Ameland. Kampboekje van:



Vergelijkbare documenten
De latere Cammingha s

Wat en waar zijn de wadden? Les met werkblad - topografie

Enkele opmerkingen naar aanleiding van een bijschrift over kasteel Crayenstein.

Geschiedenis kwartet Tijd van jagers en boeren

Daar mogen jullie niet naar kijken!

Informatie: Waddeneilanden

Limburg tussen staf en troon 1000 jaar graafschap Loon. les 1: Wie waren de graven van Loon

SP 4 (Terschelling 03) Hoorn - West-Terschelling haven

Badweg Hollum Torenstraat HE Nes Ameland.

SP 4 (Terschelling 01) West- Terschelling haven - Midsland aan Zee

Overal in ons land is water. Het water

Mijn mond zat vol aarde

Arras. De Champs-Élysées

Maar de grootste held was oma die bij de huiszoeking zo rustig is gebleven.

Documentaire ruilverkaveling en streekverbetering groot succes

Rampzalig dijkbestuur

Kustlijn van de Noordzee

Wat rest is een foto

B1 Hoofddorp pagina 1

Omschrijving. Strandweg Buren. Makelaars zijn er in overvloed maar bij Koudijs Makelaardij Ameland vindt u nét dat beetje extra.

BURGERMEESTER ROMEIJNSTRAAT 4 OUWERKERK

Inleiding. Monumenten, symbolen en iconen Kindermonumentendag in Midden-Delfland Symbolen in deze tijd

HOOGLEDE TIJDENS DE EERSTE WERELDOORLOG

DIJKHUIS ZWAAGDIJK-OOST

Canonvensters Michiel de Ruyter

Lesbrief bij het boek Kiezen in de oorlog. Marte Jongbloed Roelof van der Schans

ARION een Griekse mythologische figuur als fameuze springbron in de tuinen van het Huys Ootmarsum

RING 10 OUWERKERK BROCHURE

GROOT-BRITTANNIË en zeeklimaat

Werkgroep Bouwhistorie Zutphen. Informatiekaart St. Janskerk. St. Janskerk

G E S C H I E D E N I S

HANDEL LES 2. De Oostzeevaart of de Sontvaart. Aangenaam. De naam is Bicker, Jacob Bicker, directeur bij de Oostzeevaart.

germaans volk), een sterke Franse groepering. Ze verkochten haar aan de Engelsen die haar beschuldigden van ketterij (het niet-geloven van de kerk).

DORST IN DE OORLOGSJAREN.

WADDENDIAMANT AMELAND 14 COMMANDEURVILLA S

Omschrijving. Strandweg Nes. Makelaars zijn er in overvloed maar bij Koudijs Makelaardij Ameland vindt u nét dat beetje extra.

Drie massagraven voor de Nederlandse kust

Sinterklaas. Lees het verhaal en beantwoord de vragen.

De gelijkenis van het huis op de rots en op het zand.

Tijdwijzer. Het begin. Voor en na Christus

DADIZELE TIJDENS DE EERSTE WERELDOORLOG

100 jaar geleden. t Is Oorlog! Een lesmap voor het vierde, vijfde en zesde leerjaar, door juffrouw Anita en de papa van Anna.

Geschiedenis van de duinen

Boerenverdrietweg 4 te Hank, vraagprijs ,00 k.k.

Omschrijving. Kemphaansduin Ballum. Makelaars zijn er in overvloed maar bij Koudijs Makelaardij Ameland vindt u nét dat beetje extra.

Onderstaand overzicht behoort tot het project Waddenarchieven, dat wordt gefaciliteerd door de Waddenacademie (

D67, Hintelstraat 12

Vind de mooiste fietsroutes op Fietsroute Badhoevedorp, Spaarndam en Haarlem

Zoekopdrachten bij Het water komt. **

Werkstuk Dordtologie november 2014

SP 4 (Terschelling 02) Midsland aan Zee - Hoorn

week april 2012 B1

TASTBARE TIJD, LEIDSCHE RIJN

PAREL VAN NES - SCHOUT BIJ NACHT NES~AMELAND EILANDVILLA S IS EEN ONTWIKKELING VAN KONTOUR VASTGOED B.V.

