrachtcertificaten aan. Dat leidde tot een beperkte verkoop van 69 025 groenestroomcertificaten voor een bedrag van 6,3 miljoen euro. De verkoop in het tweede kwartaal kende een beperkt aantal biedingen. Van de 1 519 400 aangeboden groenestroomcertificaten werden er 65 200 effectief verkocht. In het derde kwartaal werden 690 450 groenestroomcertificaten toegewezen voor een totaalbedrag van 62 203 814,50 euro. Voor de drie kwartalen werden geen warmtekrachtcertificaten verkocht wegens te lage prijsbiedingen. De dreiging tot schaarste kan één week op voorhand worden gedetecteerd en een effectieve schaarste een dag op voorhand. Wanneer het scenario dreiging evolueert naar een scenario effectieve schaarste, treedt het afschakelplan van Elia in werking. Dat kadert binnen de wettelijke procedure die voorziet in acht fasen. Via Eandis beschikken de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders over een methodedocument dat de verschillende stappen beschrijft bij het optreden van een eventuele schaarste en dat is afgestemd op de afschakelplannen en maatregelen van Elia. Daarbij is ook nauw overleg voorzien met de bevoegde nationale en regionale crisiscellen. Op 3 oktober 2013 werd door Eandis een noodoefening georganiseerd om na te gaan of deze procedure gekend is binnen de organisatie en of die volledig en duidelijk is. De oefening werd globaal positief geëvalueerd. Activiteitenverslag 2013 23

Algemeen beleid van Intergem Installatie vernieuwde bestuursorganen De bestuursorganen van Intergem werden in maart 2013 opnieuw samengesteld. Daarbij werd de bestuurlijke werking herschaald naar drie beleidsniveaus: op lokaal niveau: de nieuwe Regionale Bestuurscomités, die bevoegd zijn voor de zaken met een direct lokaal belang en binding, zoals de lokale werken, openbare verlichting, rationeel energiegebruik en samenwerking met het OCMW. op niveau distributienetbeheerder: een beperkte Raad van Bestuur voor de behartiging van de wettelijke opdrachten en zaken van strategische, beleidsmatige en patrimoniale aard die het direct lokaal belang overstijgen zoals jaarrekeningen, budgetten of dividendenbeleid. op niveau werkmaatschappij: de Raad van Bestuur van Eandis verstrekt advies aan de Raden van Bestuur van de zeven Vlaamse gemengde distributienetbeheerders over thema s die het gezamenlijke werkingsgebied bestrijken. Producten- en dienstenaanbod voor lokale besturen Eandis werkt zeer nauw samen met en voor de lokale besturen, en dit op vele domeinen. Vele daarvan zijn goed gekend: infrastructuurwerken, begeleiding bij energiebesparing, de samenwerking met de OCMW s in de strijd tegen energiearmoede. Maar andere, soms meer innovatieve, diensten of producten moeten nog hun weg vinden naar de lokale besturen. We denken aan duurzame mobiliteit, warmtenetten of vernieuwende OV-toepassingen. Het volledige gamma werd gebundeld in een handige overzichtsbundel die aan de gemeentebesturen werd voorgesteld. Het aanbod van Eandis aan de lokale besturen inzake duurzame mobiliteit wordt toegespitst op vier elementen: (1) een rechtstreeks aanbod van voertuigen, (2) sensibilisering rond duurzame voertuigen bij KMO s en particulieren, (3) idem bij multi-sites met een nutskarakter en (4) sensibilisering van het eigen Eandis-personeel, inclusief integratie in het beleid rond leasingvoertuigen. Het Corporate Governance Comité wordt voorlopig behouden in een afgeslankte versie. Deze nieuwe aanpak focust op het efficiënter maken van het distributienetbeheer. Daarbij wordt, naast de vereenvoudiging van de bestuurlijke inrichting en een fundamentele vermindering van het aantal mandaten, gestreefd naar een verhoogde transparantie en een blijvende en directere betrokkenheid van de openbare besturen. Evaluatierapport werking Intergem 2007-2012 Nieuwsbrief aan lokale besturen In 2013 is gestart met een gemeentelijke nieuwsbrief aan alle burgemeesters, schepencolleges, gemeenteraadsleden en OCMW-raadsleden van elke stad of gemeente in het werkingsgebied. Die nieuwsbrief bevat informatie over de dienstverlening van Eandis in de stad of gemeente. Naast de belangrijkste geplande werken, geven de nieuwsbrieven een samenvatting van agendapunten die aan bod kwamen op de vergaderingen van de bestuursorganen van de betrokken distributienetbeheerder. Daarnaast wordt dieper ingegaan op actuele thema s. De nieuwsbrief wordt elektronisch verstuurd. Overeenkomstig artikel 70 van het decreet houdende de intergemeentelijke samenwerking heeft de uittredende Raad van Bestuur een evaluatierapport opgemaakt over de werking van de vereniging van de voorbije zes jaar. Door de nieuwe Raad van Bestuur werd dit rapport aangevuld met een ondernemingsplan voor de komende zes jaar. Beide rapporten werden goedgekeurd op de Algemene Vergadering van juni 2013. Actualisering procedure besluitvorming werken Met de vernieuwing van de bestuursorganen van Intergem werd de besluitvorming voor uit te voeren werken aangepast. Die goedkeuring behoort nu immers tot de bevoegdheid van de Regionale Bestuurscomités. 24 Activiteitenverslag 2013

De Raad van Bestuur keurt jaarlijks in september de begroting goed voor het volgende jaar. Deze begroting bevat zowel de nominatief gekende als de niet-nominatief gekende werken. Voor deze laatste categorie is telkens een globaal bedrag in de begroting ingeschreven. Wijzigingen aan de begroting moeten worden voorgelegd aan de Raad van Bestuur van Intergem. De goedkeuring van de werken klaar voor uitvoering, zowel nominatief als niet-nominatief gekend, gebeurt dan door de Regionale Bestuurscomités. Verlenging retributiereglement Het retributiereglement slaat op de sleufwerken die binnen de stad/gemeente worden uitgevoerd en op een forfait voor kleine werken gebaseerd op het aantal aansluitingspunten. De retributie wordt berekend op basis van de gegevens (sleuflengten en aansluitingspunten) van de drie voorgaande jaren, en werd vernieuwd voor de periode 2014-2015-2016. Elke betrokken stad of gemeente keurde bij gemeenteraadsbesluit een retributiereglement goed dat voorziet dat Intergem en de werkmaatschappij Eandis worden vrijgesteld van heffingen en belastingen opgelegd door de deelnemers van de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders. Ter compensatie van deze belastingvrijstelling, wordt in het retributiereglement een bijkomende forfaitaire vergoeding van 0,5 euro voorzien per aansluitingspunt. Vastleggen forfaitaire prijzen verkavelingen voor 2014 De Raad van Bestuur keurde de forfaitaire prijzen verkavelingen goed voor 2014. De verkavelingsreglementen van de distributienetbeheerders bevatten enkele basisregels voor de berekening van de tussenkomsten van de verkavelaars in de kosten voor de netaanleg elektriciteit en aardgas. De basisbedragen worden jaarlijks goedgekeurd door de Raad van Bestuur en nadien op de website geplaatst. Nieuwe tarieven tariefwissel op afstand slimme meters De statuten van Intergem laten toe dat hinder, die verband houdt met de activiteiten van de distributienetbeheerders op het gemeentelijk openbaar domein, onder de vorm van een door de gemeenten goedgekeurd retributiereglement wordt aangerekend. Activiteitenverslag 2013 25

Voor het realiseren van een tariefwissel (van normaal tarief (NT) naar tweevoudiguurtarief (TUT) of omgekeerd) bij een klassieke meter is het noodzakelijk om ter plaatse te gaan en de meter te vervangen. Bij een slimme meter kan dit van op afstand, waardoor een gedifferentieerde aanpak naar tarifering zich opdringt. De kosten voor de tariefwissel op afstand bestaan uit administratieve prestaties en de kost van de ICT-omgeving. Die werden binnen het pilootproject vastgelegd op 37,27 euro, excl. btw met toepassing vanaf 1 januari 2014. Gerealiseerde investeringen in 2013 Intergem investeerde in 2013 bruto meer dan 78 miljoen euro. De gerealiseerde investeringsbegroting 2013 bedroeg 49 miljoen euro voor elektriciteit en 29 miljoen euro voor aardgas. Per activiteit zijn dit de gerealiseerde investeringen: Activiteit Bruto-investering (in duizend euro) Elektriciteit Transformatorenstations 764,1 Middenspanningsnetten 14 241,7 Distributiecabines 7 367,3 Laagspanningsnetten 10 027,9 Openbare verlichtingsnetten 2 409,8 Laagspanningsaftakkingen 4 767,9 Meetgroepen 968,0 Project slimme meters/netten 6 278,5 Gebouwen, voertuigen, apparatuur en overige 2 476,7 Totaal 49 301,9 Aardgas Stations 565,0 Middendruknetten 3 547,7 Distributiecabines 873,7 Lagedruknetten 13 141,6 Lagedrukaftakkingen 9 344,1 Meetgroepen 782,0 Project slimme meters/netten 1 215,3 Overige 36,6 Totaal 29 506,0 Algemeen totaal 78 807,9 26 Activiteitenverslag 2013

