LONGGENEESKUNDE Ademhalingsondersteuning Non Invasive Positive Pressure Ventilation (NPPV) BEHANDELING
Ademhalingsondersteuning U of uw familielid/naaste heeft tijdelijk ondersteuning van de ademhaling nodig. Er zijn verschillende vormen van beademing. In uw situatie is het niet nodig om de ademhaling helemaal over te nemen. U krijgt dan ook geen buisje in de keel zoals bij een beademingsmachine, maar ademt zelfstandig via een masker. Het ademhalen gaat daardoor gemakkelijker en efficiënter. Deze vorm van ademhalingsondersteuning heet Non Invasive Positive Pressure Ventilation (NPPV). In deze folder kunt u nog eens rustig nalezen wat u kunt verwachten van de behandeling, de artsen en het verplegend personeel. Oorzaak van de benauwdheid Het is goed om u te realiseren dat voor u persoonlijk de situatie anders kan zijn dan hier is beschreven. Wanneer NPPV? Ademhalingsondersteuning via NPPV wordt gegeven in bepaalde gevallen van acute ernstige benauwdheid. Het gaat dan om een benauwdheid die: - onvoldoende verbetert na een behandeling met medicijnen en/of zuurstof, of - zo ernstig is dat een behandeling met medicijnen en/of zuurstof onvoldoende is. Bij de meeste mensen die NPPV krijgen is de oorzaak van de benauwdheid COPD of longemfyseem. Dit zijn allebei chronische longaandoeningen. Bij deze aandoeningen is er blijvende schade ontstaan aan de luchtwegen en/of de longblaasjes. Daardoor werken de longen minder goed. Gezonde longen zorgen ervoor dat het lichaam zuurstof opneemt (bij het inademen) en koolzuur kwijt raakt (bij het uitademen). Koolzuur is een afvalstof: het ontstaat in het lichaam bij de productie van energie. Bij het ademhalen gaat het proces van zuurstof opnemen en koolzuur uitscheiden altijd door. 1
Bij zieke longen gaat de uitwisseling van deze gassen moeilijker. De longen nemen minder goed zuurstof op en raken het koolzuur minder goed kwijt. Hierdoor daalt het zuurstofgehalte in het lichaam en stijgt het koolzuurgehalte. De ademhaling is dus niet efficiënt genoeg. De medische term hiervoor is respiratoire insufficiëntie. Hierdoor kunnen allerlei klachten ontstaan zoals: - benauwdheid - hoofdpijn - concentratiestoornissen - sufheid overdag. De behandeling met NPPV Bij ademhalingsondersteuning met NPPV krijgt u een masker over het gezicht geplaatst. Via het masker wordt door een apparaat positieve druk gegeven bij de in- en uitademing. Door de druk blijven uw luchtwegen zo goed mogelijk geopend. De gasuitwisseling verbetert hierdoor: het zuurstofgehalte in het bloed stijgt weer en het koolzuurgehalte daalt. Bovendien kost het ademen u zo minder kracht en energie. Klachten In het begin zal de ademhalingsondersteuning onwennig en misschien vervelend aanvoelen. Zo krijgt u misschien last van geïrriteerde ogen en droge mondslijmvliezen. Verder is het in het begin vaak moeilijk om de ademhaling onder controle te krijgen. De verpleegkundige helpt u om het juiste ademhalingsritme te vinden. Omdat u zelfstandig blijft ademhalen, is het mogelijk om soms het masker af te zetten en wat te eten en te drinken of medicatie in te nemen. Controles Bij het opstarten van de behandeling doet de verpleegkundige elk uur verschillende controles. Hij/zij meet uw bloeddruk, temperatuur, pols en het zuurstofgehalte van het bloed en telt uw ademhaling. De arts laat regelmatig uw bloedgaswaarden bepalen. Hiervoor wordt via de slagader in uw pols bloed afgenomen. Aan de uitslagen kan de arts zien hoe de verhouding tussen het zuurstofgehalte en het koolzuurgehalte in het bloed is. Hierdoor kan de arts snel beoordelen of de behandeling aanslaat. Duur De behandeling kan meerdere dagen duren. Er wordt altijd gestart met 24 uur ademhalingsondersteuning. Als de bloeduitslagen verbeteren, kan in overleg met de arts de NPPV afgebouwd worden. Vragen Hebt u na het lezen van deze folder nog vragen, dan kunt u altijd terecht bij de verpleegkundigen. U vindt het telefoonnummer in het adreskader achterin deze folder. 2
St. Antonius Ziekenhuis T 088-320 30 00 E patienteninformatie@antoniusziekenhuis.nl www.antoniusziekenhuis.nl Spoedeisende Hulp 088-320 33 00 Longgeneeskunde 088-320 14 00 Locaties en bezoekadressen Ziekenhuizen St. Antonius Ziekenhuis Utrecht Soestwetering 1, Utrecht (Leidsche Rijn) Poliklinieken St. Antonius Polikliniek Utrecht Overvecht Neckardreef 6, Utrecht St. Antonius Ziekenhuis Nieuwegein Koekoekslaan 1, Nieuwegein St. Antonius Polikliniek Houten Hofspoor 2, Houten St. Antonius Spatadercentrum Utrecht-De Meern Van Lawick van Pabstlaan 12, De Meern 3
Meer weten? Ga naar www.antoniusziekenhuis.nl Dit is een uitgave van St. Antonius Ziekenhuis LON 51/05-13