L E E R W I N S C H O T E N W E S T E R B O R K V U G H T W E S T E R B O R K S O B I B O R

Leerlingen hand-out stadswandeling Amsterdam

Module 5 Geschiedenis en geografie

Duinen en dijken. De Westfriese Omringdijk slingert zich door het groene landschap.

Omschrijving. Koudenburgweg 5 Hollum - Hollum. Makelaars zijn er in overvloed maar bij Koudijs Makelaardij Ameland vindt u nét dat beetje extra.

Datum: Ons koningshuis. 1. Hoe heet onze huidige koning? 3. Hij volgde zijn broer na diens dood op. Hoe heette hij?

Torenstraat 18 :: 9163 HE Nes Ameland :: Tel: :: Fax: :: Vraagprijs: ,-- k.k.

Gijsje zonder staart geschreven door Henk de Vos (in iets gewijzigde vorm) Er was eens een klein lief konijntje, dat Gijs heette. Althans, zo noemden

Erfgoedproject Adriaan Pauw

Emma van Waldeck-Pyrmont: Arolsen, 2 augustus 1858 Den Haag, 20 maart 1934

Canada. Inleiding. Het Land

Naam: VAN WILLIBRORD tot Statenbijbel

Omschrijving. Burenlaan 4 - Hollum. Makelaars zijn er in overvloed maar bij Koudijs Makelaardij Ameland vindt u nét dat beetje extra.

Korte Reke AM Renesse Huurprijs: euro p/mnd. Vraa. Winkelpand met mogelijkheid voor meerdere bestemmingen in de kern van Renesse.

H e t v e r h a a l v a n V i c t o r V i s c h

Princelijke Vierschaar

Wandeling n 3 : Jenneret :

Naam: DE GOUDEN EEUW en Rembrandt

Dagboek Sebastiaan Matte

Een kaart wordt op schaal getekend. Dat is een verkleining van de werkelijkheid.

6Plekjes met voelbare historie

Over het toneelstuk Gijsbrecht van Amstel

Gebeurtenis Regeerperiode

Vraag 1b. Wat was de oorzaak van deze ramp? Vraag 1a. In welke provincie was de Watersnoodramp van 1953? ...

Werk gezocht voor walvisvaarders. Het belang van de Noord- Nederlandse walvisvaart in de negentiende eeuw

Grondboor en Hamer. Oldenzaal juni pag afb. De steenbank

DE WONDEREN VAN JEZUS

Samenvatting Geschiedenis Hoofdstuk 5 De Romeinen

OEKENE TIJDENS DE EERSTE WERELDOORLOG

ONTWIKKELING MARITIEM CENTRUM "ABRAHAM FOCK" TE HOLLUM - AMELAND.

STADEN TIJDENS DE EERSTE WERELDOORLOG

Kijfhoek Aan de Devel.

Waar verleden en heden elkaar ontmoeten

Bezoekers kunnen kennis maken met de rijke geschiedenis van de boerderij en de omgeving.

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken

VERHALEN RONDLEIDINGEN WORKSHOPS ARCHEOLOGIE ONDER WATER FORT DE SCHANS KAAP SKIL MUSEUM VAN JUTTERS & ZEELUI

Hitler op weg naar de macht Wie was Adolf Hitler?

Urk Urk op de kaart. Urk 1722

Het verhaal van Pater Piet Butzelaar ( )

Het hindoeïsme heeft geen stichter. Voor het ontstaan van het hindoeïsme moeten we naar India gaan: een groot land in Azië.

Omschrijving. Abehiem 7 - Ballum. Makelaars zijn er in overvloed maar bij Koudijs Makelaardij Ameland vindt u nét dat beetje extra.

Lesbrief MAASVLAKTE 2 OPDRACHT 1 - TOPOGRAFIE EN AARDRIJKSKUNDE

SPEURTOCHT. door het Noordelijk Scheepvaartmuseum. leeftijd: 7-9 jaar

Tijd van de wereldoorlogen: De tweede wereldoorlog

Transcriptie:

Ameland Op Ameland wordt de herkomst van het wapen verteld in een rijmpje, daarin wordt verteld dat er drie balken op Terschelling gestolen werden en dat dit voortaan in het wapen afgebeeld zou worden. Het rijmpje gaat als volgt: De Amelander schalken, stolen 3 balken, des 's avonds in de maneschijn, daarom zal dit hun wapen zijn. De balken zouden gestolen zijn om een galg op Ameland te kunnen bouwen. Kampboekje van:. 1

in Buren Op de bovenverdieping bevinden zich de slaapkamers, twee kamers voor 2 personen, één kamer voor 3 personen, vijf kamers voor 4 personen. Op de overloop is nog een extra toilet. Beneden zijn 2 slaapkamers, voor 4 en 6 personen. Hier bevinden zich ook 4 douches en 2 toiletten. Ons verblijf op Ameland begint op Het kamp begint 15-06-2015 en eindigt op 18-06-2015. 2