Budget 2014 Intergem gaf goedkeuring aan het voorstel van investeringsbudget voor 2014 ten belope van bruto 64,42 miljoen euro. Financieringsbehoeften Ingevolge de raming van de financieringsbehoeften voor de periode 2013-2015 dienen bijkomende financieringsmiddelen aangetrokken te worden. Voor 2013 werd door Eandis voorzien in een nieuwe EMTN-uitgifte van 500 Driejaarlijkse investeringsplannen In juni 2013 heeft Intergem de investeringsplannen elektriciteit en aardgas 2014-2016 besproken en ingediend bij de VREG. Deze investeringsplannen worden jaarlijks aangepast voor de volgende drie jaar. De VREG op haar beurt analyseert deze investeringsplannen en beoordeelt of de distributienetbeheerders het nodige doen om te voldoen aan de hun opgelegde taken, zoals onder meer het voorzien van voldoende capaciteit voor de distributie van elektriciteit en aardgas op het net. Voorts omvat het driejarenplan onder meer de opvolging van de ruggengraatinvesteringen, de bijkomende investeringen inzake de kwaliteit van de dienstverlening, informatica en klantenbeheersystemen en telecommunicatie. à 600 miljoen euro. Daarvoor werd op 2 oktober 2013 door Eandis met succes een obligatielening geplaatst van 500 miljoen euro met een looptijd van 10 jaar, bij Europese institutionele investeerders. Voor de periode 2014-2015 is een maximumbedrag van 1,6 miljard euro voorzien dat kan worden ingevuld door enerzijds uitgiftes binnen het EMTN-programma en/of anderzijds andere langetermijnfinancieringen buiten het EMTN-programma tot maximum 800 miljoen euro zoals private placements, klassieke leningen, schuldschein of andere vormen. Het EMTN of Euro Medium Term Note programma is een raamovereenkomst waaronder gedurende een bepaalde periode (10 jaar) en tot een maximum vooraf bepaald bedrag (5 miljard euro) door Eandis obligatieleningen kunnen worden uitgegeven. Activiteitenverslag 2013 27

Dienstverlening van Intergem Distributienetbeheer Acties voetpadherstel van materiaal en het ondersteunen van aanbestedingsdossiers voor energieaankoop, sensibiliseren rond REG en informeren over lichthinder, uitvoeren van een vijfjaarlijkse energie-audit. Dankzij een efficiënt onderhoudsprogramma en een snelle opvolging bij defecten, baat Eandis een van de meest uitgebouwde en best onderhouden verlichtingsinfrastructuren in Europa uit. Alle bewoners dragen daar ook toe bij, door de melding van defecten op de website (www.eandis.be > Straatlampen) of via het telefoonnummer 0800 6 35 35 dat dag en nacht beschikbaar is. Bij nutswerken worden wegen of voetpaden onvermijdelijk opengelegd. Om voetpaden op een efficiënte en kwaliteitsvolle manier te herstellen, werden reeds verschillende initiatieven genomen. Naast die lopende acties is nu een aantal initiatieven opgestart waaronder de opvolging van alle putten, het opzetten van een piloot met een specifieke aannemer voor het herstellen van putten, de vermelding van start- en einddatum op de werfborden en de opmaak van een aangepast aankondigingskaartje bij aansluitingswerken en dringende herstellingswerken. Er is ook steeds de intentie om op brede schaal tijdig te communiceren met omwonenden en lokale overheden over geplande werven met graafwerken. Planning, signalisatie en toegankelijkheid van woningen en winkels tijdens de werken zijn en blijven de aandachtspunten. Onderhoud openbare verlichting (OV) 820 000 straatlampen Openbare verlichting op gemeentewegen, en dus niet langs snel- of gewestwegen, is de verantwoordelijkheid van de steden en gemeenten. 227 steden en gemeenten in Vlaanderen, dragen die zorg voor globaal 820 000 lampen over aan Eandis dat instaat voor: onderhoud van lichtmasten, verlichtingstoestellen en dergelijke, organiseren van een meldpunt voor storingen OV, opstellen van aanbestedingsdossiers voor de aankoop Als grootste energiedistributiebedrijf van Vlaanderen ondersteunt Eandis steden en gemeenten met raad en daad om op een goede manier te verlichten en tegelijk te besparen op energie en kosten. Zo zijn specifieke studietrajecten ontwikkeld voor de doorlichting van het openbare verlichtingspark van een stad, gemeente of regio (Quickscan, Masterplan ). Eandis volgt alle nieuwe verlichtingstechnieken nauwgezet op en speelt een hoofdrol in tal van nationale en Europese programma s en werkgroepen rond openbare verlichting. Door middel van studies en proefprojecten wordt onderzocht of de technieken realistisch en waardevol kunnen zijn in de praktijk. Dimmen en doven, led-verlichting en intelligente straatverlichting zijn daarbij veelbelovend. Forfaitprijzen onderhoud De forfaitprijzen met betrekking tot het standaardonderhoud van de openbare verlichting voor de periode 2014-2016 werden goedgekeurd. Tevens werd de methodiek voor aanrekening van de materialen voor het standaardonderhoud aangepast om te grote schommelingen voor de gemeenten af te vlakken. Tarieven feestverlichting Intergem heeft tarieven goedgekeurd voor de realisatie van feestverlichtingsinstallaties. Ze hebben betrekking op feestverlichtingsnetten met stopcontacten, die zijn aangesloten op het laagspanningsnet via een aangepaste feestverlich- 28 Activiteitenverslag 2013

tingskast met meter. Het gaat bijvoorbeeld over netuitbreidingen voor het aansluiten van feestverlichtingskasten, de plaatsing van kasten of bijkomende stopcontacten op paal of gevel. De tarieven zijn van toepassing sinds 1 januari 2014. Earth Hour en Nacht van de Duisternis De zesde editie van het bewustmakingsevenement Earth Hour vond plaats op 31 maart 2013. Intergem besliste om dezelfde ondersteuning te geven als voorgaande jaren (gratis doven indien de opgestelde apparatuur sturing van op afstand toelaat). Intergem ondersteunde op gelijkaardige manier de Nacht van de Duisternis op 12 oktober, een initiatief van Bond Beter Leefmilieu (BBL) dat voor de 18e maal plaatsvond. Valorisatie van restwarmte via warmtenetten Warmtenetten kunnen helpen om de doelstellingen voor de vermindering van het energieverbruik te halen. Bovendien bestaat er een potentiële hefboomwerking tussen warmte en elektriciteit, waarbij warmtebuffers meer flexibiliteit kunnen creëren op het elektriciteitsnet. De aanleg, exploitatie en metering van dergelijke warmtenetten vertoont een grote gelijkenis en synergie met de huidige taken van de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders en Eandis. Door de nood aan een constante warmtebron en het meestal schommelende afnamekarakter van warmte bestaat er slechts een beperkt aantal potentiële locaties en is niet elk klantensegment even geschikt voor de uitbouw van warmtenetten. Gebouwen uit de tertiaire sector vormen door hun grote en relatief voorspelbare afname de grootste opportuniteit en kunnen als basis fungeren voor een uitgebreider warmtenet. Bij residentiële afname moeten we rekening houden met de steeds strengere energieregelgeving bij nieuwbouw en is nabijgelegen (rest)warmteproductie noodzakelijk. Warmtenetten zullen daardoor de aanleg van het gasnet niet opheffen, zeker niet op plaatsen waar dit gasnet in het kader van de 95 % aansluitbaarheid al aanwezig is. Bij tal van industriële processen kan er restwarmte worden gerecupereerd. Warmtenetten kunnen daarin een rol spelen, bijvoorbeeld door de restwarmte af te voeren naar een nabijgelegen wijk, waar ze kan worden gebruikt voor onder meer huishoudelijke verwarming. Eandis wenst een rol op te nemen in de uitbouw van warmtenetten in Vlaanderen en volgt de diverse trends over warmtenetten continu op. Via enkele pilootprojecten zal meer inzicht worden verkregen op de concrete mogelijkheden en beperkingen van dergelijke netinfrastructuur op technisch, financieel en ecologisch vlak. Activiteitenverslag 2013 29

