Dynamieken in de elektriciteitsmarkt
|
|
|
- Tine de Graaf
- 10 jaren geleden
- Aantal bezoeken:
Transcriptie
1 2 oktober 2013 Dynamieken in de elektriciteitsmarkt Eneco Energy Trade Paul Hendrix, Bart van Paassen
2 Kengetallen Eneco Groep 2,2 miljoen klanten in Nederland en België vakkundige en betrokken medewerkers Al 80 jaar Nederlandse marktleider warmtelevering Actief in Nederland, België, Verenigd Koninkrijk en Frankrijk. Een van de schoonste energie- ondernemingen in Noord-West Europa en de eerste WNF Climate Saver in de energie- branche wereldwijd Zelfstandig energiebedrijf met 60 aandeelhoudende gemeenten
3 Eneco Energy Trade binnen Eneco
4 Eneco Energy Trade in waardeketen Eneco Resources Generation Transmissi on Distributio n Consumpti on gas & elektriciteit bronnen handel levering Eneco shipper TTF Eneco Retail LT gas contracten Eneco Business Bilateraal/OTC Eneco Gas opslag EET Oxxio Eneco België Eneco E productie AgroEnergy AgroEnergy Eneco Overig
5 Verantwoordelijkheid EET elektriciteitsketen Verantwoordelijkheid Eneco Energy Trade in de elektriciteitsketen: Managen van alle posities binnen Eneco als gevolg contracten voor levering en teruglevering Lange termijn posities Korte termijn posities Uitvoeren van Programma Verantwoordelijkheid voor alle aansluitingen met leverancier/contracthouder Eneco Administratieve activiteiten zoals E-programma Verantwoordelijke voor onbalansverrekening Collecteren data met betrekking tot levering en teruglevering 5
6 Elektriciteitsmarkten in Nederland 6 Lange termijn (OTC) vaste blokken basislast of peak (24u/12u) dag- tot jaarproducten financieel afdekken van contracten of productie Spotmarkt veiling (dagvooruitmarkt) veiling tussen kopers en verkopers mogelijkheid om verandering t.o.v. lange termijn handel af te dekken Onbalans geen markt: verschil tussen realisatie en nominatie (E-programma) onbalans wordt door TenneT weggeregeld TenneT verrekent met onbalansveroorzaker APX kopen Voorspeld profiel APX verkopen
7 Dynamieken in lange termijn markt Lange termijn handel Typen handel OTC of energiebeurs (bijv. Endex) bilateraal (structured deals/ppa s) Factoren: wereldhandel commodities (olie, kolen, gas, CO 2 ) economische ontwikkeling (groei/afname in elektriciteitsvraag) politiek (wel/geen uitfasering van kolen- en kerncentrales, CO 2 -allocatie) ontwikkelingen energieproductie (geplande bouw/afbouw centrales) seizoen (elektriciteitsvraag) Dagelijks beweging in prijzen Prijsontwikkeling minder volatiel dan voorheen door grote productieaanbod Referentieprijzen NL: ICE/ENDEX 7
8 Dynamieken in Spot markt Spot markt veiling: Handel door conditionele biedingen (tegen bepaalde prijs vermogen kopen/verkopen) Factoren: weersinvloed (elektriciteitsconsumptie en productie van duurzame energieopwekking) (door marktkoppeling NW-Europa): weersinvloed DU, FR, BE, UK en Scandinavië seizoen (bijv. elektriciteitsvraag consument door lengte van de dag) commodity-prijzen status energiecentrales (onderhoud, storing, motballen ) Prijzen per uur kunnen per uur sterk verschillen Prijsontwikkeling meer volatiel door toename van duurzame energieopwekking Referentieprijs NL: APX 8
