Meldcode Cibap Vakschool

Transcriptie

1 Meldcode Cibap Vakschool Breng de signalen in kaart Overleg met BSS en eventueel het Steunpunt Veilig Thuis Bespreek de signalen met de student Weeg het risico op gevaar voor de student: terugkoppeling BSS Beslissen: Melden of hulp organiseren en terugkoppeling BSS Melding doen bij Steunpunt Veilig Thuis Zelf de benodigde hulp organiseren ligthuis.nl Versie januari 2017

2 Voorwoord Voor u ligt de meldcode van Cibap vakschool voor verbeelding. Aanleiding is dat uit onderzoek is gebleken dat veel professionals niet weten hoe en of ze moeten ingrijpen bij het signaleren of vermoeden van huiselijk geweld en kindermishandeling. Daarom is het sinds 1 juli 2013 verplicht om op onderwijsinstellingen een meldcode te hanteren. Dit is een duidelijk stappenplan dat geraadpleegd kan worden door professionals bij signaleren/vermoedens van huiselijk geweld of kindermishandeling. In het kader van de Wet verplichte meldcode hebben instellingen de plicht om: te beschikken over een meldcode die aan de wettelijke eisen voldoet en om de kennis en het gebruik van de meldcode binnen de eigen organisatie te bevorderen In dit document is de meldcode beschreven. Tevens staat in dit document een voorstel m.b.t. het realiseren van de tweede eis het informeren van het personeel over het bestaan en het gebruik van de meldcode, beschreven. De meldcode is opgesteld volgens de relevante wetsartikelen en het door de Rijksoverheid opgestelde Basismodel meldcode huiselijk geweld en kindermishandeling 1. Het toezicht op de naleving van de Wet verplichte meldcode huiselijk geweld en Kindermishandeling is in de onderwijssector in handen van de onderwijsinspectie. 1 In 2016 is de meldcode aangepast (met name m.b.t. stap 2 en 5). De aanleiding voor deze aanpassing was het advies van J.D. Sprokkereef, oktober 2016 Aanscherping en verbetering Meldcode en werkwijze Veilig Thuis 1

3 Inhoudsopgave 1. DEFINITIES 3 2. STAPPENPLAN BIJ SIGNALEN VAN KINDERMISHANDELING OF HUISELIJK GEWELD 4 Stap 1: Breng de signalen in kaart 4 Stap 2: Collegiale consultatie en zo nodig raadplegen van derden 4 Stap 3: Gesprek met de student 4 Stap 4: Weeg de aard en ernst van de mishandeling/het geweld 5 Stap 5: Beslis: Melding doen of hulp organiseren 5 3. FLOWCHART VAN HET STAPPENPLAN 8 Verkorte versie van het stappenplan. De flowchart is niet geschikt om op zichzelf gehanteerd te worden bij het volgen van de stappen maar kan wellicht worden opgehangen of gebruikt bij de voorlichting van het personeel. 4. COMMUNICATIE EN PDCA CYCLUS 9 Naast het opstellen van de Meldcode heeft de Cibap Vakschool ook de verplichting om de kennis en het gebruik van de meldcode binnen de eigen organisatie te bevorderen. BIJLAGE 1: RICHTLIJNEN EVALUATIE 10 2

