Activiteitenverslag 2013

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Activiteitenverslag 2013"

Transcriptie

1 Activiteitenverslag 2013

2 2 Activiteitenverslag IMEA 2013

3 IMEA INTERCOMMUNALE MAATSCHAPPIJ VOOR ENERGIEVOORZIENING ANTWERPEN Opdrachthoudende vereniging ACTIVITEITENVERSLAG 2013 Jaarvergadering 25 juni 2014 Activiteitenverslag IMEA

4 Inhoud Woord vooraf 6 Voorstelling van de distributienetbeheerder 9 Identiteit 10 Contactmogelijkheden 11 Deelnemers 12 Distributiegebied 13 Bestuur en toezicht 14 Verslag van de raad van bestuur 17 Inleiding 18 Marktwerking in Afspraken rond het toekomstige distributienetbeheer Tarieven distributienet Tarieven transportnet Consultatieronde tariefmethode Uitbreiding erkenning als distributienetbeheerder Voorbereiding exit privépartner uit DNB s Forfaitaire netvergoeding prosumenten Wijzigingen decreet intergemeentelijke samenwerking Elektriciteitschaarste overleg provinciaal niveau Verkoop groenestroom- en warmtekrachtcertificaten Algemeen beleid 24 Installatie vernieuwde bestuursorganen Evaluatierapport werking IMEA Producten- en dienstenaanbod voor lokale besturen Nieuwsbrief aan lokale besturen Actualisering procedure besluitvorming werken Verlenging retributiereglement Vastleggen forfaitaire prijzen verkavelingen voor 2014 Nieuwe tarieven tariefwissel op afstand slimme meters Gerealiseerde investeringen in 2013 Budget 2014 Driejaarlijkse investeringsplannen Financieringsbehoeften Dienstverlening 28 Distributienetbeheer 28 Acties voetpadherstel Onderhoud openbare verlichting (OV) Valorisatie van restwarmte via warmtenetten Decentrale productie Slim distributienet Onderzoeksproject Linear 4 Activiteitenverslag IMEA 2013

5 Sociaal 31 Strijd tegen energiearmoede Energieleveringen Uitzonderingsleverancier Communicatiekanalen voor klanten Ecologisch 32 REG-premies 2013 REG-premies 2014 Premies voor beschermde klanten Projecten huishoudelijke energiescans en sociaal dakisolatieproject Ecoscore in kringwinkels Budget aardgasfonds Energiediensten Lokale Besturen uitgebreid Samenaankoop energie voor lokale besturen Energie Prestatie Contractering Renovatie van stookplaatsen en instellen van regelingen Duurzame mobiliteit lokale besturen Overeenkomst met Stedelijk Onderwijs Antwerpen Meebouwen aan Smart Cities Werkmaatschappij Eandis 38 Organisatieschema Nieuwe raad van bestuur Actieplan FIT Minder hinder Elektrische voertuigen EVA-platform Resultaten enquête klantentevredenheid 2013 Het energieverhaal van morgen in Living Tomorrow Huis-aan-huisblad Filialen van Eandis Verslag corporate governance comité 42 Beknopte jaarrekening 45 Inleiding 46 Balans per 31 december Resultaten elektriciteit Resultaten gas Dividenden openbare deelnemers 50 (Uitgebreide financiële gegevens kan u terugvinden in het Financieel verslag 2013 dat samen met het activiteitenverslag het jaarverslag vormt en dat op eenvoudige aanvraag verkrijgbaar is via [email protected] ). Verklarende woordenlijst 51 Activiteitenverslag IMEA

6 Woord vooraf Geachte lezer, Het eerste werkingsjaar van de nieuwe bestuursploeg is voltooid. Het was van bij het begin de wens van alle vertegenwoordigers om met de vernieuwde bestuurlijke werking voort te bouwen op de resultaten en fundamenten van de voorbije jaren. Want binnen IMEA is er altijd een goede samenhorigheid geweest die focust op een gemeenschappelijk onderschreven doelstelling, die zowel economisch als maatschappelijk belangrijk is. En die doelstelling bestaat er in om onze activiteiten zo efficiënt en zo kwalitatief mogelijk te organiseren, en tegelijk dicht bij de bevolking te staan. Die motivatie is al decennia lang bij IMEA aanwezig. De resultaten van onze activiteiten staan er. Binnen een complexe en veeleisende energieomgeving is er in 2013 andermaal een gedegen en steekhoudende invulling geweest van alle taken en uitdagingen die aan onze opdrachthoudende vereniging werden toevertrouwd. Onze netten behoren qua bedrijfszekerheid opnieuw tot de absolute top van Europa. Die stabiele kwaliteit is van groot belang, omdat ons economisch en maatschappelijk leven zeer afhankelijk is van een degelijke en continue energievoorziening. Daarnaast moeten we vandaag inspelen op de versnelde technologische evoluties en revoluties die het energielandschap van morgen bepalen. Dankzij Eandis houden we permanent een vinger aan de pols van de vele nieuwe en grensverleggende applicaties die nauw aansluiten bij het beheer van distributienetten en openbare verlichting. Denk maar aan het bestaande aanbod voor smart energy cities, ledverlichting, warmtenetten, duurzame mobiliteit en zoveel meer. De lokale besturen, de bevoegde overheid, onze netgebruikers, de aandeelhouders en diverse marktactoren rondom onze werking, staan voor vergelijkbare bezorgdheden, uitdagingen en kansen. Met hen willen we stevige samenwerkingsverbanden uitbouwen om samen sterker te staan en de beoogde ambities waar te maken. En midden die technische en technologische activiteiten zijn we nooit de meest kwetsbaren uit onze omgeving vergeten, integendeel. We hebben steevast met respect onze rol als sociale leverancier voor residentiële klanten met betalingsmoeilijkheden ter harte genomen. De energielevering aan deze bevolkingsgroep vormt een speerpunt in onze maatschappelijke opdracht om energie voor iedereen ter beschikking te stellen en om mee de strijd tegen energiearmoede aan te gaan. Het aantal klanten dat door IMEA van energie wordt voorzien, stagneert stilaan, ondanks een recordaantal dropaanzeggingen door de energieleveranciers in De strijd tegen energiearmoede is nog lang niet voorbij en focust op twee vlakken, zowel financieel als op vlak van energiezuinigheid. Daarom moeten we werken aan een beleid waarbij betalingsbegeleiding (geld) en besparingsbegeleiding (energie) hand in hand gaan. Het is belangrijk dat iedere actor daarbij de rol opneemt waarin hij gespecialiseerd is: de OCMW s zorgen voor betalingsbegeleiding om schulden te voorkomen, of vlugger af te betalen, en de distributienetbeheerders nemen de technische ondersteuning voor hun rekening. Ik wil hierbij benadrukken dat die samenwerking verloopt in harmonie en constructief. We zetten ook onze schouders onder een meer duurzame samenleving. Via allerlei kanalen en initiatieven staan we gemeenten bij in hun streven naar meer duurzaamheid en klimaatneutraliteit. We nemen op verschillende niveaus initiatieven om onze mobiliteit duurzamer te maken. En omdat voor elk stads- of gemeentebestuur energie een belangrijke uitgavenpost is, worden ze specifiek bijgestaan door de Energiediensten voor Lokale Besturen van Eandis om hun energiefactuur te beheersen. Honderden projecten werden afgelopen jaren uitgewerkt. Ze spelen stuk voor stuk in op de bestaande lokale en gemeentelijke behoefte inzake energiebesparing. 6 Activiteitenverslag IMEA 2013

7 Een belangrijke notie waaraan ik niet kan voorbijgaan, is een kwaliteitsbegrip, namelijk de notie samenwerking. Ik geloof dat ik die term zonder twijfel kan poneren als het fundament voor de werking van de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders in het algemeen, en voor IMEA in het bijzonder. Onze steden en gemeenten vormen samen met het distributiebedrijf Eandis een noodzakelijke schakel om een op maat gesneden beleid uit te voeren op vlak van energie. Ik wil dan ook iedereen bedanken die onze werking ondersteunt, de leden van onze bestuursorganen, de deelnemende steden en gemeenten, de collega s van de andere Vlaamse gemengde distributienetbeheerders en de raad van bestuur van Eandis. Als bestuurder streven we ernaar om steeds de best mogelijke beslissingen te nemen in het belang van onze bevolking en onze bedrijven. De wisselwerking met het management van Eandis en met de betrokken personeelsleden is daarbij cruciaal. En ik moet onderstrepen dat de interactie voorbeeldig is, gestoeld op een uitgebalanceerde organisatie die de dienstverlening hoog in het vaandel voert. Tot slot wens ik iedereen te danken voor de inspanningen die het afgelopen jaar zijn geleverd om de werking van IMEA kwaliteitsvol uit te bouwen en de talloze uitdagingen aan te pakken. We hebben in dit jaarverslag een bloemlezing samengebracht van onze werking en realisaties. We wensen u alvast veel leesplezier. Koen Kennis Voorzitter Activiteitenverslag IMEA

8 8 Activiteitenverslag IMEA 2013

9 Voorstelling van de distributienetbeheerder Activiteitenverslag IMEA

10 Identiteit Benaming Intercommunale Maatschappij voor Energievoorziening Antwerpen afgekort tot IMEA Rechtsvorm Opdrachthoudende vereniging Ondernemingsnummer BTW BE , RPR Antwerpen Maatschappelijke zetel Merksemsesteenweg 233, 2100 Antwerpen (Deurne) Secretariaat Brusselsesteenweg 199, 9090 Melle Oprichting Opgericht als naamloze vennootschap te Antwerpen op 18 oktober 1932 Belgisch Staatsblad van 2/3 november 1932, nr Statuten Statuten vastgesteld op 19 april 1982 Bijlage bij het Belgisch Staatsblad van 4 juni Omgevormd tot een opdrachthoudende vereniging door de algemene vergadering in buitengewone zitting van 6 november Overneming van gedeelte IGAO vanaf 1 januari Laatst gewijzigd door de algemene vergadering in buitengewone zitting van 12 december 2013 Bijlage bij het Belgisch Staatsblad van 29 januari 2014, nr Gedeeltelijke goedkeuring bij ministerieel besluit van 28 maart Activiteitenverslag IMEA 2013

11 Contactmogelijkheden Dringende oproepen: Gasreuk Hier kunt u een gasreuk melden, 24 uur per dag en 7 dagen per week. Deze oproepen worden prioritair behandeld. Storingen en defecten (zonaal tarief) Op dit nummer kunt u terecht om storingen of defecten op het elektriciteits- of aardgasnet te melden. Het nummer is 7 dagen per week en 24 uur per dag bereikbaar. Mensen met een spraak- en/of gehoorstoornis Mensen met een spraak- en/of gehoorstoornis kunnen een gasreuk, storingen en defecten melden via een sms-codebericht naar Meer info op > Contact > Telefonisch contact. Snel en makkelijk via het web Aansluitingen gas en elektriciteit: nieuwe aansluitingen, verzwaring van aansluitingen, verplaatsing en vervanging van meters. > Aansluitingen Meterstanden > Meteropneming Defecte straatlampen > Straatlampen Een defecte straatlamp opgemerkt? Geef de adresgegevens van de paal door en we herstellen het defect zo snel mogelijk. Defecte straatlampen kunt u ook telefonisch melden: Opmerkingen of klachten > Over Eandis > Opmerkingen of klachten melden Hebt u een probleem met de dienstverlening van Eandis? We horen graag uw reactie, zodat we onze werking kunnen verbeteren. Ombudsdienst > Over Eandis > Ombudsdienst Bent u niet tevreden over de manier waarop we uw klacht behandelen? Dan kunt u terecht bij de ombudsdienst van Eandis. U kunt ook bellen op het nummer of schrijven naar: Ombudsdienst Eandis, Postbus 60, 9090 Melle. Algemeen telefoonnummer (zonaal tarief) Voor alle vragen kunt u ook terecht op dit nummer. We zijn iedere werkdag bereikbaar van 8 tot 20 uur en op zaterdag van 9 tot 13 uur. Klantenkantoren 2018 Antwerpen: Appelmansstraat Antwerpen (Deurne): Merksemsesteenweg 233 Melden van verhuizing > Verhuizen Rationeel energiegebruik: premies, tips > Energie besparen Maandag Dinsdag Woensdag Donderdag Budgetmeters en dienstverlening van de sociale leverancier > Sociaal Vacatures > Jobs Stroomonderbrekingen > Stroomonderbrekingen Op deze pagina krijgt u een overzicht van alle actuele en recente stroomonderbrekingen op het distributienet van Eandis. Vrijdag Infrastructuurgebied Antwerpen Merksemsesteenweg 233, 2100 Antwerpen Algemeen correspondentieadres Brusselsesteenweg 199, 9090 Melle Activiteitenverslag IMEA

12 Deelnemers 6 steden/gemeenten en Electrabel nv Gemeenten Elektriciteit Aardgas (1) Antwerpen 2000 Antwerpen: centrum 2018 Antwerpen: gebied tussen Leien, Gemeente- en Carnotstraat en Singel 2030 Antwerpen: Luchtbal 2050 Antwerpen: Linkeroever 2060 Antwerpen: Seefhoek en omgeving 2600 Berchem 2040 Berendrecht-Zandvliet- Lillo-Antwerpen 2140 Borgerhout 2100 Deurne 2180 Ekeren 2170 Merksem 2610 Wilrijk Havengebied Brasschaat Duffel Kapellen Hoogboom Kapellen Mortsel Zwijndrecht - - (1) Uitbreiding sinds 1 januari 2009 met distributienetbeheer gas 12 Activiteitenverslag IMEA 2013

13 Distributiegebied Antw Kapellen Burcht Antw Antwerpen Antw. havengebied Zwijndrecht Antw Antw Antwerpen Antw. havengebied Zwijndrecht Burcht Antw Wilrijk Hoogboom Ekeren Ekeren Antw. 2030Merksem Borgerhout Berchem Wilrijk Kapellen Brasschaat Hoogboom Merksem Deurne Borgerhout Berchem Deurne Mortsel Brasschaat Mortsel Elektriciteit en aardgas Uitsluitend aardgas Elektriciteit en aardgas Uitsluitend aardgas Duffel Duffel Activiteitenverslag IMEA

14 Bestuur en toezicht RAAD VAN BESTUUR Voorzitter CORPORATE GOVERNANCE COMITE Voorzitter Koen KENNIS Antwerpen Kevin VEREECKEN Antwerpen Ondervoorzitter Ondervoorzitter Paul CORDY Antwerpen Sonja DE MEYER Antwerpen Leden Leden Sonja DE MEYER Koen DEHAEN Luc JANSSENS Kevin VEREECKEN Antwerpen Mortsel Kapellen Antwerpen Paul CORDY Koen DEHAEN Antwerpen Mortsel Electrabel, met als vaste vertegenwoordiger André SARENS, en als plaatsvervanger Rumold LAMBRECHTS Secretaris Jan HERMANS Lid met raadgevende stem Vertegenwoordiging Eandis Luc WUYTS Duffel Danny MAREYDT Hilde VERMEIRE Secretaris Nick VANDEVELDE Vertegenwoordiging Eandis Rudy AERTS Luc DESOMER Walter VAN DEN BOSSCHE Donald VANBEVEREN COMMISSARIS Ernst & Young, bedrijfsrevisoren BCVBA, vertegenwoordigd door Paul EELEN 14 Activiteitenverslag IMEA 2013

15 RBC ANTWERPEN Voorzitter Koen KENNIS Luc JANSSENS RBC REGIO Voorzitter Kapellen Ondervoorzitter Paul CORDY Koen DEHAEN Ondervoorzitter Mortsel Leden Leden Sonja DE MEYER Kevin VEREECKEN Toon WASSENBERG Christiane DE VOS Johan DOM Tom VERSOMPEL Duffel Zwijndrecht Brasschaat Secretaris Secretaris José VERBIESE José VERBIESE Vertegenwoordiging Eandis Rudy AERTS Ines BECUE Jean-Pierre BLOMME Marc CUINEN Luc DESOMER Peter DIETVORST Rudy HENDRICKX Walter VAN DEN BOSSCHE Frank VAN REMOORTEL Donald VANBEVEREN Nick VANDEVELDE Vertegenwoordiging Eandis Rudy AERTS Ines BECUE Jean-Pierre BLOMME Erwin BOOGAERTS Luc DESOMER Peter DIETVORST Rudy HENDRICKX Walter VAN DEN BOSSCHE Frank VAN REMOORTEL Donald VANBEVEREN Nick VANDEVELDE Activiteitenverslag IMEA