Decentrale productie Slim distributienet Het netbeheer van de toekomst zal steunen op een slim energienetwerk: volledig bi-directioneel, flexibel aanstuurbaar en aangepast aan de wijdverspreide lokale productie. Sinds enkele jaren gaat er daarom heel wat aandacht naar de ontwikkelingen inzake slimme meters (smart metering) en slimme netten (smart grids). Die technologie stelt de distributienetbeheerders in staat om door permanent beschikbare en betrouwbare meetgegevens over afname, netbelasting en injectie, de energiestromen op de netten te volgen en te beheren. Dat is een voorwaarde om de uitdagingen aan te gaan die gepaard gaan met de grootschalige uitrol van installaties voor lokale productie zoals zonnepanelen, windmolens, WKK s en andere. Die technologie biedt ook talloze mogelijkheden voor de meest efficiënte aanwending van energie en de introductie van nieuwe technologische toepassingen. Einde 2013 namen de vier grootste bronnen van decentrale productie windmolens, warmtekrachtkoppeling (WKK), WKK Bio en zonnepanelen voor alle Vlaamse gemengde distributienetbeheerders samen 96,3 % van de decentrale productie voor hun rekening. Voor heel Vlaanderen is de decentrale productie goed voor 19 % van de gedistribueerde volumes, waarvan 62,7 % hernieuwbare energie is. De resultaten einde 2013 tonen aan dat de totale toename aan geïnstalleerd vermogen ten opzichte van 2012 zo n 5,3 % bedraagt, waarbij de groei voor zonnepanelen 10 kw 5,5 % bedraagt. De Vlaamse gemengde distributienetbeheerders en Eandis pakken de technologie van de slimme meters gradueel aan. Na een technisch proefproject in 2010 met 4 000 slimme meters werd recent een pilootproject met ongeveer 40 000 slimme meters afgerond. Het moet de Vlaamse overheid de nodige informatie verschaffen om een accurate kostenbatenanalyse op te stellen die de maatschappelijke meerwaarde van de technologie voor alle betrokkenen (verbruiker, distributeur, maatschappij ) onderzoekt. Het resultaat moet de beslissing van de Vlaamse overheid onderbouwen over de invoering van slimme meters en de manier waarop dat eventueel zou gebeuren (tijdstip, doelgroepen, technische modaliteiten ). Met de introductie van de slimme meter kan Eandis de opdracht om rationeel energiegebruik te stimuleren nog efficiënter opnemen. Met de slimme meter is op een gebruiksvriendelijke manier gedetailleerde verbruiksinformatie beschikbaar via een webtoepassing. Klanten uit het pilootgebied (14 locaties, 40 000 slimme meters) krijgen zo verbruiksinformatie (eigen verbruik, verbruiksevoluties, verbruik t.o.v. gelijkaardige klanten, REG-tips...) die hen kan aanzetten tot een bewuster en efficiënter gebruik van energie. 30 Activiteitenverslag 2013

Onderzoeksproject Linear Sociaal Strijd tegen energiearmoede Na de forse toename van het aantal klanten in de loop van 2011, was er zowel in 2012 als 2013 sprake van een stagering. Dit is een positieve evolutie, zeker als rekening wordt gehouden met een recordaantal dropaanzeggingen in 2013. Niet alle dropaanzeggingen resulteren evenwel in een effectieve drop. Deze klanten worden intensief opgevolgd waarbij vooral aandacht wordt besteed aan een duurzame begeleiding naar de commerciële markt. Het onderzoeksproject Linear, met Eandis als partner, bestudeert de mogelijkheden van een slimme aansturing van elektrische toestellen. Aan het onderzoek met proefopstelling nemen 145 gezinnen deel uit de Mechelse deelgemeenten Leest en Hombeek (waar de eerste 4 000 slimme meters werden geplaatst). 54 gezinnen beschikken daarbij over slimme huishoudtoestellen, zoals een was- of vaatwasmachine of een boiler, samen met elektronica waarmee de toestellen op afstand kunnen worden in- of uitgeschakeld. Die aansturing gebeurt op basis van de beschikbaarheid van energie, bijvoorbeeld bij overcapaciteit van klassieke elektriciteitscentrales of bij een teveel aan zonne- of windenergie in de buurt. 91 andere gezinnen kregen enkel een display met informatie over de huidige elektriciteitsprijs. Op basis daarvan beslissen ze zelf wanneer ze hun huishoudtoestellen laten draaien. Eandis zorgde voor de koppeling van de elektronica met de slimme meters en een goede gegevensuitwisseling. Via de slimme meters is diepgaand onderzoek mogelijk van de erg gedetailleerde informatie over het energieverbruik. De proefinstallaties zullen gedurende een jaar actief zijn. Toch is de strijd tegen energiearmoede nog lang niet gestreden. Het is een dubbele strijd, zowel financieel als op vlak van energiezuinigheid. Daarom moeten we werken aan een beleid waarbij betalingsbegeleiding (geld) en besparingsbegeleiding (energie) hand in hand gaan. Iedere actor moet daarbij de rol spelen waarin hij gespecialiseerd is, waarbij de OCMW s zorgen voor betalingsbegeleiding om schulden te voorkomen, of vlugger af te betalen, en de distributienetbeheerders de technische ondersteuning voor hun rekening nemen. Energieleveringen Sociale openbaredienstverplichting Einde 2013 waren er in het werkingsgebied van Eandis afgerond 62 908 klanten sociale leverancier voor elektriciteit en 48 823 klanten voor aardgas. Bij Intergem gaat het om 8 100 klanten voor elektriciteit en 6 043 klanten voor aardgas. De focus bij deze energieleveringen ligt op het maatschappelijk belang van de opdracht waarbij het ultieme doel telkens ligt in het bekomen van oplossingen voor de klanten die in energiearmoede zijn terechtgekomen, dit in nauwe samenwerking met de OCMW s en de Lokale Adviescommissies (LAC). De klanten krijgen aanvankelijk van de sociale leverancier een klassieke verbruiksfactuur. Het is pas na een te volgen procedure bij wanbetaling, dat er een budgetmeter wordt geplaatst. Activiteitenverslag 2013 31

In 2013 vonden op het grondgebied van Intergem 170 LAC-zittingen plaats waarbij 6 042 dossiers in behandeling werden genomen. Er werden 906 schorsingen uitgevoerd, namelijk 419 elektriciteitsklanten en 487 gasklanten. In 2013 werden tevens 778 heraansluitingen (323 voor elektriciteit en 455 voor gas) uitgevoerd. Evolutie en oplaadmogelijkheden budgetmeters Het aantal actieve budgetmeters in 2013 bij Intergem vertegenwoordigde 4 630 voor elektriciteit en 3 141 voor aardgas. In het werkingsgebied van Eandis staan 297 oplaadpunten opgesteld, zowel in de klanten-kantoren van Eandis als bij de OCMW s. De energielevering aan sociale klanten vormt een speerpunt in onze maatschappelijke opdracht om energie voor iedereen ter beschikking te stellen en de strijd tegen energiearmoede aan te gaan. Verbruikers die een actieve budgetmeter voor elektriciteit of aardgas hebben, beschikken over een herlaadkaart. Herladen is mogelijk in een Eandisklantenkantoor of bij het plaatselijke OCMW. In 2013 is Eandis begonnen met de installatie van 300 nieuwe betaalautomaten die de klant zullen toelaten op een eenvoudige manier de budgetmeterkaart zelf op te laden. Een loketmedewerker hoeft er niet meer aan te pas te komen. Deze vernieuwde aanpak werkt drempelverlagend en wordt duidelijk op prijs gesteld door de betrokken klanten. Ook andere distributienetbeheerders in Vlaanderen en Wallonië hebben voor hetzelfde systeem gekozen, waardoor de sociale klant meer keuzemogelijkheden heeft waar de budgetmeterkaart wordt opgeladen. Bijsturing standaardtarieven Het standaardtarief is door de CREG vastgelegd en en is van toepassing op niet-beschermde klanten van de sociale leverancier. Op initiatief van Eandis werd dit tarief recent verlaagd. Tot voor de aanpassing was dit tarief vrij duur ten opzichte van de marktprijzen. Door deze aanpassing wordt energie iets beter betaalbaar voor de betrokken klantengroep, zonder dat het ontradend effect en de stimulans om naar de goedkopere commerciële markt terug te keren verloren gaat. V-test Het blijft de bedoeling om klanten van de sociale leverancier op basis van een duurzame begeleiding terug te laten aansluiten bij de commerciële markt. Sedert juli 2013 ontvangen klanten die bij Intergem schuldenvrij zijn een gepersonaliseerde V-test met een overzicht van de tien voor hen goedkoopste commerciële leveranciers. Dit sensibiliseert de klanten om een contract te onderschrijven met een leverancier van hun keuze. Begrijpbare communicatie Alle correspondentie en brochures van de sociale leverancier worden momenteel herzien en vereenvoudigd met als doel de leesbaarheid voor dit specifieke klantensegment te verhogen. Eandis werkt daarvoor samen met een gespe- 32 Activiteitenverslag 2013

