Global Reports LLC JAARVERSLAG 2008

JAARVERSLAG 2008

KERNPUNTEN Kwalitatief goede orderportefeuille neemt met 18% toe tot 4.514 miljoen euro, prima basis voor 2009 2008 uitstekend jaar voor Imtech: EBITA: 197,2 miljoen euro, + 26% (autonoom + 14%) Opbrengsten: 3.859 miljoen euro, + 15% (autonoom + 8%) Toename operationele EBITA-marge naar 5,5% (2007: 5,1%) Nettowinst: 113,3 miljoen euro, + 23% Winst per aandeel vóór amortisatie en bijzondere waardevermindering van immateriële activa: 1,64 euro, + 27% Dividend per gewoon aandeel: 0,59 euro, + 26% (2007: 0,47 euro) Hoge EBITA-groei in alle clusters: 17% in de Benelux, 36% in Duitsland & Oost-Europa, 14% in de UK, Ierland & Spanje en 16% in ICT, Traffic & Marine Door acquisities sterke positie verworven in Scandinavië en positie op Europese ICT-markt versterkt, posities in Centraal- en Oost-Europa (Oostenrijk, Polen, Roemenië, Rusland) verbeterd, goede progressie in groeimarkt energy & environment Doelstelling strategisch plan 2012 onverkort gehandhaafd: opbrengsten 5 miljard euro in 2012, onder handhaving van een operationele EBITA-margedoelstelling van 6% Vooruitzichten 2009: verdere toename van de EBITA door autonome groei en acquisities PROFIEL Imtech is een Europese technische dienstverlener op het gebied van elektrotechniek, ICT, werktuigbouw met circa 22.500 medewerkers, ruim 3,8 miljard euro aan opbrengsten en meer dan 415 vestigingen, waaronder 345 vestigingen in Europa en 70 maritieme (service)vestigingen langs belangrijke scheepvaartroutes. Imtech is in staat om de technologieën elektrotechniek, ICT, werktuigbouw over de volle breedte en diepte van het technologisch spectrum te bundelen tot integrale en multidisciplinaire totaaloplossingen die aan klanten en de maatschappij toe gevoegde waarde bieden. Imtech bestrijkt hierbij de combinatie van consultancy, design, engineering, implementatie, maintenance services en maintenance management, gedurende de complete levenscyclus van de technologie en bedrijfsprocessen bij klanten. In Europa is Imtech actief in: de Benelux (Nederland, België, Luxemburg), Duitsland, diverse landen in Centraal- en Oost-Europa (onder andere Oostenrijk, Zwitserland, Polen, Roemenië, Kroatië, Rusland, Hongarije, Bulgarije en Tsjechië), Nordic (Noorwegen, Zweden, Finland), de UK, Ierland en Spanje. Daarnaast beschikt Imtech over diverse pan-europese en internationale activiteiten, waaronder een sterke Europese positie op de ICT-markt, de markt van Traffic (inclusief parkeren) en op de mondiale maritieme markt. MISSIE EN TOEGEVOEGDE WAARDE Imtech staat voor de integratie van technologieën (elektrotechniek, ICT, werktuigbouw) en de samenwerking van gedreven mensen met visie. Imtech bundelt innovatief vermogen, professionals met drive en ambitieuze opdrachtgevers. Mensen die geboeid zijn door de meerwaarde van technologie. Mensen die ervan overtuigd zijn dat technologie business processen kan veranderen en toegevoegde waarde kan bieden. Imtech bedient meer dan 19.500 klanten en wenst deze klanten toegevoegde waarde te bieden in de vorm van integrale en multidisciplinaire totaaloplossingen die leiden tot change in business : betere bedrijfsprocessen en meer rendement voor opdrachtgevers én voor de klanten die zij op hun beurt bedienen. Imtech wenst deze waardecreatie te creëren door diepgaand inzicht in en kennis van (primaire en secundaire) processen van klanten, intensieve samenwerking met en voor klanten, toeleveranciers en partners en door goede domeinkennis van de markten waarin deze klanten actief zijn. Imtech wenst daarnaast een bijdrage te leveren aan een duurzame leefbare samenleving. Het gaat primair om hightech oplossingen op het gebied van energy & environment (energie, milieu, fijnstof en water), die 25% van de totale opbrengsten bedragen. Daarnaast wenst Imtech ook als maatschappelijk bewuste technologiepartner te acteren bij actuele maatschappelijke vraagstukken, onder meer in de zorg, het onderwijs, op het gebied van veiligheid, in researchlaboratoria en onderzoekscentra, in de farmacie, bij de ontwikkeling van schone en veilige auto s en in de markt van voedselproductie. Bovendien is Imtech proactief op het gebied van Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen. Imtech hanteert de volgende strategische langetermijn doelstellingen: de beste technische dienstverlener te willen zijn, zowel in Europa als op de mondiale maritieme markt; het bereiken van minimaal een top 3-positie in elk Imtech-land en op elke voor Imtech relevante markt; opbrengsten van 5 miljard euro te bereiken in 2012; een operationele EBITA-marge van 6%.

INHOUD 2 Kerncijfers 4 Informatie over het aandeel Imtech 6 Imtech-competentiepiramide 7 Organisatie, markten en competenties 8 Voorwoord Raad van Bestuur 10 Bericht van de Raad van Commissarissen 15 Corporate Governance 19 Verslag Raad van Bestuur 19 2008 uitstekend jaar: goede orderportefeuille, Europese posities versterkt, progressie in energy & environment 22 Visie en toegevoegde waarde 22 Organisatie 24 Procurement 25 SWOT-analyse 26 Strategie 29 Doelstellingen 29 Vooruitzichten 30 Benelux 37 Duitsland & Oost-Europa 42 UK, Ierland & Spanje 46 Nordic 48 ICT, Traffic & Marine 58 Financiën en middelen 60 Risicobeheersing 64 Human Resources 67 Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen 74 Bestuurdersverklaringen 75 Jaarrekening 76 Geconsolideerde winst- en verliesrekening 77 Geconsolideerd overzicht van het totaalresultaat 78 Geconsolideerde balans 80 Geconsolideerd kasstroomoverzicht 81 Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening 125 Vennootschappelijke balans van Imtech N.V. 125 Vennootschappelijke winst- en verliesrekening van Imtech N.V. 126 Toelichting op de vennootschappelijke balans en winst- en verliesrekening van Imtech N.V. 131 Overige gegevens 131 Accountantsverklaring 132 Statutaire bepaling inzake winstbestemming 132 Voorstel tot winstbestemming 132 Bijzonder statutair recht inzake zeggenschap Personalia Van dit jaarverslag is een Engelse versie beschikbaar. De Nederlandse versie is bindend in geval van eventuele tegenstrijdigheden. An English translation of this annual report is available. In matters of any misinterpretation the Dutch annual report will prevail. Technology that improves society CH N V JAARVERSLAG 2008 JAARVERSLAG 2008 Technologie is doorgedrongen tot in de kleinste haarvaten van onze maatschappij. Er zijn nog maar weinig activiteiten te bedenken waar helemaal geen technologie bij komt kijken. Onze kinderen groeien als vanzelfsprekend op met computerspelletjes, e-learning en mobieltjes. En ook wijzelf verwonderen ons nauwelijks meer over wat er technisch allemaal mogelijk is. Waardoor we ons bijna nooit ten volle realiseren hoe wezenlijk technologie is voor onze samenleving. Niet alleen om onze huidige levenswijze duurzaam in stand te houden, maar ook om oplossingen te vinden voor de vraagstukken van morgen. Technologie helpt ons te bouwen aan een duurzame, veilige en betere wereld. Vandaar dat improving society het thema is van dit jaarverslag met speciale aandacht voor: maatschappelijk verantwoord ondernemen, de oplossingen die technologie biedt voor talloze maatschappelijke problemen, de betekenis van technologie in de markt van energy & environment en hoe technische kennis naar ontwikkelingslanden kan worden overdragen om lokale communities een boost te geven. Imtech vervult bij al deze aspecten een koppositie: Technology that improves society!

KERNCIJFERS In miljoenen euro s, tenzij anders aangegeven 2008 2007 2006 2005 2004 Resultaten Opbrengsten 3.859 3.346 2.839 2.379 2.016 EBITA 197,2 156,5 113,3 86,3 72,0 4 EBIT 183,8 147,3 108,8 83,2 70,7 4 Nettowinst 113,3 91,9 67,7 50,8 44,0 4 Operationele EBITA-marge 1 5,5% 5,1% 4,5% 4,1% 4,1% 4 EBITA-marge 5,1% 4,7% 4,0% 3,6% 3,6% 4 Kasstroom 156 125 92 73 55 Orderportefeuille 4.514 3.815 2.924 2.396 2.132 Balans Balanstotaal 2.473 1.891 1.567 1.310 1.057 Eigen vermogen 396 367 321 288 265 Netto rentedragende schuld 456 92 25 102 92 Werkkapitaal (exclusief geldmiddelen) 180 109 178 112 156 Rentedekking 6,3 7,0 9,9 7,3 8,9 Gemiddelde netto rentedragende schuld/ebitda 1,6 0,8 0,4 Gemiddeld aantal uitstaande aandelen (in mln) 77,4 78,6 78,8 78,5 77,8 Gegevens per aandeel van 0,80 euro nominaal Nettowinst per aandeel vóór amortisatie en bijzondere waardevermindering van immateriële activa 2 1,64 1,29 0,92 0,69 0,58 Dividend per aandeel 0,59 0,47 0,36 0,36 0,36 Pay-out 40% 40% 41% 55% 63% Kasstroom 2 2,01 1,59 1,17 0,93 0,71 Eigen vermogen 3 5,11 4,68 4,08 3,68 3,39 Slotkoers 12,00 16,94 16,05 9,17 8,65 Marktkapitalisatie 3 (in miljoenen euro s) 930 1.328 1.263 717 676 Personeel Aantal medewerkers per 31 december 22.510 18.231 16.362 14.519 12.836 1 Vóór holdingkosten. 2 Op basis van gemiddeld aantal uitstaande aandelen. 3 Op basis van aantal uitstaande aandelen per 31 december. 4 Vóór bijzondere last ad 8 miljoen euro inzake overtreding Nederlandse Mededingingswet. DOELSTELLINGEN STRATEGISCH PLAN 2012 Opbrengsten 5 miljard euro in 2012, onder handhaving van een operationele EBITA-marge van 6%. VOORUITZICHTEN 2009 Verdere toename van de EBITA door autonome groei en acquisities. 2

KERNCIJFERS 250 225 200 175 150 125 100 75 50 25 72,0 1 86,3 2004 2005 113,3 2006 156,5 2007 197,2 2008 4.500 4.050 3.600 3.150 2.700 2.250 1.800 1.350 900 450 2.016 2004 2.379 2005 2.839 2006 3.346 2007 3.859 2008 EBITA in miljoen euro Opbrengsten in miljoen euro 25.000 22.500 20.000 17.500 15.000 12.500 10.000 7.500 5.000 2.500 12.836 2004 14.519 2005 16.362 2006 18.231 2007 22.510 2008 5.000 4.500 4.000 3.500 3.000 2.500 2.000 1.500 1.000 500 2.132 2004 2.396 2005 2.924 2006 3.815 2007 4.514 2008 Aantal medewerkers (FTE) Orderportefeuille in miljoen euro Private buildings 23% Public buildings 7% 4% Care & Cure Maintenance, Services & Management 20% Overige 5% 8% Design, Engineering & Consultancy Specials 8% 15% Infra & Traffic 30% Industry 13% Marine Implementatie 67% Opbrengsten per marktsegment in % Opbrengsten per activiteit in % Elektrotechniek 42% Werktuigbouw 37% UK, Ierland & Spanje 13% 27% Duitsland & Oost-Europa ICT, Traffic & Marine 28% Overige 7% 14% ICT 2% Nordic 30% Benelux Opbrengsten per technologie in % Opbrengsten per cluster in % 1 Vóór bijzondere last inzake overtreding Nederlandse Mededingingswet. 3

INFORMATIE OVER HET AANDEEL IMTECH BEURSNOTERING Imtech is genoteerd aan de effectenbeurs van NYSE Euronext in Amsterdam. Het aandeel is op 4 maart 2008 teruggekeerd in de Amsterdam Midkap Index (AMX) en per 23 juni 2008 maakt het aandeel tevens deel uit van de Dow Jones Stoxx 600. Sinds juni 2008 is het mogelijk om via de effectenbeurs te handelen in opties op het aandeel Imtech. Per 31 december 2008 bedroeg de beurswaarde van het aandeel Imtech 929,5 miljoen euro, een daling van 30% ten opzichte van eind 2007. GROOTAANDEELHOUDERS Op basis van de Wet Melding Zeggenschap zijn de volgende grootaandeelhouders in het aandeel Imtech bekend (stand: 31 december 2008): Parcom Quoted Equity Management B.V. 5,70% Fortis Verzekeringen Nederland N.V. 5,14% Delta Deelnemingen Fonds N.V. 5,11% Aviva plc 5,10% WAM Acquisitions GP, Inc. 5,06% BEURSHANDEL In 2008 is het handelsvolume in het aandeel Imtech met 76% gestegen tot een totaal van 118,2 miljoen aandelen. Dit betekent dat het gemiddeld aantal uitstaande aandelen 1,5 keer werd verhandeld. In 2007 bedroeg deze omloopsnelheid 0,85. Gedurende 2008 lag het gemiddelde handelsvolume op dagbasis elke maand hoger dan het gemiddelde van de laatste vijf jaar van de betreffende maand. BEURSKOERS De beurskoers van het aandeel Imtech daalde in 2008 met 29,2% tot 12,00 euro per aandeel. De AEX is in dezelfde periode met 52,3% gedaald, de AMX daalde met 52,5% en de Dow Jones Stoxx 600 daalde met 45,0%. Gedurende de afgelopen drie jaar is het aandeel Imtech met 30,9% gestegen. Ter vergelijking, de Amsterdamse beursindices AEX en AMX zijn in diezelfde periode met respectievelijk 43,7% en 40,1% gedaald, en de Europese beursindex Dow Jones Stoxx 600 is met 35,3% gedaald (zie tabel op pagina 5). IMTECH-AANDEEL IN 2008 Naast deze grootaandeelhouders zijn er substantiële pakketten aandelen (belang kleiner dan 5%) in handen van (buitenlandse) institutionele beleggers, met name in de UK en de USA. DIVIDEND Het dividendbeleid is 40% van het nettoresultaat exclusief bijzondere posten uit te keren. Over het boekjaar 2008 wordt voorgesteld om een dividend van 0,59 euro per aandeel uit te keren (2007: 0,47 euro). Deze winstuitkering komt overeen met het dividendbeleid en bedraagt 40%. Het dividendrendement op basis van de slotkoers 2008 bedraagt 4,9% (2007: 2,8%). Het voornemen is om met ingang van dit jaar aan de aandeelhouders een keuzedividend (in contanten of aandelen) ter beschikking te stellen. INVESTOR RELATIONS Imtech hecht veel waarde aan een goede communicatie met beleggers en analisten zodat zij een goede en realistische inschatting kunnen maken van het waardepotentieel van het aandeel Imtech. Regelmatige bijeenkomsten met bestaande en potentiële aandeelhouders alsmede met analisten die het aandeel volgen, vormen daarbij een belangrijke component. in euro 2008 2007 2006 Hoogste koers 19,48 23,49 16,12 Laagste koers 9,66 14,81 9,22 Slotkoers ultimo boekjaar 12,00 16,94 16,05 Koers-winstverhouding ultimo boekjaar 7,3 13,1 17,4 Dividendrendement op slotkoers 4,9% 2,8% 2,2% Beursomzet (gemiddeld aantal per dag) 461.904 261.396 179.265 Aantal geplaatste aandelen 80.659.647 80.659.647 80.659.647 Aantal uitstaande aandelen ultimo boekjaar 77.462.396 78.374.232 78.685.689 Gemiddeld aantal uitstaande aandelen 77.445.826 78.608.447 78.756.582 Marktkapitalisatie ultimo boekjaar 929.548.752 1.327.659.490 1.262.643.023 4

INFORMATIE OVER HET AANDEEL IMTECH Koersverloop aandeel Imtech ten opzichte van de AEX-, Midkap-index en Dow Jones Stoxx 600 (januari 2006 t/m december 2008 op basis van dagkoersen, startpunt: koers aandeel Imtech per 2 januari 2006) 25 22 19 16 13 10 7 2006 2007 2008 Koers AEX Koers AMX Koers Imtech Koers Stoxx 600 In 2008 heeft Imtech gedurende roadshows en conferenties met 394 verschillende beleggers gesproken (2007: 262 beleggers). Verder werd een analistendag georganiseerd in München over de positie van Imtech in Duitsland. WWW.INVESTORS.IMTECH.EU Specifieke informatie voor beleggers is beschikbaar via www.investors.imtech.eu, waar gedetailleerde financiële informatie te vinden is over de strategie, de doelstellingen en vooruitzichten, de analisten die Imtech volgen, alsmede de presentaties aan analisten en financiële pers, inclusief de bijbehorende webcasts. Hier is eveneens een actuele financiële agenda beschikbaar. FINANCIËLE AGENDA 7 april 2009 Algemene Vergadering van Aandeelhouders 9 april 2009 Notering ex-dividend 9 t/m 23 april Keuzetermijn dividend 15 april (na beurs) Record date (volgens beursregels) 23 april (na beurs) Bekendmaking ruilverhouding 28 april 2009 Betaalbaarstelling dividend 20 mei 2009 Trading update 1e kwartaal 11 augustus 2009 Halfjaarcijfers 2009 28 oktober 2009 Trading update 3e kwartaal 16 februari 2010 Jaarcijfers 2009 13 april 2010 Algemene Vergadering van Aandeelhouders Aantal verhandelde aandelen in 2008 (x 1.000) 1.000 900 800 700 600 500 400 300 200 100 Januari Februari Maart April Mei Juni Juli Augustus September Oktober November December Gemiddeld per dag Gemiddeld per dag laatste vijf jaar 5

IMTECH-COMPETENTIEPIRAMIDE De strategische kerncompetenties van Imtech kunnen het best worden geïllustreerd aan de hand van de Imtech-competentiepiramide, die hierboven is afgebeeld. Imtech bestrijkt: drie technologieën: elektrotechniek, ICT (informatie- en communicatietechnologie) en werktuigbouw, over het complete spectrum van deze technologieën, zowel in de breedte als in de diepte; zes activiteiten: design, consultancy, engineering, implementatie, maintenance services en maintenance management; vier markten: Buildings, Industry, Infra & Traffic en Marine, waarbij in elke markt een substantieel deel van de opbrengsten gerelateerd is aan energy & environment. Deze combinatie is in samenhang met de bereikte schaalgrootte onderscheidend en geeft Imtech een uniek profiel in Europa en op de internationale maritieme markt. Bij elektrotechniek gaat het om het complete gamma aan elektrotechnische oplossingen in elke schaalgrootte, bijvoorbeeld: laag-, midden- en hoogspanning, energiedistributie, meet- en regeltechniek, instrumentatie, infratechniek, elektrische voortstuwing, integrale veiligheid, gebouwbeheersing, toegangstechnologie, systeemtechnologie, (dynamisch) verkeersmanagement en -systemen, vermogenselektronica. Bij ICT gaat het om het complete ICT-traject, onder andere: software en hardware (door onder meer samenwerking met IBM en Microsoft), business intelligence, besturingstechnologie, platformautomatisering, data- en telecommunicatie, data modelling, ICTinfrastructuren, intelligente transportsystemen, storage, (telecom) netwerken, virtualisatie, infra-automatisering, route-informatiesystemen, internet- en intranetapplicaties, logistieke automatisering, managed services, technische automatisering, robotisering, satellietcommunicatie, simulatie. Bij werktuigbouw gaat het om het complete scala aan lucht-, klimaat- en energie-oplossingen, onder meer HVAC (Heating, Ventilation en Air Conditioning), koude- en warmteopslag, cleanroomtechnologie, energiemanagement, energy contracting, energietechniek, ontvochtigingstechnologie, verbrandingstechnologie, warmtetechnologie, sprinklertechnologie, piping, procestechnologie, brandblustechnologie en werktuigbouwkundige (proces)installaties. De activiteiten omvatten de volledige procesgang en levenscyclusbenadering: van design, consultancy, engineering (ontwerp), implementatie (installatie) tot en met maintenance services en maintenance management (het complete spectrum op het gebied van technologisch en organisatorisch onderhoud en beheer), inclusief kosten- en procesbewaking en QHSE (quality, health, safety & environment: kwaliteit, gezondheid, veiligheid en milieu). Imtech biedt totaaloplossingen met toegevoegde waarde voor haar klanten. Partnership met klanten krijgt een extra dimensie door bundeling van technische competenties en intensieve samenwerking, outsourcing en het integraal uitvoeren van diensten en concepten. Consultancy, engineering, projectfinanciering, projectmanagement, asset management, risk management, (energy) contracting en Publiek Private Samenwerking (PPS) maken hiervan integraal deel uit. Imtech is actief op vier markten: Buildings: alle gebouwen, bijvoorbeeld: computer-, data- en distributiecentra, kantoren, laboratoria, luchthavens, musea, parkeergarages, penitentiaire inrichtingen, leisure-centra, stadions, stations, universiteiten en (hoge)scholen, winkelcentra, ziekenhuizen en zorginstellingen; Industry: een concentratie op de auto-industrie, chemie en petrochemie, energie- en milieumarkt, farmacie, machinebouw, olie & gas, veevoederindustrie, vliegtuigindustrie, voedings- en genotmiddelenindustrie; Infra & Traffic: het meten, analyseren en bevorderen van verkeersstromen, (dynamisch) verkeersmanagement (op de weg en het water) en verkeersinfrastructuur, verkeersveiligheid, luchthaveninfrastructuur, openbaar vervoer, parkeersystemen, rail (spoor, tram en metro), tunnels, bruggen en sluizen, transport- en distributienetten, (openbare) verlichting, (afval)waterzuivering en -management, drinkwater; Marine: passagiersschepen, luxejachten, marineschepen (fregatten, korvetten, patrouille- en inspectievaartuigen, onderzeeboten), binnenvaartschepen, alsmede speciale schepen als olie- & gasschepen (onder meer tankers en pijpenleggers), transportschepen, bagger-, hef- en werkschepen. 6

ORGANISATIE, MARKTEN EN COMPETENTIES Een volledige lijst van werk maatschappijen van Imtech N.V. is verkrijgbaar bij de Kamer van Koophandel Rotterdam. Markten Buildings Industry Infra/Traffic Marine Elektrotechniek ICT Werktuigbouw Markten Competenties Competenties Buildings Industry Infra/Traffic Marine Elektrotechniek ICT Werktuigbouw BENELUX Imtech Nederland B.V. Imtech Building Services B.V. Imtech Sprinkler Technology Imtech Industrial Services B.V. Imtech Automation Solutions B.V. Imtech Industry International B.V. Ventilex B.V. Imtech Special Market Solutions Imtech Energy Services Imtech Contracting Imtech Care & Cure Imtech Security Imtech Food & Feed Imtech Access & Security Technology B.V. Imtech Infra B.V. Imtech Infra Nederland Imtech Infratechniek Asset Rail B.V. (40%) Imtech Infra N.V. (België) Imtech Infra Data B.V. Imtech Belgium N.V. Imtech Projects N.V. Imtech Maintenance N.V. Van Looy Group N.V. Imtech Luxemburg Paul Wagner et Fils S.A. (90%) DUITSLAND & OOST-EUROPA Imtech Deutschland Imtech Deutschland GmbH & Co. KG Imtech Contracting GmbH Kraftwerks- und Energietechnik Umweltsimulation und Prüfstandtechnik Forschung und Entwicklung Reinraum- und Medientechnik Con Tech GmbH Real Estate Management (50,5%) Imtech Polska Sp. z.o.o. (Polen) Imtech KTS-CZ s.r.o. (Tsjechië) Imtech Russland OAO (Rusland) UK, IERLAND & SPANJE Imtech Technical Services Ltd. (UK) Imtech Meica Services Ltd. Imtech Goodmarriott & Hursthouse Ltd. Aqua Group Ltd. Suir Engineering Ltd. (Ierland) Imtech Process Ltd. Imtech Spain S.L. Imtech Spain Buildings Imtech Sertec Imtech Spain Industry Imtech Huguet NORDIC NVS Installation AB (Zweden) Nordiske Varme Sanitaer AS (Noorwegen) LVI-Helin Oy (Finland) Sävar Energitjänst AB (Zweden) ICT, TRAFFIC & MARINE Imtech ICT* Imtech ICT Business Solutions B.V. Imtech ICT Information Technology B.V. Imtech ICT Management & Consultancy Imtech ICT Brocom B.V. Imtech ICT Communications Solutions B.V. Imtech ICT Business Intelligence Fritz & Macziol Software und Computervertrieb GmbH Infoma Software Consulting GmbH Fritz & Macziol GmbH (Oostenrijk) Fritz & Macziol (Schweiz) A.G. REAL Solutions Group Ltd (UK) Fit IT N.V. (België) Thinking Solutions N.V. (België) EBIT N.V. (België) ILS Consult GmbH (Oostenrijk) STAS GmbH Imtech Telecom Global Ltd. (UK) Imtech Traffic Peek Traffic Ltd. (UK) Peek Traffic B.V. Peek Traffic Sp. z.o.o. (Polen) Peek Promet d.o.o. (Kroatië) WPS Parking Systems B.V. Imtech Marine Group Imtech Marine & Offshore B.V. Imtech Schiffbau-/Dockbautechnik Imtech Marine & Offshore Ltd. (UK) Imtech Marine Germany GmbH Marine Electronics (Shanghai) Co. Ltd Van Berge Henegouwen Installaties B.V. Dirkzwager B.V. (54%) Tess Electrical Marine Inc. (51%) (USA) IHC Systems B.V. (50%) Radio Holland Group B.V. Radio Holland Netherlands B.V. Radio Holland Belgium N.V. Radio Holland USA Inc. Radio Holland Singapore Ltd. Radio Holland Hong Kong Ltd. Pertec Ltd. (Zuid-Afrika) Sailtron B.V. Venteville B.V. Radio Holland Content@Sea B.V. Imtech Technology Saval B.V. Knowsley S.K. Ltd. (UK) * Ook actief In zakelijke dienstverlening. 7

VOORWOORD RAAD VAN BESTUUR 2008: UITSTEKEND JAAR VOOR IMTECH 2008 was een uitstekend jaar voor Imtech. De orderportefeuille groeide met 18% (699 miljoen euro) substantieel tot 4.514 miljoen euro, waarbij de kwaliteit (winstpotentie) verder toenam. Dit vormt een goed uitgangspunt voor 2009. De EBITA nam met 26% toe tot 197,2 miljoen euro, waarvan 14% autonoom. De opbrengsten groeiden met 15% tot 3.859 miljoen euro, waarvan 8% autonoom. De totale operationele EBITA-marge nam toe, van 4,5% in 2006 via 5,1% in 2007 tot 5,5% in 2008. De winst per aandeel vóór amortisatie en bijzondere waardevermindering steeg met 0,35 euro naar 1,64 euro (+ 27%). Het voorgestelde dividend naar keuze bedraagt 0,59 euro (2007: 0,47 euro) per gewoon aandeel, een toename van 26%. GOEDE PROGRESSIE IN ALLE CLUSTERS Er werd, met dank aan alle 22.510 medewerkers, een prima prestatie geleverd. Alle clusters binnen Imtech realiseerden groei. Dit biedt vertrouwen voor de toekomst. De sterke marktpositie, de uitgebreide dienstenportfolio en de brede dekking over een groot aantal marktsegmenten vormden de basis voor stevige autonome groei in de Benelux. De EBITA nam hier met 17% toe en de orderportefeuille groeide met 9% tot 1.352 miljoen euro. In Duitsland & Oost-Europa excelleerde Imtech met een aanzienlijke autonome EBITA-groei van 36%. Ook kende de EBITAmarge een forse toename tot 5,7% en nam de orderportefeuille toe tot boven de 1,5 miljard euro. Imtech wist in Duitsland prima te profiteren van de sterk gestegen energie-investeringen en opereert met innovatieve technologie steeds vaker in primaire processen bij klanten. Dit leidt tot groei in markten als luchthavens, stadions en de zorg, maar ook in primaire processen bij banken (de noodzakelijke upgrading van datacenters als kern voor financiële transacties) en in de auto-industrie (inrichting van hightech research- en simulatiecentra voor de ontwikkeling van milieuvriendelijke auto s). De posities in Polen, Roemenië en Rusland werden autonoom versterkt. De orderportefeuille in de cluster UK, Ierland & Spanje nam met 16% toe tot een niveau van 524 miljoen euro en de EBITA groeide belangrijk met 14%. Ondanks tekenen van terugval in de vastgoedmarkten in de UK en Ierland, groeide Imtech over een breed front bijvoorbeeld in water(zuivering), energie, milieu, onderwijs en (bio)farmacie. Ook de komst van de Olympische Spelen 2012 naar Londen is positief. In Spanje excelleerden de industriële activiteiten met grote meerjarige orders en maintenancecontracten in vooral de (petro)chemie. Het brede portfolio én de groeiende onderhoudsactiviteiten bleken hier 8 René van der Bruggen Boudewijn Gerner bestand tegen terugvallende vastgoedinvesteringen. De cluster ICT, Traffic & Marine realiseerde significante groei zowel autonoom als door een groot aantal acquisities in 2007 en 2008. In de markt van ICT werd in nagenoeg alle Europese landen vooruitgang geboekt. Op de markt van Traffic speelde Imtech met succes in op de toe nemende Europese verkeersdrukte en de vraag naar hightech mobiliteitsoplossingen. De maritieme markt was booming en als internationale speler van formaat wist Imtech zich in een aantal maritieme segmenten prima te ontwikkelen. Per saldo groeide de EBITA in deze cluster met 16% en de orderportefeuille nam met 29% toe tot 951 miljoen euro. SUCCESVOLLE ACQUISITIES Met de overname van NVS werd eind 2008 invulling gegeven aan de doelstelling een sterke positie in Scandinavië te realiseren. Hiermee werd een nieuwe thuismarkt gecreëerd. NVS is met opbrengsten op jaarbasis van circa 350 miljoen euro één van de grootste spelers op de markt van technische dienstverlening in Zweden, Noorwegen en Finland. De overname legt een stevig fundament voor verdere groei; autonoom en door aanvullende acquisities. NVS deed het in 2008 uitstekend, de EBITA-marge bedroeg 7,9%. Tevens werden zes Europese ICT-ondernemingen overgenomen. Met haar ICT-activiteiten behoort Imtech inmiddels tot de sterkere spelers in de ICT-markt in de Benelux, de DACH-landen (Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland) en de UK. Daarnaast werden diverse maritieme ondernemingen en een Spaanse elektrotechnische specialist overgenomen. De totale opbrengsten van deze acquisities bedragen ongeveer 550 miljoen euro op jaarbasis met circa 3.140 medewerkers. De overgenomen ondernemingen leverden in 2008 een bijdrage aan de winst per aandeel. De winstpotentie op jaarbasis komt uit op een EBITAniveau van 43,5 miljoen euro. Het actieve acquisitiebeleid zal ook in 2009 gecontinueerd worden. PROGRESSIE IN ENERGY & ENVIRONMENT In de snelgroeiende markt van energy & environment neemt Imtech een prominente positie in en werd er sterke

VOORWOORD RAAD VAN BESTUUR groei gerealiseerd, bijvoorbeeld met groene revitalisatie van gebouwen, duurzame exploitatie van energiebronnen, opwekking van duurzame energie, het terugdringen van (milieu)vervuiling en de realisatie van schoon drink- en afvalwater. Het aandeel van deze activiteiten bedroeg in 2008 circa 960 miljoen euro (2007: 750 miljoen euro) ofwel 25% van de totale opbrengsten. Daarnaast werd goede voortgang geboekt op het gebied van Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen, bijvoorbeeld met een groen wagen- en kantorenpark, benchmarking van (toe)leveranciers aan de hand van groene indicatoren, ISO-14001 certificering, ontwikkeling van een concept voor groene binnenstedelijke gebieden (Green Office 2015 ) en kennisoverdracht naar Zuid-Afrika in het kader van corporate citizenship. Imtech ontwikkelt zich met succes tot een maatschappelijk relevante onderneming en gaat hiermee verder dan wat wettelijk verplicht is. STERK GERELATEERD AAN OVERHEIDSBESTEDINGEN Imtech is prima gepositioneerd in door de overheid gefinancierde markten als mobiliteit, infrastructuur, rail, milieu, water, zorg en onderwijs. Circa 30% van de opbrengsten komt tot stand via door de overheid geïnitieerde of ondersteunde projecten. In economisch mindere tijden bestaat de verwachting dat de overheid een anticyclisch investeringsbeleid gaat voeren. Technologie vormt hierbij één van de belangrijkste drijfveren. low end van de activiteiten kan de concurrentie verhevigen. Bovendien blijft het potentieel gebrek aan vakbekwame medewerkers ook op termijn manifest. Imtech acht zich veerkrachtig genoeg om deze bedreigingen te keren en is overtuigd van haar eigen kunnen. Per saldo als resultante van kansen en bedreigingen is Imtech goed in balans. De focus blijft gericht op groei. Tegelijkertijd houdt Imtech de vinger aan de pols met actieve monitoring van de cashpositie, het werkkapitaal, de indirecte kosten en de ontwikkeling van de orderportefeuille. Ook wordt de (financiële) positie van klanten, onderaannemers en toeleveranciers goed in de gaten gehouden en worden er inkoopcontracten heronderhandeld. Gesterkt door de succesvolle strategie en trackrecord van sterke groei van de afgelopen jaren gelooft Imtech in eigen kracht. HANDHAVING STRATEGISCH PLAN 2012 Imtech s Europese positie is in 2008 substantieel versterkt; autonoom en door middel van acquisities. Imtech ligt op koers om haar strategisch plan 2012 te realiseren. Dit is niet alleen te danken aan de omvang en kwaliteit van de orderportefeuille, maar ook aan de sterke Europese en deels mondiale marktposities, een breed dienstenportfolio en een divers klantenbestand met meer dan 19.500 klanten. Imtech handhaaft onverkort haar doelstelling om in 2012 te komen tot een opbrengstenniveau van 5 miljard euro onder handhaving van een operationele EBITA-marge doelstelling van 6%. KREDIETCRISIS: IMTECH IS GOED IN BALANS In de tweede helft van 2008 is het mondiale economisch speelveld ingrijpend gewijzigd. Eind 2008 verspreiden de gevolgen van de internationale kredietcrisis zich over een breed front, waarvan ook Imtech wellicht op termijn de gevolgen zou kunnen ondervinden. Toch ziet Imtech de toekomst met vertrouwen tegemoet. Ook al omdat 2009 is ingegaan met een omvangrijke orderportefeuille van ruim 4,5 miljard euro van goede kwaliteit. Daarnaast is Imtech prima gepositioneerd in de groeimarkt van energy & environment en in door de overheid gefinancierde markten. Circa 55% van de activiteiten van Imtech is recurring. Imtech beschikt over duizenden onderhoudscontracten in vele marktsegmenten, die een goede basis vormen voor meerjarige continuïteit. Er is sprake van een flexibele projectorganisatie die goed kan inspelen op zowel economische mee- als tegenwind. Daar staat tegenover dat ook Imtech op termijn de negatieve effecten van mogelijk verslechterde financiële posities bij klanten kan merken, bijvoorbeeld door verschuiving of uitstel van projecten. In de 9 VERDERE GROEI IN 2009 Naar de huidige inzichten verwacht de Raad van Bestuur voor 2009 een verdere toename van de EBITA door autonome groei en acquisities. Gouda, 16 februari 2009 René van der Bruggen, Voorzitter Boudewijn Gerner

BERICHT VAN DE RAAD VAN COMMISSARISSEN Hierbij bieden wij aan de aandeelhouders de door de Raad van Bestuur opgestelde jaarrekening over het boekjaar 2008 ter vaststelling aan. Deze jaarrekening is gecontroleerd en van een goedkeurende verklaring voorzien door de externe accountant KPMG Accountants N.V. ( KPMG ) (pagina 131), en door ons met de Raad van Bestuur besproken in aanwezigheid van KPMG. Wij adviseren aandeelhouders de jaarrekening vast te stellen. De statutaire winstbestemming staat vermeld op pagina 132. Na overleg met de Raad van Bestuur stellen wij voor conform het dividendbeleid het dividend over 2008 per gewoon aandeel vast te stellen op 0,59 euro (een winstuitkering van 40%) en een bedrag van 67,6 miljoen euro toe te voegen aan de reserves. Het dividend kan naar keuze van de aandeelhouder geheel in contanten, dan wel in gewone aandelen ten laste van de fiscaal vrij uitkeerbare agioreserve of overige reserves worden opgenomen. De ruilverhouding van dit keuzedividend zal op 23 april 2009 na beurs bekend worden gemaakt. In het verslagjaar hebben wij in zes reguliere vergaderingen de Raad van Bestuur met advies terzijde gestaan en, met inachtneming van de belangen van betrokkenen, toezicht gehouden op het beleid van de Raad van Bestuur en op de algemene gang van zaken binnen Imtech. Daarnaast kwam de Audit Commissie driemaal, de Honoreringscommissie tweemaal, en de Benoemingscommissie eenmaal bijeen en werden verslagen daarvan met de Raad van Commissarissen besproken. De aanwezigheid van commissarissen bij al deze vergaderingen was (behoudens ziekte) nagenoeg volledig. Voor de taakverdeling en de werkwijze van onze Raad en de commissies wordt verwezen naar het hoofdstuk Corporate Governance (zie pagina 15). Aan de twee overlegvergaderingen met de Centrale Ondernemingsraad, waarin speciale thema s werden behandeld (projectmanagement, leeftijdsbewust personeelsbeleid en privacy, een kwestie van vertrouwen ), werd door leden van onze Raad deelgenomen. Zoals inmiddels gebruikelijk werden wij in één van de vergaderingen door een algemeen directeur van een divisie voorgelicht omtrent de gang van zaken en werd één van de vergaderingen op locatie gehouden (bij Imtech Spain in Madrid en Huelva), waarbij diverse projecten werden bezocht. Vaste onderwerpen betreffen samengevat: (i) de operationele en financiële gang van zaken in vergelijking met de begroting en overige doelstellingen, (ii) de strategie, marktontwikkeling en acquisities (beoordeling vooraf en analyse achteraf), (iii) interne controle en risicobeheersing, (iv) management development, organisatiestructuur, functioneren en beloning Raad van Bestuur en (v) samenstelling Raad van Commissarissen, profiel en eigen functioneren. Extra aandacht werd dit jaar besteed aan de belangrijke overname van NVS in Scandinavië conform de strategische blauwdruk, de externe financiering daarvan, en de collectieve overdracht van de ingegane pensioenen door het ondernemingspensioenfonds naar een verzekeringsmaatschappij. OPERATIONELE EN FINANCIËLE GANG VAN ZAKEN Zowel in de vergaderingen van de Raad als in de vergaderingen van de Audit Commissie, waar een en ander meer uitgebreid aan bod kwam, werden de gang van zaken binnen de divisies en de werkmaatschappijen en de financiële verslaggeving besproken (wat betreft de halfjaar- en jaarcijfers in aan wezigheid van KPMG), alsmede de rapportages van KPMG, de jaarverwachting en de begroting voor 2009. Regelmatig werden rapporten van analisten over Imtech besproken. Blijvende aandacht werd met name door de Audit Commissie geschonken aan risicomanagement, de voorzieningen, het werkkapitaal en de kaspositie. KPMG heeft aan ons gerapporteerd over haar onafhankelijkheid ten opzichte van Imtech. In dit kader is door de Audit Commissie aandacht besteed aan het roulatieschema van KPMG, het functioneren en de honoraria van KPMG voor zowel de jaarrekeningcontrole, overige controle opdrachten en overige werkzaamheden. Voorts Hoogspanning voor grootste deeltjesversneller ter wereld Imtech verzorgde het ontwerp, de engineering en alle technische oplossingen in de hoog spanningsvoeding (de dempervoeding ) voor het stabiel houden van de deeltjesbundel in de grootste deeltjesversneller ter wereld van het Europees Centrum voor Deeltjesfysica (CERN) in Zwitserland. 10

BERICHT VAN DE RAAD VAN COMMISSARISSEN heeft KPMG bevestigd dat zij van Imtech onafhankelijk is in overeenstemming met de voor hen geldende beroepsvoorschriften. KPMG was ook aanwezig bij de aandeelhoudersvergadering van 10 april 2008. STRATEGIE, MARKTONTWIKKELING EN ACQUISITIES Veel aandacht werd besteed aan versterking van Imtech conform het door de Raad vastgestelde strategische groeiplan 2012, inclusief de markten waarop Imtech wenst te acteren (geografisch en technologisch) en in het verlengde daarvan aan de door onze Raad goedgekeurde externe financiering van de overname van NVS. Uitgangspunt is en blijft het creëren van aandeelhouderswaarde op de lange termijn. Cruiseschepen: sterke positie leidt tot groei Imtech is één van de sterkste spelers in de markt van cruiseschepen en is onder andere betrokken bij de realisatie van nieuwe cruiseschepen op de Duitse Meyer Werft in Papenburg en op de Italiaanse werf Fincantieri. Imtech werd in het verslagjaar versterkt met de door de Raad goedgekeurde overnames van Van Berge Henegouwen (specialist op het gebied van maritieme technologie in luxe megajachten), REAL Solutions (ICT-specialist in de UK), Fit IT, Ebit en Thinking Solutions (drie intensief samenwerkende Belgische ICT-ondernemingen), ILS (ICT-specialist in Oostenrijk), NVS (één van de grootste en snelgroeiende technische dienstverleners in Scandinavië), Huguet (elektrotechnische specialist in Spanje) en diverse kleinere ondernemingen, onder meer ter versterking van de posities op de maritieme markt en de Duitse en Zwitserse ICTmarkt. In totaal betrof het circa 3.140 medewerkers en opbrengsten van circa 550 miljoen euro op jaarbasis. Periodiek worden de prestaties van voorgaande acquisities aan de hand van de toen gemaakte verwachtingen geëvalueerd om te bezien in hoeverre geprognosticeerde aandeelhouderswaarde daadwerkelijk is gecreëerd. INTERNE CONTROLE EN RISICOBEHEERSING Voorts werd met name door de Audit Commissie aandacht besteed aan de beoordeling door de Raad van Bestuur van het interne risicobeheersings- en controlesysteem, het opvolgen van de aanbevelingen uit de onderzoeken door KPMG naar de interne controle, de invloed van de economische omstandigheden op de markten waarop Imtech actief is, alsmede naleving van relevante wet- en regelgeving. MANAGEMENT DEVELOPMENT, FUNCTIONEREN, BEZOLDIGINGSBELEID EN BELONING RAAD VAN BESTUUR Op het personele vlak werd gesproken over de organisatiestructuur en de opvolgingsplanning voor het senior management. Het functioneren van de Raad van Bestuur en zijn leden werd geëvalueerd in een vergadering buiten hun aanwezigheid. Het bezoldigingsbeleid heeft ten doel om gekwalificeerde en ervaren bestuurders met bedrijfstakervaring aan te trekken, te motiveren en te behouden. De beloningsstructuur is gericht op een optimale verhouding tussen de korte termijnresultaten van de onderneming en haar doelen voor de langere termijn. De hoofdlijnen van het door aandeelhouders goedgekeurde bezoldigingsbeleid zijn als volgt: het basissalaris is gesteld op het mediaanniveau van de referentiemarkt voor bestuurders van grotere Nederlandse ondernemingen; de hoogte van de variabele beloning is afhankelijk van vooraf vastgestelde doelstellingen en kan bij ( at target ) realisatie daarvan 135% toevoegen aan het basissalaris van de Voorzitter van de Raad van Bestuur en 80% aan het basissalaris van de CFO. Deze doelstellingen richten zich met betrekking tot de Voorzitter van de Raad van Bestuur en de CFO voor 40% respectievelijk 50% op de korte termijn (één jaar) en voor 60% respectievelijk 50% op de lange termijn (drie jaar); doelstellingen voor het variabel inkomen korte termijn liggen op het vlak van EBITA-groei (50%), opbrengstengroei (30%) en persoonlijke doelstellingen (20%); 11

BERICHT VAN DE RAAD VAN COMMISSARISSEN doelstellingen voor het variabel inkomen lange termijn liggen op het vlak van strategische doelstellingen (tezamen 50%) en Total Shareholders Return (TSR) ten opzichte van de peer group (50%). Uitgangspunt van de berekening van het TSR-kengetal is het gemiddelde over drie jaar van de jaarlijkse koersstijging plus uitgekeerd dividend van de betrokken bedrijven. de peer group bestaat uit de bedrijven in de Midkap index van Euronext Amsterdam by NYSE Euronext; realisatie van de kortetermijn doelstellingen wordt beloond in een jaarlijkse bonus in contanten; het behalen van de langetermijn doelstellingen wordt na drie jaar beloond via een bonus in aandelen, die van tevoren voorwaardelijk worden toegekend. De blokkeringsperiode van vijf jaar vangt aan op de datum van de voorwaardelijke toekenning van deze aandelen; de Honoreringscommissie kan per doelstelling afwijken van de at target (niveau 100%) vastgestelde bonus in contanten of aandelen. Bij excellente performance bedraagt deze bonus maximaal 150% van het at target vastgestelde bedrag of het aantal aandelen, welk percentage kan teruglopen tot nihil bij het niet behalen van de doelstellingen; de secundaire arbeidsvoorwaarden blijven ongewijzigd. Op voorstel van de Honoreringscommissie heeft de Raad van Commissarissen de verschillende salariscomponenten voor de leden van de Raad van Bestuur als volgt vastgesteld. De doelstellingen voor het variabel inkomen (zowel korte termijn als lange termijn) worden jaarlijks herzien en aan het begin van elk jaar voor ieder lid van de Raad van Sterke positie in Scandinavië Met de overname van NVS heeft Imtech een sterke positie in Scandinavië verworven. Het snelgroeiende NVS is hier één van de grootste technische dienstverleners, bezit een goed gespreid portfolio aan technische diensten en werkt vanuit 91 vestigingen voor meer dan 1.000 klanten. Bestuur vastgesteld. Het remuneratierapport van de Honoreringscommissie wordt op de website van Imtech (www.imtech.eu) gepubliceerd. Per 1 januari 2008 is het basissalaris van de Voorzitter Raad van Bestuur met 10% verhoogd en vastgesteld op 594.000 euro. Het basissalaris van de CFO is met 7% verhoogd naar 392.000 euro. Daarmee wordt het mediaanniveau van bestuurders van vergelijkbare functiezwaarte van grotere Nederlandse ondernemingen gevolgd. Het behaalde niveau variabel inkomen korte termijn 2007 (uitbetaald in 2008) bedraagt voor de Voorzitter Raad van Bestuur 77% van het basissalaris 2007 ( at target 55%) en voor de CFO 58% ( at target 40%). Door beide leden van de Raad van Bestuur werd een excellente performance geleverd wegens het ruimschoots overschrijden van doelstellingen op het vlak van EBITA-groei en opbrengstengroei. In het kader van het variabel inkomen lange termijn 2005-2007 werden in april 2008 aan de Voorzitter 35.994 aandelen en aan de CFO 13.712 aandelen onvoorwaardelijk toegekend. Dit aantal werd vastgesteld met inachtneming van het behalen van doelstellingen, waarbij de operationele EBITA-margegroei als zeer goed, de opbrengstengroei als excellent en het realiseren van substantiële marktposities in de conform de strategie aangewezen landen als matig werden beoordeeld. De gemiddelde Total Shareholder Return -positie werd als matig beoordeeld. Hierdoor is 96% van de voorwaardelijk toegekende aandelen definitief toegekend. Ten behoeve van het variabel inkomen lange termijn 2008-2010 zijn aan de Voorzitter Raad van Bestuur 28.102 aandelen en aan de CFO 9.273 aandelen voorwaardelijk toegekend (berekend tegen een koers van 16,91 euro). De strategische doelstellingen zijn in belangrijke mate gekoppeld aan het strategisch plan 2008-2012 en omvatten opbrengstengroei, ontwikkeling EBITA-marge, acquisities en de TSR. 12

BERICHT VAN DE RAAD VAN COMMISSARISSEN Uitbreiding Europese datacentra De groeiende intensiteit van het dataverkeer maakt uitbreiding en upgrading van datacentra de kern van het primaire proces bij verzekeraars, banken en energiebedrijven nodig. Imtech biedt innovatieve totaaloplossingen, bijvoorbeeld bij verzekeraar Allianz, Citibank, ING Bank en het energiebedrijf EnBW. OVERIG Er zijn geen transacties waarbij tegenstrijdige belangen van commissarissen of bestuurders spelen. Aan de leden van de Raad van Bestuur en Raad van Commissarissen worden geen leningen, voorschotten of garanties verstrekt. Imtech beschikt over regels inzake de rapportage over de handel in effecten (anders dan effecten Imtech) door de leden van de Raad van Bestuur en de Raad van Commissarissen. Wij zijn de Raad van Bestuur en alle medewerkers erkentelijk voor hun toewijding en inzet in het afgelopen jaar. Gouda, 16 februari 2009 SAMENSTELLING RAAD VAN COMMISSARISSEN, PROFIEL, EIGEN FUNCTIONEREN Het eigen functioneren van de Raad van Commissarissen en zijn leden werd geëvalueerd in een vergadering buiten aanwezigheid van de Raad van Bestuur, evenals in voorgaande jaren op basis van een vragenlijst. namens de Raad van Commissarissen Rudy van der Meer, Voorzitter In de aandeelhoudersvergadering van 10 april 2008 werd de heer Baan benoemd (voor een periode van vier jaar) voor vervulling van de vacature door het aftreden van de heer Groenenboom. Tegelijkertijd volgde de heer Baan de heer Groenenboom op als lid van de Audit Commissie. De Raad van Commissarissen spreekt zijn waardering uit voor de wijze waarop de heer Groenenboom zich heeft ingezet ten bate van Imtech. Voorts werd in deze vergadering kennis gegeven van het in 2009 volgens rooster aftreden van de heer Van der Meer, die zich verkiesbaar heeft gesteld. De Raad van Commissarissen is voornemens de heer Van der Meer voor een periode van vier jaar te herbenoemen. De Centrale Ondernemingsraad steunt unaniem deze voorgenomen herbenoeming. De samenstelling van de Raad van Commissarissen en de deskundigheid van zijn individuele leden voldoen aan de in de profielschets gestelde vereisten. Alle leden van de Raad van Commissarissen zijn onafhankelijk van Imtech volgens de Nederlandse Corporate Governance Code. De taakverdeling en werkwijze van de Raad van Commissarissen en zijn commissies zijn vastgelegd in reglementen. Zowel de profielschets als de reglementen zijn via de website van Imtech (www.imtech.eu) toegankelijk. 13

Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen Ondernemen met respect voor de planeet en de mensen met wie wij deze aarde delen. In de wetenschap dat de natuurlijke bronnen op aarde eindig zijn en dat we schatplichtig zijn aan de generaties die na ons komen. Imtech onderschrijft van harte de uitgangspunten van Maatschappelijk Verantwoord Onder nemen. We zetten ons proactief in voor een leefbare en duurzame samenleving. Door er goed op te letten hoe onze eigen bedrijfsactiviteiten bij kunnen dragen aan duurzame ont wikkeling; bijvoorbeeld groene kantoren, een groen wagenpark en de inkoop van groene energie. Door de carbon footprint (ecologische voetafdruk) te meten en een duurzame Code of Supply met onze toeleveranciers overeen te komen. Door een proactief beleid op het gebied van Health, Safety & Environment (HSE). Maar we doen meer. Zo hebben we een programma ontwikkeld voor kennisoverdracht naar ontwikkelingslanden. Op al deze manieren laten we zien dat we onze maatschappelijke verantwoordelijkheid serieus nemen.