9 Dynamieken in Onbalansmarkt Onbalans: Aanbieder regelvermogen biedt vermogen tegen bepaalde prijs en TenneT roept af Factoren: weersinvloed (elektriciteitsconsumptie en productie van duurzame energieopwekking) status energiecentrales (storing) beschikbare interconnectie capaciteit met buurlanden Prijzen per kwartier kunnen per uur sterk verschillen Prijsontwikkeling meer volatiel door toename van duurzame energieopwekking Referentieprijs NL: TenneT 9
10 Hoe gaat EET met deze dynamiek om? Positiemanagement bij Eneco Energy Trade door: Lange termijn posities hedgen van posities met de OTC-markt (trading) structured deals (S&O) Korte termijn posities (spot markt) forecasting: dagelijkse voorspelling van elektriciteitsconsumptie en windproductie hedgen van posities via spot markt Onbalans: forecasting: intraday voorspelling van consumptie en productie operations: intraday trading (in NL en cross-border) inzet centrales afroepen van biedingen van tuinders 10
11 Flexibiliteit blijft belangrijk Lange termijn prijzen veranderen niet veel alleen bij sterke wijzigingen van commodity-prijzen Door toename van duurzame productie kunnen spotprijzen per dag sterk verschillen Geldt ook voor prijzen binnen de dag (onbalans wordt piekeriger ) Sommige wkk s hebben een bepaalde mate van flexibiliteit om hierop in te spelen EET ontwikkelt in samenwerking met AgroEnergy producten met focus op deze korte termijn: Biedapplicatie optimaal inzetten van wkk o.b.v. voorwaarden van klant en verwachte spotprijzen Intraday Power mogelijkheid om op de dag zelf vermogen te handelen met klanten (klant biedt en EET kan bieding afroepen) 11
12 Wie doet wat (met biomassa)? 12
13 Activiteiten EET in Biomassa Bio Golden Raand (Delfzijl) 135 MWf/50MWe 300 ktpa operationeel BEC Groene Weide (Utrecht) 90 MWf /60MWth / 23MWe 250 ktpa 2016 Biowarmte Den Haag 9 MWf 30 ktpa 2016? Lokale kleinschalige projecten (Duurzaam Decentraal Samen) Industrieel/MKB: chemische industrie, tuinders, etc? Ktpa 2013 inventarisatie en onderzoek haalbaarheid 13
14
Energy Matters 6 maart 2015. Waarde creatie door inzet WKK op onbalans & Intra-day
Energy Matters 6 maart 2015 Waarde creatie door inzet WKK op onbalans & Intra-day Energy Matters 6 maart 2015 www.tenergy.nl Korte introductie Tenergy Willem Bijlsma Waarde creatie korte termijnmarkt elektriciteit
Cogen Symposium WKK en de Handel Bijdrage: Nico Klappe Manager Dispatch en Tradesupport
Cogen Symposium WKK en de Handel Bijdrage: Nico Klappe Manager Dispatch en Tradesupport 1. Introductie Essent 2. Energie keten Ketenmanagement Energy Management Group(tradingfloor) Portfolio trading Dispatch
Flexibiliteit: E.D.Mij en klanten doen het samen. 31 maart 2017 Jeffrey Bartels
Flexibiliteit: E.D.Mij en klanten doen het samen 31 maart 2017 Jeffrey Bartels Wie is E.D.Mij? Energie Data Maatschappij Heine Prins en Jeffrey Bartels kochten in 2013 activa Oprichting E.D.Mij B.V. Jong
Verzilvering van flexibiliteit
Verzilvering van flexibiliteit Sjak Lomme SLEA B.V. De Vrieslaan 16 6705AV Wageningen The Netherlands Tel: +31 317 427 217 Mob: +31 6 4478 4990 E-mail: [email protected] Internet: www.slea.nl Inleiding: Commodities
Blijft elektriciteit goedkoop voor WP-en? Stijn Schlatmann 30 januari 2014