cialiseerd bedrijf Wablieft en legt de resultaten voor aan leesgroepen voor een aftoetsing bij het doelpubliek. Uitzonderingsleverancier Naast de opdracht als sociale leverancier voor residentiële klanten, omvat de activiteit energieleveringen nog een aantal specifieke activiteiten die worden gecatalogeerd onder de noemer uitzonderingsleverancier. Het gaat bijvoorbeeld over: - de levering op problematische toegangspunten, waarbij een professionele klant na drop door de leverancier niet tijdig kon worden afgesloten door de distributienetbeheerder; - toegangspunten met een problematische verhuis; - tijdelijk verbruik op toegangspunten waar nog geen contract met een commerciële leverancier werd gesloten. Stelregel blijft dat alles in het werk wordt gesteld om deze toegangspunten zo snel mogelijk te regulariseren en dat de netbeheerder zo weinig mogelijk kwh moet factureren. Communicatiekanalen voor klanten Op het distributiegebied van Intergem bezochten in 2013 samen 34 504 klanten de klantenkantoren, hetzij gemiddeld ruim 2 875 per maand. Daarmee beantwoorden de klantenkantoren aan een behoefte van de klanten tot persoonlijk contact. 15,96 % van de bezoekers kwam voor een nieuwe aansluiting of de wijziging van een bestaande, 6,91 % kwam informatie inwinnen over REG en 68,27 % van de bezoeken had te maken met de sociale openbaredienstverlening. De overige 8,87 % waren bezoeken van uiteenlopende aard, gaande van algemene info tot specifieke info omtrent de marktwerking. Via de website van Eandis tellen de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders samen maandelijks 195 973 bezoekers. De meest geconsulteerde rubriek is meterstanden doorgeven, naast de REG-pagina s en de rubriek Jobs. Ecologisch REG-premies 2013 Voor 2013 werd beslist om de soorten premies te reduceren, maar het bedrag per premie te verhogen. Daarnaast werd het online aanvragen van premies verder uitgebouwd. Premies die via de website van Eandis worden aangevraagd, worden sneller, namelijk binnen de twee weken, uitbetaald, aangezien de verwerkingstijd voor deze premies veel korter is. Het door de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders in 2013 uitbetaalde premiebedrag bedraagt 81,74 miljoen euro voor 119 823 premies. De huishoudelijke doelgroep neemt 79 miljoen euro van het uitbetaalde premiebedrag voor zijn rekening, de ondernemingen en lokale besturen respectievelijk 2,20 miljoen en 0,55 miljoen euro. Overzicht van de top 5 van de premies per doelgroep: Huishoudelijke afnemers Ondernemingen Lokale besturen 1 Dakisolatie Snelheidsregelaars Condensatietoepassingen 2 Superisolerend glas Dakisolatie Dakisolatie 3 Zonneboiler Condensatietoepassingen Superisolerend glas 4 Muurisolatie Relightingmaatregelen Ventilatiesysteem met warmterecuperatie 5 Condensatieketel Condenserende luchtverhitter of warmeluchtgenerator Relighting Activiteitenverslag 2013 33

REG-premies 2014 Premies voor beschermde klanten In 2014 vonden volgende aanpassingen plaats ten opzichte van de REG-premies 2013: isolatiepremies, zijn niet meer geplafonneerd; de mogelijkheid voor meerdere aanvragen per premietype per jaar; de factuur moet dateren vanaf 1 januari 2014; de vereiste voor zonneboilers of warmtepompen waarbij de woning moet zijn aangesloten op het elektriciteitsdistributienet (of aanvraag stedenbouwkundige vergunning ingediend) uiterlijk 31 december 2013; de toekenning van een gecombineerde hogere premie voor de gelijktijdig uitgevoerde investeringen in muurisolatie van bestaande buitenmuren en de vervanging van bestaande beglazing door superisolerend glas. Een volledig overzicht per doelgroep van de premies 2014 en bijbehorende voorwaarden is te vinden op de website van Eandis. Ook in 2013 bieden de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders aan beschermde afnemers een kortingbon van 150 euro voor de aankoop van een energiezuinige koelkast of wasmachine. Beschermde klanten zijn huishoudelijke afnemers waarbij op het adres van de aansluiting minstens één persoon is gedomicilieerd die zich op een of andere manier in een financieel minder gunstige situatie bevindt en van overheidswege een bepaalde bescherming geniet. Deze actie werd bekendgemaakt via verschillende kanalen waardoor een grote groep beschermde klanten kan worden bereikt, namelijk via OCMW s, LAC s, en dergelijke. Op aanvraag krijgt de klant een kortingbon opgestuurd die geldig is in de elektrohandel. De korting wordt onmiddellijk verrekend aan de kassa. 34 Activiteitenverslag 2013

Projecten huishoudelijke energiescans en sociaal dakisolatieproject Een energiescan wordt gedefinieerd als een doorlichting die, op basis van een bezoek ter plaatse, een eerste beeld geeft van de energiesituatie en het energiebesparingspotentieel op het vlak van gebouwschil, verwarming, sanitair warm water, verlichting, elektrische apparaten en gedrag van de bewoners. Waar zinvol, worden tijdens het eerste bezoek spaarlampen, een spaardouchekop, radiatorfolie, buisisolatie, tochtstrips, een timer voor een waterboiler of een stroomverdeeldoos met schakelaar geplaatst. Waar nodig worden radiatoren ontlucht. Uit de resultaten van de uitgevoerde energiescans blijkt dat 34 % van de gescande woningen nog uitgerust is met enkele beglazing, 51 % van de gescande woningen geen muurisolatie heeft en 24 % geen dakisolatie. In 2013 werden op het grondgebied van Intergem 1 770 energiescans uitgevoerd. Naar aanleiding van de uitgevoerde scans op het grondgebied van Intergem werden 6 919 spaarlampen en 1 041 spaardouchekoppen geplaatst en werd er eveneens 116 lopende meter buisisolatie en 270 m² radiatorfolie voorzien. Ecoscore in kringwinkels In samenwerking met Eandis en met vzw Komosie (Koepel van Milieuondernemers in de Sociale Economie) lanceerde De Kringwinkel in 2013 de Ecoscore. Tweedehands huishoudtoestellen krijgen na een grondige revisie en meting een oranje sticker. Die vertelt de potentiële koper hoe duurzaam het toestel is op financieel en ecologisch vlak. Daarnaast verspreidt de Kringwinkel tips voor rationeel energiegebruik (REG). Daarvoor heeft Eandis een reeks besparingstips gebundeld in een folder die beschikbaar is in de deelnemende Kringwinkels. Ook bezorgde Eandis gratis energiemeters aan de technische labo s van De Kringwinkel. Binnenkort start De Kringwinkel zelf met een uitleendienst voor energiemeters. Klanten kunnen dan veertien dagen lang een energiemeter lenen in één van de 100 Kringwinkels binnen het werkingsgebied van Eandis. Om de huurder-verhuurderproblematiek te doorbreken, loopt het sociaal dakisolatieproject. Eigenaars van woningen op de private huurmarkt die hun woning verhuren aan sociaal zwakkeren, kunnen een extra hoge premie van 23 euro/m² genieten wanneer ze in die woning dakisolatie plaatsen. In 2013 werden in Intergem 19 dergelijke dossiers uitgevoerd. Activiteitenverslag 2013 35