16 16 Activiteitenverslag IMEA 2013

17 Verslag van de raad van bestuur Activiteitenverslag IMEA

18 Inleiding Overeenkomstig de wettelijke en statutaire bepalingen brengen wij u verslag uit over de activiteiten van IMEA tijdens het boekjaar In het activiteitenverslag vindt u de belangrijkste gebeurtenissen en evoluties van de voorbije verslagperiode. In de loop van 2013 hebben de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders en hun werkmaatschappij hun algemene visie bekendgemaakt over de richting die het distributienetbeheer in Vlaanderen zou moeten uitgaan. Deze visie vertrekt vanuit een aantal mijlpalen en objectieve elementen die bepalend zullen zijn voor de sector, zoals de statutaire eindduur van de Vlaamse gemengde netbeheerders, de decretaal vastgelegde uittreding van de privépartner Electrabel uit deze verenigingen en de toekomstige invoering van een nieuw meerjarentarief, waarvoor de Vlaamse overheid binnenkort de bevoegdheid overneemt van het federale niveau. Eandis en Infrax sloten in het najaar 2013 een principieel akkoord over o.a. het behoud van de geografische omschrijving van hun eigen werkgebied en het principe dat beide werkmaatschappijen onafhankelijk van elkaar blijven opereren. De tarifaire gevolgen van de openbaredienstverplichtingen moeten worden herbekeken. Het is de bedoeling dat iedereen in Vlaanderen in een gelijke situatie hetzelfde distributienettarief betaalt voor dezelfde dienstverlening. De bestuursorganen van IMEA werden in maart 2013 opnieuw samengesteld. Elke gemeente is vertegenwoordigd in de nieuwe Regionale Bestuurscomités die bevoegd zijn voor zaken met een direct lokaal belang en binding. Een beperkte raad van bestuur staat voortaan in voor de behartiging van het algemeen beleid. Overeenkomstig artikel 70 van het decreet houdende de intergemeentelijke samenwerking heeft de uittredende raad van bestuur een evaluatierapport opgemaakt over de werking van de vereniging van de voorbije zes jaar. Het rapport werd door de nieuwe raad van bestuur aangevuld met een ondernemingsplan voor de komende zes jaar en aan de gemeenten voorgesteld. Een pilootproject met ongeveer slimme meters werd afgerond en verschaft aan de Vlaamse overheid de nodige informatie om een beslissing te nemen omtrent de verdere invoering van slimme meters in de toekomst. Het producten- en dienstenaanbod voor lokale besturen werd opnieuw omschreven en uitgebreid met services op het vlak van duurzame mobiliteit, warmtenetten en vernieuwende openbare verlichtingstoepassingen. Er zijn geen vermeldingen genoteerd met betrekking tot het verkrijgen van eigen aandelen. Er is geen verwerving van aandelen van de moedervennootschap of door een dochtervennootschap. De vereniging heeft geen bijkantoren. Overeenkomstig de decretale en statutaire voorschriften heeft het corporate governance comité (CGC) aan de raad van bestuur verslag uitgebracht over zijn opdrachten inzake het hem toevertrouwd mandaat met betrekking tot het wer- 18 Activiteitenverslag IMEA 2013

19 kingsjaar Het betreft een rapport zonder voorbehoud noch bezwaar, waarvan het belangrijkste opgenomen is in het betreffende hoofdstuk van het activiteitenverslag. Er is geen tegenstrijdigheid van belangen vastgesteld overeenkomstig voornoemd verslag van het CGC. Tevens leggen wij u de jaarrekening voor, afgesloten per 31 december De balans sluit per 31 december 2013 af met een totaal van ,35 euro ten opzichte van een vergelijkbaar cijfer van ,38 euro voor het boekjaar De uit te keren winst bedraagt 21,35 miljoen euro waarvan 12,08 miljoen euro voor elektriciteit (9,21 miljoen euro voor de openbare besturen en 2,87 miljoen euro voor de deelnemende maatschappij) en 9,27 miljoen euro voor aardgas (6,96 miljoen euro voor de openbare besturen en 2,31 miljoen euro voor de deelnemende maatschappij). De volledige jaarrekening is opgenomen in het Financieel verslag dat op eenvoudige aanvraag verkrijgbaar is via [email protected]. Eandis heeft in de loop van het jaar 2013 opnieuw enkele financieringstransacties op de kapitaalmarkten verricht die de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders in staat stellen hun werking te financieren. In maart 2013 werd een private plaatsing voor een bedrag van 75 miljoen euro afgerond. Het betrof een dubbele tranche van enerzijds 54,5 miljoen euro op een looptijd van 15 jaar met een coupon van 3,50 % en anderzijds 20,5 miljoen euro op 20 jaar met een coupon van 3,75 %. In juni plaatste Eandis een Namensschuldverschreibung (d.i. een schuldinstrument naar Duits recht) rechtstreeks bij een investeerder (50 miljoen euro, looptijd van 30 jaar, couponrente van 3,50 %). In oktober volgde een EMTN-obligatie van 500 miljoen euro (10 jaar, coupon van 2,875 %), die geplaatst werd bij Europese institutionele investeerders. Deze uitgifte werd door de investeerderswereld zeer goed ontvangen. Daarnaast heeft Eandis ook via bilaterale contracten met diverse bankinstellingen haar financiering op korte en lange termijn verzekerd. De raad van bestuur 1 april 2014 Activiteitenverslag IMEA

20 Marktwerking in 2013 Afspraken rond het toekomstige distributienetbeheer Op het niveau van Eandis en Infrax werden afspraken gemaakt over de principes voor het toekomstig netbeheer in Vlaanderen. Meer in detail wensen Eandis en Infrax binnen hun structuren een performant energielandschap uit te bouwen in Vlaanderen waarbij door innovatie en efficiëntie een kwaliteitsvol netwerk wordt gerealiseerd met een lage kostprijs en waarbij de klant centraal staat. De besprekingen betreffen voornamelijk: de vaststelling van de einddatum van de huidige DNB s op einde 2019 met een standstill op het vlak van de deelnemende gemeenten (behoudens op vraag van gemeenten waar twee distributienetbeheerders actief zijn en in consensus tussen de werkmaatschappijen en de betrokken gemeente), de toekomst van het gemengde type DNB s, de voorbereidingen voor de volgende DNB-meerjarentarieven binnen een geregionaliseerde context, mogelijke aanpassingen aan de huidige tariefstructuur voor de DNB s, de solidarisering van de openbaredienstverplichtingen, de evolutie naar een uniform distributienettarief in het Vlaamse gewest, de mogelijke fusie van de DNB s, het behoud van de huidige werkmaatschappijen en ten slotte niet-kernactiviteiten voor de DNB s. Eandis en Infrax sloten daarvoor in januari 2014 een principieel akkoord over enkele fundamentele elementen van het toekomstige distributienetbeheer. Het akkoord is in de eerste plaats ingegeven door de belangen van de consument en bevat onder meer volgende elementen: de huidige geografische omschrijvingen van hun werkgebied behouden. Dat laat de bevoegde instanties toe om op een serene wijze te werken aan een omvattende hervorming van het distributienetbeheer, zowel organisatorisch als tarifair; de beide werkmaatschappijen blijven onafhankelijk van elkaar opereren; de impact van het Vlaamse beleid op de distributienettarieven en meer bepaald de tarifaire gevolgen van de openbaredienstverplichtingen moeten worden herbekeken; het is de bedoeling dat iedereen in Vlaanderen in een gelijke situatie hetzelfde distributienettarief betaalt voor dezelfde dienstverlening. Bij een dergelijke uniforme tariefstructuur wordt rekening gehouden met de capaciteit (het gevraagde vermogen) en kunnen objectiveerbare verschillen worden geïntegreerd zoals de densiteit van het net (stedelijk of ruraal). Er dient derhalve omzichtig omgesprongen te worden met de term uniform distributienettarief. Een tariefaanpassing zal samenvallen met de introduc- tie van een nieuwe tariefmethodologie en -structuur die vanaf 1 juli 2014 de exclusieve bevoegdheid zal worden van de Vlaamse overheid en de Vlaamse regulator, de VREG. De raad van bestuur van Eandis heeft een tijdslijn uitgetekend, gebaseerd op een aantal mijlpalen dat nu reeds gekend is, voor de verschillende stappen in het door haar voorgestelde reorganisatieplan voor de energiedistributie in Vlaanderen. Om de afspraken ingang te doen vinden, zijn decreetwijzigingen noodzakelijk. Tarieven distributienet De huidige distributienettarieven voor elektriciteit en aardgas zijn meerjarentarieven die in 2009 werden goedgekeurd door de federale regulator CREG. In principe waren deze meerjarentarieven geldig tot en met Voor de periode diende er dus een nieuw tariefvoorstel te worden gedaan, inclusief de verrekening van de saldi van de vorige jaren. De tarifaire bevoegdheid gaat over van de federale naar de regionale overheid (Vlaamse Gewest en Vlaamse regulator VREG). In dat verband worden de goedgekeurde tarieven 2012 van de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders verlengd en op hetzelfde niveau behouden voor de jaren 2013 en Alles laat uitschijnen dat de huidige distributienettarieven zullen aangehouden worden tot einde Tarieven transportnet De transportnettarieven van Elia, de beheerder van het hoogspanningsnet, worden afzonderlijk federaal goedgekeurd, maar ze worden wel aan de leveranciers doorgerekend via de distributienettarieven. Wijzigingen in het transportnettarief zullen het niveau van de distributienettarieven dus wel beïnvloeden. Naar aanleiding van de aangepaste transportnettarieven Elia, goedgekeurd door de CREG, hebben de distributienetbeheerders vanaf 1 juni 2013 de gewijzigde tariefcomponenten voor de doorrekening van deze transportkosten moeten aanpassen. Op 1 januari 2014 wijzigde het transportnettarief voor het onderschreven vermogen en voor het ter beschikking gesteld vermogen voor de diverse klantengroepen in hoogspanning en laagspanning. 20 Activiteitenverslag IMEA 2013

21 Daardoor zouden de distributienetbeheerders het recht verkrijgen om een 36 kv-net uit te bouwen en te exploiteren als distributienet vanuit een koppelpunt met Elia. Er werd een MoU (Memorandum of Understanding) overeengekomen tussen de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders en Elia. Op 5 juli 2013 heeft de VREG de uitbreiding van de erkenning tot en met 36 kv voor de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders medegedeeld. IMEA heeft reeds een erkenning tot en met 70 kv. Consultatieronde tariefmethode Dit betekent dat de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders bij de CREG een tariefvoorstel met betrekking tot 36 kv moesten indienen, dit in overleg met Elia. Door de CREG werd daarin nog geen beslissing genomen. Het ontbreken van een goedgekeurd tarievendossier evenals de nog niet vereiste aanpassingen aan de Technische Reglementen leidden ertoe dat de eerste maanden van 2014 voorlopig nog geen dossiers > 29,9 kv werden gerealiseerd. Met het oog op de overdracht van de tarifaire bevoegdheid van de federale naar de regionale overheid, heeft de VREG op 7 oktober 2013 een consultatienota gelanceerd met betrekking tot de methodologie rond de distributienettarieven. Daarbij kregen de belanghebbenden de mogelijkheid om opmerkingen te formuleren tegen 6 december daaropvolgend. In overleg met de distributienetbeheerders formuleerde Eandis hierover 69 vragen en opmerkingen, zowel over de gevolgde procedure als over de inhoud. Er werd aan Eandis gevraagd om de bezorgdheid over de risico s gerelateerd aan de huidige visie rond de tariefmethodologie van de VREG aan te kaarten. Er wordt ook aandacht gevraagd voor een aanvaardbaar en marktconform rendement dat toelaat op lange termijn de installaties in stand te houden. Uitbreiding erkenning als distributienetbeheerder Wegens de groei van het aantal decentrale productie-eenheden (WKK, windmolens, grote installaties zonnepanelen, ) en grote concentratiegebieden van dergelijke eenheden, moet het distributienet voor de aansluiting van deze installaties over voldoende capaciteit beschikken. Hierdoor ontstaat in bepaalde omstandigheden de noodzaak om, wegens technisch economische redenen, aan te sluiten op een hoger spanningsniveau. In dat kader werd een verzoek aan de VREG gericht om de activiteit van de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders uit te breiden tot het spanningsniveau van 36 kv. Activiteitenverslag IMEA

22 Voorbereiding exit privépartner uit DNB s Conform de Vlaamse regelgeving is er een verplichte uittreding van de privépartner, in casu Electrabel nv, uit de gemengde DNB s. Deze uitstap moet uiterlijk op 31 december 2018 gerealiseerd zijn. Voor ex-igao valt deze datum zelfs vroeger. Met het oog daarop hadden de verantwoordelijken van de openbare sector reeds einde 2012 de voorbereidende werkzaamheden opgestart en onderhandelingen aangeknoopt met Electrabel. Eén van de hoofdelementen in de onderhandelingen tussen de verschillende aandeelhouders van de DNB s vormt de waardering van de participatie van Electrabel in de DNB s. Deze gesprekken waren einde 2013 nog niet afgerond en zullen dus in 2014 verder hun verloop kennen. Forfaitaire netvergoeding prosumenten Per 1 januari 2013 werd een netvergoeding aangerekend voor lokale productie-installaties met een vermogen kleiner dan of gelijk aan 10 kw en met een terugdraaiende teller. De vergoeding werd forfaitair vastgelegd, gebaseerd op het geïnstalleerde vermogen. Op die manier leverde elke eindgebruiker een bijdrage aan de algemene kosten voor het distributienetbeheer, in functie van de manier waarop hij het distributienet belast. De distributienetbeheerders rekenden deze netvergoeding aan via de energieleveranciers. Einde 2012 meldde FEBEG, de Federatie van de Belgische Elektriciteits- en Gasbedrijven, deze aanrekening te kunnen verwerpen op basis van het huidige Technische Reglement Elektriciteit. Zij wensen bovendien geen bijkomende risico s op zich te nemen inzake niet-betaling van de netvergoeding in hoofde van de eindklanten. Op 15 januari 2013 hebben de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders aan FEBEG meegedeeld afstand te nemen van de door hen aangevoerde argumenten en de netvergoeding te zullen factureren. Daarop weigerden de vijf grote leveranciers (Electrabel, Eni, Eneco, EDF-Luminus en Essent) de netvergoeding door te rekenen aan hun klanten, wat tot een verstoring/discriminatie leidde met de kleinere leveranciers die de netvergoeding wel doorrekenden. Het Hof van Beroep te Brussel velde op 27 november 2013 een arrest dat de betreffende netvergoeding met terugwerkende kracht vernietigde. Dat leidde er toe dat de forfaitaire netvergoeding niet langer wordt aangerekend en dat de DNB s, onder voorbehoud van alle rechten en zonder enige nadelige erkenning, de eerder aangerekende bedragen crediteren. 22 Activiteitenverslag IMEA 2013