4 1. DEFINITIES Steunpunt VEILIG THUIS Sinds 2015 zijn het Advies- en Meldpunt Kindermishandeling (AMK) en het Steunpunt Huiselijk Geweld (SHG) samengevoegd in het Steunpunt VEILIG THUIS Beroepskracht In dit document wordt met de term beroepskracht een medewerker van Cibap vakschool voor verbeelding bedoeld. Student Respectievelijk nemen wij niet graag het woord slachtoffer in de mond. Daarom spreken we gewoon van de student - degene die vermoedelijk slachtoffer is van/of betrokken is bij kindermishandeling of huiselijk geweld. Kindermishandeling Kindermishandeling is elke vorm van voor minderjarige bedreigende of gewelddadige interactie van fysieke, psychische of seksuele aard die de ouders of andere personen ten opzichte waarvan de minderjarige in een afhankelijkheidsrelatie of van onvrijheid staat, actief of passief, opdringen waardoor ernstige schade wordt of dreigt te worden berokkend aan de minderjarige in de vorm van fysiek letsel of psychische stoornissen. Hieronder vallen ook verwaarlozing en onthouden van essentiële hulp, medische zorg en onderwijs. (Wet op de Jeugdzorg art.1 sub m) Huiselijk geweld Huiselijk geweld is geweld gepleegd door iemand uit de huiselijke kring van het slachtoffer. De huiselijke kring betekent: partners, ex-partners, gezinsleden, familieleden en huisvrienden. (.) Er is meestal sprake van een machtsverschil. Het slachtoffer is afhankelijk van de dader. Het gaat bij huiselijk geweld om lichamelijke, seksuele en psychische vormen van geweld. (Rijksoverheid) Verschil tussen huiselijk geweld en kindermishandeling Of we spreken van kindermishandeling of huiselijk geweld, is afhankelijk van de leeftijd van de student. Onder de 18 jaar spreken we van kindermishandeling en moet advies worden ingewonnen/een melding worden gedaan bij het Advies- en meldpunt Kindermishandeling. Is de student 18 jaar of ouder, dan vallen zij onder de categorie van huiselijk geweld en moet advies worden ingewonnen/een melding worden gedaan bij het Steunpunt Huiselijk Geweld (SHG). 3

5 2. STAPPENPLAN BIJ SIGNALEN VAN HUISELIJK GEWELD EN KINDERMISHANDELING Het volgende stappenplan dient te worden doorlopen vóórdat er een melding van kindermishandeling of huiselijk geweld wordt gedaan. De volgorde van de stappen zijn niet dwingend, maar er mag geen stap worden overgeslagen. De medewerker die signalen constateert, neemt contact op met de mentor/studiecoach van de student. De studiecoach volgt vervolgens dit stappenplan. Stap 1: Breng de signalen in kaart (mentor/studiecoach) Leg de signalen die een vermoeden van huiselijk geweld of kindermishandeling bevestigen of ontkrachten, vast. Denk aan de contacten over de signalen, de stappen die worden gezet en de besluiten die worden genomen. Beschrijf de signalen zo feitelijk mogelijk en let er op dat een veronderstelling of hypothese ook als zodanig benoemd wordt. Voeg een aantekening toe indien een veronderstelling of hypothese bevestigd of ontkracht wordt. Vermeld een bron als informatie van derden wordt vastgelegd en leg diagnoses alleen vast als ze zijn gesteld door een bevoegde deskundige (bijv. (huis)arts, GGD, GGZ). Mochten er aanwijzingen zijn dat de mishandeling wordt gepleegd door een beroepskracht, meld dit dan, conform de klokkenluidersregeling, aan de directie. Deze regeling is o.a. te vinden op het intranet onder Over het Cibap > Codes en Regelingen. Het volgen van dit stappenplan is in zo n geval niet van toepassing. Stap 2: Collegiale consultatie en zo nodig raadplegen van derden Bespreek de signalen met in ieder geval een deskundige van het Bureau Student Support (BSS) en -daar waar wenselijk- met een collega studiecoach of mentor. Vraag zo nodig ook advies aan het Steunpunt VEILIG THUIS. De gegevens van de student kunnen hierbij anoniem blijven; er is dus geen sprake van schending van het beroepsgeheim. Het is mogelijk zelf ook anoniem te blijven. Stap 3: Bespreek de signalen met de student Zie af van een gesprek wanneer het risico groot is dat dit tot gevolg heeft dat de veiligheid van de student in het geding komt of kan leiden tot het schaden van het vertrouwen waardoor de student mogelijk het contact verbreekt. Bespreek de signalen met de student. Vraag zo nodig vooraf advies aan een deskundige van het BSS of het Steunpunt VEILIG THUIS. Leg de student het doel uit van het gesprek. Beschrijf de feiten en waarnemingen die je hebt vastgelegd Nodig de student uit om hierop een reactie te geven Kom pas na deze reactie met een interpretatie van wat je hebt gezien en gehoord hebt. Stap 4: Weeg het risico op huiselijk geweld of kindermishandeling voor de student Weeg de aard en de ernst van de mishandeling/het geweld. Raadpleeg in geval van twijfel altijd (opnieuw) het BSS en eventueel het Steunpunt VEILIG THUIS voor advies. 4