Blijft elektriciteit goedkoop voor WP-en? Stijn Schlatmann 30 januari 2014 www.energymatters.nl Aanleiding Grote interesse in WP-en: Gasprijs is duur; dus ketels duur WKK is momenteel marginaal (met netlevering)
Uitdagingen van Wind en Zon inpassing 28 november 2014
Uitdagingen van Wind en Zon inpassing 28 november 2014 Ben Voorhorst COO TenneT 1 Onderwerpen TenneT algemeen Aandeel duurzaam Uitdaging inpassing duurzaam: - invloed weer - balanshandhaving - prijsontwikkeling
Een Flexibele energiemarkt
Een Flexibele energiemarkt Watt connects 14-juni-2016 Erik van der Hoofd Uitdaging Meer duurzame energie: vooral wind- en zonne-energie Een sterk stijgend aantal marktdeelnemers Garandeer een stabiel systeem
Impact energietransitie
Impact energietransitie Marktontwikkelingen en TSO-perspectief Ben Voorhorst - COO VEMW, 12 juni 2014 Onderwerpen TenneT algemeen Opmars duurzaam in Duitsland én Nederland Uitdaging inpassing renewables
MAANDELIJKSE BOORDTABEL ELEKTRICITEIT - MAART DNB Synergrid GWh ,99 Endex Power BE base Q+1 [2] APX /MWh 57,93
1/11/2010 1/12/2010 1/01/2011 1/02/2011 1/03/2011 1/04/2011 1/05/2011 1/06/2011 1/07/2011 1/08/2011 1/09/2011 1/10/2011 1/11/2011 1/12/2011 1/01/2012 1/02/2012 1/03/2012 1/04/2012 1/05/2012 1/06/2012 1/07/2012
MAANDELIJKSE BOORDTABEL ELEKTRICITEIT - FEBRUARI DNB Synergrid MWh ,53 Endex Power BE base Q+1 [2] APX /MWh 60,93
1/11/2010 1/12/2010 1/01/2011 1/02/2011 1/03/2011 1/04/2011 1/05/2011 1/06/2011 1/07/2011 1/08/2011 1/09/2011 1/10/2011 1/11/2011 1/12/2011 1/01/2012 1/02/2012 1/03/2012 1/04/2012 1/05/2012 1/06/2012 1/07/2012
WKK in de huidige gasmarkt. Peter van den Berg WKK dag Energy Matters 7 maart 2014
WKK in de huidige gasmarkt Peter van den Berg WKK dag Energy Matters 7 maart 2014 Onderwerpen Verdiencapaciteit WKK in de glastuinbouw en de ontwikkeling hierin Termijn transacties Op korte termijn Verband
MAANDELIJKSE BOORDTABEL ELEKTRICITEIT EN AARDGAS - OKTOBER
GROOTHANDELSMARKT Bron 07/2018 Evolutie 08/2018 Evolutie 09/2018 Evolutie Energie afgenomen van Elia-net [1] Synergrid GWh DNB Synergrid GWh Andere klanten Synergrid GWh Gemiddelde temperatuur IRM C 22,00
De markten voor decentrale elektriciteitsproducenten
De markten voor decentrale elektriciteitsproducenten Sjak Lomme SLEA Baarn, 19 mei 2006 Introductie Clustering De markten voor elektriciteit Missing link: intraday markt Risico s en mogelijkheden onbalansmarkt
MAANDELIJKSE BOORDTABEL ELEKTRICITEIT EN AARDGAS - JULI
GROOTHANDELSMARKT Bron 04/2017 Evolutie 05/2017 Evolutie 06/2017 Evolutie Energie afgenomen van Elia-net [1] Synergrid GWh = = = DNB Synergrid GWh nog niet beschikbaar = nog niet beschikbaar = nog niet
MAANDELIJKSE BOORDTABEL ELEKTRICITEIT EN AARDGAS - NOVEMBER
GROOTHANDELSMARKT Bron 08/2017 Evolutie 09/2017 Evolutie 10/2017 Evolutie Energie afgenomen van Elia-net [1] Synergrid GWh = = = DNB Synergrid GWh nog niet beschikbaar = nog niet beschikbaar = nog niet
MAANDELIJKSE BOORDTABEL ELEKTRICITEIT EN AARDGAS - JULI
GROOTHANDELSMARKT Bron 04/2014 Evolutie 05/2014 Evolutie 06/2014 Evolutie Energie afgenomen van Elia-net [1] Synergrid GWh 6.335 = DNB Synergrid GWh 4.071 = Andere klanten Synergrid GWh 2.264 = Gemiddelde
MAANDELIJKSE BOORDTABEL ELEKTRICITEIT EN AARDGAS - NOVEMBER