Het Eiland Ameland is al een heel oud stuk land. Hoe oud weet niemand precies. Misschien heeft het vroeger wel deel uitgemaakt van het vasteland en is het door stormvloeden een eiland geworden. Zo'n stuk land heeft een lange geschiedenis. Op verschillende plaatsen op het eiland kunnen we daarvan nog verblijfselen terugvinden; de huizen, de kerken, de walviskaken, de restanten van de bunker, de vuurtoren. Ook veel straatnaambordjes herinneren aan de geschiedenis van het eiland. Ameland is uit het westen gerekend het vierde bewoonde Nederlandse waddeneiland en behoort tot de provincie Friesland. Het gehele eiland valt onder één gemeente, die dezelfde naam draagt. Op 1 januari 2014 telde het waddeneiland, en dus ook de gemeente, 3.565 inwoners. Ameland bestaat voor een groot deel uit zand. Bij storm kan dat zand weggeslagen worden. Zo is de vorm van het eiland in de geschiedenis niet altijd hetzelfde. Er verdwenen stukken en er kwamen stukken bij. Zo waren er vroeger meer dorpen op Ameland dan tegenwoordig. Een aantal dorpen verdween in de loop van de geschiedenis in zee. Een voorbeeld is het dorpje Sier. Aan de noordkant moest de duinenrij het eiland tegen de zee beschermen. In het zuiden had de zee lange tijd vrij spel. Pas aan het begin van deze eeuw heeft men aan de zuidkant van het eiland dijken aangelegd. Nog steeds gaan er bij flinke stormen hele stukken duin verloren. Zo verdween in februari 1953 een strandpaviljoen, dat op een duin stond, in zee. 3

De totale strandlengte is 27 km en de totale lengte van de fietspaden is 100 km. Vraag: Welke ramp vond er ergens anders in Nederland plaats in februari 1953? Dorpen Op het eiland bevinden zich vier dorpen: Hollum, Nes, Buren en Ballum. Daarnaast bevinden zich er de buurtschappen Kooiplaats en Ballumerbocht. Vroeger was er nog een ander dorp, Sier genaamd, maar dat is bij stormen "verdronken" en ligt nu in de zee.hollum is het dorp met het oudste huis van Ameland, gebouwd in 1516. Aantal inwoners per woonkern op 1 januari 2004: Hollum 1390 Nes 1110 Buren 670 Ballum 310 Rixt van het Oerd 4

Geschiedenis Heel lang echter was Ameland een aparte eigen staat met een eigen heer. En zo wilden de Amelanders het tijden lang ook graag houden.als oudste bekende heer geldt de edelman Ritske Jelmera, omstreeks 1430. Hij liet ook een begin maken met de bouwen van een kasteel in Ballum. In het dorp is nu nog een straat naar hem genoemd. In die tijd waren de familienamen nog niet zo vaststaand als nu en een kleinzoon van Ritske nam na zijn huwelijk de naam van zijn vrouw aan; sindsdien heetten de Heren van Ameland de Cammingha's. Zij bestuurden het eiland, zij spraken recht en zij onderhandelden met andere staten, zoals Engeland en Duitsland. De Cammingha's zorgden ervoor dat Ameland niet betrokken werd bij de grote oorlogen in die tijd. Zo deed Ameland niet mee met de tachtigjarige oorlog en ook niet met de oorlogen tussen Nederland en Engeland in de zeventiende eeuw. In 1680 stierf Frans Duco van Cammingha. Hij had geen kinderen. Zijn moeder Rixt van Donia (ook naar haar is een 5

straat op het eiland vernoemd) nam de leiding over Ameland op zich, maar zij stierf al in 1681. Toen waren er geen Cammingha's meer om op te volgen.op het kerkhof van Ballum staat een huisje, waarin prachtige grafstenen van enkele Cammingha's liggen. 6