Budget Aardgasfonds In 2013 was, na verrekening van een aantal premies (acties 2012), 6 535 000 euro voorzien in het aardgasfonds. Rekening houdend met andere initiatieven en doelstellingen rond energiebesparing, zijn de ondersteuningsacties uit het fonds vooral gericht naar de sociaal zwakkeren en de lokale besturen. Onderstaande tabel geeft voor alle Vlaamse gemengde distributienetbeheerders een overzicht van het voorziene budget per actie: Actie Budget Vervanging elektrische verwarming 700 000 Sociaal dakisolatieproject 4 500 000 Begeleiding bij vernieuwing van stookplaatsen 300 000 Begeleiding bij isolatieprojecten 200 000 Dataloggers 12 500 Afregelingen stookinstallatie lokale besturen 31 250 Ondersteuning lokale besturen bij energiebesparende projecten 400 000 Afregelingen stookinstallatie ondernemingen 31 250 CO-melders (te plaatsen bij energiescans) 50 000 Keukengeiser (communicatie via energiescans) 20 000 Personeelskost 240 000 Brochures en formulieren 50 000 Voor deze dienstverlening is de mogelijkheid voor derdepartijfinanciering door Eandis ingebouwd. De kostenbesparingen die de investeringen opleveren, komen onmiddellijk toe aan de lokale besturen, die hiermee de prefinanciering door Eandis over een vooraf bepaalde periode terugbetalen. Het dienstenpakket EDLB behelst stookplaatsrenovatie, afstelling van stookplaatsen, meetcampagnes voor gebouwen, HVAC (Heating, Ventilation, Airconditioning, Cooling), isolatieprojecten, en advies en coördinatie rond hernieuwbare energie. Voor openbare verlichting gaat het over quickscans, masterplannen en relighting. Het EDLB-aanbod werd nu uitgebreid met sfeer- en feestverlichting. Via een verhuurformule en een vooraf vastgelegd budget, zorgt Eandis voor een totale projectcoördinatie van ontwerp op maat, plaatsing, indienststelling en keuring tot demonteren, stockeren, onderhoud en herstellingen. Op de website van Eandis, onder de rubriek Energie besparen > Energiediensten aan Lokale Besturen, staan enkele voorbeeldfilmpjes van concrete realisaties en hun besparing. Samenaankoop energie voor lokale besturen Eandis organiseerde opnieuw een samenaankoop aardgas en elektriciteit voor openbare besturen, inclusief de verkoop van geïnjecteerde energie. De samenaankoop loopt over de periode 2015-2017 en dit voor het verbruik van gebouwen, Totaal 6 535 000 Energiediensten Lokale Besturen uitgebreid Eandis verstevigt de dienstverlening naar steden en gemeenten dankzij de Energiediensten aan Lokale Besturen (EDLB). Die bieden een totaaloplossing met een snelle terugverdientermijn voor reële en substantiële energieefficiëntie in gebouwen en voor openbare verlichting. 36 Activiteitenverslag 2013

installaties en openbare verlichting van zowel de steden en gemeenten, de OCMW s, de autonome gemeentebedrijven als de geïnteresseerde politiezones of kerkfabrieken. Deze dienstverlening wordt gratis aangeboden. Eandis regelt de openbare aanbesteding en stelt één uniform lastenboek op. Dankzij de globaal gegunde hoeveelheid energie kan een voordelige prijs worden bekomen. De inschrijvingsperiode liep tot einde september 2013. Eandis bood daarenboven een oplossing aan gemeenten die nog niet deelnamen aan vroegere edities voor samenaankoop en in een ander contractregime zitten. Het uitgangspunt is een marktconform bestek met een niet-speculatieve tariefformule. Liefst 212 lokale besturen hebben ingetekend voor elektriciteit en 209 voor aardgas. Dit is een stijging met meer dan 14 % ten opzichte van de vorige samenaankoop. Ook meer provincies en intercommunales namen deel. Energie Prestatie Contractering Intergem en Eandis hebben een Energie Prestatie Contractering (EPC) voor steden en gemeenten uitgewerkt. Deze dienstverlening wil een antwoord geven op de Europese energie-efficiëntierichtlijn 2012. Die stelt dat lokale besturen een energie-efficiëntieplan moeten opstellen met een visie op continue verbetering van de energie-efficiëntie, het gebruik van een Energy Management System en vanaf 2018 het opnemen van een bijna energieneutrale nieuwbouw. Via dit project zal het patrimonium van gebouwen efficiënt kunnen worden gerenoveerd en geëxploiteerd, rekening houdend met beperkte financiële middelen. Eandis biedt daarbij ondersteuning rond energieadvies, de bepaling van een referentieverbruik en de inschatting van het besparingspotentieel. Verder gaat het ook in op de aankoop van een EPC, expertise op vlak van optimale financiering van het EPC, begeleiding bij contractering, de ontwikkeling van Activiteitenverslag 2013 37

een Meting & Verificatie -plan en de opvolging, evaluatie en rapportering van de resultaten. Een gezamenlijke aanpak door de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders biedt aankoopvoordelen en marktopportuniteiten. In de praktijk kan dit neerkomen op het samenbundelen van patrimonia tot interessante pakketten. Zo kan een technische pooling op basis van het gebouwtype (bijvoorbeeld zwembaden) worden gefaciliteerd. Na de evaluatie van een pilootfase zal het globaal aanbod voor alle geïnteresseerde lokale besturen worden geactualiseerd. Geïnteresseerde steden en gemeenten kunnen contact opnemen met hun Lokale Relatiebeheerder van Eandis of mailen naar energiediensten@eandis.be. Renovatie van stookplaatsen en instellen van regelingen Elke stad en gemeente is eigenaar van tal van grote gebouwen zoals gemeentehuizen, schoolgebouwen, technische werkplaatsen, zwembaden, sporthallen, ziekenhuizen. Het energieverbruik van deze gebouwen vormt voor het lokaal bestuur een belangrijke uitgavenpost. Vaak hebben de stookinstallaties van deze gebouwen al een zekere leeftijd of zijn de regelingen niet meer optimaal afgesteld. De openbare besturen kunnen een beroep doen op Eandis voor de renovatie van stookplaatsen en het instellen van regelingen. Stookplaatsrenovatie kan besparingen opleveren tot 25 %, de voordelen van een Check-up Regeling kunnen een minderverbruik realiseren van ongeveer 10 %. 38 Activiteitenverslag 2013

Duurzame mobiliteit lokale besturen Uit een bevraging van Eandis bij 41 steden en gemeenten blijkt dat dienstvoertuigen gemiddeld tussen de 7 000 en 11 000 km per jaar rijden en een gemiddelde levensduur hebben tussen 8 en 11 jaar. Ruim 83 % rijdt op diesel. De aankoop wordt voor 80 % bepaald door de aankoopprijs en slechts 20 % door de total cost of ownership, waarbij naast de aankoopprijs ook de belastingen, kosten, verbruik, afschrijvingen en verzekeringen in rekening worden gebracht. 73 % wordt vervangen zodra er hoog oplopende kosten zijn en 24 % als zich opportuniteiten aanbieden. Eandis heeft nu een productaanbod rond duurzame mobiliteit uitgewerkt dat tegemoet komt aan de wensen van de bevraagde besturen. Daarbij: verkleint de werklast voor het lokaal bestuur; kunnen marktprijzen voor voertuigen en infrastructuur worden gedrukt door groepsaankopen; krijgen lokale besturen ondersteuning en advies voor de realisatie van milieudoelstellingen; sensibiliseren lokale besturen de medewerkers en inwoners. Vooraleer het producten- en dienstenaanbod uit te rollen, worden vier pilootprojecten opgestart in twee steden, één gemeente en bij één provinciebestuur. Mee bouwen aan smart cities In Vlaanderen willen heel wat steden en gemeenten werk maken van slimme energie en klimaatneutraliteit. Op 27 november kondigden acht Vlaamse centrumsteden de oprichting aan van een Vlaams Smart Energy Cities -netwerk. Antwerpen, Gent, Mechelen, Leuven, Oostende, Kortrijk, Hasselt en Genk startten met eigen smart city -projecten. Die kaderen allemaal binnen Stepup : een Europees project over slimme steden in nauwe samenwerking met Eandis en VITO. Eandis is daarin een belangrijke partner van lokale overheden voor de promotie van rationeel energiegebruik, technologische innovatie in energiedistributie en elektrische mobiliteit. Activiteitenverslag 2013 39