6 Weeg op basis van de signalen, het ingewonnen advies en het gesprek met de student het risico op huiselijk geweld of kindermishandeling tegen de student. Een hulpmiddel dat ingezet kan worden bij het inschatten van het risico voor een student, kan een test via het BSS zijn, zoals Dilemmamanager of Compaztest. Koppel de bevindingen terug naar het BSS. Stap 5: Beslissen: melden of zelf hulp organiseren 1. Concludeer op basis van de overwegingen uit stap 4 of: de beroepskrachten van Cibap vakschool voor verbeelding zelf in staat zijn de student voldoende te beschermen tegen het risico op huiselijk geweld of kindermishandeling 2. Er een melding moet worden gedaan bij het Steunpunt VEILIG THUIS. Koppel de bevindingen terug naar je contactpersoon van het BSS. 1: Cibap vakschool voor verbeelding organiseert zelf hulp voor de student Organiseer de noodzakelijke hulp Volg de effecten van deze hulp Doe een registratie vereiste melding van het traject. Dit moet gedaan worden bij veilig Thuis 2 2: Melden en bespreken met de student Bij twijfel of Cibap vakschool voor verbeelding de student voldoende zal kunnen beschermen tegen het risico op huiselijk geweld of kindermishandeling wordt het vermoeden van huiselijk geweld of kindermishandeling gemeld bij het Steunpunt VEILIG THUIS. Meld zoveel mogelijk feiten en gebeurtenissen Geef duidelijk aan wanneer bepaalde informatie (ook) van anderen afkomstig is Overleg met het steunpunt wat er verder, binnen de grenzen van de gebruikelijke werkzaamheden, zelf nog gedaan kan worden om de student vanuit de Cibap Vakschool te beschermen tegen geweld/mishandeling. 2 Melding van huiselijk geweld of kindermishandeling bij VEILIG THUIS (gratis en 24/7 bereikbaar) 5

7 Bespreek de melding van tevoren met de student. Van contacten met de student over de melding kan worden afgezien indien: er concrete aanwijzingen zijn dat de veiligheid van de student, die van uzelf of die van een ander in het geding is of zou kunnen zijn er goede redenen zijn om te veronderstellen dat de student daardoor het contact zal verbreken Wat in ieder geval aan bod moet komen tijdens het gesprek met de student en hoe verder te handelen m.b.t. het doen van een melding: Leg uit waarom je van plan bent een melding te doen en wat het doel daarvan is Vraag de student uitdrukkelijk om een reactie Overleg in geval van bezwaren van de student op welke wijze je tegemoet kunt komen aan deze bezwaren Is dat niet mogelijk, weeg dan de bezwaren af tegen de noodzaak om de student of zijn/haar gezin te beschermen tegen het geweld of de kindermishandeling. Betrek in je afweging de aard en de ernst van het geweld en de noodzaak om de student of zijn/haar gezinslid door het doen van een melding daartegen te beschermen. Doe een melding indien naar jouw oordeel de bescherming van de student of zijn/haar gezinsleden de doorslag moet geven. Bij een melding moeten de gegevens van de student worden doorgegeven omdat het Steunpunt VEILIG THUIS de zorg voor de student en evt. betrokkenen vanaf hier overneemt. 6

8 Melding van huiselijk geweld of kindermishandeling bij VEILIG THUIS VEILIG THUIS (gratis en 24/7 bereikbaar) Links Raadpleeg voor meer informatie onderstaande websites: Zie ook: Zie ook: Zie ook: Zie ook: Zie ook: Zie ook: Zie ook: Zie ook: Zie ook: Zie ook: Zie ook: Zie ook: Zie ook: Zie ook Zie ook: 7

9 3. FLOWCHART VAN HET STAPPENPLAN VOOR MENTOR / STUDIECOACH Breng de signalen in kaart Overleg met BSS en eventueel het Steunpunt Veilig Thuis Bespreek de signalen met de student Weeg het risico op gevaar voor de student: terugkoppeling BSS Beslissen: Melden of hulp organiseren en terugkoppeling BSS Melding doen bij Steunpunt Veilig Thuis iligthuis.nl Zelf de benodigde hulp organiseren 8