CORPORATE GOVERNANCE Imtech N.V. is een structuurvennootschap (onder gemitigeerd regime krachtens artikel 155 boek 2 BW). De vennootschap wordt bestuurd door een Raad van Bestuur ( RvB ) onder toezicht van een Raad van Commissarissen ( RvC ) (een zogenaamde two-tier bestuursstructuur) en kent voorts een Centrale Ondernemingsraad ( COR ) en een Algemene Vergadering van Aandeelhouders ( AvA ). Uitgangspunten van Corporate Governance zijn goed ondernemerschap (integer en transparant handelen door het bestuur) en goed toezicht hierop (inclusief de verantwoording daarover). De Nederlandse Corporate Governance Code (hierna Code ) is van toepassing op Imtech en is uitgewerkt in principes en concrete bepalingen. Imtech onderschrijft deze principes volledig. Op één uitzondering na zijn alle bepalingen van de Code geïmplementeerd in reglementen, statuten, alsmede overige regelingen en codes; deze zijn openbaar gemaakt via de website. RAAD VAN BESTUUR De RvB is belast met het besturen van de vennootschap en vertegenwoordigt deze. Hij is verantwoordelijk voor de realisatie van de doelstellingen, de strategie en het beleid, de financiering en de ontwikkeling van de resultaten. Voorts is de RvB verantwoordelijk voor de interne risicobeheersings- en controlesystemen met betrekking tot de ondernemingsactiviteiten, en voor de naleving van alle relevante wet- en regelgeving. De RvB legt verantwoording af aan de RvC en de AvA. Bepaalde besluiten van de RvB zijn krachtens de wet en statuten onderworpen aan de goedkeuring van deze organen. De RvB stelt de RvC schriftelijk op de hoogte van de hoofdlijnen van het strategisch beleid, de algemene en financiële risico s en de risicobeheersings- en controlesystemen. De RvB legt ter goedkeuring voor aan de RvC: de operationele en financiële doelstellingen; de strategie die moet leiden tot het realiseren van de doelstellingen; en de randvoorwaarden die worden gehanteerd, onder meer ten aanzien van de financiële ratio s. Als instrumenten van de interne risicobeheersings- en controlesystemen hanteert Imtech: risicoanalyses van de financiële en operationele doelstellingen; een handleiding voor inrichting van financiële verslaggeving en voor te volgen procedures; een systeem van monitoring en rapportering; business principles en een klokkenluidersregeling. De RvB bepaalt met goedkeuring van de RvC welk gedeelte van de winst wordt gereserveerd. De winst die overblijft staat ter vrije beschikking van de AvA. Het dividendbeleid is 40% van het nettoresultaat, exclusief bijzondere posten, uit te keren. Krachtens aanwijzing door de AvA is de RvB bevoegd onder goedkeuring van de RvC te besluiten tot uitgifte van aandelen en tot het beperken of uitsluiten van het aan aandeelhouders toekomende voorkeursrecht (voor 10% van het geplaatste kapitaal plus additioneel 10% in verband met een overname). Krachtens machtiging door de AvA is de RvB voorts bevoegd tot inkoop van eigen aandelen in de vennootschap. Deze aanwijzing c.q. machtiging wordt op de jaarlijkse algemene vergadering van aandeelhouders voor de daarin gespecificeerde aantallen gevraagd en geldt steeds voor achttien maanden. De RvB is bevoegd de ingekochte eigen aan delen, na goedkeuring door de RvC, te vervreemden. De RvB heeft de goedkeuring van de RvC nodig voor het deelnemen in het kapitaal van andere ondernemingen en het investeren in duurzame productiemiddelen en onroerende zaken, steeds voor zover de waarde hiervan een bedrag van vijf miljoen euro te boven gaat. Voorts zijn in artikel 164 lid 1 boek 2 BW besluiten van de RvB opgesomd die onderworpen zijn aan de goedkeuring van de RvC. RAAD VAN COMMISSARISSEN De RvC heeft tot taak toezicht te houden op het beleid van de RvB en op de algemene gang van zaken binnen Imtech. Verder staat de RvC de RvB met raad ter zijde. Bij de vervulling van hun taak richten de commissarissen zich naar het belang van Imtech en haar belanghebbenden. De RvC stelt een profielschets vast met daarin onder andere de samenstelling en omvang (thans ten minste vijf leden) rekening houdend met de aard van de onder neming, haar activiteiten en de gewenste deskundigheid en achtergrond van de commissarissen. De profielschets en iedere wijziging worden door de RvC besproken in de AvA en met de COR. De profielschets is te raadplegen op de website. 15

CORPORATE GOVERNANCE De RvC heeft uit zijn midden een Audit, een Honorerings- Het bezoldigingsbeleid van de RvB en wijzigingen daarin en een Benoemingscommissie ingesteld en in reglementen worden op voorstel van de RvC vastgesteld door de AvA, de taakverdeling en de werkwijze van de RvC en zijn en ter kennis neming aan de COR aangeboden. Binnen het commissies vastgelegd. Elke commissie heeft een gedelegeerde kader van het bezoldigingsbeleid geschiedt de vaststelling bevoegdheid: zij adviseert de RvC ten aanzien van de beloning van individuele bestuurders (inclusief de van bepaalde delen van zijn taken en bereidt de besluitvorming toekenning van aandelen) door de RvC op voorstel van de van de RvC daaromtrent voor. De leden van de Honoreringscommissie. Het remuneratierapport van de Honorerings- en de Benoemingscommissie vormen een RvC bevat een verslag van de wijze waarop het bezoldigingsbeleid personele unie. in het afgelopen boekjaar in de praktijk is gebracht, en een overzicht van het bezoldigingsbeleid dat De Audit Commissie richt zich onder meer op de volgende het komende boekjaar en de daaropvolgende jaren door onderwerpen: de RvC wordt voorzien. Het bezoldigingsbeleid, de aandelenregeling financiële verslaggeving en te volgen procedures; en het jaarlijkse remuneratierapport zijn te interne risicobeheersings- en controlesystemen; raadplegen op de website. De hoofdlijnen van het bezoldigingsbeleid, het interne en externe auditproces; alsmede van de vastgestelde verschillende functioneren en onafhankelijkheid van de accountant; salariscomponenten van de individuele bestuurders toezicht op naleving van wet- en regel geving. zijn opgenomen in het bericht van de RvC (zie pagina s 11 en 12). Tot de taken van de Benoemingscommissie behoren: selectiecriteria en benoemingsprocedures inzake De commissarissen worden op basis van de profielschets commissarissen en bestuurders; op voordracht van de RvC benoemd door de AvA. De voordracht profielschets RvC en omvang en samenstelling RvC en wordt gelijktijdig bekendgemaakt aan de AvA en RvB; aan de COR. De AvA en (voor een derde van het aantal functioneren van commissarissen en bestuurders; leden) de COR kunnen aan de RvC personen aanbevelen (her)benoemingen. om als commissaris te worden voorgedragen. De AvA kan met een gekwalificeerde meerderheid een voordracht Het takenpakket van de Honoreringscommissie omvat: afwijzen. Een commissaris treedt af na afloop van een periode het bezoldigingsbeleid voor de RvB; van vier jaren en is in beginsel herbenoembaar. Een de aandelenregeling voor de RvB; commissaris kan echter ten hoogste twaalf jaar zitting de prestatiecriteria en de toepassing daarvan; hebben in de RvC. De AvA stelt op voorstel van de RvC de de hoogte van de vaste bezoldiging en het aantal toe bezoldiging van commissarissen vast. te kennen aandelen; het remuneratierapport. AANDEELHOUDERSVERGADERING De bevoegdheden van de AvA zijn in wet en statuten vastgelegd De RvC benoemt een accountant teneinde de door de RvB en luiden zakelijk weergegeven als volgt: opgestelde jaarrekening te onderzoeken en daarover verslag goedkeuring van besluiten die een belangrijke veran- uit te brengen en een verklaring af te leggen. dering van de identiteit of het karakter van Imtech of De benoeming kan te allen tijde worden ingetrokken door haar onderneming met zich meebrengen; de AvA. benoeming en ontslag leden RvB; vaststelling bezoldigingsbeleid voor de RvB; BENOEMING EN BEZOLDIGING goedkeuring aandelenregeling voor de RvB; De RvC stelt het aantal leden van de RvB vast. De leden van benoeming leden RvC; de RvB worden benoemd en ontslagen door de AvA. De opzegging van vertrouwen in de RvC; benoeming geschiedt op basis van een bindende voordracht vaststelling jaarrekening van Imtech; door de RvC, die daartoe de Benoemingscommissie goedkeuring bestemming van de winst (voor zover die hoort. De AvA kan aan deze voordracht het bindend karakter ter beschikking van de AvA is); ontnemen bij een gekwalificeerde meerderheid. goedkeuring dividendvoorstel; goedkeuring van besluiten tot wijziging van de statuten of tot ontbinding van Imtech. 16

CORPORATE GOVERNANCE Voorts worden met de AvA besproken: het jaarverslag van Imtech; wijziging in het reserverings- en dividendbeleid; wijziging in de profielschets voor de RvC; wijziging in de corporate governance-structuur. Jaarlijks wordt ten minste één algemene vergadering gehouden. Buitengewone algemene vergaderingen van aandeelhouders worden gehouden zo dikwijls de RvC of de RvB dit wenselijk acht. De RvB en de RvC verschaffen de AvA alle verlangde informatie, tenzij een zwaarwichtig belang van de vennootschap zich daartegen verzet. Een besluit tot wijziging van de statuten of tot ontbinding van Imtech kan door de AvA slechts worden genomen op voorstel van de RvB onder goedkeuring van de RvC. AANDELEN Het maatschappelijk kapitaal bestaat uit aandelen op naam, verdeeld in gewone, financieringspreferente en preferente aandelen. Elk aandeel geeft recht op het uitbrengen van één stem, met uitzondering van financieringspreferente aandelen, waar het stemrecht wordt gebaseerd op de reële waarde van de kapitaalinbreng. Voor de winstbestemming en dividendgerechtigheid wordt verwezen naar pagina 132. Het geplaatste kapitaal bestaat geheel uit gewone aan delen, die volledig zijn volgestort en via het girale systeem worden verhandeld. Preferente en financieringspreferente aandelen staan niet uit. De aandelen die Imtech in haar eigen kapitaal houdt tellen niet mee voor de berekening van een voor uitkering op aandelen bestemd bedrag en voor de aanwezigheid in een aandeelhoudersvergadering, en daarop kan geen stem worden uitgebracht. Energie- en gebouwmanagement bij Infineon Bij Infineon is Imtech sinds 2005 verantwoordelijk voor het energiemanagement. Voor een periode van vijftien jaar kreeg Imtech hier voor 120 miljoen euro opdracht voor het complete gebouwmanagement, inclusief de levering en het beheer van energie. AANDELENOPTIE- EN AANDELENREGELING, INKOOP AANDELEN Imtech kent een aandelenoptieregeling, waarbij aan een aantal leidinggevende functionarissen opties op gewone aandelen worden verleend (zie pagina 96 e.v.). Deze rechten worden ter discretie van de RvB toegekend, onder goedkeuring van de RvC voor wat betreft het totale aantal, de looptijd (met inbegrip van blokkeringsperiode) en de uitoefenprijs. De blokkeringsperiode vervalt in geval van change of control in Imtech. Daarnaast is er een aandelenregeling ten behoeve van de leden van de RvB (zie pagina 99). Op voorstel van de Honoreringscommissie bepaalt de RvC jaarlijks het aantal voorwaardelijk en definitief toe te kennen aandelen overeenkomstig het bezoldigingsbeleid. Ter dekking van de verplichtingen uit hoofde van toegekende opties (volledig) en voorwaardelijk toegekende aandelen ( at target ) koopt Imtech aandelen in. INTERN REGLEMENT INZAKE VOORWETENSCHAP Binnen Imtech is een reglement inzake de melding en reglementering van transacties in effecten Imtech N.V. van kracht voor de RvC, RvB, Directieraad en overige daartoe aangewezen personen (onder wie stafmedewerkers, het management van de werkmaatschappijen en een aantal vaste adviseurs). STICHTING IMTECH Imtech N.V. heeft aan de Stichting Imtech een optie verleend tot een maximum van 180 miljoen preferente aandelen in haar aandelenkapitaal, met dien verstande dat door de Stichting niet meer preferente aandelen kunnen worden genomen dan tot een totaal aantal gelijk aan alle ten tijde van de uitoefening van het recht uitstaande gewone aandelen en financieringspreferente aandelen. De Stichting is een zelfstandige stichting die onafhankelijk van Imtech functioneert en heeft ten doel het behartigen van Imtech s belangen op zodanige wijze dat deze zo goed mogelijk worden gewaarborgd en dat invloeden die de continuïteit of de zelfstandigheid van Imtech in strijd met die belangen zouden kunnen aantasten zo veel mogelijk worden geweerd. De optie kan worden uitgeoefend indien, uitsluitend ter beoordeling van de Stichting: (i) de zelfstandigheid of de continuïteit van Imtech wordt bedreigd; of 17

CORPORATE GOVERNANCE (ii) een (dreigend) handelen van één of meer personen strijdig is (of kan zijn) met de belangen van Imtech, (overige) aandeelhouders, werknemers of anderen die bij Imtech betrokken zijn. Van de mogelijkheid tot uitgifte van preferente aandelen kan in dergelijke gevallen gebruik worden gemaakt, waarbij die gevallen niet noodzakelijkerwijs beperkt zijn tot overname of overval, dit alles ter beoordeling door de Stichting. Met de uitgifte van preferente aandelen zal door Imtech geen verruiming van de financieringsbronnen worden nagestreefd. De Stichting zal bij volledige uitoefening van de optie maximaal 50% van de stemmen in een algemene vergadering van aandeelhouders kunnen uitoefenen, aannemende dat het gehele uitstaande kapitaal vertegenwoordigd is. Worden preferente aandelen geplaatst, dan dient de Stichting 25% van het nominale bedrag te storten waarvoor zij met ABN AMRO Bank N.V. handelend onder de naam RBS (c.q. haar rechtsopvolger) een kredietarrangement heeft gesloten. Voorts dient na plaatsing binnen twee jaar in een AvA een voorstel tot intrekking van de preferente aandelen aan de orde te worden gesteld. In het verslagjaar stonden bij de Stichting geen preferente aandelen uit. De statuten van de Stichting werden gewijzigd waarbij de regeling omtrent de bestuurder B (bestuurder zonder stemrecht benoemd door de RvC van Imtech N.V.) kwam te vervallen en een vrijwaringsregeling voor de bestuurders werd geïntroduceerd, tegelijkertijd trad de heer Van der Meer als bestuurder B af. Het bestuur van de Stichting Imtech bestaat thans uit: BV Trustkantoor Gestor (voorzitter), vertegenwoordigd door de heer mr. L.J.J.M. Lutz en de heren drs. J.H. Holsboer en prof. mr. M.P. Nieuwe Weme. VERANTWOORDING CODE Imtech past alle bepalingen van de Code toe, met uitzondering van één afwijking: bestaande contractuele afspraken met bestuurders zullen worden geëerbiedigd, waarbij het Nederlandse arbeidsrecht als uitgangspunt zal dienen. Voor toekomstig te benoemen bestuurders zal de Code worden gehanteerd. Krachtens artikel 24.3 van de statuten van Imtech N.V. heeft de Stichting als houder van preferente aandelen recht op een primair dividend, waarmee zij in staat is de renteverplichtingen jegens de bank te voldoen. Indien en voor zover de winst niet voldoende is om het primair dividend uit te keren, kan het tekort worden voldaan ten laste van de reserves en/of toekomstige winst (zie ook pagina 132). Technologiepartner van IKEA In Zweden, Noorwegen, Ierland en Neder land is Imtech technologiepartner van IKEA en verzorgt onder meer onderhoud en upgrading van de technische infrastructuur en tal van slimme energiebesparende oplossingen in diverse warenhuizen. 18

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR KERNPUNTEN Kwalitatief goede orderportefeuille neemt met 18% toe tot 4.514 miljoen euro, prima basis voor 2009 2008 uitstekend jaar voor Imtech: EBITA: 197,2 miljoen euro, + 26% (autonoom + 14%) Opbrengsten: 3.859 miljoen euro, + 15% (autonoom + 8%) Toename operationele EBITA-marge naar 5,5% (2007: 5,1%) Nettowinst: 113,3 miljoen euro, + 23% Winst per aandeel vóór amortisatie en bijzondere waardevermindering van immateriële activa: 1,64 euro, + 27% Dividend per gewoon aandeel: 0,59 euro, + 26% (2007: 0,47 euro) Hoge EBITA-groei in alle clusters: 17% in de Benelux, 36% in Duitsland & Oost-Europa, 14% in de UK, Ierland & Spanje en 16% in ICT, Traffic & Marine Door acquisities sterke positie verworven in Scandinavië en positie op Europese ICT-markt versterkt, posities in Centraal- en Oost-Europa (Oostenrijk, Polen, Roemenië, Rusland) verbeterd, goede progressie in groeimarkt energy & environment Doelstelling strategisch plan 2012 onverkort gehandhaafd: opbrengsten 5 miljard euro in 2012, onder handhaving van operationele EBITA-margedoelstelling van 6% Vooruitzichten 2009: verdere toename van de EBITA door autonome groei en acquisities Kerngegevens 2006 2008 in miljoen euro 2008 2007 2006 Opbrengsten 3.859 3.346 2.839 EBITA 197,2 156,5 113,3 Operationele EBITA-marge 5,5% 5,1% 4,5% Nettowinst 113,3 91,9 67,7 Orderportefeuille 4.514 3.815 2.924 Werkzaam vermogen, exclusief geldmiddelen 1.039 622 532 Aantal medewerkers per 31 december 22.510 18.231 16.362 2008 UITSTEKEND JAAR: GOEDE ORDERPORTEFEUILLE, EUROPESE POSITIES VERSTERKT, PROGRESSIE IN ENERGY & ENVIRONMENT 2008 was een uitstekend jaar voor Imtech. De orderportefeuille groeide met 18% substantieel tot 4.514 miljoen euro (een toename van 699 miljoen euro) en de kwaliteit (winstpotentie) nam verder toe. Imtech wist, net als in 2007, een hoge autonome groei van de EBITA (14%) en opbrengsten (8%) te bereiken. Goede progressie in 2008 Het bedrijfsresultaat vóór amortisatie en bijzondere waardevermindering van immateriële activa (EBITA) nam met 26% toe tot 197,2 miljoen euro (2007: 156,5 miljoen euro). Hiervan is 14% autonoom (2007: 21%). De opbrengsten groeiden met 15% tot 3.859 miljoen euro (2007: 3.346 miljoen euro), waarvan 8% autonoom (2007: 7%). De winst per aandeel vóór amortisatie en bijzondere waardevermindering van immateriële activa steeg met 0,35 euro naar 1,64 euro (+ 27%), gebaseerd op het gemiddeld aantal uitstaande aandelen gedurende het verslagjaar. Het voorgestelde dividend bedraagt 0,59 euro (2007: 0,47 euro) per gewoon aandeel. Dit is een toename van 26%. 19

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR Groei in alle clusters, sterke uitgangspositie voor 2009 Alle clusters binnen Imtech realiseerden groei. Dit biedt vertrouwen voor de toekomst en vormt een goede uitgangspositie voor 2009. Benelux: stevige autonome groei De stevige marktpositie, de uitgebreide dienstenportfolio en de brede dekking over een groot aantal marktsegmenten vormen de basis voor stevige autonome groei in de Benelux. De orderportefeuille nam met 9% (109 miljoen euro) toe. Het belang van Imtech in markten als energie, datacenters en overheidsgebouwen groeide. Ook het aantal langlopende onderhoudscontracten nam toe. Imtech acteert bovendien steeds vaker in omvangrijke projecten. Per saldo namen de opbrengsten en de EBITA in de Benelux toe met respectievelijk 14% en 17%. Duitsland & Oost-Europa: uitstekende performance, aanzienlijke autonome EBITA-groei In Duitsland en in Oost-Europa was opnieuw sprake van hoge groei. In 2007 nam de orderportefeuille al met 56% toe, in 2008 kwam opnieuw een toename van 11% (149 miljoen euro) tot stand. De orderportefeuille steeg daardoor tot een niveau van 1.529 miljoen euro. Imtech wist als één van de grootste technische dienstverleners in Duitsland te profiteren van de sterk gestegen energie-investeringen. Dankzij innovatieve technologie wordt steeds vaker in de kern van primaire processen bij klanten geopereerd. Dit leidt tot hoge autonome groei in markten als energie, stadions, datacenters en zorg. Ook in sectoren als banken en de auto-industrie verwierf Imtech substantiële orders. De positie in Polen, Roemenië en Rusland werd autonoom versterkt. Per saldo namen de opbrengsten en de EBITA toe met respectievelijk 7% en 36%. UK, Ierland & Spanje: belangrijke groei door flexibiliteit en uitstekende performance op Spaanse industriële markt De orderportefeuille in de cluster UK, Ierland & Spanje nam toe tot een niveau van 524 miljoen euro; een toename van 16% (71 miljoen euro). Ondanks tekenen van terugval in de vastgoedmarkten in de UK en Ierland, was in 2008 sprake van groei over een breed front. Imtech boekte vooral progressie op het gebied van water(zuivering), energie, milieu, onderwijs en (bio)- farmacie. Door eerdere acquisities in 2007 nam de schaalgrootte toe. Daardoor kan Imtech flexibel inspelen op marktomstandigheden. Ook de komst van de Olympische Spelen 2012 naar Londen is voor Imtech positief. In Spanje excelleerden de industriële activiteiten met grote meerjarige orders en maintenancecontracten in vooral de (petro)chemie. Daarnaast bleken het brede portfolio in de buildingssector én de stevig groeiende onderhoudsactiviteiten in deze sector bestand tegen terugvallende vastgoedinvesteringen. In 2008 bouwde Imtech ook de elektrotechnische competentie op, zowel autonoom als dankzij een overname, wat in de toekomst positief zal uitwerken. Per saldo namen de opbrengsten en de EBITA toe met respectievelijk 24% en 14%. Dit ondanks een negatief effect als gevolg van de verslechterde wisselkoers van het Britse pond tegenover de euro. Nordic: nieuwe thuismarkt, fundament voor verdere groei Met de overname van NVS werd invulling gegeven aan de doelstelling een sterke positie in Scandinavië te realiseren. NVS is één van de grootste spelers op de markt van technische dienstverlening in Zweden, Noorwegen en Finland. De overname legt de basis voor groei: autonoom en door aanvullende acquisities. De focus van NVS ligt op een breed en snelgroeiend scala aan activiteiten op het gebied van energie en lucht- en klimaattechnologie, gespreid over service, onderhoud, beheer, renovatie en nieuwbouw. NVS deed het in 2008 uitstekend. De orderportefeuille ultimo 2008 bedroeg 158 miljoen euro. ICT, Traffic & Marine: significante groei, autonoom en door acquisities De cluster ICT, Traffic & Marine realiseerde significante groei: autonoom en door een groot aantal acquisities in 2007 en 2008. De orderportefeuille nam met 29% (212 miljoen euro) toe tot 951 miljoen euro. Overkoepelende ICT-applicaties domineren steeds vaker de totaaloplossingen van Imtech. Uitbreiding van de Europese positie in combinatie met versterking van de positie als businesspartner van IBM en Microsoft heeft dan ook hoge prioriteit. In 2008 boekte Imtech grote vooruitgang door zes acquisities in Oostenrijk, Zwitserland, Duitsland, de UK en België. In nagenoeg alle Europese landen werd in 2008 vooruitgang geboekt. Op de markt van Traffic speelde Imtech in op de toenemende Europese verkeersdrukte en de vraag naar hightech 20

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR mobiliteitsoplossingen. Zowel autonoom als door middel van de overname in 2007 van de mobiliteitspecialist Peek werd in 2008 groei gerealiseerd. Ook presteerden de internationale parkeeractiviteiten goed. De maritieme markt was booming. Imtech is een internationale speler van formaat met een hoog ambitieniveau en wist zich in een groot aantal maritieme segmenten prima te ontwikkelen. Door diverse kleinere overnames werden de portfolio en het aantal servicevestigingen uitgebreid. Per saldo namen opbrengsten en de EBITA in de cluster ICT, Traffic & Marine toe met respectievelijk 15% en 16%. Operationale EBITA-marge neemt toe De totale operationele EBITA-marge nam opnieuw toe. In 2006 bedroeg deze 4,5%, in 2007 was dit 5,1% en in 2008 werd een marge van 5,5% behaald. Imtech is goed op weg om haar doelstelling van een operationele EBITA-marge van 6% te bereiken. In de Benelux nam de marge toe van 3,8% naar 3,9%. Dit is nog voor verdere verbetering vatbaar. In Duitsland & Oost-Europa werd uitstekende progressie geboekt met een toename van de marge van 4,5% naar 5,7%. In de cluster UK, Ierland & Spanje kwam de marge uit op het nog steeds hoge niveau van 6,2% (2007: 6,8%). In de nieuwe cluster Nordic werd een hoge marge geboekt van 7,9%. In de cluster ICT, Traffic & Marine nam de marge toe van 6,5% naar 6,6%. Progressie in energy & environment In de snelgroeiende markt van energy & environment heeft Imtech een prominente positie. In nagenoeg alle landen waar Imtech actief is, evenals op de internationale maritieme markt, werd sterke groei gerealiseerd. Imtech is actief met een breed scala aan activiteiten. Dit varieert van duurzame exploitatie van energiebronnen en opwekking van duurzame en milieuvriendelijke energie tot de realisatie van schoon drink- en afvalwater. Het aandeel van deze activiteiten bedroeg in 2008 circa 960 miljoen euro (2007: 750 miljoen euro) ofwel 25% van de totale opbrengsten van ruim 3.859 miljoen euro (2007: 22% van 3.346 miljoen euro). De strategie is deze prominente positie verder te versterken. Imtech ligt daarbij goed op koers (zie ook pagina 67 e.v.). Sterk gerelateerd aan overheidsbestedingen Imtech is prima gepositioneerd in door de overheid gefinancieerde markten als mobiliteit, infrastructuur, rail, milieu, water, zorg en onderwijs. Circa 30% van de opbrengsten in 2008 kwam tot stand via door de overheid geïnitieerde of ondersteunde projecten. In economisch mindere tijden bestaat de verwachting dat de overheid een anticyclisch investeringsbeleid gaat voeren. Technologie vormt hierbij één van de belangrijkste drijfveren. Aanzienlijke versterking door goede acquisities Eén van de strategiepijlers voor verdere groei is een actief acquisitiebeleid. Naast versterking van huidige marktposities richt Imtech zich op het opbouwen van een sterke positie in Scandinavië en Oostenrijk en op de Europese ICTmarkt. In 2008 werd hierin aanzienlijke progressie geboekt. Imtech deed de volgende acquisities: NVS, één van de grootste en snelgroeiende technische dienstverleners in Zweden, Noorwegen en Finland met in totaal circa 2.300 medewerkers en circa 350 miljoen euro opbrengsten op jaarbasis; zes ICT-ondernemingen in Oostenrijk (ILS), België (Fit IT, Ebit en Thinking Solutions), Duitsland (STAS en NEO), Zwitserland (IT&T) en de UK (REAL Solutions) met in totaal bijna 500 medewerkers en circa 146 miljoen euro opbrengsten op jaarbasis; drie maritieme ondernemingen (Pertec in Zuid-Afrika, Van Berge Henegouwen in Nederland en Seatronik in Panama) met in totaal bijna 120 mede werkers en 24 miljoen euro opbrengsten op jaarbasis; Huguet, een Spaanse elektrotechnische specialist met in totaal 220 medewerkers en circa 30 miljoen euro opbrengsten op jaarbasis. In totaal was met deze acquisities een koopprijs (inclusief maximale earn-out en exclusief liquide middelen) van 307,4 miljoen euro gemoeid. De totale opbrengsten van deze acquisities bedragen ongeveer 550 miljoen euro op jaarbasis met circa 3.140 nieuwe medewerkers. De overgenomen ondernemingen leverden een bijdrage aan de winst per aandeel. Met de overname van NVS is Imtech direct één van de sterkste technische dienstverleners in Scandinavië geworden. Met haar ICT-activiteiten behoort Imtech inmiddels tot de sterkere spelers in de ICT-markt in de Benelux, de DACH- landen (Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland) en de UK. De EBITA op jaarbasis van de acquisities in 2008 bedraagt 43,5 miljoen euro, waarvan 12,8 miljoen euro in 2008 werd verantwoord. 21

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR Groei in farmaceutische industrie Imtech rust ook schepen uit met energiezuinige en milieuvriendelijke dieselelektrische voortstuwing, vermindert de De farmaceutische uitstoot van fijnstof en maakt testruimtes voor de ecoauto van de toekomst. Door slimme energieconcepten industrie blijft investeren weet Imtech tot wel 25% per jaar op energie te besparen. in verkorting Maar Imtech helpt ook een antwoord te geven op de com- van researchtrajecten, kwaliteitsverbetering en betere logistiek. Imtech werkt onder andere voor de (bio)farmaceuten Johnson & Johnson, plexe uitdagingen van onze tijd, zoals de beheersbaarheid van de mobiliteit en het verhogen van de kwaliteit in de zorg. Imtech ontwikkelt zich tot een maatschappelijk geëngageerde onderneming (zie ook pagina 67 e.v.). GlaxoSmithKline, Schering Plough in België en Centocor Biologics, Wyeth Medical en Merck Sharp & Dohme in Ierland. ORGANISATIE Imtech heeft een brede geografische spreiding. In Europa is Imtech actief in: de Benelux (Nederland, België, Luxemburg), Duitsland, diverse landen in Centraal- en Oost- Europa (onder andere Oostenrijk, Zwitserland, Polen, Roemenië, VISIE EN TOEGEVOEGDE WAARDE Imtech levert een samenhangend pakket van technologische diensten door de combinatie van elektrotechniek, ICT (informatie- en communicatietechnologie) en werktuigbouw in grote delen van Europa en op de internationale maritieme markt. Dit spectrum maakt verbetering Kroatië, Rusland, Hongarije, Bulgarije en Tsjechië), Nordic (Noorwegen, Zweden, Finland), de UK, Ierland en Spanje. De pan-europese en internationale activiteiten bestaan uit Europese ICT-activiteiten, Europese en internationale activiteiten in de markt van Traffic (inclusief parkeren) en de mondiale maritieme activiteiten. van processen bij klanten mogelijk. Imtech kan de verantwoordelijkheid voor alle technologische oplossingen gedurende de complete levensloop op zich nemen. Doel is verbetering van de bedrijfsvoering, betere afstemming op de wensen van eindgebruikers en een lagere total cost of ownership. Hierdoor zijn opdrachtgevers in staat hun klanten beter van dienst te zijn. Dit vraagt in toenemende mate om partnerships met en domeinkennis van opdrachtgevers. Imtech anticipeert op de ontwikkeling bij opdrachtgevers om niet-kernactiviteiten, zoals engineering, technologie, ICT, services en maintenance, uit te besteden aan grote, multidisciplinaire spelers. Steeds meer opdrachtgevers zien Imtech als een sterke marktpartij voor outsourcing en als technologiepartner voor Engineering, Procurement, Construction and Commissioning (EPCC). Ook wordt Imtech steeds vaker als partner een positie gegund op basis van Design & Construct, Design Build Finance & Operate of Design, Build & Maintain. Consultancy, engineering, Benelux In de Benelux biedt Imtech bijna 5.000 klanten totaaloplossingen op het gebied van elektrotechniek, ICT en werktuigbouw in de markten van buildings, industrie, infra & traffic. Er is daarbij spreiding over talloze marktsectoren en marktsegmenten. Imtech telt in de Benelux de volgende divisies: Imtech Nederland: actief in de markt van buildings en industrie (opbrengsten: 743 miljoen euro), Imtech Infra: actief in de inframarkt en op het gebied van traffic (opbrengsten: 214 miljoen euro), Imtech Belgium: actief in de markt van buildings en industrie (opbrengsten: 138 miljoen euro) en Paul Wagner et Fils in Luxemburg: actief in de markt van buildings (opbrengsten: 72 miljoen euro). Met circa honderd vestigingen en competentiecentra beschikt Imtech over complete dekking in de Benelux. Door interne samenwerking worden totale technische diensten op elk niveau aangeboden: van grote, multidisci- projectfinanciering, projectmanagement, asset plinaire projecten tot innovatieve producten en diensten management, risk management, (energy)contracting en Publiek Private Samenwerking (PPS) maken integraal deel uit van de aangeboden concepten en diensten. Imtech is dankzij technologie in staat een bijdrage te leveren aan het oplossen van actuele maatschappelijke vraagstukken. Zo levert Imtech de technologie voor hightech alternatieve energiecentrales voor biomassa, -gas en -diesel op maat. Het toenemende aantal onderhoudscontracten draagt bij aan de conti nuïteit. Daarnaast zijn er speciale business units voor energie, hoogspanning, zorg, veiligheid, sprinklertechnologie, toegangstechnologie, farmaceutische industrie, proces industrie, industriële automatisering en voor de markten van energie, olie & gas, power systems en food & feed. en zorgt Imtech voor schoon drink- en afvalwater. 22

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR Duitsland & Oost-Europa Imtech is in Duitsland (opbrengsten: 1.037 miljoen euro) één van de sterkste spelers op de industriële en buildingsmarkt met in totaal circa 5.500 klanten. Er zijn zes regio s: Noord (Hamburg), West (Düsseldorf), Midden (Frankfurt), Oost (Berlijn), Zuidwest (Stuttgart) en Zuidoost (München) met ruim zestig vestigingen over het hele land. Daarnaast zijn er separate business units voor energiemanagement, technologische projectontwikkeling en PPS-projecten. Rondom de technische kerncompetenties is een fijnmazig netwerk van duurzame en klantgerichte diensten opgebouwd. Hiermee worden processen van klanten met een hoogwaardige technologische performance ondersteund. Daarnaast heeft Imtech competentiecentra op verschillende innovatiegebieden, zoals research & development, (decentrale) energieoplossingen en cleanroomtechnologie. In toenemende mate is Imtech actief in Oost-Europa, vooral Polen, Rusland, Roemenië, Hongarije, Bulgarije en Tsjechië. UK, Ierland & Spanje In de UK en Ierland (opbrengsten: 331 miljoen euro) heeft Imtech goede posities op de markten van buildings, industrie en infra (water) met in totaal circa 1.300 klanten. Deze activiteiten zijn geconcentreerd in Groot-Londen, Zuidoost-Engeland (in de regio Cambridge), de Midlands (rondom Nottingham) en Yorkshire (rondom Leeds) en in en rond de grotere steden in Ierland. Imtech biedt technische totaaloplossingen, engineering en projectmanagement, aangevuld met professionele onderhoudsservices en innovatieve health & safety -oplossingen. Er is een gezonde spreiding over talloze marktsegmenten. Imtech is één van de sterkere nationaal opererende spelers op het gebied van drinkwater en (afval)waterzuivering, de (bio) farmaceutische industrie en in de groeimarkt energy & environment. Maar Imtech is ook actief in industriële sectoren als chemie, health care en de transportsector. In Spanje (opbrengsten: 188 miljoen euro) voorziet Imtech de industrie en de markt van buildings van complete technische dienstverlening. Imtech heeft een sterke positie en telt circa 1.100 klanten. Kernactiviteiten zijn industriële assemblage, maintenance, shut-downs en revamping services, die nagenoeg landelijk worden aangeboden. Hierbij wordt intensief samengewerkt met leidende ondernemingen uit onder meer de (petro)chemie, staalindustrie en energiesector. Het aandeel energiegerelateerde opdrachten neemt toe. In de markt van buildings is Imtech in toenemende mate in heel Spanje actief. In deze markt opereert Imtech ook met een separate business unit maintenance. Nordic Dankzij de overname van NVS in 2008 is Imtech één van de grootste technische dienstverleners in Scandinavië (opbrengsten op jaarbasis circa 350 miljoen euro). De markt wordt bewerkt vanuit 91 vestigingen in Zweden, Noorwegen en Finland met een evenwichtige spreiding over service, onderhoud, beheer, renovatie en nieuwbouw. NVS telt ruim 1.000 klanten. Op het gebied van HVAC (Heating, Ventilation en Air Conditioning) is Imtech een sterke speler met een sterke focus op energie. Daarnaast is Imtech actief in onder meer service en onderhoud, industriële hydraulische en pneumatische services, de markt van energiecentrales, brandbeveiliging, sprinklertechnologie en geavanceerde koeling. ICT ICT (opbrengsten: 375 miljoen euro) vormt steeds vaker een belangrijk onderdeel van de totaaloplossingen van Imtech. Imtech behoort inmiddels tot de sterkere spelers in de ICT-markt in de Benelux, de DACH-landen (Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland) en de UK met in totaal circa 4.700 klanten. De ICT-divisie fungeert als voorhoede en houdt zich bezig met ontwikkelingen die op termijn een rol zullen spelen in het totale technische dienstverleningsconcept van Imtech. Er is een breed portfolio aan diensten en activiteiten gericht op middelgrote organisaties en ondernemingen en de overheid. De activiteiten concentreren zich op de kerngebieden ICT-infrastructuur, ERPoplossingen, maatwerksoftware, business intelligence, Energiezuinig Lindholmen Science Parc, Gothenburg In Nordic focust Imtech via het overgenomen NVS op grote(re) projecten. Een voorbeeld is het prestigieuze Lindholmen Science Park in Gothenburg in Zweden waarin NVS alle technische voorzieningen voor energie en comfort verzorgde. 23

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR performance software, consultancy- en managementdiensten en ICT managed services. Zowel voor hardware als voor storage, virtualisatie, software, internetapplicaties en IT-services. In Duitsland en Zwitserland beschikt Imtech over een Microsoft Dynamics NAV-pakket gericht op finance en accounting voor overheden. In de UK beschikt Imtech ook over diverse telecomactiviteiten. Intensieve samenwerking met wereldmarktleiders IBM en Microsoft maakt hoge toegevoegde waarde mogelijk. Traffic Imtech heeft dankzij Peek Traffic een sterke positie op de Europese trafficmarkt (opbrengsten: 158 miljoen euro). Imtech biedt circa 300 klanten een breed palet aan van intelligente oplossingen op het gebied van intelligente transportsystemen, dynamisch verkeersmanagement, verkeersveiligheid, verkeershandhaving en milieu, alsmede prioriteitssystemen en dynamische reizigersinformatie. Imtech is actief in met name de UK en Nederland, deels ook in België, Oost-Europa (met name Polen en Kroatië) en in beperkte mate in Scandinavië. Van hieruit worden in toenemende mate ook mobiliteitsoplossingen geëxporteerd naar zowel de rest van Europa als daarbuiten. Imtech is actief in zowel de (inter)stedelijke markt en de markten van verkeershandhaving en -veiligheid, als in hightech verkeerscentra. In de markt van Traffic levert Imtech ook complete parkeeroplossingen (automatische parkeer- en betaalsystemen), zowel via eigen vestigingen in Nederland, België, Frankrijk, de UK, de USA, Canada en Brazilië als via talloze (handels)agenten en vertegenwoordigers. Hightech totaaloplossingen voor mobiliteit Technologie, intelligente communicatiesystemen en slimme software van Imtech dragen bij aan de bevordering van een milieuvriendelijke en veilige doorstroming van het snelgroeiende wegverkeer in Europa, waardoor files worden verminderd of voorkomen. Marine In de mondiale maritieme markt is Imtech (opbrengsten: 495 miljoen euro) één van de sterkste spelers en een onafhankelijke full service dienstverlener met integrale oplossingen voor platformautomatisering, (elektronische) voortstuwing, energieopwekking en -distributie, communicatie/navigatie, geïntegreerde (scheeps)bruggen en lucht- en klimaattechnologie. Imtech heeft een wereldwijd servicenetwerk van meer dan 70 vestigingen in meer dan 20 landen langs alle belangrijke mondiale scheepvaartroutes en bij de belangrijke scheepsbouwcentra. Daardoor kunnen snelle service, onderhoud en aftersales-ondersteuning plaatsvinden. Imtech beschikt over circa 600 klanten in alle segmenten: luxe (mega)jachten, marineschepen (fregatten, korvetten, patrouillevaartuigen en onderzeeboten), speciale schepen (bagger-, olie-, hef- en werkschepen), offshoreplatforms, passagiersschepen en binnenvaartschepen. Op de mondiale maritieme markt behoort Imtech tot de sterkste spelers. Imtech weet prima in te spelen op de toenemende vraag naar energiezuinige oplossingen. PROCUREMENT Gegeven de schaalgrootte beschikt Imtech over een substantieel inkoopvolume. Dientengevolge is er een actief procurementbeleid dat leidt tot interne procesverbetering, intensieve samenwerking met leveranciers en onderaannemers, vergroting van de toegevoegde waarde en verlaging van de kosten. Het procurementbeleid: voorziet in volumevergroting wat leidt tot besparingen bij de inkoop van technische producten op het gebied van elektrotechniek, ICT en werktuigbouw; focust op inkoop van facilitaire dienstverlening vanuit het principe dat uniformiteit leidt tot lagere kosten, bijvoorbeeld voor schoonmaak, catering, wagenpark, communicatie en ICT-faciliteiten; maakt gebruik van hightech informatietechnologie en telecommunicatie ter verbetering van het procurementproces en processtandaardisatie; richt zich op vermindering van faalkosten door een best practice -filosofie. Dankzij dit beleid is in 2008 een besparing van circa 9 miljoen euro gerealiseerd. Het internationale inkoopprogramma PICS (Procurement Information and Communication System) voorziet in toenemende mate in de keuze van producten uit een long list van zowel basis (kern)- 24

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR Hightech oplossingen bij Grolsch Voor bierbrouwer Grolsch in Nederland, onderdeel van SABMiller, verzorgde Imtech een hightech upgrading van de automatisering en besturing van de productie, alsmede de aansturing, beveiliging en sensortoepassingen van diverse automatische toegangssystemen. producten als additionele producten met een goede performance en aantrekkelijke inkoopkortingen. SWOT-ANALYSE Voor Imtech geldt de volgende analyse van sterke en zwakke(re) punten, kansen en bedreigingen. Sterke punten zijn: het gecombineerd aanbieden van elektrotechniek, ICT en werktuigbouw met één aanspreekpunt voor de klant; de goede reputatie, financiële kracht en (merk)onafhankelijkheid; Leadership door schaalgrootte met sterke nationale en technologische posities (top-3 marktposities) en onderscheidende technologische innovaties; een hoge flexibiliteit ten opzichte van wisselende marktomstandigheden; de sterke posities in de groeimarkt energy & environment en de omvang van de overheidsopdrachten en aan de overheid gelieerde projecten; strategische allianties met derden en partnerships met leveranciers van specifieke technologieproducten of -oplossingen; de omvang en mate van integratie van de technische kerncompetentie ICT binnen de onderneming; decentralisatie, flexibele klantgerichtheid, goed ontwikkeld ondernemerschap en een relatief lage overhead; de succesvolle integratie van overnames in de organisatie, die als multiplier voor verdere groei kunnen dienen; het bieden van oplossingen die zich kenmerken door de beste combinatie van proven technology en innovatie; specifieke kennis van prestatiecontracten en ervaring met PPS-projecten en project- en planontwikkeling; kennis van nieuwe diensten als projectmanagement, asset management, projectfinanciering, risk manage- ment en energy contracting; kwaliteit en vakmanschap van medewerkers; de vele referenties in elke technologische oplossing. Zwakke(re) punten zijn: het nog onvoldoende beschikken over volledige en optimale domeinkennis van klanten; de ontwikkeling van het kennispotentieel en managementvaardigheden in relatie tot de snelheid van de ontwikkeling van de technologie; het decentrale businessmodel: in een aantal gevallen wordt intern samenwerken bemoeilijkt, doordat de zelfstandige organisatie-eenheden ieder voor zich worden afgerekend op hun prestaties. Kansen zijn: het overnemen van alle niet-strategische technische vraagstukken van klanten, zodat deze zich beter kunnen concentreren op hun eigen kernactiviteit(en); de toenemende trend bij klanten om de gewenste output in de vorm van (financiële) kengetallen te formuleren; de toenemende vraag van klanten naar duurzame technologische en maatschappelijk relevante oplossingen; het afdekken van de complete dienstverleningskolom gedurende de gehele levenscyclus van specifieke producten of diensten; het nemen van initiatieven die leiden tot vroegtijdige en totale betrokkenheid en verantwoordelijkheid bij projecten (contracting); de toename van de vraag naar hoogwaardige ICT binnen technologische oplossingen, veelal in de kernprocessen bij klanten; de toenemende vraag naar sterke, (merk)onafhankelijke technische dienstverleners; de groeiende vraag naar energiebeheersing, energiemanagement, milieuverbetering, mobiliteitsoplossingen, watervoorzieningen, zorg en integrale veiligheid; schaalvergroting en verdere internationalisering bij opdrachtgevers. 25

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR Rusland: doorbraak in de zorg In Moskou in Rusland werd in de zorgsector een doorbraak bereikt met de opdracht voor de complete technologie, inclusief het projectmanagement, in het nieuwe Moskovski Medicinski Centar (Moscow Medical Centre), een ultramodern ziekenhuis met de uitstraling van een tophotel. de inzet van de reputatie, financiële kracht en (merk)- onafhankelijkheid bij de werving van technische specialisten; het kunnen bieden van duurzame technologische oplossingen tegen de beste kostprijs gedurende de complete levenscyclus van een technische oplossing, gekoppeld aan de specifieke kennis van (prestatie)contracten en kennis van processen bij klanten. Dit maakt het mogelijk toenemende concurrentie te weren; de kennis en infrastructuur van project- en risk management. Deze stellen Imtech in staat toenemende risico s te weerstaan, die voortkomen uit de verdere juridisering van de maatschappij en de trend naar grotere, complexere contracten. Bedreigingen zijn: de toenemende concurrentie door voorwaartse integratie bij leveranciers, verbreding van disciplines en diensten door civiele aannemers en leveranciers van aanpalende activiteiten; de concurrentie van internationale aanbieders; het toenemende risicoprofiel door de trend naar grotere, complexere projecten en verdere juridisering van de maatschappij; de toenemende afhankelijkheid van grote leveranciers, co-makers en onderaannemers; het toenemend gebrek aan goed gekwalificeerde technische specialisten op korte en lange termijn. In de vertaling van deze SWOT-analyse naar concrete uitdagingen geldt het volgende: Sterke punten die gebruikt kunnen worden om kansen te benutten, zijn: de Europese schaalgrootte: Imtech kan deze gebruiken om optimaal te profiteren van de schaalvergroting en verdere internationalisering bij opdrachtgevers; het kunnen voldoen aan de toenemende vraag naar hoogwaardige ICT door het verder verstevigen van partnerships met wereldmarktleiders; de hogere toegevoegde waarde door projectmanagement, asset management, project financing, risk management en energy contracting integraal op te nemen in het dienstenpakket. Sterke punten die kunnen worden gebruikt om een bedreiging af te wenden, zijn: Imtech kan de zwakke(re) punten als volgt ontwikkelen tot een sterk punt: Imtech kan de ontwikkeling van het kennispotentieel en managementvaardigheden in relatie tot de snelheid van de ontwikkelingen een impuls geven door een omvangrijk Europees managementprogramma, zie ook pagina 64 e.v.; intensivering van de interne samenwerking maakt het mogelijk om op het hoogste niveau tegemoet te komen aan de wens van klanten om niet-strategische technische vraagstukken over te nemen en de beste concepten, diensten en technologieën in te zetten. STRATEGIE Voor de periode tot en met 2012 heeft Imtech een ambitieuze groeistrategie vastgesteld. Deze is zowel gebaseerd op het succesvol trackrecord uit het verleden als op een aantal strategische trends in de voor Imtech relevante markten. Continue groei vanaf 1993 Vanaf 1993, het ontstaan van Imtech, is strategisch ingezet op het bereiken van toenemende opbrengsten bij een hogere operationele EBITA-marge en dus hogere winstgevendheid door: hoge autonome groei in bestaande geografische en technologische thuismarkten; versterking van de positie door geografische overnames in de door Imtech gekozen Europese thuislanden om minimaal een top-3 positie in elk land te bereiken; versterking van de positie, zowel autonoom als door overnames, in de deels pan-europese en mondiale markten van ICT, Traffic en Marine. 26

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR Imtech sterk gepositioneerd in zuivel sector Imtech is één van de sterkste spelers in de zuivelmarkt in Nederland en verzorgde onder meer de automatisering en technische infrastructuur voor een zuivelfabriek van Veco Zuivel, een boterlijn van zuivelproducent VIV Vreeland en een productie-uitbreiding bij Katshaar Zuivel. een toename van de vraag naar energiebesparing, alternatieve energie en brandstoffen en oplossingen die bijdragen aan een beter milieu en vermindering van de CO 2 -uitstoot; een toename van de vraag naar veilige en betrouwbare technologie voor schoon water; een toename van de vraag naar veiligheid, zowel bij de overheid, het bedrijfsleven als particulieren; een toename van vraag naar zorg, welzijn en gezondheid; de toenemende filevorming waardoor een sterke vraag naar hightech mobiliteitsoplossingen ontstaat. Imtech speelt op deze maatschappelijke trends in met innovatieve diensten en concepten. Andere opstelling van klanten Deze strategie is succesvol geweest. Vanaf 1993 laat Imtech sterke groei van opbrengsten en EBITA zien en behoort tot de snelgroeiende technologieondernemingen in Europa. De Compound Annual Growth Rate in de periode 1993 tot en met 2008 bedraagt voor de opbrengsten 15% en voor de EBITA 24%. Klanten specificeren steeds vaker de door hen gewenste output. Technische dienstverleners moeten daarom aangeven op welke wijze zij deze output denken te realiseren. De verantwoordelijkheden van Imtech zijn daardoor sterk groeiend. Klanten concentreren zich bovendien op hun core business. De trend naar steeds verdere outsourcing van de zorg voor technologie in primaire en secundaire Ruimte voor verdere groei De markten waarin Imtech acteert zijn sterk gefragmenteerd en bieden volop mogelijkheden voor verdere autonome groei en acquisities. processen van opdrachtgevers zet dan ook versterkt door, veelal in combinatie met een schaalvergroting van projecten of trajecten. Imtech wenst in dit kader haar toegevoegde waarde te verhogen. Concreet houdt dit in dat Imtech diensten als projectmanagement, asset management, Markttrends en het strategisch antwoord van Imtech De vraag naar technologische dienstverlening en technische project financing, risk management en (energy) contracting integraal deel wil laten uitmaken van het totale dienstenpakket. totaaloplossingen neemt over een breed front toe. Imtech wenst hier strategisch actief op in te spelen, zowel autonoom als door interne samenwerking en het acquireren van nieuwe bedrijven. ICT als dominante factor Het belang van ICT is snel groeiend. ICT vormt steeds vaker de kern van technologische totaaloplossingen. Strategisch gezien wenst Imtech te acteren in de kern van primaire en Vraag naar technologie neemt toe Technologie speelt in toenemende mate een rol bij het oplossen van maatschappelijke vraagstukken. Zonder technologie zijn comfort en welzijn nagenoeg ondenkbaar en is research per definitie onmogelijk. Samenwerking en communicatie tussen mensen en organisaties kunnen alleen dankzij moderne technologische toepassingen plaats vinden. Technologie houdt bedrijfsprocessen gaande secundaire processen in de markten van Buildings, Industry, Infra/Traffic en Marine. In toenemende mate worden de Imtech-oplossingen hier gedomineerd door ERP, business intelligence, maatwerksoftware, performance software en ICT-applicaties. Daarom winnen partnerships met wereldmarktleiders als IBM en Microsoft aan belang. Imtech kent binnen haar strategisch portfolio twee vormen van ICT met in totaal bijna 3.000 medewerkers: en verbetert deze. hardcore ICT: de voorhoede van Imtech met ICT als core business, die acteert als sterk winstgevend innovatie- Maatschappelijke trends De volgende maatschappelijke trends zijn voor Imtech relevant: en kenniscentrum; embedded ICT: integratie van min of meer standaard ICT-oplossingen in de technologie van Imtech. 27

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR Continue kennisoverdracht en samenwerking tussen beide vormen leiden tot een sterkere ICT-positie. Het doel is de interne samenwerking en interactie van bestaande ICTactiviteiten te vergroten, hoogwaardige ICT-ondernemingen te blijven acquireren en de partnerships met wereldmarktleiders te versterken. Imtech bezit de ambitie om uit te groeien tot een leidende Europese samenwerkingspartner van met name IBM en Microsoft. Arbeidsmarkt Het tekort aan technisch geschoold personeel is een kritische succesfactor. De aanwas vanuit de opleidingen neemt af, terwijl langzaam maar zeker afscheid wordt genomen van oudere ervaren technici. Schoolverlaters hebben vaak aanvullende opleidingen nodig. Terwijl de beschikbare capaciteit aan geschoold en gekwalificeerd personeel in toenemende mate bepaalt of projecten worden verworven. Imtech heeft de ambitie om tot de beste werkgevers in de markt van technische dienstverlening te behoren. Op elk niveau gaat Imtech de war for talent aan. Daarbij is veel aandacht voor reputatiemanagement, Employee Branding, management development, wervings- en opleidingsprogramma s en contacten met het onderwijs. Uitbreiding geografische en technologische scope Naast de strategische versterking van de positie in bestaande thuislanden met een nadruk op de UK, Ierland, Spanje en Oost-Europa wenst Imtech haar geografische positie te versterken in Oostenrijk, Scandinavië en op termijn op te bouwen in de Baltische Staten. Daarnaast wenst Imtech haar positie in ICT aanzienlijk uit te breiden. Op de markt van Traffic wil Imtech uitgroeien Hightech applicaties voor monitoring olieen gasproductie In de markt van maatwerksoftware werden op basis van Java en opensourcetechnologie hoogwaardige applicaties voor monitoring van de productie geleverd aan de olie- en gasproducent Aramco in Saoedi-Arabië. 28 tot één van de grootste spelers in Europa. Op de maritieme markt richt Imtech zich naast versterking van de bestaande posities in Europa, China en het Verre Oosten op het opbouwen van een positie in Scandinavië, alsmede op uitbouw van het internationale servicenetwerk. Imtech wenst zich ook technologisch te versterken, zowel door overname van hightech ondernemingen als door participatie in technologiefondsen die investeren in hightech en kansrijke technologische start-ups met name gerelateerd aan voeding, energie en afval in combinatie met innovatieve nieuwe duurzame technologieën. Acquisities moeten passen in onder meer de strategie, direct bijdragen aan de winst per aandeel, toegevoegde waarde realiseren en aansluiten op de visie van Imtech inzake Human Resources. Over te nemen bedrijven moeten daarnaast beschikken over capabel management en een synergetische groeipotentie bezitten. Strategische actiepunten Concrete actiepunten in de uitwerking van de hiervoor beschreven SWOT-analyse en groeistrategie tot 2012 zijn: een sterke focus op groeimarkten: energie, milieu, water, mobiliteit ( traffic ), zorg en veiligheid; overnames en interne samenwerking op het gebied van ICT en versterking van partnerships met IBM en Microsoft; versterking van de positie in de UK en Ierland, zowel geografisch, in Buildings en Industry, als in Infra (drinkwater- en (afval)waterzuivering); groei in Spanje, zowel technologisch als geografisch; vergroting van activiteiten in een aantal landen in Oost-Europa; het versterken van posities in Scandinavië en Oostenrijk; het bereiken van een sterke Europese positie in de markt van Traffic; verdere versterking van de positie op de internationale maritieme markt; versterking van het Imtech-portfolio met hoogtechnologische competenties en door intensivering van de interne samenwerking; het optimaal gebruiken van de inkoopkracht; versterking van cultuurveranderingsprocessen mede door een Europees managementprogramma; arbeidsmarktcommunicatie en -acties die Imtech een top-of-mind -positie op de Europese arbeidsmarkt geven;

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR het implementeren van een bij Imtech passend beleid op het gebied van Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen. Financiering van de groei Ter financiering van het strategisch groeiplan 2012 is in juli 2007 een kredietfaciliteit ter grootte van 300 miljoen euro overeengekomen. Daar kwam in november 2008 een additionele kredietfaciliteit van in totaal 265 miljoen euro bij ter financiering van recente acquisities. De balans is solide. Imtech heeft voldoende financiële armslag om haar strategie te kunnen uitvoeren. Voortgang strategie in 2008 In 2008 werd op nagenoeg alle strategische fronten vooruitgang geboekt. In de markten van energie, milieu en water werd sterke autonome groei gerealiseerd. Ook werd vooruitgang geboekt bij de implementatie van een bij Imtech passend beleid voor Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen. Met de overname van NVS werd Imtech één van de grootste spelers op de markt van technische dienstverlening in Zweden, Noorwegen en Finland. Hiermee is de basis gelegd voor het realiseren van verdere groei in Scandinavië, autonoom en door aanvullende acquisities. In Spanje werd autonoom en door een acquisitie de positie versterkt. Door diverse overnames werd de ICT-positie in Europa aanzienlijk uitgebreid en werden de partnerships met de wereldmarktleiders IBM en Microsoft verstevigd. In de markt van Traffic (mobiliteitsmarkt) werd een strategisch groeiplan opgesteld, geïnvesteerd in toekomstige groeisegmenten en via een kleine overname in Zweden de positie in Scandinavië versterkt. Daarnaast werd door acquisities de maritieme positie verstevigd. Bovendien werden door de bundeling van de maritieme bedrijven in Imtech Marine Group de interne samenwerking en crossselling bevorderd. Op de Europese arbeidsmarkt werden acties ondernomen om in de markt van technische dienstverlening employer of choice te worden. Door managementprogramma s werden de interne samenwerking en gewenste cultuurverandering binnen Imtech naar een volgende fase gebracht. In dit kader waren ook de managementtraineeprogramma s succesvol. DOELSTELLINGEN Imtech heeft de volgende strategische langetermijn doelstellingen geformuleerd: de beste technische dienstverlener te willen zijn, zowel in Europa als op de internationale maritieme markt; het bereiken van minimaal een top-3 positie in elk Imtech-land en op elke voor Imtech relevante markt; opbrengsten van 5 miljard euro te bereiken in 2012; handhaving van de doelstelling voor de operationele EBITA-marge van 6%. VOORUITZICHTEN Kredietcrisis: Imtech is goed in balans In de tweede helft van 2008 is het mondiale economisch speelveld ingrijpend gewijzigd. Eind 2008 verspreiden de gevolgen van de internationale kredietcrisis zich over een breed front, waarvan ook Imtech wellicht op termijn de gevolgen zou kunnen ondervinden. Toch ziet Imtech de toekomst met vertrouwen tegemoet. Ook al omdat 2009 is ingegaan met een omvangrijke orderportefeuille van ruim 4,5 miljard euro van goede kwaliteit. Daarnaast is Imtech prima gepositioneerd in de groeimarkt van energy & environment en in door de overheid gefinancierde markten. Circa 55% van de activiteiten van Imtech is recurring. Imtech beschikt over duizenden onderhoudscontracten in vele marktsegmenten, die een goede basis vormen voor meerjarige continuïteit. Er is sprake van een flexibele projectorganisatie die goed kan inspelen op zowel economische mee- als tegenwind. Daar staat tegenover dat ook Imtech op termijn de negatieve effecten van mogelijk verslechterde financiële posities bij klanten kan merken, bijvoorbeeld door verschuiving of uitstel van projecten. In de low end van de activiteiten kan de concurrentie verhevigen. Bovendien blijft het potentieel gebrek aan vakbekwame medewerkers ook op termijn manifest. Imtech acht zich veerkrachtig genoeg om deze bedreigingen te keren en is overtuigd van haar eigen kunnen. Per saldo Vraag naar bioenergie neemt toe Imtech realiseert de technologische inrichting van nieuw te bouwen biodiesel en bio-ethanolplants, zoals de grootste Europese biodieselplant van Greenmills in Amsterdam en de grootste Europese bio-ethanolplant van het Duitse Südzucker in Wanzé nabij Luik. 29

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, BENELUX Energie voor Duitse Nationale Veiligheidsdienst In het 250.000 m 2 grote kantoor van de Duitse Bundesnachrichtendienst (Duitse Nationale Veiligheidsdienst) in Berlijn verzorgt Imtech voor 140 miljoen euro de omvangrijke decentrale energiecentrale en alle energiegerelateerde oplossingen, inclusief de complete energievoor ziening voor vijftien jaar. als resultante van kansen en bedreigingen is Imtech goed in balans. De focus blijft gericht op groei. Tegelijkertijd houdt Imtech de vinger aan de pols met actieve monitoring van de cashpositie, het werkkapitaal, de indirecte kosten en de ontwikkeling van de orderportefeuille. Ook wordt de (financiële) positie van klanten, onderaannemers en toeleveranciers goed in de gaten gehouden en worden er inkoopcontracten heronderhandeld. Gesterkt door de succesvolle strategie en trackrecord van sterke groei van de afgelopen jaren gelooft Imtech in eigen kracht. Handhaving strategisch plan 2012 Imtech s Europese positie is in 2008 substantieel versterkt; autonoom en door middel van acquisities. Imtech ligt op koers om haar strategisch plan 2012 te realiseren. Dit is niet alleen te danken aan de omvang en kwaliteit van de orderportefeuille, maar ook aan de sterke Europese en deels mondiale marktposities, een breed dienstenportfolio en een divers klantenbestand met meer dan 19.500 klanten. Imtech handhaaft onverkort haar doelstelling om in 2012 te komen tot een opbrengstenniveau van 5 miljard euro onder handhaving van een operationele EBITA-marge doelstelling van 6%. Verdere groei in 2009 Naar de huidige inzichten verwacht de Raad van Bestuur voor 2009 een verdere toename van de EBITA door autonome groei en acquisities. BENELUX De activiteiten in de Benelux lieten in 2008 een voortgaande positieve autonome groei zien. Zo namen de opbrengsten met 14% toe tot 1.167 miljoen euro en nam de EBITA met 17% toe tot 45,1 miljoen euro. De orderportefeuille ultimo 2008 groeide met 9% tot 1.352 miljoen euro, een duidelijk signaal dat Imtech zich in de Benelux goed ontwikkelde. Kerngegevens 2006 2008 in miljoen euro 2008 2007 2006 Opbrengsten 1.167 1.024 919 EBITA 45,1 38,5 29,9 EBITA-marge 3,9% 3,8% 3,3% Orderportefeuille 1.352 1.243 1.021 Werkzaam vermogen, exclusief geldmiddelen 112 114 95 Aantal medewerkers per 31 december 7.239 7.086 6.700 STEVIGE AUTONOME GROEI De sterke marktpositie, de uitgebreide dienstenportfolio en vooral de brede dekking over een groot aantal marktsegmenten vormden de basis voor de stevige autonome groei. Imtech is in de Benelux in elk marktsegment aanwezig waar technologie belangrijk is. Die aanpak werkt: omvang en kwaliteit van de opdrachten namen toe, ondanks de scherpe concurrentie. Steeds vaker acteert Imtech in omvangrijke projecten en neemt desgewenst de totale verantwoordelijkheid op zich voor een optimale en energiezuinige performance van de complete technische infrastructuur gedurende de volledige levenscyclus. Dat biedt een goede basis voor 2009 in een economie die door de kredietcrisis de nodige onzekerheden kent. 30

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, BENELUX Opvallend was de toegenomen vraag naar energiezuinige oplossingen, een tendens die zich in alle markten voordeed. Imtech weet hier met een breed palet aan duurzame diensten succesvol op in te spelen. Meer en meer slaagt Imtech erin dwars door de organisatie heen kennis, kunde, technologische innovatie en marktinformatie te delen en te bundelen. In 2008 werden in dit proces verdere stappen gezet, waardoor Imtech beter in staat is nieuwe marktgerichte diensten en producten te ontwikkelen die naadloos aansluiten op de behoeftes van de klanten. Interne samenwerking met de collega s uit Duitsland en Ierland biedt extra toegevoegde waarde, bijvoorbeeld in de energiemarkt en farmacie. Energie en milieu: groeimarkten In de groeimarkten van (alternatieve) energieoplossingen en milieu is Imtech over een steeds breder front actief. Zo werden energiemetingen uitgevoerd en energielabels verstrekt voor honderden gebouwen van de Rijksgebouwendienst, de Nederlandse gemeenten Gouda en Zevenaar en de zorginstelling Cordaan, maar ook voor het World Trade Center in Amsterdam. Op de Nederlandse luchthaven Schiphol werd een innovatieve oplossing in gebruik genomen die kerosinedampen omzet in energie. Imtech realiseert de technologische inrichting van nieuw te bouwen biomassafabrieken, biodieselplants, bio-ethanolplants en innovatieve warmtekrachtcentrales. Bijvoorbeeld de grootste Europese biodieselplant van Greenmills in Amsterdam en de grootste Europese bio-ethanolplant van het Duitse Südzucker in Wanzé nabij Luik. Ook werden de engineering, complete technologie en het onderhoud verworven voor een hightech biomassacentrale van Roo- Water & milieu: automatisering leidt tot sterke positie Op de markt voor water en milieu onderscheidt Imtech zich onder meer met een unieke volledig geautomatiseerde rioleringsbesturing en een totaalaanpak voor waterketenbeheer. Het rioleringsstelsel wordt efficiënter benut en vervuiling van oppervlaktewater wordt tegengegaan. 31 sendaal Energy in Nederland. Daarnaast is Imtech sterk in energie-efficiency, groene energie, gebruik van restwarmte en CO 2 -reductie bij energiebedrijven, in de cementindustrie en bij industriële procestechnologie. Tevens werd gewerkt aan de order (60 miljoen euro) voor nagenoeg de complete technologie in een nieuwe, energieopwekkende verbrandingslijn van de HVC-afvalcentrale Dordrecht in Nederland. In België werden voor het Openbaar Centrum voor Maatschappelijk Welzijn (OCMW) in Middelkerke en voor diverse overheidsgebouwen in Zemst en Wuustwezel energieproducerende zonnepanelen gerealiseerd waarin fotovoltaïsche cellen zonlicht direct omzetten in 1,5 MW elektriciteit. Tevens werden voor OCMW in Anderlecht en Citroën in Brussel innovatieve warmtekrachtcentrales ontwikkeld. Imtech werkte ook mee aan de toepassing van innovatieve grondventilatie, een nieuwe vorm van energiewinning, onder meer bij Eandis in Melle te België. Hier werd een beo-veld (boorgaten-energieopslagveld) gerealiseerd waarbij door diepteboringen op circa 100 125 meter warmte uit diepere aardlagen in het gebouw wordt gebracht. Imtech behoorde tot de initiatiefnemers van de Dutch Green Building Council, startte met de voorbereidingen voor een eigen groen kantoor en introduceerde Green Office 2015, een integraal toekomstgericht concept voor een ecologische en duurzame gebiedsontwikkeling (zie pagina 71). Hoogspanning houdt energievoorziening op peil Imtech assisteert nagenoeg alle energiebedrijven en netwerkbeheerders met het voorkomen van stroomstoringen door studie, analyse, onderhoud en upgrading van onder meer transformatoren en schakelstations. Voor een aantal netwerkbeheerders verzorgde Imtech ook het digitaliseren van analoge informatie, bijvoorbeeld voor het online beschikbaar stellen van informatie over aansluitingen. De positie in de markt van tractie en voeding werd versterkt door orders van ProRail (de Nederlandse railinfrastructuurbeheerder), RET (de Rotterdamse metro), GVB (het gemeentelijk vervoerbedrijf in Amsterdam) en HTM (het gemeentelijk trambedrijf in Den Haag). Imtech ontwierp ook oplossingen voor hoog- en middenspanning voor industriële opdrachtgevers als Shell en Sony, de Rijksgebouwendienst en diverse ziekenhuizen. Steeds vaker exporteert Imtech innovatieve energieoplossingen naar landen buiten Europa, bijvoorbeeld voor de upgrading van de energievoorziening op de Britse Maagden Eilanden.