Werkmaatschappij Eandis Organisatieschema Op 9 januari 2013 heeft de Raad van Bestuur de heer Walter Van den Bossche benoemd tot nieuwe CEO van Eandis. Daarmee volgde hij met onmiddellijke ingang Luc De Bruycker op die zijn actieve loopbaan beëindigde. & Bescherming en Interne Audit, respectievelijk onder leiding van de heren Werner Verbeuren en Gino Van Oost, rapporteren rechtstreeks aan de CEO. Nieuwe Raad van Bestuur Vanaf 1 april 2013 trad een vernieuwd Managementcomité aan dat als volgt is samengesteld: Walter Van den Bossche, CEO Guy Cosyns, directeur Klantwerking Frank Demeyer, directeur Personeels- en Organisatiebeheer Wim Den Roover, directeur Netuitbating Luc Desomer, directeur Public affairs en Communicatie Jean Pierre Hollevoet, directeur Netbeheer David Termont, directeur Financieel, Administratief en ICT-beheer Donald Vanbeveren, directeur Strategie en Regulering. De heer Nick Vandevelde werd aangeduid als secretarisgeneraal van de vennootschap. De afdelingen Preventie Op 27 maart 2013 vond in Melle de Buitengewone Algemene vergadering van Eandis plaats. De heer Piet Buyse, Burgemeester van Dendermonde, werd verkozen tot nieuwe Voorzitter van Eandis. Tijdens deze zitting werden de nieuwe mandatarissen binnen Eandis benoemd en dit naar aanleiding van de voorbije gemeenteraadsverkiezingen. De Raad van Bestuur van Eandis is samengesteld uit volgende personen: Piet Buyse (Voorzitter), Koen Kennis (1e Ondervoorzitter), Geert Versnick (2e Ondervoorzitter), Louis Tobback (3e Ondervoorzitter), Jean-Pierre De Groef, Christoph D Haese, Christof Dejaegher, Paul Diels, Greet Geypen, Luc Janssens, Piet Lombaerts, Luc Martens, Katrien Partyka, Ilse Stockbroekx, Sven Taeldeman en Filip Thienpont. 40 Activiteitenverslag 2013

Actieplan FIT Minder hinder De maatschappelijke druk op de energietarieven is vandaag groter dan ooit. Tegelijkertijd zijn en blijven de uitdagingen voor de distributie van energie talrijk en omvangrijk, wat de kosten doet oplopen. Om aan dit dilemma een antwoord te bieden, heeft Eandis een concreet actieplan FIT ontwikkeld. Door haar radicale focus op operationele excellentie kan Eandis haar basisopdrachten als werkmaatschappij aanpakken op een efficiënte en kostenvriendelijke manier. Maar we willen op dit punt nog verder gaan. Daarom gaat FIT uit van drie hoofdassen: duidelijke doelstellingen voor de periode 2013-2015 wat betreft de investeringen in netinfrastructuur, de personeelskosten en andere kosten; acties om operationele excellentie verder uit te bouwen en te verbeteren: 12 concrete actiedomeinen werden afgebakend; een versterking van het kostenbewustzijn bij de eigen medewerkers door middel van een doorgedreven sensibilisering. De (deel)budgetten en personeelsbehoeftenplanning worden afgestemd op de gestelde doelen. Voor het netgebonden investeringsbudget 2013-2015 wordt een plafond vooropgesteld van autofinanciering + 10%. Eandis zet zich continu in om haar dienstverlening te optimaliseren en zo de lokale besturen en hun inwoners minder te hinderen met noodzakelijke infrastructuurwerken. Naast het verbeteren van de eigen werking is Eandis de drijvende kracht achter SYNDUCTIS, een structureel samenwerkingsverband tussen verschillende nutsmaatschappijen uit diverse sectoren (energie, water, telecom ). Einde 2013 won Eandis een AGIV-award voor haar bijdrage aan GIPOD (Generiek Informatieplatform Openbaar Domein), de centrale Vlaamse databank voor geplande werken op openbaar domein. Als eerste nutsbedrijf integreerde Eandis een automatische koppeling tussen haar interne systemen en GIPOD. Na de succesvolle lancering van GIPOD wil Eandis op hetzelfde elan doorgaan en de Vlaamse overheid aanbevelen om de applicatie binnen een langetermijnvisie verder uit te breiden met nieuwe mogelijkheden zoals het gefaseerd inbrengen van een gecoördineerde werf (met de aanleg van nutsvoorzieningen, riolering, wegeniswerken ) en de verplichting tot invoering van de gegevens door alle betrokken partijen. Activiteitenverslag 2013 41

Elektrische voertuigen - EVA-platform Het EVA-platform (Elektrische Voertuigen in Actie) is gesteund door de Vlaamse overheid en bouwde binnen het werkingsgebied van Eandis (kernpartner van EVA) de grootste oplaadinfrastructuur in Vlaanderen uit, met een oplaadpunt op het openbaar domein binnen de 20 kilometer of 20 minuten rijden. EVA concretiseerde reeds een netwerk van 71 oplaadeilanden voor elektrische voertuigen en tweewielers. Daarnaast stelde Eandis via het EVA-project in 2013 een aantal elektrische auto s, lichte bestelwagens en scooters gedurende drie maanden kosteloos ter beschikking van intussen een 140-tal gemeentebesturen. Gezien de ruime belangstelling worden de wagens toegewezen volgens een beurtrol in functie van de vraag. Dat past binnen het EVA-opzet om gemeenten kennis te laten maken met de eigenschappen en de mogelijkheden van elektrisch rijden. Deze zomer trok EVA van 9 tot 12 juli naar enkele locaties aan de kust met een ecologische roadshow om het grote publiek beter kennis te laten maken met elektrische mobiliteit. Een aanbod van verschillende elektrische auto s, fietsen en scooters stond ter beschikking van het publiek om een testrit te maken. In samenwerking met Eandis werden de VIP s op de Lokerse Feesten met een kleine vloot elektrische wagens naar het festivaldomein gebracht. Tijdens de tien feestdagen werden meer dan 4 000 gasten heen en weer gereden. De nodige energie werd door Eandis geleverd via tijdelijke oplaadpunten, geïnstalleerd op het parkeerterrein langs de stadsrand. Resultaten enquête klantentevredenheid 2013 In 2013 werden opnieuw enquêtes afgenomen voor de meting van de klantentevredenheid. In totaal werden 1 200 klanten geïnterviewd voor een aantal klantgerichte proces- 42 Activiteitenverslag 2013

sen. Gemiddeld scoort de dienstverlening een algemene tevredenheid van 93,8 %, wat net iets beter is dan de voorbije twee jaar. Ook over de service in de klantenkantoren is 96 % van de bezoekers tevreden, terwijl het call center De Stroomlijn puik scoort met 94 % tevreden klanten. Er werd een aantal aandachtspunten opgetekend onder meer met betrekking tot de snelheid en de duurtijd van werken, duidelijke informatie bij storingen, de flexibiliteit bij klantafspraken en de herstelling van de wegenis in de oorspronkelijke staat. Het energieverhaal van morgen in Living Tomorrow Op 28 augustus 2013 stelde Eandis de interactieve tentoonstelling Het energieverhaal van morgen voor aan de pers. In Living Tomorrow, het huis van de toekomst in Vilvoorde, schetst Eandis hoe het leven van de energieconsument er in de toekomst kan uitzien. Op een zeer bevattelijke en aanschouwelijke manier kunnen bezoekers kennis maken met innovatieve technieken en tendensen in de wereld van de energiedistributie. De interactieve tentoonstelling werd officieel gelanceerd in aanwezigheid van Freya Van den Bossche, Vlaams minister van Energie, Wonen, Steden en Sociale Economie. Een voorsmaakje vindt u op www.eandis.be > Over Eandis > Living Tomorrow. Huis-aan-huisblad Het Eandismagazine kwam in februari, juni en september 2013 alweer in meer dan 2,5 miljoen brievenbussen terecht. Naast openbare verlichting, warmtepompen, dakisolatie, ketelvervanging, aansluiten op aardgas en premieaanvragen kregen ook thema s als Hoe zuinige energietoestellen kiezen? en Rijden op elektriciteit of aardgas ruime aandacht. Ook tips om energiezuinig te (ver)bouwen werden belicht. Marktonderzoek toont aan dat dit magazine duidelijk in de smaak valt en antwoorden geeft op vragen die bij de mensen leven. Filialen van Eandis De Stroomlijn De volledige autonomie van De Stroomlijn inzake infrastructuur en operationele werking als een efficiënt en klantvriendelijk call center voor netgebonden nutsbedrijven is sinds einde 2013 een feit. Atrias In de loop van 2013 kon Atrias dankzij de toetreding van de laatste Waalse netbeheerders uitgroeien tot een volwaardig federaal georganiseerde entiteit waaraan nu alle distributienetbeheerders voor elektriciteit en gas in België deelnemen. Het komt er nu voor Atrias op aan om een draagvlak te creëren voor de correcte en efficiënte werking als clearing house voor de vrije energiemarkt vanaf medio 2016. Indexis De werking van Atrias en de werking van Indexis zijn als communicerende vaten: naarmate de activiteiten van Atrias in de komende jaren aan belang gaan winnen, zal Indexis (een samenwerkingsverband van Eandis met haar Waalse tegenhanger ORES) stelselmatig worden afgebouwd. In afwachting daarvan wil Indexis haar bijdrage blijven leveren voor een vlotte dataverwerking in opdracht van haar aandeelhouders met de klemtoon op continuïteit en een hoogstaande kwaliteit en betrouwbaarheid. Activiteitenverslag 2013 43