GROOTHANDELSMARKT Bron 08/2014 Evolutie 09/2014 Evolutie 10/2014 Evolutie Energie afgenomen van Elia-net [1] Synergrid GWh 6.074 = DNB Synergrid GWh 3.796 = Andere klanten Synergrid GWh 2.278 = Gemiddelde
MAANDELIJKSE BOORDTABEL ELEKTRICITEIT EN AARDGAS - AUGUSTUS
GROOTHANDELSMARKT Bron 05/2013 Evolutie 06/2013 Evolutie 07/2013 Evolutie Energie afgenomen van Elia-net [1] Synergrid GWh 6.415 6.047 DNB Synergrid GWh 4.191 3.934 nog niet beschikbaar Andere klanten
MAANDELIJKSE BOORDTABEL ELEKTRICITEIT EN AARDGAS - MEI
GROOTHANDELSMARKT Bron 02/2015 Evolutie 03/2015 Evolutie 04/2015 Evolutie Consumptie Energie afgenomen van Elia-net [1] Synergrid GWh 6.939 = DNB Synergrid GWh 4.774 nog niet beschikbaar nog niet beschikbaar
All about Energy College Doel van dit ronde tafel gesprek
All about Energy College Doel van dit ronde tafel gesprek Een gezamenlijk project definiëren, dat samen met ons netwerk succesvol kan worden gerealiseerd. Het definiëren van uw Roadmap naar 26 mei 2025
EVOLUTIE VAN DE ELEKTRICITEITSPRIJS Y+1 ( /MWh) MAANDELIJKSE BOORDTABEL ELEKTRICITEIT - MEI GROOTHANDELSMARKT
1/12/2010 1/01/2011 1/02/2011 1/03/2011 1/04/2011 1/05/2011 1/06/2011 1/07/2011 1/08/2011 1/09/2011 1/10/2011 1/11/2011 1/12/2011 1/01/2012 1/02/2012 1/03/2012 1/04/2012 1/05/2012 1/06/2012 1/07/2012 1/08/2012
MAANDELIJKSE BOORDTABEL ELEKTRICITEIT EN AARDGAS - SEPTEMBER 2015 -
GROOTHANDELSMARKT Bron 06/2015 Evolutie 07/2015 Evolutie 08/2015 Evolutie Consumptie Energie afgenomen van Elia-net [1] Synergrid GWh 6.109 6.098 DNB Synergrid GWh 3.817 3.782 nog niet beschikbaar Andere
Flexibiliteit op de elektriciteitsmarkt
Flexibiliteit op de elektriciteitsmarkt Achtergrond Industriële demand response is één van de mogelijke aanbieders van flexibiliteit op de elektriciteitsmarkten van de toekomst en ook nu al. Dit heeft
Eneco Groep. Duurzame energie voor iedereen
Eneco Groep Duurzame energie voor iedereen Duurzame koploper Eneco is het grootste energiebedrijf van Nederland in publieke handen. Onze missie is betaalbare duurzame energie mogelijk maken die altijd,
Status Document. Principes, productcategorieën en soorten risicopremies. Versie Opmerkingen Datum Eerste versie
0 Status Document Versie Opmerkingen Datum 1.0 03-05-2011 Eerste versie Principes, productcategorieën en soorten risicopremies AgroEnergy Status Document 1 Inhoudsopgave 1. Inleiding: wat houdt dit orderuitvoeringsbeleid
Hoe profiteer ik van marktkansen met mijn flexibel vermogen? Glastuinbouwdag Energy Matters 17 maart 2017 Peter van den Berg, Directeur AgroEnergy
Hoe profiteer ik van marktkansen met mijn flexibel vermogen? Glastuinbouwdag Energy Matters 17 maart 2017 Peter van den Berg, Directeur AgroEnergy Antwoord op deze vragen Verschillende markten: wat heb
MAANDELIJKSE BOORDTABEL ELEKTRICITEIT EN AARDGAS - JANUARI
GROOTHANDELSMARKT Bron 10/2014 Evolutie 11/2014 Evolutie 12/2014 Evolutie Energie afgenomen van Elia-net [1] Synergrid GWh 6.720 6.682 DNB Synergrid GWh 4.409 4.521 nog niet beschikbaar Andere klanten
De elektriciteitsmarkt in vogelvlucht
Whitepaper - Maart 2017 De elektriciteitsmarkt in vogelvlucht IN DE TUINBOUWSECTOR Welke markten zijn er voor elektriciteit, en wat zijn de ontwikkelingen? De termijnmarkt, APX, intraday en onbalansmarkt.