Maatschappelijke problemen oplossen Het is onmogelijk om een antwoord te bieden op de complexe uit dagingen van onze tijd zonder daar technologie bij te betrekken. Denk aan de beheersbaarheid van de mobiliteit, het voorzien in onze energie behoefte, de behoefte aan schoon drink- en afvalwater, het verhogen van de kwaliteit in de zorg, het beschermen van ons milieu, het verlagen van vervuilende uitstoot of het verbeteren van de veiligheid. Technologie helpt ons ook om optimale controle te houden over de veiligheid van ons voedsel, om ziektes te bestrijden, om de generaties van de toekomst op te leiden. Zonder technologie zouden heel wat bedrijfsprocessen in één klap tot stilstand komen en is research per definitie onmogelijk. Technologie doorbreekt grenzen en maakt dat we met elkaar kunnen communiceren waar we ons ook op de aardbol be vinden. De medewerkers van Imtech zijn dag in dag uit bezig met het implementeren en bedenken van slimme technische oplossingen en leveren daarmee een actieve bijdrage aan een betere wereld.

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, BENELUX Energiecentrales: op weg naar sterke marktpositie Imtech is op weg een positie te verwerven in de markt van grote (800 MW) energiecentrales. Zo verwacht Imtech mee te werken aan de nieuwe kolengestookte energiecentrale van RWE in de Eemshaven in Nederland en werd gewerkt aan een upgrading van een kerncentrale in Doel in België. In opdracht van SET-Areva en Urenco Group werden tevens hightech converters gerealiseerd voor opwekking van energie in zowel Nederland als Zuid-Frankrijk en de Verenigde Staten. Duurzame en energiezuinige openbare verlichting: groeimarkt Imtech is betrokken bij grote projecten en meerjarig onderhoud van openbare verlichting. De focus richtte zich op energiebesparing en duurzaamheid. De duurzaamheidsreputatie van de minimaal 30% zuinigere Innolumis LEDverlichting werd definitief gevestigd met geslaagde pilots. Daarna werd in de UK het prestigieuze Potters Field Park bij de Tower Bridge in Londen geheel uitgerust met deze nieuwe LED-verlichting. In Nederland volgden tientallen projecten en ook in België, Polen en Oostenrijk was Imtech actief. Dynamische verlichting, waarbij het lichtniveau afhankelijk is van actuele omstandigheden zoals de weersomstandigheden en verkeersintensiteit, won eveneens aan populariteit. Imtech werkte onder meer samen met Philips. Voor SenterNovem, een adviesbureau voor innovatie en duurzaamheid dat deel uitmaakt van het Nederlandse Ministerie van Economische Zaken, werd een advies opgesteld voor het ontwikkelen van een energielabel voor openbare verlichting als onderdeel van het duurzaam Energiewinning uit diepe aardlagen Imtech is expert in innovatieve grondventilatie, een nieuwe vorm van energiewinning waarbij in een beo-veld (boorgaten-energieopslagveld) met boringen tot op circa 100 125 meter diepte warmte uit diepere aardlagen in gebouwen wordt gebracht, bijvoorbeeld bij Eandis in Melle, België. inkoopbeleid van gemeenten. Daarnaast onderscheidde Imtech zich door de life-cycle-cost -benadering, waarbij de exploitatiekosten over een lange periode in beeld worden gebracht. Een meerjarig onderhoudscontract van de Nederlandse gemeente Almere werd verworven. Water & milieu: automatisering leidt tot sterke positie Op de markt voor water en milieu onderscheidt Imtech zich onder meer met een unieke volledig geautomatiseerde rioleringbesturing en een totaalaanpak voor waterketenbeheer. Zo is het mogelijk het rioleringsstelsel efficiënter te benutten en vervuiling van oppervlaktewater tegen te gaan. De gemeenten Utrecht en Breda gaven opdracht voor deze besturingsoplossing waarin honderden gemalen geïntegreerd werden. Imtech renoveerde de besturing van de rioolwaterzuivering in De Bilt, verzorgde de hightech bediening op afstand voor het Waterschap Zuiderzeeland en voor de slibontwatering bij de rioolwaterzuivering in Ede. Industrial maintenance: goed toekomstperspectief Het omvangrijke meerjarige onderhoudscontract voor Shell in Pernis en Moerdijk, het grootste industriële onderhoudscontract in de Benelux, kende zijn tweede jaar. Ook bij BP en KPE was Imtech weer actief. Andere grotere onderhoudscontracten waren er bij Outokumpu Stainless Steel, Total, Thermphos, Seppic, Delta en Essent Energy. Voor AKZO Nobel werd de industrial maintenance op 16 locaties in Nederland, België en Duitsland verzorgd. De totale omvang van deze meerjarige contracten bedraagt honderden miljoenen euro. Continuïteit dankzij brede basis in de industrie Imtech is in de Benelux breed actief in talloze industriële sectoren, waaronder de procesindustrie. Een greep uit de industriële activiteiten geeft het volgende beeld. Bij bierbrouwer Grolsch, uitgeverij Wegener en waspoederproducent Dalli de Klok werden de besturing en beveiliging in de fabrieken verbeterd. Bij Kaneb Terminals ging het om de complete technische infrastructuur voor nieuwe tanks, bij Esha om een productielijn voor het recyclen van bitumendakbedekkingen. Bij ESA (European Space Agency) werden hightech koelsystemen voor satellietcommunicatie vervangen. Imtech was ook actief voor het Europees Centrum voor Deeltjesfysica (CERN). Voor Audi in België verzorgde Imtech de technische automatisering voor de productielijn 33

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, BENELUX van nieuwe modellen. Vermeldenswaardig is ook dat het aantal industriële orders voor hoogwaardige industriële drogers uit Oost-Europa sterk toenam. een innovatief distributieproject. Daarnaast werkte Imtech voor Helvoet Pharma, Pfizer en MSD. In totaal gaat het om orders van tientallen miljoenen euro. Olie en gas: sterke groei van export Imtech biedt totaaloplossingen voor meting en kwaliteitsanalyse van gewonnen olie en gas en de verrekening daarvan met gebruikers. Met de Roemeense olie-industrie werd een omvangrijk raamcontract afgesloten voor tientallen olieproducerende locaties. Ook is Imtech gespecialiseerd in upgrading, automatisering en procesbeveiliging in de internationale olie- en gasindustrie. Deze exportmarkt ontwikkelde zich gunstig. Imtech kreeg orders van onder meer Shell in Nigeria en Maleisië en was betrokken bij gaswinning in Saoedi-Arabië. Op diverse buitenlandse winlocaties verzorgde Imtech hightech blussystemen, bijvoorbeeld voor Total in Jemen. Voor de Nederlandse Gasunie verzorgde Imtech de vervanging van de besturing en software in de compressorstations in Ommen en Schinnen. In opdracht van de Dienst Pijpleiding Organisatie verbeterde Imtech de toevoer van kerosine via ondergrondse pijpleidingen naar de luchthaven Schiphol. Farmacie: aanzienlijke toename van activiteiten De farmaceutische industrie blijft investeren in het verkorten van researchtrajecten, kwaliteitsverbetering en betere logistiek. Imtech is een sterke speler in dit segment. Bij Janssen Pharmaceutica (onderdeel van Johnson & Johnson) in België realiseerde Imtech een groot deel van de technologie in het CDPP-project (Chemical Development Pilot Plant). Imtech was in Frankrijk en België actief voor GlaxoSmithKline en was bij Schering Plough betrokken bij Rail: groeimarkt voor Imtech Imtech maakt deel uit van Asset RAIL dat het beheer, onderhoud en storingsherstel van de railinfrastructuur in de Nederlandse regio Arnhem-Nijmegen verzorgt. Het assetmanagement-prestatiecontract heeft een waarde van 90 miljoen euro en een looptijd van zes jaar. Hightech control rooms en laboratoria: technologie maakt het verschil In de markt van control rooms en laboratoria beschikt Imtech over een uitstekende positie. Omdat progressie in research voor veel bedrijven hét verschil maakt, wordt hier volop in geïnvesteerd. Bij Shell Global Solutions in Amsterdam verzorgde Imtech de engineering en technologische herinrichting van een hightech onderzoekscentrum en laboratorium. Bij Total Raffinaderij Nederland in Vlissingen werd de online herinrichting van een hightech control room gerealiseerd. Voor het Leids Universitair Medisch Centrum, Janssen Pharmaceutica en het Nederlands Kanker Instituut is Imtech partner bij de herinrichting van modulaire laboratoria. Datacentra: noodzakelijke uitbreiding en upgrading De toenemende intensiteit van dataverkeer maakt de uitbreiding en upgrading van datacentra tot een groeiende markt. Imtech bood geavanceerde totaaloplossingen voor onder meer datacentra voor Belgacom, Cisco, Crédit Lyonnais, ING, de Nederlandse Politie en diverse financiële instellingen in Luxemburg. Imtech was ook verantwoordelijk voor het onderhoud en de uitbreiding van digitale internetknooppunten van Global Switch en Level 3 en voor energiezuinige koeling in de datacenters van KPN. Food en feed: veel potentie Imtech is één van de sterkste spelers in de groeiende fooden feedmarkt. Voor een zuivelfabriek van Vecozuivel in Zeewolde, zuivelproducent VIV Vreeland en Katshaar Zuivel verzorgde Imtech een hightech upgrading. Een innovatie was SmartCuisine, een integraal automatiseringsysteem voor keukens. Mengvoederproducent Vitelia Voeders bestelde een tweede multifunctionele Magicon productielijn, nadat de eerste met een prijs was bekroond. Voor de exportmarkt in Oost-Europa werd met succes een modulaire zuivelfabriek ontwikkeld. Luchthavens: behoefte aan technologie neemt toe Op luchthavens neemt de vraag naar technologie toe. Imtech wist hier goed op in te spelen en verkreeg van luchthaven Schiphol tientallen grotere en kleinere opdrach- 34

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, BENELUX 30% zuiniger Innolumis LED-verlichting In de UK werd het Potters Field Park bij de Tower Bridge in Londen geheel uitgerust met de minimaal 30% zuiniger Innolumis LED-verlichting. In Nederland volgden tientallen projecten en ook in België, Polen en Oostenrijk was Imtech actief. sterke speler. Vooral in België werd groei gerealiseerd met orders voor energiebesparende comfortsystemen in ziekenhuizen in Tielt, Hasselt en Halle. In Nederland is Imtech technologiepartner van tientallen zorginstellingen, waaronder thuiszorgorganisatie Abrona, het Leids Universitair Medisch Centrum en het Zuwe Hofpoort Ziekenhuis in Woerden. Voor het Jeroen Bosch Ziekenhuis in Den Bosch verzorgt Imtech de complete technische infrastructuur, een opdracht van 35 miljoen euro. In het Martini Ziekenhuis in Groningen werd de ICT-infrastuctuur verzorgd. Imtech richt zich in meer dan honderd ziekenhuizen en zorginstellingen ook op hoogwaardige toegangstechnologie, bijvoorbeeld in het ziekenhuis van de Vrije Universiteit in Amsterdam. ten. Het assetmanagementcontract voor de technologie onder en langs alle start- en landingsbanen verliep goed. Imtech is eveneens betrokken bij de opbouw van de ICTinfrastructuur van diverse helpdesks, de toekomstige kofferafhandeling, security, gebouwcomfort en parkeren. Ook op de luchthavens van Maastricht, Rotterdam en Zaventem was Imtech actief. Security: groeimarkt Op de securitymarkt is Imtech succesvol met integrale, gecertificeerde oplossingen die een waarborg bieden voor continuïteit en bedrijfszekerheid. Er kwamen orders binnen van verschillende ministeries, politiebureaus, kazernes, waterbedrijven, banken en verzekeraars. Imtech onderhoudt de complete security voor het Europees Parlement in zowel Brussel als Luxemburg. De hightech security bij een rijksinstituut werd met succes afgerond. Het aantal onderhoudscontracten van brandblussystemen liep op tot ruim 4.000. Ook de verkoop en export van geavanceerde blustechnologie stegen. Imtech is eveneens één van de sterkste spelers in de sprinklermarkt en boekte orders voor tienduizenden vierkante meters opslag- en transportruimte van onder meer Prologic. Imtech verzorgde ook de geavanceerde radartechnologie voor de dienst Scheepvaartbegeleiding in Vlaanderen. Zorg: integratie leidt tot succes De zorgsector staat voor de uitdaging de exploitatiekosten te verlagen, het zorgproces te verbeteren en het onderhoud van gebouwen en de technologie te professionaliseren. Het antwoord van Imtech op deze problematiek is: integratie. Dankzij deze visie is Imtech uitgegroeid tot een Overheidsgebouwen: onderhoud biedt continuïteit Imtech onderhoudt honderden overheidsgebouwen, bijvoorbeeld van de Rijksgebouwendienst in Nederland, waaronder nagenoeg alle ministeries. Nieuwe onderhoudscontracten kwamen van de steden Brussel en Gent. Imtech verwierf ook een substantiële opdracht van circa 40 miljoen euro voor een deel van de technologie in twee nieuwe 140 meter hoge kantoortorens van de Ministeries van Buitenlandse Zaken en Justitie in Den Haag. Ook voor het Openbaar Ministerie in Groningen en in diverse kazernecomplexen was Imtech actief. Imtech bezit tevens honderden onderhoudscontracten voor toegangstechnologie en brandblusvoorzieningen in overheidsgebouwen. Commerciële gebouwen: brede marktscope Imtech heeft een portefeuille met meer dan duizend meerjarige onderhoudscontracten voor gebouwen van private bedrijven, waaronder die van de Nederlandse postkantoren, Inbev, KBC en diverse banken en verzekeraars in Luxemburg. De onderhoudscontracten met WTC Amsterdam en BT werden verlengd. Nieuwe contracten kwamen van Gasunie, Thales en Corus. IKEA gaf opdracht voor een omvangrijke uitbreiding in Heerlen. Tientallen stations van de Nederlandse Spoorwegen werden van nieuwe technologie voorzien. Een bijzonder project was de upgrading van het thermische saunacentrum Thermae 2000 in Valkenburg. In Brussel is sprake van een continue stroom van nieuwe opdrachten, zoals de technologie in het pand Marnix 23. Ook in Luxemburg is sprake van vastgoedgerelateerde orders, onder meer de tweede fase van het omvangrijke Belval Plaza en de hightech gebouwautomatisering in het Nationaal Audiovisueel Centrum. 35

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, BENELUX Overige gebouwen: goede aanvulling Orders in het onderwijs en voor musea vormen een goede aanvulling op de portefeuille. Voorbeelden zijn de onderhoudscontracten voor de universiteiten van Nijmegen en Maastricht. Omvangrijke nieuwbouwprojecten waren de Amstelcampus (Hogeschool van Amsterdam), de Hogeschool Evans in Breda en de beveiliging van de Hogeschool Utrecht. In Luxemburg werd opdracht gekregen voor technische oplossingen in een groot aantal scholen. De omvangrijke opdracht voor renovatie en uitbreiding van het Stedelijk Museum in Amsterdam verliep goed. Een nieuwe opdracht was de technologie in het Musée Hergé in Louvain-La-Neuve. Technische infrastructuur: stevige basis Imtech heeft een sterke positie in de markt van de technische infrastructuur en verzorgde de upgrading van het kabel- en leidingennet voor diverse provincies, gemeenten, energiebedrijven en netbeheerders in Nederland en België, bijvoorbeeld voor Tele2, Telenet en de Vlaamse Gemeenschap. Rail: brede scope Op de groeimarkt voor railinfrastructuur beschikt Imtech over een brede scope. Imtech maakt deel uit van Asset RAIL dat een opdracht van ruim 90 miljoen euro verwierf voor asset management van de railinfrastructuur in de regio Arnhem-Nijmegen. Imtech verzorgde ook het onderhoud van tunnels in de Betuweroute, de digitalisering van delen van het systeem van automatische treinbeïnvloeding van ProRail, de upgrading van de beveiliging van honderden spoorwegovergangen en de renovatie van de Oostlijn van de Amsterdamse metro. Andere omvangrijke railorders waren de technische upgrading van het spooremplacement in Hilversum en de vervanging van de spoorbeveiliging voor de metrolijnen van RET. Bruggen, tunnels, sluizen worden steeds intelligenter Imtech is één van de sterkste spelers in de markt van bruggen, tunnels en sluizen. Zo is Imtech betrokken bij (het onderhoud van) de automatische besturing van talloze bruggen in Nederland. De Prins Bernhardsluis, Noordersluis en Zuidersluis werden door Imtech volledig gerenoveerd. De lopende opdracht van Rijkswaterstaat voor de verbetering van de veiligheid in tientallen Nederlandse tunnels werd aanzienlijk uitgebreid. Ook werd een innovatieve automatiseringsoplossing bedacht voor een hogere Hightech security voor Europees Parlement Imtech onderhoudt de complete security voor het Europees Parlement in zowel Brussel als Luxemburg. Het gaat om 24/7-functioneren van honderden veiligheidsvoorzieningen, zoals inbraakdetectie, toegangscontrole, videobewaking, identificatiesystemen, röntgen, metaaldetectie, video- en omroepsystemen. veiligheid voor hoog- en middenspanning in tunnels. De upgrading van de automatische besturing in de Velsertunnel en het beheer en onderhoud in twee tunnels in Leiden werden verworven. TOEKOMST De omvang en kwaliteit van de orderportefeuille in de Benelux zijn over de hele breedte beter dan in voorgaande jaren. Dat geeft vertrouwen voor de toekomst. Imtech acteert in zoveel verschillende marktsegmenten dat het minder gevoelig is voor economische onzekerheid op de korte en middellange termijn. Voor sommige opdrachtgevers is het overigens vrijwel onmogelijk bepaalde investeringen te beperken, omdat dit direct hun core business raakt. Daarnaast beschikt Imtech over honderden miljoenen euro s aan onderhoudscontracten. Circa 30% van de activiteiten is gekoppeld aan overheidsinvesteringen, die vooralsnog alleen maar toenemen. Bovendien is Imtech aanwezig in sterk investerende segmenten als energie, duurzaamheid, milieu, water, olie & gas en farmacie. Naast autonome groei in kansrijke markten blijft de focus gericht op uitbreiding van de portfolio in indu strieel onderhoud door verdere versterking van de werktuigbouwkundige competenties. 36

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, DUITSLAND & OOST-EUROPA DUITSLAND & OOST-EUROPA Imtech wist in Duitsland en Oost-Europa over de volle breedte te profiteren van haar sterke positie. Er was sprake van hoge autonome groei. De opbrengsten namen met 7% toe tot 1.037 miljoen euro. De EBITA steeg tot 59,1 miljoen euro, een groei van 36%. De orderportefeuille groeide met 11% tot 1.529 miljoen euro per 31 december 2008, wat veel vertrouwen geeft voor 2009. De EBITA-marge nam aanzienlijk toe tot 5,7%. Kerngegevens 2006 2008 in miljoen euro 2008 2007 2006 Opbrengsten 1.037 970 864 EBITA 59,1 43,4 33,7 EBITA-marge 5,7% 4,5% 3,9% Orderportefeuille 1.529 1.380 884 Werkzaam vermogen, exclusief geldmiddelen 183 85 157 Aantal medewerkers per 31 december 4.212 4.122 4.023 GANG VAN ZAKEN: AANZIENLIJKE AUTONOME GROEI, STERKE UITGANGSPOSITIE VOOR 2009 Imtech kan terugzien op een zeer positief 2008 en is er, conform haar strategie, in geslaagd volledig autonoom haar sterke positie verder uit te breiden. Imtech s expertise en het vermogen om technologisch geavanceerde, zeer complexe projecten te managen, leidden tot een hoog onderscheidend vermogen. Niet alleen op de markten van energie, industrie en datacenters, maar ook op diverse luchthavens en bij grootschalige, veelal groene revitalisaties van gebouwen. De posities in Polen en Roemenië werden verder versterkt. Daarnaast werd in Rusland een doorbraak gerealiseerd. Per saldo geeft dit een sterke uitgangspositie voor 2009. Energie en milieu: sterke groeimarkt voor Imtech De Duitse energiemarkt is voor Imtech een belangrijke groeimarkt. Imtech richt zich met een breed pakket aan energieservices en specifieke technologie op het optimaliseren van de energieperformance. Imtech is in staat op meerjarenbasis de complete verantwoordelijkheid te nemen voor levering, onderhoud en beheer van alle energievoorzieningen. Daarnaast integreert Imtech met innovatieve technologie het complete energieproces in bedrijfs- en productieprocessen. Alle operationele systemen en processen worden geanalyseerd en geoptimaliseerd. Dit leidt niet alleen tot efficiencyverbeteringen, maar ook tot aanzienlijke kosten- en energiebesparingen. Deze aanpak leidt tot succes. Het Duitse Instituut voor Vastgoed Ontwikkeling selecteerde Imtech als energiepartner voor een periode van vijftien jaar in het nieuwe 250.000 m 2 grote kantoor van de Duitse Nationale Veiligheidsdienst in Berlijn, een opdracht van ruim 140 miljoen euro. Caterpillar verlengde het lopende energiemanagementcontract tot 2019. Bij Infineon is Imtech sinds 2005 verantwoordelijkheid voor het energiemanagement. Voor een periode van vijftien jaar kreeg Imtech hier voor 120 miljoen euro opdracht voor het complete gebouwmanagement, inclusief de levering en het beheer van energie. Ook Heggenstaller, Centrotherm Photovoltaics en Deutsche Telekom maakten gebruik van de energiediensten van Imtech. In het kader van de Europese regelgeving om het klimaat beter te beschermen is het Imtech Energy Efficiency Programme gelanceerd. Dit heeft tot doel CO 2 -uitstoot tegen te gaan. Exploitanten van industriële complexen en gebouwen kunnen hun door efficiencymaatregelen gerealiseerde CO 2 -reducties verhandelen in het kader van het Europese systeem voor emissierechten. Imtech consolideert de CO 2 -besparingen van alle projecten binnen het programma en vraagt voor de betrokkenen verhandelbare emissiecertificaten aan. De opbrengst uit de verkoop van deze certificaten wordt in het kader van de Europese emissiehandel het volgende jaar uitgekeerd. Het gevolg is een duurzame verbetering van de economische haalbaarheid van investeringen in energie-efficiëntie. In 2008 werd Imtech ook actief in de markt van grote energiecentrales, een doorbraak. Energieconcern RWE gaf opdracht voor de planning en implementatie van een groot deel van de technische infrastructuur in en rond een nieuw 37

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, DUITSLAND & OOST-EUROPA Groene technologische revitalisatie hoofdkantoor Duitse Bank, Frankfurt Imtech voert de groene technologische revitalisering van de twee 155 meter hoge kantoortorens van Deutsche Bank in Frankfurt uit. De Twin Towers worden voorzien van een nieuwe energetische façade en een volledig nieuwe groene technische infrastructuur. te bouwen energie-efficiënte kolengestookte energiecentrale in Hamm in Duitsland. Imtech verwacht in 2009 een tweede order van RWE voor een kolengestookte energiecentrale in de Eemshaven in Nederland. Luchthavens en luchtvaartindustrie: sterke positie leidt tot groei Met contracten voor hightech technologie in de nieuwe terminals van de luchthavens in Berlin-Tegel, Düsseldorf en München heeft Imtech de laatste jaren sterke referenties opgebouwd. In 2008 kreeg Imtech de opdracht voor de technologie in de nieuwbouw die de terminals 1 en 2 van Frankfurt International Airport met elkaar verbindt. Dit tussengebouw is bedoeld voor de afhandeling van passagiers van de Airbus A380 en werd al eind 2008 in gebruik genomen. Op basis van haar specifieke knowhow is Imtech ook geselecteerd als technologiepartner voor de uitbreiding en upgrading van het bestaande vliegveld Berlin- Schönefeld tot de luchthaven Berlin Brandenburg International. Deze ultramoderne luchthaven met een initiële capaciteit van twintig miljoen reizigers per jaar opent in 2011 haar deuren. Imtech is al meer dan zestig jaar partner bij de Duitse productievestigingen van vliegtuigbouwer Airbus. In het kader van de productie van de Airbus A320 in Tianjin (China) stelt Imtech sinds 2008 haar technische expertise ook buiten Duitsland ter beschikking. Imtech ontwerpt en implementeert de technologie voor de hightech paintshop en de assemblagehangar en verzorgt het projectmanagement. Zorg en gezondheid: impact Imtech neemt toe Ziekenhuizen, klinieken en laboratoria vertrouwen op Imtech als het gaat om de veiligheid en de gezondheid van patiënten. Imtech is over een steeds breder front actief. De klinieken van Helios in Berlijn, een nieuwe medische kliniek in Kassel en het universiteitsziekenhuis van Münster gaven opdracht voor een breed scala aan technische oplossingen. Imtech was ook verantwoordelijk voor de realisatie van de complete technologie in de nieuwbouw van het Zentrum für operative Medizin van het universiteitsziekenhuis in Düsseldorf. Auto-industrie: Imtech zit in kern van primaire ontwikkelproces Imtech bezit een sterke positie in de Duitse auto-industrie en is onder meer marktleider in de ontwikkeling, bouw en exploitatie van geavanceerde testtechnologie. Imtech biedt milieu- en energievriendelijke totaaloplossingen voor zowel de ontwikkeling van nieuwe automobieltechnieken als voor nieuwe automodellen. Daarnaast worden kwaliteitstesten uitgevoerd en carrosserieën getest. Bovendien levert Imtech innovatieve oplossingen voor het testen en stimuleren van relevante klimaat- en wegcondities. Imtech profiteert sterk van de trend tot ontwikkeling van nieuwe, zuinigere modellen met een lage CO 2 -uitstoot. In het nieuwe testcentrum voor energietechnologie van BMW in München heeft Imtech de complexe testtechnologie geïmplementeerd voor hightech windtunnels. Daimler gaf een vergelijkbare opdracht. Ook Audi, Bentley en MAN Nutzfahrzeuge behoorden tot de klanten. Na eerdere internationale contacten met CATARC China en Changan Ford Mazda Automobile leverde Imtech ook diensten aan de onderzoekscentra van deze klanten in China. Cleanrooms: stabiele en stevige markt Imtech is al meer dan dertig jaar één van de weinige professionele technologiepartners in de Europese markt van cleanroomtechnologie. In 2008 sloot Imtech met Novartis Pharma, Merck en BASF contracten voor het ontwerp en de realisatie van hightech cleanrooms, inclusief de aanvullende technische infrastructuur. Winkelcentra: vraag naar hightech comfort neemt toe Hypermoderne multifunctionele winkelcentra bepalen in steeds grotere mate de kracht van veel oude Duitse binnensteden. Energiezuinige hightech airconditioning, heating en brandbeveiliging zijn van doorslaggevend 38

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, DUITSLAND & OOST-EUROPA belang voor het comfort en welbevinden van de bezoekers. In Hamburg verzorgde Imtech de technologische renovatie van het vijfentwintig jaar oude winkelcentrum Rahlstedt Arcaden. Ook in grote binnenstedelijke winkelcentra in München en Düsseldorf was Imtech verantwoordelijk voor alle technische oplossingen. Datacenters: groeimarkt door innovatie Het Europese dataverkeer intensiveert en de bandbreedte van informatiestromen neemt sterk toe. Ondernemingen als energiebedrijven, banken en verzekeraars moeten daarom investeren in vernieuwing, uitbreiding en upgrading van hun datacenters. Imtech levert voor dergelijke opdrachtgevers de ICT-infrastructuur, een betrouwbare elektriciteitsvoorziening, bekabeling, preventieve brandbeveiliging, no-breakvoorzieningen en een professionele calamiteitenaanpak. Ook realiseert Imtech hightech en energiebesparende oplossingen voor extra koeling en warmteverwijdering. Een grote opdracht voor de Citibank verliep prima. Nieuwe orders waren er onder andere van het energiebedrijf EnBW (Energie Baden-Württemberg), verzekeraar Allianz, IBM Deutschland en dataonderneming e-shelter. Herontwikkeling van binnensteden: kansrijke markt Veel Duitse steden werken aan upgrading en uitbreiding van stedelijke voorzieningen. Imtech acteert hierbij rechtstreeks als technologiepartner in opdracht van gemeenten, investeerders of een combinatie van beide. Een goed voorbeeld is het in aanbouw zijnde centrum van de Verenigde Naties in de voormalige regeringswijk van Bonn. Dit complex van 100.000 m 2 bevat een congresgebouw, een vijfsterrenhotel en luxe winkels. Technologische revitalisatie: onderscheidende aanpak leidt tot succes Imtech onderscheidt zich door haar totaalaanpak voor revitalisering van oude, grote(re) en veelal complexe gebouwen. Daardoor ontstaan moderne, hightech gebouwen die veelal op een uitstekende locatie liggen en een hoge waarde vertegenwoordigen. Een van de opdrachtgevers is Kreditanstalt für Wiederaufbau, waarvoor Imtech de complete revitalisatie van het hoofdkantoor in Frankfurt verzorgde. Ook energieaanbieder EnBW in Stuttgart contracteerde Imtech om een groot kantorencomplex van een nieuwe technische infrastructuur te voorzien. De belangrijkste opdracht was een revitalisering van de Hightech paintshop Airbus in China Imtech is al meer dan zestig jaar technologiepartner bij vliegtuigbouwer Airbus en ontwerpt en implementeert de technologie voor de hightech paintshop en de assemblagehangar voor de productie van de Airbus A320 in Tianjin, in China. twee 155 meter hoge kantoortorens van Deutsche Bank in Frankfurt. Deze Twin Towers worden voorzien van een nieuwe energetische façade en een volledig nieuwe groene infrastructuur. Het gerevitaliseerde gebouw zal ten opzichte van de huidige torens 55% minder energie verbruiken, 55% minder CO 2 uitstoten en 43% minder water verbruiken. Bovendien wordt 98% van alle bestaande materialen volledig gerecycled. Polen en Roemenië: groeilanden De Poolse markt voor elektrotechniek, ICT en werktuigbouw is sterk in ontwikkeling. Dit wordt versterkt door de komst van het EK Voetbal 2012 naar Polen, dat als aanjager functioneert voor extra investeringen. Imtech is bij tal van projecten in de buildingsmarkt betrokken. Bijvoorbeeld als technologiepartner in de 190 meter hoge wolkenkrabber Zlota 44 in Warschau die wordt uitgerust met de modernste technologie. Verder heeft Imtech naam gemaakt met de technische uitrusting van multifunctionele winkelcentra en grote bioscoopcomplexen. Naast nieuwbouw wordt de focus gericht op technisch beheer en onderhoud. Een onderhoudscontract werd verworven bij Shell Polska voor tientallen Shell-gebouwen in Noordoost-Polen. De strategie is ook gericht op penetratie in de industriële markt. De focus ligt daarbij op bestaande (Duitse) klanten. Deze aanpak leidde in 2008 tot succes. Zo werd Imtech technologiepartner van autocomponentenleverancier Robert Bosch/Denso. Ook voor Volkswagen en Siemens is Imtech werkzaam. In Roemenië is Imtech inmiddels al zeven jaar actief en onder meer verantwoordelijk voor de complete technolo- 39

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, DUITSLAND & OOST-EUROPA gie in alle supermarkten van Selgros. In 2008 had Imtech al bijna twintig grote en middelgrote supermarkten van techniek voorzien. Een ander belangrijk contract in Roemenië was de opdracht voor de volledige renovatie van het vijfsterren Interconti Hotel in Boekarest. Ook hier werkte de speciale Imtech-formule voor technologische renovatie bij doorgaande exploitatie: zonder overlast bleef 75% van het complex tijdens het project voor gasten beschikbaar. Rusland: doorbraak In Rusland ligt de focus van Imtech op technologisch bijzondere projecten. Met het oog op diverse langlopende projecten werd een vestiging in Sint-Petersburg geopend. In de zorgsector werd een doorbraak bereikt met de opdracht voor de complete technologie, inclusief het projectmanagement, in het nieuwe Moskovski Medicinski Centar (Moscow Medical Centre). Dit is een ultramodern ziekenhuis van bijna 30.000 m 2 met de uitstraling van een tophotel. Van Selgros kreeg Imtech de eerste Russische retailopdrachten voor de technische infrastructuur in twee nieuwe supermarkten. Onderzoek en ontwikkeling: aanjager van succes In Hamburg bezit Imtech één van de modernste onderzoeks- en ontwikkelingslaboratoria van Europa. Dit toonaangevende researchinstituut ontwikkelt, test en optimaliseert tal van technologische oplossingen. Het gaat hierbij om onderzoeks- en ontwikkelingsactiviteiten op het kruispunt van energie en veiligheid. Het instituut bouwt zowel grootschalige modelproeven als complexe softwaregebaseerde simulaties. Daarnaast worden onderzoeken gedaan om de energie-efficiëntie van gebouwen, energiecentrales en fabrieken te verhogen. Al in een vroeg stadium van mogelijke projecten acteert Imtech s R&D-center als vraagbaak en testcase van initiële ontwerpen of verbeterconcepten. Zo liet Deutsche Bank de energie-efficiëntie van de nieuwe thermische voorgevel van de Twin Towers berekenen en werden alle brandbeveiligingsoplossingen voor de Gazprom Arena in St. Petersburg uitgebreid getest. In 2008 werd ook een complexe rookafvoerstudie verricht voor de verbouwing van Gate A op de luchthaven Düsseldorf. Met een model op schaal 1:22 werd de effectiviteit van de rookafvoer in geval van brand onderzocht en geoptimaliseerd om de veiligheid van de reizigers te garanderen. TOEKOMST Imtech voorziet in Duitsland & Oost-Europa marginale gevolgen van de kredietcrisis. Het unieke portfolio is bestand tegen economische terugval. Verdere groei wordt verwacht in sectoren als energie, milieu, groene technologische revitalisering van gebouwen, de auto-industrie, datacenters, de zorg en luchthavens. De expansie in Polen, Roemenië en Rusland zal voortgezet worden, waarbij Imtech zoekt naar gezonde, middelgrote acquisities om dit proces te versnellen. De orderportefeuille van 1.529 miljoen euro bevindt zich op een zeer hoog niveau. Er zijn concreet vooruitzichten op meerdere grootschalige orders. Dit alles geeft aanleiding tot optimistische toekomstverwachtingen. Duitse luchthavens: sterke positie leidt tot groei De multidisciplinaire technologie van Imtech is prima inzetbaar op Duitse luchthavens, bijvoorbeeld Berlin-Tegel, Düsseldorf en München. Imtech verzorgde alle technische oplossingen in de voor de Airbus A380 bestemde nieuwbouw tussen de terminals 1 en 2 van Frankfurt International Airport. 40

Shared Success in Developing Countries (SSDC) In 2008 reisde een multidisciplinair Imtech-team af naar Soweto in Zuid-Afrika om een bijdrage te leveren aan een project op het gebied van Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen, waarbij gebruikte frituur- en bakolie wordt omgezet in hoogwaardige biodiesel. Een veelzijdig project met positieve effecten voor het milieu, de gezondheid, armoedebestrijding, werkgelegenheid en opleidingskansen voor de lokale be volking. Kerndoel van de missie was het overdragen van (technische) kennis en daarmee lokale communities een boost te geven. Het was een eerste project in het meerjarige programma Shared Success in Developing Countries (SSDC), waarmee Imtech laat zien dat het als onderneming meer doet dan waar het wettelijk toe verplicht is. Een aanpak die niet alleen goed is voor ontwikkelings landen, maar ook voor Imtech zelf. We stellen onze medewerkers in staat om sociaal-maatschappelijke activiteiten te ontplooien en zo nieuwe kennis en vaardigheden op te doen en promoten decentrale initiatieven op het gebied van Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen.

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, UK, IERLAND & SPANJE UK, IERLAND & SPANJE De activiteiten in de UK, Ierland & Spanje ontwikkelden zich in 2008 positief. In de UK was sprake van sterke groei, zowel door autonome inzet als door het effect van de acquisities van 2007 en 2008. Eind 2008 kwam ook een overname in Spanje tot stand. Dankzij deze ontwikkelingen namen de opbrengsten toe met 24% tot 519 miljoen euro. De EBITA groeide tot 32,4 miljoen euro, een toename van 14%. De verslechterende wisselkoers van het Britse pond ten opzichte van de euro had een negatief effect. De orderportefeuille groeide met 16% tot 524 miljoen euro per 31 december 2008. Kerngegevens 2006 2008 In miljoen euro 2008 2007 2006 Opbrengsten 519 417 334 EBITA 32,4 28,5 22,4 EBITA-marge 6,2% 6,8% 6,7% Orderportefeuille 524 453 294 Werkzaam vermogen, exclusief geldmiddelen 133 138 62 Aantal medewerkers per 31 december 3.539 2.803 1.983 GANG VAN ZAKEN: BELANGRIJKE GROEI Ondanks tekenen van terugval in de vastgoedmarkten in de UK en Ierland, was er in 2008 sprake van belangrijke groei over een breed front. Imtech boekte onder meer progressie in de landelijke markten van water(zuivering), energie en milieu. In Spanje excelleerden de industriële activiteiten met grote meerjarige orders en maintenancecontracten in met name de (petro)chemie. Daarnaast bleek het brede portfolio in de buildingssector bestand tegen terugvallende vastgoedinvesteringen. Ook in de onderhoudsmarkt boekte Imtech stevige groei. Bovendien werd de elektrotechnische competentie verder versterkt, zowel autonoom als dankzij een Doorbraak op markt van windenergie Imtech is in Ierland actief in windenergie. Op de Lisheem Mines in Kilkenny wordt door 21 windturbines 50 MW windenergie per jaar opgewekt en op de Boggeragh Windfarm in Cork wordt door 19 windturbines 60 MW windenergie per jaar opgewekt. overname. Imtech kan daardoor meer complete oplossingen aanbieden en cross-selling tot stand te brengen. UK & IERLAND: SCHAALGROOTTE EN GOEDE REPUTATIE LEIDEN TOT GROEI In 2007 nam Imtech de Aqua Group in de UK en Suir Engineering in Ierland over. Acquisities die de reputatie en flexibiliteit van Imtech in 2008 ten goede kwamen. Om te beginnen werden de interne processen actief gestroomlijnd. Niet alleen op het gebied van sales, maar ook op het gebied van recruitment, training & opleiding, IT-beheer, QHSE en projectmanagement. Naast efficiencyverbetering werd zo ook op kosten bespaard. De schaalgrootte, interne samenwerking en de brede scope aan activiteiten maakten een flexibele opstelling ten opzichte van de marktomstandigheden mogelijk. Daarnaast werd de positie in diverse groeimarkten versterkt. Energie en milieu: groeimarkten Energie en milieu zijn voor Imtech belangrijke groeimarkten. Imtech kreeg onder meer de opdracht voor de technologie in twee hightech biogascentrales van Anglian Water Services. Deze centrales wekken door de combinatie van innovatieve slibverwerkings- en biogastechnologie op jaarbasis meer dan 2 MW aan duurzame energie op die aan het elektriciteitsnet kan worden teruggeven. Imtech boorde ook nieuwe markten op het gebied van energie en milieu aan. Zo was Imtech voor het eerst actief in de door de overheid gestimuleerde markt van windenergie. Op 42

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, UK, IERLAND & SPANJE de Lisheem Mines in Kilkenny werden alle oplossingen tiecentra in België en Duitsland werd ook de Europese geleverd voor een geavanceerd substation dat vanuit positie uitgebreid. Dit leidde onder meer tot een groot project 21 windturbines 50 MW windenergie per jaar opwekt. Op bij Janssen Pharmaceutica in België (zie pagina 34). de Boggeragh Windfarm in Cork werden 19 wind turbines ingericht die samen goed zijn voor 60 MW windenergie Industrie: invloed Imtech neemt toe per jaar. Imtech biedt ook totaaloplossingen om energiereductie Ook in de industrie staat Imtech er uitstekend voor. bij bestaande energiecentrales door te voeren en Zo werd in Ierland een nieuwe dataroom voor IBM inge- milieubelastende uitstoot te voorkomen. In Ierland werden richt. In de Ierse foodmarkt was Imtech actief in een twee van dergelijke projecten uitgevoerd voor de nieuwe productiefabriek van Coca-Cola. Daarnaast werd Duitse energieproducent Lurgi Lentjes. Voor Dwr Cymru voor Kerry Group en Dairygold gewerkt als één van de Welsh Water werd bovendien de luchtvervuiling teruggedrongen vaste techno logie- en maintenancepartners. In Brixworth bij tientallen waterzuiveringen in Wales. in de UK verzorgde Imtech een deel van het New Techno- Imtech was daarnaast volop actief met energiereductie logy Centre van Mercedes Benz High Performance Engines, door middel van warmtekrachtkoppeling en/of biomassa een testcentrum voor performanceverbetering van het bij woningrenovatie in diverse wijken in en rond Londen. succesvolle Formule 1-team van McLaren. In de Midlands Bij de Cambridge University werden een R&D-centre en was Imtech actief bij onder meer healthproducent Boots. kantoor voorzien van ingenieuze bodemverwarming waarbij Imtech werkte daarnaast aan de technologische upgrading door middel van diepteboringen warmte uit diepere van Londense metrostations. aardlagen in het gebouw werd gebracht. In Norwich werden diverse scholen gerealiseerd met energieproducerende Effect Olympische Spelen 2012: accelerator voor zonnepanelen met fotovoltaïsche cellen die zonlicht verdere groei direct omzetten in elektriciteit. De komst van de Olympische Spelen 2012 naar Londen zorgt voor groei in de gebouwenmarkt en leidt tot een toenemende Water en waterzuivering: aanzienlijke groei vraag naar omvangrijke technologische renova- Imtech behoort tot de sterkste spelers in de water industrie tieprogramma s, bijvoorbeeld de verbouwing van het prestigieuze en wist haar positie uit te bouwen. Voor Three Valley Water Londense monument Grosvenor House Apart werden de milieuvriendelijke uitbreiding en upgrading van Hotel tot extreem luxe hotelvoorzieningen. Ook was tientallen afvalwateringen verzorgd. Voor Sutton & East Imtech betrokken bij het grote winkelcentrum Westfield I, Surrey Water werd de capaciteitsuitbreiding van de waterbehandeling een order van ruim 25 miljoen euro die eind 2008 werd naar 70 miljoen liter per dag tot stand opgeleverd. Daarnaast was Imtech betrokken bij een nieuw gebracht. Ook voor Dwr Cymru Welsh Water werden hightech callcentrum voor de politie, van waaruit telefonische diverse projecten uitgevoerd. De omvangrijke order ter noodoproepen worden gecoördineerd. waarde van 36 miljoen euro voor het Wing Project ligt op schema. Deze nieuwe watercentrale zal circa één miljoen Technologie voor Britten in East Anglia voorzien van schoon water. Mercedes Benz High Performance Engines Farmacie en biofarmacie: steady business in Ierland, groei in Europa In Brixworth in de UK Met de overname van Suir Engineering verwierf Imtech in verzorgde Imtech de 2007 een goede positie in de Ierse farmaceutische industrie. hightech elektrotech- Deze industrie blijft, ook bij economische tegenwind, niek van het New volop aan het investeren. Imtech beweegt zich in de kern Technology Centre van Mercedes Benz High van de primaire processen en acteerde in toenemende Performance Engines, een testcentrum voor performanceverbetering mate als vaste technologie- en maintenancepartner. van het succesvolle Zo werden er omvangrijke opdrachten uitgevoerd bij Formule 1-team van McLaren. Wyeth Medical Ireland, Johnson & Johnson, Centocor Biologics en Wyeth Clondalkin. Een ander project was een hightech R&D-center voor Merck Sharp & Dohme in Tipperary. Dankzij samenwerking met de Imtech-competen- 43

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, UK, IERLAND & SPANJE Onderwijs: sterke positie leidt tot additionele groei Imtech is in de UK dé technologiepartner van talloze universiteiten en hogescholen. Dit geldt zowel voor door de overheid gefinancieerde onderwijsvoorzieningen als voor de markt van privaat gefinancierde initiatieven. Vaak wordt al decennialang samengewerkt. Voorbeelden van projecten zijn er dan ook te over. Nottingham Trent University selecteerde Imtech bijvoorbeeld als technologiepartner voor een upgrading van het monumentale hoofdgebouw. In Derby verzorgde Imtech de technologie in het Roundhouse, een eeuwenoud industrieel complex dat wordt geconverteerd tot een campusgebouw voor Derby College. In Londen was Imtech betrokken bij de technologische renovatie van het South James College. Een bijzonder project was het Nido-concept waarvoor Imtech de technische infrastructuur verzorgde. Het Nido-concept is een privaat gefinancierde exclusieve studentenhuisvesting in Londen met hightech appartementen en voorzieningen voor studiebegeleiding, entertainment, gezondheid en fitness. Imtech is tevens betrokken bij diverse door de overheid gesubsidieerde onderwijs initiatieven, waaronder honderden accommodaties voor studenten in Carnegie Village in Leeds en Goodrick College in York. Voor Epping College werd een onderwijsvoor ziening gerealiseerd met natuurlijke ventilatie, windenergie en zonnecellenverwarming. Bescheiden actief in commerciële gebouwen en overheidsgebouwen Imtech is ook in bescheiden mate actief in de gebouwenmarkt. Dit geldt zowel voor de private als publieke markt. Energiezuinig en veilig klimaat in megawinkelcentrum Westfield Imtech verzorgde voor ruim 25 miljoen euro de energiezuinige lucht- en klimaattechnologie en innovatieve brandbeveiliging in het 150.000 m 2 grote megawinkelcentrum Westfield I in White City in Londen, één van de grootste binnenstedelijke winkelcentra in Europa. Projecten in 2008 waren: het Toronto Square Office Building in Leeds en het Faraday Building in Reading. Goede bijdrage retail, hotels en luchthavens In de Londense retailmarkt is Imtech verreweg de sterkste marktpartij. Naast Westfield I verzorgde Imtech ook een renovatie van het warenhuis Fenwicks in Bond Street in Londen en de technologie in het Londense High Wycombe Shopping Centre, een nieuwe IKEA-vestiging in Dublin en in twee winkel centra in Leeds en Leicester. Een ander segment waarin Imtech het goed deed was de hotelsector, bijvoorbeeld met de technische upgrading van het Copic Beach Hotel in Londen en het Park Inn Hotel nabij Heathrow. Op de Ierse luchthaven in Dublin is Imtech vaste technologiepartner en ook op de luchthavens van Cork in Ierland en Farnborough Airport in de UK was Imtech actief. Maintenance: basis voor continuïteit Imtech beschikt in toenemende mate over technische onderhoudscontracten. Deze vertoonden verdere groei, hetgeen bijdraagt aan de continuïteit. SPANJE: UITBREIDING PORTFOLIO, BOOMING INDUSTRY De focus in Spanje ligt primair op werktuigbouwkundige technische processen. Daarnaast richt Imtech zich meer en meer op elektrotechniek en instrumentatie. Daarom werd eind 2008 een competentiecentrum op dit gebied opgericht. Imtech nam tegelijkertijd Huguet over, een elektrotechnisch specialist met vestigingen in Tudela, Madrid, Pamplona en Barcelona. In de industriële sector realiseerde Imtech een sterke groei. Belangrijke segmenten daarbij zijn de sterk investerende olie- en gasindustrie, de staalindustrie en de energiemarkt. Ondanks de dalende investeringen in vastgoed ontwikkelde Imtech zich ook in dit segment goed. Meerjarige continuïteit bij Repsol-YPF en Cepsa Veruit de belangrijkste opdracht (70 miljoen euro) in Spanje was de order van Repsol-YPF in Cartagena, één van de grootste olie- en gasbedrijven ter wereld. Repsol-YFP vroeg Imtech voor alle werktuigbouwkundige processen in een nieuwe hightech cooker op de raffinaderij. De nadruk ligt hierbij op milieubewuste productie-efficiency met optimale veiligheid en een zo klein mogelijke impact op de lokale omgeving. Ook voor Cepsa, het grootste Spaanse olie- en gasbedrijf, verzorgt Imtech verschillende projec- 44

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, UK, IERLAND & SPANJE ten. Zo is Imtech eind 2007 gestart met de complete mechanische technologie (ter waarde van 55 miljoen euro) voor de grootschalige meerjarige uitbreiding van de productiecapaciteit van de Reformed Light Naphthas-fabriek op de Rábina-raffinaderij in Huelva. Additioneel is de opdracht verworven voor de elektrotechniek en instrumentatie bij een deel van deze uitbreiding. In de Cepsaraffinaderijen in San Roque verzorgde Imtech de vernieuwing van een vacuümunit en verbetering van een hightech kraakinstallatie. Sterke groei in industrial maintenance en shutdowns De strategische focus op industrial maintenance en shutdowns betaalde zich uit. Zo verzorgt Imtech in de periode tot en met 2011 het volledige industriële mechanische onderhoud op de raffinaderijen van Cepsa in San Roque, Tenerife en Huelva. Voor Repsol-YPF verzorgde Imtech shutdowns op de raffinaderijen in Puertollano en in La Coruña. Bij staalproducent Acerinox in Algeciras werd een grote shutdown met aanvullend maintenancecontract binnengehaald. Ook bij de staalproducent ArcelorMittal in Asturias werden maintenance-activiteiten uitgevoerd. Alternatieve energie: groeimarkt Alternatieve energie is ook in Spanje een groeimarkt. Imtech verzorgde in opdracht van Abener een upgrading in een thermische zonnepanelenfabriek in San Lucar la Mayor. Voor Abener werd eveneens de technologie voor een biodieselfabriek in San Roque uitgevoerd. In opdracht van Acciona realiseerde Imtech een uitbreiding van de thermische zonnecellenfabriek La Risca Badajoz. Bovendien werden voor Isolux in Castellón alle technische oplossingen voor een nieuwe biodieselfabriek verzorgd. In dezelfde plaats bracht Imtech op een BP-raffinaderij een innovatieve warmtekrachtcentrale tot stand. Imtech was ook actief op de markt van biodiesel. Breed palet aan activiteiten in buildings Imtech focust zich in de markt van buildings op een groeiend bestand van vaste opdrachtgevers. Deze gerichte aanpak werpt vruchten af. Een bijzonder project was de technologie in een voormalige stierenvechtersarena die werd geconverteerd tot luxe winkelcentrum. In Barcelona en Madrid werd onder meer gewerkt aan energiezuinige klimaatsystemen en de intelligente gebouwautomatisering in twee nieuwe winkelcentra en aan de technologie in verschillende hotels. In Madrid was Imtech bovendien betrok- Meerjarige continuïteit bij Repsol-YPF Voor Repsol-YPF realiseert Imtech voor 70 miljoen euro alle werktuigbouwkundige processen in een nieuwe hightech cooker op een raffinaderij in Cartagena. De nadruk ligt op milieubewuste productie-efficiency met optimale veiligheid en een zo klein mogelijke impact op de lokale omgeving. ken bij de technologie in het business center Alcalá 540 en de grote sportclub Arsenal in Madrid. Aandeel maintenance neemt toe Op de Spaanse onderhoudsmarkt voor gebouwen is duidelijk behoefte aan een professioneel technische dienstverlener die technologie als kernactiviteit heeft. Imtech verwierf dan ook verschillende onderhoudscontracten van bestaande klanten. Bijvoorbeeld voor Espacio León Shopping en Leisure Centre (beide in León) en het Scientific Complex of Cataluña (in Barcelona). Anderzijds was Imtech succesvol met de verwerving van nieuwe contracten. Zo kwamen opdrachten binnen voor vier Accor Hotels in Barcelona, alle kantoren van Servei d Ocupació de Catalunya en het Instituto Nacional de Estadistica. TOEKOMST: GOEDE UITGANGSPOSITIE In de UK is de orderportefeuille goed gevuld. De schaalgrootte, brede scope en flexibiliteit van Imtech zijn sterke ankerpunten in een economische onzekere markt. De sterke positie in de waterindustrie biedt continuïteit. De groeiende positie op de energie- en milieumarkt biedt kansen. De komst van de Olympische Spelen zorgt voor extra activiteiten en de positie in het onderwijs geeft vertrouwen. Het jaar 2009 wordt met vertrouwen tegemoet gezien ondanks de sterke economische terugval. Strategisch zet Imtech in op verbreding van de geografische scope, versterking van de industriële activiteiten en positieverbetering in de markt van energie en milieu. Ook in Spanje staat Imtech er goed voor. De langlopende projecten van Repsol-YPF en Cepsa geven, samen met de 45