Corporate Governance Comité Overeenkomstig de bevoegdheden voorzien in het Energiebesluit van 19 november 2010 en de statuten van Intergem heeft het Corporate Governance Comité (CGC) aan de Raad van Bestuur verslag uitgebracht over zijn werkzaamheden tijdens het boekjaar 2013. Controle op onafhankelijkheid Naar aanleiding van de samenstelling van de nieuwe gemeenteraden begin 2013 werden ook de bestuursorganen van Intergem vernieuwd. De door de gemeenten/provincie voorgedragen kandidaat-bestuurders werden per brief geïnformeerd van hun statuut in het kader van het Energiedecreet. Er werd gevraagd dat de betrokken kandidaat, indien hij of zij in een van de gevallen van onverenigbaarheid verkeert, dit aan de secretaris van Intergem zou melden. Na onderzoek kon het CGC geen onverenigbaarheden vaststellen en bijgevolg worden de nieuwe openbare bestuurders, waaronder de leden van het Comité, beschouwd als onafhankelijk. Op 6 maart 2013 verleende het CGC positief advies in verband met de nieuwe samenstelling van het Managementcomité, dit na onderzoek omtrent de onafhankelijkheid van de leden. Toezicht op naleving van wetgeving Het CGC analyseert de nieuwe regelgeving met gebeurlijke weerslag op de werking van de distributienetbeheerder of van de werkmaatschappij Eandis. Naar aanleiding van een arrest van het Grondwettelijk Hof op 7 augustus 2013 waarin geconcludeerd werd dat de richtlijnen van de CREG bij het vastleggen van de tariefmethodologie in overeenstemming zijn met de Europese Richtlijnen, kon het Comité vaststellen dat de gas- en elektriciteitswetten gro- 44 Activiteitenverslag 2013

tendeels stand houden, zelfs integraal op het niveau van de tariefwetgeving. Conclusie is dat aan de Raad van Bestuur (redelijke) zekerheid kan geboden worden dat Intergem handelt volgens de wettelijke voorschriften en dat meer specifiek de bepalingen van het Vlaams Energiedecreet en de uitvoeringsbesluiten niet in het gedrang komen. Onderzoek van de rekeningen en betrouwbaarheid van financiële informatie Op basis van het financieel verslag opgesteld voor het jaar 2012 onderzocht het CGC een aantal bijzondere financiële basisgegevens, de verschillende posten van de activa en passiva en de samenstellende elementen van de resultatenrekening van het boekjaar 2012. Dit nazicht liet toe om de kwaliteit van de toegepaste boekhoudingsprocedures en van de interne controle te evalueren. Het CGC oordeelde dat de jaarrekening 2012 een juist beeld gaf van het patrimonium, de financiële toestand en de resultaten van de vennootschap op 31 december 2012. In het kader van zijn mandaat stelde de commissaris op 18 april 2013 een verslag op met betrekking tot de jaarrekening zonder voorbehoud maar met een toelichtende paragraaf. Het CGC concludeerde hierop dat de financiële informatie rond de jaarrekening 2012 als betrouwbaar kon worden beschouwd. Ook de balans en resultatenrekening per 30 september 2013 werden onderzocht, waarna het Comité oordeelde dat er voldoende middelen waren om aan de aandeelhouders een voorschot op dividend toe te kennen op basis van door de Raad van Bestuur vastgestelde 10/12e van het voor 2013 begrote uit te keren resultaat. Daarna werd de staat positief geattesteerd door de Commissaris en bekrachtigde de Algemene Vergadering de beslissing. Controle van het budget De reële investeringscijfers 2012 en deze van het eertijds door de CREG aanvaarde budget werden vergeleken. Voor de activiteit elektriciteit lagen de reële nettocijfers na financiële tussenkomsten boven deze van het budget 2012. Voor de activiteit gas werd minder geïnvesteerd dan voorzien. Opvolging van de auditwerkzaamheden In uitvoering van de auditplanning 2013 onderzocht het CGC meerdere auditrapporten. Per audit werd kennis genomen van de scope, de bevindingen, de besluiten, de maturiteitsbepalingen, de eindevaluaties en de maatregelen ter correctie of verbetering van de proceswerking. Zo werd in 2013 gerapporteerd over de procesaudits Beheren van aansluitingen, beheren van facilitaire middelen, beheren van geldstromen, over de thema-audits TOP ontwerp model TMB en planning, bedrijfsvoertuigen, verwerken en uitbetalen van groenestroomcertificaten, beheren van masterplan voor energiedistributie en veiligheid werven 2013, over de controleaudits Lokale kassen, Controles HR (PA en Comp&Ben). Het CGC nam in verschillende sessies akte van de maturiteitsbepaling van de geauditeerde bedrijfsprocessen en van de in dit verband geformuleerde aanbevelingen. Het Comité onderschreef de maatregelen met betrekking tot de kritisch of te corrigeren punten die eveneens door het Auditcomité werden goedgekeurd. Voorts werd de audit met betrekking tot een 40-tal gunningsdossiers die door de Raad van Bestuur van Eandis werden goedgekeurd, nagezien in het licht van de toepassing van de specifieke bijzondere volmacht inzake de delegatie van de overheidsopdrachten die jaarlijks door de algemene vergadering van Intergem aan Eandis verleend wordt. Onderzoeksverrichtingen Het CGC nam akte van de jaarrapporten van de federale Ombudsdienst voor energie en van de Ombudsdienst van Eandis over het werkingsjaar 2012. Terwijl het aantal eerstelijnsklachten met 5 % daalde, stagneerde het aantal tweedelijnsklachten. Het CGC verstrekte positief advies in verband met de aanbevelingen en/of verbeteringsvoorstellen die door de Ombudsdienst op basis van de klachtenanalyse aan de betrokken diensten werden overgemaakt. Die hadden betrekking op onder meer betwistingen van elektriciteits- of gasverbruik, het langdurige werken aan het distributienet met onderbreking van de energielevering, de Activiteitenverslag 2013 45

metervervangingen bij overkoppelingswerken, de mondelinge offerteringen/vastleggen prijsafspraak of nog schadeklachten. van klantwerken worden opgevolgd, zoals deze in verband met de bewegingen van de leveringen in de rol van sociale leverancier. Het Comité bespreekt en analyseert ook op regelmatige tijdstippen de diverse bedrijfsindicatoren die een evolutief beeld geven over de kernactiviteiten, zoals de investeringsen exploitatiewerken, de werken aan aansluitingen, de opvolging van defecten openbare verlichting, de energieleveringen, e.d., en adviseert ook over de te nemen corrigerende en preventieve maatregelen ter verbetering van de resultaten. Ook de evoluties binnen de activiteitsdomeinen In sommige gevallen moet de distributienetbeheerder toegang krijgen tot haar meetinstallaties (Move Out zonder Afspraak, drop van niet-residentiële netgebruiker, systematische metervervanging). Het CGC analyseerde de belangrijkste fasen van voornoemde procedures en concludeerde dat de voorwaarden om toegang te krijgen zeer strak zijn omschreven en dat deze dossiers veelal een uitspraak van de rechtbank vergen. 46 Activiteitenverslag 2013