23 Wijzigingen decreet intergemeentelijke samenwerking Het Vlaamse decreet van 18 januari 2013 wijzigt op enkele punten het decreet houdende de intergemeentelijke samenwerking uit Op 1 mei 2013 traden enkele wijzigingen in werking betreffende het bestuurlijk toezicht, het verdwijnen van de regeringscommissaris, een beperking van de inzendplicht bij het Agentschap Binnenlands Bestuur, de jaarlijkse rapportering aan de Vlaamse Regering, de elektronische terbeschikkingstelling van de notulen en bijhorende stukken (per 1 januari 2014), de duur en de inhoud van het mandaat van de vertegenwoordiger op de Algemene Vergadering, de rechtspersoonlijkheid van leden van de organen en de presentiegelden. De bijhorende statutenwijzigingen werden goedgekeurd op de Buitengewone Algemene Vergadering van december Elektriciteitschaarste overleg provinciaal niveau In geval van energieschaarste wordt het evenwicht tussen afname en injectie (vraag en aanbod) van elektriciteit verstoord. Dat kan zich voordoen wanneer er bijvoorbeeld een aanhoudende koudegolf is in combinatie met weinig wind en zon. Het grootste risico situeert zich rond de avondspits tussen 17 en 20 uur. Het is de transmissienetbeheerder (Elia) die de frequentie en het aanbod op peil moet houden. Een black-out zou grote delen van het land zonder elektriciteit zetten. De gasvoorziening op zich stelt geen probleem. De dreiging tot schaarste kan één week op voorhand worden gedetecteerd en een effectieve schaarste een dag op voorhand. Wanneer het scenario dreiging evolueert naar een scenario effectieve schaarste, treedt het afschakelplan van Elia in werking. Dat kadert binnen de wettelijke procedure die voorziet in acht fasen. Verkoop groenestroom- en warmtekrachtcertificaten Overeenkomstig het Energiedecreet van 8 mei 2009 verkopen de netbeheerders op regelmatige tijdstippen op de markt groenestroom- en warmtekrachtcertificaten die aan hen werden overgedragen. Dit om de kosten van hun opkoopverplichting gedeeltelijk te recupereren. IMEA legde in maart 2013 een verkoopprocedure vast op kwartaalbasis, voor kopers van certificaten die bij de VREG zijn geregistreerd. Eandis behoudt het recht om niet te gunnen als geen gegarandeerde minimumprijs is bekomen. Voor het eerste kwartaal van 2013 boden de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders groenestroomcertificaten en warmtekrachtcertificaten aan. Dat leidde tot een beperkte verkoop van groenestroomcertificaten voor een bedrag van 6,3 miljoen euro. De verkoop in het tweede kwartaal kende een beperkt aantal biedingen. Van de aangeboden groenestroomcertificaten werden er effectief verkocht. In het derde kwartaal werden groenestroomcertificaten toegewezen voor een totaalbedrag van ,50 euro. Voor de drie kwartalen werden geen warmtekrachtcertificaten verkocht wegens te lage prijsbiedingen. Via Eandis beschikken de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders over een methodedocument dat de verschillende stappen beschrijft bij het optreden van een eventuele schaarste en dat is afgestemd op de afschakelplannen en maatregelen van Elia. Daarbij is ook nauw overleg voorzien met de bevoegde nationale en regionale crisiscellen. Op 3 oktober 2013 werd door Eandis een noodoefening georganiseerd om na te gaan of deze procedure gekend is binnen de organisatie en of die volledig en duidelijk is. De oefening werd globaal positief geëvalueerd. Activiteitenverslag IMEA

24 Algemeen beleid van bestuur een evaluatierapport opgemaakt over de werking van de vereniging van de voorbije zes jaar. Door de nieuwe raad van bestuur werd dit rapport aangevuld met een ondernemingsplan voor de komende zes jaar. Beide rapporten werden goedgekeurd op de Algemene Vergadering van juni Producten- en dienstenaanbod voor lokale besturen Installatie vernieuwde bestuursorganen De bestuursorganen van IMEA werden in maart 2013 opnieuw samengesteld. Daarbij werd de bestuurlijke werking herschaald naar drie beleidsniveaus: op lokaal niveau: de nieuwe regionale bestuurscomités, die bevoegd zijn voor de zaken met een direct lokaal belang en binding, zoals de lokale werken, openbare verlichting, rationeel energiegebruik en samenwerking met het OCMW; op niveau distributienetbeheerder: een beperkte raad van bestuur voor de behartiging van de wettelijke opdrachten en zaken van strategische, beleidsmatige en patrimoniale aard die het direct lokaal belang overstijgen zoals jaarrekeningen, budgetten of dividendenbeleid; op niveau werkmaatschappij: de raad van bestuur van Eandis verstrekt advies aan de raden van bestuur van de zeven Vlaamse gemengde distributienetbeheerders over thema s die het gezamenlijke werkingsgebied bestrijken. Het corporate governance comité wordt voorlopig behouden in een afgeslankte versie. Deze nieuwe aanpak focust op het efficiënter maken van het distributienetbeheer. Daarbij wordt naast de vereenvoudiging van de bestuurlijke inrichting en een fundamentele vermindering van het aantal mandaten gestreefd naar een verhoogde transparantie en een blijvende en directere betrokkenheid van de openbare besturen. Evaluatierapport werking IMEA Overeenkomstig artikel 70 van het decreet houdende de intergemeentelijke samenwerking heeft de uittredende raad Eandis werkt zeer nauw samen met en voor de lokale besturen, en dit op vele domeinen. Vele daarvan zijn goed gekend: infrastructuurwerken, begeleiding bij energiebesparing, de samenwerking met de OCMW s in de strijd tegen energiearmoede. Maar andere, soms meer innovatieve, diensten of producten moeten nog hun weg vinden naar de lokale besturen. We denken aan duurzame mobiliteit, warmtenetten of vernieuwende OV-toepassingen. Het volledige gamma werd gebundeld in een handige overzichtsbundel die aan de gemeentebesturen werd voorgesteld. Het aanbod van Eandis aan de lokale besturen inzake duurzame mobiliteit wordt toegespitst op vier elementen: (1) een rechtstreeks aanbod van voertuigen, (2) sensibilisering rond duurzame voertuigen bij KMO s en particulieren, (3) idem bij multisites met een nutskarakter en (4) sensibilisering van het eigen Eandis-personeel, inclusief integratie in het beleid rond leasingvoertuigen. Nieuwsbrief aan lokale besturen In 2013 is gestart met een gemeentelijke nieuwsbrief aan alle burgemeesters, schepencolleges, gemeenteraadsleden en OCMW-raadsleden van elke stad of gemeente in het werkingsgebied. Die nieuwsbrief bevat informatie over de dienstverlening van Eandis in de stad of gemeente. Naast de belangrijkste geplande werken, geven de nieuwsbrieven een samenvatting van agendapunten die aan bod kwamen op de bestuursorganen van de betrokken distributienetbeheerder. Daarnaast wordt dieper ingegaan op actuele thema s. De nieuwsbrief wordt elektronisch verstuurd. Actualisering procedure besluitvorming werken Met de vernieuwing van de bestuursorganen van IMEA werd de besluitvorming voor uit te voeren werken aangepast. Die goedkeuring behoort nu immers tot de bevoegdheid van de regionale bestuurscomités. De raad van bestuur keurt jaarlijks in september de begroting goed voor het volgende jaar. Deze begroting bevat zo- 24 Activiteitenverslag IMEA 2013

25 Elke betrokken stad of gemeente keurde bij gemeenteraadsbesluit een retributiereglement goed dat voorziet dat IMEA en de werkmaatschappij Eandis worden vrijgesteld van heffingen en belastingen opgelegd door de deelnemers van de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders. Ter compensatie van deze belastingvrijstelling wordt in het retributiereglement een bijkomende forfaitaire vergoeding van 0,5 euro voorzien per aansluitingspunt. Vastleggen forfaitaire prijzen verkavelingen voor 2014 De raad van bestuur keurde de forfaitaire prijzen verkavelingen goed voor De verkavelingsreglementen van de distributienetbeheerders bevatten enkele basisregels voor de berekening van de tussenkomsten van de verkavelaars in de kosten voor de netaanleg elektriciteit en aardgas. De basisbedragen worden jaarlijks goedgekeurd door de raad van bestuur en nadien op de website geplaatst. wel de nominatief gekende als de niet-nominatief gekende werken. Voor deze laatste categorie is telkens een globaal bedrag in de begroting ingeschreven. Wijzigingen aan de begroting moeten worden voorgelegd aan de raad van bestuur van IMEA. De goedkeuring van de werken klaar voor uitvoering, zowel nominatief als niet-nominatief gekend, gebeurt dan door de regionale bestuurscomités. Verlenging retributiereglement De statuten van IMEA laten toe dat hinder, die verband houdt met de activiteiten van de DNB s op het gemeentelijk openbaar domein, onder de vorm van een door de gemeenten goedgekeurd retributiereglement wordt aangerekend. Het retributiereglement slaat op de sleufwerken die binnen de stad/gemeente worden uitgevoerd en op een forfait voor kleine werken gebaseerd op het aantal aansluitingspunten. De retributie wordt berekend op basis van de gegevens (sleuflengten en aansluitingspunten) van de drie voorgaande jaren, en werd vernieuwd voor de periode Nieuwe tarieven tariefwissel op afstand slimme meters Voor het realiseren van een tariefwissel (van normaal tarief (NT) naar tweevoudig uurtarief (TUT) of omgekeerd) bij een klassieke meter is het noodzakelijk om ter plaatse te gaan en de meter te vervangen. Bij een slimme meter kan dit van op afstand, waardoor een gedifferentieerde aanpak naar tarifering zich opdringt. De kosten voor de tariefwissel op afstand bestaan uit administratieve prestaties en de kost van de ICT-omgeving. Die werden binnen het piloot-project vastgelegd op 37,27 euro, excl. btw met toepassing vanaf 1 januari Activiteitenverslag IMEA

26 Gerealiseerde investeringen in 2013 IMEA investeerde in 2013 bruto meer dan 61 miljoen euro. De gerealiseerde investeringsbegroting 2013 bedroeg 32 miljoen euro voor elektriciteit en 28 miljoen euro voor aardgas. Per activiteit zijn dit de gerealiseerde investeringen: Activiteit Bruto-investering (in duizend euro) Elektriciteit Transformatorstations 123,0 Middenspanningsnetten 6 394,2 Distributiecabines 3 374,2 Laagspanningsnetten 9 326,8 Openbare verlichtingsnetten 1 014,9 Laagspanningsaftakkingen 3 486,3 Meetgroepen 945,0 Project slimme meters/netten 6 047,1 Gebouwen, voertuigen, apparatuur en overige 1 967,9 Totaal ,4 Aardgas Stations 424,0 Middendruknetten 1 132,2 Distributiecabines 548,3 Lagedruknetten ,1 Lagedruk aftakkingen ,5 Meetgroepen 1 679,2 Project slimme meters/netten 1 686,7 Overige 50,8 Totaal ,8 Algemeen totaal ,2 26 Activiteitenverslag IMEA 2013

27 Budget 2014 IMEA gaf goedkeuring aan het voorstel van investeringsbudget voor 2014 ten belope van bruto 59,39 miljoen euro. Driejaarlijkse investeringsplannen In juni 2013 heeft IMEA de investeringsplannen elektriciteit en aardgas besproken en ingediend bij de VREG. Deze investeringsplannen worden jaarlijks aangepast voor de volgende drie jaar. De VREG op haar beurt analyseert deze investeringsplannen en beoordeelt of de distributienetbeheerders het nodige doen om te voldoen aan de hun opgelegde taken, zoals onder meer het voorzien van voldoende capaciteit voor de distributie van elektriciteit en aardgas op het net. Voorts omvat het driejarenplan onder meer de opvolging van de ruggengraatinvesteringen, de bijkomende investeringen inzake de kwaliteit van de dienstverlening, informatica en klantenbeheersystemen en telecommunicatie. Financieringsbehoeften Ingevolge de raming van de financieringsbehoeften voor de periode dienen bijkomende financieringsmiddelen aangetrokken te worden. Voor 2013 werd door Eandis voorzien in een nieuwe EMTN-uitgifte van 500 à 600 miljoen euro. Daarvoor werd op 2 oktober 2013 door Eandis met succes een obligatielening geplaatst van 500 miljoen euro met een looptijd van 10 jaar, bij Europese institutionele investeerders. Voor de periode is een maximumbedrag van 1,6 miljard euro voorzien dat kan worden ingevuld door enerzijds uitgiftes binnen het EMTN-programma en/of anderzijds andere langetermijnfinancieringen buiten het EMTN-programma tot maximum 800 miljoen euro, zoals private placements, klassieke leningen, schuldschein of andere vormen. Het EMTN- of Euro Medium Term Note -programma is een raamovereenkomst waaronder gedurende een bepaalde periode (10 jaar) en tot een maximum vooraf bepaald bedrag (5 miljard euro) door Eandis obligatieleningen kunnen worden uitgegeven. Activiteitenverslag IMEA

28 Dienstverlening Distributienetbeheer Acties voetpadherstel opvolging bij defecten, baat Eandis een van de meest uitgebouwde en best onderhouden verlichtingsinfrastructuren in Europa uit. Alle bewoners dragen daar ook toe bij, door de melding van defecten op de website ( > Straatlampen) of via het telefoonnummer dat dag en nacht beschikbaar is. Als grootste energiedistributiebedrijf van Vlaanderen ondersteunt Eandis steden en gemeenten met raad en daad om op een goede manier te verlichten en tegelijk te besparen op energie en kosten. Zo zijn specifieke studietrajecten ontwikkeld voor de doorlichting van het openbareverlichtingspark van een stad, gemeente of regio (Quickscan, Masterplan, ). Bij nutswerken worden wegen of voetpaden onvermijdelijk opengelegd. Om voetpaden op een efficiënte en kwaliteitsvolle manier te herstellen, werden reeds verschillende initiatieven genomen. Naast die lopende acties is nu een aantal initiatieven opgestart waaronder de opvolging van alle putten, het opzetten van een piloot met een specifieke aannemer voor het herstellen van putten, de vermelding van start- en einddatum op de werfborden en de opmaak van een aangepast aankondigingskaartje bij aansluitingswerken en dringende herstellingswerken. Eandis volgt alle nieuwe verlichtingstechnieken nauwgezet op en speelt een hoofdrol in tal van nationale en Europese programma s en werkgroepen rond openbare verlichting. Door middel van studies en proefprojecten wordt onderzocht of de technieken realistisch en waardevol kunnen zijn in de praktijk. Dimmen en doven, ledverlichting en intelligente straatverlichting zijn daarbij veelbelovend. Er is ook steeds de intentie om op brede schaal tijdig te communiceren met omwonenden en lokale overheden over geplande werven met graafwerken. Planning, signalisatie en toegankelijkheid van woningen en winkels tijdens de werken zijn en blijven de aandachtspunten. Onderhoud openbare verlichting (OV) straatlampen Openbare verlichting op gemeentewegen, en dus niet langs snel- of gewestwegen, is de verantwoordelijkheid van de steden en gemeenten. 227 steden en gemeenten in Vlaanderen, dragen die zorg voor globaal lampen over aan Eandis dat instaat voor: onderhoud van lichtmasten, verlichtingstoestellen, ; organiseren van een meldpunt voor storingen OV; opstellen van aanbestedingsdossiers voor de aankoop van materiaal en het ondersteunen van aanbestedingsdossiers voor energieaankoop; sensibiliseren rond REG en informeren over lichthinder; uitvoeren van een 5 jaarlijkse energie-audit. Dankzij een efficiënt onderhoudsprogramma en een snelle Forfaitprijzen onderhoud De forfaitprijzen met betrekking tot het standaardonderhoud van de openbare verlichting voor de periode werden goedgekeurd. Tevens werd de methodiek voor aanrekening van de materialen voor het standaardonderhoud aangepast om te grote schommelingen voor de gemeenten af te vlakken. Tarieven feestverlichting IMEA heeft tarieven goedgekeurd voor de realisatie van feestverlichtingsinstallaties. Ze hebben betrekking op feestverlichtingsnetten met stopcontacten, die zijn aangesloten 28 Activiteitenverslag IMEA 2013