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, UK, IERLAND & SPANJE, NORDIC groeiende positie op de markt van maintenance en shutdowns, vertrouwen in de toekomst. Dit wordt versterkt door de blijvende investeringen van de olie- en gasindustrie in capaciteitsuitbreiding en kwaliteitsverbetering. Imtech zet in op verdere groei in de energiemarkt en vangt de aarzeling in de bouwsector op dankzij een breed portfolio en talloze vaste opdrachtgevers. Daarnaast groeien ook in deze sector de maintenance-activiteiten. Verwacht wordt dat de uitbreiding van de portfolio met elektrotechniek zal leiden tot additionele groei. De strategie van Imtech richt zich op het bereiken van een top-3 positie in de UK, Ierland en Spanje, net als in andere Europese landen. NORDIC Imtech hanteert de strategische doelstelling om ook in Scandinavië een sterke positie op te bouwen. Met de overname van NVS (NVS Installation AB) in november 2008 heeft Imtech dit doel bereikt. Imtech is nu ook één van de sterkste spelers op de markt van technische dienstverlening in Scandinavië. De activiteiten in Nordic tellen slechts voor twee maanden mee in de financiële consolidatie. Op jaarbasis verwacht Imtech een opbrengstenniveau van circa 350 miljoen euro. De orderportefeuille ultimo boekjaar komt uit op 158 miljoen euro: een prima basis voor verdere ambitieuze groei in dit nieuwe Imtech-gebied. Kerngegevens 2008* in miljoen euro 2008 Opbrengsten 63 EBITA 5,0 EBITA-marge 7,9% Orderportefeuille 158 Werkzaam vermogen, exclusief geldmiddelen 226 Aantal medewerkers per 31 december 2.274 * In verband met acquisitie van NVS zijn slechts twee maanden opbrengsten en EBITA opgenomen in de consolidatie. NIEUWE THUISMARKT, FUNDAMENT VOOR VERDERE GROEI NVS is één van de grootste spelers op de markt van technische dienstverlening in Zweden en Noorwegen met een basispositie in Finland. Dat maakte NVS voor Imtech veruit de beste partij om een sterke positie in Scandinavië op te bouwen. Dankzij de overname is het fundament gelegd voor het realiseren van verdere groei in Scandinavië: autonoom en door aanvullende acquisities. Sterke positie in Scandinavië NVS, opgericht in 1902, is met 91 vestigingslocaties één van de grootste technische dienstverleners in Scandinavië. NVS biedt een breed scala aan activiteiten op het gebied van energie, heating, lucht- en klimaattechnologie, brandbeveiliging, sprinkler, industrial services en maintenance. NVS heeft meer dan 1.000 vaste klanten van verschillende grootte in verschillende markten, waaronder de industrie, de overheid, gebouwen en infrastructuur. De onderneming heeft een breed dienstenpakket. Op het gebied van HVAC (Heating, Ventilation en Air Conditioning) is NVS een sterke speler met een sterke focus op de groeiende energiemarkt. In service en onderhoud is NVS breed actief in heel Scandinavië. In industriële services is sprake van stevige groei met een focus op industriële koeling en energiecentrales. NVS is voorts marktleider op het gebied van brandbeveiliging en is één van de weinige gecertificeerde sprinklerpartijen in Zweden en Noorwegen. 2008: prima jaar 2008 was een prima jaar voor NVS. Er werden meer dan 2.200 projecten uitgevoerd, evenwichtig gespreid over service, onderhoud, beheer, renovatie en nieuwbouw; merendeels kleine(re) en middelgrote projecten, wat de stabiliteit en continuïteit bevordert. NVS versterkte zich vóór de overname door Imtech met zes goed presterende 46

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, NORDIC Energiezuinig comfort in designbibliotheek, Halmstad Imtech (NVS) verzorgde de energiezuinige technologie (voor verwarming, ventilatie en airconditioning) in de markante designbibliotheek Huvudbiblioteket nabij Halmstad in Zweden. preventief als correctief onderhoud, maintenance engineering en afname van het energieverbruik. Dit beleid had succes: NVS beschikt nu over ruim 630 van deze contracten, die in totaal meer dan 30% van de totale opbrengsten uitmaken. Bij de lopende grote contracten met onder meer Statoil, ISS, Svedbergs en ABB ligt de nadruk op procesoptimalisatie en reductie van het energieverbruik. Daarnaast zijn diverse middelgrote projecten in de markt van geavanceerde koeling uitgevoerd. In de voedingsmiddelen- en de procesindustrie werden bijvoorbeeld vervuilende industriële ventilatiefilters vervangen door ecologisch verantwoorde varianten. technische ondernemingen. Met de acquisitie van LVI- Helin Oy betrad NVS de Finse markt. Met de overname van Sävar Energitjänst werd de positie op de energiemarkt versterkt. Door de acquisitie van Dextella Industrirör vergrootte de impact op de industriële markt aanzienlijk. Daarnaast verbeterden de overnames van Knut Nilsen, Wirström & Månsson, en Vefab diverse regionale posities. Alle acquisities droegen direct bij aan de winst per aandeel. Energie: sterke groeimarkt Noorwegen, Zweden en Finland willen minder afhankelijk worden van elektriciteit en olie. Dit beleid leidt over een breed front tot investeringen gericht op optimalisatie van de energieperformance en het gebruik van alternatieve energie. De overheid heeft hiervoor omvangrijke subsidies beschikbaar gesteld. De snelgroeiende business unit NVS Energy biedt een breed pakket aan energieservices en specifieke technologie gericht op energiebesparing, alternatieve energie en decentrale energievoorzieningen. Deze diensten worden aangeboden in zowel de industrie als op de markt van buildings. Daarnaast anticipeert NVS met succes op het beleid om woningen energiearm te maken en was actief met energieoptimalisatie in diverse energiecentrales. Door de acquisitie van Sävar Energitjänst kan het dienstenpalet verder verbreed worden. Industrie: goede basis voor toekomst Naast succesvolle projecten op het gebied van energieoptimalisatie, lag de nadruk in 2008 op het verkrijgen van een grotere hoeveelheid middelgrote service- en onderhoudscontracten. Deze contracten zijn zowel gericht op Steeds meer grote(re) projecten NVS is groot geworden door in het verleden veel kleinere en middelgrote projecten uit te voeren. De laatste jaren ligt de focus op grote(re) projecten, waarin NVS steeds vaker samen met investeerders en overheden acteert. Een voorbeeld is het prestigieuze Lindholmen Science Park in Gothenburg waarin NVS alle technische voorzieningen voor energie en comfort verzorgde. NVS is ook partner bij de revitalisering van oude kazernegebouwen. Zo werd de technologie verzorgd bij de ombouw van het kazernegebouw op het eiland Gotland tot hightech en energiezuinig overheidsgebouw. Een ander voorbeeld is de upgrading van de lucht- en klimaattechnologie in het luxe zeventiende-eeuwse Häringe Slott Hotel nabij het schiereiland Nynäshamn. NVS werkt op het gebied van hightech sprinklertechnologie nauw samen met het woon warenhuis IKEA en verzorgde innovatieve sprinkleroplossingen in diverse warenhuizen. Het feit dat NVS nu deel uitmaakt van het financieel sterke Imtech én zo kan pro fiteren van de interne samenwerking binnen de Groep, zal leiden tot verdere penetratie op de markt van grote projecten. Brede scope leidt tot flexibiliteit Dankzij de brede scope kan NVS flexibel inspelen op verschillende markten. Zo is NVS in toenemende mate in de zorg actief. Bijvoorbeeld met geavanceerde technische oplossingen in het nieuwe moderne ziekenhuis Centralsjukhuset in Karlstad. In Stockholm werd het winkelcentrum Liljeholmsgallerian technologisch gerenoveerd. In de industrie werd een omvangrijke procesverbetering uitgevoerd bij Kubal Aluminium in Sundsvall. In de sprinklermarkt was NVS over de volle breedte actief met tientallen middelgrote projecten. 47

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, NORDIC, ICT, TRAFFIC & MARINE Industriële onderhoudscontracten: goede basis voor toekomst In Noorwegen, Zweden en Finland bezit Imtech (NVS) 630 grote(re) service- en onderhoudscontracten voor zowel preventief als correctief technisch onderhoud, maintenance engineering, procesoptimalisatie, reductie van het energieverbruik en energieoptimalisatie, bijvoorbeeld bij Statoil, ISS, Svedbergs en ABB. TOEKOMST: HOGE AMBITIE Verwacht wordt dat de marktcondities in Noorwegen, Zweden en Finland het komende jaar zullen verslechteren. Imtech (NVS) zal zich blijven richten op professionele implementatie van projecten en hoge winstgevendheid. De omvangrijke orderportefeuille geeft hierbij veel vertrouwen voor de toekomst. NVS zal haar toegevoegde waarde verder vergroten en als een actieve samenwerkingspartner acteren van bestaande en nieuwe opdrachtgevers. De Scandinavische markt biedt vele kansen. Zo staat de energie- en milieumarkt aan het begin van een grote opmars. Imtech is hier met NVS goed voor gepositioneerd. Er blijft grote vraag naar specifieke competenties als procestechnologie en industriële koeling. Het grote aantal service- en onderhoudscontracten, in samenhang met de behoefte aan energieoptimalisatie, zal leiden tot verdere verbetering van de marktposities. Deze groei wordt versterkt door een uitgebreid intern verbeterprogramma gericht op winstmaximalisatie, het delen van competenties en best practices. De sterk gefragmenteerde Scandinavische markt biedt goede consolidatiekansen. De focus ligt hierbij in eerste instantie op additionele acquisities in elektrotechniek. Dankzij de sterke positie in werktuigbouw en op de energiemarkt kan dat tot uitstekende cross-selling leiden. Imtech heeft in andere Europese landen reeds bewezen dat deze strategie werkt. Onder de vleugels van het financieel sterke Imtech kan door middel van additionele acquisities verdere groei worden gerealiseerd. Doel op de lange termijn is om alle Imtech-kerncompetenties werktuigbouw, elektrotechniek én ICT in Scandinavië aan te bieden. Naast verdere groei in Scandinavië richt Imtech zich via NVS op langere termijn op de Baltische Staten: een gebied waar Imtech nu nog geen positie heeft. Samenwerking met diverse Imtech-ondernemingen in Europa maakt additionele groei mogelijk. ICT, TRAFFIC & MARINE De activiteiten in de cluster ICT, Traffic & Marine realiseerden sterke groei: autonoom en door een grote hoeveelheid acquisities in 2007 en 2008. De opbrengsten groeiden met 15% tot 1.073 miljoen euro. De EBITA nam fors toe tot 70,8 miljoen euro, een toename van 16%. De orderportefeuille groeide met 29% tot 951 miljoen euro per 31 december. De EBITA-marge nam licht toe tot 6,6%. Kerngegevens 2006-2008 in miljoen euro 2008 2007 2006 Opbrengsten 1.073 935 722 EBITA 70,8 61,0 40,7 EBITA-marge 6,6% 6,5% 5,6% Orderportefeuille 951 739 725 Werkzaam vermogen, exclusief geldmiddelen 212 171 121 Aantal medewerkers per 31 december 5.202 4.180 3.621 GANG VAN ZAKEN: SIGNIFICANTE GROEI In 2008 boekte Imtech goede progressie in de ICT-markt, zowel autonoom als door zes acquisities in Oostenrijk, Zwitserland, Duitsland, de UK en België. 48 Op de markt van Traffic speelde Imtech in op de toe nemende Europese verkeersdrukte en de vraag naar hightech mobiliteitsoplossingen. Zowel autonoom als door middel van de overname in 2007 van de mobiliteit-

Energy & Environment Imtech is er zich grondig van bewust dat de natuurlijke bronnen op aarde eindig zijn en dat we er zuinig mee om moeten springen. Daarom lopen we mee voorop in het realiseren van energie zuinige en milieuvriendelijke oplossingen. In alle markten waar we actief zijn. Een kwart van onze totale opbrengsten is direct gerelateerd aan energiebesparing en duurzaamheid. We rusten schepen uit met energiezuinige en milieu vriendelijke diesel elektrische voortstuwing, verminderen de uitstoot van fijnstof, maken testruimtes voor de auto-industrie waarin de eco-auto van de toekomst wordt bedacht, leveren de technologie voor hightech alternatieve energiecentrales voor biomassa, -gas en -diesel, zorgen voor schoon drink- en afvalwater. Door slimme energieconcepten zijn we in staat - in welke markt dan ook - tot wel 25% per jaar op energie te besparen. We realiseerden de technologie voor het meest energiezuinige kantoor in de UK en de meest energie zuinige fabriek in Duitsland. Met Green Office 2015 bedachten we een integraal concept voor ge bouwen die energie produceren in plaats van gebruiken. Allemaal initiatieven die bijdragen aan een duurzame samenleving.

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, ICT, TRAFFIC & MARINE specialist Peek werd in 2008 groei gerealiseerd. Ook presteerden de internationale parkeeractiviteiten goed. De maritieme markt was booming. Imtech wist zich in een groot aantal maritieme segmenten prima te ontwikkelen. Door diverse kleinere overnames werden de portfolio en het aantal servicevestigingen uitgebreid. beschikt Imtech nu over een sterke ICT-as in Europa met een breed portfolio verdeeld over ERP-oplossingen, maatwerksoftware, business intelligence, consultancy, management, ICT-infrastructuur en ICT managed services. Imtech behoort hiermee tot de sterkere ICT-spelers in Nederland, België, de DACH-landen (Duitsland, Oostenrijk en Zwitserland) en de UK. Dit biedt niet alleen kansen voor samenwerking ICT: GROEI, EUROPESE ICT-AS GEVORMD Steeds vaker worden de totaaloplossingen van Imtech en uitwisseling van kennis en kunde, maar ook voor een verdere penetratie in Europa. gedomineerd door overkoepelende ICT-applicaties. ICT is een sleutelfactor geworden voor technologische innovatie. De ICT-divisie van Imtech fungeert als een strategische voorhoede binnen de onderneming, focust op de nieuwste ontwikkelingen en stelt de verworven kennis ter beschikking aan de andere divisies. Daarnaast levert Imtech ICT een bijdrage aan de ontwikkeling van ICT binnen Imtech, zowel op corporate niveau (IT-strategie, IT-ondersteuning, talloze internetapplicaties, netwerkconsultancy, projectmanagement etc.) als bij de versterking van de impact van ICT in markten als marine, mobiliteit, parkeren, security en zorg. Uitbreiding van de Europese ICT-activiteiten heeft een hoge prioriteit. Imtech richt zich hierbij strategisch op versterking van de positie als businesspartner van IBM en Microsoft en wil op termijn de belangrijkste Europese partner van deze wereldmarktleiders worden. Nederland: focus op toegevoegde waarde In Nederland nam de reputatie toe en werd Imtech door de vakpers uitgeroepen tot onder meer beste internetdienstverlener en een top-3 speler op het gebied van security en outsourcing. Imtech verwierf naast een Gold-certificering van Cisco ook de Cognos Excellence Award en de Avaya Channel Award. Op het gebied van management, consultancy en business intelligence werd vooruitgang geboekt. Imtech is betrokken bij de uitbreiding van de bagagecapaciteit op de luchthaven Schiphol, de IT-infrastructuur van bloemenveiling Flora Holland en de IT-strategie voor de lightrailverbindingen van RandstadRail. Imtech was mede verantwoordelijk voor professioneel incidentmanagement op de Nederlandse snelwegen door een upgrading van een datawarehouse van Rijkswaterstaat en de Nederlandse Politie. Voor In 2008 boekte Imtech grote vooruitgang in haar ICT-strategie, onder meer door zes acquisities in Oostenrijk, Zwitserland, Duitsland, de UK en België. Daarbij ging het in totaal om 146 miljoen euro aan opbrengsten op jaarbasis en de aanwas met circa 500 hoogwaardige ICT-specialisten. In combinatie met reeds bestaande activiteiten Vektis, een landelijk informatiecentrum van zorgverzekeraars, werden de zorgkwaliteit en kostenefficiëntie verbeterd. Bij Kawasaki en het Wereld Natuur Fonds voerde Imtech opdrachten op het gebied van performancemanagement uit. De markt voor maatwerkoplossingen trok aan. Imtech was onder meer actief met verbetering van de procesautomatisering Twin Data Center voor Transavia bij internationale groothandels in glas en cham- pignons en verbeterde de capaciteitsplanning voor de Sundio Group, een overkoepelende organisatie van touroperators. 95% van de jaarlijkse vijf miljoen passagiers Imtech leverde ook geavanceerde webtoepas- singen, bijvoorbeeld om gestructureerde managementinformatie van luchtvaartmaatschappij tot stand te brengen of door met collaboration Transavia portals de samenwerking in businessketens te verbeteren. boekt via internet. Een goed voorbeeld is de website van waterbedrijf Oasen, Imtech ontwierp en realiseerde twee identieke van elkaar gescheiden data centers waarin de meest cruciale operationele applicaties dubbel uitgevoerd worden met als doel maximale beschikbaarheid en zekerheid. die bovendien toegankelijk werd gemaakt voor mensen met een visuele beperking. In de markt van ICT-infrastructuur en communicatieoplossingen excelleerde Imtech. Voor vliegmaatschappij Transavia werd een dubbele datacenterinfrastructuur ingericht die alle bedrijfskritische processen stroomlijnt en bewaakt. Mercedes Benz Nederland besteedde haar complete IT-infrastructuur aan Imtech uit. Koninklijke Wegener 50

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, ICT, TRAFFIC & MARINE Sterke positie in IT-oplossingen voor postbedrijven In de markt van hightech logistieke IToplossingen voor postbedrijven bezit Imtech via het overgenomen ILS een sterke positie en werkt onder meer voor de Franse Post, de Oostenrijkse Post en Slovak Parcel Service in Slowakije. deed hetzelfde voor al haar data- en telefoniediensten, die vervolgens in een nieuwe op internetprotocol (IP) gebaseerde infrastructuur werden geïntegreerd. In de zorg onderscheidde Imtech zich onder meer met een multimediaal communicatieplatform voor verpleeg- en zorginstelling Florence en de ICT-infrastructuur voor Evean. Ook bij het Gelre Ziekenhuis en het Albert Schweitzer Ziekenhuis zijn hoogwaardige communicatieoplossingen geïmplementeerd. Met managed services was Imtech succesvol bij onder meer Humanitas en het Nederlands Octrooibureau. financiële applicatie voor de Imelda-ziekenhuizen in Bonheiden. UK: basispositie verworven In de UK werd REAL Solutions overgenomen, een ICT-specialist met een brede mix aan activiteiten binnen het IBMportfolio: ICT-infrastructuur, software en ICT-services. De onderneming heeft een sterke reputatie en telt ruim 400 klanten. REAL Solutions is één van de belangrijkste IBM business partners in de UK. Hiermee werd een basispositie in de ICT-markt in de UK verworven. Omdat een deel van de klanten van REAL Solutions in de financiële markt actief is, bijvoorbeeld Clerical Medical Europe Financial Services, Grant Thornton en Dresder Investment Bank, stond als gevolg van de crisis in de Engelse bankensector de orderintake in de tweede helft 2008 enigszins onder druk. Het aandeel software en met name services binnen de IBM-brands als Rational, Lotus, Websphere en Tivoli nam daarentegen toe. Daarnaast vroeg de markt om innovatie op het gebied van storage, high availibility, power systems en virtualisatie. Opdrachtgevers waren onder meer Gulliver Travels, Flintshire County Council en Vodafone. In de UK ontwikkelden de telecomactiviteiten zich goed met een sterke focus op samenwerking met onder meer de wereldmarktleiders Juniper en Ciena. Bij Google werden belangrijke orders geboekt. België: breed portfolio maakt groei mogelijk In België verwierf Imtech een positie met de overname van Fit IT, Ebit en Thinking Solutions, drie bedrijven die zowel IBM Premier Partner als Microsoft Gold Certified Partner zijn en in totaal ruim 150 klanten tellen. Ze werken al jaren intensief samen en passen precies in de brede dienstenportfolio dat Imtech ook elders in Europa aanbiedt. 2008 was een prima jaar. In ICT-infrastructuur werd de uitbreiding van storage en back-upfaciliteiten bij corporate accounts als USG People, ING en KBC verzorgd. BMW Finance nam managed services en hostingvoorzieningen op afstand af. In de markt van maatwerksoftware werden op basis van Java en open source technologie hoogwaardige applicaties voor monitoring van de productie geleverd aan bijvoorbeeld olie- en gasproducent Aramco in Saoedi- Arabië en Barco Medical Imaging in België. Ook voor de Stichting Kanker Registratie (SKR) en Leaseplan was Imtech actief. De vraag naar performance management nam toe, onder meer door opdrachten van Novartis, Neckermann en Pfizer. In de zorg brak Imtech door met een innovatieve 51 Duitsland en Zwitserland: sterke groei, autonoom en door acquisities De Duitse ICT-divisie Fritz & Macziol / Infoma presteerde uitstekend en groeide sterk, zowel autonoom als door overnames. Met de overname van STAS, een top-3 IBM Cognos Platinum Partner en één van de grootste Cognospartners in Duitsland met 600 klanten en 450 servicecontracten, werd de positie op de markt business intelligence versterkt. Een andere overname was die van NEO, een gecertificeerde SAP Service Partner die voor 100 klanten SAP-applicaties verzorgt voor ERP (Enterprise Resource Planning), CRM (Customer Relationship Management), portals voor onder meer E-commerce en EDI (Electronic Data Interchange). Op het gebied van mobiele applicaties is NEO in Duitsland één van de sterkste spelers, maar het bedrijf heeft ook projecten in andere Europese landen. Er zijn veel mogelijkheden voor synergie. Fritz & Macziol positioneert zich als ICT Company of the Future. Juist nu het economisch minder gaat, liggen er vanuit het unieke brede portfolio met één aanspreekpunt mogelijkheden voor efficiencyverbetering en kostenverlaging voor de

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, ICT, TRAFFIC & MARINE Geïntegreerde ICT voor de Deutsche Bahn Infoma ontwikkelde modulaire Microsoft Dynamics NAVsoftwarepakket newsystemkommunal voorziet in een unieke geïntegreerde totaaloplossing voor zowel traditionele Imtech (Fritz & cash accounting als nieuwe overheidsaccounting, -reporting en -budgettering. Diverse nieuwe applicaties Macziol) won de prestigieuze IBM Beacon Award 2008. Eén van de genomineerde projecten was geïntegreerde innovatieve IBM hard- en software bij de Deutsche Bahn. kwamen tot stand, vooral gericht op documentmanagement. Nieuwe klanten waren de gemeenten Remscheid, Kiel en Kaiserslautern en de regio (Landkreis) Lüneburg. Ter versterking werd IT&T, een full-service Microsoft-partner in financiële dienstverlening en accounting met ruim twintig gerenommeerde klanten (gemeenten, bijvoorbeeld Luzern, en kantons, onder meer Zug) in Zwitserland, overgenomen. Hiermee kan het succesvolle Infoma concept ook in Zwitserland worden uitgerold. Er zijn nu bijna 800 gemeenten en publieke instellingen die van dit product gebruikmaken, met in totaal meer dan 52.000 in totaal circa 3.000 klanten. Intensieve samenwerking gebruikers. met wereldmarktleiders IBM en Microsoft maakt het mogelijk hoge toegevoegde waarde te bieden. Fritz & Macziol won de prestigieuze IBM Beacon Award 2008 in de categorie Overall Technical Excellence in Europe, Middle East and Africa (EMEA) en was finalist in de categorie Outstanding Complementary Services Growth with IBM Global Services. Deze award en nominatie zijn tekenend voor de kwaliteit van de geboden diensten, die verder werden versterkt door het IBM FileNet ValueNet Partnership dat gericht is op het managen van business processen, workflow en content. Oostenrijk: vanuit sterke positie doorgroeien in Oost-Europa Imtech wenst haar activiteiten in Europa verder uit te breiden. Het vizier is onder meer gericht op Oostenrijk, waar met de overname van ILS Gruppe een eerste stap werd gezet. ILS is één van de sterkste spelers op de Oostenrijkse ICT-markt, grootste IBM-partner in Oostenrijk maar ook Microsoft Gold Certified Partner en VMWare Partner. De onderneming werkt vanuit 5 vestigingen in Oostenrijk en is in toenemende mate actief in Slowakije, Slovenië en Kroatië. ILS telt bijna 750 klanten met een portfolio dat bestaat Er werden honderden projecten uitgevoerd. Een bijzondere opdracht was de complete redesign en implementatie van een innovatieve en open IT-structuur voor promo-artikelenproducent en -leverancier Saalfrank. Ook voor de switchesproducent Marquardt Group, de verpakkingsspecialist Multivac en de Deutsche Bahn werden innovatieve projecten uitgevoerd. Uit de uitgeverijsector kwamen orders van onder meer Nordbayerische Presse Vertriebs, in de farmaceutische sector van bijvoorbeeld Merck en in de consumentenmarkt van Gabor Schoenen, Nolte Küchen en Exquisa Karwendel-Werke. Een aparte activiteit in Duitsland is de ontwikkeling en implementatie van software en VAS dispatchautomatisering voor de bulk- en cementindustrie, die nagenoeg de complete cementindustrie in Azië bedient. Belangrijke orders waren er van Yamama en Qassim. uit IT-services, IT-beheer en training, alsmede support, hosting en outsourching. Daarnaast worden softwareoplossingen voor handel, logistiek, warehouse- en transportmanagement geleverd en specifieke logistieke IToplossingen voor postbedrijven in Europa. 2008 was een jaar van sterke groei. In de markt van consultancy, implementatie en outsourcing werden omvangrijke projecten uitgevoerd voor bijvoorbeeld Austrian Airlines, de overheid (Magistrat Wien) en energiebedrijven. De vraag naar netwerk- en security-consulting, serverapplicaties en remote control nam toe, bijvoorbeeld uit de industrie met klanten als Bramac en Card Complete. Binnen SAP-consultancy lag de focus op handel en logistiek met opdrachten van onder meer Smurfit en Spar. In logistiek, warehouse- en transportmanagement nam het klantenbestand toe tot meer dan 50 internationale transportondernemingen. In de markt van hightech logistieke IT-oplossingen Infoma, de leidende partij in Duitsland met softwareoplossingen en -services voor financiële dienstverlening aan de publieke sector, opereerde succesvol. Het door voor postbedrijven excelleerde ILS met orders van onder meer de Franse Post, de Oostenrijkse Post en Slovak Parcel Service in Slowakije. 52

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, ICT, TRAFFIC & MARINE ILS zet in op verdere groei in Oostenrijk en op de uitbouw van haar positie in een aantal landen in Oost-Europa, waar sprake is van een snel groeiende ICT-markt. De Oostenrijkse activiteiten van Fritz & Macziol worden in ILS geïntegreerd, waardoor de portfolio van ILS versterkt wordt. TRAFFIC: PAN-EUROPESE POSITIE MET HOGE AMBITIE Technologie, intelligente communicatiesystemen en slimme software dragen bij aan de bevordering van een milieuvriendelijke en veilige doorstroming van het snel groeiende wegverkeer in Europa. Imtech positioneert zich als een Europese mobiliteitsspecialist met een breed scala aan totaaloplossingen. Zowel autonoom als door middel van de overname in 2007 van de mobiliteitspecialist Peek met vestigingen in Nederland, België, Engeland, Zweden, Polen en Kroatië werd gezonde groei gerealiseerd. In 2008 is een ambitieuze groeidoelstelling geformuleerd. Imtech focust op hightech integrale oplossingen in de stedelijke en interstedelijke markt. Bijvoorbeeld met netwerkoplossingen die de doorstroming verbeteren, hightech verkeerscentrales voor centrale of regionale overheden en handhavingssystemen die de veiligheid bevorderen. Imtech wil haar positie in Europa versterken, zowel in bestaande Imtech-landen als in Oost-Europa en Scandinavië, onder meer door uitbouw van het aantal onderhoudscontracten. Daarnaast wordt de exportpositie buiten Europa verder opgebouwd. Bovendien investeert Imtech in technologie die zowel langs of boven de weg, in de auto als in verkeerscentrales is terug te vinden. Daarbij versterken de kennisgebieden van ICT, hardware en verkeerskunde elkaar. Op dit vlak werd goede progressie geboekt. Ook is Imtech internationaal actief met hightech parkeer- en betaalsystemen. Ook hier werd verdere groei gerealiseerd. Onderhoud: stevige basis voor continuïteit In Nederland beschikt Imtech over een meerjarig prestatieonderhoudscontract van Rijkswaterstaat voor een groot deel van het verkeerssignaleringssysteem (MTM, Motorway Traffic Management) op de Nederlandse snelwegen. Dit contract, bestaande uit het beheer en onderhoud van ruim 2.500 onderstations, verliep prima. Imtech heeft daarnaast onderhoudscontracten voor hightech verkeerscentrales in Utrecht, Rhoon en Geldrop. Hierbij hoort ook het onderhoud van diverse technische verkeersoplossingen op de snelwegen die op deze centra zijn aangesloten. Daarnaast beschikt Imtech in diverse Nederlandse provincies over meerjarencontracten voor onderhoud en upgrading van tientallen verkeers- en netwerksystemen. Onderhoud van Nederlandse verkeerssignalering In Nederland beschikt Imtech over een meerjarig prestatieonderhoudscontract van Rijkswaterstaat voor ruim 2.500 onderstations van het verkeerssignaleringssysteem (MTM, Motor way Traffic Management) op de Nederlandse snelwegen. Ook in de UK ontwikkelde Imtech zich goed. Imtech (Peek) heeft meer dan 50 onderhoudscontracten voor onderhoud aan en upgrading van technische verkeersinfrastructuur en -systemen. Daarnaast beschikt Imtech over substantiele onderhoudscontracten van de Highways Agency voor alle snelwegen in oostelijk Engeland en het oostelijk deel van de Midlands. Voor Transport for London is Imtech meerjarig verantwoordelijk voor het onderhoud aan alle verkeerssystemen in het oostelijke deel van Londen, inclusief het Olympisch gebied. Het gaat om 42% van de totale verkeersinfrastructuur in Londen. Het belangrijkste onderhoudscontract in de UK is het National Road Telecommunications Services project. Dit is een Publiek Private Samenwerking (PPS) die met Fluor en Alcatel wordt uitgevoerd. Kort gezegd verbetert en onderhoudt de PPS-combinatie de hightech data-backbone waarop alle verkeerssystemen van de Highways Agency zijn aangesloten. De resterende looptijd van dit contract bedraagt acht jaar. In Oost-Europa zijn mobiliteitsvraagstukken in toenemende mate aan de orde. In Warschau werd de positie versterkt door een contract voor meerjarig onderhoud aan en uitbreiding van een groot aantal intelligente verkeerssystemen. Alle onderhoudscontracten zijn gebaseerd op Service Level Agreements. Hieraan zijn prestatie-indicatoren gekoppeld in relatie tot budget, tijd en technologie-inzet. Milieu: groeimarkt Door intelligent netwerkmanagement te combineren met het meten van CO 2 -uitstoot kan een beeld worden gevormd van milieubelasting door het wegverkeer. Deze gegevens kunnen worden gebruikt om de verkeersstroom 53

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, ICT, TRAFFIC & MARINE te beïnvloeden. Daardoor kunnen de uitstoot en het energieverbruik worden verlaagd of de milieubelasting beter regionaal worden gespreid. Imtech is met dergelijke oplossingen onder meer actief in Brussel. Tevens wordt een Europese rol vervuld bij de ontwikkeling van zogenoemde coöperatieve technologie, waarbij voertuigen en andere verkeersdeelnemers met technische (wegkant)systemen communiceren. Bijvoorbeeld vrachtwagens die met behulp van verkeerstechnologie soepeler door de stad heen worden geleid en minder CO 2 uitstoten ( eco-driving ) of verkeerslichten die het verkeer afhandelen op basis van de mate van uitstoot of (eind)bestemming. Een deel van deze state-of-the-art oplossingen zal in de Nederlandse gemeente Helmond in de vorm van een demonstratieproject tot stand worden gebracht. Stedelijke markt: toenemende vraag naar beheersing van verkeersstromen In de stedelijke markt lag de nadruk op nieuwe innovatieve technologie voor Urban Traffic Management Control (UTMC). Dit zijn op IP-technologie (Internet Protocol) gebaseerde verkeersoplossingen, waarbij via internet verkeersstromen op basis van real time -registratie inzichtelijk gemaakt worden. Dergelijke oplossingen kunnen de doorstroming van het verkeer met zeker 15% verbeteren. Ze dragen bovendien bij aan het reduceren van schadelijke stoffen. Voor de stedelijke markt in de UK werkt Imtech met het innovatieve verkeersregelsysteem PTC-1. In de gemeente Coventry bevordert Imtech de prioriteit van openbaarvervoersstromen met het vergelijkbare Chameleon, dat in 2008 op de markt werd gebracht. In Nederland wordt met de EC-2tm gewerkt. Een systeem dat eveneens breed wordt uitgerold in Warschau. Een andere opdracht was het via internet monitoren van verkeersstromen op vijftig kruispunten in Warschau. In Kroatië werd opdracht gekregen voor intelligente kruispuntbeïnvloeding in onder meer Zagreb, Split en Rijeka. Interstedelijke markt: overheid investeert aanzienlijk Diverse overheden investeerden aanzienlijk in verbetering van de infrastructuur. Dit moet ervoor zorgen dat niet alleen de doorstroming op het wegennet verbetert en de filedruk vermindert, maar ook dat de veiligheid wordt bevorderd en de uitstoot van fijnstof verlaagd. Voor de Nederlandse markt beschikt Imtech (Peek) over een eigen door Rijkswaterstaat gecertificeerd systeem. Imtech was daarnaast actief op de snelwegen A2, A7 en A12 met technologie voor verkeersmanagement, signalering, toeritdosering en diverse veiligheidssystemen. Ook werd gewerkt aan oplossingen voor digitale route-informatiesystemen en werden innovatieve camerasystemen aangelegd voor verbetering van het verkeerstoezicht. In diverse tunnels, bijvoorbeeld de Velsertunnel, werd een upgrading uitgevoerd van de automatische besturingstechnologie. Op de snelwegen rond Birmingham in Engeland legde Imtech voor de Highways Agency een hightech controlesysteem aan. Dit systeem maakt aanduiding en handhaving van de maximumsnelheid mogelijk, inclusief intelligent spitsstrookmanagement. Op de M6 verzorgde Imtech de intelligente toeritdosering. Verkeersveiligheid en -handhaving: technologiecomponent neemt toe Technologie zorgt in toenemende mate voor een zo veilig mogelijke afwikkeling van het verkeersaanbod. De trajectcontrole en digitale snelheids- en roodlichttechnologie van Imtech vormen een geïntegreerd systeem. Dit maakt het mogelijk dynamische keuzes te maken als het gaat om de handhaving van maximumsnelheden en inhaalverboden. Voor de toekomstige besluitvorming rondom kilometerbeprijzing is Imtech dan ook goed gepositioneerd. In dit kader werd geïnvesteerd in het Nederlandse project Anders Betalen voor Mobiliteit : betalen per gereden kilometer om congestie- en milieuproblemen aan te pakken. In 2009 wordt een start gemaakt met de aanbesteding van dit project. Voor de Highways Agency in de UK verbeterde Imtech de variabele snelheidscontrole op onder meer de M20, M25 en M42. Ook in Nederland bewezen de trajectcontrolesystemen van Imtech hun waarde, bijvoorbeeld op de A12 Onderhoud en beheer verkeersinfrastructuur in Londen Voor Transport for London is Imtech meerjarig verantwoordelijk voor het onderhoud van alle verkeerssystemen in het oostelijke deel van Londen, inclusief het olympisch gebied. Het gaat om 42% van de totale verkeersinfrastructuur in de Engelse hoofdstad. 54

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, ICT, TRAFFIC & MARINE en in de Westertunnel. Een prestigieuze opdracht was de technologie voor drie pilotprojecten op de A1, A12 en A58/ A56. In deze pilots wordt een proef gedaan met dynamisch verkeersmanagement onder de noemer sneller als het kan, langzamer als het moet. Afhankelijk van de wegbezetting wordt het verkeer via diverse informatiesystemen automatisch geattendeerd op een flexibele maximumsnelheid. Een ander initiatief was IDEE, Innovative Digital Enforcement Environment. IDEE staat voor de nieuwe generatie hightech flitspalen voor zowel snelheids- als roodlichthandhaving. Deze zijn volledig gecertificeerd door het Nederlands Meetinstituut en goedgekeurd door het Bureau Verkeershandhaving Openbaar Ministerie. Verbetering exportpositie: additionele groei Imtech exporteerde mobiliteitstechnologie naar verschillende landen, zoals Italië, Brazilië en Colombia. Strategisch gezien streeft Imtech ook naar uitbreiding van haar positie in onder meer Scandinavië. In dit kader werd het Zweedse DIS (Digital Interactive Systems) Nordic overgenomen. DIS is actief op de Zweedse mobiliteitsmarkt en is gericht op verkoop van Imtech-technologie in een aantal grote Zweedse steden. In Scandinavië is in het verleden een omvangrijke installed base van technologie van Peek aangelegd, die nu voor vervanging, upgrading of uitbreiding in aanmerking komt. Ook hierbij zal Imtech betrokken worden. Goede prestatie in de internationale markt van parkeren In de internationale markt van automatische parkeer- en betaalsystemen deed Imtech het goed. Een nieuwe productlijn werd met succes gelanceerd. Grotere opdrachten voor nieuwe oplossingen waren er onder meer op Heathrow Airport in de UK, het evenementencentrum Turfschip in Breda in Nederland en hotel Thermae Palace in Oostende in België. Maar Imtech was ook actief in de USA, Canada, Frankrijk en Zuid-Amerika. Bovendien beschikt Imtech over talloze onderhoudscontracten. In de zorg nam de vraag naar hightech en klantvriendelijke parkeersystemen toe. Imtech was onder meer actief met integrale parkeeroplossingen voor het St. Elisabeth Ziekenhuis in Tilburg in Nederland en Ziekenhuis Oost Limburg in België. MARINE: STERKE MONDIALE GROEI(AMBITIE) Met de vorming van de Imtech Marine Group bundelden de maritieme Imtech-bedrijven hun krachten. In de nieuwe divisie komen Imtech Marine & Offshore, Radio Holland Hightech beïnvloeding van verkeersstromen Imtech biedt innovatieve oplossingen voor Urban Traffic Management Control met IP-technologie waarbij via internet verkeersstromen op basis van real time -registratie inzichtelijk gemaakt worden. In Coventry in de UK bevordert Imtech zo de prioriteit van het openbaar vervoer met Chameleon. Group, Imtech Marine Germany (de nieuwe naam van HDW Hagenukschiffstechnik), Imtech Schiffbau-/Dockbautechnik en Koninklijke Dirkzwager samen. Imtech acteert met ruim 600 klanten, 2.250 medewerkers en een mondiale top-5 positie als een internationale speler van formaat. Het streven is de beste technische dienstverlener te worden met een mondiale maritieme top-3 positie. Een doel dat Imtech wil bereiken door intensieve inen externe samenwerking en verdere uitbouw van haar activiteiten: autonoom en door overnames. Deze ambitie wordt gedragen door een meerdimensionale groeistrategie: een portfolio gericht op geografische spreiding en aandacht voor specifieke marktsegmenten, de levenscyclusbenadering en technologie. Het huidige aantal van 70 internationale servicepunten en vestigingen langs de meestgebruikte scheepvaartroutes en bij de belangrijkste werven wordt uitgebreid. De behoeften van eindgebruikers worden op de voet gevolgd en omgezet in aantrekkelijke diensten voor elke sector. Ook worden er verschillende competentiecentra opgericht. Een ander belangrijk onderdeel binnen de strategie is het bieden van technologische oplossingen gedurende de volledige levenscyclus van een schip. De focus ligt hierbij op zowel eigenaren, gebruikers en hun ontwerpbureaus als op de behoeften van werven en hoofdaannemers. Door technische competenties te combineren kunnen aan klanten aantrekkelijke opties worden aangeboden: de whole ship approach : integrale technische oplossingen met volledige automatisering en systeemintegratie, inclusief de complete engineering en additionele diensten; 55

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, ICT, TRAFFIC & MARINE het leveren van delen van het dienstenpakket; service on demand vanuit de 70 service vestigingen. Deze opties maken Imtech tot een professionele samenwerkingspartner en bieden de mogelijkheid goed in te spelen op de ontwikkelingen op de markt. Het technische portfolio werd verder uitgebreid. Bijvoorbeeld door de overname van Van Berge Henegouwen Installaties: een gerenommeerde specialist op het gebied van hightech entertainment aan boord van luxejachten. Afgelopen jaar werd ook het maritieme servicenetwerk uitgebreid door overname van de maritieme dienstverlener Pertec; Imtech is daarmee de grootste servicespecialist en distributeur van maritieme elektronica in Zuid-Afrika geworden. Daarnaast kwamen er door een acquisitie én autonoom vijf nieuwe servicepunten tot stand: langs het Panamakanaal (door de overname van Seatronik), in Bergen in Noorwegen, in Vietnam en twee vestigingen in het oosten van Canada. Imtech wist haar marktpositie in 2008 verder te verstevigen. De vraag naar maritieme Imtech-technologie blijft ook in economisch mindere tijden groeiende. Dit geeft vertrouwen voor de toekomst. Milieu: (diesel)elektrische voortstuwing maakt het verschil Door de toenemende eisen die gesteld worden aan de prestaties van schepen en de steeds hogere milieueisen neemt de vraag toe naar milieuvriendelijke (diesel)elektrische voortstuwing. Met deze innovatieve Imtech-technologie kan elektrische energie efficiënter worden benut. Dit leidt tot reductie van het brandstofverbruik (circa 10 tot 20%) en milieubelastende uitstoot (circa 15 tot 20%). Bijkomend voordeel is dat schepen die met dit soort technologie zijn uitgerust wendbaarder zijn en er sprake is van minder trillingen aan boord. Imtech was actief aan boord van een groot aantal schepen. Luxejachten en cruiseschepen: sterke positie leidt tot groei Imtech is één van de sterkste spelers op het gebied van luxejachten en cruiseschepen. Deze markt wordt vanuit de diverse maritieme competentiecentra in Europa, USA en het Verre Oosten bewerkt. Daarbij staan duurzaamheid en energiebesparing voorop. Imtech kreeg onder meer orders voor luxe (mega)jachten met een lengte van circa dertig meter tot honderd meter van Nederlandse, Duitse, Russi- 56 Sterke positie op markt van luxe jachten Imtech verzorgde alle technische oplossingen, waaronder de platformautomatisering met geïntegreerde brug, hightech audiovisuele oplossingen en een continue satellietverbinding op het bijna 76 meter lange luxe jacht Ocean Victory, gebouwd op de scheepswerf Feadship De Vries in Makkum, Nederland. sche en Amerikaanse werven. Ook de servicevestigingen voor luxe (mega)jachten ontwikkelden zich goed. Hetzelfde geldt voor de positie van Imtech op de markt van cruiseschepen. Imtech was onder andere betrokken bij diverse cruiseschepen op de Italiaanse werf Fincantieri en bij drie nieuwe cruiseschepen met een lengte tot bijna 350 meter van de Duitse Meyer Werft in Papenburg. Uitbreiding van marinevloten Imtech verwierf diverse orders voor uitbreiding van marinevloten. Voor de Marokkaanse marine werd een omvangrijk pakket aan technologie-oplossingen voor drie fregatten in opdracht gekregen. Van de Spaanse werf Navantia ontving Imtech opdracht voor het leveren van alle HVACsystemen (Heating, Ventilation en Air Conditioning) voor twee Landing Helicopter Dock-schepen met een lengte van 220 meter van de Australische marine. Voor de Turkse marine ontving Imtech orders voor in totaal zestien hightech patrouilleschepen. Imtech was het afgelopen jaar ook betrokken bij langlopende marineprogramma s in Polen, Griekenland, Indonesië en Oman. In opdracht van de Royal Navy werd in de UK aan de engineering voor HVAC en elektrotechniek van twee nieuw te bouwen vliegdekschepen gewerkt. De verwachting is dat Imtech ook in de naderende realisatiefase van dit project een rol gaat spelen. Ook voor de Nederlandse marine werden de nodige opdrachten verkregen: een langlopend onderhoudscontract voor de automatiseringsystemen van de bestaande vloot, een opdracht voor de elektrische uitrusting van een serie amfibische landingsvaartuigen en via Damen Schelde Naval Shipbuilding een order voor de automatisering van de scheepsbrug en machinekamer aan boord van diverse patrouilleschepen.

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, ICT, TRAFFIC & MARINE Olie- en gas: groeimarkt De vraag naar energie neemt toe. Er worden dan ook steeds meer werkschepen ingezet voor exploratie en exploitatie van olie en gas in diepe wateren. De lopende opdracht van Heerema voor de automatisering en elektrotechniek op de Pieter Schelte, het grootste werkschip ter wereld, verliep naar wens. Eind 2008 werd gestart met diverse nieuwe opdrachten, waaronder de milieuvriendelijke technologie (onder andere dieselelektrische voortstuwing) aan boord van de kraanschepen Borealis en HLV 5000 en het offshoreconstructieschip Jascon 35. Ook werd de energiezuinige techno logie aan boord van een (valpijp)stenenstorter verworven. Breed vertegenwoordigd in China China is een omvangrijke en groeiende markt. Imtech bewerkt dit afzetgebied vanuit Nederland, Duitsland en China. De focus ligt daarbij op westerse eigenaren die schepen bij Chinese werven bestellen en kwalitatief hoogwaardige maritieme technologie aan boord willen hebben. Imtech is breed vertegenwoordigd en actief op meer dan 25 Chinese werven. Er werden opdrachten ontvangen voor technologie aan boord van tientallen containerschepen en bulkcarriers, maar ook diverse sleepboten en chemische tankers. In China streeft Imtech naar een bredere marktpenetratie en uitbreiding van het aantal servicevestigingen. Mondiale servicenetwerk ontwikkelt zich goed Het mondiale servicenetwerk ontwikkelde zich in 2008 goed. Het aantal omvangrijke onderhoudscontracten voor complete vloten liep op tot 1.750 stuks. Scheepseigenaren zijn hiermee verzekerd van wereldwijde ondersteuning en operationele beschikbaarheid. Er zijn daarnaast nieuwe contracten afgesloten voor meer dan 100 Canadese schepen en delen van de vloten van AP Möller Maersk Group en Masterbulk. The American Bureau of Shipping Classification Society certificeerde Imtech als technologieleverancier in de USA, hetgeen extra kansen voor de toekomst geeft. Breed actief op markt voor baggerschepen Hoewel de baggermarkt terugliep, was Imtech toch breed actief. Via IHC Systems, een samenwerking tussen IHC en Imtech, verzorgde Imtech de upgrading van de automatisering aan boord van diverse baggerschepen. Van de Belgische baggeraar Jan de Nul werd opdracht gekregen voor de upgrading van de navigatie en communicatie aan boord van diverse schepen. Daarnaast werd een deel van de technologie aan boord van de Breydel, een sleephopperzuiger van 9.000 m 3, uitgevoerd. 57 Overige segmenten: vraag naar technologie neemt toe Imtech is actief in nog veel meer sectoren. Zo verzorgde Imtech in het segment van maritieme onderzoeksschepen een renovatie van het onderzoekschip Alucia. Daarnaast werd een opdracht van Fassmer ontvangen voor de technologie op een seismologisch onderzoeksvaartuig van Fugro. Maar Imtech verzorgde bijvoorbeeld ook technologische oplossingen aan boord van diverse binnenvaartschepen en afzinkbare ladingschepen. Imtech beschikt ook over tientallen technische onderhoudscontracten voor olie- en gasplatforms in de Noordzee. Grotere behoefte aan informatietechnologie Als provider van geïntegreerde maritieme informatie over scheepsbewegingen vervult Imtech een spilfunctie in de Rotterdamse haven. Ruim 400.000 scheepsbezoeken werden via elektronische weg aangemeld bij terminals en havenautoriteiten. Dit soort digitale informatie werd ook aangeboden aan de offshoremarkt. Daarnaast vonden ook andere software-applicaties hun weg naar talloze gebruikers, bijvoorbeeld FT NavVision (geïntegreerde software), Sailor Fleetbroadband (maritieme breedbanddiensten), Long Range Identification and Tracking (het digitaal kunnen volgen van schepen) en Satellite Airtime (communicatie, online support en digitale updates via een satellietverbinding). TOEKOMST: GOED GEPOSITIONEERD VOOR VERDERE GROEI Op de ICT-markt is Imtech prima gepositioneerd voor verdere groei. De Europese gevormde ICT-as biedt samen Milieu: (diesel)elektrische voortstuwing maakt het verschil De milieuvriendelijke (diesel)elektrische voortstuwing van Imtech leidt tot reductie van het brandstofverbruik (circa 10 tot 20%) en minder milieubelastende uitstoot (circa 15 tot 20%). Er worden steeds meer olie- en gas schepen met deze technologie uitgerust, bijvoorbeeld het werkschip de Fjord.