10 4. COMMUNICATIE EN PDCA CYCLUS Naast het hebben van een meldcode die voldoet aan de eisen van het Basismodel van de Rijksoverheid, heeft de instelling ook de verplichting om het personeel bekend te maken met de meldcode en het gebruik ervan. In het geval van een vermoeden van kindermishandeling of huiselijk geweld, is met name de mentor/studiecoach van de student degene die het stappenplan van de meldcode zal doorlopen, in overleg met een deskundige van het Bureau Student Support. Het is echter ook van belang dat de rest van het personeel op de hoogte is van de meldcode, zodat iedereen in staat is de betreffende mentor/studiecoach hierover te benaderen. Om alle onderwijsteams op de hoogte te brengen van de meldcode, adviseren we de volgende aanpak: Jaarlijks wordt in december/januari de meldcode geëvalueerd door een medewerker BSS en daar waar nodig bijgesteld. Zie bijlage 1 voor de richtlijnen evaluatie. De nieuwe versie meldcode wordt in februari (na semester 1) gestuurd naar de coördinator kwaliteit en de teammanagers. De teammanagers leggen in februari de meldcode voor aan de teamleden tijdens een teamoverleg en benadrukken dat het doorlopen van het stappenplan de taak moet zijn van de mentor/studiecoach van de betreffende student. De teamleden nemen de meldcode door en koppelen eventuele op- en aanmerkingen schriftelijk terug aan het BSS voor uiterlijk eind maart. Een medewerker van het Bureau Student Support levert de nieuwe versie meldcode voor 15 april digitaal aan bij de afdeling Marketing & Communicatie. De nieuwe versie meldcode wordt jaarlijks in april door een medewerker Marketing & Communicatie op het intranet gepubliceerd onder het kopje Codes en Regelingen. 1: evaluatie en bijstelling meldcode door medewerker BSS 2: nieuwe versie meldcode naar teamleiders en TTC s 3:voorleggen meldcode bij team door teamleiders 6: M & C plaatst meldcode op intranet 5: aanleveren nieuwe meldcode door BSS aan M& C 4: op- en aanmerkingen van team terug naar BSS 9

11 Bijlage 1 Richtlijnen evaluatie Door zaken te evalueren wordt duidelijk in hoeverre de melder naar behoren geholpen is en het beleid juist is of dient te worden aangepast. Evaluatie geschiedt volgens PDCA. Plan: Het plan meldcode versie 1 is opgesteld waarin staat wat we gaan doen en hoe we het gaan doen, vertaald in een stappenplan. Do: Check Act Het plan meldcode wordt door de mentoren/studiecoaches in overleg met het BSS (en mogelijk TTC) uitgevoerd. Het plan wordt jaarlijks in januari geëvalueerd. Deze evaluatie wordt verricht door een medewerker BSS en is gebaseerd op onderstaande punten. De medewerker BSS: - brengt het aantal binnengekomen casussen in beeld. - neemt contact op met de betrokken mentoren en brengt in kaart of alle stappen van het stappenplan zijn doorlopen. (Mochten er stappen zijn overgeslagen, dan wordt weergegeven wat de reden hiervan is). - legt vast wat de opvang, begeleiding en hulpverlening is geweest voor het slachtoffer; - geeft weer of de rapportage van de verschillende stappen goed is vastgelegd. - geeft weer welke benadering, begeleiding en/of behandeling van de mogelijke pleger is gehanteerd; - vermeldt hoeveel casussen hebben geleid tot melding, aangifte; - geeft weer welke mensen betrokken zijn geweest bij de verschillende casussen. - geeft aan welke aanpassing(en) in de meldcode noodzakelijk is. - vraagt aan de betrokken mentoren of er behoefte is aan scholing/training om de kennis en het gebruik van de meldcode te bevorderen. Op grond van bovenstaande evaluatierapportage wordt een nieuwe versie meldcode opgesteld. Hierin staat ook een voorstel scholing/training beschreven. De nieuwe versie meldcode wordt in januari opgeleverd. Deze versie wordt door de medewerker BSS naar de teamleiders gestuurd, zij zorgen er op hun beurt weer voor dat het bij de teamleden terecht komt. Op- en aanmerkingen kunnen worden g d/doorgegeven aan het BSS tot eind maart. De medewerker BSS past de meldcode aan en stuurt de juiste versie naar Marketing & Communicatie voor 15 april. Marketing & Communicatie publiceert de nieuwe versie binnen twee weken op intranet.. 10