29 op het laagspanningsnet via een aangepaste feestverlichtingskast met meter. Het gaat bijvoorbeeld over netuitbreidingen voor het aansluiten van feestverlichtingskasten, de plaatsing van kasten of bijkomende stopcontacten op paal of gevel. De tarieven zijn van toepassing sinds 1 januari Earth Hour en Nacht van de Duisternis De zesde editie van het bewustmakingsevenement Earth Hour vond plaats op 31 maart IMEA besliste om dezelfde ondersteuning te geven als voorgaande jaren (gratis doven indien de opgestelde apparatuur sturing van op afstand toelaat). IMEA ondersteunde op gelijkaardige manier de Nacht van de Duisternis op 12 oktober, een initiatief van Bond Beter Leefmilieu (BBL) dat voor de 18 de maal plaatsvond. Valorisatie van restwarmte via warmtenetten Warmtenetten kunnen helpen om de doelstellingen voor de vermindering van het energieverbruik te halen. Bovendien bestaat er een potentiële hefboomwerking tussen warmte en elektriciteit, waarbij warmtebuffers meer flexibiliteit kunnen creëren op het elektriciteitsnet. De aanleg, exploitatie en metering van dergelijke warmtenetten vertoont een grote gelijkenis en synergie met de huidige taken van de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders en Eandis. Door de nood aan een constante warmtebron en het meestal schommelende afnamekarakter van warmte bestaat er slechts een beperkt aantal potentiële locaties en is niet elk klantensegment even geschikt voor de uitbouw van warmtenetten: Gebouwen uit de tertiaire sector vormen door hun grote en relatief voorspelbare afname de grootste opportuniteit en kunnen als basis fungeren voor een uitgebreider warmtenet. Bij residentiële afname moeten we rekening houden met de steeds strengere energieregelgeving bij nieuwbouw en is nabijgelegen (rest)warmteproductie noodzakelijk. Warmtenetten zullen daardoor de aanleg van het gasnet niet opheffen, zeker niet op plaatsen waar dit gasnet in het kader van de 95 % aansluitbaarheid al aanwezig is. Bij tal van industriële processen kan er restwarmte worden gerecupereerd. Warmtenetten kunnen daarin een rol spelen, bijvoorbeeld door de restwarmte af te voeren naar een nabijgelegen wijk, waar ze kan worden gebruikt voor onder meer huishoudelijke verwarming. Eandis wenst een rol op te nemen in de uitbouw van warmtenetten in Vlaanderen en volgt de diverse trends over warmtenetten continu op. Via enkele pilootprojecten zal meer inzicht worden verkregen op de concrete mogelijkheden en beperkingen van dergelijke netinfrastructuur op technisch, financieel en ecologisch vlak. Antwerpen: Ook in de stad Antwerpen, meer bepaald het stadsontwikkelingsproject Antwerpen Nieuw-Zuid, komt er een warmtenet. Eandis heeft zich namens distributienetbeheerder IMEA kandidaat gesteld voor deelname aan deze ontwikkeling. Decentrale productie Einde 2013 namen de vier grootste bronnen van decentrale productie - zijnde windmolens, WKK en WKK Bio en zonnepanelen - voor alle Vlaamse gemengde distributienetbeheerders samen 96,3 % van de decentrale productie voor hun rekening. Voor heel Vlaanderen is de decentrale productie goed voor 19 % van de gedistribueerde volumes, waarvan 62,7 % hernieuwbare energie is. De resultaten einde 2013 tonen aan dat de totale toename aan geïnstalleerd vermogen ten opzichte van 2012 zo n 5,3 % bedraagt, waarbij de groei voor zonnepanelen 10 kw 5,5 % bedraagt. Slim distributienet Het netbeheer van de toekomst zal steunen op een slim energienetwerk: volledig bidirectioneel, flexibel aanstuurbaar en aangepast aan de wijdverspreide lokale productie. Sinds enkele jaren gaat er daarom heel wat aandacht naar de ontwikkelingen inzake slimme meters (smart metering) en slimme netten (smart grids). Die technologie stelt de distributienetbeheerders in staat om door permanent beschikbare en betrouwbare meetgegevens over afname, netbelasting en injectie, de energiestromen op de netten te volgen en te beheren. Dat is een voorwaarde om de uitdagingen aan te gaan die gepaard gaan met de grootschalige uitrol van installaties voor lokale productie zoals zonnepanelen, windmolens, WKK s en andere. Die technologie biedt ook talloze mogelijkheden voor de meest efficiënte aanwending van energie en de introductie van nieuwe technologische toepassingen. De Vlaamse gemengde distributienetbeheerders en Eandis pakken de technologie van de slimme meters gradueel aan. Na een technisch proefproject in 2010 met slimme meters werd recent een pilootproject met ongeveer slimme meters afgerond. Het moet de Vlaamse overheid de nodige informatie verschaffen om een accurate Activiteitenverslag IMEA

30 kosten-batenanalyse op te stellen die de maatschappelijke meerwaarde van de technologie voor alle betrokkenen (verbruiker, distributeur, maatschappij, ) onderzoekt. Het resultaat moet de beslissing van de Vlaamse overheid onderbouwen over de invoering van slimme meters en de manier waarop dat eventueel zou gebeuren (tijdstip, doelgroepen, technische modaliteiten, ). Met de introductie van de slimme meter kan Eandis de opdracht om rationeel energiegebruik te stimuleren nog efficiënter opnemen. Met de slimme meter is op een gebruiksvriendelijke manier gedetailleerde verbruiksinformatie beschikbaar via een webtoepassing. Klanten uit het pilootgebied (14 locaties, slimme meters) krijgen zo verbruiksinformatie (eigen verbruik, verbruiksevoluties, verbruik t.o.v. gelijkaardige klanten, REG-tips,...) die hen kan aanzetten tot een bewuster en efficiënter gebruik van energie. 54 gezinnen beschikken daarbij over slimme huishoudtoestellen, zoals een was- of vaatwasmachine of een boiler, samen met elektronica waarmee de toestellen op afstand kunnen worden in- of uitgeschakeld. Die aansturing gebeurt op basis van de beschikbaarheid van energie, bijvoorbeeld bij overcapaciteit van klassieke elektriciteitscentrales of bij een teveel aan zon- of windenergie in de buurt. 91 andere gezinnen kregen enkel een display met informatie over de huidige elektriciteitsprijs. Op basis daarvan beslissen ze zelf wanneer ze hun huishoudtoestellen laten draaien. Eandis zorgde voor de koppeling van de elektronica met de slimme meters en een goede gegevensuitwisseling. Via de slimme meters is diepgaand onderzoek mogelijk van de erg gedetailleerde informatie over het energieverbruik. De proefinstallaties zullen gedurende een jaar actief zijn. Onderzoeksproject Linear Het onderzoeksproject Linear, met Eandis als partner, bestudeert de mogelijkheden van een slimme aansturing van elektrische toestellen. Aan het onderzoek met proefopstelling nemen 145 gezinnen deel uit de Mechelse deelgemeenten Leest en Hombeek (waar de eerste slimme meters werden geplaatst). 30 Activiteitenverslag IMEA 2013

31 Sociaal Strijd tegen energiearmoede Na de forse toename van het aantal klanten in de loop van 2011, was er zowel in 2012 als 2013 sprake van een stagnatie. Dit is een positieve evolutie, zeker als rekening wordt gehouden met een recordaantal dropaanzeggingen in Niet alle dropaanzeggingen resulteren evenwel in een effectieve drop. Deze klanten worden intensief opgevolgd waarbij vooral aandacht wordt besteed aan een duurzame begeleiding naar de commerciële markt. Toch is de strijd tegen energiearmoede nog lang niet gestreden. Het is een dubbele strijd, zowel financieel als op vlak van energiezuinigheid. Daarom moeten we werken aan een beleid waarbij betalingsbegeleiding (geld) en besparingsbegeleiding (energie) hand in hand gaan. Iedere actor moet daarbij de rol spelen waarin hij gespecialiseerd is, waarbij de OCMW s zorgen voor betalingsbegeleiding om schulden te voorkomen, of vlugger af te betalen, en de distributienetbeheerders de technische ondersteuning voor hun rekening nemen. Energieleveringen Sociale openbaredienstverplichting Einde 2013 waren er in het werkingsgebied van Eandis afgerond klanten sociale leverancier voor elektriciteit en klanten voor aardgas. Bij IMEA gaat het om klanten voor elektriciteit en klanten voor aardgas. Evolutie en oplaadmogelijkheden budgetmeters Het aantal actieve budgetmeters in 2013 bij IMEA vertegenwoordigde voor elektriciteit (+17,25 %) en voor aardgas (+19,41 %). In het werkingsgebied van Eandis staan globaal 297 oplaadpunten opgesteld, zowel in de klantenkantoren van Eandis als bij de OCMW s. De energielevering aan sociale klanten vormt een speerpunt in onze maatschappelijke opdracht om energie voor iedereen ter beschikking te stellen en de strijd tegen energiearmoede aan te gaan. Verbruikers die een actieve budgetmeter voor elektriciteit of aardgas hebben, beschikken over een herlaadkaart. Herladen is mogelijk in een Eandisklantenkantoor of bij het plaatselijk OCMW. In 2013 is Eandis begonnen met de installatie van 300 nieuwe betaalautomaten die de klant zullen toelaten op een eenvoudige manier de budgetmeterkaart zelf op te laden. Een loketmedewerker hoeft er niet meer aan te pas te komen. Deze vernieuwde aanpak werkt drempelverlagend en wordt duidelijk op prijs gesteld door de betrokken klanten. Ook andere distributienetbeheerders in Vlaanderen en Wallonië hebben voor hetzelfde systeem gekozen, waardoor de sociale klant meer keuzemogelijkheden heeft waar de budgetmeterkaart wordt opgeladen. De focus bij deze energieleveringen ligt op het maatschappelijk belang van de opdracht waarbij het ultieme doel telkens ligt in het bekomen van oplossingen voor de klanten die in energiearmoede zijn terechtgekomen, dit in nauwe samenwerking met de OCMW s en de Lokale Adviescommissies (LAC). De klanten krijgen aanvankelijk van de sociale leverancier een klassieke verbruiksfactuur. Het is pas na een te volgen procedure bij wanbetaling, dat er een budgetmeter wordt geplaatst. In 2013 vonden op het grondgebied van IMEA 138 LAC-zittingen plaats waarbij dossiers in behandeling werden genomen. Er werden schorsingen uitgevoerd, namelijk 864 elektriciteitsklanten en gasklanten. In 2013 werden tevens heraansluitingen (651 voor elektriciteit en voor gas) uitgevoerd. Activiteitenverslag IMEA

32 Bijsturing standaardtarieven Het standaardtarief is door de CREG vastgelegd en is van toepassing op niet-beschermde klanten van de sociale leverancier. Op initiatief van Eandis werd dit tarief recent verlaagd. Tot voor de aanpassing was dit tarief vrij duur ten opzichte van de marktprijzen. Door deze aanpassing wordt energie iets beter betaalbaar voor de betrokken klantengroep, zonder dat het ontradend effect en de stimulans om naar de goedkopere commerciële markt terug te keren verloren gaat. V-test Het blijft de bedoeling om klanten van de sociale leverancier op basis van een duurzame begeleiding terug te laten aansluiten bij de commerciële markt. Sedert juli 2013 ontvangen klanten die bij IMEA schuldenvrij zijn een gepersonaliseerde V-test met een overzicht van de tien voor hen goedkoopste commerciële leveranciers. Dit sensibiliseert de klanten om een contract te onderschrijven met een leverancier van hun keuze. Begrijpbare communicatie Alle correspondentie en brochures van de sociale leverancier worden momenteel herzien en vereenvoudigd met als doel de leesbaarheid voor dit specifieke klantensegment te verhogen. Eandis werkt daarvoor samen met een gespecialiseerd bedrijf Wablieft en legt de resultaten voor aan leesgroepen voor een aftoetsing bij het doelpubliek. Uitzonderingsleverancier Naast de opdracht als sociale leverancier voor residentiële klanten, omvat de activiteit energieleveringen nog een aantal specifieke activiteiten die worden gecatalogeerd onder de noemer uitzonderingsleverancier. Het gaat bijvoorbeeld over: de levering op problematische toegangspunten, waarbij een professionele klant na drop door de leverancier niet tijdig kon worden afgesloten door de distributienetbeheerder; toegangspunten met een problematische verhuis; tijdelijk verbruik op toegangspunten waar nog geen contract met een commerciële leverancier werd gesloten. Communicatiekanalen voor klanten Op het distributiegebied van IMEA bezochten in 2013 samen klanten de klantenkantoren, hetzij gemiddeld ruim per maand. Daarmee beantwoorden de klantenkantoren aan een behoefte van de klanten tot persoonlijk contact. 6,30 % van de bezoekers kwam voor een nieuwe aansluiting of de wijziging van een bestaande, 1,57 % kwam informatie inwinnen over REG en 84,16 % van de bezoeken had te maken met de sociale openbaredienstverlening. De overige 7,98 % waren bezoeken van uiteenlopende aard, gaande van algemene info tot specifieke info omtrent de marktwerking. Via de website van Eandis tellen de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders samen maandelijks bezoekers. De meest geconsulteerde rubriek is meterstanden doorgeven, naast de REG-pagina s en de rubriek Jobs. Ecologisch REG-premies 2013 Voor 2013 werd beslist om het aantal soorten premies te reduceren, maar het bedrag per premie te verhogen. Daarnaast werd het online aanvragen van premies verder uitgebouwd. Premies die via de website van Eandis worden aangevraagd, worden sneller, namelijk binnen de twee weken, uitbetaald aangezien de verwerkingstijd voor deze premies veel korter is. Het door de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders in 2013 uitbetaalde premiebedrag bedraagt 81,74 miljoen euro voor premies. De huishoudelijke doelgroep neemt 79 miljoen euro van het uitbetaalde premiebedrag voor zijn rekening, de ondernemingen en lokale besturen respectievelijk 2,20 miljoen euro en 0,55 miljoen euro. Stelregel blijft dat alles in het werk wordt gesteld om deze toegangspunten zo snel mogelijk te regulariseren en dat de netbeheerder zo weinig mogelijk kwh moet factureren. 32 Activiteitenverslag IMEA 2013

33 Overzicht van de top 5 van de premies per doelgroep: Huishoudelijke afnemers Ondernemingen Lokale besturen 1 Dakisolatie Snelheidsregelaars Condensatietoepassingen 2 Superisolerend glas Dakisolatie Dakisolatie 3 Zonneboiler Condensatietoepassingen Superisolerend glas 4 Muurisolatie Relighting maatregelen 5 Condensatieketel Condenserende luchtverhitter of warmeluchtgenerator Ventilatiesysteem met warmterecuperatie Relighting REG-premies 2014 In 2014 vonden volgende aanpassingen plaats ten opzichte van de REG-premies 2013: isolatiepremies, zijn niet meer geplafonneerd; de mogelijkheid voor meerdere aanvragen per premietype per jaar; de factuur moet dateren vanaf 1 januari 2014; de vereiste voor zonneboilers of warmtepompen waarbij de woning moet zijn aangesloten op het elektriciteitsdistributienet (of aanvraag stedenbouwkundige vergunning ingediend) uiterlijk 31 december 2013; de toekenning van een gecombineerde hogere premie voor de gelijktijdig uitgevoerde investeringen in muurisolatie van bestaande buitenmuren en de vervanging van bestaande beglazing door superisolerend glas. Een volledig overzicht per doelgroep van de premies 2014 en bijhorende voorwaarden is te vinden op de website van Eandis. Premies voor beschermde klanten Ook in 2013 bieden de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders aan beschermde afnemers een kortingbon van 150 euro voor de aankoop van een energiezuinige koelkast of wasmachine. Beschermde klanten zijn huishoudelijke afnemers waarbij op het adres van de aansluiting minstens één persoon is gedomicilieerd die zich op een of andere manier in een financieel minder gunstige situatie bevindt en van overheidswege een bepaalde bescherming geniet. Deze actie werd bekendgemaakt via verschillende kanalen waardoor een grote groep beschermde klanten kan worden bereikt, namelijk via OCMW s, LAC s, enz. Op aanvraag krijgt de klant een kortingbon opgestuurd die geldig is in de elektrohandel. De korting wordt onmiddellijk verrekend aan de kassa. Projecten huishoudelijke energiescans en sociaal dakisolatieproject Een energiescan wordt gedefinieerd als een doorlichting die, op basis van een bezoek ter plaatse, een eerste beeld geeft van de energiesituatie en het energiebesparingspotentieel op het vlak van gebouwschil, verwarming, sanitair warm water, verlichting, elektrische apparaten en gedrag van de bewoners. Waar zinvol, worden tijdens het eerste bezoek spaarlampen, een spaardouchekop, radiatorfolie, buisisolatie, tochtstrips, een timer voor een waterboiler of een stroomverdeeldoos met schakelaar geplaatst. Waar nodig worden radiatoren ontlucht. Activiteitenverslag IMEA