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, ICT, TRAFFIC & MARINE, FINANCIËN EN MIDDELEN met de unieke dienstenportfolio legio kansen door samenwerking en uitwisseling van kennis en kunde. Deze uitgangspositie maakt het mogelijk de neerwaartse investeringen in ICT deels te compenseren. Imtech staat aan de vooravond van verdere penetratie in Europa en heeft de ambitie om tot de leidende Europese partner van IBM en Microsoft uit te groeien. In de markt van Traffic is Imtech sterk vertegenwoordigd en staat ook hier aan het begin van een verdere opmars op de Europese mobiliteitsmarkt. Langdurige (onderhouds)- contracten en een stevige orderportefeuille zorgen voor een prima basis voor verdere groei. De in 2008 ontwikkelde nieuwe producten en diensten zullen leiden tot verdere pan-europese groei. De verwachting is dat nationale overheden sterk zullen investeren in verbetering van de mobiliteit. Dit om files terug te dringen, het milieu te sparen en als anticyclisch signaal voor het creëren van werkgelegenheid. Imtech zal hiervan profiteren. In de maritieme markt is op alle fronten een sterke vraag aanwezig naar technologie in het algemeen en de Imtechoplossingen in het bijzonder. De sterke marktpositie en omvangrijke orderportefeuille vormen een goede basis voor continuïteit en groei. De internationale positie is sterk, ook al vanwege de brede scope aan activiteiten en Uitbreiding van marinevloten Imtech verwierf een groot aantal orders voor uitbreiding van marinevloten van onder andere de Marokkaanse, Australische en Turkse marine. Imtech is ook betrokken bij langlopende marineprogramma s in de UK, Polen, Griekenland, Indonesië en Oman. het omvangrijke netwerk aan vestigingen langs alle belangrijke mondiale vaarroutes. Imtech is betrokken bij meerdere grote projecten. Voor de toekomst is een ambitieus groeiscenario opgesteld. Het servicenetwerk zal verder worden uitgebreid. Aan interne samenwerking en behalen van (commerciële) synergie zal veel aandacht worden geschonken. Versterking van de positie op het Noors continentaal plat heeft de aandacht. FINANCIËN EN MIDDELEN In het navolgende worden de financiën en middelen van Imtech nader toegelicht. Opbrengsten De opbrengsten zijn in 2008 toegenomen met 513 miljoen euro (+ 15%), waarvan 280 miljoen euro autonoom. Benelux is de belangrijkste markt (30%), gevolgd door ICT, Traffic & Marine (28%), Duitsland & Oost-Europa (27%), UK, Ierland & Spanje (13%) en Nordic (2%). Bedrijfsresultaat Het bedrijfsresultaat vóór amortisatie en bijzondere waarde vermindering van immateriële activa (EBITA) steeg in 2008 met 26% tot 197,2 miljoen euro. Autonoom groeide de EBITA met 14%. Het bedrijfsresultaat (EBIT) steeg met 36,5 miljoen euro tot 183,8 miljoen euro, een toename van 25%. Financiële baten en lasten De nettofinancieringslasten stegen met 8,4 miljoen euro tot 29,3 miljoen euro. Deze stijging komt voornamelijk 58 door de gestegen nettorentelasten van 17,7 miljoen euro tot 23,9 miljoen euro als gevolg van een toename van de nettoschuldpositie door gepleegde acquisities en autonome groei van het werkkapitaal. Belastingen De belastingen bedroegen 41,2 miljoen euro, 7,9 miljoen euro meer dan in 2007. De effectieve belastingdruk kwam uit op 26,6% (2007: 26,4%). Nettowinst De nettowinst toe te rekenen aan aandeelhouders Imtech N.V. bedroeg 113,3 miljoen euro (2007: 91,9 miljoen euro). Financiële positie Het balanstotaal is toegenomen met 582 miljoen euro tot 2.473 miljoen euro per eind 2008 (ultimo 2007: 1.891 miljoen euro). Deze stijging vloeit met name voort uit de in

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, FINANCIËN EN MIDDELEN 2008 geëffectueerde acquisities. Daarnaast is de balansverlenging het gevolg van autonome groei van het werkkapitaal. Het totaal eigen vermogen is toegenomen met 29,1 miljoen euro tot 399,2 miljoen euro. Tegenover de winst over het boekjaar van 2008 (113,5 miljoen euro) staan een uitgekeerd dividend (37 miljoen euro), omrekeningsverschillen (34 miljoen euro) en inkoop eigen aandelen (17 miljoen euro). Ter financiering van het strategisch groeiplan 2012, zowel autonoom als acquisities, is in juli 2007 een kredietfaciliteit ter grootte van 300 miljoen euro overeengekomen. De looptijd van deze faciliteit is tot juli 2012 en kent de optie om tweemaal een jaar te verlengen. In november 2008 werd een additionele kredietfaciliteit van in totaal 265 miljoen euro afgesloten ter financiering van recente acquisities. De looptijd van deze additionele faciliteit is tot november 2011. Het rentetarief is variabel, gebaseerd op EURIBOR plus een marge, welke gerelateerd is aan het niveau van de ratio Senior Net Debt/EBITDA van Imtech. Naast genoemde twee kredietfaciliteiten beschikt Imtech over een aantal niet-gecommitteerde, bilaterale kredietfaciliteiten ter grootte van circa 200 miljoen euro. Vrijwel alle kredietfaciliteiten bevatten change of control bepalingen. Op 31 december 2008 beschikt Imtech over 102 miljoen euro aan liquide middelen (2007: 124 miljoen euro) en bedraagt de nettoschuldpositie 456 miljoen euro ultimo boekjaar (2007: 92 miljoen euro). De rentedekking bedraagt 6,3 (2007: 7,0) en de gemiddelde nettoschuld/ebitda komt uit op 1,6 (2007: 0,8). De bestaande kredietfaciliteiten zijn ruim voldoende voor de verdere financiering van het strategisch groeiplan 2012. Technologiepartner in grootste rijksgebouw van Nederland Imtech verzorgt alle elektrotechnische oplossingen en de energiezuinige lucht- en klimaattechnologie, inclusief infrastructuur voor data en ICT in de 125.000 m 2 grote en 140 meter hoge torens van de Ministeries van Justitie en Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties in Den Haag. en inactieve pensioengerechtigden waarmee een evenwichtigere fondsopbouw wordt gerealiseerd. Investeringen en afschrijvingen De investeringen in materiële vaste activa bedroegen 39,9 miljoen euro (2007: 29,7 miljoen euro). Naar verwachting zullen de investeringen in 2009 op ongeveer een gelijk niveau uitkomen. Desinvesteringen omvatten een boekwaarde van 3,1 miljoen euro (2007: 6,1 miljoen euro). In 2008 is 29,3 miljoen euro afgeschreven op materiële vaste activa (2007: 24,0 miljoen euro). Kasstroom De nettokasstroom uit bedrijfsactiviteiten daalde met 100,2 miljoen euro tot 47,6 miljoen euro. Tegenover de sterk toegenomen EBIT (stijging van 36,5 miljoen euro) stond een toename van het werkkapitaal met 110,2 miljoen euro. De nettokasstroom uit investeringsactiviteiten bedroeg 336,6 miljoen euro negatief (2007: 133,6 miljoen euro negatief) voornamelijk als gevolg van gedane acquisities. Pensioenen In 2008 zijn twee ondernemingspensioenfondsen in Nederland samengevoegd, waarbij een groot deel van de ingegane pensioenen is ondergebracht bij een externe verzekeringsmaatschappij. Als gevolg hiervan zijn de bruto omvang van de pensioenverplichtingen en de daarmee samenhangende risico s verlaagd. Een bijkomend gevolg van deze overheveling is dat het overgebleven ondernemingspensioenfonds nu een betere mix kent van actieve De nettokasstroom uit financieringsactiviteiten bedroeg 170,4 miljoen euro positief (2007: 19,5 miljoen euro positief) voornamelijk als gevolg van toename van de schuldpositie door de gepleegde acquisities. 59

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, RISICOBEHEERSING RISICOBEHEERSING Imtech is verantwoordelijk voor het adequaat functioneren van de risicobeheersings- en interne controlesystemen. Deze systemen hebben tot doel de belangrijkste risico s waaraan de onderneming is of kan worden blootgesteld, zo goed mogelijk te beheersen, betrouwbare realisatie van operationele en financiële doelstellingen mogelijk te maken en naleving van wet- en regelgeving te waarborgen. Opzet en werking van systemen Imtech besteedt structureel aandacht aan het optimaliseren van de opzet en werking van de risicobeheersings- en interne controlesystemen. Daarbij is de Raad van Bestuur zich ervan bewust dat dergelijke systemen hoe professioneel ook geen absolute zekerheid bieden dat de ondernemingsdoelstellingen gerealiseerd worden, noch dat deze systemen onjuistheden van materieel belang, verlies, fraude en overtredingen van wetten en regels voor de volle honderd procent kunnen voorkomen. Imtech hanteert een systeem van periodieke interne rapportages en een begrotingscyclus met vaste procedures en gedetailleerde richtlijnen. De financiële rapportages worden centraal beoordeeld en vergeleken met goedgekeurde begrotingen. Prognoses worden per kwartaal getoetst en waar nodig aangepast. Er zijn vaste procedures voor investeringen en desinvesteringen, evenals voor de beoordeling en goedkeuring van acquisities. Jaarlijks worden, op basis van risicoanalyse, prioriteiten vastgesteld voor onderzoek naar de opzet en het functioneren van de administratieve organisatie en interne controle bij de werkmaatschappijen. De uitkomsten van deze onderzoeken worden regelmatig besproken. De Raad van Bestuur brengt tweemaal per jaar verslag uit aan de Audit Commissie en de Raad van Commissarissen. Imtech beschikt over een eigen methodiek waarbij werkmaatschappijen en business units self-assessments uitvoeren inzake de adequaatheid en effectiviteit van de risicobeheersings- en interne controlesystemen. Hierbij wordt gebruikgemaakt van een analysemodel dat is gebaseerd op het COSO Enterprise Risk Management Integrated Framework, dat in de vorm van een webapplicatie wordt aangeboden aan de werkmaatschappijen. Dit uniforme analysemodel resulteert in een brede focus op alle mogelijke en relevante aspecten van ondernemingsrisicomanagement en draagt daarmee bij aan een goede onderbouwing van een oordeel over de adequaatheid en efficiency van de systemen voor risicobeheersing en interne controle. De self-assessments worden door Corporate Control geanalyseerd en besproken met de Raad van Bestuur. Daarbij wordt ter toetsing van de kwaliteit van de uitgevoerde self-assessments door een onafhankelijke adviseur periodiek een review op deze assessments uitgevoerd. De bevindingen worden benut voor een verdere verbetering van het proces van risicobeheersing. Als gevolg hiervan zijn onder meer verbeteringen doorgevoerd in de opzet van de administratieve organisatie en de positie en betrokkenheid van de afdeling Risk Management. Gedurende het verslagjaar werd meer aandacht geschonken aan professioneel projectmanagement (zie ook pagina 65). De bevindingen van de self-assessments, de reviews en verbeteracties worden periodiek besproken met de Audit Commissie en de Raad van Commissarissen. Met inachtneming van het bovenstaande is de Raad van Bestuur naar beste weten van mening dat de risicobeheersings- en interne controlesystemen: een redelijke mate van zekerheid verschaffen dat de financiële verslaglegging geen materiële onjuistheden bevat; in het verslagjaar naar behoren hebben gewerkt; er geen indicaties zijn dat deze systemen in het lopende jaar niet naar behoren zullen werken. Daarnaast werd een verdere harmonisatie van bedrijfsprocessen en -systemen doorgevoerd. Door de decentrale vorming (deels door acquisities) en opbouw van de organisatie, zijn er verschillende systemen voor ondersteuning van bedrijfsprocessen in gebruik. Doelstelling is tot een meer gelimiteerde selectie hiervan te komen en daardoor ook eventuele risico s te verminderen. In dit kader wordt fasegewijs één ERP-pakket voor de totale organisatie ingevoerd met als doel optimale beheersing en uitwisselbaarheid van informatie en bedrijfsprocessen in zowel functionele als juridische, technische en commerciële zin. In 2008 vonden de eerste ERP-implementaties plaats. 60

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, RISICOBEHEERSING Technologie 190 meter hoge toren Zlota 44 in Polen In Polen is Imtech technologiepartner voor alle technische oplossingen (energie, comfort, brandveiligheid en -preventie, verwarming, ventilatie, airconditioning, elektrotechniek en ICT-infrastructuur) in de 190 meter hoge wolkenkrabber Zlota 44 in het centrum van Warschau. Operationele risico s Klanten specificeren steeds vaker hun gewenste output (veelal in de vorm van financiële en/of operationele kengetallen) en vragen aan Imtech op welke wijze en met welke concepten, diensten en technologieën deze output het beste tot stand kan worden gebracht. De verantwoordelijkheden van Imtech in relatie tot de verantwoordelijkheden van de klant zijn daardoor sterk groeiende. Het aandeel grootschalige en complexe projecten neemt steeds verder toe waarbij meer nadruk komt op prestatiecontracten met bonus-/malusclausules en engineerings- en uitvoeringscontracten. Voorbeelden zijn complexe EPCC-contracten, waarin Imtech acteert als technologiepartner voor Engineering, Procurement, Construction and Commissioning, maar ook design- en constructcontracten in velerlei vormen. Vergeleken met de traditionele bestekmatige uitvoering van projecten is bij de uitvoering van dit soort projecten sprake van een toename van de risico s. Er is tevens een duidelijke toename te zien van projecten die buiten het land van de betreffende Imtech-vestiging worden uitgevoerd, zoals China, Singapore, Oost-Europa en Midden- Oosten, en van projecten waarbij sprake is van deelname in een consortium, bouwcombinatie of andere samenwerkingsverbanden. Opdrachtgevers wensen hierbij steeds vaker hun risico s af te wentelen op hun technologiepartners. Dit leidt tot toenemende juridisering bij het aannemen en uitvoeren van projecten. Een groot aantal contracten bevat ook zogenaamde change of control -voorwaarden. Binnen Imtech is de aandacht gericht op optimale beheersing van deze toenemende operationele risico s. Een positieve ontwikkeling daarentegen is dat er ook opdrachtgevers zijn die de noodzaak onderkennen van het opstellen van het risicoprofiel van een (groot) project. Dit schept voor Imtech de mogelijkheid om samen met deze opdrachtgevers gemeenschappelijke maatregelen vast te stellen ter voorkoming of verkleining van de kans op en het effect van wederzijdse verrassingen binnen deze projecten. Imtech werkt met een eigen webbased methode (Riskmaster ) en een speciaal voor en mede door de centrale stafafdeling Risk Management ontwikkelde risicoanalysemethodiek (GRIP ). Divisies en bedrijven kunnen hierbij met behulp van een centrale riskmasterdatabase zelfstandig risico-inventarisaties opstellen bij het maken van aanbiedingen en offertes. Risk Management ondersteunt daarbij en beoordeelt in samenspraak met Juridische Zaken de maatregelen ter voorkoming van het optreden van risico s. Deze methodiek maakt het de gebruiker mogelijk op elk moment de gegevens in te voeren en te analyseren. Een e-mailnotificatiesysteem biedt de mogelijkheid sleutelpersonen bij dit proces te betrekken en op verschillende plaatsen tegelijkertijd de informatie te raadplegen. Dit maakt het mogelijk Bid Reviews uit te voeren, heldere risicoinventarisaties op te stellen en risicoplannen te implementeren. Naast de risico-inventarisatie worden tevens bestekken aan een nauwkeurig onderzoek onderworpen. De betrokken (divisie)juristen toetsen alle grotere projectcontracten in de offertefase. Bij afwijkingen van het beleid is goedkeuring door de Raad van Bestuur nodig. In deze fase werkt Risk Management intensief samen met de divisiejuristen en proposalmanagers. Zonodig worden de geïnventariseerde risico s intern geprijsd. Niet alleen de risico s maar vooral ook de maatregelen die ervoor moeten zorgen dat de kans op het optreden van een risico of ongewenste effecten zo laag mogelijk is, krijgen veel aandacht. Door Imtech worden in toenemende mate projecten geoffreerd en uitgevoerd in samenwerking met derden in VoF- of BV-vorm: dit zijn zowel partners uit de branche waarin Imtech actief is als partners daarbuiten, zoals civiele aannemers en engineeringbureaus. Zowel Risk Management als Juridische Zaken is nauw betrokken bij het vormgeven en beoordelen van dit soort vormen van samenwerking. Risk Management bewaakt zowel het proces als de inhoud van projecten in aanbieding of uitvoering. Op elk moment is de status van grote projecten bekend, alsmede de wijze waarop in de aanbieding met risico s wordt omgegaan. 61

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, RISICOBEHEERSING Sterke positie in core van de Duitse auto-industrie Imtech biedt totaaloplossingen voor het testen en stimuleren van relevante klimaaten wegcondities voor de auto-industrie en helpt BMW, Daimler, Audi, Bentley en MAN Nutzfahrzeuge bij de ontwikkeling van nieuwe, zuiniger modellen met een lage CO 2 -uitstoot. Het proactief gebruik van deze risico-inventarisatie leidt tot een hoger risicobewustzijn. In alle landen waar Imtech vestigingen heeft, wordt deze methode gebruikt. De methodiek bestaat uit de volgende modules: registratie: registratie en aanmelding van nieuw aan te bieden projecten; analyse/mitigatie: een risico-inventarisatiemodule (Riskmaster ) met voorstellen tot risicobeperking; auditing: managementmodule om projecten te volgen van aanbieden tot oplevering; statistiek: verschillende rapportages. Bovengeschetste procedure is verplicht voor alle projecten die voldoen aan één van de volgende criteria: projectoffertes boven vier miljoen euro; projecten die geografisch gezien buiten het land van vestiging van het betreffende Imtech-bedrijf liggen; projecten waarbij sprake is van een consortium, bouwcombinatie of ander samenwerkingsverband; projecten met een extra hoog risicoprofiel, bijzonder complexe projecten of bijzondere contracten van de zijde van de klant. In geval de contractwaarde van een aanbieding/contract de procuratie van een (divisie)directeur te boven gaat, is een volmacht van de Raad van Bestuur vereist. Hiervoor is een procedure ontwikkeld, waarin Risk Management en Juridische Zaken participeren via volmachtadviezen. Bijvoorbeeld voor het bepalen van voorwaarden waaronder kan worden aangeboden of getekend. Na gunning van projecten wordt het risicoplan periodiek herzien en wordt over de voortgang gerapporteerd. Op grote projecten wordt aan de staf van het projectmanagement een contractmanager toegevoegd. Risk Management werkt ook hier nauw samen met divisiejuristen en contractmanagers. In 2008 werd veel aandacht geschonken aan het systematisch uitvoeren van projectaudits, met speciale aandacht voor de ontwikkeling van de cashflow, registratie van verplichtingen, kans op vertraging, ontwikkeling van het projectresultaat in de tijd en de wijze waarop onderaannemers en leveranciers gemanaged worden. Risk Management en Juridische Zaken hebben daarnaast op diverse niveaus in de organisatie workshops risk- en contractmanagement gegeven, waarbij praktijkvoorbeelden van contractbeoordeling, inkoop en uitvoeringsproblemen zijn besproken en geëvalueerd. Inherent aan de projectactiviteiten is Imtech blootgesteld aan discussies met klanten over meerwerk, soms uitmondend in procedures en vorderingen over en weer. Deze risico s worden ten dele afgedekt door getroffen voorzieningen. Voor uitvoeringsrisico s heeft Imtech een adequaat verzekeringspakket afgesloten dat mogelijke schade dekt. Productaansprakelijkheid is nauwelijks aan de orde, omdat Imtech bijna geen eigen producten ontwikkelt, maar deze voornamelijk inkoopt bij een groot aantal verschillende leveranciers, die voor hun eigen producten verantwoordelijk zijn. De voorraadrisico s zijn minimaal omdat met name per project of deel daarvan wordt ingekocht, waardoor voorraadvorming niet aan de orde is. Het beleid op het gebied van veiligheid en arbo richt zich op goede bescherming van werknemers en betrokken derden, waardoor risico s van bedrijfsongevallen en mogelijk daaruit voortvloeiende claims beperkt zijn. Als gevolg van het actieve acquisitiebeleid zijn er risico s dat geacquireerde bedrijven niet aan de verwachtingen voldoen, waaronder een risico op impairment van geactiveerde goodwill. In de due diligence fase tracht Imtech deze risico s zo veel mogelijk te minimaliseren. Vastgoedrisico s Meer dan 90% van het in gebruik zijnde vastgoed wordt door Imtech gehuurd, teneinde huisvestigingsflexibiliteit te optimaliseren en balansrisico s te minimaliseren. Imtech ziet Corporate Real Estate Management als risicobeheer- 62

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, RISICOBEHEERSING sing op het gebied van vastgoed en huisvesting. De vastgoedrisico s van Imtech vanuit de gebruikersoptiek zijn risico s op het gebied van (ontwikkeling van) de vastgoedmarkt, financiële risico s en procesrisico s, die voortvloeien uit zowel vastgoedexploitatie, eigendom als ontwikkeling. Uitgangspunt hierbij is dat adequaat wordt voorzien in de juiste accommodatie op de juiste locaties op het juiste tijdstip en tegen marktconforme kosten om daarmee leegstand te voorkomen en kosten te besparen. In dit kader bestaat een centrale vastgoeddatabase voor strategische accommodatieplanning, behoefteanalyses en financiële analyses. Financiële risico s Ten behoeve van de operationele gang van zaken beschikt Imtech over voldoende bankfaciliteiten, waarbinnen het dagelijkse beheer van werkkapitaal en het aangaan van obligo s (met name bankgaranties) plaatsvindt (zie pagina 29 en 59). Het rentebeleid ten aanzien van de langlopende bankfaciliteiten is om over het opgenomen gedeelte het bijbehorende renterisico voor de resterende looptijd vast te zetten. Valutarisico s spelen binnen Imtech in toenemende mate een rol. De geldstromen bestaan hoofdzakelijk uit de euro en daarnaast uit het Britse pond, de US dollar en de Zweedse kroon. De translatierisico s uit hoofde van buitenlandse deelnemingen worden niet afgedekt. De transactierisico s uit hoofde van inkoop dan wel verkoop in buitenlandse valuta worden zo veel mogelijk afgedekt met valutatermijncontracten. Imtech heeft meer dan 19.500 klanten, uiteenlopend van groot tot klein in de meest uiteenlopende bedrijfstakken. Daardoor heeft Imtech een zeer gespreid debiteurenbestand en daarmee een beperkt individueel debiteurenrisico. Van kredietverzekeringen wordt, behoudens in enkele exporttransacties, geen gebruikgemaakt. Wel wordt gebruikgemaakt van bankgaranties, letters of credit en vooruitbetalingen om het individuele debiteurenrisico te reduceren. Daarnaast wordt in veel gevallen gebruikgemaakt van kredietinformatie van daarin gespecialiseerde instellingen. Financiële verplichtingen uit hoofde van lease- en huurcontracten behelzen onder meer het wagenpark en een belangrijk deel van het in gebruik zijnde onroerend goed (zie pagina 114). Software-upgrade voor windtunnel Imtech verzorgde een upgrade van de besturingssoftware van de robotarm in de hightech windtunnel van de Duits Nederlandse Windtunnels nabij het Nationaal Lucht- en Ruimtevaartlaboratorium in Amsterdam. De luchtvaartindustrie test hier schaalmodellen bij luchtsnelheden tot 1,2 keer de geluidssnelheid. De pensioenvoorzieningen voor Imtech-medewerkers zijn voornamelijk gebaseerd op defined contribution (beschikbaar premie)-regelingen. In Nederland zijn de pensioenvoorzieningen voornamelijk ondergebracht bij bedrijfstakpensioenfondsen en een verzekeringsmaatschappij. Voor het hoger en middenmanagement kent Imtech daarnaast een additionele pensioenregeling, ondergebracht bij haar eigen pensioenfonds. De bruto omvang van deze pensioenverplichtingen en de daarmee samenhangende risico s zijn in 2008 verlaagd (zie pagina 59). In Duitsland is sprake van een pen sioenvoorziening die in eigen beheer wordt gehouden. Backservice verplichtingen met betrekking tot pensioenregelingen beperken zich, gegeven de middelloonregeling, tot de indexatie. Marktrisico s Aan het ondernemen zijn risico s verbonden, die niet gelijk zijn voor de verschillende activiteiten waarop Imtech actief is. De conjunctuurcycli van deze markten verschillen van elkaar, waardoor Imtech minder conjunctuurgevoelig is dan bedrijven die slechts op één of enkele van deze markten opereren. De combinatie van technologieën (elektrotechniek, ICT en werktuigbouw), geografische spreiding en de aanwezigheid op verschillende markten en marktsegmenten maken Imtech minder gevoelig voor wisselende marktomstandigheden. De marktrisico s omvatten mede economische, politieke en sociale risico s. Imtech opereert hoofdzakelijk in West- Europa op markten die nauwkeurig gedefinieerd zijn. De hieraan verbonden risico s in termen van instabiliteit zijn minimaal. 63

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, HUMAN RESOURCES HUMAN RESOURCES Imtech wil in de markt van technische dienstverlening tot de beste werkgevers behoren. Werving en behoud van medewerkers vormen de belangrijkste basis voor verdere groei en ontwikkeling. Groei en (persoonlijke) ontwikkeling van management en medewerkers staan dan ook centraal. De HR-principles van Imtech ontwikkelden zich tot een sturingsmechanisme voor acquisities en fungeerden als basis voor vele opleidingen en trainingen. Bovendien werden deze principles verder geconcretiseerd. In 2008 is veel aandacht besteed aan het creëren van een corporate Imtech-familie, de topstructuur, management development, instroom van toekomstig topmanagement, professionalisering van projectmanagement en medezeggenschap. Werving van medewerkers: belangrijkste aandachtspunt Werving van medewerkers is en blijft het belangrijkste aandachtspunt voor de komende jaren, ondanks de teruglopende economische ontwikkeling. De toch al krappe arbeidsmarkt zal verder onder druk komen te staan door vergrijzing, onvoldoende aanwas vanuit relevante opleidingen en een toenemende vraag naar technisch opgeleide medewerkers. Alleen ondernemingen die de beste medewerkers kunnen aantrekken, zullen op termijn overleven. Imtech wenst in dit verband tot de aantrekkelijkste en actiefste ondernemingen te behoren. Aan werving zal Imtech dan ook onverminderd aandacht blijven schenken. In dit kader werd extra geïnvesteerd in Employee Branding en het onderscheidend vermogen van Imtech op de arbeidsmarkt. Behoud van medewerkers wordt factor van strategische aard Behoud en opleiding van Imtech-medewerkers worden een factor van strategische aard. Imtech heeft hiervoor een actief beleid geformuleerd onder de noemer boeien en binden. Er zijn tientallen acties uitgevoerd gericht op persoonlijke ontwikkeling, opleiding, verbetering van de interne communicatie, het sociale bedrijfsklimaat, doorgroei, fun, het betrekken van de partners en families bij de bedrijfsactiviteiten en de mogelijkheden voor doorgroei. Acquisities aansluiten bij de corporate Imtech-familie Imtech wil geacquireerde ondernemingen laten aansluiten op het ondernemingsbeleid. HR maakte dan ook een wezenlijk deel uit van onderzoeken die voorafgaan aan de daadwerkelijke aankoop. Er wordt veel aandacht besteed aan de HR-implementatie na de acquisitie. Doel is dat alle Imtech-bedrijven deel uitmaken van de corporate Imtech-familie met dezelfde waarden, normen en HRprinciples. Imtech HR-principles: uitgangspunten voor succes De Imtech HR-principles vormen een belangrijk instrument om in alle Imtech-landen en -divisies dezelfde basis op het gebied van human resources tot stand te brengen. De HRprinciples benadrukken de uitgangspunten van de onderneming en zijn direct van invloed op het welbevinden van medewerkers. Ze bieden medewerkers ook een referentie om de eigen onderneming te benchmarken en te spiegelen aan (ontwikkelingen in) de markt en samenleving. Imtech kent acht HR-principles: wederzijds vertrouwen, verwoord in integriteit, respect en betrouwbaarheid; persoonlijke ontwikkeling: aandacht voor de ontwikkeling van medewerkers, groei van medewerkers leidt tot groei van de onderneming; leiderschap: voortdurend verbeteren en ontwikkelen van leidinggevende posities, gerichte aandacht voor leiderschapskwaliteiten en het leveren van prestaties; juiste mensen op de juiste plaats: een functie voor het leven bestaat niet meer, voortdurende groei en ontwikkeling passend bij de levensfase van medewerkers en aansluitend op de behoefte van de onderneming; arbeidsvoorwaarden: het betalingsniveau van Imtech is concurrerend en gericht op individuele prestaties en persoonlijke ontwikkeling, met aandacht voor verdere flexibilisering en aanpassing naar behoefte en omstandigheden van medewerkers; gezond ondernemen: veiligheid, gezondheid en welzijn als centrale thema s voor elke medewerker in elke functie en onder alle werkomstandigheden; balans werk en privé: door te zoeken naar flexibeler werkvormen zoals thuiswerken en door de afweging 64

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, HUMAN RESOURCES tussen werk en privé (zorgtaken), krijgen medewerkers de ruimte om langer en gezonder te werken; Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen (zie pagina 67 e.v.). Onderwijs: sterke positie leidt tot additionele groei Naast implementatie van deze HR-principles stond ook verdieping van deze uitgangspunten centraal. Met name in leiderschapstrainingen werd aandacht gegeven aan de vertaling van de HR-principles naar concreet gedrag. Imtech probeerde daarnaast tailor-made in te spelen op de verwachtingen van medewerkers rondom onderwerpen als de balans tussen werk en privé, flexibilisering van werktijden in relatie tot files en het bieden van een passende werkomgeving. Imtech is in de UK dé technologiepartner van talloze universiteiten en hogescholen en werkt voor Cambridge University, Nottingham Trent University, Derby College, South James College, Goodrick College, Epping College en het internationale Nido-project in Londen. Topstructuur krijgt concreet gestalte De toenemende schaalgrootte, de strategische wens tot Management van de toekomst werven binding en het creëren van een corporate Imtech-familie en opleiden waren redenen om het topmanagement een beter inzicht In Nederland was Imtech in 2007 en 2008 actief met haar te geven in de onderneming. Naast conferenties op divisieniveau eerste Executive Management Traineeship-programma s werd de eerste Imtech Eurotop gehouden. Centraal onder de naam Young Capital Programme. Dit bestaat uit thema was de Imtech-groeistrategie 2012. Daarnaast werd een jaarlijkse groep van circa vijftien uitstekend opgeleide het netwerk versterkt en is de basis gelegd voor diverse young professionals die gedurende een tweejarig initiatieven om de onderlinge samenhang te versterken. programma breed inzicht krijgen in de complete Imtechorganisatie De nieuw gevormde topgroep is van essentieel belang en actief werken aan leiderschapcompetenties voor de ontwikkeling van de onderneming en werd sterker en persoonlijke ontwikkeling waarna ze de beste keuze verbonden aan de strategische doelstellingen, bijvoorbeeld voor een positie kunnen maken. Deze opleiding werd geno- met managementopleidingen, toekenning van mineerd tot de beste opleiding voor jong management in optieregelingen en toepassing van eenduidige honoreringsmethoden. Nederland en was zeer succesvol. Het verloop is gering en de deelnemers zijn na afloop van het programma gemak- kelijk op vaste startende managementposities te plaatsen. Management development versterkt binding In andere landen vindt dit initiatief navolging. Ook succesvol Opnieuw ging veel aandacht uit naar internationale was Young Imtech, een betrokkenheidsprogramma managementprogramma s met aandacht voor actuele voor jongere medewerkers ongeacht achtergrond of opleiding, strategische bedrijfsthema s. Naast de voortdurende ontwikkeling dat bestaat uit informatiesessies, trainingen, project- van het managementpotentieel stond de ontwikkeling bezoeken en fun. van leiderschapsvaardigheden centraal met als doel medewerkers aan de onderneming te binden. Aandacht Projectmanagement: spil voor de toekomst voor medewerkers, de werkomgeving en werksfeer Veel aandacht ging uit naar de verdere professionalisering speelt hierbij een belangrijke rol. Imtech heeft bewust niet van het projectmanagement binnen Imtech. Projecten gekozen voor een leeftijdsafhankelijk HR-beleid, omdat op worden steeds complexer, wat steeds hogere eisen stelt basis van de gemiddelde leeftijd en de toenemende pensioenleeftijd aan projectmanagers. Doel is om een eigen Imtechmoet aan alle medewerkers aandacht gegeven projectmanagementmethode te ontwikkelen om op worden. Met name de leeftijdmix van medewerkers uniforme wijze grote en complexe projecten te kunnen in teams maakt Imtech succesvol. Naast centraal gecoördineerde uitvoeren met de minste risico s en het beste technische programma s kent elke divisie eigen opleidings- én financiële resultaat. In samenwerking met de allerbeste programma s om dieper in de organisaties meer medewerkers projectmanagers binnen Imtech is een programma ont- te betrekken bij de strategische en organisatorische wikkeld dat de komende jaren in de organisatie zal worden ontwikkelingen en de binding te versterken. 65

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, HUMAN RESOURCES ingevoerd. In de verschillende landen worden functionele competence centers opgezet waarbij vaardigheden en ervaringen vanuit de dagelijkse projectmanagementpraktijk worden samengebracht en in opleidingsprogramma s vertaald. Daarnaast worden Imtech-projectmanagers geclassificeerd naar senioriteit en kwaliteit. Dit om beter inzicht te krijgen in individuele opleidingsbehoeften en persoonlijke ontwikkelingsmogelijkheden. Om tegemoet te komen aan de grote behoefte aan projectmanagers op alle niveaus is een extra opleidingsprogramma voor jonge veelbelovende projectmanagers gestart. Medezeggenschap De Europese Ondernemingsraad is in 2008 tweemaal bijeen geweest. Naast de formele overlegvergadering waarin de jaarresultaten werden toegelicht, kwam in een scholingsbijeenkomst het Europese beleid met betrekking tot QHSE (Quality, Health, Safety and Environment) aan de orde. In alle landen werd constructief overleg gevoerd met de medezeggenschapsorganen. Met het centraal overleg in Nederland zijn, conform de Wet op de Ondernemingsraden, adviesaanvragen met betrekking tot de grotere acquisities, benoemingen en organisatiewijzigingen behandeld. Internationale HR-accenten In België werden diverse wervingscampagnes gestart. Daarnaast werd aandacht besteed aan functieclassificatie, competentiemanagement en harmonisatie van lonen en salarissen. Shared Success in Developing Countries Een Imtech-team reisde af naar Zuid- Afrika om te helpen met een MVO-project, waarbij gebruikte frituur- en bakolie wordt omgezet in hoogwaardige biodiesel. Een veelzijdig project met positieve effecten voor het milieu, de gezondheid, armoedebestrijding, werkgelegenheid en opleidingskansen voor de lokale bevolking. In de UK zijn alle Imtech-bedrijven onder één HR-beleid gebracht met een accent op leiderschapsontwikkeling, projectmanagement, performance-ontwikkeling en de implementatie van een nieuw HR-(informatie)systeem. In Nederland lag het accent op leiderschapsontwikkeling, projectmanagement en werving en behoud van medewerkers. Daarnaast werden de arbeidsvoorwaarden voor het topmanagement en het internationale managementdevelopmenttraject vanuit Nederland gecoördineerd. Pensioenen Voor een overzicht van de pensioenvoorzieningen wordt verwezen naar pagina s 59 en 63. In navolging van het Year of Education is in Duitsland het accent gelegd op opleidingen en training. Employee Branding en werving kregen veel aandacht. Naast het continueren van de bestaande wervingsprogramma s JUMP en MOVE, gericht op respectievelijk jonge en meer ervaren technici, werd STEP IN, een wervings- en ontwikkelingsprogramma voor jonge academici en HBO ers, met succes in de markt gezet. Daarnaast werden procedures versneld en mentoren voor nieuwe medewerkers aangesteld. In Spanje is een nieuwe organisatiestructuur gevormd voor de business unit Industry met de daarbij behorende managementstructuur, organisatieverandering en opleidingstrajecten. Daarnaast werd fors geïnvesteerd in opleiding en training voor managers en high potentials. HRM ken- en stuurgetallen De instroom van medewerkers bedroeg 21,0% en de uitstroom 15,7%. De winst vóór belastingen per FTE is verder verbeterd. De gemiddelde loonkosten per FTE daalden in het kader van de verdere internationalisering van de activiteiten naar gemiddeld 40.500 euro per FTE. De flexibiliteit blijft op min of meer gelijk niveau met een geringe afname van het percentage medewerkers in de leeftijdsgroep 30-45 jaar. Het gemiddeld aantal dienstjaren per medewerker kwam uit op 9,9 jaar. Het gemiddelde ziekteverzuim per medewerker daalde van 4,0% naar 3,7%. 66

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, HUMAN RESOURCES, MAATSCHAPPELIJK VERANTWOORD ONDERNEMEN HRM ken- en stuurgetallen Imtech 2006 2008 Categorie Kengetal 2008 2007 2006 Algemeen Aantal medewerkers per 31 december 22.510 18.231 16.362 Instroompercentage (exclusief acquisities) 21,0 16,6 12,8 Uitstroompercentage 15,7 15,0 9,1 Effectiviteit Winst vóór belastingen per FTE (in duizend euro) 7,1 7,3 6,3 Efficiency Loonkosten per FTE (in duizend euro) 40,5 46,6 50,6 Trainingskosten (als % loonkosten) 1,6 2,2 2,1 Flexibiliteit Gemiddelde leeftijd 43 39 41 Aantal medewerkers in leeftijdscategorie 30-45 jaar (%) 42,2 43,5 44,0 Gemiddeld aantal dienstjaren per medewerker 9,9 9,6 14,5 Beroepsmatig Gemiddeld ziekteverzuim per medewerker (%) 3,7 4,0 4,3 MAATSCHAPPELIJK VERANTWOORD ONDERNEMEN Imtech ontwikkelt zich tot een onderneming die haar verantwoordelijkheid op het gebied van Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen (MVO) steeds beter weet vorm te geven. Enerzijds door haar betrokkenheid bij het realiseren van een verantwoorde, duurzame en leefbare samenleving, anderzijds door het voeren van een actief beleid voor MVO (inclusief corporate citizenship). Definitie en ambitie Imtech definieert MVO als het proactief tegemoetkomen aan maatschappelijke wensen en (impliciete) verwachtingen van stakeholders op sociaal en ecologisch gebied. Imtech wenst hierbij verder te gaan dan wat wettelijk verplicht is. Naast het uitvoeren van talloze duurzame en maatschappelijke projecten kijkt Imtech hoe de eigen primaire bedrijfsactiviteiten kunnen bijdragen aan duurzame ontwikkeling. Imtech is voorstander van een pragmatische aanpak en wenst te acteren als een bewuste en proactieve onderneming die een belangrijke en liefst meetbare bijdrage levert aan een leefbare en duurzame samenleving. Bijdrage aan een duurzame en leefbare samenleving Door middel van innovatieve technologische oplossingen levert Imtech vanuit haar core business een bijdrage aan het oplossen van maatschappelijke vraagstukken. Imtech is steeds vaker betrokken bij de implementatie van milieubewuste en duurzame technische oplossingen. De focus ligt op energy & environment : duurzame exploitatie van energiebronnen, opwekking van duurzame en milieuvriendelijke energie en een breed pakket aan oplossingen op het gebied van energiebesparing; lagere uitstoot van schadelijke (broeikas)gassen, zoals milieubelastende CO 2 (kooldioxide) en No x (stikstofoxiden) in met name industrie en scheepvaart; vermindering van de uitstoot van fijnstof van het wegverkeer door intelligente mobiliteitsoplossingen en hightech verkeersmaatregelen; realisatie van schoon water en het voorkomen van watervervuiling door de technologische inrichting van en onderhoud van waterinstallaties en (afval)waterzuiveringscentrales. Het aandeel van de activiteiten op het gebied van energy & environment neemt snel toe en bedroeg in 2008 ongeveer 960 miljoen euro ofwel 25% van de opbrengsten van Imtech (in 2007 respectievelijk 750 miljoen euro en 22%). MVO-voorbeeldprojecten 2008 Imtech realiseerde in 2008 honderden energy & environment projecten. Hieronder een greep uit die referenties. Energie voor een periode van vijftien jaar en een totaalbedrag van 400 miljoen euro acteert Imtech als energie- en energy contracting-partner voor de Duitse Nationale Veiligheidsdienst, Caterpillar en Infineon; 67

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, MAATSCHAPPELIJK VERANTWOORD ONDERNEMEN de technologische inrichting van negen nieuw te bouwen biomassafabrieken, biodieselplants, bio-ethanolplants en innovatieve warmtekrachtcentrales, bijvoorbeeld de grootste Europese biodieselplant en de grootste Europese bio-ethanolplant; het Imtech Energy Efficiency Programme met als doel de economische haalbaarheid van energie-efficiëntieinvesteringen te optimaliseren en gerealiseerde CO 2 - reducties in de vorm van emissiecertificaten te verhandelen; de technische infrastructuur in een nieuw te bouwen energie-efficiënte kolengestookte energiecentrale in Hamm in Duitsland; energieoptimalisatie in energiecentrales in België, Duitsland, Zweden en Ierland, inclusief vermindering van de milieubelastende uitstoot; de technologie in twee hightech biogascentrales in de UK, die meer dan 2 MW aan duurzame energie opwekken; de technologie voor diverse substations bij windturbines in Ierland, waarmee Imtech voor het eerst actief was op de markt van windenergie; energiemetingen en verstrekking van energielabels voor honderden gebouwen in Nederland; energiereductie door middel van warmtekrachtkoppeling in een groot aantal ziekenhuizen, diverse overheidsgebouwen en commerciële gebouwen, evenals bij woningrenovatie (inclusief biomassa) in diverse woonwijken in Londen en in honderden woningen in Zweden; energieservices aan talloze ondernemingen en overheidsinstellingen; een hightech vergistinginstallatie waarbij ontzuurde dierlijke vetten worden omgezet in biodiesel; de complete energietechnologie in een nieuwe, energieopwekkende verbrandingslijn van de HVC-afvalcentrale Dordrecht in Nederland; het winnen van energie uit het warme water dat op grote diepte aanwezig is in oude mijnschachten in Limburg in Nederland; groene revitalisering van gebouwen waarbij de complete technische infrastructuur wordt vervangen door energiezuinige en duurzame oplossingen; inrichting van gebouwen met energieproducerende zonnepanelen waarbij fotovoltaïsche cellen zonlicht direct omzetten in elektriciteit; innovatieve grondventilatie die warme lucht uit diepe aardlagen als energie in gebouwen brengt; implementatie van tientallen projecten voor openbare verlichting met de 30% zuiniger Innolumis LEDverlichting; realisatie van tientallen hightech converters voor opwekking van energie; upgrading van talloze energievoorzieningen van energiebedrijven; energiezuinige en duurzame technologie voor de verdubbeling van de capaciteit bij de grootste raffinaderijen van Cepsa en Repsol-YPF in Spanje; diverse groene ICT-projecten (energiezuinige ICTinfrastructuur); Imtech was betrokken bij duurzame exploratie van olie en gas, bijvoorbeeld met de vervanging van de besturing en software in compressorstations, de besturing, software en piping voor olietransportleidingen, het meten van de output van olie- en gasproducerende locaties, de technische infrastructuur aan boord van werkschepen en de automatisering en implementatie van blussystemen op olie- en gasplatforms. Milieu Op de luchthaven Schiphol in Nederland werd een oplossing in gebruik genomen die schadelijke kerosineemissie omzet in elektriciteit en warmte; voor Dwr Cymru Welsh Water werd de luchtvervuiling teruggedrongen bij tientallen waterzuiveringen in Wales; voor nagenoeg de complete Duitse auto-industrie verzorgde Imtech de technische infrastructuur in nieuwe energietest- en R&D-centra met als doel energie zuinige en milieuvriendelijke auto s te ontwikkelen; Green Office 2015 Imtech was initiatiefnemer van Green Office 2015, een innovatieve integrale visie om binnenstedelijke gebieden die doorkruist worden door spoor, wegen of water op te waarderen tot multifunctionele gebieden waarin wonen, werken en recreëren op duurzame en ecologische wijze met elkaar zijn verweven. 68

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, MAATSCHAPPELIJK VERANTWOORD ONDERNEMEN Imtech implementeerde innovatieve (diesel)elektrische voortstuwing die leidt tot een aanzienlijk lager brandstofverbruik (circa 10 tot 20%) en lagere uitstoot van milieubelastende CO 2 en No x (circa 15 tot 20%) op een groot aantal schepen. Fijnstof Imtech voerde de regie over een groot aantal Europese projecten die leiden tot betere mobiliteit, beheersing van verkeersstromen, minder files, minder benzineverbruik en een lagere uitstoot van fijnstof, bijvoorbeeld: technisch onderhoud en beheer van 2.500 onderstations van het verkeersmanagement systeem (MTM, Motorway Traffic Management) op de Nederlandse snelwegen en van diverse hightech verkeerscentrales en tientallen provinciale en gemeentelijke verkeerssystemen; onderhoud van de technische verkeersinfrastructuur en verkeerssystemen voor alle snelwegen in oostelijk Engeland en het oostelijk deel van de Midlands in opdracht van de Highways Agency (beheerder van snelwegen in Engeland); meerjarig onderhoud van 42% van de totale verkeersinfrastructuur en alle verkeerssystemen in het oostelijke deel van Londen voor de Transport for London (TfL) in het UK; het onderhoud en beheer van het NRTS-project (National Road Telecommunications Services) waarop alle verkeerssystemen van de Highways Agency zijn aangesloten, wat leidt tot optimale verkeers stromen; meerjarig onderhoud van honderden intelligente verkeerssystemen in Polen en Kroatië; het meten en verlagen van de milieu-uitstoot door wegverkeer in diverse gemeenten in Nederland en België; het door innovatieve Urban Traffic Management Control (UTMC) en op IP-technologie gebaseerde interactieve verkeersoplossingen verbeteren van de doorstroming van het verkeer met circa 15% in zowel de UK als Nederland en Oost-Europa waardoor minder uitstoot van schadelijke stoffen plaatsvindt; de aanleg van hightech verkeersoplossingen op de A2, A7 en A12 In Nederland en op de M20, M25 en M42 in de UK, inclusief innovatieve camerasystemen en oplossingen voor digitale route-informatiesystemen; verzorging van de technologie voor drie pilotprojecten in Nederland voor dynamisch verkeersmanagement. Afval = energie Van de vier afvalverbrandingscentrales die de Nederlandse gemeente Dordrecht kent, worden er twee gesloopt en vervangen door een nieuwe centrale die is uitgerust met een turbine. De warmte die voorheen de lucht in werd geblazen, wordt nu gebruikt voor het opwekken van energie. De nieuwe centrale is goed voor 25 MW energie per jaar. Imtech verzorgt de complete technologie en het projectmanagement. Schoon water door volledig geautomatiseerde rioleringsbesturing en een totaalaanpak voor waterketenbeheer maakte Imtech het mogelijk het rioleringsstelsel efficiënter te benutten en vervuiling van oppervlaktewater tegen te gaan; Imtech verzorgde met innovatieve technologie de slibontwatering in diverse rioolwaterzuiveringen; bij Dwr Cymru Welsh Water, waar Imtech tot 2015 verantwoordelijk is voor het management van alle technische voorzieningen op het gebied van afvalwaterzuivering in Wales, werden projecten voor schoon water uitgevoerd; in opdracht van Anglian Water Services verzorgde Imtech de technische infrastructuur voor het Wing Project, een nieuwe watercentrale die circa één miljoen mensen in de regio East Anglia zal voorzien van schoon water; Imtech was in de UK als technologiepartner betrokken bij de milieuvriendelijke uitbreiding en upgrading en de capaciteitsuitbreiding van de waterbehandeling van tientallen afvalwateringen. Daarnaast is Imtech betrokken bij talloze actuele maatschappelijke vraagstukken in de zorg, het onderwijs, op het gebied van veiligheid, in researchlaboratoria en onderzoekscentra, in de farmacie, bij de ontwikkeling van schone en veilige auto s en in de markt van voedselproductie. Kennis delen Er bestaan diverse Europese werkgroepen binnen Imtech die vanuit de verschillende kenniscentra het delen van 69

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, MAATSCHAPPELIJK VERANTWOORD ONDERNEMEN Duurzame energie uit kolenmijnen In Heerlen in Nederland wordt uit oude mijnschachten grondwater met een zeer hoge temperatuur omgezet in energie en gebruikt om stadswijken te verwarmen of te koelen. Imtech zorgde voor de operationele uitvoering van alle technologische oplossingen. nemen, transparantie en integriteit integraal deel uitmaken van het functioneren van Imtech en van toepassing zijn op alle Imtech-medewerkers. Opbouw MVO-community Via een communicatieactie heeft Imtech in Nederland een bestand opgebouwd van ruim 350 in MVO geïnteresseerde medewerkers, die geïnformeerd willen worden over lopende MVO-projecten en hebben aangegeven ingezet te willen worden bij nieuwe MVO-initiatieven. Doel van de community is het delen van kennis, beschikbare capaciteit voor corporate initiatieven te werven en decentrale MVO-initiatieven inzichtelijk te maken en mogelijk corporate te ondersteunen. interne kennis en het ontwikkelen van nieuwe producten en diensten op het gebied van energy & environment entameren. Onderdeel van keten Imtech zoekt naar het evenwicht tussen technologie en ecologie en tussen economie en normen en waarden. Overduidelijk is dat MVO binnen Imtech niet beperkt kan blijven tot de eigen onderneming, omdat Imtech deel uitmaakt van een keten die een mondiale omvang kan aannemen. Samenwerking en overleg, het zogenoemde ketendenken, zijn dan ook essentieel voor het realiseren van MVO-doelstellingen. Groen bedrijfswagenpark In 2008 heeft het complete Nederlandse leasewagenpark van Imtech milieubesparende brandstof getankt. Hiermee heeft Imtech 380.000 liter brandstof bespaard en 980.000 kilo aan schadelijke CO 2 -uitstoot voorkomen. In 2009 krijgt dit initiatief in andere Imtech-landen navolging. Om de veiligheid te verbeteren en het brandstofverbruik verder te verminderen kregen bestuurders rij(vaardigheid)- cursussen aangeboden. De keuzevrijheid in het leasewagenpark werd beperkt tot groene auto s, die voldoen aan de Europese autoclassificaties A, B, C en D. Bovendien werd een beleid geïmplementeerd om reizen binnen Imtech te beperken en meer te communiceren via andere middelen (videoconferenties, webcams, chat, e-mail, etc.). MVO-criteria MVO-initiatieven van Imtech moeten voldoen aan de volgende criteria: gerelateerd zijn aan de primaire business van Imtech; een bindende factor bevatten die intern breed herkenbaar is; een goede balans bezitten tussen korte- en langetermijnresulaten; awareness creëren op alle niveaus in de organisatie; via een combinatie van top-down (commitment Raad van Bestuur en topmanagement) en bottom-up (commitment organisatie) gerealiseerd worden; voldoende exposure- en communicatiemogelijkheden genereren. Business Principles en HR-principles In de Imtech Business Principles (zie www.imtech.eu) en de Imtech HR-principles (zie pagina 64) hanteert Imtech het uitgangspunt dat maatschappelijk verantwoord onder- 70 Maatschappelijk verantwoorde inkoop Voor toeleveranciers en eigen facilitaire leveranciers werd een Code of Supply ontwikkeld op basis van de carbon footprint, een maatstaf die de invloed van menselijke activiteit op het milieu meet. In dit kader wordt in 2009 gestart met het kwantificeren van de gereisde kilometers, het energieverbruik en het gebruik van papier en water. Deze eenvoudige set MVO-indicatoren maakt het mogelijk de betrokken ondernemingen te monitoren en te benchmarken. Ook de eigen Imtech-prestatie wordt in kaart gebracht. Op termijn kunnen deze indicatoren verder worden verfijnd. Meer dan veertig (toe)leveranciers ondertekenden de Code of Supply. 10 miljoen kwh aan groene stroom in eigen kantoren De Nederlandse kantoren van Imtech gingen over op groene stroom. Het gaat in totaal om 10 miljoen kwh stroom per jaar voor een periode van minimaal drie jaar.

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, MAATSCHAPPELIJK VERANTWOORD ONDERNEMEN In 2009 wordt bezien of dit initiatief in andere Europese landen kan worden nagevolgd. Corporate Citizenship: Shared Success in Developing Countries (SSDC) In 2008 reisde een multidisciplinair Imtech-team af naar Soweto in Zuid-Afrika om een bijdrage te leveren aan een MVO-project, waarbij gebruikte frituur- en bakolie wordt omgezet in hoogwaardige biodiesel. Een veelzijdig project met positieve effecten voor het milieu, de gezondheid, armoedebestrijding, werkgelegenheid en opleidingskansen voor de lokale bevolking. Kerndoel van de missie was het overdragen van (technische) kennis om daarmee lokale communities een boost te geven. Het was een eerste project in het meerjarige programma Shared Success in Developing Countries (SSDC), waarmee Imtech laat zien dat het als onderneming meer doet dan waar het wettelijk toe verplicht is. Het Imtech-team in Soweto maakte een plan voor de inzameling van afgewerkte kookolie, verbeterde het onderhoud en de beveiliging van een bestaande biodieselfabriek en ontwikkelde voorstellen voor decentrale productie van kleine mobiele biodieselfabrieken. Het project legde een basis voor de opbouw van de eigen Imtech MVO-community, voor het promoten van het corporate MVO-besef en voor decentrale MVO-initiatieven. De kosten van deze SSDC-missie bedragen circa 1 miljoen euro per jaar. In totaal waren 25 Imtechers direct bij dit project betrokken. In 2009 wordt gestart met een tweede corporate citizen project dat internationaal binnen Imtech zal worden uitgezet. ISO 14001-certificering In de UK beschikte Imtech al over een ISO 14001-certificering. In 2008 werden de Spaanse bedrijven van Imtech ISO 14001-gecertificeerd. Ook het overgenomen NVS, basis voor Imtech Nordic, is 14001-gecertificeerd. In 2009 en 2010 zal een aantal andere Imtech-landen volgen. Icos Cleantech Fund I: vroegtijdig betrokken bij innovatieve duurzame technologie Imtech participeert met CSM, Farm Frites en Icos Capital in het Icos Cleantech Fund I. Dit is een fonds waarin technologie-experts, ondernemers en wetenschappers samenwerken met als doel veelbelovende technologieën tot ontwikkeling te brengen. De focus ligt op voeding, energie en afval in combinatie met innovatieve nieuwe duurzame technologieën. Imtech neemt hierin deel met een bedrag 10 miljoen kwh aan groene stroom in eigen kantoren De Nederlandse kantoren van Imtech gingen over op groene stroom. Het gaat in totaal om 10 miljoen kwh stroom per jaar voor een periode van minimaal drie jaar. In 2009 wordt bezien of dit initiatief in andere Europese landen kan worden nagevolgd. van maximaal 2 miljoen euro. Icos Cleantech Fund I wordt ondersteund door het Nederlandse Ministerie van Economische Zaken. In 2008 investeerde het fonds in: Re-Steel, een onderneming die met door de Technische Universiteit Delft gepatenteerde technologie in staat is waardevolle materialen als koper en staal uit schrootafval te selecteren en op milieuvriendelijke wijze te hergebruiken; Dutch Rainmaker, een onderneming die door middel van een hightech windmolen, een compressor en innovatief koelingsysteem in staat is waterdamp uit de lucht te condenseren en als vloeibaar water op te vangen. Een unieke vinding die vooral in regenarme gebieden met een mild klimaat toegevoegde waarde kan bieden; FastrAK, een ultramoderne technologie die in staat is in een vroegtijdig stadium in de voedselketen ziekteverwekkende stoffen te detecteren. Participatie in dit fonds maakt het mogelijk om vroegtijdig betrokken te raken bij innovatieve duurzame technologie. Green Office 2015 Imtech was de belangrijkste initiatiefnemer van dit integrale project, dat door een groot aantal partijen in de bouwkolom van Nederland werd omarmd. Green Office 2015 is een innovatieve visie waarbij binnenstedelijke gebieden, die doorkruist worden door infrastructuur (spoor, wegen, water), opgewaardeerd worden tot multifunctionele gebieden waarin wonen, werken en recreëren op duurzame wijze met elkaar zijn verweven. Er is een concreet plan uitgewerkt voor een flexibel, innovatief en duurzaam kantoorgebouw van 50.000 m 2 dat energie 71

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, MAATSCHAPPELIJK VERANTWOORD ONDERNEMEN Maatschappelijk standaarden, beschikken over alle benodigde veiligheidscertificaten verantwoorde inkoop en zijn extra gecertificeerd voor specifieke pro- jecten. QHSE wordt gewaarborgd door een managementsysteem Voor toeleveranciers dat periodiek wordt getoetst en geoptimaliseerd. en facilitaire leveranciers De QHSE-performance van partners en toeleveranciers werd een Code dient minimaal gelijk te zijn aan die van Imtech. Het of Supply ontwikkeld Imtech-beleid richt zich op continue procesverbetering en op basis van de een steeds betere HSE-performance. Imtech gaat hierbij carbon footprint, een maatstaf die de invloed verder dan wettelijk verplicht is. De verbeteringsdoelstellingen van menselijke activiteit op het milieu meet. zijn meetbaar aan de hand van talloze audits en Ook de eigen Imtech-prestatie wordt in kaart klantevaluaties. gebracht. Meer dan veertig (toe)leveranciers ondertekenden de Code of Supply. Organisatie QHSE is een vast agendapunt van de Imtech Directieraad, het hoogste internationale managementniveau. Daarnaast bestaat er een Imtech Beleidsgroep HSE, bestaande levert zonder concessies te doen aan het comfort. Een uit een lid van de Raad van Bestuur, diverse operationele toonaangevend concept en plan met state-of-the-art technologie directeuren, een vertegenwoordiger uit de ondernemings- dat naadloos aansluit op de overheidsplannen voor raad en Arbodienst. De Imtech Beleidsgroep HSE ontwik- ruimtelijke ordening en meerwaarde biedt doordat alle kelt corporate QHSE-beleid, initieert bevordering van betrokken marktpartijen uit de bouwkolom kennis en QHSE-prestaties, draagt zorg voor speciale campagnes en expertise met elkaar delen en verrijken. doet onderzoek bij individuele bedrijven en klanten. Imtech kent gestructureerd periodiek overleg tussen het lijnmanagement Groen Imtech-kantoor en speciale QHSE-functionarissen. Ook de HR- Imtech is gestart met de realisatie van een eigen trendsettend functionarissen en Imtech Arbodienst nemen aan dit overfunctie duurzaam kantoor in Eindhoven, dat een voorbeeldleg deel. QHSE is tevens een vast agendapunt op de agenda zal vervullen op het gebied van energieverbruik, van de ondernemingsraden. CO 2 -uitstoot en belasting van het milieu. Het wordt een energieproducerend gebouw met een hightech intelligente Professioneel QHSE-projectmanagement buitenschil die een gunstige invloed heeft op de QHSE is volledig verankerd op projectniveau. Zo zijn er voor energie- en temperatuurprestaties. Ook technologische elk project V&G-projectplannen voor veiligheid en gezondheid. innovaties, zoals geïntegreerde klimaatplafonds, koudeen Daarnaast kent Imtech Prejob HSE-risicoanalyses en warmteopslag, energiezuinige LED-verlichting en een specifieke werkplekonderzoeken. Naast gestructureerd interieur op basis van het cradle to cradle -principe worden overleg tussen projectleiding en medewerkers kent Imtech erin opgenomen. Het kantoor zal in 2010 klaar zijn. reguliere toolboxmeetings, speciale QHSE-bijeenkomsten op de werkplek en bedrijfsinterne QHSE-voorlichting. Dutch Green Building Council Op de werkplek zelf is er een instrument voor Last Minute Imtech is één van de founding partners van de Dutch Green Risico Analyse. Building Council, een onafhankelijke organisatie, die een duurzaamheidslabel heeft ontwikkeld voor Nederlandse Zero target en leren van eventuele incidenten gebouwen en gebieden. Dit label wordt in de vorm van een Het ultieme doel is zero target ofwel nul ongevallen. Eventuele certificaat verstrekt aan opdrachtgevers die de mate van ongevallen worden altijd geregistreerd in Imtech- duurzaamheid van hun gebouw of gebied op basis van MBO: Melding Bedrijfsongevallen. Daarnaast vindt incidentenonderzoek de BREEAM, de BRE Environmental Assessment Method, plaats door de Arbodienst en/of QHSE- hebben laten beoordelen. functionarissen. Indien gewenst en/of nodig worden structurele maatregelen genomen gericht op het wegnemen QHSE: Quality, Health, Safety en Environment van het gevaar bij de bron. Eventuele beleidsaanpassingen Alle Imtech-bedrijven voldoen aan de hoogste QHSE-eisen, worden gecoördineerd door de Imtech Beleidsgroep HSE. zijn gecertificeerd op basis van relevante ISO-kwaliteits- 72