Beknopte jaarrekening Activiteitenverslag 2013 47

Inleiding Via de verschillende rubrieken van de balans wordt een overzicht gegeven van de financiële toestand van onze opdrachthoudende vereniging op 31 december 2013, terwijl de resultatenrekening een inzicht geeft in de exploitatie van het afgelopen boekjaar. Zoals ook reeds het geval voor de vorige jaren worden, ingevolge de volledige vrijmaking van de elektriciteits- en gasmarkt in Vlaanderen op 1 juli 2003, de rekeningen gesplitst in een gereguleerde sector (netactiviteit) en een nietgereguleerde sector ( Twin -activiteit: welke naast de huidige niet gereguleerde activiteiten, waaronder voornamelijk de energiediensten voor lokale besturen (EDLB), ook nog elementen daterend van vóór de vrijmaking bevat). Voor de financiering van de investeringen werden via de uitgifte van diverse private plaatsingen bijkomend langetermijnfinancieringen opgenomen en werd via Eandis een bijkomende obligatielening onderschreven in het kader van het bestaand EMTN programma. Twee bankleningen werden ook nog rechtstreeks onderschreven door de gezamenlijke distributienetbeheerders. Met haar beslissing van 26 april 2012 heeft de CREG positief gereageerd op de aanvraag van de distributienetbeheerders om de tarieven van 2012 te verlengen en verder toe te passen voor de jaren 2013 en 2014 zodat de regionale regulatoren, na overheveling van de tariefbevoegdheid, een methodologie naar hun visie kunnen uitwerken. In het kader van de overeenkomst omtrent de tarieven tussen Eandis en Infrax met betrekking tot de uitbouw van een performant energielandschap, werd er door de Raad van Bestuur beslist om de boni 2013 op de beheersbare kosten gedeeltelijk te laten toekomen aan de aangeslotenen via het distributienettarief (eenheidstarief). Om tot de uitkering te kunnen overgaan aan de gemeenten van de, in het kader van hun begroting voor het boekjaar 2013 beloofde dividenden, werden voor de activiteit elektriciteit de eerder overgedragen resultaten verminderd met 1 642 798,84 euro. Zo kon er voor deze activiteit een bedrag van 13 274 608,56 euro uitgekeerd worden. Voor de activiteit gas werden de eerder overgedragen resultaten verminderd met 1 621 473,17 euro om een uit te keren winst van 9 992 186,61 euro te bereiken. Het resultaat uit de Twin-activiteiten werd volledig toegevoegd aan het overgedragen resultaat zodat op einde 2013 voor deze activiteit een overgedragen resultaat bereikt wordt van 1 881 999,46 euro. Resultaat activiteit elektriciteit Uiteindelijk wordt aldus een uit te keren winst van 13 274 608,56 euro bekomen. Aan de openbare deelnemers wordt een dividend toegekend van 9 961 740,92 euro en aan de deelnemende maatschappij een dividend van 3 312 867,64 euro. Resultaat activiteit gas Voor de activiteit gas bedraagt de uit te keren winst 9 992 186,61 euro waarvan 7 366 384,41 euro toegewezen wordt aan de openbare deelnemers en 2 625 802,20 euro aan de deelnemende maatschappij. Deze uit te keren bedragen werden reeds grotendeels in 2013 onder de vorm van een interim-dividend (20 749 700,00 euro) uitbetaald aan de deelnemers. Thans rest er nog een saldo van 2 517 095,17 euro dat zal ter beschikking gesteld worden van de deelnemers na de goedkeuring van de jaarrekening en de winstverdeling 2013 door de jaarvergadering van juni 2014. Het globale resultaat per einde 2013 bedraagt voor de netactiviteiten 20 002 523,16 euro waarvan 11 631 809,72 euro voor de activiteit elektriciteit en 8 370 713,44 euro voor de activiteit gas. Het resultaat uit de Twin-activiteiten geeft voor 2013 een winst van 46 024,21 euro. Meer details over de financiële gegevens van de jaarrekening zijn terug te vinden in het Financieel verslag 2013 dat op eenvoudig verzoek kan bekomen worden bij het secretariaat van Intergem, op het e-mailadres: intercommunales@eandis.be 48 Activiteitenverslag 2013

Balans per 31 december 2013 (in 1 000 euro) 975.728 975.728 overlopende rekeningen en overige vorderingen < 1 jaar 47 873 92 411 932 295 51 521 932 295 12 859 2 409 40 349 2 517 102 148 overlopende rekeningen nog te betalen dividenden vorderingen > 1 jaar 72 635 142 473 schulden < 1 jaar 89 104 462 090 402 614 schulden > 1 jaar vaste activa 835 355 808 035 121 564 116 881 herwaarderingsmeerwaarden 250 376 251 743 kapitaal+reserves +voorzieningen +overgedragen winst ACTIVA 2013 2012 2012 2013 PASSIVA Activiteitenverslag 2013 49

Resultaten elektriciteit 2013 (in 1 000 euro) OPBRENGSTEN tarieven voor aansluiting op het distributienet (niet-periodiek) 855 KOSTEN + DIVIDEND tarieven voor aansluiting op het distributienet (niet-periodiek) 376 TOEKENNING DIVIDEND tarieven voor gebruik van het net (periodiek) 74 534 tarieven voor gebruik van het net (periodiek) 63 380 tarief voor openbaredienstverplichtingen (periodiek) 64 660 tarief voor openbaredienstverplichtingen (periodiek) 64 660 tarief in verband met het gebruik van het transportnet (periodiek) 34 900 tarief in verband met het gebruik van het transportnet (periodiek) 34 900 tarief voor de ondersteunende diensten (periodiek) 6 028 tarief voor de ondersteunende diensten (periodiek) 6 028 over te dragen resultaat 8 261 overgedragen resultaat vorig boekjaar 9 874 opbrengsten (TWIN) 1 676 tariefposten ivm belastingen, heffingen, toeslagen, bijdragen en retributies (periodiek) 4 998 dividend 13 275 kosten (TWIN) 1 647 tariefposten ivm belastingen, heffingen, toeslagen, bijdragen en retributies (periodiek) 4998 openbare deelnemers 9 962 deelnemende maatschappij 3 313 50 Activiteitenverslag 2013

Resultaten gas 2013 (in 1 000 euro) OPBRENGSTEN KOSTEN + DIVIDEND TOEKENNING DIVIDEND tarieven voor aansluiting op het distributienet (niet-periodiek) 206 tarieven voor aansluiting op het distributienet (niet-periodiek) 33 tarieven voor gebruik van het net (periodiek) 29 877 tarieven voor gebruik van het net (periodiek) 38 075 tarief voor openbaredienstverplichtingen (periodiek) 1 795 tariefposten ivm belastingen, heffingen, toeslagen, bijdragen en retributies (periodiek) 2 658 tarief voor openbaredienstverplichtingen (periodiek) 1 795 tariefposten ivm belastingen, heffingen, toeslagen, bijdragen en retributies (periodiek) 2 658 overgedragen resultaat vorig boekjaar 8 210 over te dragen resultaat 6 605 dividend 9 992 openbare deelnemers 7 366 deelnemende maatschappij 2 626 opbrengsten (TWIN) 18 kosten (TWIN) 2 Activiteitenverslag 2013 51

Dividenden openbare deelnemers - 2013 (in 1000 euro) Elektriciteit Gas Totaal toegekend 2013 Interimdividend 2013 Saldo uit te betalen 06/2014 Aalst 1 618 1 143 2 761-2 500 261 Affligem 150 57 207-187 20 Bever 21 -- 21-18 3 Beveren 1 016 606 1 622-1 485 137 Brakel 176 44 220-201 19 Buggenhout 255 134 389-352 37 Denderleeuw 230 198 428-387 41 Dendermonde 822 834 1 656-1 517 139 Erpe-Mere 317 61 378-342 36 Geraardsbergen 437 398 835-765 70 Haaltert 231 121 352-318 34 Hamme 343 392 735-673 62 Herzele 196 77 273-247 26 Kruibeke 238 216 454-415 39 Lebbeke 267 203 470-425 45 Lierde 68 18 86-77 9 Ninove 590 354 944-855 89 Sint-Gillis-Waas 242 271 513-470 43 Sint-Niklaas 1 436 1 250 2 686-2 433 253 Stekene 223 246 469-424 45 Temse 482 447 929-851 78 Waasmunster 139 94 233-210 23 Zottegem 380 202 582-527 55 Totaal gemeenten 9 877 7 366 17 243-15 679 1 564 Provincie O-VL 85 -- 85-77 8 TOTAAL 9 962 7 366 17 328-15 756 1 572 52 Activiteitenverslag 2013

Verklarende woordenlijst CGC Corporate Governance Comité CREG Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas (= federale regulator) DMS Distribution Management System, voor actief beheer van (slimme) netten DNB Distributienetbeheerder EAN-code European Article Numbering, elke aansluiting heeft een unieke identificatiecode van 18 cijfers SODV Sociale openbaredienstverplichtingen, door de overheid opgelegde ondersteunende maatregelen voor klanten met betaalmoeilijkheden VEA Vlaams Energieagentschap VREG Vlaamse Regulator van de Elektriciteits- en Gasmarkt (= Vlaamse regulator) WKK Warmtekrachtkoppeling, gezamenlijk opwekken van warmte en (elektrische) kracht EDLB Energiediensten voor Lokale Besturen EMTN European Medium Term Note, modaliteiten rond uitgifte van Europese institutionele obligatieleningen EVA Elektrische Voertuigen In Actie ICT Informatie- en communicatietechnologie LAC Lokale adviescommissie LED Light emitting diode LRB Lokale Relatiebeheerder, aanspreekpunt van Eandis voor gemeenten en grote klanten PLC Power Line Communication, datacommunicatie via laagspanningskabels PV-installaties Zonnepanelen RBC Regionaal Bestuurscomité REG Rationeel energiegebruik

Juni 2014- v.u. Luc Desomer, Public affairs en Communicatie - Brusselsesteenweg 199, 9090 Melle - Gedrukt op milieuvriendelijk papier.