34 een oranje sticker. Die vertelt de potentiële koper hoe duurzaam het toestel is: op financieel en ecologisch vlak. Daarnaast verspreidt De Kringwinkel tips voor rationeel energiegebruik (REG). Daarvoor heeft Eandis een reeks besparingstips gebundeld in een folder die beschikbaar is in de deelnemende Kringwinkels. Ook bezorgde Eandis gratis energiemeters aan de technische labo s van De Kringwinkel. Binnenkort start De Kringwinkel zelf met een uitleendienst voor energiemeters. Klanten kunnen dan veertien dagen lang een energiemeter lenen in één van de 100 Kringwinkels binnen het werkingsgebied van Eandis. Uit de resultaten van de uitgevoerde energiescans blijkt dat 34 % van de gescande woningen nog uitgerust is met enkele beglazing, 51 % van de gescande woningen geen muurisolatie heeft en 24 % geen dakisolatie. Naar aanleiding van de uitgevoerde scans op het grondgebied van IMEA werden spaarlampen en spaardouchekoppen geplaatst en werd er eveneens lopende meter buisisolatie en m² radiatorfolie voorzien. In 2013 werden op het grondgebied van IMEA energiescans uitgevoerd. Om de huurder-verhuurderproblematiek te doorbreken, loopt het sociaal dakisolatieproject. Eigenaars van woningen op de private huurmarkt die hun woning verhuren aan sociaal zwakkeren, kunnen genieten van een extra hoge premie van 23 euro/m² wanneer ze in die woning dakisolatie plaatsen. In IMEA werden in dergelijke dossiers uitgevoerd. Ecoscore in Kringwinkels In samenwerking met Eandis en met vzw Komosie (Koepel van Milieuondernemers in de Sociale Economie) lanceerde De Kringwinkel in 2013 de Ecoscore. Tweedehandshuishoudtoestellen krijgen na een grondige revisie en meting Budget Aardgasfonds In 2013 was, na verrekening van een aantal premies (acties 2012), euro voorzien in het aardgasfonds. Rekening houdend met andere initiatieven en doelstellingen rond energiebesparing, zijn de ondersteuningsacties uit het fonds vooral gericht naar de sociaal zwakkeren en de lokale besturen. Onderstaande tabel geeft voor alle Vlaamse gemengde distributienetbeheerders een overzicht van het voorziene budget per actie: Actie Budget (in euro) Vervanging elektrische verwarming Sociaal dakisolatieproject Begeleiding bij vernieuwing van stookplaatsen Begeleiding bij isolatieprojecten Dataloggers Afregelingen stookinstallatie lokale besturen Ondersteuning lokale besturen bij energiebesparende projecten Afregelingen stookinstallatie ondernemingen CO-melders (te plaatsen bij energiescans) Keukengeiser (communicatie via energiescans) Personeelskost Brochures en formulieren Totaal Activiteitenverslag IMEA 2013

35 gemeenten, de OCMW s, de autonome gemeentebedrijven als de geïnteresseerde politiezones of kerkfabrieken. Deze dienstverlening wordt gratis aangeboden. Eandis regelt de openbare aanbesteding en stelt één uniform lastenboek op. Dankzij de globaal gegunde hoeveelheid energie kan een voordelige prijs worden bekomen. De inschrijvingsperiode liep tot einde september Eandis bood daarenboven een oplossing aan gemeenten die nog niet deelnamen aan vroegere edities voor samenaankoop en in een ander contractregime zitten. Energiediensten Lokale Besturen uitgebreid Eandis verstevigt de dienstverlening naar steden en gemeenten dankzij de Energiediensten aan Lokale Besturen (EDLB). Die bieden een totaaloplossing met een snelle terugverdientermijn voor reële en substantiële energie-efficiëntie in gebouwen en voor openbare verlichting. Voor deze dienstverlening is de mogelijkheid voor derdepartijfinanciering door Eandis ingebouwd. De kostenbesparingen die de investeringen opleveren, komen onmiddellijk toe aan de lokale besturen, die hiermee de prefinanciering door Eandis over een vooraf bepaalde periode terugbetalen. Het dienstenpakket EDLB behelst stookplaatsrenovatie, afstelling van stookplaatsen, meetcampagnes voor gebouwen, HVAC (Heating, Ventilation, Airconditioning, Cooling), isolatieprojecten en advies en coördinatie rond hernieuwbare energie. Voor openbare verlichting gaat het over quickscans, masterplannen en relighting. Het EDLB-aanbod werd nu uitgebreid met sfeer- en feestverlichting. Via een verhuurformule en een vooraf vastgelegd budget, zorgt Eandis voor een totale projectcoördinatie van ontwerp op maat, plaatsing, indienststelling en keuring tot demonteren, stockeren, onderhoud en herstellingen. Het uitgangspunt is een marktconform bestek met een niet-speculatieve tariefformule. Liefst 212 lokale besturen hebben ingetekend voor elektriciteit en 209 voor aardgas. Dit is een stijging met meer dan 14 % ten opzichte van de vorige samenaankoop. Ook meer provincies en intercommunales namen deel. Energie Prestatie Contractering IMEA en Eandis hebben een Energie Prestatie Contractering (EPC) voor steden en gemeenten uitgewerkt. Deze dienstverlening wil een antwoord geven op de Europese energie-efficiëntierichtlijn Die stelt dat lokale besturen een energie-efficiëntieplan moeten opstellen met een visie op continue verbetering van de energie-efficiëntie, het gebruik van een Energy Management System en vanaf 2018 het opnemen van een bijna energieneutrale nieuwbouw. Via dit project zal het patrimonium van gebouwen efficiënt kunnen worden gerenoveerd en geëxploiteerd, rekening houdend met beperkte financiële middelen. Eandis biedt daarbij ondersteuning rond energieadvies, de bepaling van een referentieverbruik en de inschatting van het besparingspotentieel. Verder gaat het ook in op de aankoop van een EPC, expertise op vlak van optimale financiering van het EPC, begeleiding bij contractering, de ontwikkeling van Op de website van Eandis, onder de rubriek Energie besparen > Energiediensten aan Lokale Besturen, staan enkele voorbeeldfilmpjes van concrete realisaties en hun besparing. Samenaankoop energie voor lokale besturen Eandis organiseerde opnieuw een samenaankoop aardgas en elektriciteit voor openbare besturen, inclusief de verkoop van geïnjecteerde energie. De samenaankoop loopt over de periode en dit voor het verbruik van gebouwen, installaties en openbare verlichting van zowel de steden en Activiteitenverslag IMEA

36 een Meting & Verificatie -plan en de opvolging, evaluatie en rapportering van de resultaten. Een gezamenlijke aanpak door de Vlaamse gemengde distributienetbeheerders biedt aankoopvoordelen en marktopportuniteiten. In de praktijk kan dit neerkomen op het samenbundelen van patrimonia tot interessante pakketten. Zo kan een technische pooling op basis van het gebouwtype (bijvoorbeeld zwembaden) worden gefaciliteerd. Na de evaluatie van een pilootfase zal het globaal aanbod voor alle geïnteresseerde lokale besturen worden geactualiseerd. Geïnteresseerde steden en gemeenten kunnen contact opnemen met hun Lokale Relatiebeheerder van Eandis of mailen naar Renovatie van stookplaatsen en instellen van regelingen Elke stad en gemeente is eigenaar van tal van grote gebouwen zoals gemeentehuizen, schoolgebouwen, technische werkplaatsen, zwembaden, sporthallen, ziekenhuizen. Het energieverbruik van deze gebouwen vormt voor het lokaal bestuur een belangrijke uitgavenpost. Vaak hebben de stookinstallaties van deze gebouwen al een zekere leeftijd of zijn de regelingen niet meer optimaal afgesteld. De openbare besturen kunnen op Eandis een beroep doen voor de renovatie van stookplaatsen en het instellen van regelingen. Stookplaatsrenovatie kan besparingen opleveren tot 25 %, de voordelen van een Check-up Regeling kunnen een minderverbruik realiseren van ongeveer 10 %. Duurzame mobiliteit lokale besturen Uit een bevraging van Eandis bij 41 steden en gemeenten blijkt dat dienstvoertuigen gemiddeld tussen de en km per jaar rijden en een gemiddelde levensduur hebben tussen 8 en 11 jaar. Ruim 83 % rijdt op diesel. De aankoop wordt voor 80 % bepaald door de aankoopprijs en slechts 20 % door de total cost of ownership, waarbij naast de aankoopprijs ook de belastingen, kosten, verbruik, afschrijvingen en verzekeringen in rekening worden gebracht. 73 % wordt vervangen zodra er hoog oplopende kosten zijn en 24 % als zich opportuniteiten aanbieden. Eandis heeft nu een productaanbod rond duurzame mobiliteit uitgewerkt dat tegemoet komt aan de wensen van de bevraagde besturen. Daarbij: verkleint de werklast voor het lokaal bestuur; kunnen marktprijzen voor voertuigen en infrastructuur worden gedrukt door groepsaankopen; krijgen lokale besturen ondersteuning en advies voor de realisatie van milieudoelstellingen; sensibiliseren lokale besturen de medewerkers en inwoners. Vooraleer het producten- en dienstenaanbod uit te rollen, worden vier pilootprojecten opgestart in twee steden, één gemeente en bij één provinciebestuur. Overeenkomst met Stedelijk Onderwijs Antwerpen Eandis en IMEA ondertekenden een nieuwe overeenkomst met het Stedelijk Onderwijs Antwerpen, ter waarde van ongeveer 12 miljoen euro voor energiebesparende projecten. Daarmee is een derde fase gelanceerd van een succesvolle samenwerking sinds 2011, om het Stedelijk Onderwijs zowel meer energie als meer kosten te doen besparen. Bovenop de lopende projecten, staan nog 34 stookplaatsrenovaties, 35 dakisolatieprojecten en 23 renovaties van buitenschrijnwerk extra gepland, verspreid over 43 schoolgebouwen van de stad Antwerpen. Bovendien worden klantcabines gerenoveerd en het wagenparkbeleid geoptimaliseerd. De eerste fase bracht tot nu toe een besparing van 195 MWh/ jaar elektriciteit en MWh/jaar aardgas. Eens alle ingrepen achter de rug zijn zal de jaarlijkse energiefactuur van het Stedelijk Onderwijs met 26 % dalen. Daarenboven wordt er sindsdien 143 MWh/jaar elektriciteit door het Stedelijk Onderwijs lokaal geproduceerd. Op vlak van milieu zullen beide fasen samen de CO 2 -uitstoot van het Stedelijk Onderwijs in Antwerpen jaarlijks verminderen met ton. Deze overeenkomsten zijn dan ook een belangrijke stap om de klimaatdoelstellingen van de stad Antwerpen te helpen realiseren. 36 Activiteitenverslag IMEA 2013

37 Minstens zo belangrijk is de bewustwording en mentaliteitswijziging bij leerlingen en leerkrachten. Daarom werd onder de noemer Energiecoole school een uitgebreide campagne uitgerold om iedereen maximaal te betrekken bij dit project. Meebouwen aan smart cities In Vlaanderen willen heel wat steden en gemeenten werk maken van slimme energie en klimaatneutraliteit. Op 27 november kondigden acht Vlaamse centrumsteden de oprichting aan van een Vlaams Smart Energy Cities - netwerk. Antwerpen, Gent, Mechelen, Leuven, Oostende, Kortrijk, Hasselt en Genk startten met eigen smart city - projecten. Die kaderen allemaal binnen Step-up : een Europees project over slimme steden in nauwe samenwerking met Eandis en VITO. Eandis is daarin een belangrijke partner van lokale overheden voor de promotie van rationeel energiegebruik, technologische innovatie in energiedistributie en elektrische mobiliteit. Activiteitenverslag IMEA

38 Werkmaatschappij Eandis Organisatieschema Op 9 januari 2013 heeft de raad van bestuur de heer Walter Van den Bossche benoemd tot nieuwe CEO van Eandis. Daarmee volgt hij met onmiddellijke ingang Luc De Bruycker op die zijn actieve loopbaan beëindigde. Vanaf 1 april 2013 trad een vernieuwd Managementcomité aan dat als volgt is samengesteld: Walter Van den Bossche, CEO Guy Cosyns, directeur Klantwerking Frank Demeyer, directeur Personeels- en Organisatiebeheer Wim Den Roover, directeur Netuitbating Luc Desomer, directeur Public affairs en Communicatie Jean Pierre Hollevoet, directeur Netbeheer David Termont, directeur Financieel, Administratief en ICT-beheer Donald Vanbeveren, directeur Strategie en Regulering. De heer Nick Vandevelde werd aangeduid als secretarisgeneraal van de vennootschap. De afdelingen Preventie & Bescherming en Interne Audit, respectievelijk onder leiding van de heren Werner Verbeuren en Gino Van Oost, rapporteren rechtstreeks aan de CEO. Nieuwe raad van bestuur Op 27 maart 2013 vond in Melle de Buitengewone Algemene vergadering van Eandis plaats. De heer Piet Buyse, Burgemeester van Dendermonde, werd verkozen tot nieuwe Voorzitter van Eandis. Tijdens deze zitting werden de nieuwe mandatarissen binnen Eandis benoemd en dit naar aanleiding van de voorbije gemeenteraadsverkiezingen. De raad van bestuur van Eandis is samengesteld uit volgende personen: Piet Buyse (Voorzitter), Koen Kennis (1 e Ondervoorzitter), Geert Versnick (2 e Ondervoorzitter), Louis Tobback (3 e Ondervoorzitter), Jean-Pierre De Groef, Christoph D Haese, Christof Dejaegher, Paul Diels, Greet Geypen, Luc Janssens, Piet Lombaerts, Luc Martens, Katrien Partyka, Ilse Stockbroekx, Sven Taeldeman en Filip Thienpont. Actieplan FIT De maatschappelijke druk op de energietarieven is vandaag groter dan ooit. Tegelijkertijd zijn en blijven de uitdagingen voor de distributie van energie talrijk en omvangrijk, wat de kosten doet oplopen. Om aan dit dilemma een antwoord te bieden, heeft Eandis een concreet actieplan FIT ontwikkeld. Door haar radicale focus op operationele excellentie kan Eandis haar basisopdrachten als werkmaatschappij 38 Activiteitenverslag IMEA 2013

39 aanpakken op een efficiënte en kostenvriendelijke manier. Maar we willen op dit punt nog verder gaan. Daarom gaat FIT uit van drie hoofdassen: duidelijke doelstellingen voor de periode wat betreft de investeringen in netinfrastructuur, de personeelskosten en andere kosten; acties om operationele excellentie verder uit te bouwen en te verbeteren: 12 concrete actiedomeinen werden afgebakend; een versterking van het kostenbewustzijn bij de eigen medewerkers door middel van een doorgedreven sensibilisering. Einde 2013 won Eandis een AGIV-award voor haar bijdrage aan GIPOD (Generiek Informatieplatform Openbaar Domein), de centrale Vlaamse databank voor geplande werken op openbaar domein. Als eerste nutsbedrijf integreerde Eandis een automatische koppeling tussen haar interne systemen en GIPOD. Na de succesvolle lancering van GIPOD wil Eandis op hetzelfde elan doorgaan en de Vlaamse overheid aanbevelen om de applicatie binnen een langetermijnvisie verder uit te breiden met nieuwe mogelijkheden zoals het gefaseerd inbrengen van een gecoördineerde werf (met de aanleg van nutsvoorzieningen, riolering, wegeniswerken, ) en de verplichting tot invoering van de gegevens door alle betrokken partijen. De (deel)budgetten en personeelsbehoeftenplanning worden afgestemd op de gestelde doelen. Voor het netgebonden investeringsbudget wordt een plafond vooropgesteld van autofinanciering + 10 %. Minder hinder Eandis zet zich continu in om haar dienstverlening te optimaliseren en zo de lokale besturen en hun inwoners minder te hinderen met noodzakelijke infrastructuurwerken. Naast het verbeteren van de eigen werking is Eandis de drijvende kracht achter SYNDUCTIS, een structureel samenwerkingsverband tussen verschillende nutsmaatschappijen uit diverse sectoren (energie, water, telecom, ). Elektrische voertuigen - EVA-platform Het EVA-platform (Elektrische Voertuigen in Actie) is gesteund door de Vlaamse overheid en bouwde binnen het werkingsgebied van Eandis (kernpartner van EVA) de grootste oplaadinfrastructuur in Vlaanderen uit, met een oplaadpunt op het openbaar domein binnen de 20 kilometer of 20 minuten rijden. EVA concretiseerde reeds een netwerk van 71 oplaadeilanden voor elektrische voertuigen en tweewielers. Daarnaast stelde Eandis via het EVA-project in 2013 een aantal elektrische auto s, lichte bestelwagens en scooters gedurende drie maanden kosteloos ter beschikking van intussen een 140 tal gemeentebesturen. Gezien de ruime belangstelling worden de wagens toegewezen volgens een beurtrol in functie van de vraag. Dat past binnen het EVA-opzet om gemeenten kennis te laten maken met de eigenschappen en de mogelijkheden van elektrisch rijden. Activiteitenverslag IMEA