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, MAATSCHAPPELIJK VERANTWOORD ONDERNEMEN Ernstige ongevallen worden aan overheid en/of Arbeidsinspectie gemeld. Daarnaast vinden op basis van MBOregistraties trendanalyses plaats en worden ongevallenindexcijfers verzameld. Imtech Arbodienst: portal voor HSE-succes De eigen, gecertificeerde Imtech Arbodienst staat borg voor deskundige, praktische maar ook beleidsmatige begeleiding en (medisch) advies. Imtech Arbodienst geeft adviezen op het gebied van bedrijfsgezondheidszorg, ziekteverzuim en reïntegratie, bedrijfsveiligheidszorg, arbeidsen organisatiekunde en milieuvraagstukken. Specifieke onderzoeken worden verricht om het niveau van blootstelling van Imtech-medewerkers aan arbeidsgerichte risico s te meten en dragen bij om deze te beperken en te voorkomen. Actieve milieuzorg Op basis van haar HSE-beleid doet Imtech aan actieve milieuzorg. Hieronder wordt verstaan het voorkomen van lucht-, water- en bodemverontreiniging, geluidshinder en andere hinder, bijvoorbeeld ongewenste emissies van gassen. Milieueisen vormen een vast criterium bij het ontwikkelen en uitvoeren van diensten en producten. Het milieubeleid wordt geborgd door externe audits, is gecertificeerd en voldoet aan alle wettelijk milieueisen. Op projectlocaties worden milieubelastende materialen afgevoerd conform de wettelijke voorschriften. Om ongewenste emissies te voorkomen zijn medewerkers speciaal opgeleid en gecertificeerd. Op de kantoorlocaties wordt het klein afval gescheiden verzameld, afgevoerd en gecertificeerd geadministreerd. Safetecq : optimale condities voor HSE 2008 is door Imtech uitgeroepen tot het jaar van HSE, Health, Safety and Environment. In dit kader werden de volgende initiatieven genomen: het opstellen van een Safetecq -beleidsverklaring bestaande uit de volgende vier HSE-speerpunten: optimale veiligheid op het werk; optimale bescherming van de gezondheid; voorkomen van ziekte en arbeidsongeschiktheid; voorkomen van milieuschade. introductie van acht Safetecq -HSE-principles bij alle Imtech-medewerkers; een Safetecq -communicatiecampagne bestaande uit posters, een interactieve cd, website, leaflets en toolboxmeetings. Biogascentrales in de UK Voor Anglian Water Services verzorgt Imtech de complete technologie voor het milieuvriendelijk behandelen, reinigen en verrijken van slib, dat in twee nieuw te bouwen biogascentrales wordt verbrand en omgezet in elektriciteit. Hiermee wordt per jaar 2 MW aan energie opgewekt. Acties 2009 en 2010 Het succesvolle MVO-beleid zal verder worden doorgezet. Er is een pilot in voorbereiding die is gericht op het realiseren van verdere energiebesparing in de eigen kantoren. Daarnaast zal het beleid in het teken staan van verdere kwantificering van de MVO-prestaties, zowel van Imtech als leveranciers en partners. Er wordt onderzoek gedaan naar een instrumentarium waarmee in projecten kan worden bijgehouden hoeveel energie wordt bespaard of hoeveel schadelijke CO 2 -uitstoot is voorkomen met de door Imtech geïmplementeerde technologieën. Daarnaast zal de carbon footprint-methode worden geïmplementeerd. Alleen door het meten van de MVO-prestaties aan de hand van prestatie-indicatoren en MVO-data is verbetering mogelijk. Tegelijkertijd zal worden gestart met de opbouw van een internationale interne MVO-community. Deze dient als draagvlak voor het opstarten van een tweede SSDC-project en identificatie van decentrale MVO-initiatieven. Tot slot richt de aandacht zich op ISO 14001-certificering van de totale organisatie. 73

VERSLAG RAAD VAN BESTUUR, BESTUURDERSVERKLARINGEN BESTUURDERSVERKLARINGEN De jaarrekening geeft een getrouw beeld van de activa, de passiva, de financiële positie en de winst of het verlies van Imtech N.V. en de gezamenlijk in de consolidatie opgenomen ondernemingen. Het jaarverslag geeft een getrouw beeld omtrent de toestand op de balansdatum en de gang van zaken gedurende het boekjaar van Imtech N.V. en van de met haar verbonden ondernemingen, waarvan de gegevens in haar jaarrekening zijn opgenomen, en in het jaarverslag zijn de wezenlijke risico s beschreven, waarmee Imtech N.V. wordt geconfronteerd. Gouda, 16 februari 2009 Raad van Bestuur Dr. ir. R.J.A. van der Bruggen, Voorzitter Mr. B.R.I.M. Gerner, CFO 74

JAARREKENING 2008 Geconsolideerde jaarrekening 76 Geconsolideerde winst- en verliesrekening 77 Geconsolideerd overzicht van het totaalresultaat 78 Geconsolideerde balans 80 Geconsolideerd kasstroomoverzicht 81 Toelichting op de geconsolideerde jaarrekening Vennootschappelijke jaarrekening 125 Vennootschappelijke balans van Imtech N.V. 125 Vennootschappelijke winst- en verliesrekening van Imtech N.V. 126 Toelichting op de vennootschappelijke balans en de winst- en verliesrekening van Imtech N.V. 75

GECONSOLIDEERDE WINST- EN VERLIESREKENING In duizenden euro s 2008 2007 1, 3 Opbrengsten 3.859.443 3.346.308 Grond- en hulpstoffen en handelsgoederen 1.384.467 1.247.169 Uitbesteed werk en andere externe kosten 878.577 748.617 4 Personeelskosten 1.071.207 912.782 9 Afschrijvingen materiële vaste activa 29.298 24.027 10 Amortisatie immateriële activa 10.385 7.806 10 Bijzondere waardevermindering immateriële activa 3.000 1.384 5 Overige bedrijfskosten 298.705 257.243 Totaal bedrijfslasten 3.675.639 3.199.028 Resultaat uit bedrijfsactiviteiten 183.804 147.280 Financieringsbaten 21.999 32.987 Financieringslasten 51.271 53.906 6 Nettofinancieringsresultaat 29.272 20.919 11 Aandeel in resultaat geassocieerde deelnemingen, joint ventures en overige investeringen 190 212 Winst vóór belastingen 154.722 126.149 7 Winstbelastingen 41.183 33.312 Winst over het boekjaar 113.539 92.837 Toe te rekenen aan: Aandeelhouders van Imtech N.V. (nettowinst) 113.341 91.930 Minderheidsbelang 198 907 Winst over het boekjaar 113.539 92.837 19 Gewone winst per aandeel (euro) 1,46 1,17 19 Verwaterde winst per aandeel (euro) 1,46 1,15 19 Gewone winst per aandeel (euro)* 1,64 1,29 19 Verwaterde winst per aandeel (euro)* 1,63 1,27 * Vóór amortisatie en bijzondere waardevermindering immateriële activa. 76

GECONSOLIDEERD OVERZICHT VAN HET TOTAALRESULTAAT In duizenden euro s 2008 2007 Valutaomrekeningsverschillen toe te rekenen aan aandeelhouders van Imtech N.V. (vóór uitgesteld belastingeffect) 38.272 8.545 Valutaomrekeningsverschillen toe te rekenen aan het minderheidsbelang 22 52 Effectief deel van veranderingen in de reële waarde van kasstroomafdekkingen (vóór uitgesteld belastingeffect) 2.891 294 Uitgestelde belastingen op valutaomrekeningsverschillen 4.652 Uitgestelde belastingen op effectief deel van veranderingen in de reële waarde van kasstroomafdekkingen 283 141 Baten en lasten rechtstreeks verwerkt in het eigen vermogen 36.206 8.750 Winst over het boekjaar 113.539 92.837 18 Totaalresultaat over het boekjaar 77.333 84.087 Toe te rekenen aan: Aandeelhouders van Imtech N.V. 77.113 83.232 Minderheidsbelang 220 855 Totaalresultaat over het boekjaar 77.333 84.087 77

GECONSOLIDEERDE BALANS In duizenden euro s 31 december 2008 31 december 2007 Activa 9 Materiële vaste activa 132.215 107.383 10 Immateriële activa 697.170 387.705 11 Investeringen in geassocieerde deelnemingen en joint ventures 3.196 2.438 12 Langlopende vorderingen 22.651 17.656 13 Uitgestelde belastingvorderingen 19.945 10.405 Totaal vaste activa 875.177 525.587 14 Voorraden 82.653 65.665 15 Te vorderen van opdrachtgevers 420.234 353.625 16 Handels- en overige vorderingen 987.594 813.164 8 Te vorderen winstbelastingen 5.891 9.120 17 Geldmiddelen en kasequivalenten 101.765 123.969 Totaal vlottende activa 1.598.137 1.365.543 Totaal activa 2.473.314 1.891.130 78

GECONSOLIDEERDE BALANS 31 december 2008 31 december 2007 Eigen vermogen Aandelenkapitaal 64.528 64.528 Agioreserve 36.120 36.120 Overige reserves 181.946 174.113 Onverdeeld resultaat 113.341 91.930 18 Eigen vermogen toe te rekenen aan aandeelhouders van Imtech N.V. 395.935 366.691 Minderheidsbelang 3.260 3.411 Totaal eigen vermogen 399.195 370.102 Verplichtingen 20 Leningen en overige financieringsverplichtingen 367.822 134.032 21 Personeelsbeloningen 146.562 142.775 22 Voorzieningen 4.368 4.013 13 Uitgestelde belastingverplichtingen 32.893 12.851 Totaal langlopende verplichtingen 551.645 293.671 17 Rekening-courantkredieten banken 178.694 74.507 20 Leningen en overige financieringsverplichtingen 11.376 7.396 15 Verplichtingen aan opdrachtgevers 323.118 256.005 23 Handelsschulden en overige te betalen posten 964.628 846.513 8 Te betalen winstbelastingen 28.189 30.219 22 Voorzieningen 16.469 12.717 Totaal kortlopende verplichtingen 1.522.474 1.227.357 Totaal verplichtingen 2.074.119 1.521.028 Totaal eigen vermogen en verplichtingen 2.473.314 1.891.130 79

GECONSOLIDEERD KASSTROOMOVERZICHT In duizenden euro s 2008 2007 Kasstroom uit bedrijfsactiviteiten Resultaat uit bedrijfsactiviteiten 183.804 147.280 Aanpassingen voor: 9 Afschrijvingen materiële vaste activa 29.298 24.027 10 Amortisatie en bijzondere waardeverminderingen immateriële activa 13.385 9.190 Resultaat op verkochte vaste activa 341 2.367 4 Kosten van op aandelen gebaseerde betalingen 2.385 2.179 Operationele kasstroom vóór mutaties in werkkapitaal en voorzieningen 228.531 180.309 Mutatie voorraden 10.424 1.188 Mutatie te vorderen van/verplichtingen aan opdrachtgevers 43.673 737 Mutatie handels- en overige vorderingen 93.547 30.055 Mutatie handelsschulden en overige te betalen posten 37.424 65.315 Mutatie voorzieningen en personeelsbeloningen 1.814 5.709 108.406 30.002 Kasstroom uit operationele activiteiten 120.125 210.311 Betaalde rente 26.250 19.031 Betaalde winstbelastingen 46.241 43.488 Nettokasstroom uit bedrijfsactiviteiten 47.634 147.792 Kasstroom uit investeringsactiviteiten Ontvangsten uit verkoop van materiële en overige vaste activa 3.468 8.472 Ontvangsten uit verkoop van vaste activa geclassificeerd voor verkoop 10.214 Ontvangen rente 3.089 3.873 Ontvangen dividenden 1.080 716 Ontvangsten uit verkoop van dochterondernemingen, na aftrek van afgestoten geldmiddelen 79 368 2 Verwerving van dochterondernemingen, na aftrek van verworven geldmiddelen 293.010 130.680 2 Verwerving van minderheidsbelangen 3.734 113 Verwerving van materiële vaste activa 39.248 28.900 10 Verwerving van immateriële activa 8.501 6.045 Verwerving van geassocieerde deelnemingen en joint ventures 168 343 Verstrekking minus aflossing van langlopende vorderingen 388 8.794 Nettokasstroom uit investeringsactiviteiten 336.557 133.644 Kasstroom uit financieringsactiviteiten 18 Ontvangsten uit de uitoefening van aandelenopties 2.502 2.426 18 Inkoop van eigen aandelen 16.506 14.398 Opgenomen leningen 231.787 103.037 Aflossing van leningen 6.629 42.429 Betalingen uit hoofde van financiële-leaseverplichtingen 3.462 277 18 Betaald dividend 37.258 28.862 Nettokasstroom uit financieringsactiviteiten 170.434 19.497 Netto afname/toename van geldmiddelen en rekening-courantkredieten banken 118.489 33.645 Geldmiddelen, kasequivalenten en rekening-courantkredieten banken op 1 januari 49.462 19.192 Valutaomrekeningsverschillen op geldmiddelen, kasequivalenten en rekening-courantkredieten banken 7.902 3.375 Geldmiddelen, kasequivalenten en rekening-courantkredieten banken op 31 december 76.929 49.462 80

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING In duizenden euro s, tenzij anders aangegeven BELANGRIJKE GRONDSLAGEN VOOR FINANCIËLE VERSLAGGEVING Imtech N.V. (de Vennootschap ) is statutair gevestigd te Rotterdam, Nederland. De geconsolideerde jaarrekening van de Vennootschap over het boekjaar 2008 omvat de Vennootschap en haar dochterondernemingen (tezamen te noemen de Groep ). Artikel 402 Boek 2 van het Burgerlijk Wetboek wordt toegepast. De Raad van Bestuur heeft op 16 februari 2009 de jaarrekening opgemaakt. (a) Overeenstemmingsverklaring De geconsolideerde jaarrekening is opgesteld in overeenstemming met International Financial Reporting Standards (IFRS) zoals aanvaard binnen de Europese Unie (EU). (b) Gehanteerde grondslagen bij de opstelling van de jaarrekening De jaarrekening wordt gepresenteerd in euro, die fungeert als de functionele valuta voor de Vennootschap, afgerond op het dichtstbijzijnde duizendtal. De jaarrekening is opgesteld op basis van historische kosten, met dien verstande dat de volgende activa en verplichtingen zijn gewaardeerd tegen reële waarde: afgeleide financiële instrumenten, financiële instrumenten geclassificeerd als beschikbaar voor verkoop en fondsbeleggingen. Voor verkoop aangehouden vaste activa en groepen activa die worden afgestoten, worden gewaardeerd op de laagste van de boekwaarde en de reële waarde na aftrek van geschatte verkoopkosten. De opstelling van de jaarrekening in overeenstemming met IFRS vereist dat de leiding oordelen vormt en schattingen en veronderstellingen maakt die van invloed zijn op de toepassing van grondslagen en de gerapporteerde waarde van activa en verplichtingen, en van baten en lasten. De schattingen en hiermee verbonden veronderstellingen zijn gebaseerd op ervaringen uit het verleden en verschillende andere factoren die gegeven de omstandigheden als redelijk worden beschouwd. De uitkomsten hiervan vormen de basis voor het oordeel over de boekwaarde van activa en verplichtingen die niet op eenvoudige wijze uit andere bronnen blijkt. De daadwerkelijke uitkomsten kunnen afwijken van deze schattingen. De schattingen en onderliggende veronderstellingen worden voortdurend beoordeeld. Herzieningen van schattingen worden opgenomen in de periode waarin de schatting wordt herzien, indien de herziening alleen voor die periode gevolgen heeft, of in de periode van herziening en toekomstige perioden, indien de herziening gevolgen heeft voor zowel de verslagperiode als toekomstige perioden. In het bijzonder wordt informatie over belangrijke punten van schattingsonzekerheden en kritische oordelen bij de toepassing van de grondslagen die het meest van invloed zijn op de in de jaarrekening opgenomen bedragen, beschreven in de volgende onderdelen van de toelichting: noot 10 bepaling van de realiseerbare waarde van kasstroom- genererende eenheden; noot 15 waardering van te vorderen van opdrachtgevers/verplich- tingen aan opdrachtgevers; noot 21 waardering van de verplichting uit hoofde van toegezegd- pensioenregelingen. 81 De hierna uiteengezette grondslagen voor financiële verslaggeving zijn consistent toegepast voor alle gepresenteerde perioden in deze geconsolideerde jaarrekening. De grondslagen voor financiële verslaggeving zijn door de tot de Groep behorende entiteiten consistent toegepast. (c) Grondslagen voor consolidatie (i) Dochterondernemingen Dochterondernemingen zijn die entiteiten waarover de Vennootschap zeggenschap heeft. Er is sprake van zeggenschap indien de Vennootschap de mogelijkheid heeft om, direct of indirect, het financiële en operationele beleid van een entiteit te bepalen teneinde voordelen te verkrijgen uit de activiteiten van de entiteit. Bij de beoordeling of er sprake is van zeggenschap wordt rekening gehouden met potentiële stemrechten die op dat moment uitoefenbaar of converteerbaar zijn. De jaarrekeningen van dochterondernemingen zijn in de geconsolideerde jaarrekening opgenomen vanaf de datum waarop voor het eerst sprake is van zeggenschap, tot aan het moment waarop deze eindigt. De grondslagen voor financiële verslaggeving van dochterondernemingen zijn waar nodig aangepast aan de door de Groep gehanteerde grondslagen. (ii) Geassocieerde deelnemingen Geassocieerde deelnemingen zijn die entiteiten waar de Groep invloed van betekenis heeft op het financiële en operationele beleid, maar waarover zij geen zeggenschap heeft. De geconsolideerde jaarrekening omvat het aandeel van de Groep in het totaalresultaat van geassocieerde deelnemingen volgens de equity -methode, vanaf de datum waarop de Groep voor het eerst invloed van betekenis heeft, tot aan de datum waarop voor het laatst sprake is van invloed van betekenis. Wanneer het aandeel van de Groep in de verliezen groter is dan de waarde van het belang in een geassocieerde deelneming, wordt de boekwaarde van de entiteit in de balans van de Groep afgeboekt tot nihil en worden verdere verliezen niet meer in aanmerking genomen behalve voor zover de Groep een in rechte afdwingbare of feitelijke verplichting is aangegaan of betalingen heeft verricht namens een geassocieerde deelneming. (iii) Joint ventures Joint ventures zijn die entiteiten waarover de Groep gezamenlijk met andere partijen zeggenschap heeft en waarbij deze zeggenschap in een overeenkomst is vastgelegd. De geconsolideerde jaarrekening omvat het aandeel van de Groep in het totaalresultaat van joint ventures volgens de equity -methode, vanaf de datum waarop voor het eerst gezamenlijke zeggenschap wordt uitgeoefend tot aan de datum waarop deze eindigt. (iv) Eliminatie van transacties bij consolidatie Intragroepssaldi en eventuele niet-gerealiseerde winsten en verliezen op transacties binnen de Groep of baten en lasten uit dergelijke transacties worden bij de opstelling van de geconsolideerde jaarrekening geëlimineerd. Niet-gerealiseerde winsten uit hoofde van transacties met geassocieerde deelnemingen en entiteiten waarover gezamenlijk de zeggenschap wordt uitgeoefend, worden geëlimineerd naar rato van het belang dat de Groep in de entiteit heeft. Niet-gerealiseerde verliezen worden op dezelfde wijze geëlimineerd als niet-gerealiseerde winsten, maar slechts voor zover er geen aanwijzing is voor een bijzondere waardevermindering.

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING (d) Vreemde valuta (i) Transacties in vreemde valuta Transacties luidend in vreemde valuta worden in euro s omgerekend tegen de geldende wisselkoers per de transactiedatum. In vreemde valuta luidende monetaire activa en verplichtingen worden per balansdatum in euro s omgerekend tegen de op die datum geldende wisselkoers. De bij omrekening optredende valutakoersverschillen worden in de winst- en verliesrekening opgenomen, met uitzondering van de bij heromrekening van voor verkoop beschikbare eigenvermogensinstrumenten optredende valutakoersverschillen of een financiële verplichting die wordt aangemerkt als afdekking van de netto-investering in een buitenlandse activiteit. Niet-monetaire activa en verplichtingen die in een vreemde valuta luiden en op basis van historische kosten worden gewaardeerd, worden omgerekend tegen de wisselkoers per de transactiedatum. (ii) Jaarrekening van buitenlandse activiteiten De activa en verplichtingen van buitenlandse activiteiten, met inbegrip van goodwill en bij consolidatie ontstane reële-waardecorrecties, worden in euro s omgerekend tegen de geldende koers per balansdatum. De opbrengsten en kosten van buitenlandse activiteiten worden in euro s omgerekend tegen de koers die de wisselkoers op de transactiedatum benadert. Valutaomrekeningsverschillen worden direct in een afzonderlijke component van het eigen vermogen opgenomen. Sinds januari 2004, de overgangsdatum van de Groep naar IFRS, worden deze verschillen verwerkt in de reserve omrekeningsverschillen. Als een buitenlandse activiteit geheel of gedeeltelijk wordt verkocht, wordt het betreffende bedrag uit de reserve omrekeningsverschillen overgeboekt naar de winst- en verliesrekening. (iii) Afdekking van de netto-investering in buitenlandse activiteiten Valutakoersverschillen die optreden bij de omrekening van een financiële verplichting die wordt aangemerkt als afdekking van de nettoinvestering in een buitenlandse activiteit worden direct in het eigen vermogen verwerkt, in de reserve omrekeningsverschillen, voor zover de afdekking effectief is. Het niet-effectieve deel wordt als last in de winsten verliesrekening opgenomen. Wanneer de afgedekte netto-investering wordt verkocht, wordt het in het eigen vermogen opgenomen cumulatieve bedrag bij de verkoop als correctie overgeboekt naar de winst- en verliesrekening. (e) Afgeleide financiële instrumenten De Groep maakt gebruik van afgeleide financiële instrumenten om rente- en valutarisico s af te dekken die voortvloeien uit bedrijfs-, financierings- en investeringsactiviteiten. In overeenstemming met het treasurybeleid houdt de Groep geen derivaten aan voor handelsdoeleinden en geeft de Groep deze ook niet uit. Derivaten die echter niet in aanmerking komen voor hedge accounting worden verwerkt als handelsinstrumenten. Afgeleide financiële instrumenten worden gewaardeerd tegen reële waarde. De winst of het verlies uit herwaardering naar reële waarde wordt onmiddellijk in de winst- en verliesrekening opgenomen. Indien derivaten echter voor hedge accounting in aanmerking komen, is de opname van een resulterende winst of een resulterend verlies afhankelijk van de aard van de post die wordt afgedekt (zie grondslag f). De reële waarde van rente- en valutatermijncontracten is gebaseerd op de genoteerde marktprijs, indien voorhanden. Indien geen genoteerde marktprijs beschikbaar is, wordt de reële waarde geschat door het verschil tussen de contractuele en de actuele termijnprijs voor de resterende looptijd contant te maken op basis van een risicovrije rentevoet (ontleend aan staatsobligaties). (f) Afdekking (i) Kasstroomafdekking Wanneer een afgeleid financieel instrument wordt aangewezen als afdekking van de variabiliteit van de kasstromen van een opgenomen actief, verplichting, of een hoogstwaarschijnlijk verwachte transactie, dan wordt het effectieve deel van een winst of verlies op het afgeleide financiële instrument rechtstreeks in het eigen vermogen verwerkt. Indien de verwachte transactie vervolgens leidt tot de opname van een niet-financieel actief of niet-financiële verplichting, wordt de hiermee verband houdende cumulatieve winst of het hiermee verband houdende cumulatieve verlies verwijderd uit het eigen vermogen en opgenomen in de kostprijs bij eerste opname van het niet-financiële actief of de nietfinanciële verplichting. Leidt een afdekking van een verwachte transactie tot de opname van een financieel actief of een financiële verplichting, dan worden de daarmee verbonden winsten of verliezen die rechtstreeks in het eigen vermogen werden opgenomen, overgeboekt naar de winsten verliesrekening, in dezelfde periode of perioden waarin het verkregen actief of de aangegane verplichting van invloed is op de winst of het verlies. Ten aanzien van kasstroomafdekkingen geldt dat, behoudens de kasstroomafdekkingen die onder de voorgaande twee grondslagen vallen, de hiermee verbonden winst of het hiermee verbonden verlies wordt overgeboekt van het eigen vermogen naar de winst- en verliesrekening, in dezelfde periode of perioden waarin de afgedekte verwachte transactie van invloed is op de winst of het verlies. Het niet-effectieve deel van eventuele winsten of verliezen wordt onmiddellijk in de winst- en verliesrekening opgenomen. Wanneer een afdekkingsinstrument afloopt of wordt verkocht, beëindigd of uitgeoefend, of wanneer de entiteit de aanwijzing van de afdekkingsrelatie intrekt, maar de afgedekte verwachte transactie naar verwachting nog steeds zal plaatsvinden, blijft de cumulatieve winst of het cumulatieve verlies op dat moment in het eigen vermogen opgenomen en wordt deze winst of dit verlies verwerkt overeenkomstig bovenvermelde grondslag wanneer de transactie plaatsvindt. Indien niet langer wordt verwacht dat de afgedekte transactie zal plaatsvinden, wordt de cumulatieve niet-gerealiseerde winst of het cumulatieve niet-gerealiseerde verlies dat in het eigen vermogen is opgenomen, onmiddellijk overgeboekt naar de winst- en verliesrekening. (ii) Afdekking van monetaire activa en verplichtingen Wanneer een afgeleid financieel instrument wordt gebruikt als economische afdekking van het valutarisico van een opgenomen monetair actief of monetaire verplichting, wordt geen hedge accounting toegepast en wordt een winst of verlies op het afdekkingsinstrument in de winst- en verliesrekening opgenomen. 82

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING (iii) Afdekking van een netto-investering in een buitenlandse activiteit Het gedeelte van de winst of het verlies op een instrument dat wordt gebruikt om een netto-investering in een buitenlandse activiteit af te dekken, waarvan wordt vastgesteld dat sprake is van een effectieve afdekking, wordt rechtstreeks in het eigen vermogen opgenomen. Het niet-effectieve deel wordt in de winst- en verliesrekening opgenomen. (g) Materiële vaste activa (i) Activa in eigendom Materiële vaste activa worden gewaardeerd tegen kostprijs verminderd met cumulatieve afschrijvingen (zie hierna) en bijzondere waardeverminderingsverliezen (zie grondslag (n)). Voor bepaalde activa is de kostprijs op 1 januari 2004, de overgangsdatum naar IFRS, bepaald op de reële waarde per die datum als veronderstelde kostprijs. De kostprijs van zelfvervaardigde activa omvat materiaalkosten, directe arbeidskosten, de eerste schatting, voor zover relevant, van de ontmantelings- en verwijderingskosten van het actief en de herstelkosten van de locatie waar de activa zich bevinden en een redelijk deel van de indirecte productiekosten. Wanneer materiële vaste activa bestaan uit onderdelen met een ongelijke gebruiksduur, worden deze als afzonderlijke posten onder de materiële vaste activa opgenomen. (ii) Geleasde activa Lease-overeenkomsten waarbij de Groep vrijwel alle aan het eigendom verbonden risico s en voordelen overneemt, worden geclassificeerd als financiële leases. Vaste activa die via financiële lease zijn verworven, worden gewaardeerd op de laagste van de reële waarde en de contante waarde van de minimale leasebetalingen bij aanvang van de lease, verminderd met cumulatieve afschrijvingen (zie hierna) en bijzondere waardeverminderingen (zie grondslag (n)). De verwerking van leasebetalingen geschiedt in overeenstemming met grondslag (v). (iii) Kosten na eerste opname De Groep neemt in de boekwaarde van een materieel vast actief de kostprijs op van de vervanging van een deel van dat actief wanneer die kosten worden gemaakt, indien het waarschijnlijk is dat de toekomstige economische voordelen met betrekking tot het actief aan de Groep zullen toekomen en de kostprijs van het actief betrouwbaar kan worden bepaald. Alle andere kosten worden als last in de winst- en verliesrekening opgenomen wanneer zij worden gemaakt. (iv) Afschrijvingen Afschrijvingen worden ten laste van de winst- en verliesrekening gebracht volgens de lineaire methode op basis van de geschatte gebruiksduur van ieder onderdeel van een materieel vast actief. Op terreinen wordt niet afgeschreven. De geschatte gebruiksduur luidt als volgt: gebouwen 30 jaar machines en installaties 10 12 jaar inventaris 3 5 jaar belangrijke componenten 10 jaar De restwaarde wordt, tenzij insignificant, jaarlijks beoordeeld. (h) Immateriële activa (i) Goodwill Alle bedrijfscombinaties worden administratief verwerkt via toepassing van de overnamemethode. Goodwill betreft een bedrag dat voortvloeit uit de overname van ondernemingen, geassocieerde deelnemingen en joint ventures. Goodwill wordt gewaardeerd tegen kostprijs verminderd met cumulatieve bijzondere waardeverminderingsverliezen. Goodwill wordt toegerekend aan kasstroomgenererende eenheden en wordt niet stelselmatig geamortiseerd. In plaats daarvan wordt jaarlijks, of indien er een aanwijzing is, getoetst of er sprake is van een bijzondere waardevermindering (zie grondslag (n)). Voor geassocieerde deelnemingen wordt de boekwaarde van goodwill opgenomen in de boekwaarde van de investering in de geassocieerde deelneming. Negatieve goodwill die bij een overname ontstaat, wordt direct in de winst- en verliesrekening opgenomen. Met betrekking tot bedrijfsovernames die hebben plaatsgevonden vanaf 1 januari 2004 komt goodwill overeen met het verschil tussen de kostprijs van de overname en de netto reële waarde van de overgenomen identificeerbare activa en (voorwaardelijke) verplichtingen. Bij overnames vóór deze datum is goodwill gebaseerd op de waarde die hieraan op grond van voorheen in Nederland toegepaste algemeen aanvaarde grondslagen (Titel 9, Boek 2 BW) werd toegekend. (ii) Onderzoek en ontwikkeling Uitgaven voor onderzoeksactiviteiten, die worden verricht met het vooruitzicht nieuwe technische kennis en inzichten te verwerven, worden als last in de winst- en verliesrekening opgenomen wanneer zij worden gemaakt. Uitgaven voor ontwikkelingsactiviteiten, waarbij de onderzoeksresultaten worden aangewend voor een plan of ontwerp voor de productie van nieuwe of wezenlijk verbeterde producten en processen, worden geactiveerd indien het product of proces technisch en commercieel haalbaar is en de Groep over voldoende middelen beschikt om de ontwikkeling te voltooien. De geactiveerde uitgaven omvatten de materiaalkosten, directe arbeidskosten en een redelijk deel van de indirecte kosten. De overige ontwikkelingskosten worden als last in de winst- en verliesrekening opgenomen wanneer zij worden gemaakt. De geactiveerde ontwikkelingskosten worden gewaardeerd tegen kostprijs verminderd met cumulatieve amortisatie (zie hieronder) en cumulatieve bijzondere waardeverminderingsverliezen (zie grondslag (n)). (iii) Overige immateriële activa De overige door de Groep verworven immateriële activa worden gewaardeerd tegen kostprijs verminderd met cumulatieve amortisatie (zie hieronder) en cumulatieve bijzondere waardeverminderingsverliezen (zie grondslag (n)). (iv) Uitgaven na eerste opname Uitgaven na eerste opname voor geactiveerde immateriële activa worden uitsluitend geactiveerd wanneer hierdoor de toekomstige economische voordelen toenemen die zijn besloten in het specifieke actief waarop zij betrekking hebben. Alle overige uitgaven worden als last in de winst- en verliesrekening opgenomen wanneer zij worden gedaan. 83

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING (v) Amortisatie De amortisatie geschiedt lineair ten laste van de winst- en verliesrekening op basis van de geschatte gebruiksduur van de immateriële activa, tenzij deze gebruiksduur onbepaald is. De amortisatie start zodra de activa gebruiksklaar zijn. De geschatte gebruiksduur luidt als volgt: software 3 10 jaar klantenbestanden/contracten 5 15 jaar geactiveerde ontwikkelingskosten 3 5 jaar technologie 10 jaar merken 10 jaar Met betrekking tot goodwill en immateriële activa met een onbepaalde gebruiksduur wordt ieder jaar systematisch per balansdatum getoetst of zich een bijzondere waardevermindering heeft voorgedaan. ( j) Beleggingen Beleggingen in schuldbewijzen en aandelen worden geclassificeerd als voor verkoop beschikbaar en worden gewaardeerd tegen reële waarde, waarbij de daaruit voortvloeiende winsten of verliezen rechtstreeks in het eigen vermogen worden verwerkt, behoudens bijzondere waardeverminderingsverliezen en, in geval van monetaire posten zoals schuldbewijzen, valutakoersverschillen. Wanneer deze beleggingen niet langer in de balans worden opgenomen, wordt de cumulatieve winst die, of het cumulatieve verlies dat, rechtstreeks in het eigen vermogen is verwerkt, opgenomen in de winst- en verliesrekening. Voor zover zij rentedragende beleggingen betreffen, wordt de rente op basis van de effectieve-rentemethode in de winst- en verliesrekening opgenomen. De reële waarde van de financiële instrumenten geclassificeerd als aangehouden en beschikbaar voor verkoop is de genoteerde biedprijs per balansdatum. (k) Voorraden De voorraden worden opgenomen tegen kostprijs of netto-opbrengstwaarde, indien deze lager is. De netto-opbrengstwaarde is de geschatte verkoopprijs in het kader van de normale bedrijfsvoering, verminderd met de geschatte kosten van voltooiing en de verkoopkosten. De kostprijs van de voorraden is gebaseerd op het eerst in, eerst uit -beginsel (fifo) en omvat de uitgaven gedaan bij verwerving van de voorraden en het naar de bestaande locatie en in de bestaande toestand brengen daarvan. De kostprijs van voorraden gereed product en onderhanden werk omvat een redelijk deel van de indirecte kosten op basis van de normale productiecapaciteit. (l) Te vorderen van opdrachtgevers Onderhanden projecten in opdracht van derden worden gewaardeerd tegen kostprijs plus tot dan toe opgenomen winst (zie grondslag (u)), verminderd met een voorziening voor voorzienbare verliezen en verminderd met gefactureerde termijnen. De kostprijs omvat alle uitgaven die rechtstreeks verband houden met specifieke projecten en een toerekening van de gemaakte vaste en variabele indirecte kosten in verband met de contractactiviteiten van de Groep op basis van de normale productiecapaciteit. (m) Handels- en overige vorderingen Handels- en overige vorderingen worden bij de eerste opname verwerkt tegen reële waarde plus eventuele direct toerekenbare transactiekosten. Na de eerste opname worden handels- en overige vorderingen gewaardeerd tegen geamortiseerde kostprijs minus bijzondere waardeverminderingsverliezen (zie grondslag (n)). (n) Bijzondere waardeverminderingen De boekwaarde van de activa van de Groep uitgezonderd voorraden (zie grondslag (k)), onderhanden projecten in opdracht van derden (zie grondslag (l)), een positief saldo uit hoofde van toegezegd-pensioenregelingen (zie grondslag (r) (ii)) en uitgestelde belastingvorderingen (zie grondslag (w)), wordt per iedere balansdatum opnieuw bezien om te bepalen of er aanwijzingen zijn voor bijzondere waardeverminderingen. Indien dergelijke aanwijzingen bestaan, wordt een schatting gemaakt van de realiseerbare waarde van het actief (zie grondslag (n)(i)). Voor goodwill, activa met een onbepaalde gebruiksduur en immateriële activa die nog niet gebruiksklaar zijn, wordt elk jaar de realiseerbare waarde geschat. Er wordt een bijzonder waardeverminderingsverlies opgenomen wanneer de boekwaarde van een actief of de kasstroomgenererende eenheid waartoe het actief behoort, hoger is dan de realiseerbare waarde. Bijzondere waardeverminderingsverliezen worden in de winst- en verliesrekening opgenomen. Bijzondere waardeverminderingsverliezen opgenomen met betrekking tot kasstroomgenererende eenheden worden eerst in mindering gebracht op de boekwaarde van eventueel aan kasstroomgenererende eenheden (of groepen van eenheden) toegerekende goodwill en vervolgens naar rato in mindering gebracht op de boekwaarde van de overige activa van de eenheid (of groep van eenheden). (i) Berekening van de realiseerbare waarde De realiseerbare waarde van tegen geamortiseerde kostprijs gewaardeerde vorderingen wordt berekend als de contante waarde van de verwachte toekomstige kasstromen, gedisconteerd tegen de oorspronkelijke effectieve rente (dat wil zeggen de effectieve rente berekend bij eerste opname van deze financiële activa). Vorderingen met een korte resterende looptijd worden niet contant gemaakt. Voor de overige activa is de realiseerbare waarde gelijk aan de reële waarde minus verkoopkosten of de bedrijfswaarde, indien deze hoger is. Bij het bepalen van de bedrijfswaarde wordt de contante waarde van de geschatte toekomstige kasstromen berekend met behulp van een disconteringsvoet vóór belasting die een afspiegeling is van zowel de actuele markttaxaties van de tijdswaarde van geld als van de specifieke risico s met betrekking tot het actief. Voor een actief dat geen kasontvangsten genereert die in hoge mate onafhankelijk zijn van die van andere activa, wordt de realiseerbare waarde bepaald voor de kasstroomgenererende eenheid waartoe het actief behoort. (ii) Terugneming van bijzondere waardeverminderingen Een bijzonder waardeverminderingsverlies met betrekking tot een tegen amortisatiewaarde gewaardeerde vordering wordt teruggenomen indien de terugname objectief in verband kan worden gebracht met een gebeurtenis die zich heeft voorgedaan nadat dit bijzondere waardeverminderingsverlies werd opgenomen. Een bijzonder waardeverminderingsverlies met betrekking tot een belegging in een eigen-vermogensinstrument geclassificeerd als beschikbaar voor verkoop wordt niet via de winst- en verliesrekening teruggenomen. 84

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING Als de reële waarde van een voor verkoop beschikbaar schuldbewijs stijgt en de stijging objectief in verband kan worden gebracht met een gebeurtenis die plaatsvond na de opname van het bijzondere waardeverminderingsverlies in de winst- en verliesrekening, wordt het bijzondere waardeverminderingsverlies teruggenomen, waarbij het bedrag van de terugname in de winst- en verliesrekening wordt opgenomen. Met betrekking tot goodwill worden geen bijzondere waardeverminderingsverliezen teruggenomen. Voor andere activa wordt een bijzonder waardeverminderingsverlies teruggenomen als de schattingen zijn veranderd aan de hand waarvan de realiseerbare waarde was bepaald. Een bijzonder waardeverminderingsverlies wordt uitsluitend teruggenomen voor zover de boekwaarde van het actief niet hoger is dan de boekwaarde, na aftrek van afschrijvingen of amortisatie, die zou zijn bepaald als geen bijzonder waardeverminderingsverlies was opgenomen. (o) Geldmiddelen en kasequivalenten Geldmiddelen en kasequivalenten bestaan uit kas- en banksaldi en andere direct opvraagbare deposito s. Rekening-courantkredieten die direct opeisbaar zijn en die een integraal deel van het middelenbeheer van de Groep vormen, maken in het kasstroomoverzicht deel uit van geldmiddelen en kasequivalenten. (p) Aandelenkapitaal (i) Inkoop van eigen aandelen Bij inkoop van aandelenkapitaal dat als eigen vermogen in de balans is verwerkt, wordt het bedrag van de betaalde vergoeding, met inbegrip van de rechtstreeks toerekenbare kosten, als mutatie in het eigen vermogen opgenomen. Ingekochte aandelen worden geclassificeerd als ingekochte eigen aandelen en gepresenteerd als aftrekpost op het totale eigen vermogen. (ii) Dividend Dividenden worden als verplichting verwerkt in de periode waarin zij worden gedeclareerd. (q) Opgenomen rentedragende leningen Opgenomen rentedragende leningen worden bij de eerste opname verwerkt tegen de reële waarde verminderd met de toerekenbare transactiekosten. Na de eerste opname worden rentedragende leningen gewaardeerd tegen geamortiseerde kostprijs, waarbij een verschil tussen de kostprijs en het aflossingsbedrag op basis van de effectieve-rentemethode in de winst- en verliesrekening wordt opgenomen over de looptijd van de leningen. (r) Personeelsbeloningen De Groep draagt financieel bij aan verschillende pensioenregelingen. Het betreft daarbij zowel toegezegde-bijdrageregelingen als toegezegd-pensioenregelingen. Toegezegd-pensioenregelingen gelden voor groepen werknemers in Nederland, Duitsland, België, Noorwegen en Oostenrijk. (i) Toegezegde-bijdrageregelingen Een toegezegde-bijdrageregeling is een regeling inzake vergoedingen na uitdiensttreding waarbij de Groep vaste bijdragen afdraagt aan een aparte entiteit en geen in rechte afdwingbare of feitelijke verplichting heeft om verdere bijdragen te betalen. Verplichtingen in verband met bijdragen aan pensioenregelingen op basis van toegezegde bijdragen worden als last in de winst- en verliesrekening opgenomen wanneer de bijdragen verschuldigd zijn. (ii) Toegezegd-pensioenregelingen Toegezegd-pensioenregelingen zijn alle andere regelingen inzake vergoedingen na uitdiensttreding dan toegezegde-bijdrageregelingen. De nettoverplichting van de Groep uit hoofde van toegezegd-pensioenregelingen wordt voor iedere regeling afzonderlijk berekend door een schatting te maken van de pensioenaanspraken die werknemers hebben opgebouwd in ruil voor hun diensten in de verslagperiode en voorgaande perioden. Deze pensioenaanspraken worden gedisconteerd om de contante waarde te bepalen. Eventuele niet opgenomen pensioenkosten van verstreken diensttijd en de reële waarde van de fondsbeleggingen worden hierop in mindering gebracht. De disconteringsvoet is het rendement per balansdatum van bedrijfsobligaties met een waardering van de kredietwaardigheid van AA waarvan de looptijd de termijn van de verplichtingen van de Groep benadert. De berekening wordt uitgevoerd door een erkende actuaris volgens de projected unit credit -methode. Wanneer de pensioenaanspraken uit hoofde van een regeling worden verbeterd, wordt het gedeelte van de verbeterde pensioenaanspraken dat betrekking heeft op de verstreken diensttijd van werknemers lineair als last in de winst- en verliesrekening opgenomen over de gemiddelde periode totdat de pensioenaanspraken onvoorwaardelijk worden. Voor zover de aanspraken onmiddellijk onvoorwaardelijk worden, wordt de last onmiddellijk in de winst- en verliesrekening opgenomen. Alle actuariële winsten en verliezen per 1 januari 2004, de overgangsdatum naar IFRS, zijn opgenomen. Met betrekking tot de actuariële winsten en verliezen die na 1 januari 2004 ontstaan bij het berekenen van de verplichting van de Groep uit hoofde van een pensioenregeling, voor zover eventuele niet-opgenomen cumulatieve actuariële winsten of verliezen meer bedragen dan 10% van de contante waarde van de brutoverplichting uit hoofde van de toegezegd-pensioenregeling, dan wel van de reële waarde van de fondsbeleggingen indien deze hoger is, wordt dat gedeelte in de winst- en verliesrekening opgenomen over de verwachte gemiddelde resterende diensttijd van de werknemers die aan de regeling deelnemen. Voor het overige wordt de actuariële winst of het actuariële verlies niet opgenomen. Wanneer de berekening resulteert in een positief saldo voor de Groep, wordt de opname van het actief beperkt tot een bedrag dat maximaal gelijk is aan het saldo van eventuele niet-opgenomen actuariële verliezen en pensioenkosten van verstreken diensttijd en de contante waarde van eventuele toekomstige terugstortingen door het fonds of lagere toekomstige pensioenpremies. (iii) Langetermijn-personeelsbeloningen De nettoverplichting van de Groep uit hoofde van langetermijn-personeelsbeloningen, met uitzondering van pensioenregelingen, is het bedrag van de toekomstige beloning dat werknemers hebben verdiend in ruil voor hun diensten in de verslagperiode en voorgaande perioden. De verplichting wordt berekend met behulp van de projected unit credit -methode en wordt gedisconteerd tot de contante waarde, waarna de reële waarde van eventuele daarop betrekking hebbende activa in mindering wordt gebracht. De disconteringsvoet is het rendement per 85

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING balansdatum van bedrijfsobligaties met een waardering van de kredietwaardigheid van AA waarvan de looptijd de termijn van de verplichtingen van de Groep benadert. Eventuele actuariële winsten of verliezen worden in de winst- en verliesrekening opgenomen in de periode waarin deze zich voordoen. (iii) Verlieslatende contracten Er wordt in de balans een voorziening voor verlieslatende contracten opgenomen wanneer de door de Groep naar verwachting te behalen voordelen uit een overeenkomst lager zijn dan de onvermijdbare kosten om aan de verplichtingen uit hoofde van de overeenkomst te voldoen. (iv) Op aandelen gebaseerde betalingen De aandelenoptieregeling stelt werknemers van de Groep in staat om aandelen in de Vennootschap te verwerven. Aan de leden van de Raad van Bestuur worden aandelen voorwaardelijk toegekend. Deze voorwaardelijke toekenning is gekoppeld aan vervulling van de langetermijn (drie jaar) prestatiecriteria die vermeld staan in de paragraaf Bezoldigingsbeleid Raad van Bestuur in het bericht van de Raad van Commissarissen. De reële waarde van de toegekende aandelenopties en aandelen wordt opgenomen als een personeelslast, met een overeenkomstige opboeking van het eigen vermogen. De reële waarde wordt bepaald per de toekenningsdatum en verdeeld over de periode tot aan het moment waarop de werknemers en de leden van de Raad van Bestuur onvoorwaardelijk recht krijgen op de aandelenopties respectievelijk aandelen. De reële waarde van de toegekende aandelenopties en aandelen wordt bepaald met behulp van een binomiaal model, waarbij rekening wordt gehouden met de voorwaarden waartegen de aandelenopties en aandelen zijn toegekend. Het als last opgenomen bedrag wordt aangepast voor het daadwerkelijke aantal aandelenopties respectievelijk aandelen die onvoorwaardelijk worden, behoudens aandelenopties waarvan de toekenning niet onvoorwaardelijk wordt als gevolg van het feit dat de aandelenkoers een bepaalde drempel niet heeft bereikt. (s) Voorzieningen Een voorziening wordt in de balans opgenomen wanneer de Groep een in rechte afdwingbare of feitelijke verplichting heeft als gevolg van een gebeurtenis in het verleden, het waarschijnlijk is dat voor de afwikkeling van die verplichting een uitstroom van middelen nodig is en deze verplichting betrouwbaar kan worden geschat. Indien het effect daarvan materieel is, worden de voorzieningen bepaald door de verwachte toekomstige kasstromen contant te maken op basis van een disconteringsvoet vóór belasting die een afspiegeling is van de actuele markttaxaties van de tijdswaarde van geld en, waar nodig, van de specifieke risico s met betrekking tot de verplichting. (t) Handelsschulden en overige te betalen posten Handelsschulden en overige te betalen posten worden gewaardeerd tegen de geamortiseerde kostprijs. De eerste opname geschiedt tegen reële waarde verminderd met toerekenbare transactiekosten. (u) Opbrengsten (i) Onderhanden projecten in opdracht van derden Zodra een betrouwbare schatting kan worden gemaakt van het resultaat van een onderhanden project in opdracht van derden, worden de contractuele opbrengsten en lasten in de winst- en verliesrekening verwerkt naar rato van het stadium van voltooiing van het project. Bij projecten groter dan 2 miljoen euro kan in de regel pas nadat circa 25% van de kosten is gemaakt een betrouwbare schatting van de winst worden gemaakt. Tot dat moment worden de kosten als last genomen in de periode waarin ze zijn gemaakt en worden alleen opbrengsten opgenomen tot het bedrag van de gemaakte kosten die naar waarschijnlijkheid worden gedekt door opbrengsten uit het project. Het stadium van voltooiing wordt bepaald op basis van de bestede kosten ten opzichte van de totaal te verwachten kosten. Verwachte verliezen op projecten worden onmiddellijk in de winst- en verliesrekening opgenomen. Onderscheid wordt gemaakt tussen opbrengsten uit het hoofdcontract, wijzigingen op het hoofdcontract ( variations ), claims en incentives. Goedgekeurde wijzigingen op het hoofdcontract worden op dezelfde wijze verantwoord als het hoofdcontract. Onder claims worden onder meer begrepen kosten van vertragingen die zijn ontstaan door de opdrachtgever, fouten in specificaties en ontwerp en betwiste wijzigingen in het contractwerk. Opbrengsten uit hoofde van claims worden pas verantwoord als de onderhandelingen met de opdrachtgever in een vergevorderd stadium zijn en het waarschijnlijk is dat de opdrachtgever de claim zal accepteren. Opbrengsten uit hoofde van incentives worden pas verantwoord als het werk zover gevorderd is dat het waarschijnlijk is dat de incentive zal worden ontvangen. (i) Garanties Er wordt een garantievoorziening opgenomen wanneer de onderliggende producten of diensten worden verkocht respectievelijk geleverd. De voorziening is gebaseerd op historische garantiegegevens en met een weging van alle mogelijke uitkomsten op basis van de waarschijnlijkheid dat deze zich zullen voordoen. (ii) Herstructurering Herstructureringsvoorzieningen worden opgenomen wanneer de Groep een gedetailleerd en geformaliseerd herstructureringsplan heeft goedgekeurd en een aanvang is gemaakt met de herstructurering of deze publiekelijk bekend is gemaakt. Er wordt geen voorziening getroffen voor toekomstige bedrijfslasten. (ii) Verlening van diensten en verkoop van goederen Opbrengsten uit hoofde van verleende diensten worden in de winst- en verliesrekening opgenomen naar rato van het stadium van voltooiing van de transactie op balansdatum. Het stadium van voltooiing wordt bepaald op basis van de bestede kosten ten opzichte van de totaal te verwachten kosten. Opbrengsten uit de verkoop van goederen worden in de winst- en verliesrekening verwerkt wanneer de belangrijke risico s en voordelen van het object aan de koper zijn overgedragen. Er worden geen opbrengsten opgenomen indien belangrijke onzekerheden bestaan ter zake van het innen van de verschuldigde vergoeding, de hiermee verband houdende kosten of eventuele retouren van goederen en tevens wanneer er sprake is van aanhoudende betrokkenheid bij de goederen. 86

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING (iii) Overheidssubsidies Subsidies ter compensatie van door de Groep gemaakte kosten worden systematisch als opbrengsten in de winst- en verliesrekening opgenomen in dezelfde periode waarin de kosten worden gemaakt. Subsidies ter compensatie van de Groep voor de kosten van een actief worden systematisch als overige bedrijfsopbrengsten in de winst- en verlies rekening opgenomen gedurende de gebruiksduur van het actief. (v) Lasten (i) Leasebetalingen uit hoofde van operationele leasing Leasebetalingen uit hoofde van operationele leasing worden lineair over de leaseperiode in de winst- en verliesrekening opgenomen. Vergoedingen ontvangen als stimulering voor het sluiten van lease-overeenkomsten worden lineair in de winst- en verliesrekening verwerkt als integraal deel van de totale leasekosten. (ii) Leasebetalingen uit hoofde van financiële leasing De minimale leasebetalingen worden deels als financieringskosten opgenomen en deels als aflossing van de uitstaande verplichting. De financieringskosten worden zodanig aan iedere periode van de totale leasetermijn toegerekend dat dit resulteert in een constante periodieke rentevoet over het resterende saldo van de verplichting. (iii) Nettofinancieringsresultaat Het nettofinancieringsresultaat omvat onder meer de rentelasten op opgenomen gelden berekend met behulp van de effectieve-rentemethode, oprenting van de voorziening voor personeelsbeloningen en overige voorzieningen, het verwacht rendement op fondsbeleggingen, dividendopbrengsten, valutaomrekeningsverschillen en winsten en verliezen op afdekkingsinstrumenten die in de winst- en verliesrekening worden opgenomen (zie grondslag (f)). Rentebaten worden in de winst- en verliesrekening opgenomen naarmate deze opbouwen door middel van de effectieve-rentemethode. Dividendbaten worden in de winst- en verliesrekening opgenomen op het moment dat het recht van de entiteit op betaling wordt gevestigd. In geval van genoteerde effecten is dit de datum waarop het dividend betaalbaar wordt gesteld. De rentecomponent van de financiële-leasebetalingen wordt in de winsten verliesrekening opgenomen met behulp van de effectieve-rentemethode. (w) Belasting naar de winst De belasting naar de winst of het verlies over het boekjaar omvat de over de verslagperiode verschuldigde en verrekenbare winstbelastingen en uitgestelde winstbelastingen. De winstbelasting wordt in de winst- en verliesrekening opgenomen, behoudens voor zover deze betrekking heeft op posten die rechtstreeks in het eigen vermogen worden opgenomen, in welk geval de belasting in het eigen vermogen wordt verwerkt. De over het boekjaar verschuldigde en verrekenbare belasting is de naar verwachting te betalen respectievelijk te verrekenen belasting over het belastbare resultaat over het boekjaar, berekend aan de hand van belastingtarieven die zijn vastgesteld op balansdatum, dan wel waartoe materieel reeds op balansdatum is besloten, en correcties op de over voorgaande jaren verschuldigde respectievelijk te verrekenen belasting. De voorziening voor uitgestelde belastingverplichtingen wordt gevormd op basis van de balansmethode, waarbij een voorziening wordt getroffen voor tijdelijke verschillen tussen de boekwaarde van activa en verplichtingen ten behoeve van de financiële verslaggeving en de fiscale boekwaarde van die posten. Voor de volgende tijdelijke verschillen wordt geen voorziening getroffen: fiscaal niet aftrekbare goodwill, de eerste opname van activa of verplichtingen die noch de commerciële noch de fiscale winst beïnvloeden, en verschillen die verband houden met investeringen in dochterondernemingen voor zover zij in de voorzienbare toekomst waarschijnlijk niet zullen worden afgewikkeld. Het bedrag van de voorziening voor uitgestelde belastingverplichtingen is gebaseerd op de wijze waarop de boekwaarde van de activa en verplichtingen naar verwachting zal worden gerealiseerd of afgewikkeld, waarbij gebruik wordt gemaakt van de belastingtarieven die zijn vastgesteld op balansdatum, dan wel waartoe materieel reeds op balansdatum besloten is. Er wordt uitsluitend een uitgestelde belastingvordering opgenomen voor zover het waarschijnlijk is dat in de toekomst belastbare winsten beschikbaar zullen zijn die voor de realisatie van de actiefpost kunnen worden aangewend. Het bedrag van de uitgestelde belastingvorderingen wordt verlaagd voor zover het niet langer waarschijnlijk is dat het daarmee samenhangende belastingvoordeel zal worden gerealiseerd. Additionele winstbelastingen naar aanleiding van dividenduitkeringen worden op hetzelfde moment opgenomen als de verplichting tot uitkering van het desbetreffende dividend. (x) Gesegmenteerde informatie Een segment is een duidelijk te onderscheiden onderdeel van de Groep dat goederen levert of diensten verleent (bedrijfssegment), of dat die goederen levert of diensten verleent in een bepaalde economische omgeving (geografisch segment) dat een van andere segmenten afwijkend risico- en rendementsprofiel heeft. (y) Vaste activa aangehouden voor verkoop en beëindigde bedrijfsactiviteiten Onmiddellijk voorafgaand aan de classificatie als aangehouden voor verkoop wordt de waardering van de activa (en alle activa en verplichtingen van een groep af te stoten activa) geactualiseerd in overeenstemming met IFRS. Vervolgens worden vaste activa en groepen activa die worden afgestoten, bij eerste opname als aangehouden voor verkoop, gewaardeerd op de laagste van de boekwaarde en de reële waarde minus verkoopkosten. Bijzondere waardeverminderingsverliezen bij de eerste classificatie als aangehouden voor verkoop worden in de winst- en verliesrekening opgenomen, zelfs indien er sprake is van een herwaardering. Hetzelfde geldt voor winsten en verliezen bij latere herwaardering. Een beëindigde bedrijfsactiviteit is een onderdeel van de activiteiten van de Groep dat een afzonderlijke belangrijke bedrijfsactiviteit of een afzonderlijk belangrijk geografisch bedrijfsgebied vertegenwoordigt, of is een dochteronderneming die uitsluitend is overgenomen met de bedoeling te worden doorverkocht. Classificatie als beëindigde bedrijfsactiviteit geschiedt bij afstoting of, indien dit eerder is, wanneer de bedrijfsactiviteit voldoet aan de criteria voor classificatie als aangehouden voor verkoop. Een groep af te stoten activa die wordt opgeheven, kan hier ook aan voldoen. 87

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING (z) Nog niet toegepaste nieuwe standaarden en interpretaties Een aantal nieuwe standaarden, wijzigingen op standaarden en interpretaties is in 2008 nog niet van kracht en is derhalve niet toegepast op deze geconsolideerde jaarrekening: De wijziging in IFRS 2 Op aandelen gebaseerde betalingen Voorwaarden voor onvoorwaardelijke toezegging en annulering verduidelijkt de definitie van voorwaarden voor onvoorwaardelijke toezegging, introduceert het begrip non-vesting voorwaarden, schrijft voor dat non-vesting voorwaarden tot uitdrukking komen in de reëlewaardebepaling op de toekenningsdatum en regelt de verwerking van non-vesting voorwaarden en annuleringen. De wijzigingen in IFRS 2 worden in 2009 verplicht van toepassing op de geconsolideerde jaarrekening, met terugwerkende kracht en zullen naar verwachting geen invloed hebben op de geconsolideerde jaarrekening. In de herziene IFRS 3 Bedrijfscombinaties (2008) zijn onder meer de volgende wijzigingen aangebracht, die voor de activiteiten van de Groep waarschijnlijk relevant zijn: de definitie van bedrijf is uitgebreid, waardoor valt te verwach- ten dat meer overnames als bedrijfscombinaties zullen worden verwerkt; een voorwaardelijke vergoeding wordt tegen reële waarde gewaardeerd; wijzigingen na eerste opname worden in de winsten verliesrekening opgenomen; behalve de uitgiftekosten voor aandelen en schulden worden transactiekosten ten laste van het resultaat verwerkt in de periode waarin ze zijn gemaakt; een eventueel reeds gehouden belang in de overgenomen partij wordt tegen reële waarde gewaardeerd; de winst of het verlies wordt in de winst- en verliesrekening opgenomen; een minderheidsbelang mag naar keuze worden gewaardeerd tegen de reële waarde of tegen het proportionele aandeel in de identificeerbare activa en verplichtingen van de overgenomen partij; die keuze wordt per transactie gemaakt. De herziene versie van IFRS 3, die in 2010 verplicht van toepassing wordt op de jaarrekening van de Groep, wordt prospectief toegepast en heeft derhalve geen effect op voorgaande perioden in de geconsolideerde jaarrekening over 2010. IFRS 8 Operationele segmenten introduceert voor de rapportage op basis van segmenten de zogeheten managementbenadering. Onder IFRS 8, die in 2009 verplicht van toepassing wordt op de geconsolideerde jaarrekening van de Groep, is een andere presentatie en toelichting vereist van gesegmenteerde informatie, op basis van interne rapportages die op regelmatige basis door de belangrijkste operationele besluitvormende functionaris van de Groep (de Chief Operating Decision Maker ) worden gebruikt om de ontwikkeling van elk segment te beoordelen en middelen toe te kennen. Als gevolg van deze standaard zal de indeling in segmenten wijzigen. In de herziene versie van IAS 1 Presentatie van de jaarrekening (2007) wordt de term total comprehensive income (totaalresultaat) geïntroduceerd, dat wil zeggen alle wijzigingen in het eigen vermogen met uitzondering van de wijzigingen uit hoofde van transacties met eigenaars in hun hoedanigheid als eigenaars. Dat totaalresultaat kan hetzij in één overzicht van het totaalresultaat (waarin feitelijk de winst- en verliesrekening wordt gecombineerd in één overzicht met alle niet met de eigenaar samenhangende mutaties in het eigen vermogen), hetzij in een winst- en verliesrekening in combinatie met 88 een apart overzicht van het totaalresultaat worden gepresenteerd. De herziene versie van IAS 1 wordt in 2009 verplicht van toepassing op de jaarrekening van de Groep en zal naar verwachting geen effect hebben op de presentatie van de geconsolideerde jaarrekening. In de herziene versie van IAS 23 Financieringskosten verdwijnt de bestaande keuzemogelijkheid om financieringskosten onmiddellijk als last te verantwoorden of te activeren. Volgens de herziene voorschriften dient een entiteit de financieringskosten die direct toerekenbaar zijn aan de acquisitie, constructie of productie van een in aanmerking komend actief te activeren als onderdeel van de kosten van dat actief. De herziene versie van IAS 23 wordt in 2009 verplicht van toepassing op de geconsolideerde jaarrekening van de Groep en zal een stelselwijziging betekenen voor de Groep. In overeenstemming met de overgangsbepalingen zal de Groep de herziene IAS 23 toepassen op in aanmerking komende activa voorzover het financieringskosten na de datum van inwerkingtreding betreft. In de gewijzigde versie van IAS 27 De geconsolideerde jaarrekening en de enkelvoudige jaarrekening (2008) wordt bepaald dat wijzigingen in het eigendomsbelang van de Groep in een dochteronderneming, bij behoud van zeggenschap, worden verantwoord als een aandelentransactie. Wanneer de Groep niet langer zeggenschap over een dochteronderneming heeft, wordt een eventueel resterend belang in de voormalige dochteronderneming tegen reële waarde gewaardeerd, waarbij de daaruit voortvloeiende winsten of verliezen in de winst- en verliesrekening worden opgenomen. De wijzigingen in IAS 27, die in 2010 verplicht van toepassing worden op de jaarrekening van de Groep, zullen naar verwachting geen belangrijke invloed op de geconsolideerde jaarrekening hebben. Volgens de wijzigingen in IAS 32 Financiële instrumenten: presentatie en IAS 1 Presentatie van de jaarrekening inzake puttable financial instruments and obligations arising on liquidation ( financiële instrumenten met terugnameverplichting en de verplichtingen in geval van liquidatie ) dienen instrumenten met terugnameverplichting en instrumenten waarbij de entiteit alleen in het geval van liquidatie verplicht is een pro rata deel van de netto activa van de entiteit aan een derde te leveren, als eigen vermogen te worden aangemerkt indien aan bepaalde voorwaarden is voldaan. De wijzigingen worden in 2009 verplicht van toepassing op de jaarrekening van de Groep, waarbij toepassing met terugwerkende kracht is vereist, en zullen naar verwachting geen invloed hebben op de geconsolideerde jaarrekening. IFRIC 13 Customer Loyalty Programmes ( klantenbindingsprogramma s ) behandelt de verantwoording van klantenbindingsprogramma s die entiteiten toepassen of waaraan zij op andere wijze deelnemen. IFRIC 13, die in 2009 verplicht van toepassing wordt op de jaarrekening van de Groep, zal geen invloed hebben op de geconsolideerde jaarrekening.

