Fotografie: Rob Hoekstra WATERINGSE VELD COLLEGE Het Wateringse Veld College is een school voor voortgezet onderwijs voor 1200 leerlingen en heeft tevens buurtfuncties. Het onderwijs wordt gegeven in de zogenaamde domeinstructuur en niet meer in de bekende klaslokalen. Deze visie is inspiratiebron voor het ontwerp. DEN HAAG Locatie Wateringse Veld, Den Haag Opdrachtgever Scholengroep Den Haag Zuidwest Opgeleverd zomer 2008
ennis Onderwijsvisie De onderwijsvisie van deze school kan omschreven worden als vernieuwend, maatschappelijk actueel en flexibel, waarbij voor de leerlingen het leggen van verbindingen centraal staat. Deze visie was een inspiratiebron voor het concept van dit schoolgebouw: Een bouwwerk opgezet als een markt der kennis waar leerlingen ongebreideld kennis kunnen absorberen. Gymzaal, parkeerplaats en fietsenstalling bevinden zich in een talud (hier zwart aangegeven) dat uit het water oprijst. Hierboven is de markt der kennis op zijn zwevende plateaus gelegen. Gebouw en omgeving Een knaloranje halve bol in de vorm van een schedeldak ligt uitdagend, half verscholen onder horizontale zilverkleurige dozen, die op hun beurt doorsneden worden door glazen kassen. Het gebouw onderscheidt zich van zijn woonomgeving door een individuele bouwstijl en vrije ligging op een eiland.
LANGSDOORSNEDE LANGSDOORSNEDE DWARSDOORSNEDE Domeinen DWARSDOORSNEDE In de zwevende zilveren dozen bevinden zich de 10 domeinen waar de leerlingen, in groepen van twee maal 60, hun eigen leerruimte hebben, waar plek is voor individueel en groepsgericht onderwijs. Afgezien van deze domeinen bevinden zich er ook nog praktijklokalen en laboratoria. LANGSDOORSNEDE DWARSDOORSNEDE
NIVO 0 NIVO TERP Terp Het gebouw rust op een terp, omgeven door water en is toegankelijk via een auto- en fietsbrug of via een aparte voetgangersbrug. Direct op de terp ligt het schoolplein, de entree van de school en een aantal functies die onafhankelijk van de school gebruikt kunnen worden voor maatschappelijke
vide vide NIVO +1 vide vide NIVO +2 doeleinden zoals bijvoorbeeld een auditorium, een mediatheek en een kantine in de halve bol. In de terp bevinden zich een garage, een fietsenstalling en een sporthal. Kassen De geborgen atmosfeer van de domeinen wordt voor de leerling die deze ruimte verlaat als het ware open gebroken door de vides (de zogenaamde kassengebieden, die herinneren aan de glastuinbouw die hier vroeger plaatsvond) waar je binnen buiten bent en die het gebouw een ervaring van licht, lucht en ruimte geven. De kassen hebben een neutrale en robuuste inrichting (betonkleurige vloeren, schoon betonnen wanden, gegalvaniseerde hekken en een stalen constructie). De domeinen onderscheiden zich door een herkenbare kleur voor elk domein en zijn voor de leerlingen een speciale plek in het gebouw waarmee ze zich kunnen identificeren.
Integrale aanpak Aan het ontwerp ligt een integraal concept ten grondslag waarbij met alle disciplines zoals klimaatbeheersing, energieverbruik, de constructie in relatie tot indeling, flexibiliteit, exploitatie en toekomstwaarde rekening is gehouden. Klimaat De specifieke gebruiksopzet van het onderwijsgebouw is betrokken in het gebouwconcept voor klimaatbeheersing en energiebesparing. De buitenschil van de verblijfsruimten (gevels, dak en vloer) zijn optimaal geïsoleerd. De kasruimte, ontmoeting- en verkeersruimte, vormt een buffer tussen de onderwijsdomeinen en is ook een klimatologische buffer. De voor lesruimten belangrijke verse lucht wordt in de domeinen tochtvrij en voorverwarmd ingeblazen. Door een natuurlijke overstort naar de kas wordt ook deze ruimte op een eenvoudige wijze geconditioneerd. Deze kan daardoor als een echte kas (enkel glas) worden uitgevoerd. Oververhitting van de kas in de zomer wordt voorkomen door natuurlijke ventilatie: via kleppen in de gevel en het dak vindt een natuurlijke doorstroming plaats welke de temperatuur niet meer dan 2 C boven de buitenlucht laat stijgen. De glaspartijen van de domeinen zijn allen voorzien van buitenzonwering om de zonne-energie buiten te houden. De vrijgehouden betonvloeren accumuleren de warmte van de onderwijsruimtes. Het gebouwconcept zal leiden tot domeinen met een goed thermisch comfort, royaal voorzien van verse lucht met een energetisch verantwoord ingepast kasgebied dat een functionele meerwaarde van het gebouw mogelijk maakt. Flexibel Door de kolommenstructuur en de positie van trappenhuizen en verkeerszones is er grote vrijheid van indeling voor nu en in de toekomst. Een huidig leerdomein kan eenvoudig worden omgezet in vier traditionele klaslokalen. Het gebouw is in separate delen te gebruiken en te exploiteren; een kantinedeel een gymzaaldeel en een auditoriumdeel. Elk deel is nu reeds voorzien van een eigen entree. Door de grote vides is er veel daglicht in het gebouw. In de leerdomeinen zijn ten gunste van een fris leefklimaat alle ramen handmatig te openen. Door het gebruik van sterke onderhoudsarme materialen zoals beton, aluminium, verzinkt staal en glas is rekening gehouden met het gebruik en exploitatie. Door geluidsabsorberende plafondeilanden in de domeinen en geluidsabsorberend stucwerk in de bol is de akoestiek passend bij het gebruik. Het royale vide-gebied tussen de leerdomeinen nodigt uit tot een meervoudig, flexibel en creatief gebruik.
Onder de school door loopt een doorgaande fietsroute waardoor het fietsverkeer eenvoudig van de ene naar de andere zijde van de wijk kan gaan.