40 Deze zomer trok EVA van 9 tot 12 juli naar enkele locaties aan de kust met een ecologische roadshow om het grote publiek beter kennis te laten maken met elektrische mobiliteit. Een aanbod van verschillende elektrische auto s, fietsen en scooters stond ter beschikking van het publiek om een testrit te maken. In samenwerking met Eandis werden de VIP s op de Lokerse Feesten met een kleine vloot elektrische wagens naar het festivaldomein gebracht. Tijdens de tien feestdagen werden meer dan gasten heen en weer gereden. De nodige energie werd door Eandis geleverd via tijdelijke oplaadpunten, geïnstalleerd op het parkeerterrein langs de stadsrand. Resultaten enquête klantentevredenheid 2013 In 2013 werden opnieuw enquêtes afgenomen voor de meting van de klantentevredenheid. In totaal werden klanten geïnterviewd voor een aantal klantgerichte processen. Gemiddeld scoort de dienstverlening een algemene tevredenheid van 93,8 %, wat net iets beter is dan de voorbije twee jaar. Ook over de service in de klantenkantoren is 96 % van de bezoekers tevreden, terwijl het call center De Stroomlijn puik scoort met 94 % tevreden klanten. Er werd een aantal aandachtspunten opgetekend onder meer met betrekking tot de snelheid en de duurtijd van werken, duidelijke informatie bij storingen, de flexibiliteit bij klantafspraken en de herstelling van de wegenis in de oorspronkelijke staat. Het energieverhaal van morgen in Living Tomorrow Op 28 augustus 2013 stelde Eandis de interactieve tentoonstelling Het energieverhaal van morgen voor aan de pers. In Living Tomorrow, het huis van de toekomst in Vilvoorde, schetst Eandis hoe het leven van de energieconsument er in de toekomst kan uitzien. Op een zeer bevattelijke en aanschouwelijke manier kunnen bezoekers kennis maken met innovatieve technieken en tendensen in de wereld van de energiedistributie. 40 Activiteitenverslag IMEA 2013

41 kiezen? en Rijden op elektriciteit of aardgas ruime aandacht. Ook tips om energiezuinig te (ver)bouwen werden belicht. Marktonderzoek toont aan dat dit magazine duidelijk in de smaak valt en antwoorden geeft op vragen die bij de mensen leven. Filialen van Eandis De interactieve tentoonstelling werd officieel gelanceerd in aanwezigheid van Freya Van den Bossche, Vlaams minister van Energie, Wonen, Steden en Sociale Economie. Een voorsmaakje vindt u op: > Over Eandis > Living Tomorrow. Huis-aan-huisblad Het Eandismagazine kwam in februari, juni en september 2013 alweer in meer dan 2,5 miljoen brievenbussen terecht. Naast openbare verlichting, warmtepompen, dakisolatie, ketelvervanging, aansluiten op aardgas en premieaanvragen kregen ook thema s als Hoe zuinige energietoestellen De Stroomlijn De volledige autonomie van De Stroomlijn inzake infrastructuur en operationele werking als een efficiënt en klantvriendelijk call center voor netgebonden nutsbedrijven is sinds einde 2013 een feit. Atrias In de loop van 2013 kon Atrias dankzij de toetreding van de laatste Waalse netbeheerders uitgroeien tot een volwaardig federaal georganiseerde entiteit waaraan nu alle distributienetbeheerders voor elektriciteit en gas in België deelnemen. Het komt er nu voor Atrias op aan om een draagvlak te creëren voor de correcte en efficiënte werking als clearing house voor de vrije energiemarkt vanaf medio Indexis De werking van Atrias en deze van Indexis zijn als communicerende vaten: naarmate de activiteiten van Atrias in de komende jaren aan belang gaan winnen, zal Indexis (een samenwerkingsverband van Eandis met haar Waalse tegenhanger ORES) stelselmatig worden afgebouwd. In afwachting daarvan wil Indexis haar bijdrage blijven leveren voor een vlotte dataverwerking in opdracht van haar aandeelhouders met de klemtoon op continuïteit en een hoogstaande kwaliteit en betrouwbaarheid. Activiteitenverslag IMEA

42 Verslag corporate governance comité Overeenkomstig de bevoegdheden voorzien in het Energiebesluit van 19 november 2010 en de statuten van IMEA heeft het corporate governance comité (CGC) aan de raad van bestuur verslag uitgebracht over zijn werkzaamheden tijdens het boekjaar Controle op onafhankelijkheid Naar aanleiding van de samenstelling van de nieuwe gemeenteraden begin 2013 werden ook de bestuursorganen van IMEA vernieuwd. De door de gemeenten voorgedragen kandidaat-bestuurders werden per brief geïnformeerd van hun statuut in het kader van het Energiedecreet. Er werd gevraagd dat de betrokken kandidaat, indien hij of zij in één van de gevallen van onverenigbaarheid verkeert, dit aan de DNB-secretaris zou melden. Na onderzoek kon het CGC geen onverenigbaarheden vaststellen en bijgevolg worden de nieuwe openbare bestuurders, waaronder de leden van het comité, beschouwd als onafhankelijk. Op 5 maart 2013 verleende het CGC positief advies in verband met de nieuwe samenstelling van het managementcomité, dit na onderzoek omtrent de onafhankelijkheid van de leden. Toezicht op naleving van wetgeving Het CGC analyseert de nieuwe regelgeving met gebeurlijke weerslag op de werking van de distributienetbeheerder of van de werkmaatschappij Eandis. Naar aanleiding van een arrest van het Grondwettelijk Hof op 7 augustus 2013 waarin geconcludeerd werd dat de richtlijnen van de CREG bij het vastleggen van de tariefmethodologie in overeenstemming zijn met de Europese Richtlijnen, kon het comité vaststellen dat de gas- en elektriciteitswetten grotendeels standhouden, zelfs integraal op het niveau van de tariefwetgeving. Conclusie is dat aan de raad van bestuur (redelijke) zekerheid kan geboden worden dat IMEA handelt volgens de wettelijke voorschriften en dat meer specifiek de bepalingen van het Vlaams Energiedecreet en de uitvoeringsbesluiten niet in het gedrang komen. Onderzoek van de rekeningen en betrouwbaarheid van financiële informatie Op basis van het financieel verslag opgesteld voor het jaar 2012 onderzocht het CGC een aantal bijzondere financiële basisgegevens, de verschillende posten van de activa en passiva en de samenstellende elementen van de resultatenrekening van het boekjaar Dit nazicht liet toe om de kwaliteit van de toegepaste boekhoudingsprocedures en van de interne controle te evalueren. Het CGC oordeel- de dat de jaarrekening 2012 een juist beeld gaf van het patrimonium, de financiële toestand en de resultaten van de vennootschap op 31 december In het kader van zijn mandaat stelde de commissaris op 16 april 2013 een verslag op met betrekking tot de jaarrekening zonder voorbehoud maar met een toelichtende paragraaf. Het CGC concludeerde hierop dat de financiële informatie rond de jaarrekening 2012 als betrouwbaar kon worden beschouwd. Ook de balans en resultatenrekening per 30 september 2013 werden onderzocht, waarna het comité oordeelde dat er voldoende middelen waren om aan de aandeelhouders een voorschot op dividend toe te kennen op basis van door de raad van bestuur vastgestelde 10/12 e van het voor 2013 begrote uit te keren resultaat. Daarna werd de staat positief geattesteerd door de commissaris en bekrachtigde de algemene vergadering de beslissing. Controle van het budget De reële investeringscijfers 2012 en deze van het eertijds door de CREG aanvaarde budget werden vergeleken. Voor de activiteit elektriciteit lagen de reële nettocijfers na financiële tussenkomsten boven deze van het budget Voor de activiteit gas werd minder geïnvesteerd dan voorzien. Opvolging van de auditwerkzaamheden In uitvoering van de auditplanning 2013 onderzocht het CGC meerdere auditrapporten. Per audit werd kennis genomen van de scope, de bevindingen, de besluiten, de maturiteitsbepalingen, de eindevaluaties en de maatregelen ter correctie of verbetering van de proceswerking. Zo werd in 2013 gerapporteerd over de procesaudits Beheren van aansluitingen, beheren van facilitaire middelen, beheren van geldstromen, over de thema-audits TOP ontwerp model TMB en planning, bedrijfsvoertuigen, verwerken en uitbetalen van groenestroomcertificaten, beheren van masterplan voor energiedistributie en veiligheid werven 2013, over de controleaudits Lokale kassen, Controles HR (PA en Comp&Ben). Het CGC nam in verschillende sessies akte van de maturiteitsbepaling van de geauditeerde bedrijfsprocessen en van de in dit verband geformuleerde aanbevelingen. Het comité onderschreef de maatregelen met betrekking tot de kritisch of te corrigeren punten die eveneens door het auditcomité werden goedgekeurd. 42 Activiteitenverslag IMEA 2013

43 Voorts werd de audit met betrekking tot een 40-tal gunningsdossiers die door de raad van bestuur van Eandis werden goedgekeurd, nagezien in het licht van de toepassing van de specifieke bijzondere volmacht inzake de delegatie van de overheidsopdrachten die jaarlijks door de algemene vergadering van IMEA aan Eandis verleend wordt. Onderzoeksverrichtingen Het CGC nam akte van de jaarrapporten van de federale Ombudsdienst voor energie en van de Ombudsdienst van Eandis over het werkingsjaar Terwijl het aantal eerstelijnsklachten met 5 % daalde, stagneerde het aantal tweedelijnsklachten. Het CGC verstrekte positief advies in verband met de aanbevelingen en/of verbeteringsvoorstellen die door de Ombudsdienst op basis van de klachtenanalyse aan de betrokken diensten werden overgemaakt. Die hadden betrekking op onder meer betwistingen van elektriciteits- of gasverbruik, het langdurige werken aan het distributienet met onderbreking van de energielevering, de metervervangingen bij overkoppelingswerken, de mondelinge offerteringen/vastleggen prijsafspraak of nog schadeklachten. Het comité bespreekt en analyseert ook op regelmatige tijdstippen de diverse bedrijfsindicatoren die een evolutief beeld geven over de kernactiviteiten, zoals de investeringsen exploitatiewerken, de werken aan aansluitingen, de opvolging van defecten openbare verlichting, de energieleveringen, e.d., en adviseert ook over de te nemen corrigerende en preventieve maatregelen ter verbetering van de resultaten. Ook de evoluties binnen de activiteitsdomeinen van klantwerken worden opgevolgd, zoals deze in verband met de bewegingen van de leveringen in de rol van sociale leverancier. In sommige gevallen moet de distributienetbeheerder toegang krijgen tot haar meetinstallaties (Move Out zonder Afspraak, drop van niet-residentiële netgebruiker, systematische metervervanging). Het CGC analyseerde de belangrijkste fasen van voornoemde procedures en concludeerde dat de voorwaarden om toegang te krijgen zeer strak zijn omschreven en dat deze dossiers veelal een uitspraak van de rechtbank vergen. Activiteitenverslag IMEA

44 44 Activiteitenverslag IMEA 2013

45 Beknopte jaarrekening Activiteitenverslag IMEA

46 Inleiding Via de verschillende rubrieken van de balans wordt een overzicht gegeven van de financiële toestand van onze opdrachthoudende vereniging op 31 december 2013, terwijl de resultatenrekening een inzicht geeft in de exploitatie van het afgelopen boekjaar. Zoals ook reeds het geval voor de vorige jaren worden, ingevolge de volledige vrijmaking van de elektriciteits- en gasmarkt in Vlaanderen op 1 juli 2003, de rekeningen gesplitst in een gereguleerde sector (netactiviteit) en een nietgereguleerde sector ( Twin -activiteit: welke naast de huidige niet-gereguleerde activiteiten, waaronder voornamelijk de energiediensten voor lokale besturen (EDLB), ook nog elementen daterend van vóór de vrijmaking bevat). Voor de financiering van de investeringen werden via de uitgifte van diverse private plaatsingen bijkomend langetermijnfinancieringen opgenomen en werd via Eandis een bijkomende obligatielening onderschreven in het kader van het bestaand EMTN-programma. Twee bankleningen werden ook nog rechtstreeks onderschreven door de gezamenlijke DNB s. Met haar beslissing van 26 april 2012 heeft de CREG positief gereageerd op de aanvraag van de distributienetbeheerders om de tarieven van 2012 te verlengen en verder toe te passen voor de jaren 2013 en 2014 zodat de regionale regulatoren, na overheveling van de tariefbevoegdheid, een methodologie naar hun visie kunnen uitwerken. In het kader van de overeenkomst omtrent de tarieven tussen Eandis en Infrax m.b.t. de uitbouw van een performant energielandschap werd er door de raad van bestuur beslist om de boni 2013 op de beheersbare kosten gedeeltelijk te laten toekomen aan de aangeslotenen via het distributienettarief (eenheidstarief). Voor de activiteit gas werden de eerder overgedragen resultaten verminderd met ,78 euro om een uit te keren winst van ,78 euro te bereiken. Het resultaat uit de Twin-activiteiten werd volledig toegevoegd aan het overgedragen resultaat zodat op einde 2013 voor deze activiteit een overgedragen resultaat bereikt wordt van ,90 euro. Resultaat activiteit elektriciteit Uiteindelijk wordt aldus een uit te keren winst van ,80 euro bekomen. Aan de openbare deelnemers wordt een dividend toegekend van ,57 euro en aan de deelnemende maatschappij een dividend van ,23 euro. Resultaat activiteit gas Voor de activiteit gas bedraagt de uit te keren winst ,78 euro waarvan ,17 euro toegewezen wordt aan de openbare deelnemers en ,61 euro aan de deelnemende maatschappij. Deze uit te keren bedragen werden reeds grotendeels in 2013 onder de vorm van een voorschot op dividend ( ,00 euro) uitbetaald aan de deelnemers. Thans rest er nog een saldo van ,58 euro dat zal ter beschikking gesteld worden van de deelnemers na de goedkeuring van de jaarrekening en de winstverdeling 2013 door de jaarvergadering van juni Meer details over de financiële gegevens van de jaarrekening zijn terug te vinden in het Financieel verslag 2013 dat op eenvoudig verzoek kan bekomen worden bij het secretariaat van IMEA, op het adres: [email protected]. Het globale resultaat per einde 2013 bedraagt voor de netactiviteiten ,50 euro waarvan ,50 euro voor de activiteit elektriciteit en ,00 euro voor de activiteit gas. Het resultaat uit de Twin-activiteiten geeft voor 2013 een winst van ,98 euro. Om tot uitkering te kunnen overgaan aan de gemeenten van de, in het kader van hun begroting voor het boekjaar 2013, beloofde dividenden, werden voor de activiteit elektriciteit de eerder overgedragen resultaten verminderd met ,30 euro. Zo kon er voor deze activiteit een bedrag van ,80 euro uitgekeerd worden. 46 Activiteitenverslag IMEA 2013

47 Balans per 31 december 2013 in duizend euro overlopende rekeningen en overige totaal activa totaal activa totaal passiva totaal passiva overlopende rekeningen nog te betalen dividenden schulden < 1 jr vorderingen < 1 jr vorderingen > 1 jr schulden > 1 jr vaste activa herwaarderingsmeerwaarden kapitaal + reserves + voorzieningen + overgedragen winst Activa Passiva Activiteitenverslag IMEA