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 1 Gesegmenteerde informatie Er wordt gesegmenteerde informatie verstrekt over de bedrijfssegmenten en de geografische segmenten van de Groep. De primaire segmentatiebasis, die van bedrijfssegmenten, berust op de bestuurlijke structuur en de interne rapportagestructuur van de Groep. De prijzen voor transacties tussen segmenten worden op een zakelijke, objectieve grondslag bepaald. De resultaten, activa en verplichtingen van een segment omvatten posten die rechtstreeks, dan wel op basis van redelijkheid aan het segment kunnen worden toegerekend. Niet-toegerekende posten bestaan voornamelijk uit opbrengsten, rentedragende leningen, corporate bedrijfsactiva, hoofdkantoorkosten en belastingvorderingen en -schulden. De investeringsuitgaven van een segment betreffen de in het verslagjaar gemaakte kosten voor de verwerving van activa van het segment die naar verwachting langer dan één jaar in gebruik zullen zijn. Bedrijfssegmenten Imtech is een Europese technische dienstverlener op het gebied van informatie- en communicatietechnologie, elektrotechniek en werktuigbouw. Imtech onderscheidt de volgende hoofdbedrijfssegmenten: Projecten ICT, Traffic & Marine Het hoofdbedrijfssegment Projecten betreft overwegend local for local -business en omvat onder meer installatieen onderhoudsactiviteiten. In het hoofdbedrijfssegment ICT, Traffic & Marine vinden activiteiten plaats die technologisch van aard zijn op het gebied van ICT, maritieme technologie, brandbeveiliging, parkeren en mobiliteit. Geografische segmenten Bij de presentatie van informatie op basis van geografische segmenten wordt voor de opbrengsten van het segment in principe uitgegaan van de geografische locatie van de afnemers. Voor de activa van de segmenten wordt uitgegaan van de geografische locatie van de activa. Clusters Dit betreft de segmenten zoals die in de interne rapportering worden gebruikt. Hierbij wordt het segment Projecten uitgesplitst naar regio. Informatie per cluster 2008 2007 In miljoenen euro s Opbrengsten EBITA Opbrengsten EBITA Benelux 1.167 45,1 1.024 38,5 Duitsland & Oost Europa 1.037 59,1 970 43,4 UK, Ierland & Spanje 519 32,4 417 28,5 Nordic (2 maanden) 63 5,0 Projecten 2.786 141,6 2.411 110,4 ICT, Traffic & Marine 1.073 70,8 935 61,0 3.859 212,4 3.346 171,4 Groepsbeheer 15,2 14,9 Totaal 3.859 197,2 3.346 156,5 89

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 1 Bedrijfssegmenten Informatie winst- en verliesrekening Opbrengsten uit transacties met derden: Onderhanden projecten in opdracht Projecten ICT, Traffic & Marine Niet gealloceerd/ eliminaties Geconsolideerd 2008 2007 2008 2007 2008 2007 2008 2007 van derden 2.061.821 1.751.601 329.787 288.179 2.391.608 2.039.780 Verlening van diensten 713.098 638.824 246.963 203.688 960.061 842.512 Verkoop van goederen 11.855 19.548 495.919 444.468 507.774 464.016 Opbrengsten transacties met derden 2.786.774 2.409.973 1.072.669 936.335 3.859.443 3.346.308 Opbrengsten transacties andere segmenten 1.193 5.113 24.212 17.432 25.405 22.545 Opbrengsten 2.787.967 2.415.086 1.096.881 953.767 25.405 22.545 3.859.443 3.346.308 Resultaat van het segment 136.007 107.866 62.894 54.855 198.901 162.721 Niet-toegerekende kosten 15.097 15.441 Resultaat uit bedrijfsactiviteiten 183.804 147.280 Nettofinancieringsresultaat 29.272 20.919 Aandeel resultaat geassocieerde deelnemingen, joint ventures en overige investeringen 1.063 300 1.690 1.305 437 1.217 190 212 Winstbelastingen 41.183 33.312 Winst over het boekjaar 113.539 92.837 Investeringsuitgaven 309.093 72.204 113.932 159.039 525 423.550 231.243 Afschrijving en amortisatie 23.431 17.857 15.842 13.755 410 221 39.683 31.833 Bijzondere waardeverminderingsverliezen op materiële vaste activa en immateriële activa 2.500 475 500 909 3.000 1.384 Informatie balans Activa van het segment 1.942.825 1.491.409 739.693 596.990 2.682.518 2.088.399 Investeringen in geassocieerde deelnemingen en joint ventures 949 829 2.247 1.609 3.196 2.438 Niet-toegerekende activa 212.400 199.707 212.400 199.707 Totaal activa 1.943.774 1.492.238 741.940 598.599 212.400 199.707 2.473.314 1.891.130 Verplichtingen van het segment 1.619.795 1.233.390 599.448 500.768 2.219.243 1.734.158 Niet-toegerekende verplichtingen 145.124 213.130 145.124 213.130 Totaal verplichtingen 1.619.795 1.233.390 599.448 500.768 145.124 213.130 2.074.119 1.521.028 90

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING Geografische segmenten Opbrengsten uit transacties met derden Totaal activa Investeringsuitgaven 2008 2007 2008 2007 2008 2007 Benelux 1.477.745 1.334.512 889.407 770.223 43.426 41.304 Duitsland & Oost-Europa 1.224.336 1.096.855 804.374 749.881 30.044 18.022 UK, Ierland & Spanje 685.231 480.285 432.163 477.255 29.363 165.489 Nordic 74.031 16.520 374.899 7.901 275.866 Overige landen 398.100 418.136 184.871 85.577 44.851 6.428 Niet toegerekend 212.400 199.707 Totaal 3.859.443 3.346.308 2.473.314 1.891.130 423.550 231.243 2 Overname van dochterondernemingen en minderheidsbelangen De belangrijkste dochterondernemingen waarvan de Groep 100% belang en stemrecht heeft verworven gedurende het verslagjaar zijn: Pertec (Zuid-Afrika) De op 26 februari 2008 tot de Groep toegetreden merkonafhankelijke maritieme dienstverlener Pertec, is actief in onder meer elektrotechniek, navigatie, communicatie, ICT en airtime. Met ruim 80 medewerkers opereert Pertec vanuit Kaapstad, Durban, Johannesburg, St. Helena Bay en Mosselbaai. Met deze overname wordt Imtech veruit de grootste maritieme servicespecialist en distributeur van maritieme elektronica in Zuid-Afrika met een landelijk dekkend netwerk in alle belangrijke havenplaatsen en een goede uitgangspositie voor verdere groei. Van Berge Henegouwen (Nederland) Van Berge Henegouwen is een specialist op het gebied van maritieme technologie in luxe megajachten, zoals hightech entertainment (multimedia, audio en video), communicatie, beveiliging- en besturing, navigatie en computernetwerken. De op 31 maart 2008 overgenomen onderneming heeft een sterk netwerk en geniet een uitstekende wereldwijde reputatie bij haar klanten. Het bedrijf is gevestigd in Roelofarendsveen en telt circa 35 medewerkers. REAL Solutions Group (Verenigd Koninkrijk) De op 31 maart 2008 overgenomen en in Londen en Manchester gevestigde REAL Solutions, is een ICT-specialist met een mix van activiteiten binnen het IBM-portfolio. Op basis van een solide track record en duidelijk groeipotentieel wordt REAL Solutions door IBM gezien als een van de belangrijkste business partners in het Verenigd Koninkrijk. REAL Solutions heeft bijna 100 medewerkers in dienst. IT&T (Zwitserland) Met de overname eind april 2008 van de full-service ICT-dienstverlener en Microsoft-partner IT&T, is een onderneming die complete oplossingen aanbiedt voor geïntegreerde financiële dienstverlening en accounting, inclusief consultancy, toegetreden tot de Groep. IT&T heeft 15 medewerkers in dienst. Fit IT, Ebit en Thinking Solutions (België) Medio juli 2008 zijn de drie met elkaar gelieerde Belgische ICT-ondernemingen Fit IT, Ebit en Thinking Solutions overgenomen. Fit IT, zowel IBM Premier Partner als Microsoft Gold Certified Partner, is gespecialiseerd in ICT-infrastructuuroplossingen en gerelateerde diensten. Ebit is een aantal jaren bestaande softwarespecialist en levert als IBM Business Partner maatwerksoftware op basis van Java en Open Source technology. Thinking Solutions is zowel IBM Partner (Ascential en Cognos) als SAP Partner (Business Objects) en onder meer gespecialiseerd in business intelligence, data warehousing en performance management. De drie bedrijven, met in totaal ruim 70 medewerkers in dienst, passen uitstekend in het ICT-dienstenportfolio dat Imtech ook elders in Europa aanbiedt. 91

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING STAS (Duitsland) STAS, gevestigd in Reilingen nabij Heidelberg, is een snelgroeiende specialist in software voor business intelligence met oplossingen van zowel IBM Cognos (90%) als Microsoft Cubeware (10%). STAS is een top-3 Platinum Cognos Partner en één van de grootste Cognos-partners in Duitsland. De onderneming telt ruim 600 klanten en 450 servicecontracten met een goede spreiding over de segmenten industrie, banken, handel en financiële dienst verlening. STAS is op 19 augustus 2008 geacquireerd en telt 50 medewerkers. NEO (Duitsland) Op 10 november 2008 is het Duitse bedrijf NEO, gevestigd in Hannover met een vestiging in Stuttgart, overgenomen. NEO is een snelgroeiende, gecertificeerde SAP Service Partner die voor circa 100 middelgrote en grote Duitse opdrachtgevers in de industrie, consumentenmarkt en zorgsector hoogwaardige SAP-applicaties realiseert. Het aantal medewerkers bedraagt 45. ILS (Oostenrijk) Met de overname van ILS op 26 november 2008 is één van de sterkste spelers op de Oostenrijkse ICT-markt toegetreden tot de Groep. ILS is de grootste IBM Partner in Oostenrijk en tevens Microsoft Gold Certified Partner. Met 225 medewerkers worden bijna 750 klanten bediend over de volle breedte van de ICT-markt en gespecialiseerde IT-services, onder andere consultancy, implementatie, security, server-apllicaties, IT-beheer (meer dan 200 servicecontracten) en training, alsmede support, hosting en outsourching op basis van IBM-oplossingen en ook Microsoft en VMWare. NVS (Scandinavië) In november 2008 is NVS, is één van de grootste en snelgroeiende technische dienstverleners in Zweden en Noorwegen met een basispositie in Finland, geacquireerd. NVS heeft meer dan 1.000 vaste klanten van verschillende grootte en in verschillende markten, waaronder industrie, overheid, gebouwen en infra. De focus ligt hierbij op direct contact met de eindklant en een sterke klantrelatie. NVS richt zich in het algemeen op kleinere projecten met hogere marges en is alleen betrokken bij grotere meer complexe projecten als de prijsstelling goed is. Dit bevordert de stabiliteit en continuïteit. NVS heeft ruim 2.300 medewerkers in dienst, verdeeld over 91 vestigingslocaties. Huguet (Spanje) Op 17 december 2008 heeft Imtech in Spanje haar portfolio versterkt met de overname van de Spaanse elektrotechnische specialist Huguet. Met 220 medewerkers is Huguet vanuit vestigingen in Madrid, Barcelona, Pamplona en Tudela actief in een groot deel van Spanje. Huguet is een sterke speler in de markt van elektrotechniek en realiseert elektrotechnische oplossingen in een breed portfolio op de Spaanse markt, variërend van ziekenhuizen, winkelcentra, hotels en overheidsgebouwen en kantoren tot de industrie en spoorwegen. Totaal acquisities Alle acquisities zijn in contanten voldaan. Eventuele earn-out bedragen zijn gepassiveerd. Sinds de datum van de acquisitie tot en met 31 december 2008 bedroeg de bijdrage van deze nieuwe dochterondernemingen aan de geconsolideerde nettowinst over het boekjaar 9,3 miljoen euro, waarvan Van Berge Henegouwen 3,0 miljoen euro, NVS 3,6 miljoen euro en ILS 1,1 miljoen euro hebben bijgedragen. Indien de overnames op 1 januari 2008 hadden plaatsgevonden, dan zouden de opbrengsten en nettowinst van de Groep naar schatting respectievelijk 4,3 miljard euro en 131 miljoen euro hebben bedragen. 92

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING Effect van overnames Het effect van de overnames op de activa en verplichtingen van de Groep is hierna aangegeven. De kolom boekwaarden betreft de boekwaarde bepaald op basis van IFRS direct voorafgaand aan de acquisitie. Saldo activa en verplichtingen van ILS op overnamedatum Boekwaarden Reële waardeaanpassingen Opgenomen boekwaarden Materiële vaste activa 2.146 2.146 Immateriële activa 459 10.000 10.459 Langlopende vorderingen 62 62 Voorraden 2.032 2.032 Handels- en overige vorderingen 7.957 7.957 Geldmiddelen, kasequivalenten en rekening-courantkredieten banken 6.755 6.755 Minderheidsbelang 1.450 1.450 Personeelsbeloningen 756 756 Uitgestelde belastingverplichtingen 300 2.500 2.200 Handelsschulden en overige te betalen posten 9.263 9.263 Te betalen winstbelastingen 1.291 1.291 Saldo van identificeerbare activa en verplichtingen 6.951 7.500 14.451 Goodwill bij overname 34.799 Kostprijs 49.250 Waarvan op termijn te voldoen 10.500 Verworven geldmiddelen, kasequivalenten en rekening-courantkredieten banken 6.755 Netto uitstroom van geldmiddelen, kasequivalenten en rekening-courantkredieten banken 31.995 93

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING Saldo activa en verplichtingen van NVS op overnamedatum Boekwaarden Reële waardeaanpassingen Opgenomen boekwaarden Materiële vaste activa 16.817 16.817 Immateriële activa 47.920 47.920 Langlopende vorderingen 341 341 Voorraden 2.396 2.396 Handels- en overige vorderingen 51.286 51.286 Te vorderen winstbelastingen 382 382 Geldmiddelen, kasequivalenten en rekening-courantkredieten banken 58.668 58.668 Leningen en overige financieringsverplichtingen (langlopend) 7.069 7.069 Personeelsbeloningen 810 810 Voorzieningen (langlopend) 903 903 Uitgestelde belastingverplichtingen 8.570 13.418 21.988 Leningen en overige financieringsverplichtingen (kortlopend) 2.549 2.549 Verplichtingen aan opdrachtgevers 27.713 27.713 Handelsschulden en overige te betalen posten 57.804 57.804 Saldo van identificeerbare activa en verplichtingen 24.472 34.502 58.974 Goodwill bij overname 209.818 Kostprijs 268.792 Verworven geldmiddelen, kasequivalenten en rekening-courantkredieten banken 58.668 Netto uitstroom van geldmiddelen, kasequivalenten en rekening-courantkredieten banken 210.124 94

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING Saldo activa en verplichtingen van de overige geacquireerde dochterondernemingen en minderheidsbelangen op overnamedatum Boekwaarden Reële waardeaanpassingen Opgenomen boekwaarden Materiële vaste activa 1.423 1.423 Immateriële activa 316 4.620 4.936 Langlopende vorderingen 1.127 1.127 Uitgestelde belastingvorderingen 220 220 Voorraden 3.192 3.192 Te vorderen van opdrachtgevers 4.400 4.400 Handels- en overige vorderingen 19.728 19.728 Te vorderen winstbelastingen 1.086 1.086 Geldmiddelen, kasequivalenten en rekening courantkredieten banken 7.120 7.120 Minderheidsbelang 877 877 Leningen en overige financieringsverplichtingen (langlopend) 1.814 1.814 Uitgestelde belastingverplichtingen 100 1.414 1.314 Leningen en overige financieringsverplichtingen (kortlopend) 105 105 Verplichtingen aan opdrachtgevers 4.191 4.191 Handelsschulden en overige te betalen posten 20.589 20.589 Te betalen winstbelastingen 940 940 Saldo van identificeerbare activa en verplichtingen 11.950 3.206 15.156 Goodwill bij overname 46.830 Kostprijs 61.986 Waarvan op termijn te voldoen 15.685 Verworven geldmiddelen, kasequivalenten en rekening-courantkredieten banken 7.120 Netto uitstroom van geldmiddelen, kasequivalenten en rekening-courantkredieten banken 39.181 Bij de overnames is goodwill ontstaan als gevolg van winstpotentieel. De totale kostprijs van de acquisities in 2008 bedraagt, exclusief de verworven geldmiddelen, kasequivalenten en rekening-courantkredieten banken, 303,0 miljoen euro (2007: 149,5 miljoen euro), waarvan maximaal 26,2 miljoen euro (2007: 18,6 miljoen euro) zal worden betaald als aan bepaalde winstdoelstellingen in de komende jaren wordt voldaan. De kostprijs is inclusief negatieve aanpassingen van earn-outs uit voorgaande jaren ten bedrage van 4,4 miljoen euro (2007: 0,2 miljoen euro positief). De definitief berekende boekwaarden van acquisities in 2007 zijn neerwaarts aangepast met 15,2 miljoen euro (2007: 2,1 miljoen euro). Daarnaast bevat de kostprijs geen betaling op termijn (2007: 14,6 miljoen euro). In het verslagjaar werd 19,9 miljoen euro (2007: 14,6 miljoen euro) betaald aan earn-outs van acquisities. De overnamebalansen van NEO, ILS, NVS en Huguet zijn nog niet definitief vastgesteld, omdat over een aantal posten nog geen duidelijkheid bestaat. 95

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 3 Opbrengsten 2008 2007 Onderhanden projecten in opdracht van derden, verlening van diensten en verkoop van goederen 3.858.635 3.340.804 Resultaat op vervreemding van materiële vaste activa 341 2.398 Overige opbrengsten 467 3.106 Totaal 3.859.443 3.346.308 4 Personeelskosten 2008 2007 Lonen en salarissen 880.207 746.466 Verplichte sociale-zekerheidsbijdragen 156.853 134.980 Bijdragen aan toegezegde-bijdrageregelingen 20.298 18.302 Kosten uit hoofde van toegezegd-pensioenregelingen 10.534 10.808 Kosten uit hoofde van jubilea 930 47 Op aandelen gebaseerde betalingen 2.385 2.179 Totaal 1.071.207 912.782 Op aandelen gebaseerde betalingen Aan een aantal leidinggevende functionarissen, onder wie de leden van de Directieraad, zijn in 2008 en voorgaande jaren aandelenopties op gewone aandelen Imtech N.V. toegekend. Deze groep is in 2008 uitgebreid met een aantal leidinggevende functionarissen uit Europese landen. De uitoefenprijs is gebaseerd op de beurskoers ten tijde van de verlening van de aandelenoptierechten, te weten de eerste dag dat de aandelen Imtech ex-dividend noteren. Tot en met 2004 bedroeg de looptijd van de opties 5 jaar en bestond er geen blokkeringsperiode. Voor de aandelenoptieseries vanaf 2005 geldt een looptijd van 7 jaar en deze zijn voorwaardelijk voor de eerste 3 jaar. Bij beëindiging van het dienstverband vervallen de voorwaardelijke aandelenoptierechten welke in de blokkeringsperiode vallen en dienen de overige aandelenoptierechten binnen 3 maanden te worden uitgeoefend. Bij change of control worden de voorwaardelijke aandelenoptierechten onvoorwaardelijk. Reële waarde van aandelenopties en veronderstellingen 2008 2007 Reële waarde op de waarderingsdatum 3,69 3,45 euro Aandelenkoers 16,91 euro 18,50 euro Uitoefenprijs 16,91 euro 18,50 euro Verwachte volatiliteit (uitgedrukt als gewogen gemiddelde volatiliteit gehanteerd in het binomiale model) 28% 22% Looptijd aandelenoptie (uitgedrukt als gewogen gemiddelde looptijd gehanteerd in het binomiale model) 5,01 jaar 4,89 jaar Verondersteld dividend 3,25% 3,25% Risicovrije rentevoet 3,75% 4,25% 96

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING De verwachte volatiliteit is gebaseerd op de historische volatiliteit (berekend op basis van de gewogen gemiddelde resterende looptijd van de aandelenopties), aangepast voor eventuele verwachte wijzigingen. Onderstaand is een overzicht opgenomen van de aandelenopties verleend aan (voormalige) bestuurders en (voormalige) werknemers, alsmede de mutaties gedurende het boekjaar. Verstrekt in 2003 2004 2005 2006 2007 2008 Totaal Aantal toegekend 522.000 552.000 571.500 676.500 722.250 1.193.455 4.237.705 Uitoefenprijs (in euro) 4,70 7,66 8,30 13,80 18,50 16,91 Uitstaand per 1 januari 2008 132.000 219.000 474.750 618.000 722.250 2.166.000 Toegekend 1.193.455 1.193.455 Uitgeoefend 114.000 103.500 217.500 Vervallen 18.000 6.000 9.000 19.000 52.000 Uitstaand per 31 december 2008 219.000 371.250 612.000 713.250 1.174.455 3.089.955 Uitoefenbaar per 31 december 2008 219.000 371.250 590.250 De gewogen gemiddelde koers van het aandeel ten tijde dat de aandelenopties werden uitgeoefend bedroeg 17,27 euro in 2008 (2007: 19,15 euro). De gewogen gemiddelde resterende contractuele looptijd van de per 31 december 2008 uitstaande aandelenopties bedraagt 5,8 jaar (2007: 5,6 jaar). De onder personeelskosten opgenomen kosten van op aandelen gebaseerde betalingen zijn als volgt: 2008 2007 Kosten aandelenoptieregeling 1.815 1.205 Kosten aandelenregeling 570 974 Totale last opgenomen onder personeelskosten 2.385 2.179 97

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING Bezoldiging Raad van Bestuur De bezoldiging voor leden van de Raad van Bestuur over 2008 bedroeg 1.921.391 euro (2007: 1.854.679 euro) en kan als volgt worden gespecificeerd: In euro Brutosalaris Bonus Pensioen en sociale lasten Totaal 2008 2007 2008 2007 2008 2007 2008 2007 Dr. ir. R.J.A. van der Bruggen 594.000 540.000 415.800 377.916 203.464 231.926 1.213.264 1.149.842 Mr. B.R.I.M. Gerner 392.000 366.000 210.816 197.064 105.311 141.773 708.127 704.837 Totaal 986.000 906.000 626.616 574.980 308.775 373.699 1.921.391 1.854.679 Daarnaast ontvangen de leden van de Raad van Bestuur een tegemoetkoming in de kosten die, in het kader van afspraken met de fiscus, ten dele wordt gebruteerd. Voor de leden van de Raad van Bestuur wordt voor het basissalaris het mediaanniveau gevolgd van de referentiemarkt voor bestuurders van grotere Nederlandse ondernemingen. De functiezwaarte en -niveaus zijn bepalend als uitgangspunt voor de marktvergelijking. Per 1 januari 2008 is het basissalaris van de Voorzitter van de Raad van Bestuur met 10,0% verhoogd en dat van de CFO met 7,1% (1 januari 2007: 10,0% respectievelijk 4,0%). De variabele beloning van de Raad van Bestuur wordt vastgesteld op basis van een combinatie van financiële doelstellingen van de Groep en het realiseren van persoonlijke doelstellingen. Door beide leden van de Raad van Bestuur werd een excellente performance geleverd wegens het ruimschoots overschrijden van doelstellingen op het vlak van EBITA-groei en opbrengstengroei. Het behaalde niveau variabel inkomen korte termijn 2007 (uitbetaald in 2008) bedraagt voor de Voorzitter van de Raad van Bestuur 77,0% (2007: 77,0%) van het basissalaris 2007 ( at target 55,0%) en voor de CFO 57,6% (2007: 56,0% en at target 40,0%). Voor wat betreft de pensioenvoorziening is voor de Voorzitter van de Raad van Bestuur een eindloonregeling van toepassing en voor de CFO een middelloonregeling. Het variabele deel van het inkomen van de Voorzitter van de Raad van Bestuur en de CFO maakt gedeeltelijk respectievelijk volledig deel uit van de pensioengrondslag. Aandelenoptieregeling Raad van Bestuur Tot en met 2004 werden aan de leden van de Raad van Bestuur aandelenopties toegekend met een looptijd van vijf jaar. Een overzicht van de aandelenopties, alsmede de mutaties gedurende het boekjaar is hieronder opgenomen. De voorwaarden zijn hetzelfde als voor alle andere aandelen optiehouders (zie pagina 96). Uitstaand Uitoefenprijs Uitstaand 31 december Verstrekt in (in euro) 1 januari 2008 Uitgeoefend 2008 Dr. ir. R.J.A. van der Bruggen 2003 4,70 45.000 45.000 2004 7,66 45.000 45.000 Mr. B.R.I.M. Gerner 2003 4,70 45.000 45.000 2004 7,66 45.000 45.000 Totaal 180.000 90.000 90.000 Alle per 31 december 2008 uitstaande opties zijn uitoefenbaar en hebben een gewogen gemiddelde resterende contractuele looptijd van 0,3 jaar (2007: 1,3 jaar). 98

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING Aandelenregeling Raad van Bestuur Sinds 2004 worden aan de leden van de Raad van Bestuur onder voorwaarden aandelen Imtech N.V. toegekend. Het behalen van strategische doelstellingen en Total Shareholders Return ten opzichte van de peer group wordt na drie jaar beloond via een bonus in aandelen. Deze bonus in aandelen wordt van tevoren voorwaardelijk toegekend. De reële waarde van de in 2008 toegekende voorwaardelijke aandelen bedraagt op de toekenningsdatum 15,14 euro (2007: 15,92 euro) per aandeel. De reële waarde is bepaald onder aftrek van de contante waarde van de verwachte dividenden in de periode dat de aandelen voorwaardelijk zijn toegekend. De aantallen voorwaardelijk toegekende aandelen ( at target ) bedragen: 2006 2007 2008 Totaal Dr. ir. R.J.A. van der Bruggen 28.452 23.355 28.102 79.909 Mr. B.R.I.M. Gerner 10.200 7.914 9.273 27.387 Totaal 38.652 31.269 37.375 107.296 Per 20 april 2008 zijn aan de Voorzitter van de Raad van Bestuur 35.994 aandelen (2007: 33.195 aandelen) en aan de CFO 13.712 (2007: 13.989 aandelen) van de in 2005 (2007: 2004) voorwaardelijk toegekende aandelen onvoorwaardelijk toegekend. Het aantal onvoorwaardelijk toegekende aandelen is vastgesteld op basis van het behalen van doelstellingen (score 96%). Voor de in 2007 onvoorwaardelijk toegekende aandelen geldt een blokkeringsperiode van vijf jaar of tot het einde van het dienstverband, indien die periode korter is. Voor nadien onvoorwaardelijk toegekende aandelen geldt een blokkeringsperiode van twee jaar. De aantallen onvoorwaardelijk toegekende aandelen bedragen: 2007 2008 Totaal Dr. ir. R.J.A. van der Bruggen 33.195 35.994 69.189 Mr. B.R.I.M. Gerner 13.989 13.712 27.701 47.184 49.706 96.890 Per 31 december houden de leden van de Raad van Bestuur daarnaast de volgende aantallen aandelen Imtech N.V.: 2008 2007 Dr. ir. R.J.A. van der Bruggen 20.000 20.000 Mr. B.R.I.M. Gerner 60.000 20.000 Totaal 80.000 40.000 99

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING Bezoldiging Raad van Commissarissen De bezoldiging van de Raad van Commissarissen over 2008 bedroeg 240.770 euro (2007: 250.689 euro) en kan als volgt worden gespecificeerd: In euro 2008 2007 Ir. R.M.J. van der Meer 1, 2, voorzitter 52.363 55.490 Drs. G.J. de Boer-Kruyt 3 35.924 37.990 E.A. van Amerongen 2 37.519 37.824 Drs. A. van Tooren 1 40.836 40.615 Prof. dr. W.A.F.G. Vermeend 3, vanaf 10 april 2007 36.970 25.445 Drs. A. Baan 1, vanaf 10 april 2008 26.624 Prof. dr. B. de Vries 1, tot 10 april 2007 1.311 15.051 Drs. P.J. Groenenboom 1, tot 10 april 2008 11.845 38.274 Totaal 240.770 250.689 1 2 3 Lid Audit Commissie; Lid Honorerings /Benoemingscommissie; Vertrouwenscommissaris. De bezoldiging van de Raad van Commissarissen wordt vastgesteld door de Algemene Vergadering van Aandeelhouders. De bezoldiging is voor het laatst aangepast per 1 januari 2007 en is gebaseerd op het mediaanniveau van vergelijkbare ondernemingen (Hay Group database) en zal om de 2 tot 3 jaar worden geëvalueerd. Per 1 januari 2008 bedraagt de bezoldiging op jaarbasis van de voorzitter, vice-voorzitter en de overige leden respectievelijk 45.000, 36.000 en 32.500 euro (2007: idem). De voorzitter en de leden van de Audit Commissie ontvangen een aanvullende bezoldiging op jaarbasis van respectievelijk 7.500 en 5.000 euro (2007: idem). De voorzitter, het lid van de Honorerings-/Benoemingscommissie alsmede de Vertrouwenscommissarissen ontvangen een aanvullende bezoldiging op jaarbasis van respectievelijk 5.000, 3.500 en 3.500 euro (2007: idem). Alle genoemde bezoldigingen voor commissies alsmede de sociale lasten zijn in bovengenoemde bedragen begrepen. Daarnaast ontvangen de leden van de Raad van Commissarissen een tegemoetkoming in de kosten die, in het kader van afspraken met de fiscus, ten dele wordt gebruteerd. Geen van de leden van de Raad van Commissarissen houdt ultimo 2008 aandelen in Imtech N.V. of opties op aandelen. Bezoldiging Raad van Bestuur en Raad van Commissarissen De bezoldiging van de Raad van Bestuur en de Raad van Commissarissen kan als volgt worden samen gevat: In euro 2008 2007 Korte termijn personeelsbeloningen 1.853.116 1.721.480 Sociale lasten 9.045 17.889 Pensioenlasten 300.000 366.000 Op aandelen gebaseerde betalingen 569.688 974.046 Totaal 2.731.849 3.079.415 100

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 5 Overige bedrijfskosten 2008 2007 Overige indirecte kosten 285.630 252.379 Bijzonder waardeverminderingsverlies op handelsvorderingen 6.212 3.579 Mutatie voorzieningen 6.187 86 Onderzoeks- en ontwikkelingskosten 676 1.371 Totaal 298.705 257.243 6 Nettofinancieringsresultaat Toelichting 2008 2007 Rentebaten 3.222 4.486 Verwacht rendement over fondsbeleggingen (personeelsbeloningen) 21 18.777 28.501 Financiële baten 21.999 32.987 Rentelasten 27.095 22.208 Rente over verplichting personeelsbeloningen 21 22.388 30.825 Nettovalutakoersverlies 1.788 873 Financiële lasten 51.271 53.906 Nettofinancieringsresultaat 29.272 20.919 7 Winstbelastingen 2008 2007 Verschuldigde winstbelastingen Verslagjaar 43.336 59.105 Correcties van voorgaande jaren 1.665 1.159 45.001 57.946 Uitgestelde winstbelastingen Ontstaan en afwikkeling van tijdelijke verschillen 4.543 19.711 Verlaging belastingtarief 542 400 Bate uit hoofde van opgenomen fiscale verliezen 5.553 3.988 Bate uit hoofde van opgenomen tijdelijke verschillen 2.266 535 3.818 24.634 Winstbelastingen 41.183 33.312 101

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING Aansluiting met het effectieve belastingtarief 2008 2007 Winst vóór belastingen 154.722 126.149 Gewogen gemiddelde wettelijk winstbelastingtarief 27,6% 42.678 30,4% 38.295 Mutatie winstbelastingtarief 0,3% 542 0,3% 400 Niet-aftrekbare kosten 2,4% 3.778 1,6% 2.072 Opbrengsten vrijgesteld van belasting 0,9% 1.423 0,8% 973 Niet eerder opgenomen fiscale verliezen 3,6% 5.553 3,2% 3.988 Niet eerder opgenomen tijdelijke verschillen 1,5% 2.266 0,4% 535 Nagekomen belastingen uit voorgaande jaren 1,1% 1.665 0,9% 1.159 26,6% 41.183 26,4% 33.312 Rechtstreeks in het eigen vermogen opgenomen uitgestelde winstbelastingen Er is in 2008 4,9 miljoen euro (2007: 0,1 miljoen euro) aan uitgestelde winstbelastingen rechtstreeks in het eigen vermogen verantwoord. 8 Te vorderen en te betalen winstbelastingen De actuele belastingverplichting van per saldo 22,3 miljoen euro (2007: 21,1 miljoen euro), bestaande uit te vorderen winstbelastingen van 5,9 miljoen euro (2007: 9,1 miljoen euro) en te betalen winstbelastingen van 28,2 miljoen euro (2007: 30,2 miljoen euro), heeft betrekking op per saldo nog te betalen belastingen over het verslagjaar en voorgaande jaren. 9 Materiële vaste activa Terreinen Machines Andere vaste bedrijfsmiddelen en gebouwen en installaties In uitvoering Totaal Kostprijs Stand per 1 januari 2007 73.252 31.727 135.882 792 241.653 Verworven via overnames 3.673 2.708 4.511 10.892 Verworven, overig 6.471 6.580 15.732 944 29.727 Afgestoten 10.574 1.884 8.328 20.786 Reclassificaties 1.559 497 2.503 447 Valutaomrekeningsverschillen 449 244 683 1.376 Stand per 31 december 2007 70.814 38.390 149.617 1.289 260.110 Stand per 1 januari 2008 70.814 38.390 149.617 1.289 260.110 Verworven via overnames 4.674 279 15.433 20.386 Verworven, overig 1.815 8.786 29.144 156 39.901 Afgestoten 2.323 1.169 12.125 15.617 Reclassificaties 842 1.155 1.997 Valutaomrekeningsverschillen 1.042 821 2.961 4.824 Stand per 31 december 2008 73.096 44.310 181.105 1.445 299.956 102

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING Afschrijvingen en bijzondere waardeverminderingsverliezen Terreinen Machines Andere vaste bedrijfsmiddelen en gebouwen en installaties In uitvoering Totaal Stand per 1 januari 2007 26.459 23.002 94.313 143.774 Afschrijvingslast boekjaar 2.398 4.477 17.152 24.027 Afgestoten 6.201 1.663 6.839 14.703 Reclassificaties 745 483 1.228 Valutaomrekeningsverschillen 18 108 245 371 Stand per 31 december 2007 21.893 25.225 105.609 152.727 Stand per 1 januari 2008 21.893 25.225 105.609 152.727 Afschrijvingslast boekjaar 3.106 5.113 21.079 29.298 Afgestoten 570 1.008 10.901 12.479 Reclassificaties 656 1.196 1.852 Valutaomrekeningsverschillen 45 413 1.347 1.805 Stand per 31 december 2008 23.728 27.721 116.292 167.741 Boekwaarde Stand per 1 januari 2007 46.793 8.725 41.569 792 97.879 Stand per 31 december 2007 48.921 13.165 44.008 1.289 107.383 Stand per 1 januari 2008 48.921 13.165 44.008 1.289 107.383 Stand per 31 december 2008 49.368 16.589 64.813 1.445 132.215 Waarvan geleasd: Stand per 31 december 2007 2.885 689 335 3.909 Stand per 31 december 2008 3.572 783 11.206 15.561 Bijzondere waardevermindering en terugneming na opname Bijzondere waardeverminderingen hebben zich niet voorgedaan. Er zijn ook geen bijzondere waardeverminderingen teruggenomen in het verslagjaar. Zekerheid Per 31 december 2008 zijn materiële vaste activa met een boekwaarde van 16,1 miljoen euro (2007: 17,8 miljoen euro) bezwaard met hypotheek als zekerheid voor bankleningen. 103

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 10 Immateriële activa Goodwill Software Klantenbestanden/ contracten Technologie Merken Totaal Kostprijs Per 1 januari 2007 200.280 6.186 24.000 230.466 Verworven via overnames 142.125 2.491 26.549 11.025 2.350 184.540 Verwerving minderheidsbelangen 39 39 Verworven, overig 5.000 5.000 Intern ontwikkeld 1.045 1.045 Aanpassing verkrijgingsprijs/ reële waarde 1.869 1.869 Afgestoten 52 346 398 Valutaomrekeningsverschillen 10.188 191 1.804 165 119 12.467 Per 31 december 2007 330.335 13.140 48.745 11.905 2.231 406.356 Per 1 januari 2008 330.335 13.140 48.745 11.905 2.231 406.356 Verworven via overnames 288.574 775 62.540 351.889 Verwerving minderheidsbelangen 2.873 2.873 Verworven, overig 4.698 4.698 Intern ontwikkeld 3.803 3.803 Aanpassing verkrijgingsprijs/ reële waarde 10.724 2.300 408 1.496 7.336 Afgestoten 26 26 Valutaomrekeningsverschillen 39.872 45 8.524 432 48.873 Per 31 december 2008 592.634 16.242 102.761 15.684 735 728.056 Amortisatie en bijzondere waardeverminderingsverliezen Per 1 januari 2007 2.014 3.576 4.302 9.892 Amortisatie boekjaar 1.383 5.403 844 176 7.806 Bijzondere waardeverminderingsverliezen 1.384 1.384 Afgestoten 52 224 276 Valutaomrekeningsverschillen 12 123 12 8 155 Per 31 december 2007 3.346 4.723 9.582 832 168 18.651 Per 1 januari 2008 3.346 4.723 9.582 832 168 18.651 Amortisatie boekjaar 1.916 7.354 1.145 30 10.385 Bijzondere waardeverminderingsverliezen 3.000 3.000 Afgestoten 26 26 Valutaomrekeningsverschillen 180 40 831 64 9 1.124 Per 31 december 2008 6.166 6.573 16.105 1.913 129 30.886 104

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING Klantenbestanden/ Boekwaarde Goodwill Software contracten Technologie Merken Totaal Stand per 1 januari 2007 198.266 2.610 19.698 220.574 Stand per 31 december 2007 326.989 8.417 39.163 11.073 2.063 387.705 Stand per 1 januari 2008 326.989 8.417 39.163 11.073 2.063 387.705 Stand per 31 december 2008 586.468 9.669 86.656 13.771 606 697.170 Bijzondere waardeverminderingsverliezen en terugneming na eerste opname Er is goodwill afgewaardeerd voor een bedrag van 3,0 miljoen euro (2007: 1,4 miljoen euro) betreffende enkele kleine kasstroomgenererende eenheden. Er zijn geen bijzondere waardeverminderingen teruggenomen in het verslagjaar. Toetsing op bijzondere waardevermindering voor kasstroomgenererende eenheden die goodwill bevatten De volgende eenheden bevatten belangrijke goodwillposten: 2008 2007 NVS 197.032 Peek Traffic/Imtech Infra 75.663 77.003 Fritz & Macziol 45.056 45.056 Radio Holland Group 36.064 36.064 ILS 34.799 Imtech Spain 27.200 28.700 Suir Engineering 19.034 18.992 Eniac 17.283 17.283 Overig 134.337 103.891 Totaal 586.468 326.989 De realiseerbare waarde van de kasstroomgenererende eenheden is gebaseerd op berekeningen van de bedrijfswaarde. Bij deze berekeningen wordt uitgegaan van kasstroomprognoses op basis van de verwachting voor het lopende jaar, het budget voor het komende jaar en het ondernemingsplan voor de twee jaar die hierop volgen. De kasstromen voor de jaren erna worden verondersteld gelijkblijvend te zijn aan de EBITA van het laatste jaar van het ondernemingsplan. Er wordt derhalve geen groeivoet toegepast, tenzij bijzondere omstandigheden hiervoor aanleiding geven. De geprognosticeerde kasstromen worden contant gemaakt tegen een disconteringsvoet vóór belasting die varieert tussen 10,4% en 12,3% (2007: tussen de 11,5% en 13,0%). Deze disconteringsvoet is afgeleid van de gemiddelde gewogen vermogenskostenvoet na belasting zoals die af te leiden is uit externe gegevens, gecorrigeerd voor verschillen tussen de segmenten en belastingvoeten per land. De kasstromen van NVS, Peek Traffic/ Imtech Infra, Fritz & Macziol, Radio Holland Group, ILS, Imtech Spain, Suir Engineering en Eniac zijn contant gemaakt met een disconteringsvoet vóór belasting van tussen de 10,4% en 12,3% (2007: tussen de 11,5% en 13,0%). De belangrijkste veronderstellingen die aan het budget en ondernemingsplan ten grondslag liggen zijn het volume aan orders en het margeniveau. Er zijn geen kasstroomgenererende eenheden waar op grond van de huidige inzichten een redelijkerwijs mogelijke negatieve bijstelling van de verwachte toekomstige kasstromen tot gevolg zou hebben dat de realiseerbare waarde zodanig daalt dat dit tot een afboeking van de goodwill zou moeten leiden, behoudens enkele kleine eenheden met een beperkt bedrag aan goodwill. 105

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 11 Investeringen in geassocieerde deelnemingen en joint ventures In 2008 is IHC Systems B.V. te Nederland (50%) de belangrijkste geassocieerde deelneming en TFB Fürth Objektgesellschaft mbh & Co. KG te Duitsland (50%) de belangrijkste joint venture. Het aandeel in de activa, verplichtingen, opbrengsten en resultaten van de geassocieerde deelnemingen en joint ventures kan als volgt worden weergegeven: 2008 Vlottende Kortlopende Langlopende Eigen Winst / Vaste activa activa verplichtingen verplichtingen vermogen Opbrengsten Kosten verlies ( ) Geassocieerde deelnemingen 8.917 11.354 16.691 717 2.863 22.177 20.646 1.531 Joint ventures 6.771 18.622 25.060 333 14.376 14.577 201 15.688 29.976 41.751 717 3.196 36.553 35.223 1.330 Resultaten overige investeringen 1.140 Totaal 190 2007 Vlottende Kortlopende Langlopende Eigen Winst / Vaste activa activa verplichtingen verplichtingen vermogen Opbrengsten Kosten verlies ( ) Geassocieerde deelnemingen 5.263 9.524 12.140 527 2.120 18.355 17.171 1.184 Joint ventures 6.809 16.001 22.492 318 24.713 25.108 395 Bijzondere waardevermindering 12.072 25.525 34.632 527 2.438 43.068 42.279 789 1.001 Totaal 212 106

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 12 Langlopende vorderingen Toelichting 2008 2007 Financiële-leasevorderingen 8.868 8.654 Derivaten tegen reële waarde 24 7.343 222 Overige langlopende vorderingen 6.440 8.780 22.651 17.656 De financiële-leasevorderingen vervallen als volgt: Hoofdsom < 1 jaar 2.811 2.325 Hoofdsom 1 5 jaar 8.271 7.384 Hoofdsom > 5 jaar 3.087 4.067 14.169 13.776 Rente < 1 jaar 173 100 Rente 1 5 jaar 1.424 1.359 Rente > 5 jaar 1.066 1.438 2.663 2.897 Contante waarde van de minimale leasebetalingen < 1 jaar 2.638 2.225 Contante waarde van de minimale leasebetalingen 1 5 jaar 6.847 6.025 Contante waarde van de minimale leasebetalingen > 5 jaar 2.021 2.629 Totaal 11.506 10.879 13 Uitgestelde belastingvorderingen en -verplichtingen De uitgestelde belastingvorderingen en -verplichtingen zijn als volgt toe te rekenen: Activa Verplichtingen Verschil 2008 2007 2008 2007 2008 2007 Materiële vaste activa 2.399 2.877 2.195 1.797 204 1.080 Immateriële activa 4.001 1.109 25.987 14.068 21.986 12.959 Te vorderen van opdrachtgevers 2.958 3.852 19.273 15.025 16.315 11.173 Handels- en overige vorderingen 239 163 168 743 71 580 Personeelsbeloningen 15.629 15.569 38 15.591 15.569 Voorzieningen 24 40 2.660 3.014 2.636 2.974 Overige posten 12.990 3.831 14.480 4.409 1.490 578 Fiscale waarde van opgenomen voorwaartse verliesverrekening 13.613 9.169 13.613 9.169 51.853 36.610 64.801 39.056 12.948 2.446 Saldering van belastingvorderingen en -verplichtingen 31.908 26.205 31.908 26.205 Totaal 19.945 10.405 32.893 12.851 12.948 2.446 107

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING Per 31 december 2008 is geen uitgestelde belastingverplichting met betrekking tot investeringen in dochterondernemingen verantwoord (2007: nihil). In sommige landen waarin de Groep actief is, bepaalt de lokale wetgeving dat de winst bij vervreemding van bepaalde activa is vrijgesteld van belasting, mits deze winst niet wordt uitgekeerd. Per balansdatum bestonden geen reserves die tot een belastingverplichting zouden leiden op het moment dat de dochterondernemingen over zouden gaan tot het uitbetalen van dividend (2007: nihil). Niet in de balans opgenomen uitgestelde belastingvorderingen Voor de volgende posten zijn geen uitgestelde belastingvorderingen in de balans opgenomen: 2008 2007 Verrekenbare tijdelijke verschillen 5.172 13.540 Fiscale verliezen 32.430 54.435 Totaal 37.602 67.975 Van het totaal ultimo 2008 aan bestaande fiscale verliezen ter zake waarvan geen uitgestelde belastingvorderingen zijn opgenomen, vervalt een bedrag van 1,5 miljoen euro (2007: 3,0 miljoen euro) binnen vijf jaren. Mutaties in uitgestelde belastingen gedurende het boekjaar Stand Acquisities/ Opgenomen Opgenomen Stand per per 1 januari deconsolida- in resultaat in eigen 31 december 2007 ties 2007 vermogen 2007 Materiële vaste activa 1.092 2.172 1.080 Immateriële activa 6.109 11.178 4.328 12.959 Te vorderen van opdrachtgevers 37.510 3.744 22.593 11.173 Handels- en overige vorderingen 555 1.135 580 Personeelsbeloningen 18.219 2.650 15.569 Voorzieningen 719 2.255 2.974 Overige posten 126 593 141 578 Fiscale waarde van opgenomen voorwaartse verliescompensatie 5.676 1.319 2.174 9.169 Totaal 21.106 6.115 24.634 141 2.446 108

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING Stand per Acquisities/ Opgenomen Opgenomen Stand per 1 januari deconsolida- in resultaat in eigen 31 december 2008 ties 2008 vermogen 2008 Materiële vaste activa 1.080 876 204 Immateriële activa 12.959 16.883 7.856 21.986 Te vorderen van opdrachtgevers 11.173 1.635 6.777 16.315 Handels- en overige vorderingen 580 158 493 71 Personeelsbeloningen 15.569 111 89 15.591 Voorzieningen 2.974 322 660 2.636 Overige posten 578 3.954 1.893 4.935 1.490 Fiscale waarde van opgenomen voorwaartse verliescompensatie 9.169 4.444 13.613 Totaal 2.446 19.255 3.818 4.935 12.948 14 Voorraden 2008 2007 Grond- en hulpstoffen 22.065 20.054 Goederen in bewerking 1.209 1.812 Gereed product 59.379 43.799 Totaal 82.653 65.665 15 Te vorderen van opdrachtgevers/verplichtingen aan opdrachtgevers 2008 2007 Cumulatief bestede kosten plus naar rato van de voortgang genomen winst minus voorzieningen voor verliezen 2.044.990 1.447.139 Gefactureerde termijnen 1.947.874 1.349.519 Saldo 97.116 97.620 Als volgt gepresenteerd: Onderhanden projecten in opdracht van derden 336.535 288.660 Onderhanden projecten dienstverlening 83.699 64.965 Te vorderen van opdrachtgevers 420.234 353.625 Onderhanden projecten in opdracht van derden 293.053 239.360 Onderhanden projecten dienstverlening 30.065 16.645 Verplichtingen aan opdrachtgevers 323.118 256.005 Saldo 97.116 97.620 109

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING Per 31 december 2008 omvat te vorderen van opdrachtgevers posten van in totaal 7,8 miljoen euro (2007: 4,2 miljoen euro) die pas worden voldaan indien met betrekking tot contracten voor onderhanden projecten in opdracht van derden bepaalde voorwaarden zijn vervuld (retenties). Op 31 december zijn er voorwaardelijke vorderingen op opdrachtgevers uit hoofde van claims niet tot waardering gebracht. De financiële gevolgen van deze claims kunnen slechts binnen een ruime bandbreedte worden geschat. De beste schatting is dat deze claims in de toekomst zullen worden gerealiseerd voor een bedrag van 13 miljoen euro (2007: 10 miljoen euro). De bepaling van de winst naar rato van de voortgang en de voorziening voor verliezen is gebaseerd op de inschattingen van de kosten en de opbrengsten van de betreffende projecten. Deze schattingen zijn door onzekerheden omgeven. 16 Handels- en overige vorderingen Toelichting 2008 2007 Handelsvorderingen op geassocieerde deelnemingen en joint ventures 10.974 8.781 Overige handelsvorderingen en vooruitbetaalde posten 971.528 802.094 Kortlopend deel van langlopende vorderingen 4.505 2.273 Derivaten tegen reële waarde 24 587 16 Totaal 987.594 813.164 17 Geldmiddelen, kasequivalenten en rekening-courantkredieten banken 2008 2007 Banksaldi 74.577 47.756 Direct opvraagbare deposito s 26.613 75.763 Overige geldmiddelen en kasequivalenten 575 450 Geldmiddelen en kasequivalenten 101.765 123.969 Rekening-courantkredieten banken 178.694 74.507 Totaal 76.929 49.462 18 Eigen vermogen Toe te rekenen aan aandeelhouders van Imtech N.V. Reserve om- Reserve Aandelen- Agio- rekenings- Afdekkings- voor eigen Ingehouden Onverdeeld Minder- Totaal eigen kapitaal reserve verschillen reserve aandelen winsten resultaat Totaal heidsbelang vermogen Stand per 1 januari 2007 64.528 36.120 290 452 24.126 177.327 67.662 321.349 3.471 324.820 Totaalresultaat 8.545 153 91.930 83.232 855 84.087 Toevoeging aan reserves 39.565 39.565 Dividend aan aandeelhouders 28.097 28.097 765 28.862 Inkoop eigen aandelen 14.398 14.398 14.398 Uitgeoefende aandelenopties 3.316 890 2.426 2.426 Op aandelen gebaseerde betalingen 2.179 2.179 2.179 Verwerving minderheidsbelangen 150 150 Stand per 31 december 2007 64.528 36.120 8.255 605 35.208 218.181 91.930 366.691 3.411 370.102 110

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING Toe te rekenen aan aandeelhouders van Imtech N.V. Reserve om- Reserve Aandelen- Agio- rekenings- Afdekkings- voor eigen Ingehouden Onverdeeld Minder- Totaal eigen kapitaal reserve verschillen reserve aandelen winsten resultaat Totaal heidsbelang vermogen Stand per 1 januari 2008 64.528 36.120 8.255 605 35.208 218.181 91.930 366.691 3.411 370.102 Totaalresultaat 33.620 2.608 113.341 77.113 220 77.333 Toevoeging aan reserves 55.680 55.680 Dividend aan aandeelhouders 36.250 36.250 1.008 37.258 Inkoop eigen aandelen 16.506 16.506 16.506 Uitgeoefende aandelenopties 3.398 896 2.502 2.502 Op aandelen gebaseerde betalingen 2.385 2.385 2.385 Verwerving minderheidsbelangen 637 637 Stand per 31 december 2008 64.528 36.120 41.875 3.213 48.316 275.350 113.341 395.935 3.260 399.195 Aandelenkapitaal Aantal gewone aandelen 2008 2007 Uitstaand per 1 januari 78.374.232 78.685.689 Ingekochte eigen aandelen 1.179.042 676.641 Uitgegeven tegen betaling in contanten 267.206 365.184 Uitstaand per 31 december volgestort 77.462.396 78.374.232 Tevens kent Imtech N.V. een aandelenregeling voor de Raad van Bestuur en een aandelenoptieregeling (zie pagina 99 respectievelijk pagina 96). Per 31 december 2008 bestond het maatschappelijk aandelenkapitaal uit 360 miljoen (2007: 360 miljoen) aandelen. Het is verdeeld in 120 miljoen (2007: 120 miljoen) gewone aandelen, 180 miljoen (2007: 180 miljoen) preferente aandelen en 60 miljoen (2007: 60 miljoen) financieringspreferente aandelen. De houders van gewone aandelen zijn gerechtigd tot dividend zoals dit van tijd tot tijd wordt gedeclareerd en hebben het recht om per aandeel één stem uit te brengen bij besluitvorming in de Algemene Vergadering van Aandeelhouders. Met betrekking tot aandelen in de Vennootschap die door de Groep worden gehouden, worden alle rechten opgeschort totdat deze aandelen worden overgedragen. Per 31 december 2008 bedroeg het geplaatste kapitaal 80.659.647 (2007: 80.659.647) gewone aandelen. Alle geplaatste aandelen zijn volgestort. Aan de Stichting Imtech is een optierecht toegekend op de preferente aandelen (zie hoofdstuk Corporate Governance). Reserve omrekeningsverschillen De reserve omrekeningsverschillen omvat alle valutaverschillen op vreemde valuta die ontstaan door de omrekening van de jaarrekening van buitenlandse activiteiten, evenals door de omrekening van verplichtingen waarmee de netto-investering van de Vennootschap in een buitenlandse dochteronderneming wordt afgedekt. Afdekkingsreserve De afdekkingsreserve bestaat uit het effectieve deel van de cumulatieve nettomutatie in de reële waarde van kasstroomafdekkingsinstrumenten met betrekking tot afgedekte transacties die nog niet hebben plaatsgevonden. Reserve voor eigen aandelen De reserve voor eigen aandelen betreft de kostprijs van de eigen aandelen die door de Vennootschap worden gehouden. Per 31 december 2008 werden 3.197.251 (2007: 2.285.415) eigen aandelen door de Vennootschap gehouden. 111