Inpassing van duurzame energie
Inpassing van duurzame energie TenneT Klantendag Erik van der Hoofd Arnhem, 4 maart 2014 doelstellingen en projecties In de transitie naar duurzame energie speelt duurzame elektriciteit een grote rol De
Hoe ziet de stroommarkt er straks uit?
Hoe ziet de stroommarkt er straks uit? Projectgroep BioWKK 5 juli 2016 Stijn Schlatmann Directeur/senior adviseur www.energymatters.nl Wat doet Energy Matters Technische inpassing & economische haalbaarheid:
40 1-7-2014 1-10-2014 1-1-2015
Energiemarktanalyse voor Groenten & Fruit, door Powerhouse Olie Olie (volgende maand) 13 12 11 1 Prijs/vat 9 8 7 6 5 71,2 57,69 1-7-214 1-1-214 1-1-215 Brent (Dollar) Brent (EUR) Afgelopen week Week-op-week
Demand response en balancering
Demand response en balancering congres flexibiliteit industrie en energie/netwerkbedrijven 15 oktober 2015 Erik van der Hoofd 1 Doel en kader het Europese gekoppelde systeem en synchrone zones Nederland
M A R K T M O N I T O R E N E R G I E - Oktober 2015
M A R K T M O N I T O R E N E R G I E - Oktober 2015 Geachte relatie, Bijgaand ontvangt u de maandelijkse marktmonitor van Energy Services. De Marktmonitor is een maandelijkse uitgave van Energy Services.
Financiële optimalisatie van zon-pv in combinatie met elektriciteit opslag. Rob van Leeuwen
Financiële optimalisatie van zon-pv in combinatie met elektriciteit opslag Rob van Leeuwen Agenda Introductie Jules Energy Uitleg project Energie-opslag op het boerenbedrijf Uitrol project in Drenthe Eerste
De toekomst van huisbatterijen
De toekomst van huisbatterijen ENECO INNOVATION & VENTURES Dirk-Jan Middelkoop @DJ_Middelkoop Groei duurzame productie Groei duurzame producten Groei curve elektrische voertuigen Groei curve warmtepompen
Markt voor Flexibiliteit
Markt voor Flexibiliteit Globale verkenning van kansen en uitdagingen Denktank Structurele veranderingen Energiemarkt, 9 April 2014 Frans Rooijers, Bettina Kampman, Sebastiaan Hers Agenda Terugblik en
Integratie van grootschalig windvermogen in het Nederlandse elektriciteitssysteem
Integratie van grootschalig windvermogen in het Nederlandse elektriciteitssysteem Consequenties voor de balanshandhaving en oplossingsrichtingen Engbert Pelgrum, TenneT TSO B.V. Symposium Cogen Nederland
De energiemarkt: een ruim aanbod met voor ieders wat wils 23 oktober 2013
De energiemarkt: een ruim aanbod met voor ieders wat wils 23 oktober 2013 Zero Emission Solutions Een energieadviesbureau met zowel overall-services als à la carte Duurzaamheid Kennis Procurement Duurzaamheidsstrategie
MAANDELIJKSE BOORDTABEL ELEKTRICITEIT EN AARDGAS - MAART
- MAART 2015 - GROOTHANDELSMARKT Bron 12/2014 Evolutie 01/2015 Evolutie 02/2015 Evolutie Consumptie Energie afgenomen van Elia-net [1] Synergrid GWh 7.183 = DNB Synergrid GWh 4.987 nog niet beschikbaar
Financiële optimalisatie van zon-pv in combinatie met elektriciteit opslag. Rob van Leeuwen
Financiële optimalisatie van zon-pv in combinatie met elektriciteit opslag Rob van Leeuwen Agenda Introductie Jules Energy Uitleg project Energie-opslag op het boerenbedrijf Uitrol project in Drenthe Eerste
Open Data Estafette Duurzame Energie, 11 juni 2014, Amersfoort
Open Data Estafette Duurzame Energie, 11 juni 2014, Amersfoort Gaston Halders (Enexis) Arjan van Diemen (TNO) Derek Rodenberg (KPN) Energie Informatie Agenda Introductie sprekers Projectachtergrond Het
NEW BUSINESS. Guy Konings