48 Resultaten elektriciteit 2013 in duizend euro OPBRENGSTEN KOSTEN + DIVIDEND TARIEVEN VOOR AANSLUITING 804 TARIEVEN VOOR AANSLUITING 448 TARIEVEN VOOR GEBRUIK NET TARIEVEN VOOR GEBRUIK NET TARIEF VOOR OPENBARE DIENSTVERPLICHTINGEN TARIEF VOOR OPENBARE DIENSTVERPLICHTINGEN TARIEVEN VOOR DE ONDERSTEUNENDE DIENSTEN TARIEF IN VERBAND MET GEBRUIK TRANSPORTNET DIVERSE TOESLAGEN OPBRENGSTEN (Twin) OVERGEDRAGEN RESULTAAT VORIG BOEKJAAR TARIEF IN VERBAND MET GEBRUIK TRANSPORTNET DIVERSE TOESLAGEN KOSTEN (Twin) OVER TE DRAGEN RESULTAAT DIVIDEND TARIEVEN VOOR DE ONDERSTEUNENDE DIENSTEN TOEKENNING DIVIDEND OPENBARE DEELNEMERS DEELNEMENDE MAATSCHAPPIJ Activiteitenverslag IMEA 2013

49 Resultaten gas 2013 in duizend euro OPBRENGSTEN TARIEVEN VOOR AANSLUITING 174 KOSTEN + DIVIDEND TARIEVEN VOOR AANSLUITING 31 TARIEVEN VOOR GEBRUIK NET TARIEVEN VOOR GEBRUIK NET TARIEF VOOR OPENBARE DIENSTVERPLICHTINGEN DIVERSE TOESLAGEN KOSTEN (Twin) 2 OPBRENGSTEN (Twin) 58 TARIEF VOOR OPENBARE DIENSTVERPLICHTINGEN DIVERSE TOESLAGEN OVER TE DRAGEN RESULTAAT TOEKENNING DIVIDEND OVERGEDRAGEN RESULTAAT VORIG BOEKJAAR DIVIDEND OPENBARE DEELNEMERS DEELNEMENDE MAATSCHAPPIJ Activiteitenverslag IMEA

50 Dividenden openbare deelnemers 2013 in duizend euro Elektriciteit Gas Totaal toegekend 2013 Voorschot op dividend 11/2013 Saldo uit te betalen 06/2014 Antwerpen Brasschaat Duffel Kapellen Mortsel Zwijndrecht Totaal steden/ gemeenten Activiteitenverslag IMEA 2013

51 Verklarende woordenlijst CGC Corporate Governance Comité CREG Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas (= federale regulator) DMS Distribution Management System, voor actief beheer van (slimme) netten DNB Distributienetbeheerder EAN-code European Article Numbering, elke aansluiting heeft een unieke identificatiecode van 18 cijfers EDLB Energiediensten voor Lokale Besturen EMTN European Medium Term Note, modaliteiten rond uitgifte van Europese institutionele obligatieleningen EVA Elektrische Voertuigen In Actie ICT Informatie- en communicatietechnologie PLC Power Line Communication, datacommunicatie via laagspanningskabels PV-installaties Zonnepanelen RBC Regionaal Bestuurscomité REG Rationeel energiegebruik SODV Sociale openbaredienstverplichtingen, door de overheid opgelegde ondersteunende maatregelen voor klanten met betaalmoeilijkheden VEA Vlaams Energieagentschap VREG Vlaamse Regulator van de Elektriciteits- en Gasmarkt (= Vlaamse regulator) WKK Warmtekrachtkoppeling, gezamenlijk opwekken van warmte en (elektrische) kracht LAC Lokale adviescommissie LED Light emitting diode LRB Lokale Relatiebeheerder, aanspreekpunt van Eandis voor gemeenten en grote klanten OV Openbare verlichting Activiteitenverslag IMEA

52 Juni v.u. Luc Desomer, Public Affairs en Communicatie, Brusselsesteenweg 199, 9090 Melle - Gedrukt op milieuvriendelijk papier

IMEA Regionale Bestuurscomités Antwerpen en Regio

IMEA Regionale Bestuurscomités Antwerpen en Regio IMEA Regionale Bestuurscomités Antwerpen en Regio 2014 Kapellen Brasschaat Antwerpen Zwijndrecht Mortsel Duffel Inhoud Woord vooraf Samenstelling Regionale Bestuurscomités (RBC) Antwerpen en Regio Overzicht

Nadere informatie

Regionale Bestuurscomités IMEA Antwerpen en IMEA Regio

Regionale Bestuurscomités IMEA Antwerpen en IMEA Regio Regionale Bestuurscomités IMEA Antwerpen en IMEA Regio 2016 Kapellen Brasschaat Antwerpen Zwijndrecht Mortsel Duffel Inhoud Imea Woord vooraf Samenstelling Regionaal Bestuurscomité (RBC) IMEA Antwerpen

Nadere informatie

Distributienettarieven 20/12/2016

Distributienettarieven 20/12/2016 Distributienettarieven 2017 20/12/2016 Agenda Samenstelling energiefactuur Wat zijn distributienettarieven? Tariefproces Vergelijking distributienettarieven 2016-2017 Verklaring evolutie Waar vindt u de

Nadere informatie

Activiteitenverslag 2013

Activiteitenverslag 2013 Activiteitenverslag 2013 Intercommunale Vereniging voor Energieleveringen in Midden-Vlaanderen Opdrachthoudende vereniging Activiteitenverslag 2013 Jaarvergadering d.d. 19 juni 2014 Activiteitenverslag

Nadere informatie

Impact maatschappelijke rol van Eandis op nettarieven

Impact maatschappelijke rol van Eandis op nettarieven 31 maart 2011 Impact maatschappelijke rol van Eandis op nettarieven 1. Inleiding: samenstelling energiefactuur In de verbruiksfactuur van de energieleverancier zijn de kosten van verschillende marktspelers

Nadere informatie

Imewo Regionaal Bestuurscomité Centrum

Imewo Regionaal Bestuurscomité Centrum Imewo Regionaal Bestuurscomité Centrum 2013 Gent Destelbergen St-Martens- Latem De Pinte Merelbeke Melle Oosterzele Inhoud Woord vooraf Samenstelling Regionaal Bestuurscomité (RBC) Centrum Overzicht leden,

Nadere informatie

Stappenplan voor een aansluiting van een eengezinswoning

Stappenplan voor een aansluiting van een eengezinswoning Stappenplan voor een aansluiting van een eengezinswoning Beste klant Wanneer je bouwt of verbouwt, kom je misschien op onbekend terrein terecht. Hierna vind je tips en richtlijnen om de aansluiting(en)

Nadere informatie

Intergem Regionaal Bestuurscomité Zuid

Intergem Regionaal Bestuurscomité Zuid Intergem Regionaal Bestuurscomité Zuid 2013 Aalst Zottegem Herzele Erpe- Mere Affligem Denderleeuw Haaltert Ninove Brakel Lierde Geraardsbergen Bever Inhoud Woord vooraf Samenstelling Regionaal Bestuurscomité

Nadere informatie

IMEA Regionale Bestuurscomités Antwerpen en Regio

IMEA Regionale Bestuurscomités Antwerpen en Regio IMEA Regionale Bestuurscomités Antwerpen en Regio 2013 Kapellen Brasschaat Antwerpen Zwijndrecht Mortsel Duffel Inhoud Woord vooraf Samenstelling Regionale Bestuurscomités (RBC) Antwerpen en Regio Overzicht

Nadere informatie

Verstandig investeren in bedrijfszekerheid en dienstverlening

Verstandig investeren in bedrijfszekerheid en dienstverlening 25 juni 2009 Verstandig investeren in bedrijfszekerheid en dienstverlening Op 25 juni 2009 vond in Affligem de Algemene Vergadering plaats van distributienetbeheerder Intergem en werden de jaarresultaten

Nadere informatie

Regulering van en toezicht op het distributienetbeheer

Regulering van en toezicht op het distributienetbeheer Regulering van en toezicht op het distributienetbeheer Duurzame energienetten in Vlaanderen 23/03/2010 Dirk Marginet Vlaamse Reguleringsinstantie voor de Elektriciteits- en Gasmarkt Inhoudsopgave Rol decentrale

Nadere informatie

Toelichting Eandis Infrax. Raad van Bestuur VVSG woensdag 3 juni 2015

Toelichting Eandis Infrax. Raad van Bestuur VVSG woensdag 3 juni 2015 Toelichting Eandis Infrax Raad van Bestuur VVSG woensdag 3 juni 2015 Overeenkomst Eandis-Infrax 1. Eenheidstarief elektriciteit en gas in Vlaanderen zonder verplichte fusie DNB s en met behoud twee werkmaatschappijen

Nadere informatie

Activiteitenverslag 2014

Activiteitenverslag 2014 Activiteitenverslag 2014 2 IMEA INTERCOMMUNALE MAATSCHAPPIJ VOOR ENERGIEVOORZIENING ANTWERPEN Opdrachthoudende vereniging ACTIVITEITENVERSLAG 2014 Drieëntachtigste boekjaar Jaarvergadering 24 juni 2015

Nadere informatie

Imewo Regionaal Bestuurscomité West

Imewo Regionaal Bestuurscomité West Imewo Regionaal Bestuurscomité West 2013 Blankenberge Knokke-Heist Bredene Zuienkerke Damme Oostende Jabbeke Brugge Beernem Zedelgem Oostkamp Lichtervelde Inhoud Woord vooraf Samenstelling Regionaal Bestuurscomité

Nadere informatie

Distributienetbeheerder Imewo viert 35-jarig bestaan. Imewo bouwt aan de netten van de toekomst

Distributienetbeheerder Imewo viert 35-jarig bestaan. Imewo bouwt aan de netten van de toekomst 23 juni 2010 Distributienetbeheerder Imewo viert 35-jarig bestaan Imewo bouwt aan de netten van de toekomst Tijdens de algemene vergadering van distributienetbeheerder Imewo werden de activiteiten en jaarresultaten

Nadere informatie

Bouwen aan de netten van de toekomst

Bouwen aan de netten van de toekomst 24 juni 2010 Intergem viert 30-jarig bestaan Bouwen aan de netten van de toekomst Tijdens de algemene vergadering van distributienetbeheerder Intergem werden de activiteiten en jaarresultaten 2009 voorgelegd.

Nadere informatie

Persmededeling 24 juni 2008

Persmededeling 24 juni 2008 Persmededeling 24 juni 2008 Verstandig investeren in bedrijfszekerheid en dienstverlening Op 24 juni 2008 vond in Sint-Niklaas de Algemene Vergadering plaats van distributienetbeheerder Intergem. In 2007

Nadere informatie

ACTIVITEITENVERSLAG 2013

ACTIVITEITENVERSLAG 2013 IWO-2014-102* Intercommunale Maatschappij voor Energievoorziening in West- en Oost-Vlaanderen Opdrachthoudende vereniging ACTIVITEITENVERSLAG 2013 Jaarvergadering d.d. 23 juni 2014 2 Inhoud: Woord vooraf

Nadere informatie

Iveka Regionaal Bestuurscomité Oost

Iveka Regionaal Bestuurscomité Oost Iveka Regionaal Bestuurscomité Oost 2015 Hoogstraten Baarle-Hertog Ravels Merksplas Beerse Turnhout Oud-Turnhout Arendonk Lille Kasterlee Retie Dessel Mol Herenthout Herentals Olen Geel Meerhout Balen

Nadere informatie

Advies van de Vlaamse Reguleringsinstantie voor de Elektriciteits- en Gasmarkt. van 7 oktober 2003

Advies van de Vlaamse Reguleringsinstantie voor de Elektriciteits- en Gasmarkt. van 7 oktober 2003 Vlaamse Reguleringsinstantie voor de Elektriciteits- en Gasmarkt North Plaza B Koning Albert II-laan 7 B-1210 Brussel Tel. +32 2 553 13 53 Fax +32 2 553 13 50 Email: [email protected] Web: www.vreg.be Advies

Nadere informatie

PROVINCIERAAD VAN ANTWERPEN

PROVINCIERAAD VAN ANTWERPEN PROVINCIERAAD VAN ANTWERPEN Vergadering van 27 november 2014 Verslag van de deputatie Bevoegd deputatielid: Luk Lemmens Telefoon: 03 240 52 65 Agenda nr. 2/17 Provinciale initiatieven. Opdrachthoudende

Nadere informatie

Smart Grids. Situering Eandis in energiemarkt. Hernieuwbare energie voor gebouwen 13 september Producenten elektriciteit

Smart Grids. Situering Eandis in energiemarkt. Hernieuwbare energie voor gebouwen 13 september Producenten elektriciteit Hernieuwbare energie voor gebouwen 13 september 2012 Situering Eandis in energiemarkt Producenten elektriciteit CREG / VREG Invoerders aardgas Elia Fluxys Distributienetbeheerders Leveranciers Klanten

Nadere informatie

Toepassing van tarieven voor injectie. op het distributienet

Toepassing van tarieven voor injectie. op het distributienet Commissie voor de Regulering van de Elektriciteit en het Gas Toepassing van tarieven voor injectie op het distributienet Natalie Cornelis - Directie Controle prijzen en rekeningen 1 STUDIES VAN DE CREG

Nadere informatie

Imewo Regionaal Bestuurscomité Centrum

Imewo Regionaal Bestuurscomité Centrum Imewo Regionaal Bestuurscomité Centrum 2014 Gent Destelbergen St-Martens- Latem De Pinte Merelbeke Melle Oosterzele Inhoud Woord vooraf Samenstelling Regionaal Bestuurscomité (RBC) Centrum Overzicht leden,

Nadere informatie

Workshop Decentrale energievoorziening onder lokaal beheer. Géry Vanlommel 30 maart 2009

Workshop Decentrale energievoorziening onder lokaal beheer. Géry Vanlommel 30 maart 2009 Workshop Decentrale energievoorziening onder lokaal beheer Géry Vanlommel 30 maart 2009 Taken distributienetbeheerder takenpakket van DNB s niet langer beperken tot louter doorvoeren van elektriciteit

Nadere informatie

Hoe komt de energieprijs tot stand en welke mogelijkheden zijn er om hierop te besparen? Fanny Schoevaerts

Hoe komt de energieprijs tot stand en welke mogelijkheden zijn er om hierop te besparen? Fanny Schoevaerts Hoe komt de energieprijs tot stand en welke mogelijkheden zijn er om hierop te besparen? Fanny Schoevaerts VREG Doe de V-test en bespaar op uw energiefactuur. VREG Fanny Schoevaerts 8 oktober 2015 Agenda

Nadere informatie

Intergem Regionaal Bestuurscomité Noord

Intergem Regionaal Bestuurscomité Noord Intergem Regionaal Bestuurscomité Noord 2013 Stekene St.-Gillis-Waas Beveren St.-Niklaas Kruibeke Waasmunster Temse Hamme Dendermonde Lebbeke Buggenhout Inhoud Woord vooraf Samenstelling Regionaal Bestuurscomité

Nadere informatie

/21/ Eandis stelt toekomstvisie voor en lanceert communicatietools bij werken in de straat

/21/ Eandis stelt toekomstvisie voor en lanceert communicatietools bij werken in de straat /21/ Eandis stelt toekomstvisie voor en lanceert communicatietools bij werken in de straat Welkom Trefdag VVSG 16 oktober 2014 Toekomstvisie Eandis Communicatietools bij werken in de straat Walter Van

Nadere informatie

VLAANDEREN PARTICULIERE KLANTEN

VLAANDEREN PARTICULIERE KLANTEN Tariefkaart Geldig voor de contracten gesloten in OKTOBER 2015 in VLAANDEREN PARTICULIERE KLANTEN Pagina 1 : Aanbod Poweo Fix Elektriciteit Pagina 5 : Aanbod Poweo Fix Gas Pagina 8 : Kortingen Uitgebracht

Nadere informatie

Activiteitenverslag 2013

Activiteitenverslag 2013 Activiteitenverslag 2013 Opdrachthoudende vereniging Activiteitenverslag 2013 Jaarvergadering d.d. 26 juni 2014 Activiteitenverslag Iverlek 2013 1 Inhoud Woord vooraf p. 4 Voorstelling van de distributienetbeheerder

Nadere informatie

Verstandig investeren in bedrijfszekerheid en dienstverlening

Verstandig investeren in bedrijfszekerheid en dienstverlening 30 juni 2009 Verstandig investeren in bedrijfszekerheid en dienstverlening Op 30 juni 2009 heeft distributienetbeheerder Iveka in Turnhout de jaarresultaten 2008 voorgesteld. In 2008 investeerde Iveka

Nadere informatie

Wijk-werkorganisatie Leie en Schelde.