De Duitse familie Schwartzenberg werd toen de baas over Ameland. Maar in 1704 verkocht deze familie het eiland al weer, aan de familie... Oranje! Vanaf dat moment waren de Oranjes Heer of Vrouwe van Ameland.Onze koningin is dus ook Vrouwe van Ameland. De Oranjes moesten 170.000 gulden betalen voor het eiland. In 1801 werd geregeld dat Aneland voortaan bij Friesland zou horen. De Oranjes waren toen gevlucht naar Engeland. Het ging lange tijd niet goed met het eiland. Pas na de Eerste Wereldoorlog ging het beter: het toerisme begon langzaam op te komen. 7

Hidde Dirks Kat Hidde Dirks Kat (1747-1824) is de bekendste commandeur van Ameland. Dit komt mede door het dagboek dat hij heeft geschreven over de overwintering in 8

Groenland. Op 5 maart 1777 vertrok Hidde Dirks Kat met de brik "Juffrouw Clara" vanuit Hamburg. In dat jaar voltrok zich een grote ramp, waarbij 10 schepen vergingen in het drijfijs. Van de 450 betrokken walvisvaarders keerde er slechts 140 terug, waaronder Hidde Dirks Kat, die op 27 september 1778 weer op Ameland aankwam. In de periode 1771-1777 heeft hij 9 walvissen gevangen. Hidde Dirks Kat werd daarna koopvaardijkapitein en hij was tevens koopman. Hidde Dirks Kat, geboren en getogen in Hollum, is een man van de zee. Al op 16-jarige leeftijd gaat hij mee op walvisjacht, hij is pas 24 als hij zelf commandeur wordt. 6 jaar lang vaart hij met de brik "Juffrouw Clara" voor een Hamburger reder. Het is maart 1777 als het vaartuig vanuit Hamburg met 51 zeelui het ruime sop kiest en koers zet naar Groenland voor de robben- en walvisvaart. Aanvankelijk verloopt de tocht voorspoedig. Er worden robben gevangen (goed voor 30 vaten spek) en nog noordelijker wordt een walvis gedood (weer goed voor nog eens 30 vaten spek). In juli gaat het echter mis, de "Juffrouw Clara" raakt, samen met een aantal andere schepen, vast in het ijs. Wekenlang zitten de schepen verankerd in onafzienbare ijsmassa's. Een storm verergert de situatie: het ijs gaat werken, 2 schepen worden door oerkrachten tussen enorme schotspartijen verbrijzeld. Eind september slaat het noodlot toe. Tussen tonnen wegende schotsen worden de resterende 3 schepen verpletterd. De bemanning van de "Juffrouw Clara" heeft de tegenwoordigheid van geest om proviand en 7 sloepen in veiligheid te brengen, maar, de vooruitzichten zijn niet best. Na rijp beraad wordt op 7 oktober een wanhoopsbesluit genomen: de sloepen in de steek laten en over ijs proberen Groenland te bereiken. 9

Met ieder nog 3 scheepsbeschuiten gaan de mannen op pad. Van de ene ijsschots op de andere ploeteren ze zich een weg richting vaste wal. Sommige zeelui glijden van een schots en verdrinken, anderen worden verpletterd tussen het ijs. Met slechts 17 overlevenden bereikt de commandeur op 11 oktober de vaste wal. Levend van bessen en mosselen gaan ze verder landinwaarts op zoek naar hulp. Op 15 oktober zien zij hun redders bij een riviermond: 3 Eskimo's is een bootje. De Eskimo's halen hulp en komen 2 dagen later terug. Zij brengen de bemanningsleden van nederzetting naar nederzettig, waarna ze (pas op 10 aug. 1778) de terugreis kunnen aanvaarden. Op 27 september komt Hidde Kat weer aan op Ameland, 1 1/2 jaar nadat hij zijn geliefde eiland had verlaten. Na het avontuur houdt Kat de walvisvaart definitief voor gezien en stapt over op de handelsvaart. Dat brengt hem flinke rijkdom. De commandeur overlijdt in 1824 in Hollum. Volgens verhalen op het eiland woog hij toen 303 pond. Hij ligt begraven bij de Nederlands Hervormde Kerk in Hollum. De Vrije Wil Vrijewilspad 1 9164 KH Buren Ameland 0519543081 Telefoonnummer juf Meta - 0649758392 Telefoonnummer meester Bert 0681829728 10

11