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING Dividend Na de balansdatum is door de Raad van Bestuur met goedkeuring van de Raad van Commissarissen het onderstaande dividendvoorstel gedaan. Het dividendvoorstel is niet in de balans verwerkt en er zijn geen gevolgen voor de winstbelasting. Het voorgestelde dividend over 2008 bedraagt 0,59 euro per uitstaand gewoon aandeel naar keuze in contanten of aandelen (2007: 0,47 euro). In 2008 is er een dividend uitgekeerd van 0,47 euro (2007: 0,36 euro) per uitstaand gewoon aandeel. 19 Winst per aandeel Gewone winst per aandeel Bij de berekening van de gewone winst per aandeel per 31 december 2008 is uitgegaan van de aan houders van gewone aandelen toe te rekenen winst van 113.341.000 euro (2007: 91.930.000 euro) en een gemiddeld aantal gewone aandelen dat gedurende 2008 heeft uitgestaan van 77.445.826 (2007: 78.608.447), hetgeen als volgt is berekend: Gewogen gemiddeld aantal gewone aandelen 2008 2007 Uitgegeven gewone aandelen 80.659.647 80.659.647 Effect van gehouden eigen aandelen 3.213.821 2.051.200 Gemiddeld aantal gewone aandelen gedurende het boekjaar 77.445.826 78.608.447 Verwaterde winst per aandeel Bij de berekening van de verwaterde winst per aandeel per 31 december 2008 is uitgegaan van de aan houders van gewone aandelen toe te rekenen winst van 113.341.000 euro (2007: 91.930.000 euro) en een gemiddeld aantal gewone aandelen dat, gecorrigeerd voor potentiële verwatering, gedurende 2008 heeft uitgestaan van 77.859.802 (2007: 79.702.056), hetgeen als volgt is berekend: Gewogen gemiddeld aantal gewone aandelen (verwaterd) 2008 2007 Gemiddeld aantal gewone aandelen gedurende het boekjaar 77.445.826 78.608.447 Effect van aandelenoptieregeling 316.552 941.491 Effect van aandelenregeling 97.424 152.118 Gemiddeld aantal gewone aandelen (verwaterd) gedurende het boekjaar 77.859.802 79.702.056 112

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 20 Leningen en overige financieringsverplichtingen Hieronder volgt een nadere specificatie van de contractuele bepalingen van de leningen en overige financieringsverplichtingen van de Groep. Voor meer informatie over het door de Groep gelopen renterisico wordt verwezen naar onderdeel 24 Financiële instrumenten van de toelichting. Langlopende verplichtingen Toelichting 2008 2007 Gesyndiceerde bankleningen 318.439 97.038 Onderhandse leningen 25.896 27.946 Financiële-leaseverplichtingen 12.015 8.353 Derivaten tegen reële waarde 24 11.472 695 Totaal 367.822 134.032 Kortlopende verplichtingen 2008 2007 Kortlopende deel van gesyndiceerde bankleningen 115.333 65.000 Rekening-courantkredieten banken 63.361 9.507 178.694 74.507 Kortlopend deel van onderhandse leningen 7.583 6.009 Kortlopend deel van financiële-leaseverplichtingen 3.793 1.387 11.376 7.396 Totaal 190.070 81.903 Gesyndiceerde bankleningen Op 3 november 2008 heeft de Groep een nieuwe gesyndiceerde kredietfaciliteit afgesloten ter grootte van 265 miljoen euro. Deze nieuwe gecommitteerde faciliteit is aangetrokken ter financiering van de geacquireerde dochterondernemingen NVS en ILS. De faciliteit is verstrekt door een syndicaat van zes banken bestaande uit Rabobank, ING Bank, Fortis Bank (Nederland), KBC Bank, NIBC Bank en RBS. Deze gecommitteerde ongesecureerde multi-currency 265 miljoen euro kredietfaciliteit bestaat uit een term kredietfaciliteit van 230 miljoen euro en een revolving kredietfaciliteit van 35 miljoen euro. Beide faciliteiten hebben een looptijd van drie jaar. In de kredietvoorwaarden zijn marktconforme covenants, waar per balansdatum aan wordt voldaan, en een change of control clausule opgenomen. Per 31 december 2008 is deze faciliteit volledig getrokken. De rente op de deze kredietfaciliteit is vastgezet door middel van renteswaps en bedraagt gemiddeld 4,7% per 31 december 2008. Naast bovengenoemde kredietfaciliteit heeft de Groep op 17 juli 2007 een gesyndiceerde kredietfaciliteit afgesloten ter grootte van 300 miljoen euro. Deze gecommitteerde ongesecureerde faciliteit is verstrekt door een bankensyndicaat bestaande uit ABN AMRO Bank, ING Bank, Rabobank, KBC Bank, Commerzbank en LBLux. Deze multi-currency kredietfaciliteit bestaat uit een term kredietfaciliteit van 100 miljoen euro en een revolving kredietfaciliteit van 200 miljoen euro. Beide faciliteiten hebben een looptijd van vijf jaar, met de mogelijkheid om deze nog twee keer met een jaar te verlengen tot in totaal zeven jaar. In de kredietfaciliteit is een change of control clausule opgenomen. 113

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING De term kredietfaciliteit van 100 miljoen euro is volledig getrokken. De revolving kredietfaciliteit van 200 miljoen euro wordt gebruikt voor de financiering van de toename van het werkkapitaal gedurende het jaar en de financiering van acquisities. Per 31 december 2008 is onder deze faciliteit 80 miljoen euro getrokken. De rente is door middel van renteswaps vastgezet en bedraagt gemiddeld 4,8% per 31 december 2008. Additionele krediet- en garantiefaciliteiten Naast bovengenoemde kredietfaciliteiten staat de Groep een aantal niet-gecommitteerde, bilaterale krediet- en garantiefaciliteiten ter beschikking ter grootte van circa 200 miljoen euro respectievelijk circa 550 miljoen euro. Voorwaarden en aflossingsschema Onderhandse leningen en financiële-leaseverplichtingen zijn aangegaan tegen gangbare condities. De gemiddelde resterende looptijd bedraagt 3,3 jaar (2007: 3,2 jaar) en de gemiddelde rente van de verplichtingen die langer dan één jaar uitstaan bedraagt 5,7% (2007: 5,7%). Voor de bankleningen zijn materiële vaste activa bezwaard met een boekwaarde van 16,1 miljoen euro (2007: 17,8 miljoen euro). Financiële-leaseverplichtingen 2008 2007 Hoofdsom < 1 jaar 4.144 1.707 Hoofdsom 1 5 jaar 12.515 7.300 Hoofdsom > 5 jaar 1.744 2.423 18.403 11.430 Rente < 1 jaar 351 320 Rente 1 5 jaar 2.163 1.186 Rente > 5 jaar 81 184 2.595 1.690 Contante waarde van de minimale leasebetalingen < 1 jaar 3.793 1.387 Contante waarde van de minimale leasebetalingen 1 5 jaar 10.352 6.114 Contante waarde van de minimale leasebetalingen > 5 jaar 1.663 2.239 Totaal 15.808 9.740 114

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 21 Personeelsbeloningen 2008 2007 Contante waarde niet-gefinancierde verplichtingen 118.296 115.632 Contante waarde gefinancierde verplichtingen 211.357 517.390 329.653 633.022 Reële waarde van fondsbeleggingen 184.220 589.190 Contante waarde van nettoverplichtingen 145.433 43.832 Niet opgenomen actuariële winsten en verliezen 5.255 72.864 Niet opgenomen lasten over verstreken diensttijd 1.155 1.251 Limiet op actiefpost 177 20.898 Opgenomen verplichting uit hoofde van toegezegd-pensioenregelingen 139.200 136.343 Verplichting uit hoofde van jubilea 7.362 6.432 Totaal 146.562 142.775 De fondsbeleggingen bestaan uit: 2008 2007 Aandelen 54% 41% Obligaties en vorderingen 46% 59% 100% 100% Mutaties in de verplichting uit hoofde van toegezegd-pensioenregelingen 2008 2007 Verplichting uit hoofde van toegezegd-pensioenregelingen per 1 januari 633.022 716.073 Verworven via overnames 1.566 Betaalde vergoedingen 22.296 37.330 Aan dienstjaar toegerekende pensioenkosten en rente 30.069 39.747 Bijdragen deelnemers 2.220 1.867 Actuariële winsten en verliezen 27.585 86.503 Aanpassing pensioentoezeggingen 390 119 Inperkings- en afwikkelingseffect 342.785 951 Valutaomrekeningverschillen 118 Verplichting uit hoofde van toegezegd-pensioenregelingen per 31 december 329.653 633.022 115

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING Mutaties in de reële waarde van fondsbeleggingen 2008 2007 Reële waarde van fondsbeleggingen per 1 januari 589.190 596.788 Betaalde bijdragen 9.890 7.921 Betaalde vergoedingen 17.239 32.801 Verwacht rendement op fondsbeleggingen 18.777 28.501 Actuariële winsten en verliezen 62.759 10.030 Inperkings- en afwikkelingseffect 353.639 1.189 Reële waarde van fondsbeleggingen per 31 december 184.220 589.190 De in 2009 te betalen bijdragen aan gefinancierde toegezegd-pensioenregelingen bedragen circa 9 miljoen euro. In winst- en verliesrekening opgenomen last 2008 2007 Aan het boekjaar toegerekende pensioenkosten 7.681 8.922 Rente over de verplichting 22.388 30.825 Verwacht rendement op fondsbeleggingen 18.777 28.501 Amortisatie actuariële verschillen 21.581 209 Amortisatie lasten over verstreken diensttijd 96 96 Mutatie limiet op actiefpost 20.721 1.433 Aanpassing pensioentoezeggingen 390 Inperkings- en afwikkelingseffect en overig 1.507 148 Totaal 14.145 13.132 De last is opgenomen onder de volgende posten in de winst- en verliesrekening: 2008 2007 Personeelskosten 10.534 10.808 Financieringslasten 22.388 30.825 Financieringsbaten 18.777 28.501 Totaal 14.145 13.132 Effectief rendement op fondsbeleggingen 43.982 18.471 Actuariële veronderstellingen Voornaamste actuariële veronderstellingen per balansdatum 2008 2007 (in gewogen gemiddelden) zijn als volgt: Disconteringsvoet 5,8% 5,5% Verwacht rendement op fondsbeleggingen 5,6% 4,9% Toekomstige loonsverhogingen 2,5% 2,2% Toekomstige pensioenstijgingen 2,3% 2,0% 116

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING Met ingang van 2008 zijn de gehanteerde sterftetafels gewijzigd van GBM/V 2000 2005 in de prognosetafels 2005 2050 van het Actuarieel Genootschap. Het verwacht rendement op fondsbeleggingen is vastgesteld rekening houdend met het verwachte langetermijnrendement op de beleggingen van de regelingen. Hierbij wordt rekening gehouden met de verdeling van de beleggingen over de verschillende beleggingscategorieën, zoals aandelen, obligaties en andere, alsmede met verwachte materiële veranderingen in de verhouding tussen de verschillende beleggingscategorieën in de nabije toekomst. Historische informatie 2008 2007 2006 2005 Contante waarde van de verplichtingen uit hoofde van toegezegd-pensioenregelingen 329.653 633.022 716.073 595.951 Reële waarde van de fondsbeleggingen 184.220 589.190 596.788 437.382 Tekort van de pensioenregelingen 145.433 43.832 119.285 158.569 Ervaringsaanpassingen 2008 2007 2006 Ervaringsaanpassingen ontstaan op verplichtingen uit hoofde van toegezegd-pensioenregelingen 5.837 7.102 10.047 Ervaringsaanpassingen ontstaan op fondsbeleggingen 62.759 10.030 435 De Stichting Centraal Pensioenfonds Internatio-Müller heeft op 25 april 2008 alle aanspraken van inactieve deelnemers overgedragen aan Delta Lloyd Levensverzekeringen N.V. De hieruit voortvloeiende afwikkelingseffecten zijn verwerkt in de bovenstaande overzichten. De Groep draagt bij aan een aantal toegezegd-pensioenregelingen op basis waarvan medewerkers pensioenuitkeringen ontvangen na hun pensionering. In het algemeen is het bedrag dat een medewerker bij pensionering ontvangt afhankelijk van factoren als leeftijd, (gemiddeld genoten) beloning en het aantal dienstjaren. In sommige regelingen is sprake van (voorwaardelijke) indexatie van pensioenuitkeringen. Dergelijke regelingen zijn voornamelijk van toepassing in Nederland, Duitsland en België. Het overgrote deel van de werknemers in Nederland neemt deel in een bedrijfstakpensioenregeling uitgevoerd door het Pensioenfonds Metaal en Techniek. Deze regeling zegt onder andere een levenslang pensioen vanaf leeftijd 65 jaar en een nabestaandenpensioen toe volgens een voorwaardelijk geïndexeerde middelloonsystematiek. Het is niet mogelijk om de contante waarde van de pensioenverplichtingen en de waarde van de pensioenbeleggingen van Imtech te berekenen omdat de bedrijfstakpensioenregeling de deelnemende ondernemingen aan een veelheid van risico s blootstelt die niet op een consistente en betrouwbare basis aan de deelnemende ondernemingen zijn toe te rekenen. Deze bedrijfstakpensioenregeling is derhalve verantwoord als een toegezegde-bijdrageregeling. Op basis van de richtlijnen en grondslagen van het bedrijfstakpensioenfonds bedraagt de dekkingsgraad (beleggingen gedeeld door verplichtingen) 87% ultimo 2008 (ultimo 2007: 141%). De gedaalde dekkingsgraad heeft het bedrijfstakpensioenfonds doen besluiten de premie met 1% te verhogen en de pensioenaanspraken niet per 1 januari 2009 te indexeren. Uiterlijk 1 april 2009 dient het bedrijfstakpensioenfonds een herstelplan in te dienen bij De Nederlandsche Bank. 117

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 22 Voorzieningen Garanties Herstruc- Herstel- en claims turering kosten Totaal Stand per 1 januari 2007 18.150 1.802 2.078 22.030 Verworven via overnames 250 160 581 991 Gedurende het boekjaar getroffen voorzieningen 3.321 246 137 3.704 Gedurende het boekjaar gebruikte voorzieningen 4.510 1.508 50 6.068 Vrijval van voorzieningen gedurende het boekjaar 3.709 81 3.790 Rente 59 59 Valutaomrekeningsverschillen 34 44 78 Stand per 31 december 2007 13.409 619 2.702 16.730 Langlopend deel 2.329 177 1.507 4.013 Kortlopend deel 11.080 442 1.195 12.717 13.409 619 2.702 16.730 Stand per 1 januari 2008 13.409 619 2.702 16.730 Verworven via overnames 903 903 Gedurende het boekjaar getroffen voorzieningen 6.892 1.640 286 8.818 Gedurende het boekjaar gebruikte voorzieningen 2.124 280 165 2.569 Vrijval van voorzieningen gedurende het boekjaar 2.299 332 2.631 Valutaomrekeningsverschillen 178 92 144 414 Stand per 31 december 2008 16.603 1.555 2.679 20.837 Langlopend deel 2.389 407 1.572 4.368 Kortlopend deel 14.214 1.148 1.107 16.469 16.603 1.555 2.679 20.837 Garanties en claims De voorziening voor garantieverplichtingen heeft voornamelijk betrekking op projecten die gedurende de boekjaren 2007 en 2008 zijn opgeleverd. De voorziening is gebaseerd op schattingen aan de hand van historische garantiegegevens met betrekking tot vergelijkbare projecten. De Groep verwacht dat de verplichting in de komende twee jaar zal worden afgewikkeld. Tegen de Groep zijn verschillende claims ingediend die met kracht worden bestreden. Voor de verwachte uitstroom van middelen uit hoofde van claims is een voorziening gevormd. De afwikkeling hiervan kan meerdere jaren duren. 23 Handelsschulden en overige te betalen posten Toelichting 2008 2007 Handelsschulden 568.559 513.922 Overige schulden en overlopende passiva 395.815 332.256 Derivaten tegen reële waarde 24 254 335 Totaal 964.628 846.513 118

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING 24 Financiële instrumenten In het kader van de normale bedrijfsvoering loopt de Groep krediet-, liquiditeits-, valuta- en renterisico. Het risico van schommelingen in vreemde valutakoersen en rentepercentages wordt, indien noodzakelijk geacht, afgedekt met behulp van afgeleide financiële instrumenten. Kredietrisico De Raad van Bestuur heeft een kredietbeleid vastgesteld en het kredietrisico wordt voortdurend bewaakt. Waar nodig worden afnemers aan een kredietbeoordeling onderworpen. Op balansdatum was er nagenoeg geen sprake van belangrijke concentraties van kredietrisico. De boekwaarde van de financiële activa vertegenwoordigt het maximale kredietrisico en bedraagt per balansdatum: 2008 2007 Langlopende vorderingen 22.651 17.656 Handelsvorderingen 875.286 715.340 Overige vorderingen 112.308 97.824 Geldmiddelen en kasequivalenten 101.765 123.969 Totaal 1.112.010 954.789 De ouderdomsopbouw van de handelsvorderingen per balansdatum is als volgt: 2008 2007 Bruto Voorziening Bruto Voorziening Niet vervallen 561.430 9.420 420.491 7.149 1 tot 60 dagen vervallen 170.307 2.484 153.940 2.932 61 tot 180 dagen vervallen 61.364 7.089 56.166 2.582 181 dagen tot een jaar vervallen 22.679 2.595 46.564 6.835 Meer dan één jaar vervallen 144.318 63.224 127.339 69.662 Totaal 960.098 84.812 804.500 89.160 De categorie meer dan één jaar vervallen betreft voornamelijk activiteiten waar een dergelijke ouderdomsopbouw gebruikelijk is. Mutaties in de voorziening voor dubieuze handelsvorderingen gedurende het jaar waren als volgt: 2008 2007 Per 1 januari 89.160 85.356 Verworven via overnames 1.044 571 Gedurende het boekjaar getroffen voorzieningen 7.491 4.006 Gedurende het boekjaar gebruikte voorzieningen 11.367 264 Vrijval van voorzieningen gedurende het boekjaar 1.279 427 Valutaomrekeningsverschillen 237 82 Per 31 december 84.812 89.160 119

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING Liquiditeitsrisico Het uitgangspunt van het liquiditeitsrisicobeheer is dat voor zover mogelijk voldoende liquiditeiten worden aangehouden om te kunnen voldoen aan de huidige en toekomstige verplichtingen. De Groep beschikt over gecommitteerde kredietfaciliteiten van in totaal 565 miljoen euro. Daarnaast beschikt de Groep over niet gecommitteerde kredietfaciliteiten ter grootte van circa 200 miljoen euro. De contractuele vervaltermijnen van de financiële verplichtingen, inclusief de interestbetalingen, zijn als volgt: 31 december 2008 Contractuele Boekwaarde kasstromen < 6 maanden 6 12 maanden 1 2 jaar 2 5 jaar > 5 jaar Niet-afgeleide financiële verplichtingen Onderhandse leningen 351.918 402.863 12.594 11.079 22.744 349.397 7.049 Financiële-leaseverplichtingen 15.808 16.995 3.325 1.804 3.466 6.958 1.442 Rekening-courantkredieten banken 178.694 178.694 178.694 Handelsschulden en overige te betalen posten 964.374 964.374 898.301 33.871 21.283 7.434 3.485 Afgeleide financiële verplichtingen Renteswaps 11.472 12.697 1.603 1.696 3.543 5.855 Valutatermijncontracten 254 265 157 108 Totaal 1.522.520 1.575.888 1.094.674 48.558 51.036 369.644 11.976 31 december 2007 Niet-afgeleide financiële verplichtingen Onderhandse leningen 130.993 159.834 4.883 5.787 13.603 128.877 6.684 Financiële-leaseverplichtingen 9.740 10.009 1.877 196 3.595 3.202 1.139 Rekening-courantkredieten banken 74.507 74.507 74.507 Handelsschulden en overige te betalen posten 846.178 846.088 791.733 40.083 9.771 2.127 2.374 Afgeleide financiële verplichtingen Renteswaps 695 776 85 85 170 436 Valutatermijncontracten 335 369 82 206 81 Totaal 1.062.448 1.091.583 873.167 46.357 27.220 134.642 10.197 120

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING Valutarisico Het valutarisico van de Groep vloeit voort uit zowel aan- en verkopen, waaronder begrepen het afsluiten van contracten met opdrachtgevers inzake uit te voeren projecten, als financieringsverplichtingen die luiden in een andere munt dan de functionele valuta van de entiteiten van de Groep, met name de euro en het Britse pond. Nagenoeg alle aan- en verkopen geschieden in de functionele valuta. Vrijwel alle aan- en verkopen in een andere valuta dan de functionele worden afgedekt met termijncontracten. De uitstaande valutatermijncontracten voor de Amerikaanse dollar, de euro en het Britse pond per balansdatum kunnen als volgt worden weergegeven: Lokale valuta (in duizenden) 2008 2007 Valutatermijncontracten Aankoop Verkoop Aankoop Verkoop USD 11.432 13.045 9.420 1.117 EUR 6.909 9.740 814 7.474 GBP 4.161 691 616 11 Eind 2007 heeft de Groep een lening afgesloten van 20 miljoen Britse ponden. Deze lening is bedoeld als een economische hedge van het koersresultaat van de resultaten van de Britse dochtermaatschappijen. Het translatierisico betreft vooral de Zweedse en Britse dochterondernemingen en is niet afgedekt. De belangrijkste wisselkoersen gedurende het verslagjaar luidden als volgt: Euro Gemiddelde koers Koers per balansdatum 2008 2007 2008 2007 GBP 1 1,25 1,46 1,05 1,36 SEK 1 0,10 0,11 0,09 0,11 USD 1 0,68 0,73 0,71 0,68 Renterisico Het beleid van de Groep is erop gericht om het renteprofiel van de netto schuldpositie per balansdatum vastgezet te hebben. Hiertoe heeft de Groep in zowel euro als in Britse pond luidende renteswaps afgesloten waarvoor hedge accounting wordt toegepast. De looptijden van de renteswaps sluiten aan op de looptijden van de gesyndiceerde bankleningen. Per 31 december 2008 had de Groep renteswaps met een gecontracteerd referentiebedrag van 425,5 miljoen euro (2007: 98,6 miljoen euro) bestaande uit respectievelijk 415,0 miljoen euro en 10,0 miljoen in het Britse pond (2007: respectievelijk 85,0 miljoen euro en 10,0 miljoen in het Britse pond). De Groep classificeert renteswaps als kasstroomafdekking en waardeert ze tegen reële waarde. 121

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING Per balansdatum is het renteprofiel van de rentedragende financiële instrumenten van de Groep als volgt: 2008 2007 Instrumenten met een vaste rente Financiële leasevorderingen (lang- en kortlopend) 11.506 10.879 Overige langlopende vorderingen (inclusief kortlopend deel) 8.307 8.828 Bankleningen tegen onderpand 20.140 18.761 Bankleningen zonder verstrekte zekerheden 7.270 9.683 Financiële leaseverplichtingen 15.808 9.740 Totaal 23.405 18.477 Instrumenten met een variabele rente Geldmiddelen en kasequivalenten 101.765 123.969 Bankleningen tegen onderpand 5.920 5.511 Bankleningen zonder verstrekte zekerheden 318.588 97.038 Rekening-courantkredieten banken 178.694 74.507 Totaal 401.437 53.087 Door een wijziging van 1% in de rente per balansdatum zouden het resultaat en het eigen vermogen met de hieronder vermelde bedragen zijn af- of toegenomen. Aangenomen wordt daarbij dat alle andere variabelen, met name valutakoersen, constant blijven en voorts is van belastingeffecten afgezien. Resultaat Eigen vermogen Gevoeligheidsanalyse Bedrag 1% toename 1% afname 1% toename 1% afname 31 december 2008 Instrumenten met een variabele rente: Kortlopend 78.670 787 787 Langlopend 322.767 3.228 3.228 Totaal 401.437 4.015 4.015 Renteswaps langlopend 425.500 4.255 4.255 13.119 13.119 Gevoeligheid kasstromen (netto) 24.063 240 240 13.119 13.119 31 december 2007 Instrumenten met een variabele rente: Kortlopend 48.826 488 488 Langlopend 101.913 1.019 1.019 Totaal 53.087 531 531 Renteswaps langlopend 98.600 986 986 4.041 4.041 Gevoeligheid kasstromen (netto) 45.513 455 455 4.041 4.041 122

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING De hoogte van de afgesloten renteswaps bedraagt 425,5 miljoen euro en komt nagenoeg overeen met de opgenomen gesyndiceerde bankleningen (436,0 miljoen euro), waardoor de rente van dit deel is vastgezet. De rente op de geldmiddelen, kasequivalenten en rekening-courantkredieten banken is variabel en wordt niet afgedekt. De positie hiervan fluctueert namelijk gedurende het jaar, hetgeen voortkomt uit een tijdens het jaar wisselende behoefte aan financiering van het werkkapitaal. Kapitaalbeheer De Groep streeft naar een financieel gezond fundament waarbij de toekomst van de onderneming is gewaarborgd. Daartoe wordt zoveel mogelijk gebruik gemaakt van de ter beschikking gestelde kredietfaciliteiten. De Groep heeft geen expliciete rendementsdoelstelling in relatie tot het aangewende kapitaal. Onder kapitaal verstaat de Groep het eigen vermogen. Wel streeft de Groep een operationele EBITA-marge na van 6%. Voor 2012 bedraagt de doelstelling een opbrengstenniveau van 5 miljard euro op jaarbasis. Er zijn het afgelopen jaar geen wijzigingen aangebracht in de kapitaalbeheerbenadering. De Groep kent voor de Raad van Bestuur een aandelenregeling en kent jaarlijks aan een selecte groep van medewerkers aandelenopties toe. Ter afdekking van deze regelingen worden de daarvoor benodigde aandelen ingekocht. De Groep en haar dochtermaatschappijen zijn niet onderworpen aan een kapitaalseis. Reële waarde Het onderstaande overzicht bevat de boekwaardes van de financiële instrumenten. Boekwaarde 2008 Boekwaarde 2007 Financiële-leasevorderingen 1 11.506 10.879 Overige langlopende vorderingen 1, 2 8.307 8.828 Handels- en overige vorderingen 3 982.502 810.875 Geldmiddelen en kasequivalenten 101.765 123.969 Renteswaps: Activa (vast) Verplichtingen (langlopend) 222 11.472 695 Valutatermijncontracten: Activa (vast) 7.343 Activa (vlottend) 587 16 Verplichtingen (kortlopend) 254 335 Financiële-leaseverplichtingen 1 15.808 9.740 Overige leningen en financieringsverplichtingen 1, 2 351.918 130.993 Handelsschulden en overige te betalen posten 2 964.374 846.178 Rekening-courantkredieten banken 178.694 74.507 1 2 3 Lang- en kortlopend; Exclusief derivaten (separaat vermeld); Exclusief kortlopend deel van de langlopende vorderingen en derivaten. De boekwaarde van de financiële instrumenten benadert de reële waarde op balansdatum. Schatting van de reële waarde Onderstaand worden de belangrijkste methoden en veronderstellingen vermeld die worden gebruikt bij het schatten van de reële waarde van financiële instrumenten die in het overzicht zijn opgenomen. Derivaten Renteswaps en valutatermijncontracten worden gewaardeerd op basis van genoteerde marktprijzen of door de actuele contantprijs in mindering te brengen op de gedisconteerde contractuele termijnprijs. Bij toepassing van contante-waardetechnieken zijn de toekomstige kasstromen gebaseerd op de beste schattingen van de leiding, en de disconteringsvoet is een marktgerelateerde voet voor een vergelijkbaar instrument per de balansdatum. 123

TOELICHTING OP DE GECONSOLIDEERDE JAARREKENING Leningen De reële waarde wordt berekend op basis van de gedisconteerde toekomstige aflossingen en rentebetalingen. Financiële-leasevorderingen en -verplichtingen De reële waarde wordt geschat op de contante waarde van de toekomstige kasstromen, gedisconteerd tegen de rente voor homogene lease-overeenkomsten. De geschatte reële waarde weerspiegelt verandering in de rente. Handels- en overige vorderingen / handelsschulden en overige te betalen posten Voor vorderingen en schulden die binnen één jaar vervallen wordt de nominale waarde geacht een afspiegeling te zijn van de reële waarde. Alle overige vorderingen en schulden worden contant gemaakt om de reële waarde te bepalen. In de balans opgenomen activa en verplichtingen Veranderingen in de reële waarde van valutatermijncontracten waarmee in vreemde valuta luidende monetaire activa en verplichtingen in economische zin worden afgedekt en waarvoor geen hedge accounting wordt toegepast, worden in de winst- en verliesrekening verantwoord. Zowel de veranderingen in de reële waarde van de termijncontracten als de valutakoersverschillen met betrekking tot de monetaire posten, worden opgenomen onder nettofinancieringsresultaat. 25 Operationele leaseovereenkomsten Lease-overeenkomsten waarbij als lessee wordt opgetreden 2008 2007 De verschuldigde bedragen uit hoofde van niet-opzegbare operationele leaseovereenkomsten vervallen als volgt: < 1 jaar 74.222 63.067 1 5 jaar 167.549 152.661 > 5 jaar 52.154 49.919 Totaal 293.925 265.647 De Groep huurt gebouwen en overige materiële vaste activa op basis van operationele leases. De lease-overeenkomsten kennen doorgaans een looptijd van een beperkt aantal jaar, met een optie tot verlenging. Bij geen van de lease-overeenkomsten is sprake van voorwaardelijke leasebetalingen. In het boekjaar 2008 werd uit hoofde van operationele leasing een last van 78,3 miljoen euro in de winst- en verliesrekening opgenomen (2007: 68,5 miljoen euro). 26 Verbonden partijen Identiteit van verbonden partijen Er is sprake van een relatie tussen verbonden partijen tussen de Groep en haar dochterondernemingen, geassocieerde deelnemingen, joint ventures en de bestuurders en commissarissen. Overige transacties met verbonden partijen Geassocieerde deelnemingen Transacties met geassocieerde deelnemingen vinden plaats op een zakelijke, objectieve basis. Per 31 december 2008 waren geassocieerde deelnemingen 9,0 miljoen euro aan de Groep verschuldigd (2007: 3,8 miljoen euro). Joint ventures Gedurende het boekjaar 2008 kochten joint ventures goederen en diensten van de Groep voor een bedrag van 2,5 miljoen euro (2007: 14,7 miljoen euro). Per 31 december 2008 waren joint ventures 2,0 miljoen euro (2007: 5,0 miljoen euro) aan de Groep verschuldigd. Transacties met joint ventures vinden plaats op een zakelijke, objectieve basis. 124

VENNOOTSCHAPPELIJKE BALANS VAN IMTECH N.V. In duizenden euro s, vóór winstbestemming 31 december 2008 31 december 2007 Activa 1 Materiële vaste activa 80 242 2 Immateriële activa 146.601 97.717 3 Deelnemingen in en vorderingen op groepsmaatschappijen 898.426 520.316 4 Overige financiële vaste activa 876 223 Totaal vaste activa 1.045.983 618.498 5 Vorderingen 30.600 34.154 Geldmiddelen en kasequivalenten 3.039 53.304 Totaal vlottende activa 33.639 87.458 Totaal activa 1.079.622 705.956 Eigen vermogen 6 Aandelenkapitaal 64.528 64.528 7 Agioreserve 36.120 36.120 8 Overige reserves 181.946 174.113 9 Onverdeeld resultaat 113.341 91.930 Eigen vermogen 395.935 366.691 Verplichtingen 10 Voorzieningen 14.922 14.004 11 Langlopende schulden 307.809 70.029 Totaal langlopende verplichtingen 322.731 84.033 Schulden aan banken 316.504 211.306 Schulden aan groepsmaatschappijen 2.208 2.487 12 Overige schulden 42.244 41.439 Totaal kortlopende verplichtingen 360.956 255.232 Totaal eigen vermogen en verplichtingen 1.079.622 705.956 VENNOOTSCHAPPELIJKE WINST- EN VERLIESREKENING VAN IMTECH N.V. In duizenden euro s 2008 2007 Resultaten uit deelnemingen na belastingen 131.907 100.021 Overige baten en lasten na belastingen 18.566 8.091 113.341 91.930 125

TOELICHTING OP DE VENNOOTSCHAPPELIJKE BALANS EN DE WINST- EN VERLIESREKENING VAN IMTECH N.V. In duizenden euro s, tenzij anders aangegeven Grondslagen voor financiële verslaggeving De Vennootschap maakt voor de bepaling van de grondslagen voor de waardering van activa en passiva en resultaatbepaling van haar vennootschappelijke jaarrekening gebruik van de optie die wordt geboden in artikel 362 lid 8 Boek 2 BW. Dit houdt in dat de grondslagen voor de waardering van activa en passiva en resultaatbepaling (hierna waarderingsgrondslagen ) van de vennootschappelijke jaarrekening gelijk zijn aan de waarderingsgrondslagen die voor de geconsolideerde jaarrekening zijn toegepast. Hierbij worden deelnemingen waarop invloed van betekenis wordt uitgeoefend op basis van de nettovermogenswaarde verwerkt, waarbij de nettovermogenswaarde wordt bepaald op basis van de waarderingsgrondslagen die in de geconsolideerde jaarrekening zijn toegepast. Verwezen wordt naar pagina 81 tot en met 88. 1 Materiële vaste activa 2008 2007 Boekwaarde per 1 januari 242 404 Afschrijvingen 162 162 Boekwaarde per 31 december 80 242 Als volgt samengesteld: Aanschaffingswaarde 809 809 Cumulatieve afschrijvingen 729 567 2 Immateriële activa Goodwill Overige immateriële activa Totaal Boekwaarde per 1 januari 2008 97.569 148 97.717 Aanpassing verkrijgingsprijs 3.097 3.097 Investeringen 51.705 524 52.229 Amortisatie 248 248 Boekwaarde per 31 december 2008 146.177 424 146.601 Als volgt samengesteld: Aanschaffingswaarde 148.083 820 148.903 Cumulatieve amortisatie en bijzondere waardeverminderingsverliezen 1.906 396 2.302 3 Deelnemingen in en vorderingen op groepsmaatschappijen 2008 2007 Aandelen 871.229 493.683 Vorderingen 27.197 26.633 Totaal 898.426 520.316 126

TOELICHTING OP DE VENNOOTSCHAPPELIJKE BALANS EN DE WINST- EN VERLIESREKENING VAN IMTECH N.V. Aandelen De aandelen zijn gewaardeerd op nettovermogenswaarde en het verloop daarvan is als volgt: 2008 2007 Stand per 1 januari 493.683 377.112 Nieuwe deelnemingen 51.920 11.203 Uitbreiding van deelnemingen 278.971 48.800 Deconsolidaties 3.279 2.365 Resultaten 131.907 100.021 Ontvangen dividend 62.708 37.454 Valutaomrekeningsverschillen 30.973 7.809 Overige mutaties 5.150 555 Stand per 31 december 871.229 493.683 Een lijst van deelnemingen in groepsmaatschappijen en andere deelnemingen conform artikel 379 Boek 2 BW, is ten kantore van het Handelsregister te Rotterdam gedeponeerd. 4 Overige financiële vaste activa 2008 2007 Effecten 1 1 Derivaten tegen reële waarde 334 222 Uitgestelde belastingvorderingen 541 Totaal 876 223 5 Vorderingen 2008 2007 Vorderingen op groepsmaatschappijen waarin wordt deelgenomen 14.486 14.896 Belastingen en premies sociale verzekeringen 469 362 Overige vorderingen en overlopende activa 15.645 18.896 Totaal 30.600 34.154 6 Aandelenkapitaal Het aantal uitstaande gewone aandelen van 0,80 euro nominaal bedraagt per 31 december 77.462.396 (2007: 78.374.232). Per 31 december 2008 bedraagt het geplaatste kapitaal 80.659.647 (2007: 80.659.647) gewone aandelen, waarvan er 3.197.251 (2007: 2.285.415) aandelen gehouden worden door de Vennootschap ter dekking van de verplichtingen uit hoofde van de aandelenregeling voor de Raad van Bestuur en de aandelenoptieregeling (zie pagina 99 respectievelijk pagina 96). 127

TOELICHTING OP DE VENNOOTSCHAPPELIJKE BALANS EN DE WINST- EN VERLIESREKENING VAN IMTECH N.V. 7 Agioreserve 2008 2007 Stand per 31 december 36.120 36.120 Bestaande uit: Fiscaal belast uitkeerbaar 8.593 8.593 Fiscaal onbelast uitkeerbaar 27.527 27.527 Totaal 36.120 36.120 8 Overige reserves 2008 2007 Stand per 1 januari 174.113 153.039 Winstbestemming 55.680 39.565 Inkoop eigen aandelen 16.506 14.398 Uitoefening aandelenopties gewone aandelen 2.502 2.426 Op aandelen gebaseerde betalingen 2.385 2.179 Mutatie hedgereserve deelnemingen 2.608 153 Valutaomrekeningsverschillen waardering deelnemingen 33.620 8.545 Stand per 31 december 181.946 174.113 De in de overige reserves begrepen wettelijke reserves zijn niet van materieel belang. De kostprijs van de ingekochte aandelen is in mindering gebracht op de overige reserves. De stand van de reserve omrekeningsverschillen ultimo 2008 bedraagt 41,9 miljoen euro negatief (2007: 8,3 miljoen euro negatief). 9 Onverdeeld resultaat Voorstel winstbestemming: 2008 2007 Dividend gewone aandelen 45.703 36.836 Toevoeging aan de overige reserves 67.638 55.094 Totaal 113.341 91.930 128

TOELICHTING OP DE VENNOOTSCHAPPELIJKE BALANS EN DE WINST- EN VERLIESREKENING VAN IMTECH N.V. 10 Voorzieningen Uitgestelde belasting- Pensioenvoor- Garanties verplichtingen ziening en claims Totaal Stand per 1 januari 2007 28.534 5.728 7.877 42.139 Dotaties 302 302 Onttrekkingen 26.140 1.432 865 28.437 Stand per 31 december 2007 2.394 4.598 7.012 14.004 Stand per 1 januari 2008 2.394 4.598 7.012 14.004 Dotaties 5.000 5.000 Onttrekkingen 2.394 1.608 80 4.082 Stand per 31 december 2008 7.990 6.932 14.922 11 Langlopende schulden 2008 2007 Gesyndiceerde bankleningen 297.439 69.887 Derivaten tegen reële waarde 10.370 142 Totaal 307.809 70.029 Voor een toelichting op de derivaten wordt verwezen naar onderdeel 20 Leningen en overige financieringsverplichtingen van de toelichting op de geconsolideerde jaarrekening. 12 Overige schulden 2008 2007 Belastingen en premies sociale verzekeringen 3.717 8.081 Diverse schulden 38.527 33.358 Totaal 42.244 41.439 Niet uit de balans blijkende verplichtingen Voor het merendeel van de Nederlandse dochtermaatschappijen heeft Imtech N.V. een verklaring van aansprakelijkstelling op grond van artikel 403 Boek 2 BW afgegeven. Daarnaast heeft Imtech N.V. afzonderlijke concerngaranties afgegeven ten behoeve van dochtermaatschappijen tot meerdere zekerheid voor de nakoming van specifiek omschreven contractuele verplichtingen jegens derden. Deze concerngaranties betreffen zogenaamde vooruit betalingsgaranties in de technische aanneming en zuivere nakomingsgaranties. Een groot gedeelte van de concerngaranties is afgegeven voor bedrijven, waarvoor reeds bovenbedoelde verklaring van aansprakelijkstelling is afgegeven en ten kantore van het Handelsregister is gedeponeerd. De schulden van deze dochtermaatschappijen bedroegen per balansdatum 558 miljoen euro (2007: 481 miljoen euro). Imtech N.V. is voorts hoofdelijk aan sprakelijk voor de schulden van haar dochtermaatschappijen uit hoofde van de krediet- en garantiefaciliteiten. Tenslotte staat Imtech N.V. aan het hoofd van de fiscale eenheid voor de vennootschaps- en omzetbelasting en is uit dien hoofde hoofdelijk aansprakelijk voor de belastingschulden van deze fiscale een heden. 129

TOELICHTING OP DE VENNOOTSCHAPPELIJKE BALANS EN DE WINST- EN VERLIESREKENING VAN IMTECH N.V. 13 Honoraria van de accountant De volgende honoraria van KPMG zijn ten laste gebracht van de onderneming, haar dochtermaatschappijen en andere maatschappijen die zij consolideert, een en ander zoals bedoeld in artikel 2:382a BW. KPMG Accountants N.V. Overig KPMG netwerk 2008 2007 Overig Totaal KPMG Accountants KPMG Totaal KPMG N.V. netwerk KPMG Onderzoek van de jaarrekening 1.076 1.833 2.909 978 1.632 2.610 Andere controleopdrachten 43 116 159 111 18 129 Adviesdiensten op fiscaal terrein 641 641 348 348 Andere niet controlediensten 330 989 1.319 313 1.014 1.327 Totaal 1.449 3.579 5.028 1.402 3.012 4.414 Ondertekening De leden van de Raad van Bestuur hebben het jaarverslag en de jaarrekening ondertekend om te voldoen aan hun wettelijke verplichting op grond van artikel 101 lid 2 Boek 2 BW en artikel 5:25c lid 2 sub c Wet op het Financieel Toezicht. De commissarissen hebben de jaarrekening ondertekend om te voldoen aan hun wettelijke verplichting op grond van artikel 101 lid 2 Boek 2 BW. Gouda, 16 februari 2009 Raad van Commissarissen Ir. R.M.J. van der Meer E.A. van Amerongen Drs. A. Baan Drs. G.J. de Boer-Kruyt Drs. A. van Tooren Prof. dr. W.A.F.G. Vermeend Raad van Bestuur Dr. ir. R.J.A. van der Bruggen Mr. B.R.I.M. Gerner 130

OVERIGE GEGEVENS Aan de Aandeelhouders van Imtech N.V. ACCOUNTANTSVERKLARING Verklaring betreffende de jaarrekening Wij hebben de jaarrekening 2008 van Imtech N.V. te Gouda, statutair gevestigd te Rotterdam, gecontroleerd. De jaarrekening omvat de geconsolideerde en de vennootschappelijke jaarrekening. De geconsolideerde jaarrekening bestaat uit de geconsolideerde balans per 31 december 2008, de geconsolideerde winst- en verliesrekening, het geconsolideerd overzicht van het totaalresultaat en het geconsolideerd kasstroomoverzicht over 2008 alsmede uit een overzicht van de belangrijkste grondslagen voor financiële verslaggeving en overige toelichtingen. De vennootschappelijke jaarrekening bestaat uit de vennootschappelijke balans per 31 december 2008 en de vennootschappelijke winst- en verliesrekening over 2008 met de toelichting. Verantwoordelijkheid van het bestuur Het bestuur van de entiteit is verantwoordelijk voor het opmaken van de jaarrekening die het vermogen en het resultaat getrouw dient weer te geven in overeenstemming met International Financial Reporting Standards zoals aanvaard binnen de Europese Unie en met Titel 9 Boek 2 BW, alsmede voor het opstellen van het jaarverslag in overeenstemming met Titel 9 Boek 2 BW. Deze verantwoordelijkheid omvat onder meer: het ontwerpen, invoeren en in stand houden van een intern beheersingssysteem relevant voor het opmaken van en getrouw weergeven in de jaarrekening van vermogen en resultaat, zodanig dat deze geen afwijkingen van materieel belang als gevolg van fraude of fouten bevat, het kiezen en toepassen van aanvaardbare grondslagen voor financiële verslaggeving en het maken van schattingen die onder de gegeven omstandigheden redelijk zijn. Verantwoordelijkheid van de accountant Onze verantwoordelijkheid is het geven van een oordeel over de jaarrekening op basis van onze controle. Wij hebben onze controle verricht in overeenstemming met Nederlands recht. Dienovereenkomstig zijn wij verplicht te voldoen aan de voor ons geldende gedragsnormen en zijn wij gehouden onze controle zodanig te plannen en uit te voeren dat een redelijke mate van zekerheid wordt verkregen dat de jaarrekening geen afwijkingen van materieel belang bevat. Een controle omvat het uitvoeren van werkzaamheden ter verkrijging van controle-informatie over de bedragen en de toelichtingen in de jaarrekening. De keuze van de uit te voeren werkzaamheden is afhankelijk van de professionele oordeelsvorming van de accountant, waaronder begrepen zijn beoordeling van de risico s van afwijkingen van materieel belang als gevolg van fraude of fouten. In die beoordeling neemt de accountant in aanmerking het voor het opmaken van en getrouw weergeven in de jaarrekening van vermogen en resultaat relevante interne beheersingssysteem, teneinde een verantwoorde keuze te kunnen maken van de controlewerkzaamheden die onder de gegeven omstandigheden adequaat zijn maar die niet tot doel hebben een oordeel te geven over de effectiviteit van het interne beheersingssysteem van de entiteit. Tevens omvat een controle onder meer een evaluatie van de aanvaardbaarheid van de toegepaste grondslagen voor financiële verslaggeving en van de redelijkheid van schattingen die het bestuur van de entiteit heeft gemaakt, alsmede een evaluatie van het algehele beeld van de jaarrekening. Wij zijn van mening dat de door ons verkregen controle-informatie voldoende en geschikt is als basis voor ons oordeel. Oordeel betreffende de geconsolideerde jaarrekening Naar ons oordeel geeft de geconsolideerde jaarrekening een getrouw beeld van de grootte en de samenstelling van het vermogen van Imtech N.V. per 31 december 2008 en van het resultaat en de kasstromen over 2008 in overeenstemming met International Financial Reporting Standards zoals aanvaard binnen de Europese Unie en met Titel 9 Boek 2 BW. Oordeel betreffende de vennootschappelijke jaarrekening Naar ons oordeel geeft de vennootschappelijke jaarrekening een getrouw beeld van de grootte en de samenstelling van het vermogen van Imtech N.V. per 31 december 2008 en van het resultaat over 2008 in overeenstemming met Titel 9 Boek 2 BW. Verklaring betreffende andere wettelijke voorschriften Op grond van de wettelijke verplichting ingevolge artikel 2:393 lid 5 onder f BW melden wij dat het jaarverslag, voor zover wij dat kunnen beoordelen, verenigbaar is met de jaarrekening zoals vereist in artikel 2:391 lid 4 BW. Rotterdam, 16 februari 2009 KPMG ACCOUNTANTS N.V. Drs. P.W.J. Smorenburg RA 131

OVERIGE GEGEVENS Statutaire bepaling inzake winstbestemming De regeling van de winstbestemming is vervat in artikel 24.3 tot en met 24.12 van de statuten van de Vennootschap en luidt zakelijk weergegeven als volgt: Preferente aandelen Op preferente aandelen wordt een dividend uitgekeerd overeenkomstig de gemiddelde Eurobasisrente zoals toegepast door ABN AMRO Bank N.V. of haar rechtsopvolger, verhoogd met twee procent. Indien en voorzover de winst niet voldoende is om deze uitkering volledig te doen, kan de Raad van Bestuur besluiten het tekort uit te keren ten laste van de reserves (met uitzondering van de specifiek voor financieringspreferente aandelen bestemde reserves). Indien en voorzover deze uitkering ook niet ten laste van deze reserves kan worden gedaan, wordt uit de winst die in de daarop volgende jaren wordt geboekt eerst een zodanige uitkering aan de houders van preferente aandelen gedaan dat het tekort volledig is aangezuiverd alvorens op de financieringspreferente aandelen en de gewone aandelen kan worden uitgekeerd. Voorstel tot winstbestemming Aan de Algemene Vergadering van Aandeelhouders zal worden voorgesteld de nettowinst van 113,3 miljoen euro als volgt te bestemmen: 45,7 miljoen euro als dividend uit te keren aan houders van gewone aandelen, naar keuze in contanten of in aandelen, en het restant van 67,6 miljoen euro toe te voegen aan de overige reserves. Het dividendvoorstel is vermeld op pagina 10 van het Bericht van de Raad van Commissarissen. Bijzonder statutair recht inzake zeggenschap Er zijn geen personen die een bijzonder statutair recht inzake de zeggenschap in de Vennootschap kunnen laten gelden. Evenmin zijn winstbewijzen uitgegeven. Financieringspreferente aandelen Vervolgens wordt op elk financieringspreferent aandeel van een serie een dividend uitgekeerd (of aan de daartoe bestemde reserve toegevoegd) overeenkomstig het effectieve rendement op staatsleningen met een (resterende) looptijd van acht tot negen jaar, zoals gepubliceerd in de Officiële Prijscourant van Euronext Amsterdam by NYSE Euronext, voorafgaand aan de uitgifte van de desbetreffende serie, eventueel verhoogd of verlaagd met een opslag ter grootte van maximaal tweeënhalf procentpunt dan wel afslag ter grootte van maximaal een half procentpunt al naar gelang de marktomstandigheden, welke opslag dan wel afslag kan verschillen per serie. Eens per tien jaar zal het dividendpercentage van de desbetreffende serie worden aangepast aan het alsdan geldende rendement van de hiervoor bedoelde staatsleningen, eventueel verhoogd of verlaagd met voornoemde opslag dan wel afslag. Indien en voor zover de winst niet voldoende is om deze uitkering volledig te doen, zal het tekort worden uitgekeerd ten laste van specifiek daartoe bestemde reserves. Indien en voor zover deze uitkering ook niet ten laste van deze reserves kan worden gedaan, wordt uit de winst die in de daaropvolgende jaren wordt geboekt eerst een zodanige uitkering aan de houders van financieringspreferente aandelen gedaan (of aan de daartoe bestemde reserve toegevoegd) dat het tekort volledig is aangezuiverd alvorens op gewone aandelen kan worden uitgekeerd. Gewone aandelen De Raad van Bestuur bepaalt met goedkeuring van de Raad van Commissarissen welk gedeelte van de na toepassing van het hiervoor bepaalde resterende winst wordt gereserveerd. Het gedeelte van de winst dat resteert staat ter beschikking van de Algemene Vergadering van Aandeelhouders. 132

PERSONALIA RAAD VAN COMMISSARISSEN 1 Ir. R.M.J. (Rudy) van der Meer (63) Voorzitter, benoemd in 2005, lopende termijn tot 2009, lid van de Audit Commissie, lid van de Honorerings- en Benoemingscommissie Voormalig lid Raad van Bestuur Akzo Nobel N.V. Mw. Drs. (Dien) G.J. de Boer-Kruyt (64) Benoemd in 1999, lopende termijn tot 2011 Persoonlijk adviseur; programma s voor authentiek leiderschap voor bedrijfsleven, overheid en wetenschap E.A. (Eric) van Amerongen (55) Drs. A. (Adri) Baan (66) Benoemd in 2002, lopende termijn tot 2010, voorzitter van de Honorerings- en Benoemingscommissie Voormalig CEO Koninklijke Swets & Zeitlinger N.V. Drs. A. (Harry) van Tooren (61) Benoemd in 2006, lopende termijn tot 2010, voorzitter van de Audit Commissie Voormalig lid Executive Committee ING Europe/ Wholesale international Prof. dr. W.A.F.G. (Willem) Vermeend (60) Benoemd in 2007, lopende termijn tot 2011 Ondernemer, Hoogleraar European Fiscal Economics Universiteit Maastricht Benoemd in 2008, lopende termijn tot 2012, lid van de Audit Commissie Voormalig Executive Vice President Koninklijke Philips Electronics N.V. Commissariaten ING Bank Nederland N.V. en ING Verzekeringen Nederland N.V. Energie Beheer Nederland B.V. (voorzitter) Gazelle Holding B.V. (voorzitter) James Hardie Industries N.V. Commissariaten Sara Lee/DE N.V. Reed Elsevier N.V. Allianz Nederland Groep N.V. Commissariaten ASM International N.V. (vice-voorzitter) HITT N.V. (vice-voorzitter) Shanks Group Plc (senior independent non executive director) Ortel Mobile B.V. Commissariaten AM Wonen B.V. Hunter Douglas N.V. Commissariaten Randstad Holding N.V. Mitsubishi Motors Europe B.V. AFAB Financiële Diensten HSB Bouw Volendam Commissariaten Volker Wessels Stevin N.V. (voorzitter) Wolters Kluwer N.V. (voorzitter) Océ N.V. Dockwise Ltd (voorzitter) Belangrijke nevenfuncties Voorzitter Bestuur Universiteitsfonds Delft Voorzitter Alumnivereniging TU Delft Belangrijke nevenfuncties Raad van Toezicht Nationaal Register voor Commissarissen Raad van Toezicht Kids Rights Belangrijke nevenfuncties ANWB B.V., tevens lid Raad van Toezicht Vereniging ANWB Raad van Toezicht Centraal Bureau Rijvaardigheidsbewijzen (voorzitter) Belangrijke nevenfuncties Lid Raad van Toezicht Maasstad Ziekenhuis Belangrijke nevenfuncties Lid Raad van Toezicht Erasmus Universiteit en Erasmus MC Belangrijke nevenfuncties Adviseur Warpburg Pincus UK Voorzitter Raad van Toezicht Autoriteit Financiële Markten Lid Raad van Toezicht Universiteit van Amsterdam Lid Raad van Toezicht Amsterdam Medisch Centrum Voorzitter Stichting Resocialisatie en Begeleiding Criminele Jongeren RAAD VAN BESTUUR DIRECTIERAAD 2 Dr. ir. R.J.A. (René) van der Bruggen (61) Voorzitter Raad van Bestuur K.P.H. (Håkan) Bergkvist (57) Algemeen Directeur Imtech Nordic J. (Javier) Llanos Acuña (50) Algemeen Directeur Imtech Spain Mr. B.R.I.M. (Boudewijn) Gerner (57) Lid Raad van Bestuur K. (Klaus) Betz (53) Voorzitter Directie Imtech Deutschland Mr. M.E.J. (Mark) Salomons (47) Secretaris van de Vennootschap Peildatum leeftijden per 1 januari 2009. 1 Alle commissarissen bezitten de Nederlandse nationaliteit. 2 De leden van de Raad van Bestuur maken deel uit van de Directieraad. Ing. B. (Bart) Bouwmeester MBA (41) Algemeen Directeur Imtech Nederland Ir. J.A. (Jan) Casteleijn (59) Algemeen Directeur Imtech Infra A.F. (Jos) Graauwmans (51) Directeur Personeel & Organisatie Drs. H.B. (Harry) Siertsema (50) Algemeen directeur Imtech Marine Group J.M. (Jim) Steele (61) Algemeen Directeur Imtech UK Ir. P. (Piet) Veenstra (60) Algemeen Directeur Imtech ICT Ir. C.A.J. (Cees) van Laarhoven (60) Algemeen Directeur Imtech Technology

Imtech N.V. Quinterium Offices I Kampenringweg 45a 2803 PE Gouda Postbus 399 2800 AJ Gouda Telefoon +31 182 54 35 43 Fax +31 182 54 35 00 info@imtech.eu www.imtech.eu Investor Relations Telefoon +31 182 54 35 04 Fax +31 182 54 35 00 investors@imtech.eu www.investors.imtech.eu Samen Succesvol www.imtech.eu