Wijk-werkorganisatie Leie en Schelde. STATUTEN Projectvereniging Wijk-werkorganisatie Leie en Schelde. 1. BENAMING, ZETEL, DOEL, DUUR Artikel 1 De voornoemde stads- en gemeentebesturen sluiten een intergemeentelijke samenwerkingsovereenkomst

Nadere informatie

Stappenplan voor een aansluiting van een eengezinswoning

Stappenplan voor een aansluiting van een eengezinswoning Stappenplan voor een aansluiting van een eengezinswoning Beste klant Wanneer je bouwt of verbouwt, kom je misschien op onbekend terrein terecht. Hierna vind je tips en richtlijnen om de aansluiting(en)

Nadere informatie

Gaselwest Regionaal Bestuurscomité Centrum

Gaselwest Regionaal Bestuurscomité Centrum Gaselwest Regionaal Bestuurscomité Centrum 2013 Wingene Ruiselede Pittem Tielt Staden Moorslede Roeselare Ardooie Dentergem Meulebeke Oostrozebeke Izegem Ingelmunster Wielsbeke Waregem Deerlijk Anzegem

Nadere informatie

ENERGIEPRIJZEN VOOR DE RESIDENTIELE CONSUMENT VAN ELEKTRICITEIT EN AARDGAS PER LEVERANCIER EN PER PRODUCT

ENERGIEPRIJZEN VOOR DE RESIDENTIELE CONSUMENT VAN ELEKTRICITEIT EN AARDGAS PER LEVERANCIER EN PER PRODUCT ENERGIEPRIJZEN VOOR DE RESIDENTIELE CONSUMENT VAN ELEKTRICITEIT EN AARDGAS PER LEVERANCIER EN PER PRODUCT - - - overzicht jongste 6 maanden met vergelijking tov duurste/goedkoopste product op de Belgische

Nadere informatie

ENERGIEPRIJZEN VAN ELEKTRICITEIT EN AARDGAS VOOR KMO S EN ZELFSTANDIGEN PER LEVERANCIER EN PER PRODUCT

ENERGIEPRIJZEN VAN ELEKTRICITEIT EN AARDGAS VOOR KMO S EN ZELFSTANDIGEN PER LEVERANCIER EN PER PRODUCT ENERGIEPRIJZEN VAN ELEKTRICITEIT EN AARDGAS VOOR KMO S EN ZELFSTANDIGEN PER LEVERANCIER EN PER PRODUCT - - - overzicht jongste 6 maanden met vergelijking tov duurste/goedkoopste product op de Belgische

Nadere informatie

ENERGIEPRIJZEN VOOR DE RESIDENTIELE CONSUMENT VAN ELEKTRICITEIT EN AARDGAS PER LEVERANCIER EN PER PRODUCT

ENERGIEPRIJZEN VOOR DE RESIDENTIELE CONSUMENT VAN ELEKTRICITEIT EN AARDGAS PER LEVERANCIER EN PER PRODUCT ENERGIEPRIJZEN VOOR DE RESIDENTIELE CONSUMENT VAN ELEKTRICITEIT EN AARDGAS PER LEVERANCIER EN PER PRODUCT - - - overzicht jongste 6 maanden met vergelijking tov duurste/goedkoopste product op de Belgische

Nadere informatie

DIENSTVERLENENDE VERENIGING PELT STATUTAIRE ALGEMENE VERGADERING

DIENSTVERLENENDE VERENIGING PELT STATUTAIRE ALGEMENE VERGADERING DIENSTVERLENENDE VERENIGING PELT STATUTAIRE ALGEMENE VERGADERING Verslag van de statutaire algemene vergadering van donderdag 20 juni 2013, 20.15 uur, gehouden te Overpelt. Volgende stemgerechtigde leden

Nadere informatie

Gaselwest Regionaal Bestuurscomité West

Gaselwest Regionaal Bestuurscomité West Gaselwest Regionaal Bestuurscomité West 2013 De Haan Koksijde Nieuwpoort Ichtegem De Panne Veurne Kortemark Alveringem Lo-Reninge Houthulst Vleteren Langemark- Poelkapelle Poperinge Ieper Zonnebeke Wervik

Nadere informatie

Iverlek Regionaal Bestuurscomité Mechelen

Iverlek Regionaal Bestuurscomité Mechelen Iverlek Regionaal Bestuurscomité Mechelen 2013 Bornem St.-Amands Puurs Willebroek Mechelen Zemst Kapelle-opden-Bos St-Katelijne- Waver Berlaar Heist-op-den-Berg Putte Bonheiden Keerbergen Tremelo Boortmeerbeek

Nadere informatie

Veelgestelde vragen prosumententarief

Veelgestelde vragen prosumententarief Veelgestelde vragen prosumententarief 1. Waarom wordt een prosumentarief aangerekend? Het prosumententarief is nieuw en was niet bekend toen u uw investering deed. Er bestaat echter geen enkel algemeen

Nadere informatie

VLAANDEREN PROFESSIONELE KLANTEN

VLAANDEREN PROFESSIONELE KLANTEN Tariefkaart Geldig voor de contracten gesloten in OKTOBER 2015 in VLAANDEREN PROFESSIONELE KLANTEN Pagina 1 : Aanbod Poweo Fix Elektriciteit Pagina 5 : Aanbod Poweo Fix Gas Pagina 8 : Kortingen Uitgebracht

Nadere informatie

Onderzoeksproject Slimme Meters. VREG Brussel, 12 april 2010

Onderzoeksproject Slimme Meters. VREG Brussel, 12 april 2010 Onderzoeksproject Slimme Meters VREG Brussel, 12 april 2010 Eandis staat voor significante uitdagingen op het niveau van regelgeving, markttendensen en kostenefficiëntie Overzicht uitdagingen organisatie

Nadere informatie

Een elektronische meter die energiestromen en aanverwante fysische grootheden meet en registreert en die uitgerust is met een

Een elektronische meter die energiestromen en aanverwante fysische grootheden meet en registreert en die uitgerust is met een DIRECTEUR NETBEHEER Een elektronische meter die energiestromen en aanverwante fysische grootheden meet en registreert en die uitgerust is met een tweerichtingscommunicatiemiddel, dat ervoor zorgt dat

Nadere informatie

Studie Onthaalcapaciteit decentrale productie in Vlaanderen september 2012

Studie Onthaalcapaciteit decentrale productie in Vlaanderen september 2012 Studie Onthaalcapaciteit decentrale productie in Vlaanderen 2011-2020 10 september 2012 Agenda Doelstelling en algemene context Methodologie PV WKK Wind Resultaten Aansluiting Transformatiecapaciteit Capaciteit

Nadere informatie

PRIVE-VERKAVELING AARDGAS

PRIVE-VERKAVELING AARDGAS Goedgekeurd door Raden van Bestuur Gaselwest 23.03.2012, IMEA 20.03.2012, Imewo 23.03.2012, Intergem 22.03.2012, Iveka 20.03.2012, Iverlek 19.03.2012 en door Sectorcomité Noord Sibelgas 28.02.2012 PRIVE-VERKAVELING

Nadere informatie

Mobiliteitsbeleid Eandis 2012-2013. Opleiding Vlaamse stichting voor verkeerskunde 8 mei 2013

Mobiliteitsbeleid Eandis 2012-2013. Opleiding Vlaamse stichting voor verkeerskunde 8 mei 2013 Mobiliteitsbeleid Eandis 2012-2013 Opleiding Vlaamse stichting voor verkeerskunde 8 mei 2013 Agenda Inleiding Resultaten mobiliteitsmaanden 2012 Evaluatie mobiliteitsmaanden 2012 2013 en verder 2 08/05/2013

Nadere informatie

APPARTEMENTSGEBOUWEN EN WOONCOMPLEXEN ELEKTRICITEIT PRIVE

APPARTEMENTSGEBOUWEN EN WOONCOMPLEXEN ELEKTRICITEIT PRIVE 1 Goedgekeurd door Sectorcomité Noord Sibelgas op 28.02.2012 APPARTEMENTSGEBOUWEN EN WOONCOMPLEXEN ELEKTRICITEIT PRIVE ARTIKEL 1 ALGEMEENHEDEN Onderhavig reglement legt de modaliteiten vast met betrekking

Nadere informatie

Iverlek Regionaal Bestuurscomité Leuven

Iverlek Regionaal Bestuurscomité Leuven Iverlek Regionaal Bestuurscomité Leuven 2015 Herselt Rotselaar Aarschot Scherpenheuvel- Zichem Diest Kortenberg Herent Zaventem Wezembeek- Oppem Kraainem Tervuren Overijse Hoeilaart Bertem Huldenberg Leuven

Nadere informatie

Ontwerpdecreet digitale meters. Vlaams Parlement - 24/10/2018

Ontwerpdecreet digitale meters. Vlaams Parlement - 24/10/2018 Ontwerpdecreet digitale meters Vlaams Parlement - 24/10/2018 Inhoud Uitrol digitale meters Impact digitale meter op prosumenten Databeheerder Algemeen kader Technisch reglement Databeheertarieven Conclusie

Nadere informatie

PROVINCIERAAD VAN ANTWERPEN

PROVINCIERAAD VAN ANTWERPEN PROVINCIERAAD VAN ANTWERPEN Vergadering van 28 april 2016 Verslag van de deputatie Bevoegd deputatielid: Luk Lemmens Telefoon: 03 240 52 65 Agenda nr. 2/3 Provinciale initiatieven. Dienstverlenende vereniging

Nadere informatie

De muurdoorgang en multiplexplaat bij nieuwbouw

De muurdoorgang en multiplexplaat bij nieuwbouw De muurdoorgang en multiplexplaat bij nieuwbouw Inhoud De nutsleidingen binnenbrengen... 3 Definities... 3 De wachtbuizen... 3 De energiebocht/energiesteen plaatsen... 4 Energiebocht voor opstelling op

Nadere informatie

Imewo Regionaal Bestuurscomité West

Imewo Regionaal Bestuurscomité West Imewo Regionaal Bestuurscomité West 2015 Blankenberge Knokke-Heist Bredene Zuienkerke Damme Oostende Jabbeke Brugge Beernem Zedelgem Oostkamp Lichtervelde Inhoud Woord vooraf Samenstelling Regionaal Bestuurscomité

Nadere informatie

Techniek SSttaappppeennppllaann voo vroeoern ee aann aslaunistilu n igting van veaenn eeeenngeeeznignesz w in o sniwnogning

Techniek SSttaappppeennppllaann voo vroeoern ee aann aslaunistilu n igting van veaenn eeeenngeeeznignesz w in o sniwnogning Techniek Stappenplan Stappenplan voor voor een een aansluiting aansluiting van een van eengezinswoning een eengezinswoning Beste klant Wanneer je bouwt of verbouwt, kom je misschien op onbekend terrein

Nadere informatie

Imewo Regionaal Bestuurscomité West

Imewo Regionaal Bestuurscomité West Imewo Regionaal Bestuurscomité West 2014 Blankenberge Knokke-Heist Bredene Zuienkerke Damme Oostende Jabbeke Brugge Beernem Zedelgem Oostkamp Lichtervelde Inhoud Woord vooraf Samenstelling Regionaal Bestuurscomité

Nadere informatie

PRIVE-VERKAVELING ELEKTRICITEIT

PRIVE-VERKAVELING ELEKTRICITEIT Goedgekeurd door Raden van Bestuur Gaselwest 30.11.2007, IMEA 27.11.2007, Imewo 30.11.2007, Intergem 22.11.2007, Iveka 26.11.2007, Iverlek 26.11.2007. PRIVE-VERKAVELING ELEKTRICITEIT ARTIKEL 1 ALGEMEENHEDEN

Nadere informatie

ADVIES DIENST REGULERING

ADVIES DIENST REGULERING DIENST REGULERING ADVIES DR-20060228-42 betreffende Het voorstel van uitbreiding van het nachttarief tot het weekend voor netgebruikers die zijn aangesloten op het laagspanningsnet vanaf 1 januari 2007

Nadere informatie

PROVINCIERAAD VAN ANTWERPEN

PROVINCIERAAD VAN ANTWERPEN PROVINCIERAAD VAN ANTWERPEN Vergadering van 26 september 2013 Toelichting Bevoegd deputatielid: Luk Lemmens Telefoon: 03 240 52 65 Agenda nr. 2/4 Provinciale initiatieven. Dienstverlenende vereniging IGEAN.

Nadere informatie

Evoluties in het energielandschap. Peter De Pauw

Evoluties in het energielandschap. Peter De Pauw Evoluties in het energielandschap Peter De Pauw Inhoud We consumeren meer energie We produceren zelf elektriciteit We zullen anders consumeren We gebruiken de netten op een andere manier 2 3 december 2015

Nadere informatie

Iveka Regionaal Bestuurscomité Oost

Iveka Regionaal Bestuurscomité Oost Iveka Regionaal Bestuurscomité Oost 2013 Hoogstraten Baarle-Hertog Ravels Merksplas Beerse Turnhout Oud-Turnhout Arendonk Lille Kasterlee Retie Dessel Mol Herenthout Herentals Olen Geel Meerhout Balen

Nadere informatie

Iverlek Regionaal Bestuurscomité Mechelen

Iverlek Regionaal Bestuurscomité Mechelen Iverlek Regionaal Bestuurscomité Mechelen 2014 Bornem St.-Amands Puurs Willebroek Mechelen Zemst Kapelle-opden-Bos St-Katelijne- Waver Berlaar Heist-op-den-Berg Putte Bonheiden Keerbergen Tremelo Boortmeerbeek

Nadere informatie

Aansluitingscontract Aardgas Middendruk met aansluitingscapaciteit > 300 m³(n)/h

Aansluitingscontract Aardgas Middendruk met aansluitingscapaciteit > 300 m³(n)/h BIJLAGE bij nota commentaar Aansluitingscontract Aardgas Middendruk met aansluitingscapaciteit > 00 m³(n)/h «EAN Afname» «EAN Injectie» Tussen «Naam_Distributienetgebruiker» Maatschappelijke zetel: «Maatschappelijke_zetel_van_de_netgebruik»

Nadere informatie

ENERGIEPRIJZEN VOOR DE RESIDENTIELE CONSUMENT VAN ELEKTRICITEIT EN AARDGAS PER LEVERANCIER EN PER PRODUCT

ENERGIEPRIJZEN VOOR DE RESIDENTIELE CONSUMENT VAN ELEKTRICITEIT EN AARDGAS PER LEVERANCIER EN PER PRODUCT ENERGIEPRIJZEN VOOR DE RESIDENTIELE CONSUMENT VAN ELEKTRICITEIT EN AARDGAS PER LEVERANCIER EN PER PRODUCT - - - overzicht jongste 6 maanden met vergelijking tov duurste/goedkoopste product op de Belgische

Nadere informatie

Gaselwest Regionaal Bestuurscomité Centrum

Gaselwest Regionaal Bestuurscomité Centrum Gaselwest Regionaal Bestuurscomité Centrum 2014 Wingene Ruiselede Pittem Tielt Staden Moorslede Roeselare Ardooie Dentergem Meulebeke Oostrozebeke Izegem Ingelmunster Wielsbeke Waregem Deerlijk Anzegem

Nadere informatie

VLAANDEREN PARTICULIERE KLANTEN

VLAANDEREN PARTICULIERE KLANTEN Tariefkaart Geldig voor de contracten gesloten in NOVEMBER 2016 in VLAANDEREN PARTICULIERE KLANTEN Pagina 1 : Aanbod Poweo Fix Elektriciteit Pagina 5 : Aanbod Poweo Fix Gas Pagina 8 : Kortingen Uitgebracht

Nadere informatie

Herziening tariefstructuur van de periodieke distributienettarieven. 24 juni 2016

Herziening tariefstructuur van de periodieke distributienettarieven. 24 juni 2016 Herziening tariefstructuur van de periodieke distributienettarieven 24 juni 2016 Inhoud 1. Situatieschets 1. Consultatie 2. Wettelijk kader 3. Evolutie nieuw energielandschap 4. Motivatie nieuwe tariefstructuur

Nadere informatie