2015 Guy Konings Stedin is verantwoordelijk voor transport van gas en elektriciteit in West Nederland Onze missie: Altijd energie voor onze klanten, vandaag en morgen. Simpel, betaalbaar en duurzaam KERNGETALLEN
Kwaliteits- en Capaciteitsdocument 2015
Scenario s voor netberekeningen Gert van der Lee KCD scenario s: Nieuwe aanpak Verschuiving van voorspellende naar exploratieve varianten Voordeel: beter inzicht in effect individuele parameters voorkomen
Opportuniteiten voor WKK in de energiemix van morgen
Opportuniteiten voor WKK in de energiemix van morgen De Nederlandse situatie Martin Horstink www.energymatters.nl Over Energy Matters 1988 Projektbureau Warmte/Kracht Promotiebureau voor WKK in NL 1998
T-prognoses. nut en noodzaak
nut en noodzaak : nut en noodzaak Wat zijn? staat voor Transportprognoses, oftewel een verwachting van het benodigde transport voor de levering of productie van elektriciteit. Producenten, regionale netbeheerders
Liquiditeitsrapport 2013. Groothandelsmarkten gas en elektriciteit
Liquiditeitsrapport 213 Groothandelsmarkten gas en elektriciteit Voorwoord Het liquiditeitsrapport 213 geeft een overzicht van de ontwikkeling in de liquiditeit op de groothandelsmarkten gas en elektriciteit
Workshop 11, dagdeel 1 De energiepuzzel: doel, producten en risico s
De energiepuzzel: doel, producten en risico s Programma workshop 1 12.00-12.30 Inloop met broodjes 12.30-13.00 Toelichting van het thema Wat wil ik bereiken? 13.00-13.30 Uitwerking opdracht 1A in groepjes
Ypenburg 100% duurzame warmte
Ypenburg 100% duurzame warmte Verkenning van de mogelijkheden Rotterdam, 13 november 2018 [email protected] 06-52 01 86 58 Doelstelling van de verkenning Eneco en de Stichting Hernieuwbare Warmte
USD / 1.16 1.15 1.14 1.13 1.12 1.11
Energiemarktanalyse Groenten & Fruit door Powerhouse Marktprijzen Macro-economie Markten in mineur Afgelopen week De angst voor een wereldwijde economische vertraging is weer toegenomen na een slechte
Stand van zaken Stadswarmte in Utrecht
Stand van zaken Stadswarmte in Utrecht Stan de Ranitz Jaarbijeenkomst Warmtenetwerk 12 mei 2016 Inhoud presentatie 1. Stadswarmte Utrecht 2. Het equivalent opwek rendement (EOR) in Utrecht 3. Verdere verduurzaming
T-prognoses: nut en noodzaak
T-prognoses: nut en noodzaak 1 Met deze folder willen wij u als klant van TenneT meer informatie geven over het nut en de noodzaak van T(transport)-prognoses. Wat zijn T-prognoses? T-prognoses staat voor
Energie voor morgen, vandaag bij GTI
Energie voor morgen, vandaag bij GTI Jet-Net docentendag 5 juni 2008 GTI. SMART & INVOLVED GTI is in 2009 van naam veranderd: GTI heet nu Cofely SLIMME ENERGIENETWERKEN, NU EN MORGEN 2008 2010 Centrale
M A R K T M O N I T O R E N E R G I E - juni 2012
M A R K T M O N I T O R E N E R G I E - juni 2012 Geachte relatie, Bijgaand ontvangt u de maandelijkse marktmonitor van Energy Services. De Marktmonitor is een maandelijkse uitgave van Energy Services.
Energie & Vermogen. Kansen voor aangeslotenen. Martijn Ophuis. 26-mei-2015
Kansen voor aangeslotenen Martijn Ophuis Onderwerpen Ancillary Services Kenmerken Make or Buy? Uitdagingen Systeemdiensten FCR - Primaire Reserve FRR Regel-, Reserve- en Noodvermogen Herstelvoorziening
Tuinbouw wil efficiënt omgaan met energie
Tuinbouw wil efficiënt omgaan met energie Handelsplatform, marktplaats voor energie in de tuinbouw De glastuinder van nu is een allround manager die van alle markten thuis moet zijn om zijn bedrijf economisch
