Gedrag van mensen bij brand

Transcriptie

1 Gedrag van mensen bij brand Drs. ing. Margrethe Kobes MIFireE Onderzoeker NIFV Promovenda VU, Crisislab

2 Gedrag van mensen bij brand Wat doen mensen bij brand? Resultaten uit literatuuronderzoek Serious game ADMS-BART Praktijkonderzoek naar vluchten bij brand Wat is de rol van BHV-organisatie bij brand? Brand in warenhuis Innovation (1967) Brand in overdekte speeltuin Kidzcity (2008) Brand in voetbalstadion Euroborg (2008)

3 Wat doen mensen bij brand? Tien mythen ontkracht 1: Gevaar van brand 2: Vluchten bij brandalarm 3: Groene bordjes 4: Dichtstbijzijnde uitgang 5: Deurbreedte bepalend 6: Liften en roltrappen 7: BHV-ers zijn overbodig 8: Gehandicapten 9: Mobiel is zelfredzaam 10: Paniek!

4 Mensen moeten zichzelf redden Zelfredzaamheid bij brand is het menselijke vermogen om: signalen van gevaar waar te nemen en te interpreteren, en om beslissingen te nemen en uit te voeren, die gericht zijn op het overleven van een brandsituatie

5 Noodzaak om snel te handelen Signalen ontvangen, herkennen en interpreteren beslissen vluchten Reactie op signalen van gevaar: Zien van brand Horen brandalarm Reactie van anderen

6 Noodzaak om snel te handelen Signalen ontvangen, herkennen en interpreteren beslissen vluchten Factoren die de totale vluchttijd vertragen: vertraagde eerste reactie niet-optimale routekeuze opstoppingen in looppaden

7 Vertraagde eerste reactie Alertheid (wakend/slapend/onder invloed) Onzekerheid over situatie Omgevingslawaai, geuren Frequentie ongewenste brandmeldingen Gevaarperceptie Snelheid brandontwikkeling Zien van brand en rook niet bepalend Sociale normen Groepsgedrag Reactie van anderen (BHV!) Scriptgedrag

8 Niet optimale routekeuze Via bekende route Werkelijke loopafstand is niet bepalend Route met veel bochten lijkt langer Gemak van oriëntatie is afhankelijk van Gebouwontwerp Zichtlijnen Nauwelijks van routeaanduiding Mensen lopen door rook Mensen keren terug of wijzigen route

9 Groepsgedrag Volger of leider: kuddegedrag Groepen blijven zo lang mogelijk bijeen Mensen helpen elkaar: fysiek en emotioneel Geen paniek, wel verhoogd stressniveau verminderde capaciteit om signalen te verwerken duidelijkheid nodig over ernst van situatie en instructies om uit te voeren Instructie gebouwpersoneel wordt opgevolgd BHV heeft positieve invloed op reactiesnelheid en op gebruik van (veilige) vluchtroute / nooduitgang

10 Onderzoek met ADMS BART Experimenten in hotel Veluwemeer In echt hotel en in virtueel hotel Validatie door vergelijk van routekeuze in verschillende situaties Testresultaten echt hotel Testresultaten virtueel hotel

11

12 Invloed op routekeuze? Karakter van testpersonen Bloeddruk en hartslag (stressniveau) voor en na de evacuatie Eerdere ervaringen / kennis over brand Perceptie van noodsituatie alertheid, controle, tijdsdruk, goed resultaat, stress, angst, en meer Motivatie van routekeuze snelste, kortste, veiligste, bekende, makkelijkste, en meer

13 Brand in Innovation (Brussel) 22 mei doden en 150 gewonden Klant / gast Personeel / BHV-er

14 Brand in Euroborg (Groningen) 13 april

15 BHV: De mensen waren heel erg rustig. Ik las in de krant: er was sprake van chaos en paniek. En ik dacht: dit kan niet waar zijn! BHV: Ik stond in de rook en ik heb mensen echt moeten aanmoedigen om weg te gaan. Ik zei: kom op, jullie moeten eruit!

16 Brand in Euroborg (Groningen) 13 april 2008 BHV: Een heleboel mensen wilden helemaal niet naar buiten omdat ze bang waren dat ze later het stadion niet meer in konden komen. Ze wilden de wedstrijd Groningen- Ajax zien, koste wat het kost

17 Brand in Euroborg (Groningen) 13 april 2008 Ontruimingsplan is niet werkelijkheid Aansturing BHV-team onduidelijk Onderling communicatieprobleem vanwege rook Werking van blusmiddelen Beschikbaarheid vluchtdeuren Dilemma: security versus safety

18 Brand in Kidzcity (Utrecht) 18 april 2008 Your Captain Luchtfotografie Utrecht

19 Brand in Kidzcity (Utrecht) 18 april 2008 Ongeveer 100 kinderen en 50 volwassenen aanwezig Ontruiming in 2 minuten

20 Brand in Kidzcity (Utrecht) 18 april 2008 BHV: "Ik had omgeroepen dat iedereen zich moest verzamelen bij het personeel en dat ze de aanwijzingen van het personeel moesten opvolgen."

21 Brand in Kidzcity (Utrecht) 18 april 2008 Oefenen helpt Ken het gebouw met de ogen dicht Ken de risico s in het gebouw Snel reageren is noodzakelijk Systematische ontruiming: duidelijke taakverdeling in normale situaties BHV-ers kenden hun taak ook in noodsituatie Kinderen op sokken naar buiten Ouders gingen op zoek naar hun kinderen

22 Rol van BHV-organisatie bij brand Mensen zijn te gast en zullen niet blussen BHV: blussen van kleine brand Mensen herkennen gevaarsignalen niet Duidelijke informatie nodig over het gevaar Mensen zijn gewoontedieren: bekende route BHV: via snelste route Mensen zijn veelal volgers: wie is de leider? Duidelijke aanwijzingen over wat te doen Oefenen is noodzakelijk In de toekomst met serious game ADMS-BART?

23 Dank voor uw aandacht